Batumelebi

„პუტინმა ამ გზით კიდევ უფრო დააშინა საქართველოს ხელისუფლება, რომ ის არ აჰყვეს მოსახლეობის პროტესტს,“ – მიიჩნევს პარლამენტის წევრი „სტრატეგია აღმაშენებლიდან“ თეონა აქუბარდია, რომელიც პარლამენტის თავდაცვის და უშიშროების კომიტეტის წევრია. მას პუტინის 6 სექტემბრის ბრძანების შესახებ ვკითხეთ, სადაც ეს ჩაწერა:

„მოლდოვასა და საქართველოში საჭიროა იმ საკითხების გათვალისწინებაც, რომელიც ამ ქვეყნებში რუსულენოვანი მოსახლეობის უფლებების დაცვას ეხება“, – წერია რუსეთის პრეზიდენტის ადმინისტრაციის მიერ გამოცემულ დოკუმენტში „კონცეფცია საზღვარგარეთ რუსეთის ჰუმანიტარული პოლიტიკის დამტკიცების შესახებ“.

პუტინი საქართველოში რუსულენოვანი მოსახლეობის უფლებების დაცვის გარდა, საუბრობს „ურთიერთობების გაღრმავებაზე აფხაზეთის და სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკასთან“.

ინფორმაციის თავისუფლების განვითარების ინსტიტუტის” [IDFI] თანახმად, უკრაინაში ომის დაწყების შემდეგ, 2022 წლის მარტ-ივნისში, რუსეთის 277 698 მოქალაქე შემოვიდა, ხოლო რუსეთის მოქალაქეობის მქონე 49 505 ადამიანი [18%] დარჩა საქართველოში. [2019 წლის იგივე პერიოდთან შედარებით, საქართველოში რუსეთის 16 476-ით მეტი მოქალაქე დარჩა.]

რატომ დასჭირდა პუტინს ამჯერად საქართველოს ხსენება? რაზეა ეს გათვლილი, რა გზავნილია და რამდენად მართებულია ისევ საქართველოს ხელისუფლების დუმილი? – საქართველოს მთავრობის პრესცენტრში, ასევე საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესცენტრში ვერ მოგვაწოდეს პოზიცია პუტინის ბრძანებაზე, სადაც ის სხვა ქვეყნებთან ერთად საქართველოსაც ახსენებს.

პუტინის შესახებ არც პარლამენტის თავდაცვის და უშიშროების კომიტეტის თავმჯდომარე, ირაკლი ბერაია დაგველაპარაკა. მან „ბათუმელების“ სატელეფონო შეტყობინება უპასუხოდ დატოვა. ამ კომიტეტის კიდევ ერთმა წევრმა უმრავლესობიდან, რესან კონცელიძემ კი, თავისი პოზიცია მოკლე ტექსტური შეტყობინების სახით მოგვაწოდა.

„ჩვენი ტერიტორიების უკანონო ოკუპაციის ფონზე ეს პირველად არ არის, როცა რუსეთის ფედერაცია ასეთ განცხადებას აკეთებს. ეს განცხადება კიდევ ერთხელ ადასტურებს თუ რამდენად მაღალია რეგიონში საფრთხეები და რამდენად მნიშვნელოვანია ამ საფრთხეების პრევენცია. ჩვენი ხელისუფლების სწორი და პრაგმატული პოლიტიკით საქართველოს მშვიდობა და უსაფრთხოება დაცულია ბოლო 10 წლის განმავლობაში და ჩვენ ქვეყნის მომავალზეც ვიღებთ პასუხისმგებლობას,“ – მოგვწერა რესან კონცელიძემ.

თეონა აქუბარდიას, პარლამენტის წევრს პარტიიდან „სტრატეგია აღმაშენებელი“, არ უკვირს პუტინის მორიგი მუქარა რუსულენოვანი მოსახლეობით. ის ყურადღებას ამახვილებს იმაზე, რომ საქართველოში ხელისუფლებისგან განსხვავებით მოსახლეობას აქვს მკაფიო პროტესტი რუსეთის ოკუპაციის მიმართ, იმაზე, რომ უვიზო რეჟიმი გვაქვს რუსეთთან.

„ეს ბრძანება არის დამატებითი შანტაჟი და მუქარა, როგორც ევროპის ქვეყნებისთვის, ისე საქართველოსთვის, სადაც ვიცით, რომ ეთნიკური რუსები მრავლად არ ცხოვრობენ, წინა პერიოდისგან, მაგალითად, 90-იანებისგან განსხვავებით, თუმცა გაზრდილია ტურისტული ნაკადი რუსეთიდან….

ეს არის უფრო მუქარა და არა საფრთხე, რადგან რუსეთის მხრიდან საფრთხის შესახებ ღიად წერია ყველა სტრატეგიულ დოკუმენტში დიდი ხანია და საქართველოშიც ყველას კარგად ახსოვს, როგორ იყენებს რუსეთი რუსულენოვანი მოქალაქეების დაცვის საბაბს ინტერვენციისთვის.

ეს არის მუქარა და გაფრთხილება საქართველოს მოსახლეობის მიმართ, რომელსაც აქვს ანტირუსული განწყობები საქართველოს ხელისუფლებისგან განსხვავებით, როცა ქვეყანაში ოკუპირებული ტერიტორიები არსებობს რუსეთის მხრიდან,“ – უთხრა თეონა აქუბარდიამ „ბათუმელებს“.

ოპოზიციონერი პოლიტიკოსის აზრით, ხელისუფლებამ რუსეთს მსგავს შემთხვევაში უნდა უპასუხოს ინსტიტუტების და სახელმწიფოს გაძლიერებით.

„და არ უნდა გააკეთოს ისეთი განცხადებები, როცა კობახიძემ ქსენოფობიად შეაფასა მიდგომა და დამხმარე არგუმენტი მისცა რუსეთს იმ შემთხვევაში, თუ მისი ინტერესები იქნება ამ საბაბის გამოყენება თავისი ინტერესების შესახებ,“ – აღნიშნა თეონა აქუბარდიამ. ის მიიჩნევს, რომ ამ დროს ყველაზე ეფექტურად და ინტენსიურად სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახური უნდა მუშაობდეს.

„პუტინი ლოგიკით კი არა, ინსტინქტით მოქმედებს. ასე ინსტინქტით ჩათვალა მან, რომ აი, უკრაინელი ხალხი არ არსებობს და დაიწყო ომი, მე არ ვეძებ ლოგიკას პუტინის განცხადებებში, რუსულენოვანი მოსახლეობა არ არსებობს საქართველოში,“ – გვითხრა კონფლიქტოლოგმა, პროფესორმა პაატა ზაქარეიშვილმა. ის გამორიცხავს რუსეთიდან ტურისტული ნაკადით საქართველოში შემოსულ მოქალაქეებზე პუტინის გათვლას, ან რუსეთის მოქალაქეებზე, რომლებიც საქართველოში ბინადრობას იღებენ.

პაატა ზაქარეიშვილის ვარაუდით, პუტინის ეს ბრძანება უფრო მიემართება ყაზახეთს, ვიდრე რომელიმე სხვა ქვეყანას, რომელიც ბრძანებაშია ჩამოთვლილი, ხოლო საქართველო, ასევე აფხაზეთთან და ოსეთთან „ურთიერთობების გაღრმავება“ პუტინს შესაძლოა კრემლის აპარატში ჩაუწერეს.

„იქ მუშაობს მთელი აპარატი, ინსტიტუტები. შესაძლოა, ჩათვალეს, რომ ეს სჭირდება ახლა რუსეთის იმპერიალისტურ მიზნებს, ამის გააქტიურება,“ – გვიყვება პაატა ზაქარეიშვილი. – „თუ რამე ლოგიკა არსებობს აქ, ეს ყველაზე მეტად მიემართება ყაზახეთს, სადაც რუსულენოვანი მოსახლეობა ცხოვრობს. რუსულენოვანი მოსახლეობაა ბალტიისპირეთში, მაგრამ ნატოს წევრი ქვეყნებია. საქართველოში მცხოვრები მოქალაქეების მშობლიური ენაა: ქართული, სომხური, აზერბაიჯანული და ასე შემდეგ.

ყველაზე დიდი უმადურობა ისაა, რომ ჩვენ ისევ ვცდილობთ, გონივრულობა ვიპოვოთ პუტინის საქციელში“, – აღნიშნა პაატა ზაქარეიშვილმა, რომელიც ლოგიკას ვერ ხედავს ბრძანების იმ ნაწილშიც, სადაც პუტინი აფხაზეთსა და სამხრეთ ოსეთს ახსენებს.

„ლოგიკა არც ამ ნაწილშია… საქართველოს ხელისუფლება ორიენტირებული რომ იყოს სახელმწიფოზე, ის ისაუბრებდა ამაზე, თუმცა ის ისეთ სამარცხვინო საკითხზეა გაჩუმებული, მაგალითად, ბიჭვინთაზე, რომელზეც სახელმწიფო ინტერესები გადის პირდაპირ.

აფხაზეთსა და ოსეთში იცვლება განწყობები, ჩვენთან კი, არაფერი იცვლება ახლაც, როცა აფხაზეთში მოსახლეობის დიდი ნაწილი რუსეთს მეგობრად აღარ თვლის. კობახიძე და ღარიბაშვილი არიან იმიტომ, რომ  არ გააკეთონ ის, რაც უნდა გააკეთონ, ეს არის სინქრონიზაცია რუსეთის პოლიტიკასთან“, – გვითხრა პაატა ზაქარეიშვილმა.

„სკოლა პროექტორი“/„Школа Проектор” ასე ჰქვია კიდევ ერთ, საქართველოში არაავტორიზებულ კერძო რუსულ სკოლას თბილისში, სადაც სწავლა წელიწადში 6000 – 7500 დოლარი [შესაბამისად, 17000-21 000 ლარი] ღირს. ფასში შედის სასწავლო და საგანმანათლებლო  მასალები, სწავლება, დამატებითი წრეები, სამჯერადი კვება და გაკვეთილები 16:00 საათამდე.

ამას ემატება წლიური სარეგისტრაციო საფასური 150 დოლარი – მოსწავლის რეგისტრაციისა და დოკუმენტების მოსამზადებლად თბილისსა და მოსკოვში.

სკოლა იღებს ყველა საფეხურის მოსწავლეებს პირველიდან მეთერთმეტე კლასის ჩათვლით. თითოეულ კლასში 10, 12 მოსწავლეა.

სკოლის ოფიციალურ ვებგვერდზე წერია, რომ სკოლას აქვს ავტორიზაცია (სავარაუდოდ რუსეთში) და მოსკოვის სკოლასთან პარტნიორობით ატარებს გამოცდებს კლასიდან კლასში გადასასვლელად.

„ამგვარად ჩვენს მოსწავლეებს ნებისმიერ დროს შეუძლიათ მიიღონ მოსკოვის სკოლის დოკუმენტები. ეს ნიშნავს, რომ საქართველოს, რუსეთის, უკრაინის თუ ევროპის ნებისმიერი ქვეყნის სკოლაში ბავშვს შეუძლია გადავიდეს თავისუფლად, ზედმეტი გამოცდების გარეშე. უახლოეს მომავალში ვგეგმავთ ქართული საგანმანათლებლო სტანდარტითაც მოვიპოვოთ ავტორიზაცია“, – წერია სკოლის ოფიციალურ ვებგვერდზე.

სკოლა ოთხი წელია ფუნქციონირებს. საქართველოს განათლების სამინისტროს პრესსამსახურში გვეუბნებიან, რომ სკოლას, სახელწოდებით – „პროექტორი“ ავტორიზაციის მოთხოვნით განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნული ცენტრისთვის არასდროს მიუმართავს.

• რა პროგრამით და სახელმძღვანელოებით ასწავლიან სკოლაში?

სკოლის დირექტორი ანნა პუჩკოვა გვეუბნება, რომ სწავლა ეფუძნება სკოლა „პროექტორისთვის“ ადაპტირებულ და სპეციალურად შემუშავებულ პროგრამას.

მისივე თქმით, იყენებენ არამხოლოდ სახელმძღვანელოებს, არამედ ინფორმაციის ყველა ხელმისაწვდომ წყაროს.

„განსაკუთრებულ ყურადღებას ვაქცევთ, რომ ჩვენს საქმიანობაში არ იყოს ისეთი სასწავლო მასალა, რაც ამა თუ იმ გზით ეჭვქვეშ აყენებს საქართველოს ტერიტორიულ მთლიანობას. სკოლის დირექტორი გვიჩვენებს საქართველოს რუკასაც დაფაზე გაკრულს, სადაც მინიშნებულია, რომ საქართველოს ტერიტორიების ნაწილი ოკუპირებულია“, – გვეუბნება ანნა პუჩკოვა.

სკოლის ვებგვერდზე ასევე წერია, რომ „აქ მიღებული ცოდნა შეესაბამება ქართულ და რუსულ საგანმანათლებლო სტანდარტებს, ხშირად კი აღემატება კიდეც ამ სტანდარტს“.

სკოლაში ორმოცამდე მასწავლებელია დასაქმებული.

• როგორ იღებენ საქართველოში გახსნილი კერძო რუსული სკოლების მოსწავლეები ატესტატს და კლასიდან კლასში გადასვლის დამადასტურებელ მოწმობებს ტესტირების საფუძველზე

რუსეთის ფედერაციაში 2021 წლის 29 დეკემბრიდან მოქმედებს ფედერალური კანონი № 273-ФЗ, რომლის თანახმადაც ქვეყანაში განათლების 5 ფორმაა ნებადართული და აღიარებული:  დასწრებული, დაუსწრებელი, სწავლების შერეული ფორმა (ნაწილობრივ დასწრებით). ლეგიტიმური და აღიარებულია განათლების სამინისტროს მიერ ასევე საოჯახო განათლება და თვითგანათლება.

იმ მოსწავლეებს, რომლებიც დაუსწრებელ, საოჯახო ან თვითგანათლებას ირჩევენ სწავლების ფორმად და ცხოვრობენ რუსეთს მიღმა, შეუძლიათ დისტანციურად ჩააბარონ ყოველწლიური გამოცდები რის საფუძველზეც მოსწავლეები კლასიდან კლასში გადასვლის დამადასტურებელ მოწმობებს და საბოლოოდ რუსული სკოლის ატესტატს იღებენ. გამოცდებს კერძო რუსული სკოლის მოსწავლეები აბარებენ დისტანციურად პეტერბურგისა და მოსკოვის სკოლებში.

• ვისია და როგორაა საქართველოში დარეგისტრირებული კერძო რუსული სკოლა? 

თბილისში, საირმის ქუჩაზე მდებარე კერძო რუსული სკოლა „პროექტორი“ საქართველოს საჯარო რეესტრში დარეგისტრირებულია, როგორც „შპს საგანმანათლებლო ცენტრი სკოლა პროექტორი“.

კომპანიის დირექტორია ანნა პუჩკოვა, მას საქართველოსა და რუსეთის ორმაგი მოქალაქეობა აქვს.

პუჩკოვა კომპანიის 50%-იანი წილის მფლობელია, 25%-ს რუსეთის მოქალაქე ტატიანა კოსტინა ფლობს, დარჩენილი 25%-იანი წილის მფლობელი კი საქართველოს მოქალაქე ლევან გოგლიძეა.

ლევან გოგლიძე პარტია „ქართული ოცნების“ შემწირველთა ჩამონათვალშიც იძებნება. 2016 წელს მმართველ პარტიას მან 10 000 ლარი შესწირა.

ლევან გოგლიძის ძმა, გივი გოგლიძე 2012-2016 წლებში თბილისის საკრებულოში ნაძალადევის რაიონის მაჟორიტარი დეპუტატი, კოალიცია „ქართული ოცნება ეროვნული ფორუმის“ თავმჯდომარის მოადგილე იყო.

მას შემდეგ, რაც სკოლის ოფიციალურ ვებგვერდზე გამოქვეყნებულ საჯარო ინფორმაციას და რეესტრის მასალებს გავეცანით, დავურეკეთ სკოლის დირექტორსაც, ანნა პუჩკოვას. ავტორიზებულია თუ არა სკოლა? – ამ კითხვის პასუხად ანნა პუჩკოვამ თქვა, რომ ეს არ არის სკოლა, რეპეტიტორთა ცენტრია.

„არ არის სკოლა. „სკოლა“ ფიგურირებს სკოლის სახელწოდებაში, როგორც მხოლოდ სამარკო ნიშანი. ჩვენ ვთანამშრომლობთ სხვადასხვა სკოლასთან რუსეთშიც და კანადაშიც. ატესტაციას ისინი აწყობენ. ჩვენ, როგორც რეპეტიტორთა ცენტრი, ასე ვფუნქციონირებთ. გარდა ამისა, ვემზადებით შევიტანოთ დოკუმენტები საქართველოს განათლების სამინისტროში ავტორიზაციის მისაღებად. რუსულენოვან მოსწავლეებს ვუტარებთ ქართულის გაკვეთილებსა, გვაქვს ასევე სპეციალური საგანიც – „моя Грузия“.

ჩვენი სკოლა ატესტატს არ გასცემს, ატესტატს გასცემენ ჩვენი მოსწავლეებისთვის ჩვენი პარტნიორი სკოლები მოსკოვში, გამოცდებს და ტესტირებებსაც ისინი აწყობენ.

არ ვიყენებთ სახელმძღვანელოებს რუსეთის ისტორიის შესახებ, იქ არ არის სწორი ინფორმაცია მოცემული, საერთოდაც არ გავდივართ ცალკე რუსეთის ისტორიას და ვსწავლობთ მხოლოდ მსოფლიო ისტორიას.

ისტორიისა და გეოგრაფიის რუკებს ვაკვირდებით გამოყენებამდე რამდენადაა ამ რუკებზე გამოსახული საქართველოსა და უკრაინის ტერიტორიულ მთლიანობაზე დატანილი სწორი და რეალური ინფორმაცია. ჩვენთვის ეს მნიშვნელოვანი ამბავია. მიგვაჩნია, რომ დონეცკი და ლუგანსკი უკრაინის ტერიტორიებია“, – გვეუბნება სკოლის დირექტორი.

მსგავსი სკოლის შესახებ, სახელწოდებით School club georgia, რომელიც ბათუმსა და თბილისში ერთდროულად ფუნქციონირებს „ბათუმელებმა“ 3 სექტემბერს მოამზადა მასალა.

____

ამავე თემაზე:

დღეს, 6 სექტემბერს, საქართველოს პარლამენტის უმრავლესობამ მხარი დაუჭირა ლევან ვარშალომიძისთვის პარლამენტის წევრის უფლებამოსილების ვადაზე ადრე შეწყვეტას.

ვარშალომიძისთვის სადეპუტატო უფლებამოსილების შეწყვეტის მიზეზი პარლამენტის სხდომების არასაპატიო მიზეზით გაცდენა გახდა.

ლევან ვარშალომიძის უფლებამოსილების შეწყვეტის შემდეგ „ნაციონალური მოძრაობა“ მონაცვლეს ვერ შეიყვანს პარლამენტში, რადგან საარჩევნო სია ენმ-ს ჩახსნილი აქვს.

როცა აჭარის მთავრობა აცხადებს, რომ კონკრეტული ქონება რამდენიმე მილიონად გაყიდა, არ უნდა ვიგულისხმოთ, რომ ეს მილიონები ბიუჯეტში იმავე წლის ბოლოს ან მომავალი წლის ბიუჯეტში მაინც აისახება. ზოგჯერ საპრივატიზებო თანხის გადახდის  ვალდებულებას 4 წლიანი ვადაც კი აქვს.

აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროსთან გაფორმებული ხელშეკრულების თანახმად, ამ დროისთვის, სახელმწიფოს ვალი 39 ინვესტორს აქვს. მათ შორის არიან კომპანიები, რომლებიც ვალდებულებას მშენებლობის ნაწილში ასრულებენ, თუმცა საპრივატიზებო საფასური არ გადაუხდიათ. ისეთებიც, რომლებსაც საპრივატიზებო საფასურის გადახდის 2-3 წლიანი გრაფიკი სახელმწიფომ გაუწერა. ზოგჯერ საქმე ასეულობით ათას ლარს, ზოგჯერ კი მილიონებს ეხება.

489 კვ.მეტრი მიწის ნაკვეთი კურორტ გოდერძიზე შპს „ციტრონ გრუპმა“ სახელმწიფოსგან 2020 წელს 96 500 ლარად იყიდა.  აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროსთან დადებული შეთანხმების მიხედვით, ეს თანხა 2021 წლის 1 დეკემბრამდე  უნდა გადაეხადა. თუმცა დღემდე ერთი თეთრიც არ გადაუხდია.

კომპანია კურორტზე ექვსსართულიან აპარტოტელს აშენებს და გაყიდვებიც დაწყებული აქვს.

სახელმწიფოს კომპანიისთვის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულება მხოლოდ 10 000 ლარად აქვს დაზღვეული.

გარდა ამისა, კომპანიას შეუსრულებელი ვალდებულების გამო პირგასამტეხლოს სახით 19 257 ლარი დაერიცხა. ამ თანხის გადახდა მოუწევს, თუ მომავალში „ინვესტორის ხელშეწყობის“ მოტივით მთავრობა აპატიებს, ეს მომავალში გამოჩნდება.

კომპანია სასტუმრო აპარტამენტებს აშენებს ასევე ბათუმში გრიგოლ ელიავას ქუჩაზე, ზღვასთან ახლოს. მშენებლობის ნებართვა კომპანიამ 2022 წლის ივლისში მიიღო. კომპანიის ვებგვერდზე მითითებული ინფორმაციით, გაყიდვები აქაც დაწყებულია.

ელიავას ქუჩაზე კომპანია ორ მიწის ნაკვეთს, ჯამში 2515 კვ.მეტრს ფლობს, ორივე ნაკვეთი „თიბისი ბანკში“ იპოთეკით აქვს დატვირთული. „ციტრონ გრუპი“ სასტუმრო აპარტამენტებს აშენებს ასევე ჩაქვში, ზღვასთან ახლოს. აქ კომპანია 1461 კვ.მეტრს ფლობს  და ეს ნაკვეთიც იპოთეკით აქვს დატვირთული, გაყიდვები აქაც დაწყებულია.

892 კვ.მეტრი მიწის ნაკვეთი და შენობა ქობულეთში, ზღვასთან ახლოს შპს „ოლიმპი ჯგუფმა“ 2020 წელს იყიდა, კომპანიას საპრივატიზებო საფასურის სახით 840 000 ლარი 2020 წლის ივლისამდე, ეტაპობრივად 25/25% უნდა გადაეხადა. თანხა ბიუჯეტში ამ დრომდე არ შესულა. კომპანიას 2020 წლიდან დღემდე შეუსრულებელი ვალდებულებისთვის პირგასამტეხლოს სახით 99 060 ლარი დაერიცხა.

ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების დასაზღვევად აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს ამ შემთხვევაშიც 10 000 ლარიანი საგარანტიო დოკუმენტი აქვს მოთხოვნილი.

გარდა საპრივატიზებო საფასურის გადახდისა, კომპანიას გადაცემული შენობის გარემონტება-რეკონსტრუქცია და საზოგადოებრივი ობიექტის ამოქმედება ევალებოდა, ამ ყველაფრისთვის კი 500 000 ლარის ღირებულების ინვესტიციის განხორციელების ვალდებულება ჰქონდა აღებული. შეუსრულებელი ვალდებულების პარალელურად კომპანიამ სხვა ნაკვეთზე, ქობულეთის სანაპიროზე, ზღვასთან ახლოს მრავალბინიანი კორპუსის აშენება მოახერხა.

სამინისტრო განმარტავს, რომ საპრივატიზებო თანხის გადაუხდელობის გამო გარანტია გამოითხოვა.

აჭარის მთავრობის მიერ პომპეზურად დაანონსებული ინვესტიცია ქობულეთში რომ არ სრულდება, ამაზე ცოტა ხნის წინაც წერდა „ბათუმელები“. ახლა კი სამინისტროდან გამოთხოვილი დოკუმენტებით გაირკვა ისიც, რომ კომპანიას, რომელმაც სახელმწიფოს ქონება 2019 წლის მარტში იყიდა, საპრივატიზებო საფასურის მხოლოდ ნაწილი აქვს გადახდილი. აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრომ ეს ვალდებულება 2019 წლიდან 2023 წლამდე გაუწერა, მთავარი საინვესტიციო პირობის – გოლფის მოედნის მოწყობის ვალდებულება კი 2031 წლამდე.

შპს „ეკოსთორიჯ 1“ – მა ადლიის დასახლებაში, სამრეწველო ზონაში 1313 კვ.მეტრი მიწის ნაკვეთი 149 000 ლარად შეისყიდა. ხელშეკრულების პირობების შესაბამისად კომპანიას საფასურის მხოლოდ ნაწილი აქვს გადახდილი, საბოლოო დაფარვის ვადად კი 2022 წლის 19 სექტემბერი მიუთითეს. კომპანიამ სამრეწველო მასალების საწარმოს გახსნისა და ამისთვის 200 000 ლარის ინვესტიციის ვალდებულება აიღო – ვალდებულების შესრულების საბოლოო ვადად კი 2025 წელი განუსაზღვრეს.

შპს „ამბასადორი ბათუმმა“ ჭოროხის ქუჩის მიმდებარედ ორი ნაკვეთი, ერთ ჰექტარზე მეტი [ 13 642 კვ.მ] მიწა შეისყიდა 1 მილიონ 650 000 ლარად. 2021 წელს კომპანიამ ამ თანხის ნაწილი გადაიხადა, საბოლოო საფასური კი 2022 წლის დეკემბერში უნდა დაფაროს.

2021 წელს სამრეწველო ზონაში სახელმწიფოსგან ერთ ჰექტარზე მეტი 1 მილიონ 500 000 ლარად შეისყიდა შპს „RASEBETONI“-მა კომპანიას საფასური 2023 წლის 1 სექტემბრამდე გაუნაწილეს.

„ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების შეუსრულებლობისთვის პირგასამტეხლოსგან გათავისუფლებისა და ვალდებულებების შესასრულებლად დამატებითი ვადის მიცემის წესის განსაზღვრის თაობაზე“ დადგენილებაში ცვლილებას აჭარის მთავრობის თავმჯდომარემ 2022 წლის 28 ივლისს მოაწერა ხელი.

ცვლილების მიხედვით, ინვესტორებს, რომლებიც 2022 წლის 31 დეკემბრამდე მიმართავენ აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს, პრივატიზებულ, სარგებლობაში ან მართვის უფლებით გადაცემულ ქონებაზე ვალდებულების შეუსრულებლობის გამო დარიცხული [დასარიცხი] პირგასამტეხლოსგან გათავისუფლების მოთხოვნით და უზრუნველყოფენ საბანკო გარანტიის ვადის გაგრძელებას, მთავრობა მისცემს დამატებით ვადას და გაათავისუფლებს პირგასამტეხლოსგან.

„ქალი კაცთა პრიზს  ვერ აიღებს“ – მოჭადრაკე თამარ ესაძემ ფეისბუქზე დაწერა, რომ ასე უთხრეს საჭადრაკო ფესტივალზე, „ბათუმის მერიის თასზე“. მან ღია ჩემპიონატზე მეორე ადგილი მოიპოვა, თუმცა ქალებისთვის გათვალისწინებული საპრიზო თანხა შესთავაზეს, გაცილებით ნაკლები, რასაც მისი პროტესტი მოჰყვა.

„მთლიანი ოფენ ტურნირის მეორე ადგილი დავიკავე  (სადაც პრიზი იყო 1300 ლარი) და დამაჯილდოვეს, როგორც ქალთა 1 ადგილზე გასული (პრიზი 900 ლარი). ოფიციალური დებულების მიხედვით (რომელიც კვლავ უცვლელად უდევთ ოფიციალურ საიტზე) მეკუთვნოდა, რომ დავჯილდოვებულიყავი, როგორც მთლიანი ტურნირის მეორე ადგილოსანი.

როდესაც დავიწყე გასაჩივრება და მივმართე ორგანიზატორს, მითხრეს, რომ მთავარმა მსაჯმა ეს გამოგვიცხადა პირველი ტურის დაწყებამდე, რომ ქალი კაცთა პრიზს ვერ აიღებდა.

გთხოვთ მითხარით რომელიმე ქვეყანაში ხდება ასეთი რამ?…

…ნუთუ ეს ქალთა უფლებების დარღვევა არ არის? რას ნიშნავს ქალს არ შეუძლია მამაკაცთა პრიზის აღება?“ – დაწერა თამარ ესაძემ ფეისბუქზე [სტილი დაცულია].

მოჭადრაკის პოსტი ათობით ადამიანმა გააზიარა, თუმცა მოგვიანებით მან ეს ტექსტი წაშალა და ფეისბუქზე დაწერა, რომ  პრეტენზიები აღარ აქვს, რადგან „იყო ხარვეზი, რომელიც ორგანიზატორებმა აღმოფხვრეს“.

რა მოხდა ბათუმის მერიის თასის ღია ჩემპიონატის დაჯილდოებაზე? „ბათუმელები“ თამარ ესაძესთან გასაუბრებას შეეცადა, თუმცა მან ჩვენს სატელეფონო ზარებს და შეტყობინებას არ უპასუხა.

თამარ ესაძე გამონაკლისი არ არის. ბათუმში გამართულ საჭადრაკო ფესტივალზე ქალების და კაცების საპრიზო ფონდი რომ განსხვავდებოდა, ამას ადასტურებს დებულებაც.

„ბათუმელები“ ღია ჩემპიონატის ერთ-ერთ ორგანიზატორს, საჭადრაკო კლუბი „ნონას“ ხელმძღვანელს, გია ჭანტურიას ესაუბრა. იგი ამბობს, რომ რომ საპრიზო თანხის გაცემას „გაუგებრობები მოჰყვა“, თუმცა დეტალებზე არ საუბრობს.

„ამ ბავშვმა [საუბარია თამარ ესაძეზე] მამაკაცების პრიზი მოიპოვა, თუმცა იმ მომენტში შესწორება არაფრით არ შეიძლებოდა და მერე გასწორდა ეს ხარვეზი, 2 დღეში“- გვითხრა მან, თუმცა ვერ დაგვიზუსტა, რა ტიპის ხარვეზზე იყო საუბარი.

დეტალებზე არც ტურნირის მთავარი მსაჯი, მარიკა ჯაფარიძე საუბრობს. გია ჭანტურიას მსგავსად, ისიც აღნიშნავს, რომ „ხარვეზი იყო და მალევე გამოსწორდა“.

ჰქონდა თუ არა ადგილი გენდერული ნიშნით დისკრიმინაციას? – კითხვას მარიკა ჯაფარიძე ასე პასუხობს:

„ღია ტურნირს რასაც ეძახიან და რაც გაიმართა ახლა ბათუმში, ასეთ ტურნირებში კაცებსა და ქალებსაც აქვთ თანაბრად მონაწილეობის უფლება. თუმცა თუ ქალი ვერ აიღებს მთავარ პრიზს, მას შეუძლია აიღოს ქალებისთვის დაწესებული პრიზი.

ქალებს შეუძლიათ მოიპოვონ კაცების პრიზი, დაამტკიცონ, რომ შეუძლიათ მამაკაცთა ჩემპიონატის მოგება და აიღონ იგივე თანხა, რაც კაცებისთვის არის დაწესებული. მაგრამ თუ ამას ვერ მოიპოვებენ, მათ აქვთ დამატებითი პრიზები“ – ამბობს მარიკა ჯაფარიძე.

საჭადრაკო კლუბ „ნონას“ ხელმძღვანელი გია ჭანტურია ამბობს, რომ საქართველოში ქალები ბევრად უფრო ძლიერნი არიან ჭადრაკში, მაგრამ მსოფლიო რეიტინგში მაინც კაცები ლიდერობენ და მსოფლიო პრაქტიკაც ასეთია პრიზების გადანაწილების დროს.

„მე მსოფლიოს ვერ გამოვასწორებ და ვერც ფიდეს. მათი გადაწყვეტილებით ხდება ასე“ –  გვითხრა მან, თუმცა იგი მიიჩნევს, რომ ჭადრაკში ქალისა და კაცის საპრიზო თანხები უნდა გათანაბრდეს:

„მე, პირადად, მიმაჩნია, რომ კაცების და ქალების საპრიზო თანხები უნდა გათანაბრდეს და  მომავალში ვაპირებ კიდეც, რომ მივმართო ყველა შესაბამის უწყებას, მათ შორის მერიასაც, რომ დებულებებში შევიდეს ცვლილება და თუ მთლად არ გათანაბრდება, მივუახლოოთ მაინც ერთმანეთს ქალების და კაცების პრიზი, თუ ამისი ნება და ფინანსური მხარდაჭერა იქნება“.

„ბათუმელები“ ესაუბრა მოჭადრაკე ნინო ბაციაშვილს, საერთაშორისო დიდოსტატს მამაკაცთა შორის, საქართველოს ოთხგზის ჩემპიონს ჭადრაკში ქალთა შორის, რომელიც არაერთი საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებულია. იგი მიიჩნევს, რომ ჭადრაკში ქალებისა და კაცების არათანაბარი ანაზღაურება შრომითი დისკრიმინაციის ნაწილია.

„ეს არის დისკრიმინაციული, რადგან ტიტული ერთია, შრომა თანაბარია, მაგრამ ანაზღაურება – არა. ადრე უფრო დიდი განსხვავება იყო საპრიზო თანხებს შორის, ნელ-ნელა აიწია თანხამ, თუმცა მაინც არ არის გათანაბრებული.

სპონსორებიც უფრო მეტი ჰყავთ კაცებს ჭადრაკში, ვიდრე ქალებს და ეს იწვევს უთანასწორობას. მთელი სისტემაა ასეთი. ვიბრძვით, მაგრამ ჯერ-ჯერობით არაფერი არ გამოდის.

ბათუმის ტურნირზე, მიუხედავად იმისა, რომ იყო ღია, სადაც ყველას შეეძლო მონაწილეობა და მთავარი პრიზის აღება, აქაც კი შექმნეს პრობლემა. შემდეგ, როცა ხმაური ატყდა ამაზე, თქვეს, რომ იყო ხარვეზი.

ზოგადად, ჭადრაკში ქალებსა და კაცებს შორის ანაზღაურებაში არის უთანასწორობა და დღეს ქალები ვიბრძვით, რომ ეს უთანასწორობა აღმოიფხვრას“ – ამბობს ნინო ბაციაშვილი.

მას Chess World Cup 2021-ი მაგალითიც მოჰყავს, სადაც საპრიზო თანხა კაცებში იყო 110 ათასი დოლარი, ქალებში კი – 50 ათასი დოლარი.

„მსოფლიო ჩემპიონატებზე არის შემთხვევა, როცა კაცების საპრიზო ფონდი ორი მილიონი დოლარია, ქალებში კი შეიძლება ნახევარი მილიონი ან უფრო ნაკლები იყოს. კოლოსალური განსხვავებაა, არა?!“ – ამბობს ის.

ნინო ბაციაშვილი ამჟამად პოლონეთში იმყოფება, სადაც პოლონეთის უმაღლესი ლიგა ტარდება საკლუბო ჩემპიონატში.

„ყოველთვის არის საუბარი იმაზე, რომ ქალებისთვის საპრიზო თანხები გაზარდონ, თუმცა ფიდე არ ათანაბრებს. მაგალითად, საქართველოს ჩემპიონატში ქალების და კაცების საპრიზო თანხები გათანაბრებულია, „ნონას თასი“ ტარდება ასევე, სადაც მეტ-ნაკლებად გათანაბრებულია კაცის და ქალის საპრიზო თანხა, თუმცა გლობალურად, მაინც დიდი სხვაობაა ქალების და კაცების საპრიზო თანხებში.

თითქოს შენ არ შრომობ და არ იმსახურებ“ – ამბობს მოჭადრაკე.

შეიძლება თუ არა ჩაითვალოს გენდერულ დისკრიმინაციად, როცა ქალი და კაცი მოჭადრაკეების საპრიზო თანხა განსხვავდება? – ვკითხეთ „ქალები ევროპული მომავლისთვის“ ხელმძღვანელს, გენდერის სპეციალისტ იდა ბახტურიძეს.

მისი თქმით, არა მარტო საქართველოში, საერთაშორისო დონეზეც, სპორტშიც, ისევე, როგორც სხვა სფეროებში, დრამატული განსხვავებაა ქალი სპორტსმენებისთვის დახარჯულ რესურსებსა და კაცებისთვის დახარჯულ რესურსებს შორის და ამაზე თავად სპორტსმენებიც საუბრობენ.

„გენდერული სტერეოტიპებით არის განპირობებული ის, რომ ერთსა და იმავე შრომაში ქალსა და კაცს უხდიან განსხვავებულად და განსხვავებულად აფასებენ ქალის შრომას, მაგრამ ძალიან უცნაურია ჩემთვის, როცა ეს ეხება საპრიზო ფონდსაც. ეს შემთხვევა, რაზეც თქვენ საუბრობთ, თუკი მართლაც ასეა, კიდევ უფრო სხვა ხარისხში აჩვენებს გენდერულ დისკრიმინაციას.

დებულებების, კანონმდებლობის დონეზეა ეს საკითხი შესასწავლი, რადგან არის შემთხვევები, როცა კანონმდებლობა გენდერულად ნეიტრალურია, მაგრამ პრაქტიკაში შეიძლება სხვანაირად ხდებოდეს.

თუ საპრიზო ჯილდოს რაოდენობაც დებულებების დონეზეა განსხვავებული, მაშინ ჩემი აზრით, ეს არის დისკრიმინაცია და ადამიანის უფლებათა დამცველებს შეგვიძლია ეს დებულებები გავასაჩივროთ, რომ შეიცვალოს ასეთი დისკრიმინაციული ჩანაწერები“ – ამბობს იდა ბახტურიძე.

ბსუ-ს ჰუმანიტარული ფაკულტეტის მეოთხე კურსის სტუდენტების დიდი ნაწილი იმედგაცრუებულია.

შარშან სტუდენტებმა, რომლებიც დამატებით სპეციალობაზე,  ე.წ. „მაინორზე“ მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამის არჩევას გეგმავდნენ, ეს ვერ შეძლეს, რადგან პროგრამა შეჩერებული იყო, შედეგად, მათ ბაკალავრიატის დასრულების შემდეგ უნდა გაიარონ მასწავლებლის მომზადების ერთწლიანი პროგრამა.

ბსუ-ს ქართული ფილოლოგიის მეოთხე კურსის სტუდენტები ანა ბაღუშვილი და ანა შენგელია „ბათუმელებთან“ საუბრისას ამბობენ, რომ შარშან, მას შემდეგ რაც მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამის შეჩერების შესახებ გაიგეს, იძულებული გახდნენ არჩევანი შეეცვალათ და დამატებით სპეციალობაზე მათთვის საინტერესო სხვა მიმართულება აერჩიათ, თუმცა არც ამჯერად გაუმართლათ.

„ვერ ვირჩევდით მასწავლებლის მოსამზადებელ პროგრამას, ამიტომ გადავწყვიტე ამერჩია თავისუფალი კრედიტები, მაგრამ ჯგუფები ვერ შედგა. შემდეგ ვაპირებდი მაინორზე ფილოსოფიის არჩევას, თუმცა დამირეკეს და მითხრეს, რომ ჯგუფი არ შედგებოდა, რადგან არ ვიყავით საკმარისი რაოდენობის მსურველები. შემდეგ, მეთქი-კარგი, ავირჩევ ისტორიას. ისტორიაზეც იგივე მითხრეს და დამსვეს ფსიქოლოგიაზე, იმიტომ, რომ მითხრეს, ერთადერთი ჯგუფი ფსიქოლოგიაზე შედგებოდა“ – ამბობს ანა ბაღუშვილი.

ანა მაინორზე დღემდე ფსიქოლოგიას სწავლობს. მისი თქმით, ერჩივნა ბაკალავრიატის დროს გაევლო მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამა, რადგან პირდაპირ მაგისტრატურაზე ჩაბარებას აპირებდა.

„ბუნებრივია, არ არის სასიამოვნო, მაგრამ სხვა გზა არ გვაქვს და გვიწევს წლის დამატება, რადგან ამ პროგრამის გავლის გარეშე სკოლებში ვერ მოვხვდებით, როგორც მასწავლებლები“, – გვითხრა მან.

ანა შენგელიაც ბსუ-ში სწავლობს ქართულ ფილოლოგიას. ის უკვე მეოთხეკურსელია. ანას პირველივე კურსზე ჰქონდა გადაწყვეტილი მაინორზე მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამა გაევლო, თუმცა ეს ვერ შეძლო.

„მაშინ განგვიცხადეს, რომ აღარ იყო [მაინორზე მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამის არჩევის] საშუალება და უნდა ამერჩია რაიმე სხვა. გვითხრეს, რომ ეს იყო სამინისტროს გადაწყვეტილება და არა უნივერსიტეტის.

რადგან სამინისტროს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება იყო, სტუდენტებს გვეგონა, რომ ეს არ იყო ერთჯერადად და უპასუხისმგებლოდ მიღებული გადაწყვეტილება“, – ამბობს ანა.

ამის შემდეგ ანამ რამდენიმე საგნის არჩევა გადაწყვიტა თავისუფალ კრედიტებში, თუმცა ეს ვერ შეძლო. იგი ახლა მაინორზე ინგლისურ ფილოლოგიას სწავლობს.

„თავისუფალ კრედიტებს ვერ აირჩევ, იმიტომ, რომ [საგნებზე] ჯგუფები არ შედგაო და შემაცვლევინეს. ის, რომ [თავისუფალი კრედიტებიდან] მაინორზე გადავედი, ჩემი სურვილი არ ყოფილა.

ეს არის ძალიან დიდი უსამართლობა. ვერ შევცვლი მაინორს, რაც ავირჩიე, ის უნდა გავაგრძელო და ვრჩები მასწავლებლის მომზადების 60-კრედიტიანი პროგრამის გავლის გარეშე.

გამოდის, რომ მემატება მეხუთე წელი, რაც ჩემთვის დროის, ფულის, ენერგიის ფლანგვაა.

როგორც სტუდენტი, ვგრძნობ, რომ დავიჩაგრე“, – ამბობს ანა შენგელია.

ამ თემაზე „ბათუმელები“ ბსუ-ს ზუსტ მეცნიერებათა და განათლების ფაკულტეტის დეკანს, ლელა თურმანიძეს ესაუბრა. მან გვითხრა, რომ ბსუ ამ შემთხვევაში ვერ გადაწყვეტდა ამ საკითხს, რადგან ცვლილება მოხდა კანონში უმაღლესი განათლების შესახებ:

„მასწავლებლის მომზადების პროგრამის ინტეგრირება დასაშვები იყო ბაკალავრიატის საგანმანათლებლო პროგრამაში. შემდეგ შეიცვალა კანონი და ეს ჩანაწერი ამოღებულ იქნა. შესაბამისად, ჩვენ არ გვქონდა უფლება, რომ პროგრამა შეგვეთავაზებინა სტუდენტებისთვის“ – გვითხრა ლელა თურმანიძემ.

მისი განმარტებით, ახლა, როცა კანონი ისევ შეიცვალა, ბაკალავრიატში სწავლის პარალელურად სტუდენტს შეუძლია მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამის გავლა, ოღონდ არა მეოთხეკურსელებს:

„მიმდინარე წელს მესამე კურსელები აირჩევენ მასწავლებლის მომზადების პროგრამას მაინორზე, მეოთხეკურსელები – ვეღარ, იმიტომ, რომ პროგრამაში, სამწუხაროდ, ადგილი არ რჩება“, – გვითხრა ლელა თურმანიძემ.

წელს ბსუ-ს მასწავლებლის მომზადების ერთწლიან პროგრამაზე 120 ადგილი აქვს მოთხოვნილი.

„უმაღლესი განათლების შესახებ“ კანონში ცვლილება 2022 წლის 10 მაისს შევიდა. ცვლილების შედეგად, ბაკალავრის საფეხურის სტუდენტს შესაძლებლობა მიეცემა, სწავლის განმავლობაში აირჩიოს და გაიაროს მასწავლებლის მომზადების პროგრამა და სწავლის დამთავრების შემდგომ, თავისი არჩეული პროფესიის ბაკალავრის დიპლომთან ერთად, მასწავლებლად მუშაობის უფლებაც მოიპოვოს.

ბსუ-ს სასწავლო დეპარტამენტის ხელმძღვანელმა, მერაბ დიასამიძემ გვითხრა, რომ ბსუ-ს მეოთხეკურსელებს ქართული ფილოლოგიის, მათემატიკის, ფიზიკის, ბიოლოგიის, გეოგრაფიის, ქიმიის, გერმანული ფილოლოგიის, ფრანგული ფილოლოგიის, ინგლისური ფილოლოგიის და ისტორიის სპეციალობებიდან შეუძლიათ უკვე არჩეული მაინორი გააუქმონ და მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამაზე დარეგისტრირდნენ, თუმცა მათ უარი უნდა თქვან აქამდე გავლილ მაინორის 30 კრედიტზე და ამ შემთხვევაში სტუდენტები ბაკალავრიატის დასრულებას 4 წელიწადში ვეღარ შეძლებენ. 

„საგანმანათლებლო პროგრამები ქართულ საგანმანათლებლო სივრცეში წარმოდგენილია 240 კრედიტით. აქედან 180 კრედიტი ძირითადი საგანმანათლებლო პროგრამაა და 60 კრედიტი მაინორის დამატებითი საგანმანათლებლო პროგრამა, რომლის არჩევის საშუალება სტუდენტებს მესამე კურსიდან აქვთ.

როცა სტუდენტი მეოთხე კურსზეა, მას უკვე ათვისებული აქვს [მაინორის] 30 კრედიტი. ახლა მაინორის შეცვლა შესაძლებელია, ოღონდ დამატებით ფინანსებთანაა დაკავშირებული, თუ ისევ მაინორ პროგრამის არჩევა უნდა და არა თავისუფალი კრედიტების, თორემ ის 30 კრედიტი, რაც მესამე კურსის განმავლობაში ისწავლა სტუდენტმა, მას ავტომატურად ეთვლება. 

როცა სტუდენტი ირჩევს მაინორ პროგრამას, მან უნდა გაიაროს 60 კრედიტი. როცა შეიცვალის მაინორ პროგრამას, გავლილ 30 კრედიტზე უარი უნდა თქვას. თუ უარს იტყვის, ეს 30 კრედიტი სადღაც ხომ უნდა ისწავლოს? თუმცა არის დისკომფორტი სტუდენტისთვის, რომ წელი ემატებათ და არის [საჭირო] ფინანსებიც. 

რაოდენობითი თვალსაზრისითაც არის შეზღუდვა, ბუნებრივია. მაგალითად, ახლა მასწავლებლის მოსამზადებელი პროგრამის მაინორზე 120 ადგილია. ახლა მიმდინარეობს რეგისტრაცია. 1000 სტუდენტს ფიზიკურად ვერ ვასწავლით ამ პროგრამაზე, ადამიანური რესურსი არ გვეყოფა“ – გვითხრა მერაბ დიასამიძემ. 

მასწავლებლის მომზადების საგანმანათლებლო პროგრამის ღირებულება 2250 ლარია.