Batumelebi

„ვისაც გსურთ ამ რეალობასთან შეგუება, კი ბატონო, მაგრამ ჩვენ არ ვეგუებით. რამდენი ხანიც არ უნდა მომიწიოს აქ ყოფნა, ვიცი, რომ თავისუფალ საქართველოში შევხვდებით”.

საპროტესტო აქციების დროს ჯგუფურ ძალადობაში ბრალდებულთაგან, რომლებიც, სინამდვილეში ერთმანეთს საერთოდ არ იცნობდნენ, ერთ-ერთია 28 წლის იუმორისტი ონისე ცხადაძე.

დანარჩენი 10 ბრალდებულის მსგავსად, ონისემაც სხვები სასამართლო დარბაზში ნახა პირველად.

„არ მაინტერესებს, თუ დამტოვებთ პატიმრობაში. ამ ქვეყნის გულისთვის ადამიანები კვდებოდნენ და მეც არ მინდა, რომ ნაკლები გავაკეთო ვინმეზე“, – თქვა ონისე ცხადაძემ 2025 წლის 10 იანვარს გამართულ პროცესზე.

საქმეში წარმოდგენილი ვიდეოჩანაწერებში ჩანს, რომ ერთ მხარეს სპეციალური დანიშნულების რაზმი დგას, მეორე მხარეს – აქციის მონაწილეები და, სავარაუდოდ, მათ შორისაა ონისეც. ერთ ვიდეოში პირბადით მყოფი ონისე ცხადაძე ორჯერ დაიხრება და გზაზე დაგდებულ პატარა საგანს აიღებს. ონისე ხსნის, რომ ეს იყო ე.წ. ფერადი კვამლის გასაშვები კაფსული, შემდეგ კი წყლის ბოთლს და ხის ფიცარს ისვრის სპეცრაზმელებისკენ. პარალელურად, ვიდეოებში განუწყვეტლივ ისმის სპეცრაზმელების მუქარა, გინება და სხვა სიტყვიერი შეურაცხყოფა აქციის მონაწილეების მიმართ.

თუმცა არ ჩანს, სად ვარდება ონისეს ნასროლი საგნები, ან ხვდება თუ არა რომელიმე სპეცრაზმელს. საქმეში არც სხვა რაიმე მტკიცებულება მოიპოვება, რომელიც დაადასტურებდა, რომ ონისეს ქმედება სპეცრაზმელს აზარალებს.

ბრალდებულის ადვოკატები, ასევე, სხვა იურისტები აცხადებენ, რომ საქმეში არსებული მტკიცებულებები არ ადასტურებს არც საქმის ჯგუფურობას და არც მონაწილეობას რაიმე ტიპის ძალადობაში.

„არც ერთ მათგანს არა აქვს არავითარი კავშირი და არც ჰქონია არავითარი კომუნიკაცია არც ერთ სხვა ბრალდებულთან. მათ ერთმანეთი გაიცნეს სასამართლო დარბაზში, ამიტომ რაიმე ტიპის ჯგუფურობაზე აპელირება წმინდა წყლის სამართლებრივი აბსურდია, როგორც დოქტრინულად, ისე – ლოგიკურად”, – ამბობს ადვოკატი შოთა თუთბერიძე ერთ-ერთ ინტერვიუში.

„ძალადობა სისხლის სამართლის კოდექსით გულისხმობს ცემას, ან სხვაგვარ ძალადობას, რაც იწვევს დაზარალებულის ფიზიკურ ტკივილს, ჯანმრთელობის მსუბუქ დაზიანებას, ონისე ცხადაძის ბრალდების საქმეში კი არათუ მტკიცებულება არამედ, საერთოდ არ არის დაზარალებული პირი”, – ვკითხულობთ ორგანიზაცია „საქართველოს დემოკრატიულმა ინიციატივა” (GDI)-ს დოკუმენტში, რომელიც ონისეს საქმის შესწავლის შემდეგ გამოქვეყნდა.

ონისე ცხადაძემ საქმის აბსურდულობაზე 10 იანვარს გამართულ სასამართლო პროცესზე ისაუბრა. მან მოსამართლეს ასე მიმართა:

„…ჩანს ბოთლის სროლა, და ასევე … ე.წ. კვამლს რომ უშვებს – მხოლოდ ფერს, მაგ პატარა კაფსულის სროლა და ისე ცუდად ვისვრი, ლამის ფეხში გავირტყი და ძალიან გთხოვთ, რომ თვითმკვლელობის მცდელობის გამო 500 ლარით დამაჯარიმოთ.

რაც შეეხება სასჯელს – 4-დან 6 წლამდე. ანუ, ამ ბრალდებაზე რომ მომისაჯოთ მაქსიმუმი, გამოდის, რომ ვანო მერაბიშვილზე 9 თვით ნაკლები გამომივა ციხეში. ანუ, თქვენი აზრით, მე ვიქნები მასზე ძალიან ცოტათი განსხვავებული დამნაშავე…

თუ ასევე ფიქრობთ, რომ ბოთლის სროლა დანაშაულია, რომელიც ითვალისწინებს 4-დან 6 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას, მაშინ მე მაქვს „სპიჩკის” კოლოფი, რომელსაც პროკურატურის მიმართულებით ვისვრი და 3 თვე დამიმატეთ”, – ამბობს ონისე და ასანთის კოლოფს ისვრის.

• დაკავება

ონისე ცხადაძემ ბავშვობა ძმასთან სანდრო ცხადაძესთან ერთად თერჯოლაში გაატარა. თბილისში სტუდენტობის პერიოდში ჩავიდა, როდესაც ტექნიკურ უნივერსიტეტში აგრარული მეცნიერებებისა და ბიოსისტემების ინჟინერიის მიმართულებით ჩააბარა, თუმცა მოგვიანებით მიხვდა, რომ ეს სფერო განსაკუთრებით არ აინტერესებდა.

ძმასთან ერთად 2017 წელს მონაწილეობდა მხიარულთა და საზრიანთა კლუბში. შემდეგ ერთი წელი გერმანიაში გაატარა, მაგრამ უცხო ქვეყანაში ცხოვრება გაუჭირდა და დაბრუნდა. მალე „ახალი შაბათი შოუს” გუნდში მოხვდა იუმორისტად და დღემდე ამ სფეროშია. კითხულობს იუმორისტულ სთენდაფებს იუთუბგადაცემაშიც.

ონისე დაკავებამდე ძმასთან ერთად თბილისში, ერთ-ერთი ავტოფარეხის თავზე მოწყობილ ბინაში ცხოვრობდა. ძმასთან ერთად მონაწილეობდა პროევროპულ საპროტესტო აქციებშიც.

30 ნოემბერს, აქციის დარბევისას, ონისე და სანდრო ერთად იყვნენ აქციაზე. ორივენი სცემეს. არეულობაში ერთმანეთი დაკარგეს. ონისეს ძმამ, სანდრომ ამიტომ მოგვიანებით გაიგო, რომ ონისე ცემისას ერთმა სპეცრაზმელმა იცნო და გამოუშვა: შენ ის არ ხარ, სკეტჩებს რომ აკეთებსო.

მეორე დღეს ონისე თერჯოლაში ძმის მანქანით წავიდა. „ნეკნი ჰქონდა დაზიანებული, თან ფიქრობდა, რომ ცოტათი იქაურობასაც გამოაცოცხლებდა”, – ამბობს სანდრო ერთ-ერთ ინტერვიუში. და მართლაც, ონისე ცდილობდა საპროტესტო აქციების და მარშების ჩატარებას. 3 დეკემბერს გავრცელდა ვიდეო, რომელშიც ჩანს, როგორ შედის ონისე რუპორით ჯვარის საჯარო სკოლაში და მოსწავლეებს მიმართავს.

ვიდეოს, ძირითადად, ავრცელებდნენ პროსამთავრობო ტელეარხები ტექსტით: „რადიკალი აქტივისტი ონისე ცხადაძე სკოლაში შეიჭრა და ბავშვებზე ფსიქოლოგიურად ძალადობს”.

4 დეკემბერს საკუთარ ფეისბუქ გვერდზე ონისემ დაწერა: „დაფინანსებულია „იმედის” მიერ მოჭრილი ჩემი ვიდეოები და სიმართლე არსად ჩანს. ძაან გთხოვთ, ჩამრთეთ ვინმემ, ხო შეიძლება”.

ონისე ცხადაძე მეორე დღეს თერჯოლაში, ოჯახის კუთვნილ სახლში დააკავეს.

სანდრო იხსენებს, რომ ონისეს ორსართულიანი კერძო სახლის პირველ სართულზე ეძინა. იქვე იყო ბებია. მეორე სართულზე კი ონისეს მამა იმყოფებოდა. ოჯახის წევრების აღწერით, დიდი ოდენობით პოლიციის თანამშრომლები იყვნენ მობილიზებული და „ყველა კარიდან შევიდნენ სახლში, თითქოს ტერორისტი აჰყავდათ”, – ამბობს სანდრო.

ონისესთან ოჯახი პირადი შეხვედრების შესაძლებლობას იყენებს, საუბრობენ ტელეფონით. თუმცა საზოგადოებასთან კომუნიკაციის ერთ-ერთი საშუალება ონისესთვის წერილებია.

„სიცოცხლის ფასადაც კი მიღირს იმ რეალობასთან ბრძოლა, სადაც გოგა ხაინდრავა მოღალატეებს გვეძახის „იმედის” ეთერში და, მომდევნო დღეს, იგივე ეთერში, იმავეს იმეორებს ზვიად გამსახურდიას შვილი (ზვიადი, ალბათ, ამ დროში, საკუთარ შვილს დაუძახებდა KGB-ს აგენტს, ცოცხალი რომ იყოს).

საკანში ყოფნა მირჩევნია იმ რეალობასთან შეგუებას, სადაც შალვა რამიშვილი უზნეოებს გვეძახის, ამ დროს კი საკუთარ შვილსაც არ უყვარს.

და განათლებას გვიწუნებს სოკრატე სულთანიშვილი და არისტოტელე ოდიშარია.

ვისაც გსურთ ამ რეალობასთან შეგუება, კი ბატონო, მაგრამ ჩვენ არ ვეგუებით. რამდენი ხანიც არ უნდა მომიწიოს აქ ყოფნა, ვიცი რომ თავისუფალ საქართველოში შევხვდებით.

ავისრულებ ჩემს ოცნებას და მსოფლიო გამიცნობს.

ხო და, კიდევ, ყველაზე მთავარია მზია ამაღლობელი!” – 30 იანვარი, ონისე ცხადაძე.

ონისე ცხადაძე წინასწარ პატიმრობაში იმყოფება და ბრალის დამტკიცების შემთხვევაში 4-დან 6 წლამდე პატიმრობა ემუქრება.

___________________

სტატია გამოქვეყნდა „ბათუმელებისა“ და „ინდიგოს“ სპეციალურ გამოცემაში – „სინდისის პატიმრები“. გაზეთში დაბეჭდილ სტატიებზე მუშაობდნენ სხვადასხვა გამოცემის ჟურნალისტები.

შინაგან საქმეთა სამინისტრო ადმინისტრაციულ საქმეზე მზია ამაღლობელის უმკაცრესად დასჯას ითხოვს, რომ ამას „მსუსხავი ეფექტი“ ჰქონდეს სხვა პოტენციურ დამნაშავეებზე.

შესაბამისი მოთხოვნით შსს-ს წარმომადგენელმა თეა ლაღაძემ მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციული საქმის პროცესზე, 13 მარტს მიმართა მოსამართლეს.

„საქმეში იკვეთება დამამძიმებელი გარემოება. მის მიმართ გამოყენებული უნდა იქნეს ისეთი სახდელი, რომელსაც ექნება მსუსხავი ეფექტი, რათა ქალბატონმა მზიამ და შემდგომ სხვა პოტენციურმა სამართალდამრღვევებმა მსგავსი ფაქტი აღარ გაიმეორონ. რომ ეს იყოს მაგალითი, რომ პოლიციას შეურაცხყოფა არ უნდა მიაყენო,“ – თქვა შსს-ს წარმომადგენელმა თეა ლაღაძემ სასამართლო პროცესის მიმდინარეობისას.

დამამძიმებელი გარემოება რაში გამოიხატება? – ჰკითხა მოსამართლე სალიხ შაინიძემ შსს-ს წარმომადგენელს.

„მოწმემ [გულისხმობს ცრუმოწმე პოლიციელებს – რედაქცია] განმარტა და რასაც ვიდეოკადრებიც ადასტურებს, იყო არაერთი მოწოდება, რომ სიტყვიერი შეურაცხყოფა არ მიეყენებინა, შეეწყვიტა ის მართლსაწინააღმდეგო ქმედება, რასაც ქალბატონი მზია ახორციელებდა პოლიციის მიმართ.

ამის შემდეგ იყო წინააღმდეგობა. მხარე ამბობს, რომ ეს წინააღმდეგობა არის დაკავების შემდეგ. მით უფრო ცუდი პატივცემულო მოსამართლევ, რომ ადამიანი, ადმინისტრაციული წესით იყო დაკავებული, პოლიციის შეურაცხყოფაზე და წინააღმდეგობაზე. გამოდის და იგივე ქმედებას ჩადის. აი, აქ უფრო მძიმდება,“ – ასე დაასაბუთა შსს-ს წარმომადგენელმა თეა ლაღაძემ „დამამძიმებელი გარემოება“, რომელიც მისი აზრით მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციულ საქმეშია.

საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის ხელმძღვანელმა, ნონა ქურდოვანიძემ, სასამართლო პროცესზე განუმარტა მოსამართლეს, რომ „მსუსხავი ეფექტი“ არის ტერმინი, რომელიც სრულიად აცდენილია ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოს პერსპექტივებთან, უფლებებთან და სტანდარტებთან.

„არავითარი სანდოობა არ არსებობს არც იმ პოლიციელი მოწმეების მიმართ ვისაც დღეს მოვუსმინეთ. არც საერთოდ ამათ მიერ შედგენილი დოკუმენტის მიმართ. იმიტომ, რომ მათ აქვთ არა სანდოობის ხარისხი, არამედ პირიქით, ისინი მოწადინებული არიან, რომ მზია დაისაჯოს იმიტომ, რომ მათი ხელმძღვანელები არ დაისაჯონ.

ჩვენ მათ ხელმძღვანელებზე გვაქვს შეტანილი გამოძიების დაწყების მოთხოვნით და ერთ-ერთ ეპიზოდში გამოძიება დაწყებულიც არის.

განცხადებები, რომ მათ მზია თვითნებურად დააკავეს, შემდეგ არასათანადოდ მოეპყრნენ და ამ საჩივრებს ისევ ის ხელმძღვანელები იხილავენ, რაც ჩვენ წარვადგინეთ, და, თანაც, ისინი არიან პირდაპირ დაინტერესებულები, იმიტომ, რომ ამ საქმეში თუ მათი „სიმართლე“ არ დადასტურდა, ზოგიერთ პოლიციელს შეიძლება ამის გამო დისციპლინური დაემუქროს. სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობის რისკის ფასად უღირთ ეს საქმე. ამიტომ ისინი ვერ იქნებიან ობიექტურად მიუკერძოებლები ამ საქმეში.

ისინი არიან დაინტერესებული მზია ამაღლობელის სასტიკი დასჯით და ეს ფრაზა – ქალბატონმა თეამ აქ ესეც თქვა, რომ „მზია ამაღლობელი ძალიან მკაცრად უნდა დაისაჯოს, რომ მას ჰქონდეს მსუსხავი ეფექტი. „მსუსხავი ეფექტი“ არის ის ტერმინი, რომლითაც სტრასბურგის სასამართლო სახელმწიფოს ადანაშაულებს ხოლმე სასამართლოს მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებებში.

„მსუსხავი ეფექტი“ არის ცუდი ტერმინი. „მსუსხავ ეფექტს“ როგორ იყენებთ როგორც პოზიტიურს, ამის წარმოჩენა თითქოს ეს კარგია, რომ მოდი სხვები დავსაჯოთ „მსუსხავი ეფექტის“ სტანდარტითო. პირიქით, ეს უნდა სთხოვოთ, რომ არ გამოიყენოს. ამას როგორ ასაღებთ, როგორც რაღაცა პოზიტიურს, რომელიც ამ შემთხვევაში სასამართლომ უნდა გააკეთოს. ეს არის სრულიად აცდენილი ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოს პერსპექტივებთან, უფლებებთან, სტანდარტებთან.

ასევე, რა უშლიდა პოლიციას ხელს [გადაეღო კადრები], ჩვენ კადრებში ვნახეთ, რომ ადგილზე იყო არაერთი პოლიციელი.

კარგი, გასაგებია, რომ შეიძლება ხელმძღვანელებს არ აქვთ სამხრე კამერა, მაგრამ მათ თავიანთი ტელეფონები აქვთ და ბესელია სხვა კადრებს რომ იღებდა, რატომ არ გადაიღო მაშინ მზია ამაღლობელი ვინმეს რომ აგინებდა, შეურაცხყოფას აყენებდა და ღორებს ეძახდა?

სად არის ასეთი რომელიმე მტკიცებულება, სადაც ეს ჩანს?

მინდა შეგახსენოთ საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს განმარტება საქმეში გიორგი ქებურია საქართველოს წინააღმდეგ, სადაც საკონსტიტუციო სასამართლომ თქვა, რომ ამ ტექნოლოგიური საშუალებების მარტივად ხელმისაწვდომობის პირობებში, როდესაც აშკარაა, რომ პოლიციელს შეეძლო მოეპოვებინა საკუთარი ქმედების სანდოობის გამამყარებელი მტკიცებულება და მან ეს არ გააკეთა, მისი ქმედებებისადმი ნდობის ხარისხი მნიშვნელოვნად იკლებს.

არ შეიძლება თქვენ ენდოთ პოლიციელს, რომელიც ამბობს, რომ რაღაც დაინახა, როდესაც მას ჰქონდა შესაძლებლობა ეს გადაეღო, არ გადაიღო და არც სხვა მტკიცებულება არ მოიპოვა. ეს სტანდარტი თქვენ აუცილებლად უნდა გამოიყენოთ ამ საქმეში“, – თქვა ნონა ქურდოვანიძემ.

მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციული საქმის პროცესი ბათუმის საქალაქო სასამართლოში 13 მარტს გაიმართა.

მზია ამაღლობელი სასამართლო სხდომას პენიტენციური დაწესებულებიდან, დისტანციურად ერთვებოდა. მან განაცხადა, რომ მისი ადმინისტრაციული დაკავების საქმე გაყალბებულია.

მოსამართლე სალიხ შაინიძე ამ საქმეზე გადაწყვეტილებას 18 მარტს გამოაცხადებს.

სწორედ 18 მარტს არის ჩანიშნული მზია ამაღლობელის სასამართლო პროცესი სისხლის სამართლის საქმეზე.

მსოფლიოში და მასთან ერთად საქართველოშიც, სოფლის მეურნეობაში პესტიციდისა და აგროქიმიკატების გამოყენება იზრდება. საქსტატის ბოლო მონაცემებით, საქართველოში ქიმიკატებით სამ მილიონ ჰექტარზე მეტი, მათ შორის სატყეო და სხვა ტიპის საწარმოო ზონების ტერიტორია მუშავდება.

გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციის, FAO-ს 2022 წლის მონაცემებით, საქართველო ერთ ჰექტარზე საშუალოდ 6.12 კილოგრამ პესტიციდს იყენებს. ამავე წლის მონაცემებით, ეს მაჩვენებელი ევროკავშირის რეგიონის ქვეყნებში 2.89 კილოგრამია, 2021 წელს კი 3.2 კგ იყო. 

ანგარიშიდან ასევე ირკვევა, რომ რეგიონის ქვეყნებთან შედარებით საქართველოს ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი აქვს და ამ მხრივ უსწრებს სომხეთს [1.77], აზერბაიჯანსა [0.23] და თურქეთს [2.22].

სოფლის მეურნეობაში ქიმიკატები გამოიყენება აგრარული პროდუქტიულობის ზრდისა და სასურსათო უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად. 

პესტიციდები და ქიმიური საშუალებები ძირითადი სასოფლო-სამეურნეო მასალაა, რომელიც გამოიყენება ნიადაგის ნაყოფიერების გაუმჯობესებისთვის, თესლისა და მოსავლის დასაცავად არასასურველი მცენარეებისგან, მწერებისგან, ბაქტერიებისგან, სოკოებისგან და მღრღნელებისგან, თუმცა მათ არასწორ ან ჭარბ გამოყენებას შეიძლება უარყოფითი გავლენა ჰქონდეს გარემოსა და ჯანმრთელობაზე.

აგრარულ მეცნიერებათა დოქტორის, მირანდა გორგილაძის განმარტებით, საქართველოში სოფლის მეურნეობაში ქიმიკატების გაუფრთხილებელი გამოყენება მნიშვნელოვანი გამოწვევაა:

„მიუხედავად იმისა, რომ ზუსტი სტატისტიკური მონაცემები ამ პრაქტიკის გავრცელების შესახებ შეზღუდულია, არსებული კვლევები და ანგარიშები მიუთითებს, რომ ფერმერების ნაწილი არ იცავს პესტიციდებისა და აგროქიმიკატების გამოყენების რეკომენდებულ ნორმებსა და უსაფრთხოების სტანდარტებს“ – ამბობს მირანდა გორგილაძე.

FAO-ს ცნობით, მსოფლიო სოფლის მეურნეობაში, ბოლო ათწლეულებში სასუქების და პესტიციდების მოხმარების ზრდა, გლობალური მოსახლეობის ზრდასა და სასურსათო მოთხოვნის მატებას უკავშირდება.

რა ზიანის მომტანია ჯანმრთელობისთვის პესტიციდების ჭარბი გამოყენება?

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის განმარტებით, პესტიციდები პოტენციურად ტოქსიკურია ადამიანებისთვის და შეიძლება ჰქონდეს როგორც მწვავე, ასევე ქრონიკული ზემოქმედება ჯანმრთელობაზე, რაც დამოკიდებულია პესტიციდების რაოდენობასა და ზემოქმედების გზებზე.

ამავდროულად, ჯანმო განმარტავს, რომ ადამიანები, რომლებსაც პესტიციდების ზემოქმედებით ჯანმრთელობის ყველაზე დიდი საფრთხე ემუქრებათ, პირველ რიგში არიან ისინი, ვინც მათთან კონტაქტშია სამუშაოების შესრულებისას. 

აშშ-ს [EPA] გარემოს დაცვის სააგენტო ასევე წერს, რომ პესტიციდების ჭარბმა რაოდენობამ შეიძლება საფრთხე შეუქმნას ადამიანის ჯანმრთელობას:

„პესტიციდების ჯანმრთელობაზე გავლენა დამოკიდებულია პესტიციდის ტიპზე. ზოგიერთი მათგანი, როგორიცაა ორგანოფოსფატები და კარბამატები, გავლენას ახდენს ნერვულ სისტემაზე. სხვებმა შეიძლება გააღიზიანოს კანი ან თვალები. ზოგიერთი პესტიციდი შეიძლება იყოს კანცეროგენი. სხვებმა შეიძლება გავლენა მოახდინონ ორგანიზმში არსებულ ჰორმონებზე ან ენდოკრინულ სისტემაზე” – წერს EPA.

აგრარულ მეცნიერებათა დოქტორი მირანდა გორგილაძე ამბობს, რომ სოფლის მეურნეობაში ქიმიკატების გაუფრთხილებელი გამოყენება ძირითადად განათლების – სპეციალური ცოდნის, რეგულაციების და აგროტექნოლოგიური პრაქტიკის ხარვეზებითაა განპირობებული, მაგალითად:

„მიზეზია ცოდნისა და ცნობიერების ნაკლებობა, რაც ნიშნავს, რომ ფერმერების ნაწილს არ აქვს საკმარისი ინფორმაცია ქიმიკატების სწორი გამოყენების, დოზირების და უსაფრთხოების ზომების შესახებ;

არსებობს ეკონომიკური ფაქტორები – ზოგიერთი ფერმერი იყენებს იაფფასიან, მაგრამ ნაკლებად ხარისხიან ან არალეგალურ ქიმიკატებს, რაც ზრდის გაუფრთხილებელი გამოყენების რისკს;

პრობლემაა ისიც, რომ მიუხედავად არსებული რეგულაციებისა, პესტიციდებისა და აგროქიმიკატების ბაზარზე განთავსების და გამოყენების კონტროლი არ არის საკმარისად ეფექტური. მონიტორინგისა და აღსრულების სუსტი სისტემა არ აჩერებს ქიმიკატების გადაჭარბებულ მოხმარებას; 

შესაბამისად, ამ პრობლემის პრევენცია შესაძლებელია ფერმერთა ინფორმირების, მონიტორინგის სისტემების გაძლიერებისა და უსაფრთხო აგროტექნოლოგიების დანერგვის გზით“ – ამბობს მირანდა გორგილაძე. 

საქართველოში პესტიციდების ხარისხი, მათი რეგისტრაცია, ასევე სურსათში მათი შემცველობის შემოწმება სურსათის ეროვნული სააგენტოს პასუხისმგებლობაა.

2023 წელს სააგენტომ პესტიციდებისა და აგროქიმიკატების სარეალიზაციო 522 ობიექტი შეამოწმა, რის შედეგადაც 37 ობიექტი დაჯარიმდა.

სურსათის ეროვნული სააგენტოს ანგარიშის თანახმად, დარღვევების უმრავლესობა მოიცავდა მარკირების, დაფასოებისა და შეფუთვის წესების დარღვევას, ასევე რეგისტრაციისა და აღიარების მოპოვების გარეშე მუშაობას, რისთვისაც 500-1000 ლარიანი ჯარიმები იყო გათვალისწინებული; ხოლო უხარისხო პრეპარატის რეალიზაციისთვის სულ სამი ობიექტი დაჯარიმდა 4000-4000 ლარით. კიდევ ერთი – ხარისხთან დაკავშირებული დარღვევაა ვადაგასული პრეპარატით ვაჭრობა, რომელიც გასულ წლებში დაფიქსირებულა.

ევროკავშირთან ასოცირების შეთანხმების ფარგლებში, საქართველომ 2021 წელს „პესტიციდების მდგრადი გამოყენების მისაღწევად გასატარებელი ღონისძიების დამტკიცების შესახებ“ ტექნიკური რეგლამენტი დაადგინა, რომელიც განსაზღვრავს პესტიციდების მდგრადი გამოყენების სამართლებრივ საფუძვლებს – ადამიანის ჯანმრთელობასა და გარემოზე მათი გამოყენებით გამოწვეული რისკებისა და უარყოფითი ზემოქმედების შემცირების, მავნე ორგანიზმების ინტეგრირებული მართვისა და ისეთი ალტერნატიული მეთოდების გამოყენების გზით, როგორიცაა პესტიციდების არაქიმიური ალტერნატივები. დადგენილება 2024 წლის პირველ იანვარს შევიდა ძალაში.

ამ დადგენილებით გათვალისწინებულია, რომ პესტიციდის პროფესიონალ მომხმარებელს, დისტრიბუტორსა და კონსულტანტს უნდა ჰქონდეს გავლილი შესაბამისი ტრენინგი; პესტიციდების რეალიზაციის მოთხოვნები, მაგალითად ის რომ დისტრიბუტორებს ჰყავდეთ სერტიფიცირებული პერსონალი, ასევე პესტიციდების შემტანი მოწყობილობის შემოწმების ვადები და სხვა ტექნიკური საკითხები.

მირანდა გორგილაძე განმარტავს, რომ სოფლის მეურნეობაში ქიმიკატების (პესტიციდები, ჰერბიციდები, ინსექტიციდები, სასუქები) გადაჭარბებული გამოყენება აგრიკულტურების ხარისხობრივ მახასიათებლებზეც აისახება, რაც შეიძლება გამოვლინდეს კვებითი ღირებულების შემცირებაში, ორგანოლეპტიკური თვისებების (გემო, არომატი, ტექსტურა) ცვლილებაში, შენახვის ვადის შემცირებაში, მაგალითად:

• ანალიზები აჩვენებს, რომ პესტიციდებით ინტენსიურად დამუშავებული პროდუქტი ზოგჯერ შეიცავს დაბალ კონცენტრაციაში არსებულ ვიტამინებსა და ანტიოქსიდანტებს (მაგ. ასკორბინის მჟავა, პოლიფენოლები);
• აზოტოვანი სასუქების ჭარბი რაოდენობით გამოყენება ხშირად იწვევს მცენარის უჯრედული სტრუქტურის ზედმეტ ზრდას, რასაც შედეგად მოსდევს საკვები ნივთიერებების განზავება;
• პროდუქტის გემოსა და არომატის ჩამოყალიბებაში გადამწყვეტ როლს თამაშობს მცენარის ნივთიერებათა ცვლა, რაც შეიძლება დათრგუნოს გარკვეული ქიმიკატების გავლენით;
• პესტიციდებით დამუშავებული ხილი და ბოსტნეული ზოგჯერ უკეთეს ვიზუალურ მახასიათებლებს ინარჩუნებს, მაგრამ ნაკლებად ინტენსიური არომატი და ბუნებრივი სიტკბო აქვს (მაგალითად, პომიდორი ან მარწყვი);
• აზოტოვანი სასუქებით გაჯერებული პროდუქტი ხშირად წყლიანია და აქვს განზავებული გემო, რაც გამოწვეულია უჯრედშორისი წყლის არაბუნებრივად მაღალი შემცველობით.

ჯანმო: მომხმარებლებს შეუძლიათ შეამცირონ სურსათიდან პესტიციდების ნარჩენების მიღება ხილისა და ბოსტნეულის გაფრცქვნით ან მათი სათანადოდ გარეცხვით, რაც ასევე ამცირებს მავნე ბაქტერიების რაოდენობასაც. 

მირანდა გორგილაძე განმარტავს, რომ საქართველოში მოსახლეობის ჯანმრთელობისა და გარემოს უფრო ეფექტური დაცვისთვის, მნიშვნელოვანია სურსათის უვნებლობის საერთაშორისო სტანდარტებთან დაახლოება. ის პესტიციდებით დაბინძურებული პროდუქციის კონტროლისა და პრევენციის საუკეთესო პრაქტიკად ევროპული გამოცდილებას მიიჩნევს: 

„ევროპულ ქვეყნებში სურსათის უვნებლობის უზრუნველსაყოფად და ქიმიკატების ჭარბი გამოყენებისგან მოსახლეობის დასაცავად გამოიყენება კომპლექსური მიდგომა, რომელიც მოიცავს კანონმდებლობას, მონიტორინგს, განათლებას და ალტერნატიული მეთოდების ხელშეწყობას. 

საქართველოში პესტიციდებით დაბინძურებული პროდუქტების შემცირების ეფექტური გზა ევროპულ გამოცდილებაზე დაფუძნებული მიდგომების ადაპტირებას მოითხოვს. მაგალითად, ეს არის კანონმდებლობის გამკაცრება – პესტიციდების მაქსიმალური ზღვრული ნორმების (MRL) მკაცრი კონტროლი; ლაბორატორიული ანალიზების ხელმისაწვდომობის ზრდა – სახელმწიფო დაფინანსებული მონიტორინგის პროგრამების გაძლიერება; ორგანული მეურნეობის განვითარების ხელშეწყობა, ბიოპროდუქტების სუბსიდირებისა და პოპულარიზაციის გზით; მოქალაქეთა ინფორმირებულობის გაზრდა – ეტიკეტირების მკაცრი რეგულაციითა და სურსათის უვნებლობის საჯარო მონაცემთა ბაზის შექმნით; ასევე, ტექნოლოგიების დანერგვა სოფლის მეურნეობაში – სიზუსტის აგრონომიის (Precision Farming) განვითარება“.

ყოველდღიური მოხმარების ხილ-ბოსტნეულიდან ყველაზე მაღალი ალბათობით ქიმიკატებით ჭარბად დამუშავებულ პროდუქტებად მიიჩნევენ იმ კულტურებს, რომლებიც: ხშირად ზიანდება მავნებლებისა და დაავადებების გამო, დიდ რაოდენობით სჭირდება სასუქი ან პესტიციდური დამუშავება, მოთხოვნადია ბაზარზე და საჭიროებს ვიზუალურად მიმზიდველი გარეგნობის შენარჩუნებას. 

მირანდა გორგილაძის თქმით, ესაა ჩამონათვალი იმ ხილ-ბოსტნეულის, რომელიც ხშირად ექვემდებარება ქიმიკატებით დამუშავებას:

ხილი: 

• ვაშლი – ერთ-ერთი ყველაზე მეტჯერ დამუშავებული ხილია, რადგან მგრძნობიარეა მავნებლებისა და სოკოვანი დაავადებების მიმართ.
• მარწყვი – მცირე ზომის და ნაზი სტრუქტურის გამო ხშირად მუშავდება სოკოს საწინააღმდეგო და ინსექტიციდური პრეპარატებით.
• ყურძენი – ხშირად გამოიყენება ფუნგიციდები, განსაკუთრებით ტენიან რეგიონებში.
• ატამი, ნექტარინი (ვაშლატამი) – მგრძნობიარეა მავნებლებისა და სოკოვანი დაავადებების მიმართ, რის გამოც საჭიროებს ხშირ ქიმიურ დამუშავებას.
• ატამი, ქლიავი, ალუბალი – ჭარბად მუშავდება პესტიციდებით მწერებისა და დაავადებების კონტროლისთვის.
• ციტრუსები (ფორთოხალი, მანდარინი, ლიმონი) – შესაძლებელია ცვილითა და კონსერვანტებით დაფარვა შენახვის ვადის გასახანგრძლივებლად.

ბოსტნეული:

• პომიდორი – ხშირად ექვემდებარება პესტიციდურ და ჰერბიციდურ დამუშავებას.
• წიწაკა (ბულგარული, ცხარე) – მაღალი რისკის პროდუქტია, რადგან მავნებლები ხშირად აზიანებენ მას.
• კიტრი – მუშავდება პესტიციდებით, რადგან მგრძნობიარეა ბაქტერიული და სოკოვანი დაავადებების მიმართ.
• ისპანახი, სალათის ფოთოლი, კომბოსტო – ფართოდ გამოიყენება ინსექტიციდები მწერებისა და პარაზიტების წინააღმდეგ.
• სტაფილო – ნიადაგში არსებული დაავადებების პრევენციის მიზნით ხშირად მუშავდება ქიმიკატებით.
• კარტოფილი – ფართოდ გამოიყენება ჰერბიციდები სარეველების კონტროლისთვის და ინსექტიციდები მავნებლების წინააღმდეგ.

ფოტო: სურსათის ეროვნული სააგენტო

სტატია მომზადებული პროექტის „რეგიონები და ხალხი სურსათის უვნებლობისთვის: ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი ცნობიერების ამაღლების ინიციატივა“-ს ფარგლებში. პროექტი ხორციელდება ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს (CzDA) მხარდაჭერით, ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული პროექტით „სურსათის უვნებლობის, სანიტარიისა და ფიტოსანიტარიის სექტორის მხარდაჭერა საქართველოში ENPARD IV-ის ფარგლებში“. პროექტს ახორციელებს დემოკრატიის ინსტიტუტი. პროექტის ფარგლებში მომზადებული მასალების შინაარსზე პასუხისმგებელია დემოკრატიის ინსტიტუტი და შესაძლოა არ ასახავდეს დონორის შეხედულებებს.

კომპანია „ბათუმის წყლის“ განცხადებით, ი. მესხის ქუჩაზე ავარიულად დაზიანებულ ცენტრალურ მაგისტრალურ მილზე სარემონტო სამუშაოების გამო, 15 მარტის 00:00 საათამდე წყალმომარაგება შეეზღუდათ:

ბენზეში, ბარცხანაში, გოროდოკის დასახლებაში, წინსვლაში, ორთაბათუმში, მაიაკოვსკზე, ფრ. ხალვაშზე, აეროპორტის გზატკეცილზე, ზღვისპირა ზოლზე, ანგისაზე, ადლიაში, ჰელიმიშის, ნიჟარაძის, აღმაშენებლის, ტაბიძის, რურუას, ლეონიძის, ქეთევან წამებულის, გ. ა. აბაშიძის, ინასარიძისა და კობალაძის ქუჩებზე მცხოვრებ აბონენტებს.

„დაზიანების მასშტაბურობიდან გამომდინარე, წყალმომარაგება შესაძლოა შეიზღუდოს ქალაქის სხვა ქუჩებზეც და ასევე, მაღალ სართულებზე აბონენტებს წყალი მიეწოდოთ დაბალი წნევით“ – აცხადებს „ბათუმის წყალი“.

დღეს, 13 მარტს, 11 საათზე, ბათუმის საქალაქო სასამართლოში მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის განხილვა დაიწყო. დღევანდელ სასამართლო სხდომას ნორვეგიისა და დანიის საელჩოების წარმომადგენლები ესწრებიან.

თავად მზია ამაღლობელი სასამართლო სხდომას ვერ ესწრება, მას პროცესზე ვიდეოზარით ჩართავენ.

მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმეს მოსამართლე სალიხ შაინიძე განიხილავს. მან დღევანდელ სხდომაზე უნდა თქვას, დაკითხავს თუ არა ბათუმის პოლიციის უფროსს ირაკლი დგებუაძეს და აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის უფროსს გრიგოლ ბესელიას. მათი დაკითხვა წინა სხდომაზე მზია ამაღლობელის ადვოკატებმა მოითხოვეს.

ჟურნალისტი და მედიამენეჯერი მზია ამაღლობელი გამოცემა „ბათუმელების“ და „ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელი და დირექტორია. იგი უკანონო პატიმრობაშია. პროტესტის ნიშნად მზია ამაღლობელი 38 დღე შიმშილობდა.

მზია ამაღლობელი 11 იანვრის აქციაზე ბათუმში თავდაპირველად ადმინისტრაციული წესით დააკავეს – შსს-ს აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის შენობის ღობეზე სტიკერის გაკვრისთვის: „იფიცება საქართველო”, თუმცა მზია ამაღლობელის დაკავების ოქმი გაყალბებულია: დაკავების ოქმში ჩაწერეს, რომ მზია ამაღლობელი არა სტიკერის გაკვრისთვის, არამედ პოლიციელების სიტყვიერი შეურაცხყოფის გამო დააკავეს. თითქოს ის პოლიციელებს ეძახდა – „ძაღლებო, ღორებო, რუსებო“.

სტიკერის გაკვრისთვის პოლიციელს მოქალაქის დაკავების უფლება არ აქვს.

მზია ამაღლობელის დაკავების შესახებ გაყალბებულ ოქმს ირაკლი დგებუაძის მოადგილე, გოჩა ვანაძე აწერს ხელს.

სინამდვილეში, მზია ამაღლობელი დააკავა არა გოჩა ვანაძემ, არამედ გრიგოლ ბესელიამ – აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის უფროსმა და ესეც ჩანს ვიდეოკადრშიც.

არსებობს ვიდეო ჩანაწერები, რომლითაც ეს ყველაფერ, ანუ ოფიციალური დოკუმენტის გაყალბება დასტურდება. კერძოდ, ვიდეოჩანაწერში მზია ამაღლობელის დაკავების დროს ისმის ბათუმის პოლიციის უფროსის, ირაკლი დგებუაძის ხმა, რომ მას ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 150-ე მუხლით აკავებენ სტიკერის გაკვრისთვის. დაკავების ოქმის მიხედვით კი, მზია ამაღლობელი თითქოს პოლიციელების შეურაცხყოფის გამო დააკავეს 173-ე მუხლით.

მზია ამაღლობელის ინტერესებს დღეს სასამართლოში საიას იურისტები – ნონა ქურდოვანიძე, თამარ წულუკიძე და ასევე ადვოკატი გიორგი ხიმშიაშვილი იცავენ

კომპანია „ბათუმის წყლის“ ინფორმაციით, 13 მარტის 00:00 საათამდე წყალმომარაგება შეეზღუდათ ფრიდონ ხალვაშის გამზირსა და ჩიხებში მცხოვრებ აბონენტებს.

კომპანიის განმარტებით, წყლის შეწყვეტის მიზეზი ავარიულად დაზიანებულ მილზე სარემონტო სამუშაოებია.

„ბათუმის წყალი ბოდიშს გიხდით შექმნილი დისკომფორტისთვის“ – წერს კომპანია ფეისბუქზე.

11 მარტის საღამოს, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ დარჩელში, პოლიციელი 24 წლის კაცს ავტომანქანით დაეჯახა. დაშავებულის მდგომარეობა კრიტიკულად მძიმეა.

„ბათუმელები“ დაშავებულის ნათესავს მაია კალანდიას ესაუბრა, რომელიც ამბობს, რომ პოლიციელი კობა კვინტაძე ნასვამ მდგომარეობაში მართავდა ავტომობილს.

„შემთხვევა მოხდა წუხელ, დაახლოებით 19:00 საათზე, სოფლის ცენტრში და როგორც თვითმხილველებმა მითხრეს, დიდი სიჩქარით მომავალი მსუბუქი ავტომანქანა, რომელსაც მართავდა შსს დარჩელის საუბნო პოლიციის თანამშრომელი კობა კვინტაძე, სხვა ავტომანქანასთან  შეჯახების თავიდან აცილების მიზნით  გადავიდა ტროტუარზე და დაეჯახა 24 წლის მურმან კალანდიას, რომელიც გადააგდო დიდ მანძილზე.

თვითმხილველებმა გვითხრეს, რომ კობა კვინტაძე იყო მთვრალი, რაც დამიდასტურეს სხვა მაღალჩინოსანმა პოლიციელებმაც.

მურმან კალანდიას ჩაუტარდა თავის ტვინის ნეიროქირურგიული  ოპერაცია. ექიმის განმარტებით, მისი მდგომარეობა არის უმძიმესი და აქვს მეოთხე ხარისხის კომა.

მურმანს ჰყავს ორსული ცოლი და მძიმე შრომით ირჩენდნენ თავს“, – ამბობს მაია კალანდია.

მისი თქმით, კობა კვინტაძე ერთ-ერთი პოლიციელია, რომელიც ზუგდიდის საპროტესტო აქციებზე დაკავებული და დაჯარიმებული პირების სასამართლო პროცესებზე ცრუ ჩვენებს აძლევს პროტესტის მონაწილე პირების წინააღმდეგ.

პოლიციელების ნასვამ მდგომარეობაში ყოფნაზე საუბრობს აქტივისტი მარიამ სიჭინავაც, რომელიც ამ ფაქტს გამოეხმაურა ფეისბუქში.

„ეს პოლიციელი ჩემი დამკავებელიც იყო და ცრუ ჩვენებაც მისცა ჩემ სასამართლოზე. პოლიციელების სიმთვრალეს აქვს სისტემური ხასიათი, ისინი სარგებლობენ იმ ძალაუფლებით, რომელიც მუნდირის ტარებით მიიღეს და მართავენ მანქანებსაც. ზუგდიდში აქციებზე არაერთხელ გვინახავს პოლიციელი, რომელიც ნასვამია და ასრულებს სამსახურებრივ მოვალეობას“, – ამბობს მარიამი.

„ბათუმელები“ დაუკავშირდა გენერალურ პროკურატურას, სადაც განაცხადეს, რომ ავტოავარიის მონაწილე პოლიციელი დაკავებულია.

გამოძიება დაწყებულია სისხლის სამართლის კოდექსის 276-ე მუხლის მე-5 ნაწილით.

საფარის დირექტორი, ბაია პატარაია, ნიუ იორკში გაეროს ქალთა სტატუსის განმსაზღვრელ კომისიის შეხვედრას მზია ამაღლობელის გამოსახულებიანი მაისურით ესწრება.

„მზია ჩემთან ერთად არის წელს გაეროში და ყველა შესაძლებლობას გამოვიყენობ, რომ სინდისის პატიმრებზე ვისაუბრო – თავისუფლება მზიას, თავისუფლება სინდისის პატიმრებს,“ – წერს ბაია პატარაია.

გაეროს ქალთა სტატუსის განმსაზღვრელ კომისიის შეხვედრა წელს 69-ედ იმართება და მას ლიდერი ქალები მთელი მსოფლიოდან ესწრებიან.

———————–

სპეციალური საგამოძიებო სამსახურის ცნობით, ძალადობისა და სიცოცხლის მოსპობის მუქარის ფაქტზე, საპატრულო პოლიციის დეპარტამენტის პატრულ-ინსპექტორი დააკავეს.

„ჩატარებული გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებულმა, თანაცხოვრების პერიოდში, მეუღლის მიმართ ფიზიკური ძალადობა და მუქარა არაერთხელ განახორციელა.

2024 წლის 14 იანვარს, ქ. თბილისში, საცხოვრებელ ბინაში, ბრალდებულმა, შელაპარაკების ნიადაგზე, არასრულწლოვანი შვილის თანდასწრებით, მეუღლის მიმართ ფიზიკურად იძალადა, ძლიერად მოუჭირა ხელი ნიკაპზე, ხოლო შემდეგ ძლიერად მოქაჩა თმაზე და დაემუქრა სიცოცხლის მოსპობით. სამართალდამცავი მეუღლეზე ძალადობას და მუქარას შემდგომშიც აგრძელებდა.

სპეციალურმა საგამოძიებო სამსახურმა, დაზარალებული ქალის მომართვისთანავე, გამოძიება მყისიერად წარმართა. ჩატარდა გადაუდებელი საგამოძიებო მოქმედებები: გამოიკითხა დაზარალებული და მოწმეები, მოპოვებული იქნა დანაშაულში მამხილებელი სიცოცხლის მოსპობის მუქარის ამსახველი აუდიოჩანაწერი.

მტკიცებულებების მოპოვების შემდეგ, სასამართლოს განჩინების საფუძველზე, სპეციალური საგამოძიებო სამსახურის თანამშრომლების მიერ დაკავებული იქნა პატრულ-ინსპექტორი. სამართალდამცავს ბრალდება კანონით დადგენილ ვადაში წარედგინება“ – წერს საგამოძიებო.

საქმეზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 126-ე (პრიმა) მუხლის მეორე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით და 11 (პრიმა) 151-ე მუხლის მეორე ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტით მიმდინარეობს.

დანაშაული 3 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

_____________

ფოტო „ბათუმელების“ არქივიდან

ბათუმის დრამატული თეატრის დირექცია ფეისბუქის ოფიციალურ გვერდზე განცხადებას აქვეყნებს და ირწმუნება, რომ მსახიობებს პოლიტიკური ნიშნით არ დევნიან.

თეატრის დირექცია „მტკნარ სიცრუეს“ უწოდებს ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ „ბათუმის   დრამატულ თეატრში დაიწყო რეპრესიები და დევნა (იგულისხმება პოლიტიკური ნიშნით)“.

„ჩვენ ყოველთვის ვერიდებით შიდა პრობლემების საჯაროდ გამოტანას, მაგრამ ამჯერად ვალდებული ვართ, საზოგადოებას ვაცნობოთ:

მსახიობის უპირველესი მოვალეობაა სპექტაკლების თამაში, რასაც წინ უძღვის დაძაბული და ხანგრძლივი რეპეტიციები.

ხშირად ყოფილა შემთხვევები, როცა მსახიობი მძიმე ავადმყოფობის ან სულიერი მდგომარეობის მიუხედავად მოდის თეატრში და თამაშობს სპექტაკლს, რათა არ გააწბილოს მაყურებელი. ეს ერთგვარი თავგანწირვა ამ პროფესიის თანმდევი ნაწილია, ამიტომაც იწვევს განსაკუთრებულ პატივისცემას. ასეთი მაგალითი ბევრია, როგორც ჩვენს თეატრში, ასევე სხვა თეატრებშიც. მაგრამ, როდესაც მსახიობი ორი კვირით ადრე შემოთვლის, რომ სიცხე აქვს და ორი კვირის შემდეგაც ავად იქნება, ამიტომ ვერ ჩამოდის სპექტაკლის სათამაშოდ, თან ამ დროის განმავლობაში მას შენიშნავენ სხვა ორგანიზაციის პიარ ღონისძიებაზე, ხოლო ის შემდგომ არ გამოცხადდება სპექტაკლში მონაწილეობის მისაღებად, თან ბოლო ორი თვის განმავლობაში ეს არ არის პირველი შემთხვევა და ამასთანავე მას არ წარმოუდგენია არავითარი სამედიცინო საბუთი, თეატრის ხელმძღვანელობა ვალდებულია გამოიყენოს მის მიმართ შინაგანაწესით და ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მუხლი, რაც გულისხმობს ხელშეკრულების გაწყვეტას უვადო ან გარკვეული ვადით.

ასე მოხდა ამ შემთხვევაშიც და არანაირი პოლიტიკური ნიშნით დევნას აქ ადგილი არ აქვს.

ჩვენი თეატრის ნებისმიერ თანამშრომელს უფლება აქვს გამოხატოს თავისი აზრი თუ ქმედება ნებისმიერ პოლიტიკურ პროცესზე თეატრის გარეთ და ამის გამო მას არავითარი პასუხისმგებლობა არ ეკისრება. ჩვენი თეატრის სპექტაკლების განრიგი ორი თვით ადრე ქვეყნდება. ყველა მსახიობმა იცის როდის აქვს სპექტაკლი, ისიც იცის, რომ მისი მოხსნა არის თეატრისთვის მძიმე მორალური და ფინანსური ზიანის მომტანი. ამიტომ შემდეგაც თუ მსგავს მიზანმიმართულ თუ დაუდევრობის შედეგად დისციპლინურ გადაცდენებს ექნება ადგილი, თეატრის ხელმძღვანელობა იძულებული გახდება მიიღოს კანონით გათვალისწინებული შესაბამისი ზომები, თუ მსახიობი არ წარმოადგენს შესაბამის სამედიცინო ცნობას, რომ მის ჯანმრთელობას სპექტაკლის თამაშით საფრთხე ექმნება და გამოიწვევს შემდგომ გართულებებს,“ – ნათქვამია ბათუმის დრამატული თეატრის დირექციის განცხადებაში.

ფეისბუქზე გამოქვეყნებულ ამ პოსტს კომენტარების ფუნქცია შეზღუდული აქვს.

გუშინ, 10 მარტს, ცნობილი გახდა, რომ ბათუმის დრამატული თეატრიდან გაათავისუფლეს მსახიობი თორნიკე ბარამიძე.

დღეს, 11 მარტს, ბათუმის დრამატული თეატრის ერთ-ერთმა წამყვანმა მსახიობმა, მეგი კობალაძემ დაწერა, რომ მისი ბიულეტენზე ყოფნის მიუხედავად, თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელმა ჩვენებიდან არ მოხსნა სპექტაკლი.

მეგი კობალაძე ეჭვობს, რომ ამ ფორმით ბათუმის დრამატული თეატრის დირექცია მსახიობის თეატრიდან დათხოვნის მიზეზს ქმნის.

__________________

ფოტოზე: ნუკრი ქანთარია, ბათუმის დრამატული თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელი

ამავე თემაზე: 

საქართველოში იუსტიციის მინისტრის ბრძანებით, 2025 წლის 4 ივნისიდან იცვლება საქართველოს მოქალაქის პირადობის ელექტრონული მოწმობის, დროებითი ბინადრობის, მუდმივი ბინადრობისა და დროებითი საიდენტიფიკაციო ელექტრონული მოწმობების ტექნიკური მახასიათებლები/ფორმები.

ამასთან, უკვე გაცემული და დღეს მოქმედი „შესაბამისი მოწმობები მოქმედებს კანონმდებლობით განსაზღვრული ვადით“ – აღნიშნულია ბრძანებაში.

ახალი ბრძანებით, მოწმობა უნდა შეიცავდეს:

სახელს; გვარს; სქესს [ამ გრაფების სახელწოდება მოწმობაზე დაიტანება მისი პერსონალიზაციის დროს. გრაფები მოწმობაზე დაიტანება ერთგვაროვნად, ქართულ (გარდა მოწმობის წვდომის კოდისა (CAN – Card Access Number)) და ინგლისურ ენებზე, სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის (ICAO 9303) სტანდარტის შესაბამისად];

მოქალაქეობას; დაბადების თარიღს; დაბადების ადგილს;

პირად ნომერს; ფოტოსურათს;

პირადი ხელმოწერის ნიმუშს; მოწმობის გამცემი ორგანოს დასახელებას; მოწმობის გაცემის თარიღს; მოწმობის მოქმედების ვადას;

ფიზიკური პირის ავთენტიფიკაციის სერტიფიკატს, შესაბამის დახურულ გასაღებს და სერტიფიკატის გამცემ ორგანოს [დროებითი საიდენტიფიკაციო ელექტრონული მოწმობის ელექტრონულ მატარებელზე ამ ინფორმაციის დატანა (ჩაწერა) შესაძლებელია მხოლოდ ამ პირის მოთხოვნით];

კვალიფიციური ელექტრონული ხელმოწერის სერტიფიკატს, შესაბამის დახურულ გასაღებს და სერტიფიკატის გამცემ ორგანოს [დროებითი საიდენტიფიკაციო ელექტრონული მოწმობის ელექტრონულ მატარებელზე ამ ინფორმაციის დატანა (ჩაწერა) შესაძლებელია მხოლოდ ამ პირის მოთხოვნით];

მოწმობის წვდომის კოდს (CAN – Card Access Number);

QR კოდს, რომლის მეშვეობით შესაძლოა გადამოწმდეს დოკუმენტის ან/და პირის შესახებ ინფორმაცია.

პირადობის ელექტრონული მოწმობის არსებული და ახალი ფორმები [ფოტოები ბრძანებებიდან]:

ახალი ბრძანებითაც, „მოწმობის ინდივიდუალური ნომრის ნიმუშია 00AA00001, რომლიდანაც პირველი ორი ციფრი აღნიშნავს გამოშვების წელს, შემდეგი ორი სიმბოლო (სერია) – ლათინური ასოების ნებისმიერ ცვლად კომბინაციას, გარდა კომბინაციებისა PR, TR, RT და TI, ხოლო შემდეგი (ბოლო) ხუთი ციფრი – რიგით ნომერს 00001-დან 99999-მდე სერიის ფარგლებში (მაგალითად, 12345), გარდა კომბინაციებისა 666XX, X666X, XX666.“

ახალი ფორმის მოწმობების დასამზადებლად საჭირო ორგანიზაციული ღონისძიებების გატარება სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს დაევალა.

ბათუმის დრამატული თეატრის მსახიობი მეგი კობალაძე მის წინააღმდეგ დაგეგმილ რეპრესიებზე საუბრობს.

მეგი კობალაძის თქმით, მას ბიულეტენი აქვს გახსნილი ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო და ამის შესახებ სამხატვრო ხელმძღვანელს, ნუკრი ქანთარიასაც აცნობა, თუმცა სამხატვრო ხელმძღვანელმა დღეს, 11 მარტს, დაგეგმილი სპექტაკლი – „როცა გადაუღებლად წვიმს“, რომელშიც მეგი კობალაძე მთავარ როლს ასრულებს, ჩვენებიდან არ მოხსნა და არც მეგი კობალაძე ჩაანაცვლა სხვა მსახიობით.

„მიუხედავად იმისა, რომ მაქვს ჯანმრთელობის პრობლემა, გავხსენი ბიულეტენი და ასევე გავაფრთხილე ხელმძღვანელობა რამდენიმე დღით ადრე – ან მოეხსნათ [სპექტაკლი], ან შევეცვალე სხვა მსახიობით, ჩემი სამხატვრო ხელმძღვანელი ჯიუტად არ ხსნის სპექტაკლს და არც ჩემი ჩანაცვლება არ მოხდა.

ზემოთ ხსენებული პრობლემის გამო, სამწუხაროდ, ვერ ვითამაშებ 11 მარტს სპექტაკლს, რისთვისაც ბოდიშს ვუხდი ნუკრი ქანთარიას გამო მაყურებელს, რომელიც ჯერ არაა საქმის კურსში ჩაყენებული.

დღევანდელი მისი საქციელი [გაუშვა მსახიობი თეატრიდან იმავე მიზეზის გამო], მაფიქრებინებს, რომ მეც მალე გავიზიარებ ჩემი კოლეგის, თორნიკე ბარამიძის ბედს და განთავისუფლებული ვიქნები სამსახურიდან. თავს ვიზღვევ და ვიყენებ ასევე ერთდღიანი გაფიცვის უფლებას ხვალ.

შთაბეჭდილება მრჩება, რომ ალექსანდრე ქანთარიას ჰგონია ეს ჩემი ქმედება მისკენ არის მიმართული და ამ საქციელით მას ვებრძვი.

იმედი უნდა გაგიცრუოთ, სამწუხაროდ, ქვეყანაში ბევრად მნიშვნელოვანი საკითხებია აქტუალური და ამ ყველაფერს არ დავიყვან და არ გავაუბრალოებ თქვენთან ბრძოლით. ამ ეტაპზე მე ვიყენებ ერთდღიანი გაფიცვის უფლებას, რაც კანონიერად მეკუთვნის,“ – წერს მსახიობი მეგი კობალაძე.

ბათუმის დრამატული თეატრის მსახიობი თორნიკე ბარამიძე თეატრიდან გუშინ, 10 მარტს გაუშვეს. ბათუმის დრამატულ თეატრში მსახიობები ფიქრობენ, რომ ყველას გაუშვებენ, ვისაც განსხვავებული პოლიტიკური მოსაზრება აქვს.

ბათუმის დრამატული თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელმა თეატრიდან მსახიობების გაშვებაზე კომენტარი მხოლოდ აჭარის ტელევიზიასთან გააკეთა.

„არავითარ შემთხვევაში ეს არ ხდება პოლიტიკური ნიშნით. მით უმეტეს თეატრში. რომელიც არ გამოცხადდება რეპეტიციებზე, სპექტაკლებზე, ამ დროს სხვაგან მოკრავ მას თვალს. ბუნებრივია ის მოვალეობას არ ასრულებს და ეს უკვე იწვევს გარკვეულ პასუხისმგებლობას. ძალიან რთულია ნებისმიერი ადამიანის გაშვება. მით უმეტეს, რომ ყველაზე ამაგი მაქვს. სხვანაირად შეუძლებელია თეატრში, სადაც კოლექტიური შემოქმედებაა,“  – თქვა ნუკრი ქანთარიამ აჭარის ტელევიზიის ეთერში 10 მარტს.

_____________

ფოტოზე: მსახიობი მეგი კობალაძე სპექტაკლის აფიშაზე.

ამავე თემაზე: