Batumelebi

ბათუმში, 24 დეკემბერს, „აგროჰაბში“ ნაყიდ კვერცხში მომხმარებელმა, ანა ბერძენიშვილმა სისხლისფერი სითხე აღმოაჩინა.

ანა ბერძენიშვილი დაუყოვნებლივ დაუკავშირდა „აგროჰაბს“ ბათუმში და მოითხოვა გაერკვიათ, რასთან ჰქონდა საქმე. მან პროდუქტი სპეციალურ კონტეინერში მოათავსა და შესაბამისი კვლევისთვის სამხარაულის ექსპერტიზის ბიუროსაც მიმართა.

ანა დაუკავშირდა სურსათის უვნებლობის სამსახურსაც, ცხელი ხაზის დახმარებით დატოვა შეტყობინება.

„საკითხი ეხება ერთ-ერთ ცნობილ და საზოგადოებისთვის სანდო ჰიპერმარკეტს, სადაც რამდენიმე დღის წინ შევიძინე კვერცხი. შეფუთვაზე მითითებულია, რომ პროდუქტი არის „აგროჰაბის“. როგორც ჩანს, მათი ფერმა აქვთ.

კვერცხის გატეხის შემდეგ აღმოვაჩინე, რომ კვერცხში იყო სისხლი. თავიდან იმდენად გაოცებული და შოკირებული ვიყავი, მეგონა ხელი გავიჭერი, მაგრამ ხელში არც ბასრი საგანი მეჭირა და ბუნებრივია, შეუძლებელი იყო კვერცხის ნაჭუჭს გაეჭრა ხელი.

იმ წამსვე მოვახდინე რეაგირება, გადავუღე ფოტო, კვერცხი მოვათავსე სპეციალურ კონტეინერში და ფეისბუქის საშუალებით მივმართე „აგროჰაბს“. გამომეხმაურნენ, დამირეკეს და მკითხეს, იყო თუ არა პროდუქტი ნამდვილად მათთან შეძენილი, მქონდა თუ არა სალაროს ქვითარი. რა თქმა უნდა, ორივე გადავუგზავნე და ბათუმის ფილიალიდან დამირეკა წარმომადგენელმა. სანამ მივიდოდი ჰიპემარკეტში, მივმართე სამხარაულის ექსპერტიზის ბიუროს, რომ ჩაეტარებინა კვლევა, თუ რისგან შედგებოდა კვერცხის შიგთავსი, იყო თუ არა დარღვეული შენახვის პირობები“, – ამბობს „ბათუმელებთან“ ანა ბერძენიშვილი, რომელიც პროფესიით იურისტია.

ანა ბერძენიშვილი დიდი ხანია „აგროჰაბის“ მომხმარებელია. ამბობს, რომ მისთვის, როგორც მომხმარებლისთვის, მნიშვნელოვანი იყო ქსელის პოლიტიკა, რომ „აგროჰაბი“ მომხმარებელს ჯანსაღ პროდუქტს სთავაზობს. აქ ის და მისი ოჯახის წევრები ხშირად ყიდულობდნენ როგორც მზა, ასევე მალფუჭებად რძის პროდუქტებსაც და მისთვის ამ დრომდე არასდროს დამდგარა დღის წესრიგში „აგროჰაბის“ სანდოობის საკითხი.

ანა „ბათუმელებთან“ ხაზგასმით ამბობს, რომ მისი მიზანი არ არის რომელიმე ქსელის რეპუტაციული დაზიანება, მას სჭირდება პასუხი, რა იყო პროდუქტში.

პროდუქტი, რომელიც ანამ „აგროჰაბში“ შეიძინა, ამავე ქსელს ეკუთვნის და არ არის სხვა ბრენდის, ე.წ. შეტანილი პროდუქტი. შეფუთვაზევე მითითებულია, რომ ეს არის „აგროჰაბის“ ფერმის კვერცხი.

დაუყოვნებლივ ზომების მიღების მიუხედავად, ანამ ბათუმში ვერ იპოვა უწყება, რომელიც მომხდარზე ეფექტურ რეაგირებას მოახდენდა, დაინტერესდებოდა და ნიმუშს შეისწავლიდა. 

ბათუმში სამხარაულის ექსპერტიზის ბიურომ კვერცხის შიგთავსის ექსპერტიზაზე ანას უარი უთხრა:

„აღმოჩნდა, რომ ბათუმში ექსპერტიზის ბიუროს შესაბამისი მომსახურება არ ჰქონდა. ამიხსნეს, რომ ასეთი კვლევა ტარდებოდა მხოლოდ თბილისში და ბათუმის ბიურო ვერ გამიწევდა მომსახურებას“.

ამის შემდეგ ანა ჯანდაცვის სამინისტროს დაუკავშირდა, სადაც მას ასევე უთხრეს, რომ მსგავსი მომსახურება არ აქვთ და სურსათის უვნებლობის ეროვნულ სამსახურში გადაამისამართეს.

„სურსათის ეროვნულ სააგენტოს აქვს მომსახურება ბათუმში, მაგრამ მითხრეს, რომ იქ კვერცხის ნიმუშს ვერ მივიტანდი, მხოლოდ ცხელი ხაზით შემეძლო შეტყობინების დატოვება. მანამდე, როგორც გითხარით, „აგროჰაბს“ მივმართე. შემხვდა „აგროჰაბის“ წარმოების უფროსი და ვესაუბრე მას, შემხვდა ასევე საინფორმაციო სამსახურის უფროსი“.

ანას თქმით, „აგროჰაბის“ წარმომადგენელს მისთვის არ გამოურთმევია არც კვერცხის ნიმუში და არც შეფუთვა, სადაც კვერცხი იყო მოთავსებული. მას მხოლოდ ის ჰკითხეს, როდის შეიძინა პროდუქტი, ჰქონდა თუ არა სალაროს ქვითარი და სხვა კვერცხების შიგთავსში იყო თუ არა იგივე მდგომარეობა. ამ გარემოების გათვალისწინებით ანას უჩნდება კითხვა – რეალურად გეგმავს თუ არა „აგროჰაბი“ ან მაკონტროლებელი ამ წარმოებაზე ექსპერტიზის ჩატარებას.

„შესაძლოა ფერმა შემოწმდეს, მაგრამ კონკრეტულად ამ სერიაზე, ამ წარმოებაზე თუ არ ჩატარდა ექსპერტიზა, კვლევა, ან ნიმუშის აღება, შეუძლებელია დადგინდეს თუ რამ გამოიწვია ეს.

თვითონ პროცესის მიმართ მაქვს კითხვის ნიშნები, მათ გადაუღეს და დაიტოვეს მხოლოდ ფოტოები. ეს პროცესი იმთავითვე აჩენს კითხვის ნიშანს, თუ კვლევა არ ჩატარდება კონკრეტულად ამ ნიმუშზე, როგორ შეიძლება რეალური დასკვნის დადება, მაშინ როცა შეიძლება აღმოჩნდეს, რომ სხვა სერიას პრობლემა არა აქვს და ეს რაღაც ჩვეულებრივი კვერცხია. მათი მხრიდან ველოდები ოფიციალურ პასუხს“.

სურსათის უვნებლობის სამსახურში მომხმარებელს უთხრეს, რომ რეაგირებასთან დაკავშირებით პასუხს ათ სამუშაო დღეში გასცემენ. იგივე უთხრეს ამ სამსახურში „ბათუმელებსაც“.

„ჩაინიშნეს ჩემი ნომერი, ელექტრონული ფოსტა გამომართვეს და მითხრეს, რომ ათი დღის განმავლობაში დამიკავშირდებოდნენ. თუმცა გავიმეორებ, რომ მათ სხვა კითხვა, გარდა იმისა, თუ სად შევიძინე, რომელ ჰიპერმარკეტში ეს კვერცხი, არ დაუსვამთ. ვსაუბრობ ნიმუშის დატოვებაზე, ნიმუშთან დაკავშირებით კვლევის ჩატარებაზე. არ უკითხავთ ან რა წარმოების კვერცხი იყო, ან ფერმა სად არის, ან როდის შევიძინე.

შეუძლებელია მთელი პროცესი შემოწმდეს იმ ქარხანაში, სადაც ეს კვერცხია წარმოებული. ამ პროცესში, პროცედურების გარკვევაში, დამჭირდა დაახლოებით მთელი დღე სტრუქტურიდან სტრუქტურაში სიარული. ვისთვის უნდა მიმემართა, რა ფორმით უნდა მიმემართა. მთელი დღე ამ კვერცხით დავდიოდი“, – ამბობს ანა ბერძენიშვილი.

„აგროჰაბი“ ბაზარზე პოზიციონირებს, როგორც ნატურალური პროდუქტების პირველი ჰიპერმარკეტი საქართველოში. ანას თქმით, როგორც გაირკვა, საქართველოში მძიმე და პრობლემატური საკითხია იმის გარკვევა, საწარმოო პროცესი იყო თუ არა დარღვეული.

ანას, როგორც მომხმარებელს, ამ ამბის შემდეგ, რომელიც ჯერ არ დასრულებულა, დაუცველობის განცდა აქვს.

„მე არა ვარ ექსპერტი ან სპეციალისტი. არ შემიძლია ვთქვა, ეს რა იყო, იყო ძალიან უსიამოვნო და გამიჩინა დაუცველობის განცდა იმიტომ, რომ წლების განმავლობაში ამ პროდუქციას მოვიხმარ.

მეორე, ძალიან მნიშვნელოვანი საკითხი ის არის, რომ პროდუქტი, რომელზეც ჩვენ ვსაუბრობთ, შესაძლებელია სხვადასხვაგვარადაც იყოს გამოყენებული. როგორც თერმულად დამუშავებული, ასევე შემწვარი სახით.

რომ წარმოვიდგინოთ საკითხის სიმწვავე, მე რომ ეს კვერცხი მომეხარშა და მიმეცა ბავშვისთვის, ჩემთვის ის თვალხილული ეფექტი, რომ კვერცხი მთლიანად სისხლისფერი შეფერილობის სითხით იყო დაფარული, არ იქნებოდა ცნობილი. შეიძლებოდა პირდაპირ ასე გადამეცა და მომეხმარა მცირეწლოვანი ბავშვისთვის.

არ ვიცით ეს რას გამოიწვევდა, თუმცა, ვიცით ისეთი დაავადებების შესახებ, რომლებიც პირდაპირი წესით, თუ ეს დაუდასტურდა ქათამს, ან იმ ფერმაში დადასტურდა ეს დიაგნოზები, პირდაპირ გადადის ადამიანზე“.

„ბათუმელების“ კომენტარისთვის „აგროჰაბს“ დაუკავშირდა, თუმცა აქ კომენტარი ვერ მივიღეთ, პირად საუბარში კი გვითხრეს, რომ ფერმა და ფერმაში წარმოებული პროდუქტი ლაბორატორიულად ყოველდღე მოწმდება. აქ ასევე გვითხრეს, რომ შესაბამის განმარტებას მომხმარებელს მიაწვდიან.

მოგვიანებით „აგროჰაბმა“ შემთხვევასთან დაკავშირებით „ბათუმელებს“ წერილობით მოაწოდა კომენტარი:

„კომპანია აგროჰაბი მუდმივად იცავს მომხმარებლის ინტერესებს, მკაცრი კონტროლის ქვეშ მიმდინარეობს ყველა პროცესი, პროდუქტის წარმოებიდან დაწყებული რეალიზაციამდე, თუმცა არსებობს იშვიათი გამონაკლისებიც და ასეთ დროსაც სწრაფ რეაგირებას ვახდენთ, რომ ჩვენი მუდმივი მომხმარებელი იყოს ინფორმირებული და კმაყოფილიც.

რაც შეეხება კონკრეტულად კვერცხის ქეისს, აგროჰაბის ქათმის ფერმაში, დარგის სპეციალისტები ყოველდღიურ რეჟიმში ამოწმებენ, როგორც ფრინველის ჯანმრთელობის მდგომარეობას, ასევე მათ საკვებ რაციონს.

მსგავსი შემთხვევა კვერცხთან დაკავშირებით არ გვქონია, პირველი შემთხვევაა, როდესაც მომხმარებელმა გატეხის დროს შეამჩნია ცილაში სისხლჩაქცევა, ვიზუალურად ამის დანახვა  შეუძლებელია, სპეციალისტებმა პირველ ეტაპზე გაგვიკეთეს ზეპირი განმარტება, რომ კვერცხში აღმოჩენილი სისხლჩაქცევა შესაძლოა უკავშირდებოდეს ფრინველის საშვილოსნოს მექანიკურ დაზიანებას, რაც არანაირ საფრთხეს არ უქმნის ადამიანის ჯანმრთელობას, ამის შესახებ პირველ რიგში მივაწოდეთ ინფორმაცია მომხმარებელს, რასაც ასევე დავუდასტურებთ ლაბორატორიაში გავლილი კვლევის შედეგებით, რომელსაც, რა თქმა უნდა გავუზიარებთ“, – განმარტეს „აგროჰაბში“.

ანა ამბობს, რომ „აგროჰააბმა“ განმარტება მხოლოდ მას შემდეგ მიაწოდა, როცა გაიგო, რომ ამ თემით მედია დაინტერესდა.

„სამწუხაროდ, ბევრი ადამიანი ასეთ შემთხვევებს იგნორირებას უკეთებს და არანაირ ქმედებას არ მიმართავს. ნამდვილად მისასალმებელია, რომ მომხმარებელი ბოლომდე მიჰყვა ამ შემთხვევას და მედიასთანაც ითანამშრომლა“, – ამბობს სტრატეგიული კვლევებისა და განვითარების ცენტრის მომხმარებლის უფლებების დაცვის კოორდინატორი, ვახტანგ კობალაძე.

მისივე განმარტებით, პროცედურულად უმჯობესი იქნებოდა ანას თავიდანვე მიემართა სურსათის ეროვნული სააგენტოსთვის. „ამით ის თავიდან აირიდებდა ზედმეტი დროის კარგვას“.

რაც შეეხება რეაგირებას, ვახტანგ კობალაძის განმარტებით, სააგენტომ უკვე თავისი რესურსით უნდა გადაამოწმოს ეს შემთხვევა.

„10 სამუშაო დღე მგონი არ არის ჯერ გასული. მომხმარებლისგან სააგენტო ამ შემთხვევაში ნიმუშებს არ იღებს, მიდის ობიექტში, რომელსაც უჩივიან – შესაბამისი კონტროლი უნდა განახორციელოს, როგორც ამას საჭიროდ ჩათვლის. ზოგ შემთხვევაში ნიმუშს აიღებს, ზოგ შემთხვევაში საწარმოო პროცესის ინსპექტირებას ჩაატარებს.

ის, რომ სააგენტომ მომხმარებელს არ გამოართვა ნიმუში, არ არის დარღვევა. მთავარია, ინფორმაცია მიიღო იმ კონკრეტული პროდუქტის შესახებ – გაარკვია, სად იყიდა ეს. შემდეგ თვითონ უნდა აიღოს ნიმუში. ექსპერტიზის ჩატარება კი მოთხოვნაზეა დამოკიდებული – ნებისმიერი ლაბორატორიის მომსახურებას, სახელმწიფო ლაბორატორია იქნება ეს თუ კერძო. ეს ყველაფერი თანხასთან არის დაკავშირებული, ამიტომ თუკი იქნება მოთხოვნა და ვინმე ამაში ფულს გადაიხდის, მაშინ ლაბორატორიებსაც ექნებათ იმის მოტივაცია, რომ დანერგონ შესაბამისი კვლევები. სოფლის მეურნეობის ლაბორატორიას აქვს მსგავსი კვლევები – ის, რომ ყველა ტიპის კვლევა იყოს ხელმისაწვდომი ნამდვილად საჭიროა, მაგრამ ჩვენ სხვა რეალობა გვაქვს“.

საქართველოს პროკურატურამ, ჯგუფის მიერ წინასწარი შეთანხმებით უძრავი ქონების მოტყუებით დაუფლების და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაციის ფაქტზე 9 პირს წარუდგინა ბრალდება.

გამოძიებით დადგინდა, რომ დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრებმა საჯარო რეესტრში წარადგინეს ყალბი მინდობილობები, რომლებიც ბრალდებულებს, როგორც უძრავი ქონების მესაკუთრეების წარმომადგენლებს, ანიჭებდა უფლებას ნებისმიერი სახით განეკარგათ ირანის ისლამური რესპუბლიკის მოქალაქეების კუთვნილი, თბილისსა და ბათუმში მდებარე უძრავი ქონებები.

პროკურატურის ცნობით, მინდობილობის საფუძველზე, ბრალდებულები მოტყუებით დაეუფლნენ 19 დაზარალებულის კუთვნილ, ჯამში 2435,05 კვ.მ ფართის 15 უძრავ ქონებას, რამაც 3 248 375 ლარის დიდი ოდენობით ქონებრივი ზიანი გამოიწვია.

„ქონების წარმოშობის წყაროს, მისი ნამდვილი ბუნების და რეალური მესაკუთრის შენიღბვის მიზნით, ბრალდებულებმა მოტყუებით დაუფლებული უძრავი ქონებები ფიქტიური ხელშეკრულების საფუძველზე მათ ნაცნობ პირებზე გააფორმეს, შემდეგ კი მათი რეალიზაცია მოახდინეს. დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრების ქმედებამ 727 455 ლარის განსაკუთრებით დიდი ოდენობით შემოსავლის მიღება გამოიწვია“ – წერს პროკურატურა.

2 პირს ბრალდება საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ და მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტებით, ამავე კოდექსის 194-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ და მე-3 ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტებით (წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ, დიდი ოდენობით ჩადენილი თაღლითობა და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაცია, ჩადენილი ჯგუფურად, რასაც თან ახლდა განსაკუთრებით დიდი ოდენობით შემოსავლის მიღება) წარედგინა, რაც სასჯელის სახედ და ზომად 9-დან 12 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

3 პირს ბრალდება საქართველოს სსკ-ის 194-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ და მე-3 ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტებით (უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაცია, ჩადენილი ჯგუფურად, რასაც თან ახლდა განსაკუთრებით დიდი ოდენობით შემოსავლის მიღება) წარედგინა, რაც სასჯელის სახედ და ზომად 9-დან 12 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

ხოლო, 4 პირის ბრალდება საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტებით (დიდი ოდენობით ჩადენილი თაღლითობა) წარედგინა, რაც სასჯელის სახედ და ზომად 6-დან 9 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

პროკურატურის შუამდგომლობის საფუძველზე 6 ბრალდებულს აღკვეთის ღონისძიების სახით პატიმრობა შეეფარდა, საიდანაც 5 პირის მიმართ გამოცხადებულია ძებნა, ხოლო 3 ბრალდებულის მიმართ გამოყენებულ იქნა გირაო.

პროკურატურის ცნობით, გამოძიება გრძელდება დანაშაულში მონაწილე სხვა პირების გამოვლენის მიზნით.

საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტის ინფორმაციით, აღმოსავლეთ-დასავლეთის საერთაშორისო მაგისტრალური გზის სამტრედია-გრიგოლეთის მონაკვეთზე მშენებარე ხიდის ბურჯისა და მალების ჩავარდნის მიზეზების დასადგენად მიმდინარე ექსპერტიზა დასრულდა.

ხიდის კონსტრუქციული ნაწილის კომპლექსური საექსპორტო კვლევა, დეპარტამენტის დაკვეთით, ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულმა  ბიურომ ჩაატარა.

„ჩატარებული ექსპერტიზით დადგინდა, რომ ხიდის მე-8 ბურჯის ჩავარდნის მიზეზი იყო პროექტთან შეუსაბამოდ და უხარისხოდ მოწყობილი როსტვერკი (ხიმინჯოვანი საძირკვლის ზედა ნაწილის კონსტრუქცია). წყალდიდობამ წარეცხა როსტვერკის ქვეშ გრუნტი, რომლის ფილამ ვეღარ გაუძლო დგარების დაწოლას. დგარებმა ჩახვრიტა როსტვერკი, რის გამოც ბურჯის ორი მალი ჩაიშალა მდინარის კალაპოტში.

ექსპერტიზა ჩაუტარდა ხიდის სხვა კონსტრუქციულ ელემენტებსაც და დასკვნის მიხედვით, აღმოჩენილი იქნა პროექტთან შეუსაბამოდ, ხარვეზებით და უხარისხოდ შესრულებული სამუშაოები.

ექსპერტიზის დასკვნის საფუძველზე, საავტომობილო გზების დეპარტამენტი უმოკლეს ვადაში გამოაცხადებს პროექტირება-მშენებლობის ტენდერს, რომლის ფარგლებშიც ჩატარდება დამატებითი საპროექტო კვლევები, მომზადდება ხიდის შესაბამისი საინჟინრო პროექტი და ჩატარდება საჭირო სამუშაოები“, – აცხადებს დეპარტამენტი.

პარალელურად, ხიდის ბურჯისა და მალის ჩავარდნის ფაქტზე მიმდინარეობს გამოძიება. დეპარტამენტის ინფორმაციით, ექსპერტიზის დასკვნა გადაეგზავნა საგამოძიებო ორგანოს.

ამასთან, „გამოძიების პარალელურად, ზიანის ანაზღაურების მიზნით, საავტომობილო გზების დეპარტამენტი იწყებს შესაბამის სამართლებრივ ღონისძიებებს ყველა აუცილებელი მექანიზმის გამოყენებით.“

• დეპარტამენტის ინფორმაციით: „სამტრედია-გრიგოლეთის 51 კილომეტრიანი მაგისტრალური გზის მშენებლობა 4 მონაკვეთად მიმდინარეობდა. ორ მონაკვეთზე ავტოტრანსპორტის მოძრაობა გახსნილია, მესამე 12 კმ-იან მონაკვეთზე გრძელდება სამშენებლო სამუშაოები. 11 კმ-იანი მონაკვეთიდან კი [ლოტი 1], რომლის შემადგენელ ნაწილსაც წარმოადგენს მშენებარე ხიდი, დასრულებულია 10 კმ გზის მშენებლობა.“

სამტრედია-გრიგოლეთის გზის ამ მონაკვეთის [ლოტი 1] მშენებლობა 2014 წლის ივლისში დაიწყო და 2017 წელს უნდა დასრულებულიყო. თუმცა, „ბათუმელებს“ დეპარტამენტში თავის დროზე უთხრეს, რომ თავდაპირველად ხელშეკრულება უცხოურ კომპანია „ალტკომთან“ შეწყდა, შემდეგ კი კომპანია „აკორდთან“.

„E-60 ავტომაგისტრალის სამტრედია-გრიგოლეთის კმ0+000-კმ11+500 მონაკვეთის დარჩენილი სამუშაოების მშენებლობაზე“ მოგვიანებით დეპარტამენტმა ხელშეკრულება შპს „ჯეუ გრუპისთან“ გააფორმა, 2021 წლის ოქტომბერში.

სახელმწიფო შესყიდვების პორტალის მიხედვით, სახელშეკრულებო თანხა 73 663 566 ლარია, ამ დროისთვის კი „ჯეუ გრუპიზე“ გადარიცხულია 68 396 565 ლარი [სახელშეკრულებო თანხის 93%] აღნიშნული თანხა სახელმწიფო ბიუჯეტიდან იხარჯება.

ამ თემაზე:

„დასრულდება ავტობანის მშენებლობა“ – „ოცნების“ შეუსრულებელი საარჩევნო დაპირება

See more

ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ინფორმაციით, უქმე დღეებში, 2024 წლის 3 იანვრიდან 5 იანვრის ჩათვლით, გაფორმების ეკონომიკური ზონები, საბაჟო გამშვები პუნქტები, ასევე გაფორმების განყოფილებები, საბაჟო ღირებულებისა და საქონლის კლასიფიკაციის სამმართველო ჩვეულ რეჟიმში გააგრძელებენ საქმიანობას.

„სამუშაო დროს გაწეული მომსახურებისთვის, საქართველოს მთავრობის N96 დადგენილებით განსაზღვრული ტარიფების გაორმაგება არ მოხდება.

2024 წლის 3 იანვრიდან 5 იანვრის ჩათვლით პერიოდში, საქართველოს მასშტაბით არ იმუშავებენ ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის  მომსახურების დეპარტამენტის სერვისცენტრები“, – აცხადებს შემოსავლების სამსახური.

შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ ეს ინფორმაცია დაინტერესებულმა პირებმა უნდა გაითვალისწინონ სერვისებით (მათ შორის ელექტრონული სერვისებით) სარგებლობისას.

„ამასთან, 2024 წლის 3 იანვრიდან  5 იანვრის ჩათვლით, სასურველი ინფორმაციის მისაღებად, 09:00 საათიდან – 18:00 საათამდე, შეგიძლიათ ისარგებლოთ შემოსავლების სამსახურის  სერვისით „RS ჩათი“, დაუკავშირდეთ საინფორმაციო საკონსულტაციო ცენტრს 2 299 299 ან გამოიყენოთ ელექტრონული ფოსტა info@rs.ge“ – აცხადებს შემოსავლების სამსახური.

• ადმინისტრაციულ ორგანოებში დასაქმებულთათვის უქმედ განისაზღვრა 2024 წლის 3 იანვრიდან 5 იანვრის [პარასკევის] ჩათვლით დღეები.

ბახმაროში მდებარე მიწის ნაკვეთებისთვის, რომლებიც 2019 წელს სახელმწიფომ კომპანია „ორბი ჯგუფი ბახმაროს“ 1 ლარად მიჰყიდა, სივრცითი და ქალაქთმშენებლობითი განვითარების სააგენტომ მრავალფუნქციური კომპლექსის განაშენიანების დეტალური გეგმა დაამტკიცა.

ბრძანება, რომელიც 2023 წლის 25 დეკემბერსაა მიღებული და ხელს სააგენტოს უფროსი იოანე მენაბდე აწერს, 28 დეკემბრიდან ამოქმედდა.

განაშენიანების დეტალური გეგმის [გდგ] მიხედვით, „ორბს“ შესაძლებლობა ექნება ბახმაროში მაქსიმუმ 16 და 19 მეტრი სიმაღლის შენობები ააშენოს. დოკუმენტში ასევე აღნიშნულია, რომ „მიწის ნაკვეთის 10%‐ზე მეტი დახრილობის შემთხვევაში შენობის მაქსიმალური სიმაღლე, დასაშვებია გაიზარდოს 3 მეტრამდე“.

დოკუმენტის მიხედვით, წინასწარ განსაზღვრულ ნაკვეთზე დაგეგმილია 181 ნომერზე გათვლილი სასტუმროს აშენება [ამასთან „დაახლოებით 35 საწოლი ერთეული განკუთვნილი იქნება მუშაკებისათვის, იმავე ან სხვა მიწის ნაკვეთზე“].

დაგეგმილია ასევე მიწისქვეშა ავტოსადგომის მოწყობა 149 ავტომობილზე.

რაც შეეხება მშენებლობის ეტაპებსა და ვადებს, გდგ-ს მიხედვით საპროექტო ტერიტორიის განვითარება დაგეგმილია სამ ეტაპად:

• პირველ ეტაპი ‐ სასტუმროს კომპლექსის მშენებლობა.
• მეორე ეტაპი ‐ მიწისქვეშა ავტოსადგომები, სპორტული მოედნები და საინჟინრო ინფრასტრუქტურა.
• მესამე ეტაპი ‐ მისასვლელი გზები, სარეკრეაციო სივრცეები და ტერიტორიის კეთილმოწყობა.

„ბახმაროში არსებული მკაცრი კლიმატური პირობებიდან გამომდინარე, მშენებლობის ხანგრძლივობა გათვლილია დაახლოებით 2 წელზე და დასრულება დაგეგმილია 2025 წლის დეკემბრამდე“, – აღნიშნულია დოკუმენტში.

გდგ-ს მიხედვით:

„პროექტირების მიზანია ბახმაროში შეიქმნას მაღალი დონის ტურისტულ‐სპორტული და სარეკრეაციო კომპლექსი, რომელიც უნიკალური უნდა იყოს როგორც რეგიონში, ასევე მთლიანად საქართველოს და საერთაშორისო მასშტაბით.

კომპლექსი, თავისი მასშტაბით და არქიტექტურით ორგანულად უნდა ჩაეწეროს მიმდებარე უნიკალურ ლანდშაფტში და არსებულ განაშენიანებაში. კომპლექსი ითვალისწინებს ბახმაროს, როგორც 12‐თვიანი კურორტის ფუნქციონირებას.

პროექტის ამოცანაა, არსებული ტერიტორიის რაციონალურად დაგეგმარება, სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის შექმნა და განვითარება ბახმაროს კონტექსტში, საპროექტო გადაწყვეტების შესაბამისად.

გდგ‐ს მიხედვით, დაცულია დადგენილი ლანდშაფტური ტერიტორიის საზღვრები და აღნიშნული ტერიტორიებისთვის გამიჯნულია ცალკე მიწის ნაკვეთები.“

„არსებული მდგომარეობით, საპროექტო ტერიტორიამდე მხოლოდ ელექტროენერგია მიდის. დაერთების შესაძლებლობასთან დაკავშირებით წარმოდგენილია საქართველოს გაერთიანებული ელექტრომომარაგების კომპანიის დადებითი პოზიცია.

რაც შეეხება წყალს და წყალარინებას, სახელმწიფოს მიერ დაგეგმილია ბახმაროს მთლიანი კურორტის წყლით მომარაგების უზრუნველყოფა უახლოეს მომავალში. ამ ეტაპზე არ არის დაზუსტებული პროვაიდერი კომპანია“, – აღნიშნულია გდგ-ში.

განაშენიანების დეტალურ გეგმაში [გდგ] არის შეთავაზება ბახმაროში საბაგირო და სასრიალო ტრასების მოწყობაზეც:

„ბახმარო მდებარეობს ზღვის დონიდან დაახლოებით 2000 მეტრის სიმაღლეზე და სანაპიროდან დაახლოებით 50 კმ-ში, რაც ქმნის ზღვისა და მთის ჰაერის უნიკალურ კომბინაციას და უზრუნველყოფს მიმდებარე ბუნების შეუდარებელ პეიზაჟებზე წვდომას. დღემდე, კურორტის პოტენციალი სრულად არ არის გამჟღავნებული. ზაფხულის სეზონი მხოლოდ სამი თვე გრძელდება.

ბახმაროში უკვე არსებობს ტურისტული მრეწველობის საწყისები. თბილ სეზონზე აქ ხალხი მოდის ჯანმრთელობის გაუმჯობესების მიზნით, ცხენოსნობისთვის და სხვა სახის დასვენებისთვის, ხოლო ზამთარში – თხილამურებით სასრიალოდ. მაგრამ ამჟამად ეს აქტივობა ქაოსური და არაფორმალურია; არ არსებობს საკმარისი ინფრასტრუქტურა მათი განვითარების მხარდასაჭერად.

შემოთავაზებული ახალი სათხილამურო ტრასები და ამწეები საგზაო ქსელის გაუმჯობესებასთან და სრულფასოვანი საკურორტო კომპლექსის შექმნასთან ერთად შესაძლებელს გახდის ბახმაროს გადაქცევას დასასვენებელ და სპორტის ადგილად მთელი წლის განმავლობაში“, – აღნიშნულია გდგ-ს დოკუმენტში.

კურორტ ბახმაროში „ორბი ჯგუფი ბახმაროს“ 2019 წელს მთავრობამ 9 მიწის ნაკვეთი და მათზე განლაგებული შენობა-ნაგებობები მიჰყიდა 1 ლარად. განკარგულების მიხედვით, ამ მიწის ნაკვეთების საერთო ფართობი 43 269 კვ.მ [4,3 ჰექტარი] იყო.

სააგენტოს უფროსის ბრძანებაში კი, 9-ის ნაცვლად, გდგ დამტკიცებულია 10 ნაკვეთისთვის.

„ბათუმელების“ გადამოწმებით აღმოჩნდა, რომ „ორბს“ 2021 წელს ცალკე ნაკვეთი მიჰყიდეს, რომლის ფართობიც 100 კვადრატული მეტრია [თუმცა ეს ნაკვეთი „ორბი ჯგუფი ბათუმის“ საკუთრებაშია].

რაც შეეხება საპროექტო ტერიტორიას, გდგ-ს მიხედვით, მისი ჯამური ფართობი 52 721 კვ.მ-ია. დოკუმენტების მიხედვით ჩანს, რომ ამ საერთო ფართობში შედის გზა და სხვა ტერიტორიები, რომლებიც არ არის უშუალოდ „ორბის“ საკუთრებაში.

2019 წლის ხელშეკრულების მიხედვით, „ორბს“ 5 წლის ვადაში უნდა აემოქმედებინა არანაკლებ 120 ნომრის მქონე სასტუმრო/სასტუმროები, კომერციული ფართობ[ებ]ი, კვების ობიექტ[ებ]ი, სპორტული მოედნები და სხვ.

აღსანიშნავია, რომ მთავრობის განკარგულებით „ორბი ჯგუფი ბახმაროს“ მიწის გადაცემიდან მხოლოდ 10 წლის ვადაში [ანუ 2030 წლამდე] ეკრძალება აქ მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლების მშენებლობა.

მთლიანობაში კი კომპანიამ პირადად, ან მესამე პირის მეშვეობით, ჯამში 50 მილიონი ლარის [დღგ-ს გარეშე] ინვესტიცია უნდა განახორციელოს.

ვრცლად ამ თემაზე:

ბახმაროში „ორბს“ საქართველოს მთავრობამ 9 ნაკვეთი 1 ლარად გადასცა

 

 

 

„მაქვს განცდა, რომ პოლიცია პირნათლად არ იძიებს ძაღლზე ძალადობას და მგონია, რომ გამოძიება არ წავა წინ“, – ასე მოქალაქე რობინზონ ამაღლობელი ფიქრობს.

ის იმ ძაღლზე გვესაუბრება, რომელიც 24 დეკემბერს, ბაღდათის ცენტრში ნაცემი იპოვეს.

ძაღლი იმდენად მძიმედ იყო ნაცემი, რომ ოპერაცია დასჭირდა – თავის ძვლები ჰქონდა ჩამტვრეული და სხვა დაზიანებებიც აღმოაჩნდა.

ძაღლს ოპერაცია ჩაუტარდა, თუმცა ვერ გაუძლო და მალევე მოკვდა.

„ერთი წელი მარკეტინგის სფეროში ვმუშაობდი და ვიცი კამერის ფუნქციები. ჩვენთვისაც უთხოვია პოლიციას ჩანაწერები და ამ შემთხვევაშიც შეეძლო ამოეღო პოლიციას იმ კამერის ჩანაწერები, რომელიც იმ ტერიტორიაზე დგას, სადაც ნაცემი ძაღლი დააგდეს.

ყველა კამერას მაქსიმუმ ათი დღე შეუძლია ჩანაწერის შენახვა. ძაღლზე იძალადეს 24 დეკემბერს, დღეს არის 28 დეკემბერი და არ იყო რთული ამოეღოთ ეს ჩანაწერები.

გასაგებია, რომ უნდა დაველოდოთ მოვლენებს, გამოძიებას, მაგრამ მთავარი ხომ სწრაფი რეაგირებაა?

ჯერ თავში ურტყეს ამ საწყალ ცუგას და მერე კულტურის სახლის წინ დააგდეს. ერთი ქალი მწერდა, დილით ბავშვი რომ მივიყვანე, უკვე იყო ხალხი შეგროვილი და ვნახე, როგორ ტიროდნენ ბავშვები ამის დანახვაზეო. ისე განიცადეს.

და მეორე, რამხელა სირცხვილია, როცა კულტურის სახლის წინ ხდება ასეთი რამ. გასაგებია, რომ ნებისმიერ ადგილზე უღირსი საქციელია ეს, მაგრამ კულტურის სახლის წინ ხომ ღია სივრცეა, კამერებიც დგას, „ვისოლის“ სერვისიცაა და შეუძლებელია ვერავის დაენახა ეს ფაქტი.

აუცილებლად უნდა ვიცოდეთ, ვინ ჩაიდინა ეს ძალადობა, ერთმა ადამიანმა თუ ადამიანების ჯგუფმა, რადგან მგონია, რომ ეს ვინც ჩაიდინა, ძალიან სახიფათო ადამიანები არიან“, – ამბობს რობინზონ ამაღლობელი.

რობინზონის აზრით, ასევე მნიშვნელოვანია საზოგადოების რეაქციაც.

„იყო კომენტარები, რომ „უი, გასაგებია, მაგრამ იმ ბავშვებს რა ვუყოთ, რომლებსაც მაწანწალა ძაღლები კბენენ?“ თითქოს „აპრავებენ“ ძაღლებზე ძალადობას, თითქოს ნორმალურია ის, რომ მოვკლათ, ჩავხოცოთ ძაღლები. მაგრამ მეორე მხრივ, კარგია, რომ არსებობს საზოგადოების ნაწილი, ვინც გაგებით ეკიდება ამ საკითხს და ფიქრობს, რომ უნდა დასრულდეს ცხოველებზე ძალადობა.

ამიტომ არის მნიშვნელოვანი მოქალაქეების ჩართულობა ამ საკითხში.

კულტურის ცენტრის განცხადება გინახავთ სადმე, როცა მის წინ იძალადეს ძაღლზე? მე არ გამიგია და ამანაც აღმაშფოთა, როგორც მოქალაქე და იმანაც, რომ პოლიცია არ რეაგირებს სათანადოდ ამ ფაქტზე“, – გვეუბნება რობინზონი.

რობინზონ ამაღლობელი მიიჩნევს, რომ ცხოველებზე ძალადობის დასრულების ნიშნად, ბაღდათის სკვერში, სადაც ნაცემი ძაღლი დააგდეს, სიმბოლური სკულპტურა უნდა დაიდგას.

„იმის ნიშნად, რომ შინაურ ცხოველებზე ძალადობა უნდა დასრულდეს, რომ ცოცხალ არსებებს ასე ველურად არ უნდა მოვექცეთ“, – გვეუბნება ის.

„ბათუმელები“ დაუკავშირდა შს სამინისტროს და ჰკითხა, რა ეტაპზეა გამოძიება და ამოიღო თუ არა პოლიციამ კამერის ჩანაწერები.

სამინისტროში ამბობენ, რომ „კამერებზე ვერ დაგიკონკრეტებთო“, თუმცა დასძენენ: „გამოძიება დაწყებულია და გამოძიების ფარგლებში ტარდება ყველა შესაბამისი ღონისძიება. კამერები იქნება, გამოკითხვები თუ სხვა რამ. ამიტომ, გამოძიების ინტერესებიდან გამომდინარე დეტალებზე ვერ ვისაუბრებთ“.

უკვე ორი კვირაა, რაც ანტიკორუფციული ბიუროს ვებგვერდზე რუბრიკა „პოლიტიკური პარტიების დაფინანსება“ გათიშულია. ამ რუბრიკაში შესაძლებელი იყო პარტიების შემოწირულობების ნახვა. კერძოდ, რა ოდენობის შემოწირულებები მიიღო კონკრეტულმა პარტიამ და ვისგან.

ანტიკორუფციული ბიუროს ვებგვერდზე მითთებულ ნომერზე გვიპასუხეს, რომ „ტექნიკური ხარვეზია და უახლოეს მომავალში უნდა გამოსწორდეს“.

ტექნიკური ხარვეზი და რუბრიკის გამორთვა ორი საინტერესო გარემოების შემდეგ დაფიქსირდა. შემწირველები, განსაკუთრებით ბიზნესის წარმომადგენლები გააქტიურდნენ, ისინი ძირითადად მმართველ პარტიას აქტიურად სწირავენ თანხას.

გარდა ამისა, ამ საკითხზე მედია აქტიურად აქვეყნებდა ინფორმაციას. ახლა კი გადამოწმების შესაძლებლობა ფაქტობრივად აღარ არის.

ანტიკორუფციული ბიუროს ვებგვერდზე სხვა რუბრიკები გამართულად მუშაობს, მაგალითად, თანამდებობის პირების ქონებრივი დეკლარაციები.

ამ დრომდე არსებული ინფორმაციით,  2023 წლის იანვრიდან 23 ნოემბრის ჩათვლით „ოცნებამ“ შემოწირულების სახით 5 მილიონზე მეტი ლარი მიიღო. მხარდამჭერების აქტიურობა ყოველდღიურად იზრდებოდა. თითქმის ყოველდღე პარტიის ანგარიშზე ათამდე ან მეტი ფიზიკური პირი რიცხავდა თანხას. მათ შორის უმეტესობა ბიზნესმენია.

ზოგ შემთხვევაში ერთი კომპანიიდან რამდენიმე პარტნიორის ინდივიდუალური შენატანიც ფიქსირდებოდა.

მაგალითად, 7-8 დეკემბერს მმართველი პარტიის ანგარიშზე „ნოვას“ პარტნიორებმა საერთო ჯამში 300 000 ლარი შეიტანეს.

ახალ წლამდე სულ რაღაც სამი დღე რჩება, უფრო ნაკლები – საახალწლო სუფრის სამზადისის დაწყებამდე. ტრადიციულად ამ დღის სუფრისთვის რამდენიმე სახეობის კერძს ამზადებენ, მათ შორის ისეთებს, რომლებსაც აუცილებლად სჭირდება სანელებლები.

არავინ იცის, რა აღმოჩნდება სანელებლებთან ერთად ჩვენ საახალწლო კერძებში. ტყვია? ან იქნებ სუდანი? – როგორც სპეციალისტები ამბობენ, ის არანაკლებ საშიშია.

2023 წელს სურსათის უვნებლობის სააგენტოში აცხადებენ, რომ კონტროლის გაძლიერებისა და რიგი პრევენციული ღონისძიებების შემდეგ ტყვია სანელებლებში იმ დოზით აღარ გვხდება, თუმცა ამავე სააგენტოს ინფორმაციით, სანელებლები მაინც არ არის უსაფრთხო.

ამჯერად სანელებლებში ჯანმრთელობისთვის არანაკლებ საშიში ნივთიერება – სუდანი აღმოაჩინეს.

2023 წლის 24 ნოემბერს სააგენტოს ვებგვერდზე გამოქვეყნებული ინფორმაციით, სურსათში – ძირითადად სანელებლებში, საღებავების შემცველობის დადგენის მიზნით, სხვადასხვა სურსათის 61 ნიმუში აიღეს და აკრედიტებულ ლაბორატორიაში გამოიკვლიეს.

კვლევის შედეგად 5 ნიმუშში სუდანის ჯგუფის აკრძალული საღებავები აღმოაჩინეს. სააგენტოს ინფორმაციით, ნიმუშები აიღეს სენაკის ცენტრალურ ბაზარში, ფოთში, ბათუმსა და ქობულეთში.

სააგენტოს განმარტებით, სუდანის საღებავები განეკუთვნება ხელოვნურ აზო-საღებავების ჯგუფს და ქიმიური დამაბინძურებელია, რომლის დამატება სურსათში აკრძალულია. კანონის თანახმად, ქიმიურად დაბინძურებული სურსათი ბაზრიდან ამოღებასა და განადგურებას ექვემდებარება, რაზეც ზედამხედველობას სურსათის ეროვნული სააგენტო ახორციელებს.

საკვებ პროდუქტში ნივთიერება სუდანის აღმოჩენის ეს პირველი შემთხვევა არ ყოფილა. 2023 წელს სააგენტო  ასევე წერდა, რომ სუდანი აღმოაჩინეს კეტჩუპ „PRIMO“-ს ნიმუშშიც.

ხუთ წელზე მეტი გავიდა მას შემდეგ, რაც ქართულ სანელებლებში ტყვიის საგანგაშო დოზის არსებობის შესახებ პირველად გაიგო საზოგადოებამ. სამ წელზე მეტი მას შემდეგ, რაც დაავადებათა კონტროლის ცენტრის, საზოგადოებრივი ჯანდაცვისა და დონორი ორგანიზაციების ერთობლივმა კვლევამ საქართველოში, კვლევაში ჩართული ბავშვების სისხლში, ტყვიის მაღალი შემცველობა გამოავლინა.

ისევ უცნობია, თუ რამ გამოიწვია ამ მაჩვენებლის ზრდა ან რა არის ბავშვების ორგანიზმში ტყვიის კონკრეტული წყარო ან წყაროები. კვლევის შედეგების მიხედვით, ამ კუთხით ყველაზე ცუდი მდგომარეობა აჭარაში დაფიქსირდა.

სპეციალისტების განმარტებით, ტყვიის შემცველობა ადამიანის, განსაკუთრებით კი ბავშვის ორგანიზმში, იწვევს ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესებას სხვადასხვა მიმართულებით, მათ შორის, გონებრივი განვითარების შეფერხებას.

ბავშვების სისხლში ტყვიის შემცველობის დასადგენად მასშტაბური კვლევა საქართველოში გაეროს ბავშვთა ფონდის (Unicef) დახმარებით 2018 წელს ჩატარდა. სისხლში ტყვიის შემცველობის მომატება ბავშვების 41%-ში დაფიქსირდა. შედეგების მიხედვით, საქართველოში ბავშვების 25%-ის სისხლში ტყვიის შემცველობა მერყეობს 5-10 მკგ/დლ-ის (მიკროგრამი დეცილიტრზე) ფარგლებში, რაც მიუთითებს მსუბუქ მატებაზე, ხოლო ბავშვების 16%-ის სისხლში ტყვიის შემცველობა ტოლია ან აღემატება 10 მკგ/დლ-ს.

კვლევები ისევ გრძელდება. ამ დრომდე არავის აქვს დაზუსტებული პასუხი კითხვაზე და არც ვარაუდი, მაგალითად რა შეიძლებოდა ყოფილიყო, არა ბათუმში, სადაც სამშენებლო ბუმი და სატრანსპორტო კოლაფსია, არამედ მაღალმთიან აჭარაში მცხოვრები ბავშვების სისხლში დაფიქსირებული შედეგი რამ განაპირობა. აქაც სანელებელი იყო „მთავარი დამნაშავე“ თუ რაიმე სხვა.

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრი, რომელიც ამ მიმართულებით რამდენიმე პროგრამას დაავადების კონტროლის ცენტრთან [NCDC] და დონორებთან ერთად ახორციელებს, აგროვებს  მონაცემებს საცხოვრებელი გარემოს შესწავლისას საყოფაცხოვრებო ნივთებსა და სამშენებლო მასალებში ტყვიის დაფიქსირების შესახებ. ეს მონაცემები საბოლოოდ გაანალიზებული არ არის, შესაბამისად არ არის დასკვნები.

• საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრში აცხადებენ, რომ კონკრეტული გარემოებების დასადგენად კვლევა უნდა დასრულდეს

აჭარის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის ხელმძღვანელის მოადგილის, ნონა ეფაძის განმარტებით, გარკვეული ინფორმაციის დაფიქსირების შემდეგ სახელმწიფომ დაიწყო ტყვიის ბიომონიტორინგი; 2020 წელს კი ტყვიის მაჩვენებლის კვლევა ორსულ და ლაქტაციის პერიოდში მყოფი ქალების სისხლში; შემდეგ კი აჭარის რეგიონში კვლევა გააფართოვეს არამხოლოდ ამ რეგიონში რეგისტრირებული ყველა ორსულისთვის, არამედ მათთვისაც, ვინც შესაბამის მომსახურებას აჭარაში მოქმედ საავადმყოფოებში იღებს. 2022 წლიდან ამას დაემატა ბავშვების კვლევა შერჩევითად, პედიატრებისა და ოჯახის ექიმების ჩართულობით.

„რაც შეეხება გარემოს და მიზეზებს, ამას რასაკვირველია სჭირდება სიღრმისეული კვლევა. გასაგებია, რომ არსებობს პრობლემა, მაგრამ იმისთვის, რომ დადგინდეს წყარო, ეს სხვა კვლევის საგანია.

მოგეხსენებათ NCDC-ს  სხვა, პარალელურ კვლევებთან ერთად დაწყებული აქვს ოჯახური გარემოს კვლევა, აქ ჩართულია სოფლის მეურნეობის სამინისტროს გარემოს, სურსათის უვნებლობის სამსახურები. ისინი იკვლევენ სხვა წყაროებსაც, ეს იქნება ნიადაგი, წყალი თუ…. ჩვენ წელს დავიწყეთ საცხოვრებელი გარემოს კვლევა იმ ბავშვებისა და ქალების ოჯახებში, სადაც დაფიქსირებული მაჩვენებლი ათზე მეტია“, – ამბობს აჭარის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის ხელმძღვანელის მოადგილე ნონა ეფაძე.

• მშობლები

„ბათუმელები“ გაესაუბრა მშობლებს, რომელთა შვილებსაც სისხლში ტყვიის მაღალი მაჩვენებელი აღმოაჩნდათ. მათ ვინაობას ბავშვის საუკეთესო ინტერესიდან გამომდინარე არ ვასახელებთ. ერთ-ერთი მშობლის თქმით, ბავშვს ანალიზი სკოლაში აუღეს. სწორედ ამ ანალიზის შედეგით გახდა მშობლისთვის ცნობილი, რომ მის შვილს სისხლში ტყვიის მაღალი მაჩვენებელი აღმოაჩნდა.

„მოგვცეს ვიტამინი. სხვა მკურნალობა არ ჩაჰტარებია. შემდეგ მე ნაცნობ ექიმს დავუკავშირდი უცხოეთში, ჩამოვიტანეთ ბუნებრივი მედიკამენტები და ამით ვუმკურნალეთ. ამის შემდეგ არ გადაგვიმოწმებია რა შედეგი დადგა“, – გვითხრა ბავშვის დედამ.

კიდევ ერთი მშობლის თქმით კი, სისხლში ტყვიის მაღალი შემცველობა მის სამივე შვილს გამოუვლინდა.

„დამირეკეს და შემომთავაზეს ტყვიაზე კვლევა. ჩავიტარეთ ანალიზი და სამივეს დაუფიქსირდა. უფროსს – „9“. მოგვცეს ხუთი სახის ვიტამინი, რომლითაც ბავშვებს ვუმკურნალე. შემდეგ ისევ დამიკავშირდნენ, შემომთავაზეს ანალიზის აღება გადამოწმების მიზნით, მაგრამ ჯერ არ გაგვიკეთებია განმეორებითი ანალიზი. ეს ყველაფერი უფასოდ იყო, ჩვენ არაფერი გადაგვიხდია“, – გვითხრა ბავშვების დედამ.

• ნიუ იორკში ქართულ სუნელებში ტყვიის აღმოჩენის შემდეგ

ყველაფერი 2017 წელს, ნიუ იორკიდან გადმოგზავნილი ინფორმაციის გახმაურებით დაიწყო. 2017 წელს გავრცელებული ცნობა იმის შესახებ, რომ ნიუ-იორკის ჯანდაცვის დეპარტამენტმა საქართველოში ნაყიდ ან საქართველოდან აშშ-ში გაგზავნილ სუნელებში ტყვიის საგანგაშო დოზა აღმოაჩინა, ქართულ მედია სივრცეში მთავარ თემად იქცა.

როგორც მოგვიანებით გაირკვა, ეს ინფორმაცია დაავადებათა კონტროლის ცენტრს საქართველოში 2015 წელსვე გადმოუგზავნეს. არც 2015 წლის ანგარიშში და არც 2015 წლის ინსპექტირების შედეგებში სანელებელში ტყვიის აღმოჩენის შესახებ ინფორმაცია არ იძებნებოდა.

2017 წელს, ამბის გავრცელების შემდეგ, დაიგეგმა პრევენციული ღონისძიებები, გამკაცრდა კონტროლი სანელებლებზე და დაიწყო კვლევები.

დაავადებათა კონტროლის ცენტრის 2020 წლის ანგარიშის მიხედვით, 2021-2022 წლებში ტყვიის ძირითადი წყაროების შესწავლის მიზნით ჩატარდა კვლევები სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში, სისხლში ტყვიის შემცველობის ბიომონიტორინგის ფარგლებში.

კვლევისთვის შეარჩიეს ის ოჯახები, სადაც ბავშვის სისხლში ტყვიის კონცენტრაცია დაფიქსირდა 10 მკგ/დლ და მეტი. ანალიზი მოიცავდა გურიისა და აჭარის რეგიონებს.

ანგარიშის მიხედვით, 2021-2022 წლების გაზომვების რაოდენობა ასე ნაწილდება:

• საღებავები 153
• კერამიკული ჭურჭელი 340
• პლასტმასის ჭურჭელი 41
• სათამაშოები 304
• საკანცელარიო ნივთები 84
• ნიადაგი 9
• სუნელები 20

კონტროლის ცენტრი განმარტავს, რომ საღებავებში გაზომვები წარმოებდა დამტკიცებული ტექნიკური რეგლამენტის  შესაბამისად. სათამაშოებში მიგრაციის ზღვარი კი განსაზღვრულია საქართველოს კანონმდებლობით.

„კვლევის პარალელურად ხდებოდა რეკომენდაციების გაცემა მოსახლეობაზე, ექსპოზიციის მინიმიზაციის თვალსაზრისით, მაღალი კონცენტრაციის ნივთების ამოღება ხმარებიდან და სხვა. ზომების გატარების მიმართულებით სულ გადამზადდა 167 საზღვრის დაცვის პოლიციის და საბაჟო სამსახურის თანამშრომელი“, – წერია ანგარიშში.

სხვადასხვა წლის ანგარიშებში დაავადებათა კონტროლის ცენტრი წერს რიგი კვლევების შესახებ, თუმცა ეს ანგარიშები მეტწილად არ შეიცავს ინფორმაციას გამოვლენილ შედეგებზე.

ნონა ეფაძის ინფორმაციით კი, ტყვიის მატების შემთხვევები არ ფიქსირდება:

პირობითად თუ 2022 წელს 5 მკგ/დლ-ზე მაღალი მაჩვენებელი დაახლოებით 37 პროცენტს დაუფიქსირდა, 2023 წელს ეს მონაცემი 23 პროცენტამდე შემცირდა. ბავშვებში კი, 2022 წელს გამოკვლეულებში თუ იყო 33 პროცენტი, 2023 წლის კვლევის დროს დაახლოებით 18 პროცენტზეა ჩამოსული.

„დაახლოებით სამი თვის წინ ჩვენ გვქონდა გაერთიანებული შეხვედრა ბათუმში, „იუნისეფთან“ და დაავადებათა კონტროლის ცენტრთან ერთად. განვიხილეთ შედეგები და რეკომენდაციები. ჩვენთვის და მათთვისაც საინტერესო იყო ის, რომ მათ მიერ ჩატარებული და დამოუკიდებელი კვლევებიც აჩვენებს, რომ არის კლების ტენდენცია.

მაღალი მაჩვენებლები, რაც იყო პროცენტულად, წლების მიხედვით მცირდება. ეს გამოიკვეთა, როგორც ქალებში, ასევე ბავშვებში. ბავშვებთან დაკავშირებით გვაქვს ორი წლის მონაცემი, რადგან ბავშვების კვლევა მეორე წელია მიმდინარეობს.“

რაც შეეხება მიზეზებს, როგორც კვლევაში ჩართული ყველა მხარე, მათ შორის „იუნისეფის“  პროგრამის გარემო და ჯანმრთელობა ხელმძღვანელი ნინო ძოწენიძე განმარტავს, რომ ეს დამატებითი კვლევის საგანია და კონკრეტულ სივრცეში აღმოჩენილი ტყვიით დაბინძურებული ნივთი ვერ გახდება იმის მტკიცების საფუძველი, რომ სწორედ ამ კონკრეტულმა ნივთმა განაპირობა მაჩვენებლის ზრდა.

„გროვდება უამრავი მონაცემი. ამ მონაცემებზე დაყრდნობით სახელმწიფო გააკეთებს ანალიზს.  განსაკუთრებით მაღალი მონაცემები სადაც დაფიქსირდა, ბავშვებში, ოჯახებში შედიან და იკვლევენ გარემოს – პროგრამა ამასაც გულისხმობს. იკვლევენ ნიმუშებს, შედიან პორტატიული აპარატით, რომელიც იკვლევს და ადგილზე გამოავლენს ჭურჭელი იქნება ეს, სათამაშო, საღებავი თუ ნიადაგი – შეიცავს თუ არა ტყვიას.

ამას ემატება რეგულაციები, მაგალითად სუნელებზე კონტროლის გამკაცრება, ტყვიის შემცველობის შეზღუდვა საღებავებში და საღებავების იმპორტზე, ტყვიის შემცველი საწვავი აღარ შემოდის ქვეყანაში. სხვადასხვა რეგულაცია ამუშავდა, რაც ხელს უწყობს პრობლემასთან ბრძოლას.

სავარაუდოდ, ამ ზომებს უკვე აქვს გავლენა. იმედია, რომ ტყვიით მოშხამვის გავრცელების დონე საქართველოში დაიკლებს. თუმცა, ჯერჯერობით მაინც ვერ ვიტყვით, რომელიმე კონკრეტულ მიზეზზე – საღებავზე თუ სხვა. სუნელები იყო მხოლოდ ერთი ძირითადი წყარო. სავარაუდოდ, რამდენიმე წყაროა ქვეყანაში, რომელიც იწვევს ტყვიით მოშხამვას. ახლა გვაქვს ამოცანა, რომ მივაგნოთ ამ წყაროებს. სწორედ ამიტომ „იუნისეფის“ მხარდაჭერით შემუშავდა ტყვიის ზედამხედველობის სისტემა და წელს პილოტურად დაინერგა ორ რეგიონში – აჭარასა და იმერეთში“.

ნინო ძოწენიძის ინფორმაციით, სიახლეა ისიც, რომ კვლევისას სისხლის ანალიზის ახალი მეთოდი გამოიყენება, თუკი ამ დრომდე შესაძლებელი იყო მხოლოდ ვენური კვლევა, ახლა შესაძლებელია კაპილარული სისხლით კვლევაც.

2022 წლის აგვისტოში სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ ტყვიის შემცველობაზე სურსათის 614 ნიმუშის შემოწმების შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია, შესწავლის შედეგად დასაშვებ ნორმაზე მაღალი ტყვიის შემცველობა 4 სუნელ-სანელებლის შემთხვევაში აღმოაჩინა.

თბილისის საკრებულოს წევრის, „ლელოს“ ჯანდაცვის ჯგუფის წევრის, ვატო სურგულაძის შეფასებით, ქვეყანას არ აქვს ტყვიის მართვის პოლიტიკა შემუშავებული. გარდა ამისა, ვერ ხერხდება საკვების ხარისხის შემოწმება.

„შეერთებულ შტატებში 70-იან წლებში რომ გაზომეს, 88 პროცენტს ჰქონდა მომატებული ტყვიის შემცველობა, დაიწყეს და შეიმუშავეს ისეთი პოლიტიკა, რომ 2000 წლისთვის ძალიან სერიოზულად დაიკლო. რა გააკეთეს ამისათვის, რა თქმა უნდა, ამოიღეს საღებავები, რომლებიც შეიცავდა ტყვიას.

სურსათის ეროვნულმა ცენტრმა საქართველოში შეამოწმა სადღაც 170- მდე სათამაშო და 30 პროცენტზე მეტი ამოიღო გაყიდვიდან. შეიცავდა ტყვიას და სხვა მომწამვლელ საშუალებებს. ამის მონიტორინგი უნდა ხდებოდეს მუდმივად.

საწვავის ხარისხს პრაქტიკულად არ ამოწმებენ – შეიძლება კამპანიის ხასიათს ატარებდეს. კიდევ ერთი პრობლემა, ეს არის ჰიბრიდული და ელექტრო მანქანები, მათი აკუმულატორები, რომლებიც დამზადებულია ტყვიისგან. ამათი უტილიზაცია როგორ მოხერხდება საქართველოში, ამაზე არავინ საუბრობს. ვერ ვხედავ მკაფიო ღონისძიებებს იმისთვის, რომ ეს პრობლემა საქართველოში მოიხსნას.

სათამაშოები შეამოწმეს და 30-40 პროცენტი ამ სათამაშოების დაიწუნეს, მაგრამ ძველ სახლებში საღებავები რჩება, ადრე უმეტესად იყენებდნენ ტყვიის შემცველ საღებავებს, ხრუშოვის დროინდელ სახლებში, სადაც დარჩენილი ძველი საღებავები არის პრობლემა. უნდა შემუშავდეს პოლიტიკა და პოლიტიკა არ შექმნილა, მშობელს თუ უნდა შეამოწმებს, თუ არ უნდა არ შეამოწმებს, აქ მივდივართ ოჯახის ექიმის ინსტიტუტის არარსებობამდე.“

ფრიდონ ხალვაშის გამზირის რეაბილიტაცია, რომელიც 2023 წლის თებერვალში უნდა დასრულებულიყო, დღემდე დაუსრულებელია. მეტიც, ახალდაგებული ასფალტის საფარი რამდენიმე ადგილზე დაზიანებულია, რის გამოც გზებზე ორმოებია. დაზიანებულია სანიაღვრე არხის ცხაურებიც, ზოგან არხი ღიადაა დატოვებული.

საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტს ხალვაშის გამზირის [ბათუმი(ანგისა)-ახალციხის გზის დასაწყისი] რეაბილიტაციაზე ტენდერი 22,2 მილიონი ლარით გამოაცხადა; ხელშეკრულება კი შპს „ერ ტე დე“-სთან 19 399 999 ლარზე აქვს გაფორმებული.

სახელმწიფო შესყიდვების პორტალის მიხედვით, 2023 წლის 27 დეკემბრის მდგომარეობით, კომპანიისთვის უკვე გადარიცხულია 13 784 554 ლარი [სახელშეკრულებო თანხის 71 პროცენტი].

დეპარტამენტსა და კომპანიას შორის გაფორმებულ ხელშეკრულებაში ცვლილება 16-ჯერ შევიდა. ერთ-ერთი ბოლო, 2023 წლის 15 დეკემბრის ცვლილებით, ხელშეკრულების მოქმედების ვადა გაგრძელდა 2024 წლის 29 თებერვლის ჩათვლით.

[აღნიშნული ცვლილება ხელშეკრულებაში გზების დეპარტამენტის აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკებისა და დასავლეთ საქართველოში სახელმწიფო ბიუჯეტით დაფინანსებული პროექტების მართვის სამსახურის 2023 წლის 14 დეკემბრის მოხსენებითი ბარათის საფუძველზე შესულა, თუმცა, ეს ბარათი შესყიდვების პორტალზე ატვირთული არ არის].

„ვიდრე ხელშეკრულებას აქვს მოქმედების ვადა, ამ პერიოდში კომპანიას უფლება აქვს ჩაატაროს სამუშაოებიც… თუ სამუშაოები ამ პერიოდში არ დასრულდება და არც ხელშეკრულების ვადა გაგრძელდება, კომპანიას დააჯარიმებენ“, – უთხრეს „ბათუმელებს“ დღეს გზების დეპარტამენტში.

„თუ ორმოებია და პრობლემებია, არ ჩაიბარებენ. ან ჩაიბარებენ იმ პირობით, რომ კომპანია ყველა ხარვეზს აღმოფხვრის.

ზოგადად, სამუშაოების დასრულების შემდეგ შესაძლებელია გაფორმდეს მიღება-ჩაბარების აქტიც, თუმცა, შემდეგ იქნება საგარანტიო პერიოდი და თუ ამ პერიოდში გზაზე აღმოჩნდება პრობლემა, კომპანია ვალდებული იქნება ის საკუთარი ხარჯებით მოაგვაროს“, – განაცხადეს გზების დეპარტამენტში.

„ერ ტე დე“ 2013 წელს, თბილისში რეგისტრირებული კომპანიაა, რომლის 100% წილის მფლობელი და დირექტორია ლუხუმ ქართლოსიშვილი. ის „ოცნების“ შემწირველიცაა.

გზების დეპარტამენტის ტენდერში მხოლოდ ეს კომპანია მონაწილეობდა.

გზების დეპარტამენტის ტენდერის ფარგლებში ფრიდონ ხალვაშის გამზირი ანგისიდან ხელვაჩაურის ცენტრამდე მონაკვეთში უნდა გაკეთდეს. აქედან მახოს ხიდამდე მონაკვეთის რეაბილიტაცია კი [1 კილომეტრზე მეტი მონაკვეთი], როგორც ბათუმის მერმა არჩილ ჩიქოვანმა საკრებულოს სხდომაზე განაცხადა, ბათუმის ბიუჯეტიდან დააფინანსებენ.

ხალვაშის გამზირი, პერიოდულად, სხვადასხვა მონაკვეთში, 2023 წლის მაისში და ივნისის დასაწყისში, გადაკეტილი იყო.

გზის გახსნის თარიღი გზების დეპარტამენტმა რამდენჯერმე გადაავადა. გამზირზე, ავტომანქანების მოძრაობა 2023 წლის 9 ივნისს განახლდა:

„რამე არ მითხრა, მღალატობს ნერვები“ – რეპორტაჟი ხელვაჩაურის გადათხრილი გზიდან [VIDEO]

See more

იმის მიუხედავად, რომ 2023 წელს ბათუმის საახალწლოდ მორთვისა და განათებისთვის 5 მილიონი ლარი დაიხარჯა, ბათუმის ახალი ბულვარი ჩაბნელებულია. აქ პალმის მცირე განათებაც კი გამორთულია.

ბათუმის ახალი ბულვარი 27 ნოემბერს შტორმმა დააზიანა, თუმცა პრომინადი, ასევე ველობილიკი გაწმენდილია და დღისით სეირნობაც შესაძლებელია. ღამით კი, მუსიკალური შადრევნის მიმდებარე ტერიტორიიდან დაწყებული საზაფხულო ამფითეატრის ჩათვლით, გადაადგილება მხოლოდ ზღვისპირას აშენებული მაღალსართულიანი შენობების გარეგანათების შუქზე შეიძლება.

ამფითეატრს იქით, აეროპორტის მიმდებარედ არსებული ბულვარი არც შტორმამდე იყო განათებული.

ბათუმის ბულვარის პრესცენტრში გვითხრეს, რომ განათება ახალ ბულვარში ძლიერი შტორმის დროს დაზიანდა, ნაწილობრივ აღდგენის შემდეგ კი, გასულ შაბათ-კვირას, შტორმის დროს, განათების სისტემას ისევ შეექმნა პრობლემა. ბათუმის ბულვარის პრესცენტრის ინფორმაციით, განათება ბათუმის ახალ ბულვარში ხვალ, 28 დეკემბერს აღდგება.

———————–

საახალწლო დღეებში ქალაქის გაფორმებისთვის და სხვადასხვა მანათობელი კონსტრუქციების შესაძენად ბათუმის მერიამ 5 მილიონი ლარი გამოყო. ამ თანხაში შედის საახალწლო ნაძვის ხის მონტაჟი და ასევე, სადემონტაჟო სამუშაოებიც.

„ქალაქ ბათუმში საშობაო-საახალწლო დღეებში ქალაქის გაფორმებისთვის საახალწლო მანათობელი კონსტრუქციების და სხვადასხვა მოწყობილობის [თანმდევი მომსახურება მონტაჟით-დემონტაჟი] სახელმწიფო შესყიდვაზე“ ტენდერი მერიის საქალაქო ინფრასტრუქტურისა და კეთილმოწყობის სამმართველომ უკვე გამოაცხადა 5 მილიონ 159 ათასი ლარით. ამ თანხაში არ შედის გასართობი ღონისძიებები.

ამ თემაზე:

4.6 მილიონი ლარი – ახალი წლის ხარჯები აჭარაში

See more

ბევრჯერ მომისმენია – „ჩემი შვილი რას იტყვის“, „ამის ჩაცმის ასაკი აღარ მაქვს, ჩემს შვილებსაც არ მოეწონებათ“, „მე კი მინდა ვიყიდო, მაგრამ არ ვიცი ბავშვებს თუ მოეწონებათ“, „არ გამიშვა ბიჭმა, რა დროს ესააო“… სულ ვიცოდი, რომ ასეთი ფრაზების უკან კარგი არაფერი იდგა, მაგრამ ბოლო დრომდე მგონი, მაინც ვერ ვხვდებოდი, რამდენად ცუდი რამ შეიძლებოდა ყოფილიყო ეს.

დაჰკვირვებიხართ, ჩვენს გარშემო, არც ისე იშვიათად, როგორი ნორმალიზებულია მშობლების, განსაკუთრებით ასაკოვანი მშობლების „კონტროლის“ მცდელობა შვილებისგან? 

თუ გინახავთ შეწუხებული, წარბშეჭმუხნილი, იმაზე დაფიქრებული მშობლები – ნეტა, ჩემი შვილი ამაზე თუ იმაზე, რას იტყვისო?

დაახლოებით ერთი წლის წინ, მახსოვს, წვიმიანი დღე იყო. იჯდა გარემოვაჭრე ხანდაზმული ქალი ბათუმის ქუჩაში, სიცივეში, სახეაჭარხლებული, ცელოფნით გადახურულ დახლთან. ცელოფანი შემოეხვია ფეხებზე, ზურგსა და ხელებზე, წვიმისგან რომ დაეცვა თავი. ნაირ-ნაირ ყვავილებსა და სანთლებს ჰყიდდა.

ვუთხარი, რომ ჟურნალისტი ვიყავი და თქვენზე თუ მომიყვებით-მეთქი, ვკითხე. ბევრი არ უფიქრია, მალევე დამთანხმდა. ისე სწრაფად მიყვებოდა ამბებს საკუთარ თავზე, ოჯახზე და ოჯახის წევრების საერთო გასაჭირზე, თითქოს ერთი საუკუნე ელოდა, რომ ეს ყველაფერი ვინმესთვის ეამბო. უნდოდა ყველასთვის ეთქვა, რატომ იდგა მრგვალ, ერთ მხარეს ჩატეხილ მაგიდაზე დალაგებული ყვავილებისა და სანთლების უკან ქუჩაში, წვიმაში, ქარში, დარსა თუ ავდარში.

იმ დღეს სხვა გარემოვაჭრეების ჩაწერაც მინდოდა, მაგრამ ძალიან წვიმდა, დავსველდი, შემცივდა და წამოვედი. გარემოვაჭრე ქალიც სველი იყო და ჩემზე მეტადაც სციოდა, თუმცა მითხრა – სახლში ჯერ ვერ წავალ, იქნებ ერთი ქოთანი ყვავილი მაინც გავყიდოო.

მის შესახებ მომზადებული ვიდეოს გამოქვეყნებიდან მალევე დამირეკა მისმა შვილმა. გაგიჟებული იყო. „დედაჩემს რომ გადაუღეთ, ვის ჰკითხეთ?!“ თავიდან მეგონა სწორად ვერ გავიგე რას მეკითხებოდა ეს კაცი და გამეორება ვთხოვე. მას სჯეროდა, რომ 75 წელს მიტანებული ქალის ჩასაწერად მხოლოდ ქალის ნებართვა არ იყო საკმარისი და შვილისთვისაც, ანუ მისთვისაც უნდა მეკითხა. ვიდეოს ჩახსნას გვთხოვდა. მირეკავდა და მირეკავდა. არაფრის ახსნა არ ჭრიდა. ბოლოს რედაქტორსაც ესაუბრა და ისევ გააფთრებული იმეორებდა – „მე რატომ არ მკითხეთ?!“

დარწმუნებული ვარ, რომ იმ ქალის ნავაჭრი ყველა თეთრი შვილს ხმარდებოდა.

ცხადია, ვიდეო არ წაგვიშლია.

ეს ერთადერთი შემთხვევა არ არის. გასული შემოდგომის მიწურულს ხულოში, ღორჯომის ყიშლაზე მემთეურების გადასაღებად ავედი. იალაღზე გატარებული თვეების შემდეგ ახლა უკვე ყიშლაზე ითვლიდნენ ქალები სოფელში დაბრუნებამდე დარჩენილ დღეებს.

ბევრ ქალს შევხვდი და ბევრი ამბავი მოვისმინე. მიუხედავად იმისა, რომ ხულოში გავიზარდე, ყიშლაზე ბევრი არაფერი ვიცოდი და ჩემთვისაც ახალი იყო ყველაფერი, რაც იქ ვნახე და მოვისმინე.

ვიტყოდი, რომ ჩემმა ასვლამ ძალიან გაახარა ქალები, რადგან ბევრი არც არავინ მიდიოდა იქ, მიუხედავად იმის, რომ სოფლამდე რამდენიმე კილომეტრი აშორებდათ.

იქვე გადავწყვიტე, რომ რასაც გადავიღებდი, შემდეგ პატარა ფილმის სახე მიეცემოდა და ცხადია, ქალებს შევუთანხმე კიდეც. ყველა დამთანხმდა, მიმიღეს და გულწრფელადაც მესაუბრნენ.

ხულოდან ბათუმში დაბრუნებულს მონტაჟისთვის საკმაოდ დიდი დრო დამჭირდა და დაახლოებით 10 დღის შემდეგ გამოვაქვეყნეთ ვიდეო. გამოქვეყნებიდან მალევე დამირეკა ერთ-ერთი, საკმაოდ ასაკოვანი მემთეური ქალის შვილმა – „შენ ვინ ხარ გოგო, დედაჩემს რომ სწერ და არ მეკითხები?!“ – მიყვიროდა კაცი ტელეფონში. ავუხსენი, რომ მისი ნებართვა არაფერში მჭირდებოდა და გავუთიშე.

ისევ დამირეკა. მემუქრებოდა, ხულოში საერთოდ ვეღარ ამოდგამ ფეხსო. ითხოვდა მასალა ჩაგვეხსნა, სანამ „ჭკუას სხვა ფორმით“ გვასწავლიდა. ზუსტად არ ვიცი რას გულისხმობდა.

ცხადია, მასალა არ წაგვიშლია და ხულოშიც ხშირად დავდივარ.

რამდენიმე თვის წინ კი ერთი ქალი ჩავწერე. მარტოხელა დედა სამი შვილით, რომელსაც მძიმე წარსულის ფონზე წარმოუდგენლად ეჩვენებოდა გეგმების განხორციელება.

სტატიის ბმული რომ გავუგზავნე, მადლობაო – მომწერა და კეთილი სურვილების გაცვლით დავემშვიდობეთ ერთმანეთს, მაგრამ რამდენიმე საათში მასალის წაშლის თხოვნით მომიბრუნდა. შეტყობინებას შეტყობინებაზე მიგზავნიდა. „შვილები თუ გყავს გაიგებ“ – მწერდა.

პარალელურად მომწერა მისმა შვილმა და ჰო, მეც გავიგე. ქალი სტატიის წაშლას ითხოვდა იმიტომ, რომ შვილებმა წარსულზე ღიად საუბარი არ მოუწონეს. არ მოუწონეს მოყოლა, როგორ წვალობდა, ათენებდა ღამეებს შრომაში, წლობით ათრევდა სიმძიმეებს და ასე ცდილობდა არაფერი მოეკლო შვილებისთვის.

ცხადია, სტატია არ წაგვიშლია.

რამდენიმე კვირის წინ, ისევ ვიფიქრე გარემოვაჭრეები ჩაგვეწერა. წინასწარ გავიგე ერთი გარემოვაჭრის შესახებ და პირდაპირ მასთან გავედი. ჩაგეწერები, მაგრამ არ გადამიღო ფოტო ან ვიდეო და არც ჩემი სახელი დაწეროო. ვკითხე, რატომ არ გინდათ-მეთქი?

„ჩემი ბაღანა გადაირევა“, – მიპასუხა ქალმა.

და კიდევ ერთი ამბავი.

ჩემ ნაცნობ, ასაკოვან ხულოელ ქალს სიყვარულის საოცარი ისტორია აქვს. სულ მინდოდა ამის შესახებ დამეწერა. დავურეკე, შევუთანხმდი და მასთან წავედი. სანამ ამბის მოყოლაზე გადავიდოდა ქალი, სახლში მისი შვილიც მოვიდა. როცა გაიგო რას ვაპირებდი, ამ თემაზე კითხვების დასმა ამიკრძალა. კატეგორიულად მითხრა, არ მინდა ასაკოვანმა დედაჩემმა მის სიყვარულზე ილაპარაკოს ახლაო. უხეშად მიმართა მოხუც დედასაც – „რისთვის გცალია?“

ეს იმ ამბების არასრული ჩამონათვალია, რომელში მონაწილე ყველა შვილი ფიქრობს, რომ მათი მშობლები ვის რას ეტყვიან, რას ჩაიცვამენ, სად წავლენ, ვახშმად რას მოამზადებენ, მათ უნდა შეუთანხმონ.

ამის ყურება ძალიან მტანჯველია ჩემთვის, მით უფრო მაშინ, როცა ვხვდები, რომ ამ მდგომარეობაში მყოფი მშობლების რიცხვი შესაძლოა ძალიან დიდი იყოს.

 

ბათუმის მერია ნიკო მუსხელიშვილის ქუჩის რეაბილიტაციისთვის ქალაქის ბიუჯეტიდან 9,5 მილიონი ლარის დახარჯვას გეგმავს. აღნიშნული ქუჩა ბათუმის შემოვლითი მშენებარე გზისა და ფრიდონ ხალვაშის გამზირის გადაკვეთასთან ახლოს [მახვილაურის დასახლებაში] მდებარეობს.

დაგეგმილია, როგორც მუსხელიშვილის ქუჩის, ასევე მიმდებარე ჩიხების რეაბილიტაცია.

სამუშაოების შესყიდვაზე ბათუმის საქალაქო ინფრასტრუქტურისა და კეთილმოწყობის სამმართველომ ტენდერი 9 539 467 ლარით უკვე გამოაცხადა.

ტენდერში წინადადებების მიღება 2024 წლის 13 იანვარს დაიწყება და 18 იანვარს დასრულდება. ქუჩისა და მიმდებარე ჩიხების რეაბილიტაცია კი 2025 წლის 30 მაისის ჩათვლით პერიოდში უნდა დასრულდეს.

ტენდერს თან ახლავს „მუსხელიშვილის ქუჩის (ჩიხებით) კეთილმოწყობის საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაცია“, სადაც შესასრულებელი სამუშაოები დეტალურადაა გაწერილი.

„ამ სამუშაოს შესრულებისას გათვალისწინებული ხეების ამოძირკვა კონტრაქტორმა აუცილებლად უნდა შეათანხმოს შესაბამის სამსახურებთან, აგრეთვე, მაღალი და დაბალი განათების ბოძები ხარჯთაღრიცხვაში მოცემულია პირობითად და მათი ფორმები და მასალები აუცილებლად უნდა შეთანხმდეს დამკვეთთან“, – აღნიშნულია განმარტებით ბარათში.

ამავე დოკუმენტის მიხედვით, „კონტრაქტორმა, როგორც ადგილობრივი გარემოსდაცვითი მართვის გეგმის ნაწილი, უნდა შეადგინოს მართვის გეგმა, რომელშიც დადგენილი იქნება: ნარჩენის კატეგორია და წარმოქმნილი მასალების რაოდენობა; მეორადი გადამუშავების და/ან გამოყენების შესაძლებლობა; გატანის მარშრუტები და სალიცენზიო მოთხოვნები…

კონტრაქტორი ვალდებულია სათანადოდ დაიცვას ყველა შენობა, ნაგებობა, დანადგარი, კომუნიკაციები დაზიანებისაგან და გაფუჭებისაგან კონტრაქტის მოქმედების პერიოდში და უნდა მიიღოს ყველა საჭირო ზომა შენობებისა და სხვა კომუნიკაციების დასაცავად“.

ტენდერის პირობის მიხედვით:

• „მონაწილე პრეტენდენტს 2020 წლის 1-ლი იანვრიდან ტენდერის გამოცხადების დღემდე შესრულებული უნდა ჰქონდეს ტენდერით გათვალისწინებული ანალოგიური ხასიათის, სირთულისა და შინაარსის (საავტომობილო გზების, გზატკეცილების, ქუჩების მშენებლობა, რეკონსტრუქცია, რეაბილიტაცია) სამუშაოები საერთო ღირებულებით არანაკლებ 15 000 000 ლარის ოდენობით;
• 2020 წლის 1-ლი იანვრიდან ტენდერის გამოცხადების დღემდე უშუალოდ ერთი ხელშეკრულების ფარგლებში შესრულებული უნდა ჰქონდეს ანალოგიური ხასიათის, სირთულისა და შინაარსის (საავტომობილო გზების, გზატკეცილების, ქუჩების მშენებლობა, რეკონსტრუქცია, რეაბილიტაცია) სამუშაოები 6 000 000 ლარის ოდენობით“.

ბათუმში 94 მზრუნველობამოკლებული ბავშვი საახალწლო საჩუქრებს ელოდება.

ბავშვები დღის ცენტრის, „იალქნის“ ბენეფიციარები არიან. ცენტრმა მოგვაწოდა ბავშვების წერილები, სადაც ისინი თავიანთი ოცნებების ასრულებას ელოდებიან.

ბავშვების ნაწილისთვის საჩუქრები შეგროვდა, თუმცა არიან ბავშვები, რომლებიც, შესაძლოა, საჩუქრის გარეშე დარჩნენ.

ფონდი „იალქანი“ საზოგადოებას სთხოვს, გულთან მიიტანონ მზრუნველობამოკლებული ბავშვების საახალწლო ოცნებები და მათ საჩუქრების შეძენაში დავეხმაროთ.

„ბათუმელები“ გაგაცნობთ ბავშვების საახალწლო სურვილები.

მაგალითად, 8 წლის ბარბარე თოვლის ბაბუისგან შოკოლადს, თოჯინას და სათამაშოებს ელოდება.

12 წლის ნინის მძივები და საბავშვო მაკიაჟი უნდა.

8 წლის ზეინაბს სურს თმის სამაგრები, კაბა, ბეჭედი და რვეულები.

საჩუქრებს ელოდება 12 წლის ლიზიც. იგი თოვლის ბაბუას წერილში სთხოვს, მოუტანოს კბილის ჯაგრისი, კალმები, რვეულები და საბავშვო ბეჭედი.

10 წლის რამაზანი თვითგორიას (საბავშვო სკუტერს) ელოდება, ასევე სურს ბურთი, ჩიფსი და სათამაშო მანქანა.

შავ თვითგორიასა და სპორტულ ფეხსაცმელზე ოცნებობს 9 წლის მურადი.

პატარა გიორგი თოვლის ბაბუას „მაგრად ჩახუტებას“ ჰპირდება სურვილების ასრულების შემთხვევაში. გიორგის სურს სათამაშო მშვილდ-ისარი და „თოფი 100 ტყვიით“.

ლუკას წითელი თვითგორია სურს. თუმცა თოვლის ბაბუას სთხოვს, „თუ ხურჯინში ჩაეტევა“, ბურთიც წამოუღოს. „ჩვენი ბედნიერების მიზეზი ხარ“- წერს ლუკა.

ლაშაც ელოდება საახალწლო საჩუქრებს – სკეიტსა და როლიკებს. ჩანთა, სპორტულები და შავი კედებიც არ აქვს და იქნებ ესეც გამოიყოლოს, „თუ რა თქმა უნდა, ხურჯინში ჩაეტევა“.

მონიკა ფუმფულა წიგნაკს, ლამაზ კალამს და „როლიკებს“ ელის.

ავთო ჰოვერბორდს ელოდება და იმედი აქვს, რომ თოვლის ბაბუა იმედებს არ გაუცრუებს.

თოვლის ბაბუა 8 წლის მარიკამაც მოიკითხა, „იმედია, თავს კარგად და მხნედ გრძნობ“ – წერს ის თოვლის ბაბუას. მარიკა წერილში წერს, რომ მთელი წელი კარგად სწავლობდა, ახლა კი სურს, მისი გულიც გაახაროს ვინმემ. ელოდება საკანცელარიო ნივთებსა და ჰოვერბორდს.

ანასტასია ელოდება ყურსასმენებსა და სახატავ დაფას, ფლომასტერებს, ფუმფულა წიგნაკსა და ტკბილეულს.

რეზის ძალიან უნდა აუხდეს საახალწლო სურვილები და საჩუქრად „მაინქრაფტი“ და სპაიდერმენის თამაშები მიიღოს.

გურამს სურს ყურსასმენი და აიფონის საათი საჩუქრად.

ისმაილს შავი თვითგორია უნდა და სპორტული ფეხსაცმელი.

8 წლის ნიკაც შავ თვითგორიას ელოდება და სპორტულ ფეხსაცმელს საახალწლოდ. იგი, „შესაძლებლობის შემთხვევაში“, თოვლის ბაბუას ტანსაცმლის ჩამატებასაც სთხოვს ხურჯინში.

ხვიჩა ელოდება საკანცელარიო ნივთებს – კალამს, კალმების ყუთს, სახატავ რვეულს, წებოს, ფანქრებსა და მაკრატელს.

საჩუქრებს ელოდება ვიქტორიაც – სკეიტბორდსა და შლაქსის ლურჯ შარვალს.

15 წლის გიოს სურვილია თოვლის ბაბუამ საჩუქრად მოუტანოს ლურჯი ფერის თვითგორია.

შავ თვითგორიაზე ოცნებობენ ამირი და ჯემალიც. 16 წლის ყასიმს კი ჰანტელები, 41 ზომა სპორტული ბოტასი და სპორტული შარვალი სურს აჩუქონ.

საჩუქრებს ელოდება ტარიელიც. ფეხი უკვე გამეზარდა და იქნებ 42 ფეხსაცმელი შემირჩიოო – წერს ის თოვლის ბაბუას და იქვე დასძენს, არ დაგავიწყდეს ჰუდი, კრივის ხელთათმანი, ბურთი და ჩანთაო.

14 წლის ალიც სპორტულ აღჭურვილობაზე ოცნებობს. სპორტული ფეხსაცმელი სურს და ჩაფხუტი. თუმცა ვერც ტკბილეულზე ამბობს უარს და იქნებ „წავუსნიკერსოო“.

ილგარს ძალიან უყვარს სრიალი, ამიტომ თოვლის ბაბუას სკეიტის მოტანას სთხოვს. იქვე აზუსტებს, რომ კარგი იქნება, თუ სკეიტს 42 ზომა ფეხსაცმელი, ბურთი და ჩანთაც მოჰყვება.

„გვიყვარხარ თოვლის ბაბუა“- წერენ ბავშვები წერილებში.

_________________________

თუ გსურთ გახდეთ ამ ბავშვების თოვლის ბაბუა, შეგიძლიათ თანხა გადარიცხოთ ფონდ „იალქნის“ საბანკო ანგარიშებზე.

საქართველოს ბანკი – GE55BG0000000588221400

თიბისი ბანკი – GE12TB7990736080100007

ვისაც სურვილი აქვს თავად შეიძინოს საჩუქრები, 29 რიცხვამდე უნდა მიაწოდოს „იალქანს“ მისამართზე: ბათუმი, ზუბალაშვილის 31.

 

ფოტოზე: ბავშვების საახალწლო წერილები თოვლის ბაბუას

2023 წლის 12 დეკემბერს 24 წლის მეზღვაური, უჩა მიქელაძე გემიდან გადავარდა და ზღვაში გაუჩინარდა. ოჯახის ინფორმაციით, ის სამუშაო ხელშეკრულებით იმყოფებოდა Sealife Shipping კომპანიის გემი M/V “AAIP GOLD“-ზე (IMO N:9221475), რომელიც რეგისტრირებულია პანამაში, მცურავი ვანუატუს დროშის ქვეშ.

უჩა მიქელაძე წყალში გადავარდნის შემდეგ ვერ იპოვეს.

ოჯახის ადვოკატის მიერ მოწოდებული ინფორმაციის თანახმად:

„მას შემდეგ, რაც ცნობილი გახდა გემისათვის უჩას ზღვაში გადავარდნის შესახებ, გემმა დაიწყო სამძებრო – გადარჩენის ოპერაციების წარმოება, თუმცა უჩა მიქელაძე ვერ იქნა ნაპოვნი. ოჯახმა დახმარებით მიმართა საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოს, რომელიც ასევე ადასტურებს უჩა მიქელაძის გაუჩინარების შესახებ ინფორმაციას.

რადგან M/V “AAIP GOLD” გემი იმყოფებოდა რუმინეთის ექსკლუზიურ ეკონომიკურ ზონაში, უჩა მიქელაძის სამძებრო – გადარჩენის ოპერაციები ჩაატარა რუმინეთის რესპუბლიკის სამხედრო ძალებმა. რუმინეთის სამხედრო ძალების მოკვლევის ანგარიშში აღნიშნულია, რომ უჩა მიქელაძე ვერ იქნა ნაპოვნი.

მიმდინარე ეტაპისათვის გემი გაჩერებულია უკრაინის პორტში და მიმდინარეობს გამოძიება.

შავ ზღვაში არსებული საზღვაო დინების გათვალისწინებით, დინებას შეეძლო უჩა მიქელაძე გაერიყა შავი ზღვის სანაპირო სახელმწიფოებთან. შესაბამისად, ოჯახი სთხოვს დახმარებას საქართველოს სახელმწიფოსა და საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოს, რომ გადაიდგას შესაბამისი ნაბიჯები უჩა მიქელაძის საპოვნელად. ოჯახი სთხოვს საქართველოს სახელმწიფოს, მიაწოდოს ინფორმაცია შავი ზღვის წევრ სახელმწიფოებს უჩა მიქელაძის წყალში გადავარდნაზე“.

უჩა მიქელაძე 24 წლის არის და შორეულ ნაოსნობაში მეორედ იმყოფებოდა.

ბათუმში 20-მდე ოჯახი ერთ-ერთ სახელმწიფო შენობაში შეიჭრა. შენობას ჯარისკაცები იცავენ.

„უკანა ეზოდან შევედით ღამის 2 საათზე, ფანჯარა გამოვაღეთ და შევედით, ისე ჩვენ ყურადღება არავინ მოგვაქცია“, – უთხრა „ბათუმელებს“ შორენა კონცელიძემ.

ის ერთ-ერთია, რომელიც 27 დეკემბრის ღამით სახელმწიფოს კუთვნილ შენობაში შეიჭრა.

„ბათუმელებს“ ადგილზე უთხრეს, რომ ეს ყოფილი სამხედრო ნაწილის შენობაა და იგი თავდაცვის სამინისტროს საკუთრებაა.

„ახალ წელს აქ შევხდებით, ცივ იატაკზე. აქ არც შუქია, არც წყალი, საკვებიც არ გვაქვს… მარტოხელა დედა ვარ, ჩემი შვილი 15 წლისაა და ახლაც ჩემთანაა, დედაჩემი მეეზოვეა და მისი ხელფასით ვიხდიდით აქამდე ქირას – თვეში 500 ლარს.

მე ყარაულის ადგილი ვნახე მხოლოდ, 280 ლარი მაქვს ხელფასი.

აქ, ძირითადად, ძალადობის მსხვერპლი და მარტოხელა ქალები ვართ, არიან შშმ პირებიც…

ჩვენი ნებით აქედან არ გამოვალთ. რამაზ ჯინჭარაძე იყო შემოსული ამ დილით. ვუთხარით, რომ არ გავალთ, წასასვლელი არსად გვაქვს“, – გვითხრა შორენა კონცელიძემ.

ბათუმში წელიწადზე მეტია უსახლკაროები ყოველკვირეულად მართავენ აქციას, თუმცა მათი პრობლემებით ამ დრომდე ხელისუფლება და ბათუმის მერია არ დაინტერესებულა.