კულტურული მემკვიდრეობა – განძი და არა ტვირთი

 

კაფე ფანტაზია სულ ახლახან გამოქვენებულ დოკუმენტში: „გზა მომავლისკენ. კულტურული მემკვიდრეობის ეროვნული პოლიტიკა 2014“, ვკითხულობთ: „კულტურული მემკვიდრეობა თავისი მრავალგვარი ფასეულობებით ამოუწურავი რესურსია საქართველოს სოციალური და ეკონომიკური განვითარებისათვის. მემკვიდრეობის სოციალური და ეკონომიკური პოტენციალი ქვეყნის წარმატებისა და საზოგადოების ჰარმონიული განვითარების საფუძველია. ამის მისაღწევად საჭიროა მემკვიდრეობის პოტენციალი სრულად იყოს ინტეგრირებული ქვეყნის განვითარების ეროვნულ პროგრამებში. უწყებრივი თანამშრომლობა უნდა დაედოს საფუძვლად საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დარგობრივი და ტიპოლოგიური მრავალფეროვნების შესწავლას, წარმოჩენას და დაცვას.

 

 

კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეკონომიკა, როგორც განვითარების თეორია, დასავლეთის ქვეყნებში გასული საუკუნის 70-იანი წლებიდან იღებს სათავეს და 80-იან წლებში განვითარების სრულ ფაზაში შედის. მემკვიდრეობის დაცვის ეკონომიკის წარმატებული საერთაშორისო მაგალითები მიუთითებს, რომ იგი ხელს უწყობს ახალი ბიზნესის ფორმირებას, ტურიზმის სტიმულირებას, უძრავი ქონების ფასის გაზრდას, ცხოვრების ხარისხის ამაღლებას, სიღარიბის დაძლევას, საზოგადოების თვითრწმენას. მემკვიდრეობის ეკონომისტები განსაკუთრებულ როლს ანიჭებენ მემკვიდრეობის დაცვის პოტენციალს განავითაროს მცირე და საშუალო ბიზნესი, განსაკუთრებით ე.წ. ახალი ეკონომიკის ქვეყენებში. მემკვიდრეობის ეკონომიკა ყველაზე მოგებიანი პოლიტიკაა რეგიონული თუ ადგილობრივი განვითარებისათვის“.

 

კულტურული მემკვიდრეობის პოლიტიკური, აღმასრულებელი და პროფესიული ინსტიტუციების ერთ-ერთ ფუნქციად უნდა იქცეს ფართო საზოგადოებაში ეროვნული მემკვიდრეობის შესახებ ცოდნის გავრცელება და მის მიმართ ინტერესის გაღვივება. 2008 წელს საქართველო შეუერთდა ევროპის საბჭოს საზოგადოებისათვის კულტურული მემკვიდრეობის ფასეულობათა შესახებ ჩარჩო კონვენციას (ფაროს კონვენცია, 2005). ფაროს კონვენცია ავალდებულებს წევრ ქვეყნებს, აღიარონ როგორც დაინტერესებული ინდივიდების, ისე საზოგადოების უფლება, იყვნენ ჩართული მემკვიდრეობის დაცვასა და განვითარებაში და უზრუნველყონ ამ პროცესისათვის აუცილებელი პოლიტიკური და საკანონმდებლო გარემო, რათა კულტურულმა მემკვიდრეობამ ხელი შეუწყოს მშვიდობიანი, დემოკრატიული საზოგადოების შექმნას, სიცოცხლისუნარიანი  განვითარების პროცესს და კულტურული მრავალფეროვნების განვითარებას. ხელისუფლებას შეუძლია და უნდა შეუწყოს ხელი კულტურითა და მემკვიდრეობით დაინტერესებულ სამოქალაქო სექტორთან დიალოგის სივრცის შექმნას. მემკვიდრეობის დაცვის სისტემა უნდა გახდეს ღია და ხელმისაწვდომი,  უზრუნველყოს საზოგადოების მონაწილეობა და ჩართულობა მემკვიდრეობის დაცვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღების პროცესში.

 

 

დღეს დღის წესრიგში კაფე „ფანტაზიაა“, მას სტატუსი არ იცავს, თუმცა სააგენტოს ეფექტურობის შემთხვევაში შესაძლოა დაეცვა კიდეც, ხვალ თუ სტატუსის მქონე ძეგლს დაემუქრება საფრთხე, მხოლოდ ცალკეულ მოხელეთა კეთილი ნება და ბრძოლისუნარიანობა გადაწყვეტს ძეგლის ბედს და არა პოლიტიკა, ხედვა და სტრატეგია;  დღეს ღია წერილის სახით ვაქვეყნებ იმავე წერილს, რაც ერთხელ უკვე გადავეცით აჭარის მთავრობის თავმჯდომარეს და აჭარის განათლების, კულტურისა და სპორტის მინისტრს და შევახსენებთ, რომ კულტურული მემკვიდრეობის  დაცვის სააგენტოს სჭირდება ხელმძღვანელი, რომელიც სამოქალაქო საზოგადოების მონაწილეობით უზრუნველყოფს სტრატეგიული ხედვის ჩამოყალიბებას და განსაზღვრავს სამოქმედო გეგმას, კრეატიული და ინოვაციური მიდგომით შეძლებს დაამარცხოს მავნე სტერეოტიპი კულტურული მემკვიდრეობის ეკონომიკური უსარგებლობის შესახებ.

 

 

ვიმედოვნებ, რომ სააგენტოს ხელმძღვანელის დანიშვნის პროცესის გაჭიანურება მაღალი პასუხისმგებლობის გრძნობით არის განპირობებული, თუმცა ამ პროცესის გახანგრძლივება ხელს უშლის სააგენტოს ეფექტურ ფუნქციონირებას და შესაბამისად კულტურული მემკვიდრეობის მიმართ ეფექტური პოლიტიკის გატარებას.                          

არასამთავრობოები ქობულეთში ბავშვთა სახლის წინააღმდეგ

 

23 ნოემბერს კიევის ყოფილი მერის, ლეონიდ ჩერნოვეცკის საქველმოქმედო ფონდმა „სოციალური პარტნიორობა“ ქობულეთში პირველი საბავშვო პანსიონი გახსნა. ფონდის მიერ გავრცელებულ ოფიციალურ ინფორმაციაში ნათქვამია, რომ პანსიონი რეგიონში მცხოვრებ 50 ბავშვზეა გათვლილი და სოციალურად დაუცველი ოჯახების ბავშვებისთვისაა განკუთვნილი. ბავშვები სააღმზრდელო დაწესებულებაში უზრუნველყოფილი იქნებიან კვებით, ტანისამოსით, ტექნიკითა და  სამედიცინო მომსახურებით. საოჯახო ტიპის ბავშვთა სახლი „სოციალურ პარტნიორობას“ რამდენიმე წელია თბილისში აქვს გახსნილი.

 

გაეროს ბავშვთა ფონდმა, საქართველოს სახალხო დამცველის ბავშვის უფლებების ცენტრმა და საქართველოს კოალიცია ბავშვებისა და ახალგაზრდების კეთილდღეობისათვის, რომელიც ბავშვთა დაცვის სფეროში მომუშავე 51 ორგანიზაციას აერთიანებს, ქობულეთში პანსიონის გახსნასთან დაკავშირებით სპეციალური განცხადება გაავრცელეს.

 

„ბოლო წლების მანძილზე სამოქალაქო საზოგადოებისა და სახელმწიფოს ძალისხმევა მიმართული იყო ოჯახების გაძლიერებისკენ, რათა ბავშვები საკუთარ ოჯახებში ან ოჯახურ გარემოსთან მაქსიმალურად მიახლოებულ გარემოში გაზრდილიყვნენ. ჩვენმა გამოცდილებამ გაგვიღრმავა რწმენა, რომ ბავშვის ოჯახიდან გამოყვანა გამართლებულია მხოლოდ უკიდურეს შემთხვევაში, როდესაც მის სიცოცხლეს, ჯანმრთელობასა და განვითარებას ემუქრება საფრთხე. სიღარიბე და ოჯახის გაჭირვება არ არის ბავშვის ოჯახიდან გამოყვანის გამართლება. არანაირი პანსიონის გარემო არ შეუცვლის ბავშვს ოჯახურ სითბოს და ვერც მოახდენს მის სრულფასოვან განვითარებას“ – ნათქვამია განცხადებაში.

 

ბავშვზე ზრუნვა საქართველოს კანონმდებლობით რეგულირდება და ლიცენზიის გარეშე წარმოებული მსგავსი საქმიანობა კანონდარღვევად ითვლება. ქობულეთში გახსნილ პანსიონს შესაბამისი ლიცენზია არ აქვს. საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს სოციალური მომსახურების სააგენტოს მეურვეობა მზრუნველობისა და სოციალური პროგრამების დეპარტამენტის უფროსი მარი წერეთელი „ბათუმელებთან“ ამბობს, რომ თუკი ახალგახსნილი პანსიონი ბავშვებს მიიღებს, დაჯარიმდება.

 

„აღნიშნული ორგანიზაცია არ დაკავშირებია ჯანდაცვის სამინისტროს. თუმცა კი მათ აქვთ მცირე საოჯახო ტიპის სახლი და ზუსტად იციან რა პირობებია და რა ლიცენზია უნდა ჰქონდეთ. სკოლა-პანსიონი რომ გაიხსნას, სკოლის შენობა იქვე უნდა იყოს. რამდენადაც ჩემთვის ცნობილია, ეს დაწესებულება სკოლის შენობაში არ არის. რა წუთას ბავშვები ჩაირიცხებიან, რასაკვირველია გავარკვევთ თუ არის ეს სააღმზრდელო დაწესებულება, მაშინ მათ ლიცენზირების არ ქონის გამო გარკვეული პასუხისმგებლობა ექნებათ“, – აცხადებს მარი წერეთელი.

 

მისივე თქმით, საქველმოქმედო ფონდის წამოწყება შორს დგას სახელმწიფოებრივი აზროვნებისგან. „ეს არ არის პატრიოტული აზროვნება. ყველა ბავშვის ბიოლოგიური ოჯახი უნდა გაძლიერდეს იმისათვის, რომ ბავშვები არ გამოვიყვანოთ იქიდან. ფოჩიანი კანფეტების ხათრით გამოვიყვანოთ სოციალურად დაუცველი ოჯახებიდან ბავშვები, ეს არ არის არც ბავშვის ინტერესებში და არც სახელმწიფოს პოლიტიკა“, – აცხადებს მარი წერეთელი.

 

კითხვაზე, თუ რას მოიმოქმედებს სოციალური დაცვის სააგენტო პანსიონის გახსნის შემთხვევაში, მარი წერეთელი პასუხობს, რომ ფონდი დაჯარიმდება.

 

გაეროს ბავშვთა ფონდის  სოციალური კეთილდღეობის პროგრამის ხელმძღვანელი ქეთევან მელიქაძე აქცენტს ბავშვის უფლებებზე აკეთებს.

 

„ბავშვს უნდა ჰქონდეს საშუალება გაიზარდოს ოჯახში, ბედნიერი და  მხიარული იყოს, ან ოჯახთან მაქსიმალურად მიახლოებულ გარემოში. რამდენადაც ვიცი, არაკანონიერიც არის ის წამოწყება, რომელზეც ჩვენ ვსაუბრობთ, რადგან არც ბავშვთა დაცვის სტანდარტები და სააღმზრდელო დაწესებულებების ლიცენზირება არ უშვებს ათ ბავშვზე დიდი ზომის სააღმზრდელო დაწესებულების გახსნას. რაც შეეხება სკოლა-პანსიონს, რამდენადაც მე განათლების სამინისტროდან მაქვს ინფორმაცია, მათ არ გაუციათ სკოლა-პანსიონზე გახსნის უფლება. სხვა ფორმას არ იცნობს ქართული კანონმდებლობა“, – ამბობს ქეთევან მელიქაძე. 

 

მისივე თქმით, თუკი ფინანსური შესაძლებლობა არსებობს, უმჯობესია ფონდი უშუალოდ ოჯახებს დაეხმაროს.

 

„უფრო მეტ ოჯახს დაეხმარებიან იმავე ხარჯებით და უფრო ბედნიერები იქნებიან ბავშვები თავიანთ მშობლებთან ერთად. ბავშვის უფლებათა კონვენციას მოაწერა ხელი ქვეყანამ 1994 წელს, რომლითაც ყველამ ავიღეთ ვალდებულება, რომ ბავშვი სწორედ ასეთ არაძალადობრივ, ოჯახურ გარემოში უნდა იზრდებოდეს. მთელი ინფრასტრუქტურა  და ამდენი წლის განმავლობაში მთელი ძალისხმევა სწორედ ის არის, რომ ნაბიჯ-ნაბიჯ აქეთ მივდივართ. ის რაც ახლა ხდება, არის სრულიად საწინააღმდეგო ერთიანი კურსისა და არ არის ბავშვის ინტერესებში“, – აცხადებს ქეთევან მელიქაძე.

 

საქართველოში სახელმწიფოს დაქვემდებარებაში მყოფი სკოლა-პანსიონები აღარ არსებობს. არის მხოლოდ მცირე საოჯახო ტიპის ბავშვთა სახლები. თუმცა ამის პარალელურად არსებობს რელიგიური პანსიონები, რომლებიც საქართველოს საპატრიარქოსა და სხვადასხვა რელიგიურ კონფესიების პატრონაჟის ქვეშაა.

 

სოციალური მომსახურების სააგენტოს მეურვეობა-მზრუნველობისა და სოციალური პროგრამების დეპარტამენტის უფროსის მარი წერეთლის თქმით, „ჯანდაცვის სამინისტრო ძალიან ფაქიზად მუშაობს რელიგიურ დაწესებულებებთან. გვაქვს საშუალება, რომ შევიდეთ, შევაფასოთ, შევისწავლოთ იქ თითოეული ბავშვისა და მათი ოჯახების მდგომარეობა. რამდენად შეგვიძლია დავეხმაროთ ოჯახს საკუთარი შვილი გაზარდოს. დედამ შვილი დააძინოს თავის ლოგინში. საპატრიარქოს და ჩვენ გვაქვს მშვენიერი ურთიერთობა. ბავშვებსაც ვიცნობთ, ვმუშაობთ ოჯახებთან. საპატრიარქო მზადაა სააღმზრდელო დაწესებულების სტანდარტებთან შესაბამისობაში მოვიყვანოთ ჩვენი ურთიერთობა და ვიმუშაოთ“.

 

განსხვავებულად ფიქრობს გაეროს ბავშვთა ფონდის  სოციალური კეთილდღეობის პროგრამის ხელმძღვანელი ქეთევან მელიქაძე:

 

„მე არ გამოვყოფდი ეს რელიგიურია, საერო თუ არასამთავრობო. ჩემთვის მიდგომა ერთი და იგივეა. ბავშვი მაქსიმალურად უნდა ცხოვრობდეს ოჯახში, სწავლობდეს საგანმანათლებლო დაწესებულებაში, თუ სკოლაზე მას ხელი არ მიუწვდება, ეს ამოცანა უნდა დადგეს განათლების სამინისტროს წინაშე. არსებობს არაფორმალური მექანიზმები, როგორიც არის თემის ხელშეწყობა, ადგილობრივი თვითმმართველობის ხელშეწყობა. მთელი ეს ხელშეწყობა ისევ და ისევ, არა აქვს ამას მნიშვნელობა რელიგიურია თუ არა, მიმართული უნდა იყოს იმისკენ, რომ ბავშვი ცხოვრობდეს ოჯახში და დადიოდეს სკოლაში“.

 

მისივე თქმით, თუკი ფინანსური შესაძლებლობა არსებობს, სასურველია ის მიიმართოს ოჯახის გაძლიერებისკენ.

 

„ოჯახის გაძლიერების სხვადასხვა მომსახურება არსებობს საქართველოში, მათ შორის დღის ცენტრები. სადაც, ვთქვათ, ბავშვები, რომლებიც შეჭირვებული ოჯახიდან არიან, დღის მეორე ნახევარს შეიძლება ატარებდნენ დღის ცენტრში, სადაც ისინი ბაზისური საჭიროებებით დაკმაყოფილდებიან და თან დაცულ გარემოში იქნებიან; განათლების მიღებაშიც მიეხმარებიან არაფორმალურად.

 

გარდა ამისა, არსებობს ასეთი ფორმა, – ფინანსური ფონდი, ინდივიდუალურად რომ განისაზღვროს ოჯახის საჭიროებები და ფული მიიმართოს ოჯახისა და ბავშვის ინდივიდუალურ საჭიროებაზე. ძალიან კარგი იქნება, თუ ეს სახელმწიფოს სოციალური სამსახურის მეშვეობით მოხდება, ანუ სოციალური მუშაკი განსაზღვრავს კონკრეტული ოჯახის საჭიროებას, ხოლო ფული გამოყოფილი იქნება ამ რაღაცა სოციალური ფონდიდან, გაცილებით უფრო ეფექტური და ბავშვისთვის უფრო კეთილსაიმედო გარემოს შესაქმნელად“.  

გამგებელი: ქედაში 17 ოჯახი გარესამყაროსაა მოწყვეტილი

 

ფოტო ხულოს მუნცუპალიტეტის გამგეობის

 

გამგებლის ინფორმაციით, მეწყერი სახლებთან ახლოს ჩამოწვა, ადგილზე უკვე იმყოფებოდნენ გეოლოგები და მდგომარეობა შეისწავლეს: “ფერდსამაგრი სამუშაოებია ჩასატარებელი, რასაც წინასწრაი ცნობით 33 ათასი ლარი სჭირდება, საგზაო დეპარტამენტის თანამშრომლები ხვალიდან დაიწყებენ მუშაობას”-ამბობს ქედის გამგებელი დავით დუმბაძე “ბათუმელებთან”. 

 

მისივე ცნობით ამ დროისთვის ქედის მუნციპალიტეტში მოსახლეობის 98% ელექტროენერგია მიეწოდება.  მერისის თემში წაქცეული ხეების გამო ელექტრო ენერგიის გადამცემი ხაზები დაზიანდა და მოსახლეობის ნაწილ ელექტროენერგია ამის გამო  არ მიეწოდება. 

 

ხულოს მუნციპალიტეტის  გამგებლის ბესიკ ბაუჩაძის ინფორმაციით, დაბა ხულოში თოვლის საფარმა 40-45 სანტიმენტრს მიაღწია, ხოლო სოფელ  დანისპარაულსა და ხიხაძირში თოვლის სიმაღლე ერთი მეტრია. ხულოს გამგებელი ამბობს, რომ დღეს მთელი დღის განმავლობაში ცენტრალური მაგისტრალის ასუფთავებენ თოვლის საფარისგან, ხოლო ხვალ დილიდან სოფლების: თაგოს, პანტნარისა და კურცხლებთან მისასვლელ გზებს გაასუფთავებენ.

 

გამგებელი ამბობს, რომ ამ დროითვის  ხულოში გარესამყაროს არც ერთი სოფელი არ არის მოწყვეტილი და მაღალი გამავლობის ავტომანქანებს გადაადგილება არ უჭირთ.

 

 

აჭარაში 3 ათას აბონენტს ელექტროენერგია არ მიეწოდება

 

 “ენერგო პრო ჯორჯიას” პრესსამსახურის ინფორმაციით ქედასა და შუახევში ელექტროენერგია დიდთოვლობის გამო გაითიშა. 

25 წლის პატიმარი ფსიქიატრიულ დეპარტამენტში გადაიყვანეს

 

სამხარაულის ექსპერტიზის ბიურო. ბიოლოგიური ექსპერტიზის დეპარტამენტი

 

ადვოკატი ამბობს, რომ კანონით თანახმად, პატიმარი შესაძლოა ფსიქიატრიულ დეპარტამენტში 21  დღის განმავლობაში დარჩეს, თუმცა შეიძლება ექიმებმა უფრო ადრე დაწერონ მისი ჯანმრთელობის შესახებ დასკვნა და უფრო მალე დაატოვებინონ მას სამხარაულის ექსპერტიზის ბიურო.  

 

დაწესებულებაში პატიმრის მონახულება მხოლოდ ადვოკატს შეუძლია. იმ შემთხვევაში, თუ  ექიმები პატიმარს  ფსიქიკური აშლილობის რომელიმე ფორმას  დაადგენენ, მოსამართლის ბრძანების საფუძველზე პატიმარი ფსიქიატრიულ დაწესებულებაში განთავსდება, მანამდე კი ოჯახის წევრები და პატიმრის ადვოკატი ექსპერტების დასკვნას ელოდებიან:

 

„ვნახე დღეს ჩემი დაცვის ქვეშ მყოფი, ჩემი აზრით მას რაიმე ფსიქოლოგიური პრობლემები არ აქვს.  ერთადერთი, რაც   შეიძლება  პრობლემად განვიხილოთ, არის ის, რომ  პატიმარი არ იჭრის ფრჩხილებს, მეც ვთხოვე, თუმცა უარზეა“ – ამბობს ადვოკატი.

 

პატიმარს  სხეულის სხვადასხვა ნაწილზე  სულ 80 ნაკერი ადევს. ოჯახის წევრების ცნობით, მან ბათუმის მესამე დაწესებულებაში თვითდაზიანება მიიღო, პატიმარი სწორედ მას შემდეგ გადაიყვანეს თბილისში, მეშვიდე დაწესებულებაში.

 

მეშვიდე დაწესებულების დირექტორისა და ადმინისტრაციის განცხადების საფუძველზე კი ის ახლა ფსიქიატრიულ დეპარტამენტშია გადაყვანილი.  

 

   

დეპუტატი გამოძიების დაწყებას ითხოვს, პროკურატურა – დუმს

 

აჭარის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატმა, მედეა ვასაძემ მთავარ პროკურატურაში  განცხადება 27 ნოემბერს გააგზავნა. 

უმაღლესი საბჭოს ადამიანის უფლებათა დაცვის საკითხთა კომისიის თავმჯდომარე, მედეა ვასაძე,  “ბათუმელებთან” ამბობს, რომ „საქართველოს მთავარ პროკურორს ბათუმის N3 დაწესებულებაში პატიმართა მიმართ გამოვლენილი ძალადობისა და წამების ფაქტებზე გამოძიების დაწყების თხოვნით მიმართა“.



შს სამინისტროს აქცია შუახევში

 

ინსპექტორ-გამომძიებლებს ოჯახში ძალადობის საკითხებზე შსს-ს პოლიციის აკადემიაში სპეციალური ტრენინგ-კურსი აქვთ გავლილი. უბნის ინსპექტორებმა მოქალაქეებს განუმარტეს, რომ აუცილებელია ოჯახში ძალადობის წინააღმდეგ კამპანიაში საზოგადოების აქტიურ ჩართულობა და პოლიციასთან თანამშრომლობა.

შინაგან საქმეთა სამინისტროს ცნობით, სამართალდამცველებმა მოქალაქეებს გააცნეს, რას გულისხმობს ოჯახში ძალადობა, როგორ იცავს სახელმწიფო ოჯახში ძალადობის მსხვერპლს. უბნის ინსპექტორ-გამომძიებლებმა განუმარტეს მოსახლეობას, რომ ოჯახში ძალადობის მსხვერპლს კანონი იცავს, ხოლო მოძალადეები კანონით ისჯებიან. მათ ინფორმაცია მიაწოდეს მოქალაქეებს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ინიციატივით, 2013 წლიდან საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში შესული ცვლილებების შესახებ, რომლის მიხედვითაც ოჯახში ძალადობის კრიმინალიზაცია განხორციელდა. ოჯახში ძალადობა 1 წლამდე თავისუფლების აღკვეთით ისჯება. კამპანიის საინფორმაციო ბუკლეტში ასევე მითითებულია ცხელი ხაზის ნომერი: “112”, რომელზეც ძალადობის მსხვერპლს ან ძალადობის ფაქტის მოწმე მოქალაქეს 24 საათის განმავლობაში შეუძლია დარეკოს და დახმარება ითხოვოს.

 

შინაგან საქმეთა სამინისტრომ, სხვა სახელმწიფო უწყებებთან ერთად, აშშ-ს საელჩოს მხარდაჭერით, ოჯახში ძალადობის წინააღმდეგ ბრძოლის სოციალური კამპანია „არა ძალადობას!“ 25 ნოემბერს დაიწყო. უწყების ცნობით,  კამპანიის მიზანია საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება ოჯახში ძალადობის შესახებ. კამპანიის ფარგლებში მომზადდა სოციალური რგოლები, რომელთა მიზანია საზოგადოებისთვის ინფორმაციის მიწოდება იმის შესახებ, რომ ოჯახში ძალადობის ფაქტების შემთხვევაში უნდა დარეკონ ცხელ ხაზზე: “112” ან მიმართონ უბნის ინსპექტორს, მოძალადეებმა კი მიიღონ გაფრთხილება, რომ ოჯახში ძალადობა თავისუფლების აღკვეთით ისჯება.

უმაღლეს საბჭოში ფრაქციის 13 თანამშრომელი უმუშევარი დარჩა

 

მას შემდეგ, რაც უმაღლესი საბჭოს ფრაქცია “ქართული ოცნება – თავისუფალი დემოკრატები” ანზორ თხილაიშვილმა დატოვა, ფრაქცია დაიშალა. ფრაქციის თავმჯდომარე სულხან ღლონტი ამჟამად იურიდიულ და საპროცედურო საკითხთა კომისიის თავმჯდომარის მოადგილედ მუშაობს.

საკრებულოს თავმჯდომარის გადაყენებაში “ოცნებას” ოპოზიცია დაეხმარა

 

ხელვაჩაურის მუნციპალიტეტის საკრებულოს სხდომა

15 ხმით ხუთის წინააღმდეგ გასულ ხუთშაბათს ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარე ასლან კახიძე თანამდებობიდან ფარული კენჭისყრით გადააყენეს. მიზეზი – თავმჯდომარის ოპოზიციაში გადასვლა გახდა. ასლან კახიძე, როგორც მან “ბათუმელებთან” საუბარში თანამდებობაზე არჩევის შემდეგ თქვა, უპარტიოა, თუმცა საკრებულოში ირაკლი ალასანიას პარტია “თავისუფალი დემოკრატების” კვოტით შევიდა. პარტიის ლიდერის ოპოზიაში გადასვლის შემდეგ მას პარტია “ქართულ ოცნებაში” გადასვლა ურჩიეს. მან ეს გადაწყვეტილება არ მიიღო.

 

ფრაქცია “ქართულ ოცნებას” საკრებულოში 10 წევრი ჰყავს, ამას ემატება “ქართული ოცნება – მრეწველები და კონსერვატორების” სამწევრიანი ფრაქცია. “თავისუფალი დემოკრატებისა და რესპუბლიკელების” სამწევრიანი ფრაქციიის თავმჯდომარე აბელ ბექტაშვილი ამბობს, რომ საკრებულოს თავმჯდომარის გადაყენების პროცედურაში მის ფრაქციას მონაწილეობა არ მიუღია. შესაბამისად, “ქართულ ოცნებას” თავმჯდომარის გადაყენებაში ნინო ბურჯანაძის “დემოკრატიული მოძრაობა – ერთიანი საქართველოს” სამწევრიანი ფრაქცია დაეხმარა. წინააღმდეგ შემთხვევაში საკრებულოს თავმჯდომარეს ვერ გადააყენებდნენ.

 

“როგორ გამოთვალეთ? – სწორია, ჩვენ მივიღეთ პოლიტიკური გადაწყვეტილება. ალასანია ჩემი კონკურენტი იყო და რადგან ოპოზიციაში გადავიდა, მოყვარე გახდა თუ? – არ გაგიგიათ ძაღლი მგელს მისდევდა და მეორე რომ გამოჩნდა, მანაც მგელს დაუწყო დევნაო? – ჰო, ასე გამოვიდა, რომ მმართველ პარტიას დავეხმარეთ, აბა ისე რა მაქვს ასლანის საწინააღმდეგო, მეზობელია ჩემი”,- უთხრა ფრაქციის თავმჯდომარემ იაშა გვიანიძემ “ბათუმელებს”.

 

სამართლიანი იყო თუ არა თავმჯდომარის გათავისუფლება იმ მიზეზით, რომ ის ოპოზიციაში გადავიდა? – კითხვას საკრებულოს ფრაქცია “ქართული ოცნების” წევრი იოსებ ბოლქვაძე ვერ პასუხობს. ის არც იმას ამხელს, დაუჭირა თუ არა თავად მხარი თავმჯდომარის გადაყენებას. “ეს ჩემი საქმეა” – უთხრა მან “ბათუმელებს”.

იოსებ ბოლქვაძე 2006-2010 წლების მოწვევის საკრებულოს წევრი და განათლების კომისიის თავმჯდომარე იყო. თავდაპირველად “რესპუბლიკელი” მმართველ პარტიაში, ანუ “ნაციონალურ მოძრაობაში” დარჩა მას შემდეგ, რაც ამ პარტიის ხელმძღვანელებმა `ნაციონალურ მოძრაობასთან” ერთად მუშაობაზე უარი თქვეს.

2007 წლის 8 ნოემბერს იოსებ ბოლქვაძემ ბათუმის უნივერსიტეტის სტუდენტების ცემის ფაქტი დაგმო, `ნაციონალური მოძრაობა” ტირანიაში დაადანაშაულა და პარტია დატოვა. ხელვაჩაურის საკრებულომ კენჭი უყარა იოსებ ბოლქვაძის საკრებულოს განათლების კომისიის თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადაყენების საკითხს. მაშინ იოსებ ბოლქვაძესთან ერთად მის გათავისუფლებას აპროტესტებდა აჭარის უმაღლესი საბჭოს ამჟამინდელი თავმჯდომარე ავთანდილ ბერიძე. საკრებულოს სხდომას კი, სხვა გულშემატკივრებთან ერთად, “რესპუბლიკელების” რეგიონული ორგანიზაციის თავმჯდომარე, ამჟამად ვიცე-სპიკერი მურმან დუმბაძეც ესწრებოდა.

 

ახლა იოსებ ბოლქვაძე ხელვაჩაურის საკრებულოში იმ ფრაქციის წევრია, რომელმაც ასლან კახიძე იმავე მიზეზით გაათავისუფლა, რისთვისაც ოდესღაც თვითონ – ოპოზიციაში გადასვლის გამო.

ასლან კახიძის გადაყენებას მხარი დაუჭირა თუ არა არ ამხელს, თუმცა იოსებ ბოლქვაძე სხდომაზე საკითხის დღის წესრიგიდან ამოღებას ითხოვდა. რატომ? – ეს სხდომაზე არ დაუკონკრეტებია. “ბათუმელებს” კი იმავე კითხვაზე უპასუხა: “ჩავთვალე, რომ ადრე იყო ამ საკითხის გამოტანა, ჯერ მზად არ ვიყავით. რაც შეეხება მაშინდელ სიტუაციას, როცა მე გადამაყენეს, მაშინ სხვა დრო იყო”, – განმარტა იოსებ ბოლქვაძემ.
ხელვაჩაურის 26-წევრიან საკრებულოში სხდომას, რომლის დღის წესრიგშიც პირველ ნომრად თავმჯდომარის გადაყენების საკითხი იყო შეტანილი, საკრებულოს სრული შემადგენლობა ესწრებოდა. კენჭისყრაში მონაწილეობაზე უარი თქვა ფრაქცია “ნაციონალური მოძრაობის” ოთხმა წევრმა.

 

“ჩვენ სხდომაზე ვერ მივიღეთ პასუხი, გადავიდა თუ არა თავმჯდომარე ოპოზიციაში. მას ამის შესახებ საჯარო განცხადება არ გაუკეთებია”, – განმარტა `ნაციონალური მოძრაობის” ფრაქციის წევრმა ნუგზარ ბოლქვაძემ.

საკრებულოს თავმჯდომარის გადაყენების მიზეზად სხდომაზე თვითმმართველობის კოდექსის შესახებ 34-ე მუხლიც ახსენეს. ამ მუხლის თანახმად, საკრებულოს თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადაყენების საკითხი საკრებულოს წინაშე შეიძლება წერილობით დასვას საკრებულოს სრული შემადგენლობის არანაკლებ ერთმა მესამედმა. თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადაყენების შესახებ გადაწყვეტილება მიღებულად ჩაითვლება, თუ მას მხარს დაუჭერს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს სიითი შემადგენლობის ნახევარზე მეტი.

 

თუ ამ მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად საკრებულომ არ გადაწყვიტა თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადაყენების საკითხი, იმავე პროცედურის ხელმეორედ დაწყება მომდევნო 3 თვის განმავლობაში დაუშვებელია.

“ბათუმელებს” კონფიდენციალურმა წყარომ მოაწოდა დოკუმენტი, რომლის მიხედვითაც ასეთ წერილობით მოთხოვნას საკრებულოს 14-მა დეპუტატმა მოაწერა ხელი, მათ შორის არიან იოსებ ბოლქვაძე და აბელ ბექტაშვილიც. ამ დოკუმენტში თვითმმართველობის შესახებ ახალი კოდექსის გარდა საკრებულოს რეგლამენტის 27-ე მუხლის მე-10 პუნქტია ნახსენები, რაც იმავე შინაარსის ჩანაწერს გულისხმობს, რასაც კოდექსის 34-ე მუხლი.
საკრებულოს გადაყენებულმა თავმჯდომარემ მედიას უთხრა, რომ “მშვენივრად იცხოვრებს, სხდომებს დაესწრება და ხმამაღლა ილაპარაკებს”.

 

რა იგულისხმა “ხმამაღლა ლაპარაკში”? – “ამ დრომდე გუნდურობის პრინციპით ვხელმძღვანელობდი, ახლა ოპოზიციაში ვარ”.
ასლან კახიძის თქმით, ის ვერც იმაში ხედავდა პრობლემას, საკრებულოს ოპოზიციონერი თავმჯდომარე რომ ჰყოლოდა.
ხელვაჩაურის საკრებულოს ახალი თავმჯდომარე ჯერ არ აურჩევიათ. მოვალეობას მოადგილე ჯუმბერ ვარდმანიძე ასრულებს, უმრავლესობის წევრები პირად საუბარში ადასტურებენ, რომ საკრებულოს ახალი თავმჯდომარე ის გახდება.

რა ხდება რეგიონის სხვა საკრებულოებში?

ქობულეთის საკრებულოს “თავისუფალი დემოკრატების” ფრაქციის თავმჯდომარის ივერი გუგუნავას ინფორმაციით, ის პარტიას ტოვებს. ფრაქციას და პარტიას ტოვებს კიდევ ერთი წევრი. შესაბამისად, “თავისუფალი დემოკრატების” ფრაქცია ქობულეთის საკრებულოში დაიშლება. ივერი გუგუნავა ამბობს, რომ ისინი საკრებულოს უპარტიო წევრებთან ერთად შექმნიან ფრაქციას.

 

ქედის საკრებულოში “თავისუფალ დემოკრატებს” მხოლოდ ერთი წევრი ჰყავთ, თემურ ავალიანი. ის პარტიაში რჩება.
ხულოს საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილეა “თავისუფალი დემოკრატების” წევრი ოთარ ცეცხლაძე. ის ამბობს, რომ ჯერჯერობით მისი გადაყენების საკითხი არ დგას, მომავალში რა იქნება, ჯერ არ იცის. “უმრავლესობაში მითხრეს, როგორც პარტია დაგვავალებს, ისე მოვიქცევითო”, – უთხრა ოთარ ცეცხლაძემ `ბათუმელებს.”

სავარაუდოდ თვის ბოლოს დაიშლება `თავისუფალი დემოკრატები-კონსერვატორების” ფრაქცია შუახევის საკრებულოში. ამ ფრაქციის ხელმძღვანელის, არმაზ ბახტაძის ინფორმაციით, ფრაქციას “კონსერვატორი” წევრები ტოვებენ. არმაზ ბახტაძე პარტიაში რჩება.

რა ბედი ელით თანამდებობის პირებს, რომლებიც “თავისუფალი დემოკრატების” წევრები არიან? – “ბათუმელების” ამ კითხვამ პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი და უმაღლესი საბჭოს წევრი თემურ კახიძე გააღიზიანა: `რამდენი თავისუფალი დემოკრატი იცით ბათუმში თანამდებობაზე? – საკრებულოებში იღებენ პოლიტიკურ გადაწყვეტილებას. რაც შეეხება საჯარო სამსახურში დასაქმებულებს, მე ვესაუბრე ამის თაობაზე მთავრობის თავმჯდომარეს, არჩილ ხაბაძეს და პრობლემები არ არის”.

 

 

 

გადასახლების შავი დღეები

GE DIGITAL CAMERA

რევაზ გოგიტიძე

„ოთხშაბათი დღე თენდებოდა, როცა კარებზე ბრახუნი ატყდა. უცებ შემოცვივდნენ ჯარისკაცები და ოჯახის ყველა წევრი ერთად დაგვაყენეს. გასაქანს არ გვაძლევდნენ. გაჩხრიკეს სახლი და შემდეგ ბარგის ჩალაგება გვიბრძანეს. მამაჩემი მამუდ გოგიტიძე იმ დროს ძალიან ავადმყოფობდა, ჩემს ძმასაც შეუძლოდ ჰყავდა ბავშვი და წარმოიდგინეთ, ასეთ ვითარებაში რის წაღებას მოვახერხებდით? რაც არ უნდა ძლიერი იყო ადამიანი, ეს ავტომატიანები მაინც გთრგუნავს“, – ამბობს რევაზი.

რევაზ გოგიტიძის ოჯახი, სხვა გადასახლებულებთან ერთად, სატვირთო ეშელონებში მოათავსეს: „რაც ხურჯინებში ჩაგვეტია, იმის წაღება შევძელით. საქონელივით გვეპყრობოდნენ, 14 დღე კოშმარული დღე გავატარეთ ეშელონების სიბუნძურესა და სიცივეში. სოფლის ცენტრში რომ ჩამოვედით, ჩემი სკოლის დირექტორი შემხვდა, ნუ გეშინია, დაბრუნდები და კიდევ ისწავლიო – მითხრა. მე კი ვფიქრობდი, რომ უკანასკნელად ვხედავდი სოფელს და დირექტორსაც“.

რევაზ გოგოტიძის ოჯახიც ისეთივე მძიმე პირობებში ცხოვრობდა, როგორც მათთან ერთად გადასახლებული ადამიანები. ტალახისგან გამოჭრილი „აგურებით“ პატარა ოთახები ააგეს, სწორედ აქ გაატარეს გადასახლების ორი წელი.

„ცოცხალი რომ გადარჩენილიყავი, უნდა გეშრომა, ისე არავინ მოგაწვდიდა ლუკმაპურს. დიდი და პატარა – ყველა ვმუშაობდით, საშინელ სიცხესა და დამთრგუნველ გარემოში. ირგვლივ თვალუწვდენელი პლანტაციები იყო, ვერ გაიგებდი სად იდექი, აღმოსავლეთში თუ დასავლეთში, ყველაფერი ერთმანეთს ჰგავდა, ამის გამო ხშირად იკარგებოდნენ ადამიანები. მამაჩემმა გაგვაფრთხილა, თუ დაიკარგეთ და გზა ვერ გაიკვლიეთ, ტალახის ქოხები ახსენეთ და ამით მიხვდებიან საიდან ხართო“.

რევაზ გოგიტიძეს სკოლაში აღარ უვლია, მისი ყოველდღიურობა მძიმე ფიზიკური შრომით შემოიფარგლებოდა: „სულ დაღლილი ვიყავი, სულ ძილი მენატრებოდა. ერთხელ პლანტაციაში დამეძინა და თვალი რომ გავახილე, აღმოვაჩინე, რომ ამ უზარმაზარ სივრცეში მარტო ვიყავი. აღარ ვიცოდი საით წავსულიყავი. პლანტაციებთან უზარმაზარი სარწყავი არხები გადიოდა და მათი მეშვეობით როგორმე გზა გავიკვლიე. ამ არხებში კიდეც ვბანაობდით და სასმელადაც ვიყენებდით.

ერთხელ სათიბებში წაგვიყვანეს, შორს იყო ძალიან. გადაგვატარეს სირდარია, მაგრამ გამოვიქეცით ბიჭები. აქედან რომ გადაგვასახლეს, ის არ მეყოფა, ახლა მშობლებსაც მომაშორონ-მეთქი. სირდარია დიდი მდინარეა, მაგრამ ტივი ვიშოვეთ და ასე გადმოვიპარეთ. ძლივს მოვათრევდი ფეხებს. მე ყველაზე პატარა ვიყავი და მიჭირდა სიარული. გზაზე ჩამეძინა კიდეც, ნახევრად თვალდახუჭული მივყვებოდი ბიჭებს, ბუჩქს ფეხი წამოვკარი და წავიქეცი, რომ გამოფხიზლდი აღმოვაჩინე, რომ ძალიან ჩამოვრჩენილიყავი, პატარა, შავ წერტილებად მოჩანდნენ ისინი და თავქუდმოგლეჯილი გავიქეცი“.

რევაზ გოგიტიძე ამბობს, რომ მისი მშობლები მშრომელი ადამიანები იყვნენ. „მამას შრომის ორდენიც კი ჰქონდა მიღებული. არ ვიცი, რატომ უნდა გადავესახლებინეთ, რა იყო მიზეზი. დედაჩემს ჩვილი ბავშვი ჰყავდა და მინიმუმი ვერ გამოიმუშავა. ამის გამო ოჯახებს საკარმიდამოს აჭრიდნენ და შემდეგ კოლექტივიდან რიცხავდნენ. მამაჩემს, როგორც მუშას, ავტორიტეტი ჰქონდა, ჩვენი სანერგეები განთქმული იყო მთელს რაიონში, ამიტომ რამდენიმე შრომადღის გამო არც სხვებს უნდოდათ, რომ მიწა დაგვეკარგა და დედაჩემს ჩუმად გაუფორმეს ეს შრომადღეები. იყვნენ გულისხმიერი ადამიანებიც და ისეთებიც, ვინც საკუთარი მედლების გამო „მავნებლებს“ ეძებდა სოფელში. ასეთი „მავნებლები“ გავხდით ჩვენც. არ ვიცი, როგორ გადავურჩით ამდენ წვალებას და დამცირებას“.

სტალინის გარდაცვალების შემდეგ გოგიტიძეები მშობლიურ სოფელში დაბრუნდნენ და სოფლის ფერმად ქცეულ სახლში ახალი ცხოვრება დაიწყეს: „მეზობელს მამაჩემისგან თოფი ჰქონდა ნათხოვარი, როცა გვასახლებდნენ, მაშინ ბიძაჩემმა მოსთხოვა, დაგვიბრუნეო, მაგრამ არ აძლევდა. „მაინც ვეღარ დაბრუნდებიან, რად უნდათო“, – ეს სიტყვები მახსენდებოდა, როცა მატარებელში ვიჯექი და კავკასიის მთებს ვუცქერდი. „ხომ დავბრუნდი?“ – ვფიქრობდი გულში და განვლილი ტანჯვისა და მწარე მოგონებების მიუხედავად გულში სიხარულს ვგრძნობდი“.

კვლევა: ვინ ისარგებლებს იაფი სახლით

 

 

 

 

კვლევის დროს შესწავლილი იყო ზემოთ დასახელებული სამივე კატეგორიაში მყოფი ოჯახების სოციალური მდგომარეობა და შესაძლებლობები, თუ  რამდენი ლარის გადახდას შეძლებენ ეს ოჯახები  თვეში, ერთ კვადრატულ მეტრში, იმისათვის რომ იაფი სახლის ფარგლებში, საკუთარი საცხოვრებლის გამოსყიდვა შეძლონ.   

კვლევების მიხედვით, საბაზრო ფასთან მიახლოებული თანხა, – 2,78 ლარი უსახლკაროებისთვის მისაღები თანხაა, სტიქის შედეგად დაზარალებული და სოციალიურად დაუცველ პირებს კი ორ ლარზე ნაკლების გადახდა შეუძლიათ.

ბათუმის საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილის, ირაკლი ჩავლეიშვილის განცხადებით, აღნიშნული კვლევა სრულყოფილია და „იაფი სახლის“ ბენეფიციართა კატეგორიების განსაზღვრისთვის აჭარის მთავრობა  აუცილებლად გამოიყენებს:

„იმისათვის, რომ კარგად ყოფილიყო გაწერილი იაფი სახლის ბენეფიციართა კატეგორიები, დაველოდეთ კვლევას, რომელიც ვფიქრობ, რომ სრულყოფილია და გათვლილია იმ სოციალურ ჯგუფებზე, რომელთაც საცხოვრებელი სახლი ესაჭიროებათ.

 

კვლევა გვაჩვენებს, რამდენად მზად არიან  ეს მიზნობრივი ჯგუფები, იმისათვის რომ  გრძელვადიან პერსპექტივაში შეძლონ საკუთარი საცხოვრებლის გამოსყიდვა. ჩემთვის მოულოდნელი იყო კვლევის შედეგი, რადგან ყველაზე მეტი მზაობა სწორედ უსახლკაროებმა გამოხატეს“ – აცხადებს ირაკლი ჩავლეიშვილი. უსახლკაროებში შედის მოსახლეობის ის კატეგორია, რომელსაც საცხოვრებელი ფართი არ გააჩნია. 

„სოციალური კვლევებისა და ანალიზის ინსტიტუტის“ მიერ ჩატარებულ კვლევებზე დაყრდნობით, როგორც ირაკლი ჩავლეიშვილი ამბობს, აჭარის მთავრობა და საკრებულო „იაფი სახლის“ მოსარგებლეთა კატეგორიების ჩამოყალიბებას უახლოეს მომავალში დაიწყებს.

 

 

 

ანაზღაურებადი სტაჟირება არასამთავრობო ორგანიზაციაში

 სტაჟიორი აქტიურად იქნება ჩართული ორგანიზაციის მიმდინარე პროგრამებისა და პროექტების საორგანიზაციო საკითხების რეგულაციაში და საინფორმაციო კამპანიის განხორციელების პროცესში.


დამატებითი ინფორმაციისათვის დაგვიკავშირდით: ციალა ქათამიძე, მობ: 557 963 789

ბათუმის ლოგოს შერჩევის პროცესი დარღვევებით მიმდინარეობს

 

 

 

ლოგოს ერთ-ერთი ვარიანტი

 

 

„პროცესთან დაკავშირებით თავიდანვე მქონდა შენიშვნა და არაერთხელ დავაყენე ეს საკითხი კომისიაზე, რადგან ნამუშევრების ატვირთვასთან დაკავშირებით, ავტორებს  პრობლემები ექმნებათ. რამდენიმე დიზაინერი დამიკავშირდა და მითხრა, რომ ისინი ვერ ახერხებდნენ ლოგოების ვებგვერდზე განთავსებას. მცდელობის მიუხედავად, მათ პრობლემას არავინ გამოხმაურებია მერიიდან“- აცხადებს ნათია აფხაზავა.

 

 

ნათია აფხაზავას შენიშვნები აქვს ჰონორართან დაკავშირებითაც:

 

„მიმაჩნია, რომ ქალაქის ლოგის შექმნისთვის, ჰონორარი – 1200 ლარი ძალიან მიზერულია, მაშინ როცა, მთლიანი პროექტის ღირებულება 32 ათასი ლარია. იყო რისკები, რომ მაღალი კვალიფიკაციის დიზაინერები არ მიიღებდნენ ამ კონკურსში მონაწილეობას.“

 

კომისიის წევრის თქმით, არაკვალიფიციურად ჩატარდა კვლევის კომპონენტიც. „ყველაზე მეტი რესურსი უნდა დახარჯულიყო ლოგოს დიზაინზე, რადგან  დანარჩენი პროცესი ამაზე იყო დამოკიდებული. როცა ლოგოსთის ასე მცირე თანხას ითვალისწინებ და შემდეგ კიდევ პროცესი არ მიმდინარეობს ჯანსაღად, ვგულისხმობ ატვირთვას და შემდეგ ხმების მიცემის პროცესს, მიმაჩნია, რომ ფსევდო და ზედაპირულია ეს ყველაფერი. არაერთი მცდელობის მიუხედავად, არც საკრებულოსგან და არც მერიისგან უკუკავშირი არ არის.“

 

ნათია აფხაზავას აზრით, ქალაქის ლოგის შესარჩევ კომისიაში დიზაინერებიც უნდა შესულიყვნენ, რისი გათვალისწინებაც აქამდე არ მოხდა.     

 

როგორ აისახება ევროკავშირთან ასოცირება საქართველოზე

 

ვანო ჩხიკვაძე

 

 ბატონო ვანო, რომ აუხსნათ ჩვენს მკითხველს, რა შედეგებს მოუტანს ასოცირების ხელშეკრულება გრძელვადიან და მოკლევადიან პერსპექტივაში ეკონომიური თავლსაზრისით საქართველოს?

 ეკონომიკური ნაწილის გრძელვადიან პერსპექტივასთან დაკავშირებით 2012 წელს პოლონურმა და ჰოლანდიურმა ანალიტიკურმა ცენტრებმა ჩაატარეს კვლევა. ამ კვლევის მიხედვით განსაზღვრულია, თუ რა გავლენა ექნება აღნიშნულ ხელშეკრულებას ჩვენს ეკონომიკაზე. კვლევის მიხედვით, მთლიანი შიდა პროდუქტის ზრდა მოკლევადიან პერსპექტივაში იქნება 1.7 %, გრძელვადიან პერსპექტივაში 4,3%. ეს არის პირველ შემთხვევაში 114 მილიონი ამერიკული დოლარი, ხოლო მეორე შემთხვევაში – 292 მილიონი ამერიკული დოლარი. 

 

ასევე განსაზღვრულია რა შეიცვლება ექსპორტის კუთხით. მოკლევადიან პერსპექტივაში ექსპორტი გაიზრდება 9%-ით, გრძელვადიან პერსპექტივაში კი 12 %-ით. ასევე გაიზრდება იმპორტი-მოკლევადიან პერსპექტივაში 4,4 %-ით, გრძელვადიანში – 7,5 %-ით. ამ ხელშეკრულებას გავლენა იქნება ეკონომიკაზეც იმ თვალსაზრისით, რომ გაიზრდება ხელფასები, თუმცა ხელფასების ზრდა არ იქნება მასშტაბური და ეს არის მოკლევადიან პერსპექტივაში – 1,5%, გრძელვადიანში კი 3,6%.  

ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი საკითხია, რამდენად გამოიწვევს ასოცირება ფასების ზრდას. იგივე კვლევის მიხედვით, სამომხმარებლო პროდუქტების ფასების ზრდა მოკლევადიან პერსპექტივაში იქნება მხოლოდ 1%-ით, გრძელვადიანში – 0,6%-ით. ეს არის ძირითადი მახასიათებლები, თუ რა გავლენა შეიძლება ჰქონდეს ასოცირების ხელშეკრულებას საქართველოს ეკონომიკაზე.

 

  ლეგარულად დასაქმებულების მსურველებისთვის რა იცვლება, მაგალითად, ევროკავშირის წევრი ქვეყნების მოქალაქეებს რა უპირატესობა აქვთ არაწევრ ქვეყნებთან შედარებით დასაქმების კუთხით?
  ევროკავშირი დგას თავისუფლების ოთხ პრინციპზე: მუშახელის, კაპიტალის, მომსახურების და საქონლის თავისუფალი გადაადგილება. ამ ოთხი პრინციპიდან სამი ავტომატურად იწყებს ფუნქციონირებას, მაგრამ, ჯერჯერობით, არ ხდება მუშახელის თავისუფალი გადაადგილების ნაწილის გავრცელება. ეს იმას არ ნიშნავს, რომ ხელეკრულების ამოქმედებისთანავე ავტომატურად გვექნება წვდომა ევროკავშირის ბაზარზე, ლეგალურ შრომის ბაზარზე ავტომატურად ვერ მივიღებთ დასაქმების უფლებას.

 

საქართველომ დაასრულა ვიზა-ლიბერალიზაციის სამოქმედო გეგმის პირველი ნაწილი, ეს რას ნიშნავს?

სამოქმედო გეგმა საქართველომ მიიღო 2013 წლის 25 თებერვალს. ევროკომისარი სესილია მავსტრონგი იყო საქართველოში ჩამოსული და მან გადმოგვცა დოკუმენტი. ეს არის დაახლოებთ 20 გვერდიანი დოკუმენტი, რომელიც შედგება 4 სფეროსგან, რა მიმართულებითაც საქართველომ უნდა განახორციელოს რეფორმები. მათ შორის არის ბიომეტრული დოკუმენტები, მათი დარიგება, მიგრაციული სტრატეგიის მომზადება და შემდეგ მათი აღსრულება. ეს დოკუმენტი არის ორფაზიანი: პირველი ფაზა არის კანონის მიღება ამ სფეროებში, მეორე – მისი აღსრულება. ევროკომისიამ 29 ოქტომბერს გამოაქვეყნა ანგარიში, სადაც წერია, რომ საქართველომ შეასრულა პირველი ფაზა, ყველაფერი, რაც იყო ჩადებული დიკუმენტში, საქართველომ საკანონმდებლო დონეზე მიიღო, მათ შორის ანტიდისკრიმინაციული კანონი, რომლის მიღებასაც დიდი ვნებათაღელვა მოჰყვა. საბოლოოდ მივედით იქამდე, რომ ევროკავშირის კომისიამ თქვა, რომ საქართველომ ყველაფერი შეასრულა. ამის შემდეგ გადავდივართ მეორე ეტაპზე, რაც გაცილებით რთულია.

 

 მეორე ეტაპის გავლა რამდენად რთული იქნება?
  ვფიქრობ უფრო რთული იქნება, ვიდრე პირველი ეტაპი იყო, რამდენადაც მეორე ეტაპი მიღებული კანონის აღსრულებას გვთხოვს, რაც, როგორც წესი, საქართველოს დამოუკიდებლობის პერიოდში ყოველთვის ჭირდა. იყო კარგი კანონები, მაგრამ არ სრულდებოდა. შესაბამისად, თუ ისტორიულ გამოცდილებას გავითვალისწინებთ, შეიძლება უფრო პრობლემური აღმოჩნდეს მეორე ეტაპი. ამის გარდა, არის რამდენიმე გამოწვევა, რომლის დაძლევაც საქართველოს მოუწევს. პირველ რიგში ის, რომ საქართველოდან წასული, თავშესაფრის მაძიებელთა რიცხვი ძალიან დიდია ევროკავშირში, გასულ წელს 9 000-მა საქართველოს მოქალაქემ თხოვა ევროკავშირის სხვადასხვა ქვეყანას თავშესაფარი. მოსახლეობამ უნდა იცოდეს, რომ ხელის მოწერა არ ნიშნავს იმას, რომ ევროკავშირის ბაზარზე მაშინვე ექნება წვდომა. ეს ნიშნავს, რომ საქართველოს მოქალაქეს 90 დღე შეეძლება გაატაროს ევროკავშირის შენგენის ზონაში.

 

 

ამ 90 დღისთვეის მოქალაქეს ვიზა სჭირდება?
 ვიზა აღარ იქნება საჭირო. თუ საქართველოს მოქალაქე იყიდის ბილეთს, ის ევროკავშირში გაემგზავრება მოწვევის გარეშე.

 

 ასოცირების ხელშეკრულება ავალდებულებს თუ არა საქართველოს მთავრობას სხვადასხვა კანონში შეიტანოს ცვლილებები, მაგალითად, საჯარო სამსახურის შესახებ კანონსა და სისხლის სამართლის კოდექსში?

ასოცირების ხელშეკრულებაში გაწერილია რეგულაციები, რომელიც საქართველომ ეტაპობრივად უნდა მიიღოს. არის რეგულაციები, რომელიც ქვეყანამ პირველივე წელს უნდა მიიღოს და არის სფეროები, სადაც ცვლილებებს უფრო მეტი დრო სჭირდება. მოლაპარაკების პროცესში მნიშვნელოვანი იყო, რომ გარდამავალი პერიოდი საქართველოს გონივრულად შეერჩია. არის სფეროები, სადაც გვიან მივიღებთ ევროკავშირის დირექტივებს და არის სფეროები, სადაც უფრო მალე. მაგალითად, საზოგადოებრივი ჯანდაცვაში, სადაც პირველივე დღეს გვთხოვენ, რომ მივიღოთ რეგულაციები, ტრანსპორტი – ასევე სფეროა, სადაც პირველივე წელს გვთხოვენ დირექტივებისა და ერგულაციების გატარებას. თუმცა, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ყველა რეგულაცია პირველივე წელს უნდა მივიღოთ. მსუბუქ მანქანების ტექნიკური დათვალიერების ნაწილი საქართველომ ორი წლის მანძილზე უნდა შეასრულოს, ეს არის მაქსიმუმი, უფრო ვერ გადავავადებთ. 

რაც შეეხება სისხლის სამართალს, ასოცირების ხელშეკრულებაში ნაკლებად არის ამაზე საუბარი, რადგან აქ ევროკავშირს კომპეტენცია არა აქვს. ევროკავშირში სისხლის სამართლის საერთო რეგულაცია არ არსებობს, თითოეულ ქვეყანას თავისი რეგულაცია აქვს. ასევეა გარემოს დაცვა. არის განათლების ნაწილი, სურსათის უვნებლობის ნაწილი, სადაც პირველივე წელს გვთხოვენ რეგულაციებისა და დირექტივების მიღებას. საქართველომ წლების შემდეგ ევროკავშირის კანონების 80% უნდა მიიღოს.

 

 რა მოთხოვნები უნდა დააკმაყოფილონ ფერმერებმა, რომ შევიდნენ ევროკავშირის ბაზარზე, მაგალითად, თხილისა და თაფლის გატანა შეძლონ?
 ევროკავშირი ხსნის ბაზარს საქართველოს მოქალაქეებისთვის, ოღონდ სამი მომენტია გასათვალისწინებელი. ერთი, მაგალითად, ნიორზე გვითხრეს, რომ 220 ტონაზე მეტს ვერ შევიტანთ. მეორე არის პროდუქცია, რომელზეც შეტანის ფასი უნდა გადავიხადოთ. დანარჩენზე ევროკავშირის ბაზარი ღიაა, ოღონდ პროდუქციამ უნდა დააკმაყოფილოს ევროკავშირის ფიტოსანიტარული რეგულაციები. თაფლის შემთხვევაში პრობლემაა ის, რომ საქართველოში არ არის ლაბორატორია, რომელიც თაფლს შეამოწმებს. როგორც ვიცი, საქართველოდან თაფლს ლიტვაში ამოწმებინებენ, სადაც ლაბორატორიული დასკვნა გაიცემა, რის საფუძველზეც საქართველოდან გავა თაფლი ევროკავშირის ბაზარზე.
სწორედ ამ პროექტის ფარგლებში მე ვიყავი ხულოში და ხელვაჩაურის სოფელ ჩხუტუნეთში, სადაც მცირე ფერმერებმა თქვეს, რომ თითოეულს 100 კილოგრამი თაფლი მოჰყავთ და მათთვის ძნელია ლაბორატორიული შემოწმების ორგანიზება. ერთი-ერთი გამოსავალი კოოპერატივების შექმნაა. საქართველო არ არის ერთადერთი ქვეყანა, რომელიც თაფლს აწარმოებს, ამიტომ საჭიროა ჯანსაღი კონკურენციის გაწევა იმ ქვეყნებისთვის, რომელთაც თაფლი შეაქვთ ევროკავშირში.

შეხვედრა მოსახლეობასთან

საქართველოში შიდსით ოთხი ათასზე მეტი ადამიანია ინფიცირებული

 

 

 

ამ დღესთან დაკავშირებით,  დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ეროვნული ცენტრის წარმომადგენლები, ბათუმის პირველი საჯარო სკოლის მოსწავლეებთან შეხვედრას გეგმავენ.

 

 

„ბავშვები წარმოადგენენ პრეზენტაციებს ნარკომანიისა და შიდსის თემაზე და მათთან გვექნება საუბრები. კონფერენციაზე დასწრება სხვა სკოლის მოსწავლეებსაც შეუძლიათ“-აცხადებს ია ჩხაიძე,  საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ეროვნული ცენტრის, აჭარის სამმართველოს წარმომადგენელი.

 

 

ამავე ცენტრის ოფიციალური მონაცემებით, საქართველოში 2014 წლის 21 ნოემბრის მდგომარეობით,  შიდსის  4 640 შემთხვევაა დაფიქსირებული. აქედან, 549 პაციენტი აჭარაზე მოდის.   3 409  ინფიცირებული პირი  კაცია,  1232  ქალი, 45 კი ბავშვი. 966 პაციენტი კი გარდაიცვალა.

 

 

შიდსით ინფიცირებული პირების საშუალო ასაკი 29-39 წელია.  

 

 

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინფორმაციით, შიდსით ინფიცირებული პირები, ამ დროისთვის ანტირეტროვირუსულ მკურნალობას გადიან.   

 

 

ცემენტის ბაღი

 

 

წიგნში თხრობა პირველ პირში მიმდინარეობს, ამბავს თინეიჯერი ბიჭი ჰყვება. ამბავიცაა და ამბავიც. სახლში სულ ოთხნი ცხოვრობენ, და-ძმანი – მთხრობელი ბიჭი, ჯული, სიუ და ტომი. ცხოვრობენ უცნაურ სახლში, უცნაურ გარემოში. მათი ბინა ქალაქს მოწყვეტილია, ფაქტობრივად, სრულ იზოლაციაში არიან. გარშემო მხოლოდ ძველი, უკაცრიელი კოტეჯები აქვთ და ცემენტის ბაღი, სადაც ერთი მცენარეც კი არაა – მათი მამის უცნაური არქიტექტურული ახირება. სკოლა შორსაა. წიგნის გარემო ძალიან დამთრგუნველია. მხოლოდ ცემენტის ბაღის წარმოდგენაც კი რაღაც საოცარი უსასოობისა და გაუცხოების განცდას იწვევს, სახლზე რომ აღარაფერი ვთქვათ.

 

ჯერ მამა იღუპება, შემდეგ დედა. ბავშვებს არ უნდათ, სოციალურმა სამსახურებმა გაიგონ ამის შესახებ, რადგან მაგ შემთხვევაში და-ძმები ერთად ვეღარ იცხოვრებენ. ამიტომ იღებენ საზარელ გადაწყვეტილებას: დედას სარდაფში აცემენტებენ.

 

ძალიან ბუნდოვანი კონტურებით აქვს მოხაზული მაკიუენს ბავშვების პორტრეტები, მაგრამ მათი ხასიათი მაინც საოცრად შთამბეჭდავია. ოთხივეს ნებისმიერ მოქმედებაში იგრძნობა რაღაც ძალიან არაჯანსაღი, ძალიან უსიამოვნო. თითქოს მთვარეულები არიან, თითქოს ნახევრად სიზმარში ცხოვრობენ და ბოლომდე ვერ იაზრებენ, რა ხდება მათი ბუშტში მოქცეული სამყაროს მიღმა. ბოლომდე გაუგებარია, ეს ბავშვები ანგელოზები არიან თუ დემონები. მათი საოცარი მიჯაჭვულობა, მათი ეროტიკული თამაშები ძალიან ამორალურად გამოიყურება, მაგრამ მათი ქცევის განსჯა მაინც რთულია: ამ ბავშვებმა, თითქოს, საერთოდ არ იციან, რა არის მორალური და რა ამორალური, არ იციან არანაირი ადამიანური წესები, თითქოს რეალური სამყაროს მიღმა არიან და შესაბამისად, აგრესიასაც ნაკლებად იწვევენ. მათი გაკიცხვა ძალიან ძნელია, მაგრამ მსუბუქი ზიზღის გრძნობა ალბათ გაუჩნდება მკითხველს – რაღაც უცნაური ცბიერება აქვთ, არაბავშვური ეშმაკობა და, ამავე დროს, წარმოუდგენლად გულუბრყვილოები არიან. ვერც აცნობიერებენ, რომ დედა მოუკვდათ, არადა, უკვე საკმაოდ მოზრდილები არიან. თითქოს წინ ვერ იყურებიან, მხოლოდ ერთი დღის შთაბეჭდილებებით ცხოვრობენ.

 

„ცემენტის ბაღი“ მოცულობით პატარაა, მაგრამ მასზე უსასრულოდ შეიძლება წერა. ჯერ მარტო თითოეული გმირის პრობლემებს, ფსიქოლოგიურ ასპექტებს ტომები შეიძლება დაეთმოს. ძალიან სწორადაა აქცენტები დასმული ამ წიგნში. შეკითხვები ისმის და პასუხის მოძებნა მთლიანად მკითხველზეა გადაბარებული. რა გარემომ ჩამოაყალიბა ეს ბავშვები ასეთებად? რატომ არ შველის სკოლა მათ განდგომილობას და იზოლაციას?

 

ერთმნიშვნელოვანი პასუხი აქ არ არსებობს, მხოლოდ ვარაუდი შეიძლება, ვარაუდი იმაზე, რომ ყველაფრის ფესვები აღზრდაში უნდა ვეძებოთ. და აქ აუცილებლად დაგვჭირდება მამის აჩრდილის გამოხმობა: დესპოტი კაცის, რომლის სიკვდილი არავის სწყენია. აქედან იწყება წიგნი. აქედან იწყება ყველაფერი.

 

ბათუმის რესპუბლიკური საავადმყოფოს დემონტაჟი დაიწყო

 

რესპუბლიკური საავადმყოფოს დირექტორის, მალხაზ ხალვაშის თქმით, პროექტის მიხედვით საავადმყოფოს შიგნითა ეზოში არსებული სკვერი შენარჩუნდება.

„ამ ეტაპზე გრიბოედობის ქუჩის მხარეს იგეგმება ახალი კორპუსის აშენება. მანამდე ყველა სამსახური ჯავახიშვილის ქუჩაზე არსებულ კორპუსში გადავა, რომელსაც მცირე რეკონსტრუქციას ჩავუტარებთ. მოგვიწევს რაღაცების გადაკეთება. იქნება მტვერიც და ალბათ ხმაურიც, თუმცა ეს არ იმოქმედებს საავადმყოფოს მუშაობაზე, რადგან არსებობს მშენებლობის სტანდარტი და ეს ნორმები აუცილებლად იქნება დაცული“.

რესპუბლიკური საავადმყოფოს სტაციონარი 150 პაციენტზეა გათვლილი, თუმცა ამ დროისთვის სტაციონარში მხოლოდ 86 პაციენტია. „გამომდინარე იქედან, რომ ჩვენ სადიაგნოსტიკო და სამკურნალო ფუნქციები საკმაოდ შეზღუდული გვაქვს, საავადმყოფოს დარჩენილ ნაწილში პაციენტების განთავსებას დისკომფორტის გარეშე შევძლებთ“, – ამბობს დირექტორი.

რესპუბლიკურ საავადმყოფოში სტრუქტურული ცვლილებებიც იგეგმება. „ერთ კორპუსში განთავსების შემდეგ გაერთიანდება დეპარტამენტები, რადგან ამჟამად საავადმყოფოს განყოფილებების სტრუქტურა აქვს. ეს წამგებიანია. ამის შემდეგ განყოფილებების ნაცვლად გაკეთდება დეპარტამენტების სტრუქტურა. თუ აქამდე თვალის ან ყელ-ყურ-ცხვირის განყოფილების პაციენტები იწვნენ ცალკე, ახლა ყველა პაციენტი ქირურგიული სტაციონარის პალატით ისარგებლებს. სამედიცინო თვალსაზრისითაც ეს დაშვებულია’, – ამბობს მალხაზ ხალვაში.

ახალი საავადმყოფო 170 საწოლზეა გათვლილი, რომელშიც იქნება ყველა ურგენტული სამსახური, მეანობისა და ბავშვთა სამსახურის ჩათვლით. აქამდე ეს ორი სამსახური  საავადმყოფოში არ ფუნქციონირებდა.

დირექტორის განცხადებით, გადამზადდება მედპერსონალიც: „ახალი კორპუსი მხოლოდ ახალ შენობას არ გულისხმობს, გაუმჯობესდება სამედიცინო მომსახურებაც.  ეს იქნება სუპერთანამედროვე საავადმყოფო. შემდეგი ორი წლის განმავლობაში პერსონალის გადამზადებით ვიქნებით დაკავებული“.

კონკრეტულად სად იგეგმება საავადმყოფოს თანამშრომლების გადამზადება, ამ ეტაპზე უცნობია. დირექტორის თქმით, საავადმყოფოში კადრები, სავარაუდოდ, არ შემცირდება.

სტუდენტები სახელმწიფო სტიპენდიის გარეშე

 

სტუდენტებისთვის განკუთვნილი სახელმწიფო სტიპენდიის მაქსიმალური ოდენობა 150 ლარია და მისი მიღების შანსი მხოლოდ განსაკუთრებით წარმატებულ სტუდენტებს აქვთ.

 

რატომ არ არის ჩართული პროგრამაში ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტი? – „ბათუმელებმა“ ამ კითხვით განათლების სამინისტროს მიმართა. განათლების სამინისტრომ წერილობით გვიპასუხა, რომ „აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ ტერიტორიაზე არსებული უმაღლესი საგანმანათლებლო, სახელოვნებო და ზოგიერთი სამეცნიერო კვლევითი დაწესებულების რეორგანიზაციის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2006 წლის 23 თებერვლის N37 დადგენილების მე-6 პუნქტის თანახმად, შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დაფინანსება ხორციელდება აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან. შესაბამისად, პროგრამაში – „სახელმწიფო სტიპენდიები  სტუდენტებს“ – ეს უნივერსიტეტი გათვალისწინებული არ არის“. 

 

ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტში განმარტავენ, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან დაახლოებით მილიონ-ნახევარი ლარი ირიცხება უნივერსიტეტში, თუმცა ეს თანხა სტუდენტთა სტიპენდიებისთვის არ არის განკუთვნილი. „სტიპენდიები ჩვენ დაწესებული გვაქვს საკუთარი ბიუჯეტიდან. თანხით, რომელსაც რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან ვიღებთ, გათვალისწინებულია სარეაბილიტაციო სამუშაოები და უნივერსიტეტთან ინტეგრირებული სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტების დაფინანსება. სტიპენდიისთვის არ არის ეს თანხა გათვლილი. შესაბამისად, ვერ მოხდება გადაფარვა. მოგეხსენებათ, რომ უმაღლესი განათლების სისტემა ცენტრალიზებულია და ის არ ექვემდებარება აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლების სამინისტროს“, – ამბობს ირაკლი ბარამიძე, ბათუმის უნივერსიტეტის რექტორის მოადგილე სასწავლო დარგში.

 

უნივერსიტეტმა მიმდინარე სასწავლო წელს განათლების სამინისტროს მიმართა წერილით, რომ პროგრამაში ბათუმის უნივერსიტეტიც ჩაერთოს. „თადარიგი დავიჭირეთ და მივწერეთ, რომ იქნებ ჩვენი უნივერსიტეტის სტუდენტებმაც მიიღონ ამ სტიპენდიის მოპოვების შანსი“, – ამბობს ირაკლი ბარამიძე.

 

უნივერსიტეტის რექტორი, ალიოშა ბაკურიძე განმარტავს, რომ ე.წ. „პრეზიდენტის სტიპენდიას“ (გასულ წლებში ასე ერქვა სტიპენდიას), რაღაც პერიოდი ფლობდა უნივერსიტეტი.

 

„ადრე სტუდენტები სარგებლობდნენ ამ სტიპენდიით, შემდგომში ამოიღეს ჩვენი უნივერსიტეტი პროგრამიდან. ვფიქრობ, ეს არის გაურკვევლობა. ჩვენ უკვე ვიყავით განათლების სამინისტროში, მგონია ეს პრობლემა მალე მოგვარდება. თუმცა აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ ჩვენთან, უნივერსიტეტში ამ დროისთვის არსებულ სტიპენდიებს არ აქვს განსაზღვრული რაოდენობა, ისწავლის ბევრი – მიიღებს ბევრი, ეს ძალიან იშვიათია სხვა უნივერსიტეტებში“, – ამბობს ალიოშა ბაკურიძე.

 

ამ ეტაპზე ბათუმში შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტში 5380 სტუდენტი სწავლობს, სტუდენტებს სხვადასხვა სახეობის სტიპენდიის მოპოვება შეუძლიათ. ყველაზე მაღალი სტიპენდია 250 ლარია წარჩინებული სტუდენტებისათვის. ამ ეტაპისთვის უნივერსიტეტის 139 სტუდენტი იღებს სტიპენდიას.

 

ბათუმის საზღვაო აკადემიაში 1500 სტუდენტი სწავლობს. აკადემიას სასტიპენდიო პროგრამა არ აქვს, მათ არც განათლების სამინისტროსგან ეძლევათ სტიპენდიისთვის თანხა.

 

 „ჩვენ სამ წელზე მეტია ეკონომიკის სამინისტროს ბალანსზე ვართ. აქედან გამომდინარე განათლების სამინისტრომ უარი გვითხრა დაფინანსებაზე. ეკონომიკის სამინისტროს ვერ მიაწოდეს ეს ცნობა, ამიტომ ეკონომიკის სამინისტროს ეგონა, რომ განათლების სამინისტრო აგრძელებდა დაფინანსებას. ეკონომიკის სამინისტრო ჩვენ გამოგვიყოფს ასიგნინებებს კონკრეტული პროექტებისთვის. გვეუბნებიან, რომ გაარკვევენ ამ საკითხს, მაგრამ რადგან აქამდე ვერ მოხერხდა ამის გარკვევა, გადავწყვიტეთ ჩვენი ბიუჯეტიდან დავაწესოთ სტიპენდია სტუდენტების წასახალისებლად. სტიპენდიის გაცემას მომდევნო სემესტრიდან ვიწყებთ“, – ამბობს ირაკლი კაცაძე, საზღვაო აკადემიის რექტორის მოადგილე.

 

ხელოვნების სასწავლო უნივერსიტეტი აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან 750 ათასი ლარით ფინანსდება. თანხით უნივერსიტეტის ლექტორ-მასწავლებლების ხელფასები გაიცემა.

 

„სამწუხაროა, რომ განათლების სამინისტროს სტიპენდიების თაობაზე შეტყობინებითაც კი არ მოუმართავს. ჩვენ გვაქვს ხუთი სახის სტიპენდია, საფაკულტეტო არის 100 ლარი, საუნივერსიტეტო – 150 ლარი. თანხას ჩვენი რესურსებით გავცემთ, 340 სტუდენტიდან მხოლოდ ოთხი სტუდენტი იღებს სტიპენდიას“, – ამბობს ერმილე მესხია, ხელოვნების უნივერსიტეტის რექტორი.

 

რატომ არ არიან ჩართული აჭარაში არსებული უნივერსიტეტები სტიპენდიებთან დაკავშირებით არსებულ სახელმწიფო პროგრამაში? ამ საკითხზე კიდევ უფრო ამომწურავი ინფორმაციის მიღების მიზნით „ბათუმელება“ განმეორებით 22 ნოემბერს მიმართა განათლების სამინისტროს. სამინისტროსგან პასუხი, ჯერჯერობით, არ მიგვიღია.

 

 

 

  

 

 

უნუგეშო ეკომიგრანტები

თამაზ პაქსაძის ოჯახი 2008 წელს ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფელ პაქსაძეებიდან  წავიდა წალკაში. შვიდი წელი ადგილობრივი ეთნიკური ბერძენი მოქალაქის სახლში ცხოვრობდა, ახლა ამ სახლის დატოვებაც მოუწია. „მესაკუთრე 20 ათას დოლარს ითხოვს, თუ გადავუხდი, დამიტოვებს სახლს. მე არ შემიძლია თანხის გადახდა, არც სახელმწიფო იხდის. რა გავაკეთო, რა ვქნა?“, – ამბობს თამაზი. ახლა ის ბატალიონის მიტოვებულ, ნახევრადდაშლილ სახლის კედლებში, საკუთარ ოთახს იშენებს.

მეზობლის მსგავსად, თავის წილ ფართობს არემონტებს სოფელ ბეღლეთიდან წალკაში გადასახლებული რამინ ლომიძეც. ის ჯიბიდან რამდენიმე წყებად შეხვეულ ოქროს ნივთს იღებს და გვაჩვენებს: „ეს სამკაული დღეს ჩემმა დამ გამომიგზავნა სოფლიდან. უნდა დავაგირავო და ფული ავიღო, რომ ცემენტი და სხვა მასალები ვიყიდო. სანათესაოში და სამეზობლოში ოქრო არ დამიტოვებია, ყველა დავაგირავე“, – გვეუბნება ის.

 

 

რამინი ამბობს, რომ ხელისუფლების იმედი საბოლოოდ დაკარგა. მას აღარ სჯერა, მთავრობის მოქმედი თუ სამომავლო შესაქმნელი კომისიების, რადგან ფიქრობს, რომ  ხელისუფლებამ ეკომიგრანტების ნდობის ყველა რესურსი ამოწურა:

„რისი უნდა მჯეროდეს? ათი წელია წალკაში, სხვის სახლებში ვცხოვრობთ. გვეუბნებოდნენ, რომ ბერძნების სახლებს გამოისყიდდნენ, მაგრამ არ გააკეთეს. ხომ ამბობენ, ოცი ათას ლარად იშოვეთ სახლები და ვიყიდითო, ჩვენ არც ახლა გვიყიდიან, რადგან რაოდენობა შემცირებულია, რისთვის ვეძებოთ. თუ ჩემი დახმარება უნდა ხელისუფლებას, მეპატრონე ათი ათას დოლარს ითხოვს და გადაუხადონ“, – ამბობს ის.

რამინ ლომიძე წალკაში 2006 წლიდან ცხოვრობს. ამბობს, რომ სახლის მეპატრონეს 2500 დოლარი გადაუხადა და ნაწილი სახლის ოფიციალურად გაფორმების შემდეგ უნდა მიეცა: `თავიდან ოთხი ათას დოლარზე შევთანხმდით. თანხა რომ გადავურიცხე, ამის მოწმე მაშინდელი მაჟორიტარი დეპუტატი და მუნიციპალიტეტის გამგებელიცაა. თუმცა მეპატრონე არ ჩამოვიდა და სახლი ვერ გადავიფორმე. ცხრა წლის შემდეგ კი მოვიდა და დამაცლევინა. არც გადახდილ ფულს მიბრუნებს უკან. სასამართლოში ვერ ვუჩივლე, რადგან არ მაქვს ადვოკატის დაქირავების შესაძლებლობა. ახლა ათი ათასს ითხოვს, მაგრამ მე ფული არ მაქვს. რაც მაშინ გადავუხადე, ისიც ნასესხები მქონდა და დღემდე მაგ ვალს ვიხდი~. რამინს სამი მცირეწლოვანი შვილი და მეუღლე ჰყავს.

ნუგზარ შავაძეც წალკიდანაა წამოსული. „მეპატრონემ მითხრა, ან ასი ევრო გადამიხადე თვეში, ან სახლი დამიცალეო. გაყიდვას აღარ აპირებს, ფერმა უნდა გავაკეთოო, –  შემომითვალა“.

ხელისუფლების დაპირებების არც ნუგზარ შავაძეს სჯერა: „არც ერთი ხელისუფლება, არც ადგილობრივი და არც ქვეყნის, ჩვენი ბედით არ ინტერესდება. თქვენ თავს თქვენვე მიხედეთო გვეუბნებიან და ჩვენც მივხედეთ“.

ნუგზარ შავაძე დარწმუნებულია, რომ ხელისუფლების მიერ 2015 წლისთვის დაგეგმილი 90 სახლის შესყიდვის პროექტში მისი ოჯახი არ მოხვდება: „ჯერ ერთი, ეგ სახლები პირველი კატეგორიის დაზარალებულებისთვის არის გათვალისწინებული. ჩვენ წერილობით მივმართეთ განსახლების მინისტრს და ჩვენი მდგომარეობის შესწავლა მოვითხოვეთ, მაგრამ მათ პასუხი არაფერზე არ აქვთ. სახლს რომ მიყიდდნენ, დღესვე დავტოვებდი აქაურობას“.

ნუგზარ შავაძე ბატალიონის ტერიტორიაზე შვიდსულიან ოჯახთან ერთად დასახლდა. ბავშვები არც სკოლაში დადიან და არც ბაღში.

„მეც წალკიდან ვარ“, – გვეუბნება კიდევ ერთი ეკომიგრანტი და თან აგურით ახალი კედელი ამოჰყავს. „თურქეთში ვიყავი სამუშაოდ, ცოლ-შვილი კი დედაჩემთან მყავდა. რომ ჩამოვედი, სახლის კარები დაკეტილი დამიხვდა, ავეჯიც კი ვერ წამოვიღე. ჩვენ სხვა გზა არ დაგვიტოვეს. სხვა სახლი რომც დავძებნო, ვიცი იმ ოცი ათასსაც არ მომცემენ“, – ამბობს ის.

ბატალიონის ყოფილ ტერიტორიაზე, ე.წ „ოცნების ქალაქში“ შუახევიდან გადასახლებული ეკომიგრანტებიც ცხოვრობენ. „ჩვენ 1989 წელს წავედით აბაშაში, მაგრამ აფხაზეთის ომი რომ დაიწყო, ჩვენი სახლი დაცხრილეს, ძლივს გადავურჩით სიკვდილს. მას შემდეგ ნაქირავებში ვცხოვრობთ. ავად ვარ, ცალი ფილტვი ამომიღეს“, – გვეუბნება ნაზი ფუტკარაძე. ის ნესტიან მიწურში მეუღლესთან, შოთა ფუტკარაძესთან ერთად ცხოვრობს: „ჯერ ლუკმაპურზე უნდა იფიქრო, რომ სად იშოვო, ცალე კიდევ ბინის პრობლემა“.

„ოცნების ქალაქში“ გაუსაძლის პირობებში ცხოვრობენ როგორც ადრე, ასევე ახალჩასახლებული ეკომიგრანტები. მათ შორისაა შვიდი შვილის დედა ია ბოლქვაძეც, რომელიც ფიცრულ ქოხში ორი თვის წინ დასახლდა: „ორი შვილი სასკოლო ასაკის მყავს, მაგრამ სკოლაში ვერ დადიან. ვერც საბავშვო ბაღში მიმყავს პატარები. არავინ მიიღო. მეუღლე მეეზოვეა და ეს არის ჩვენი შემოსავალი. თანხა ძირითადად ავადმყოფი ბავშვის მკურნალობაზე გვეხარჯება“.

ატალახებული გზების, ნესტიანი, ღარიბული მიწურებისა და ათობით სევდიანი თვალების ფონზე, ძნელი არ არის მიხვდე, რაზე ოცნებობენ „ოცნების ქალაქში“ ადამიანები, ბავშვები, სადაც ერთადერთი გასართობი „კლასობანა“ და ფოტოაპარატიანი ჟურნალისტების ცნობისმოყვარედ ჭვრეტაა. „გადამიღებთ?“ –  გეკითხებიან და გიღიმიან. კამერაში თავიანთი სახის დათვალიერების შემდეგ მხიარულდებიან და გარბიან.

„მათ სკოლა სჭირდებათ, საჭმელი და სითბო. ასეთი დაახლოებით 300 ბავშვი ცხოვრობს აქ, ვის აინტერესებს მათი მომავალი?“ – გვეუბნება “ოცნების ქლაქის” კიდევ ერთი მკვიდრი, სოსო.

 

ეკომიგრანტების პრობლემების მოგვარება საქართველოს დევნილთა და განსახლების სამინისტროს პრეროგატივაა. წელს სამინისტროს დებულებაში ცვლილება შევიდა, რომლის მიხედვით დაზარალებულთა კატეგორიები გადახარისხდა. პირველი კატეგორიის დაზარალებულად მიიჩნევა პირი, რომელმაც სტიქიური მოვლენების შედეგად მთლიანად დაკარგა საცხოვრებელი სახლი. მეორე კატეგორიაში კი შევიდნენ ის პირები, რომლებსაც სახლი არ დანგრევიათ, თუმცა, მეწყრული პროცესები მათ საცხოვრებელს საფრთხეს უქმნის. სამინისტრომ გადაწყვიტა, რომ 2015 წლისთვის, ქვეყნის მასშტაბით, დაახლოებით 90 სახლი შეისყიდოს. ოღონდ, საცხოვრებელი სახლი 20 ათასი ლარის ფარგლებში, დაზარალებულმა უნდა დაძებნოს.

როგორც ორგანიზაცია `ბორჯღალის~ ხელმძღვანელი ციალა ქათამიძე გვეუბნება, სამინისტროს ეს ინიციატივა არ ეხება წალკიდან დაბრუნებულ ეკომიგრანტებს. „ერთადერთი სანუგეშო სიტყვა, რაც ეკომიგრანტთა მისამართით თქვა მინისტრმა,  იყო ის, რომ შეიქმნება კომისია, რომელიც მათ მდგომარეობას შეისწავლის. სხვა სერიოზული ნაბიჯი სამინისტროს მხრიდან არ ყოფილა. წალკის ეკომიგრანტების სანუგეშოდ, დღეს ხელისუფლებას არანაირი პოლიტიკა არ აქვს“, – აცხადებს ციალა ქათამიძე.

მისივე ინფორმაციით, უცნობია საქართველოს მთავრობის პოზიცია ეკომიგრანტების კანონპროექტთან დაკავშირებით, რომელზეც სამთავრობო კომისია მუშაობდა და დასრულებული სახით მთავრობას დიდი ხნის წინ გადაეცა.

საქართველოში 30 ათასამდე ეკომიგრანტია. აქედან, ყველაზე მეტი აჭარის რეგიონზე მოდის. ეკომიგრანტები საკუთარი სახლებისთვის რამდენიმე წელია იბრძვიან. იყო შიმშილობა და საპროტესტო აქციები, თუმცა ეკომიგრანტთა დიდი ნაწილის მდგომარეობა უცვლელია.

პოლიციელის მამის უკანონო მშენებლობა აუქციონზე

 

ჯერჯერობით უცნობია როდის გაიტანს აუქციონზე მიწის ნაკვეთს მუნიციპალიტეტის თვითმმართველი ორგანო, რომელზეც მაღაზია და ავტოფარეხი უნებართვოდ, რამდენიმე თვის წინ ააშენა სახელმწიფო უსაფრთხოების სააგენტოს ქედის სამსახურის (ყოფილი კუდი) უფროსის ბადრი ცინცაძის მამამ, ზურაბ ცინცაძემ.

 

ქედის საკრებულოს სხდომაზე
ქედის საკრებულოს სხდომაზე

ვიდრე საკითხს კენჭს უყრიდნენ, საკრებულოს წევრმა რამაზ გოლომანიძემ სპეციალური განცხადება გააკეთა. კოლეგებს მოუწოდა მხარი არ დაეჭირათ უკანონობისთვის, თუმცა მისი მოწოდებისთვის ყურადღება არ მიუქცევიათ – 13-მა დეპუტატმა საკითხი მოიწონა და მხარიც დაუჭირა. ამ გადაწყვეტილებას საკრებულოში მოხლოდ ხუთი მოწინააღმდეგე ჰყავდა.

 

კითხვაზე, რატომ დამალა მუნიციპალიტეტის გამგეობამ საპრივატიზაციო ნუსხაში შეტანილ მიწის ფართობზე არსებული შენობა და შეიყვანს თუ არა მყიდველს გაურკვევლობაში აუქციონზე ნაყიდი შენობით, ან ვის მფლობელობაში დარჩება აუქციონზე ნაყიდ მიწაზე არსებული შენობა? ამ კითხვაზე კონკრეტული პასუხი გამგეობასა და საკრებულოში არ აქვთ.

 

კითხვაზე, კანონიერია თუ არა საპრივატიზაციო ნუსხაში შევიდეს მხოლოდ მიწის ნაკვეთი, რომელზეც შენობა დგას? ქედის მუნიციპალიტეტის გამგეობის ქონების, მიწის მართვისა და ბუნებრივი რესურსების განყოფილების უფროსი თემურ ბერიძე ასე პასუხობს:

 

„ქონების განკარგვა-რეალიზაციას, რაც დარეგისტრირდა მუნიციპალურ საკუთრებაში და რაც არის საჯარო რეესტრის ამონაწერში დაფიქსირებული, არსებული კანონმდებლობა ითვალისწინებს. შენობა-ნაგებობა, რომელიც ფიქსირდება აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე, არ არის აღრიცხული, რეგისტრირებული“.

 

მიწა, რომელზეც უკანონოდ აშენებული ნაგებობაა განთავსებული და რომელიც პოლიციის უფროსის მამას ეკუთვნის, საკრებულომ 800 ლარად შეაფასა
მიწა, რომელზეც უკანონოდ აშენებული ნაგებობაა განთავსებული და რომელიც პოლიციის უფროსის მამას ეკუთვნის, საკრებულომ 800 ლარად შეაფასა

„უმრავლესობის გადაწყვეტილებას მხარი არ დავუჭირე, რადგან საპრივატიზაციო ნუსხაში შეიტანეს ობიექტი, როგორც თავისუფალი მიწის ნაკვეთი, რომელზეც სინამდვილეში განთავსებულია უკანონო მშენებლობა. ეს თვალის ახვევაა და მე მსგავს საკითხს მხარს ვერ დავუჭერ. საჯარო რეესტრიც შეიყვანეს შეცდომაში, – მათ მიერ წარმოდგენილ ამონაწერს არ ახლავს არც საკადასტრო რუკა და არც შენობა-ნაგებობის დამადასტურებელი ნახაზი. ასევე დარღვეულია საავტომობილო გზების შესახებ კანონი, შენობა კი ნორმების დარღვევით არის აშენებული. კანონით ამ შენობის დემონტაჟი გარდაუვალია“, – აცხადებს რამაზ გოლომანიძე.

 

დეპუტატებმა, რომლებმაც ბოლო კენჭისყრაში მიიღეს მონაწილეობა, კომენტარის გაკეთებისგან თავი შეიკავეს. კომენტარი არც საკრებულოს თავმჯდომარემ გააკეთა.

აუქციონის შემდეგ იქნება ცნობილი, თუ ვინ გახდება 102 კვადრატული მეტრი მიწის კანონიერი მფლობელი, რომელიც ბათუმი-ახალციხის ცენტრალურ საავტომობილო მაგისტრალზე (ქედაში, 36-ე კილომეტრზე) მდებარეობს, ასევე ისიც თუ რა ბედი ელის ამ მიწაზე სახელმწიფო უსაფრთხოების სააგენტოს ქედის სამსახურის (ყოფილი კუდი) უფროსის, ბადრი ცინცაძის მამის ზურაბ ცინცაძის უკანონო მშენებლობას.

 

ტრანსგენდერი ადამიანები პრობლემებით

 

 

ქალბატონო ეკა, ვინ არის ტრანსგენდერი ადამიანი და, ზოგადად, რა ასაკიდან იაზრებს ადამიანი თავის გენდერულ იდენტობას?


როცა ტრანსგენდერ ადამიანებზე ვსაუბრობთ, ერთმანეთისგან უნდა გავმიჯნოთ ბიოლოგიური სქესი და გენდერი. ძალიან ხშირად როცა ვამბობთ სქესს, მასში მოვიაზრებთ არა მხოლოდ ბიოლოგიურ სქესს, არამედ გენდერსაც – არ ვმიჯნავთ მათ ერთმანეთისგან. სქესი ადამიანის ბიოლოგიური ფიზიოლოგიურ-ანატომიური მახასიათებლების ერთობლიობაა, გენდერი კი სოციალური სქესია, რომელიც გამოხატავს საზოგადოების მიერ დადგენილ ქცევით, ფუნქციურ თუ მენტალურ განსხვავებულობას ქალსა და მამაკაცს შორის. როგორც წესი, ადამიანი თავს აღიქვამს თავისი ბიოლოგიური სქესის შესაბამისად, მაგრამ არის შემთხვევები, როცა ეს ასე არ ხდება და ადამიანის მიერ საკუთარი სქესის თვითაღქმა კონფლიქტშია ბიოლოგიურ სქესთან. მაგალითად, არის შემთხვევები, როცა ბიოლოგიურად კაცი თავს აღიქვამს ქალად (ტრანსგენდერი ქალი), ან პირიქით, როცა ქალი თავს აღიქვამს კაცად (ტრანსგენდერი კაცი) და არის შემთხვევები, როცა ადამიანი თავს არც ერთ სქესთან არ აიგივებს (ანდროგინი).

გარდა ამისა, ძალიან ხშირად ერთმანეთში ურევენ გენდერულ იდენტობას და სექსუალურ ორიენტაციას, მაშინ როცა ეს სექსუალობის ორი ერთმანეთისაგან დამოუკიდებელი ასპექტია. ადამიანი, რომელიც თავს აღიქვამს ქალად და სექსუალური კავშირი აქვს კაცთან – ჰეტეროსექსუალია, რადგან ტრანსგენდერ ადამიანებსაც ისევე როგორც სხვებს, აქვთ სექსუალური ორიენტაცია და ეს არ არის მიბმული მაინცდამაინც გენდერულ იდენტობაზე. ტრანსგენდერი ადამიანი, ისევე როგორც ყველა სხვა, შეიძლება იყოს ჰომოსექსუალი, ჰეტეროსექსუალი და ბისექსუალიც. როგორც წესი, გენდერული იდენტობის ფორმირება საკმაოდ ადრეულ ასაკში ხდება და მოზრდილობაში მყარდება. სექსუალობა არ არის მარტივი მოცემულობა და მასზე ბევრი რამ ახდენს გავლენას – ბიოლოგია, ფსიქოლოგია, ინდივიდუალური ცხოვრებისეული გამოცდილება თუ კონკრეტული სოციო-კულტურული გარემო.

რა სირთულეები ახლავს ამ პროცესს?


იმის მიხედვით, თუ როგორია გარემო, “კონფლიქტის” პროცესი ზოგჯერ ძალიან მწვავედ მიმდინარეობს, ზოგჯერ კი, ნაკლებად. ამ დროს იმასაც აქვს მნიშვნელობა, თუ როგორია კონკრეტული კულტურა. ისეთი ტიპის კულტურებში, როგორიც ჩვენ ვართ, ანუ სადაც ქალისა და კაცის გენდერული როლები არა მხოლოდ პოლარიზებულია არამედ იერარქიულიცაა, სადაც ქალი იერარქიის ქვედა საფეხურზე იმყოფება და ყველაფერი, რაც ქალთან და ქალურობასთან არის დაკავშირებული, კულტურისთვის მეორადია. ეს ყველაფერი გავლენას ახდენს ტრანსგენდერთა მიმართნეგატიურ განწყობებზე და ძალადობაზეც. მაგალითად, ძალადობის ფაქტები უფრო ხშირია სწორედ ტრანსგენდერი ქალების მიმართ, რადგან ამ კულტურაში უფრო სამარცხვინოდ ითვლება მამაკაცის მიერ ქალის როლის მიღება-გათავისება. ამაში იგულისხმება არა მხოლოდ სოციალური, არამედ სქესობრივი როლის მიღებაც, რადგან ეს პრაქტიკულად არღვევს ამ კულტურაში არსებულ არამხოლოდ გენდერულ და როლურ მოდელებს, არამედ იერარქიასაც. თუმცა, ჩვენ ისტორიაში გვაქვს მაგალითები, როცა ქალები თავის თავზე იღებდნენ მამაკაცის სოციალურ როლს. ისინი იყვნენ წახალისებული და გმირებად შერაცხულები, თუნდაც მაია წყნეთელი. მაგრამ არ არსებობს პირუკუ ტრადიცია. ვერ გაიხსენებთ შემთხვევას, როცა მამაკაცმა ნებაყოფლობით იტვირთა ქალის სოციალური როლი და იგი ისევე გმირად შერაცხულია საზოგადოებისგან, როგორც ქალი მამაკაცის სოციალური როლის მორგებისას.

თუ ტრანსგენდერი ქალი ხმამაღლა საუბრობს თავის გენდერულ იდენტობაზე და ქუჩაში გამოდის ქალის ტანსაცმლით, იგი აუცილებლად ასოცირდება ფრიკთან. რა არის ამის მიზეზი?

როცა სოციალური როლის გათავისებაზე ვსაუბრობთ, ბუნებრივია, თვალში საცემი ის ადამიანები არიან, ვინც გამოკვეთილად `ქალურად~ იქცევიან და ქალის ტანსაცმელს ატარებენ. მაგალითად, ტრანსგენდერი კაცების შემთხვევაში, კაცის ტანსაცმლის ტარება, შარვლის ტარებაზე თუა საუბარი, მაინცდამაინც თვალში მოსახვედრი აღარ არის, რადგან შარვალს დღეს ბევრი ქალი ატარებს. მაგრამ საქმე ისიც არის, რომ ჩვენი კულტურა ძალიან ფემინოფობიურია და ესეც არის იმ განსაკუთრებული აგრესიის მიზეზი, რომელიც ტრანსგენდერი ქალების მიმართ არსებობს. ასევე მნიშვნელოვანი ფაქტორია საზოგადოების ნაკლებ ინფორმირებულობა ამ მხრივ, თუმცა ცოდნა ყოველთვის არ არის იმის გარანტი, რომ ვინმეს ტრანსგენდერისადმი აგრესია არ გაუჩნდეს. სამწუხაროდ არაკეთილგანწყობილი გარემო ქუჩის გარდა, ოჯახშიცაა ასეთი ბავშვები ხშირად ხდებიან თანატოლებისგან ბულინგის მსხვერპლი.

ტრანსგენდერი ადამიანები საქართველოში სექსმუშაკებთანაც ასოცირდებიან. რა არის ამის მიზეზი და სხვა რა სტერეოტიპები არსებობს მათ მიმართ?


ტრანსგენდერი ადამიანების სექსმუშაკებთან გაიგივებაში დიდი წვლილი მედიას მიუძღვის, რომლის ყურადღების ქვეშ ყოველთვის ექცევა ასეთი ერთეული შემთხვევებიც კი. რა თქმა უნდა, არიან ტრანსგენდერები, რომლებიც კომერციული სექსით არიან დაკავებული, მაგრამ ეს წესი ნამდვილად არაა. ეს უფრო რისკ-ფაქტორია და სხვა ბარრიერს უკავშირდება, რომელსაც ტრანსგენდერი ადამიანები აწყდებიან. საქმე ისაა, რომ სამუშაოს პოვნა პირადობით, რომელშიც ტრანსგენდერ ქალს გარეგნობის შეუსაბამო სქესი უწერია, ძალიან რთულია, ამიტომ ძალიან ხშირად ისინი ისეთი ტიპის სამუშაოს ეძებენ, სადაც პირადობის მოწმობის წარდგენა საჭირო არ იქნება. ამან შეიძლება ადამიანს კომერციული სექსისკენ უბიძგოს კიდეც. ასე რომ, ეს რისკ-ფაქტორია და არა გარდაუვლი მოვლენა. ხშირად, ტრანსგენდერი კაცები მშენებლობაზე დღიურ სამუშაოებს ირჩევენ. ფაქტია, რომ ასეთ მძიმე პირობებში ძნელია ამ ადამიანებისთვის სოციალიზაცია, მათი შესაძლებლობის სრულად გამოვლენა და რეალიზაცია ისე, როგორც ეს საზოგადოების სხვა წევრებს შეუძლიათ. დღეს ტრანსგენდერი ადამიანის, განსაკუთრებით კი ტრანსგენდერი ქალის იმიჯი ძალიან სექსუალიზებულია და ამაშიც მნიშვნელოვანი წილი მედიას მიუძღვის.

შეგიძლიათ უფრო დააკონკრეტოთ ქართული მედიის წვლილზე ტრანსგენდერი ადამიანების მიმართ სტერეოტიპული დამოკიდებულების დამყარებაში?

ტრანსგენდერი ქალის იმიჯის სექსუალიზებას გარკვეულად ისიც განაპირობებს, თუ ვის ირჩევენ ჟურნალისტები ეკრანზე გამოსაჩენად. მათ უყვართ ადამიანების ეგზოტიზაცია და ხშირად, ტრანსგენდერ ადამიანებს უტრირებული სახით წარმოაჩენენ. თუ რომელიმე შოუში ისეთი ტრანსგენდერი ადამიანი გამოჰყავთ, რომელიც მაინცდამაინც არ ეჯახება ასეთ ფიზიკურ ძალადობას, მისგან სხვა არაფერი აინტერესებთ გარდა იმისა, აქცევენ თუ არა მას კაცები ყურადღებას, რამდენი კაცი აქცევს ყურადღებას და ა.შ. ანუ ეს იმიჯი სრულიად სექსუალიზებულია. მის მიღმა საერთოდ დაკარგულია ადამიანიც და პიროვნებაც. ეს არის ერთადერთი, რა ჭრილშიც ხედავს მედია ამ ადამიანებს.
მაგალითად, როცა საბი ბერიანის მკვლელობის ფაქტს აშუქებდნენ, ჟურნალისტები მეზობლებს ეკითხებოდნენ, ხშირად აკითხავდნენ თუ არა მას კაცები, აყავდა თუ არ საბის ბინაში კაცები, ქალის ტანსაცმელი ეცვა თუ კაცის და სხვა, რაც არამარტო მის პირად ცხოვრებაში უხეში შეჭრა, არამედ ეთიკის ყველა ნორმის დარღვევაცაა.
წლების წინ, როცა მედია გეებისა და ლესბოსელების შესახებ რაიმე საკითხს შეეხებოდა, ყოველ ჯერზე ამ თემას თან სდევდა სადღაც ჩატარებული პრაიდის ფოტოები ან ვიდეოკადრები, სადაც ჩანდა პრაიდებისთვის დამახასიათებელი კარნავალური, `დრაგშოუს~ კულტურა. ამ პრაიდებშიც უამრავი ადამიანი მონაწილეობს სამოქალაქო თუ პოლიტიკურ უფლებებზე სავსებით კონკრეტული მოთხოვნებით, მაგრამ ჟურნალისტების უმეტესობას იმ სანახაობითი ნაწილის გარდა სხვა არ აინტერესებთ.
და კიდევ ერთი ძალიან მნიშვნელოვანი მომენტი საბის შემთხვევასთან დაკავშირებით, რაც ძალიან მტკივნეული იყო ჩემთვის – ყველამ იცოდა, რომ ტრანსგენდერ ადამიანზე იყო საუბარი, ეს ადამიანი საკუთარ თავს აღიქვამდა ქალად, მაგრამ ხაზგასმით აღნიშნავდნენ, რომ ეს იყო ბიჭი, მოიხსენიებდნენ მისი საპასპორტო სახელით, რაც, სრულიად უპატივცემულო დამოკიდებულებაა ადამიანის მიმართ თუ გავითვალისწინებთ, რომ სახელისა და სქესის შეცვლა ბევრ ბარიერთანაა დაკავშირებული ჩვენთან და ბევრს არ შეუძლია სრულად გაიაროს ტრანზიციის მთელი პროცესი.

როგორ ხდება საქართველოში სასურველი სქესის სამართლებრივი აღიარება?

სქესის ლეგალურ აღიარება ჩვენთან კანონით არ რეგულირდება. კანონი არც არეგულირებს, თუმცა არც კრძალავს, სქესის ლეგალურ აღიარებას ან თუნდაც სქესის კვლავმინიჭებას ქირურქიული გზით. უბრალოდ, არსებობს დამკვიდრებული პრაქტიკა. წლების წინ იყო შემთხვევა, როცა ადამიანმა სრულად გაიარა ეს პროცედურა, სქესის კვლავმინიჭების ოპერაციის ჩათვლით და მაშინ სასამართლომ გასცა შესაბამისი დასკვნა, რომ სქესის კვლავმინიჭების ქირურგიული პროცედურის სრუალდ გავლის საფუძველზე ამ ადამიანს პასპორტში ჩაენაცვლოს სქესის ჩანაწერი. ადამიანი, რომელიც ემზადება სქესის კვლავმინიჭების ოპერაციისთვის, იღებს ცნობას, შემდეგ გადის ტრანზიციის საკმაოდ გრძელვადიან პერიოდს და შემდეგ იტარებს სქესის კვლავმინიჭების ოპერაციას. ეს საკმაოდ გრძელვადიანი და ძვირადღირებული პროცედურაა და მას არც ერთი დაზღვევა არ აფინანსებს (რამდენად აბსურდულადაც არ უნდა ჟღერდეს, სქესის კვლავმინიჭების ოპერაცია, პლასტიკური, კოსმეტიკური ოპერაციების სიაშია).
საბოლოო ჯამში, ჩვენში დამკვიდრებული პრაქტიკის მიხედვით, ადამიანს სქესის ლეგალური აღიარებისთვის სჭირდება იძულებითი სტერილიზაციის სრული პროცედურის გავლა, რაც ეწინააღმდეგება საერთაშორისო ნორმებს.
ცხადია, თუკი ეს პროცესი დარეგულირდება და საჯარო რეესტრში შესაძლებელი იქნება სქესის შესახებ ჩანაწერის შეცვლა ტრანზიციის უფრო ადრეულ ეტაპზე ბევრ ადამიანს გაუადვილებს ცხოვრებას. იქნება ეს შრომითი თუ მომსახურების სხვა სფერო, ჩვენ შეგვეძლება თავიდან ავიცილოთ დისკრიმინაცია. ბოლო სამი წლის მანძილზე შესაბამისი წერილითა და განცხადებით რამდენჯერმე მივმართეთ იუსტიციის სამინისტროს, პროცესი დაიძრა, თუმცა საბოლოო გადაწყვეტილება ჯერჯერობით არ გვაქვს.

რამდენად რეალურია ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ წინა ხელისუფლების პირობებში სპეცსამსახურები აიძულებდნენ სექსუალური უმცირესობის წარმომადგენლებს, მათ შორის ტრანსგენდერებს სექსუალურ მომსახურებას „კამერების წინ”, შემდეგ კი ამ კადრებს ადამიანების შანტაჟისთვის იყენებდნენ?


ბევრს ალბათ ახსოვს, ორი წლის წინ, ასეთი პრაქტიკის ამსახველი ვიდეოკადრები, რომელიც პროკურატურამ გაავრცელა მედია საშუალებებით. სამართალდამცავთა მხრიდან შანტაჟის მცდელობის ფაქტები ჩვენც გვაქვს დოკუმენტირებული. ბევრს გვსმენია ასეთი “თანამშრომლობის” თაობაზე. ამასთან, ისეთი შემთხვევებიც ვიცი, როცა ადამიანი არ ეკუთვნის ლგბტ ჯგუფს, მაგრამ მას მაინც ემუქრებოდნენ სამართალდამცავები ასეთი ტიპის მასალების “გამოქვეყნებით” (ჩვენ გამოვაქვეყნებთ და მერე თავი თავად “იმართლეთ”, თქვენ ხართ თუ არა ამ ფოტოსა თუ ვიდეოზე). ყველაზე მნიშვნელოვანი და საგანგაშო ამ სიტუაციაში ჩემთვის ისა, რომ საზოგადოებაში არსებული ჰომო და ტრანსფობია იმდენად ძლიერია, რომ ის, რაც ჩვენს ქვეყანაში არც კანონდარღვევა და არც კრიმინალი, ხდება შანტაჟის საფუძველი. ასეთი პრაქტიკა იყო საბჭოთა პერიოდში, მაგრამ მაშინ კრიმინალიზებული იყო ჰომოსექსუალობა და ადამიანებს ამის გამო ციხეში წასვლა ემუქრებოდათ.

ახლა რა მდგომარეობაა ამ მხრივ?


კვლევა, რომელსაც ახლა ვატარებთ, ანონიმურია და სამწუხაროდ რესპონდენტთან ამის გადამოწმება და ზუსტი დეტალების გარკვევა არ შეგვიძლია, მაგრამ ერთგან შემხვდა შემთხვევა, როცა პოლიციელი ცდილობდა ადამიანის დაშანტაჟებას ამ თემით. მან მოახერხა რაღაცნაირად თავის დაღწევა, საცხოვრებელი ადგილი გამოიცვალა. რამდენიმე წლის წინ მეც გულუბრყვილოდ მჯეროდა, რომ პოლიციელების მიერ ლგბტ ჯგუფის წევრთა დაშანტაჟების მავნე პრაქტიკა საბჭოთა კავშირთან ერთად დაინგრა. ჩემთვის მართლა დიდი სტრესი იყო, როცა აღმოვაჩინე, რომ ასეთი პრაქტიკა ჯერ კიდევ გრძელდება და ადამიანები (მათ შორის ისეთებიც, რომელიც არ მალავენ საკუთარ იდენტობას ადამიანთა გარკვეულ წრეში) შესაძლოა ამ შანტაჟის მსხვერპლი გახდნენ. ეჭვი მაქვს, ასეთი ტიპის პრაქტიკაზე, სახელმწიფო ასე მარტივად არ იტყვის უარს. ამას რეალური პოლიტიკური ნება და არაჰომოფობიური გარემო სჭირდება.

რატომ შემცირდა ბათუმის ბიუჯეტი 40 მილიონით

 

2015 წლის ბიუჯეტის პროექტის განმარტებითი ბარათის მიხედვით, მომავალი წლის პრიორიტეტებად მერიამ ინფრასტრუქტურა და ჯანდაცვა დაასახელა. თუმცა, ბიუჯეტის პროექტში ახალი დიდი სამშენებლო პროექტების შესახებ ინფორმაცია და შესაბამისი დაფინანსება არ იძებნება. ბიუჯეტის პროექტის ზოგიერთ გრაფაში კი, რაც ქალაქის კეთილმოწყობასთანაა დაკავშირებული, თანხა მცირდება. ქალაქის მთავარი საფინანსო დოკუმენტის 2015 წლის პროექტში არც ე.წ. „იაფი სახლის“ პროექტის დაფინანსების შესახებ იძებნება ინფორმაცია.

 

 

 

2013 წელს ქალაქის კეთილმოწყობა რვა მილიონი ლარით იყო დაფინანსებული,  2014 წელს – 13 მილიონით, ხოლო მომავალ წელს ამ კუთხით ხუთი მილიონი ლარია გათვალისწინებული.

 

ქალაქის ინფრასტრუქტურის მშენებლობა და რეაბილიტაცია მიმდინარე წელს 85 მილიონი ლარით იყო დაფინანსებული, 2015 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით კი თითქმის განახევრებული – 46 მილიონ ლარამდეა შემცირებული.

მიმდინარე წელთან შედარებით 30 მილიონიდან 26 მილიონამდე იკლებს კომუნალური ინფრასტრუქტურის დაფინანსებაც. მილიონი ლარით დაიკლებს ასევე ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობების ხელშეწყობის პროგრამა.

 

სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესებისთვის მიმდინარე წელს 31 მილიონი ლარი იყო გათვალისწინებული, 2015 წლის პროექტის მიხედვით კი ეს თანხა 10 მილიონ ლარამდე შემცირდება.

 

მერიის საფინანსო-საბიუჯეტო სამსახურის ხელმძღვანელის მოადგილის, არჩილ ვანაძის განმარტებით, ძირითად ინფრასტრუქტურულ პროექტებში მერია წყლის სისტემის რეაბილიტაციის გაგრძელებას, ბაგრატიონის ქუჩის გაგრძელებას, ჟილინის არხის რეაბილიტაციის პროექტის დაფინანსების გაგრძელებას, ე.წ. იაფი სახლისა და სოციალური სახლის მშენებლობასაც გულისხმობს: „ამ პროექტების შესახებ 2015 წლის ბიუჯეტის პროექტში ასახული არ არის, რადგან ისინი 2014 წლის ბიუჯეტიდან გადავა ახალ ბიუჯეტში“.

 

2015 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, რაც მერიის საფინანსო-საბიუჯეტო სამსახურმა ბათუმის საკრებულოს განსახილველად გადაუგზავნა, ყველაზე მეტი – 2 მილიონი ლარი ჯანდაცვის პროგრამებს დაემატება. ამ ნამატის მოშველიებით მერიის საფინანსო სამსახურში ამტკიცებენ, რომ `მომავალი წლის ბიუჯეტი გაცილებით უფრო სოციალური იქნება“.

 

2014 წლის ბიუჯეტში ბათუმის მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალური უზრუნველყოფისთვის 6 600 000 ლარი იყო გათვალისწინებული, მომავალ წელს ეს თანხა  8 500 000 ლარამდე გაიზრდება.

 

მერიის ჯანდაცვის სამსახურში მიიჩნევენ, რომ ც ჰეპატიტით დაავადებულთა მკურნალობის პროგრამის დაწყება მომავალ წელს ბათუმის მოსახლეობისთვის  მთავარი შეთავაზება იქნება.

 

წელს მხოლოდ c ჰეპატიტის სქრინინგის პროგრამა იყო  დაფინანსებული. პროგრამის ბიუჯეტი კი 130 000 ლარს შეადგენდა. მომავალ წელს დაავადების გამოვლენის გარდა მკურნალობაც დაფინანსდება, პროგრამის ბიუჯეტი ნახევარი მილიონი ლარი იქნება.

 

„საქართველოს ჯანმრთელობის სამინისტრო ახორციელებდა c ჰეპატიტის მკურნალობის პროგრამას, რომლის ფარგლებშიც დაავადებულ პირებს 60-პროცენტიანი ფასდაკლებით მიეწოდებოდათ სამკურნალო მედიკამენტები, თუმცა ბევრმა ვერ შეძლო დიაგნოსტიკისთვის აუცილებელი თანხის მობილიზება. ამ ადამიანების დახმარების მიზნით ბათუმის მერიამ შეიმუშავა c ჰეპატიტის დიაგნოსტირებისა და მკურნალობის პროგრამა“, – განმარტავს სოფო მიქელაძე.

 

2015 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, პროგრამის ფარგლებში გათვალისწინებულია c ჰეპატიტის PSR-ის რაოდენობრივი  განსაზღვრა (162 პირი); c ჰეპატიტის გენოტიპის განსაზღვრა (121 პირი); ღვიძლის ფიბროსკანის გაკეთება (200 პირი); c ჰეპატიტით დაავადებული სოციალურად დაუცველი (100000-მდე სარეიტინგო ქულის მქონე პაციენტთათვის) საშუალოდ 12 პირისთვის უფასო, 30-კვირიანი მკურნალობა;  c ჰეპატიტით დაავადებული საშუალოდ 150 პირისთვის 30-კვირიანი მკურნალობა თანადაფინანსებით; ექიმ-ინფექციონისტის კონსულტაცია (355 პირი) საჭიროების მიხედვით. სოფო მიქელაძის განმარტებით, ეს გათვლა წელს განხორციელებული სქრინინგის პროგრამის მონაცემებზე დაყრდნობით მოამზადეს.

 

თითქმის ორმაგდება (96 000 ლარიდან 172 000 ლარამდე) მერიის `შინ მოვლის~ პროგრამის დაფინანსებაც. მერია ამ პროგრამის ფარგლებში ბათუმში რეგისტრირებულ 0-100 000 ქულის მქონე ხანგრძლივი მოვლის საჭიროების მქონე ბენეფიციარს ემსახურება. პროგრამა ბენეფიციართან კვირაში ორჯერ ვიზიტს ითვალისწინებს. გასულ წელს ეს პროგრამა 90 ბენეფიციარს ემსახურებოდა.

 

ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, მომავალ წელს ჯანდაცვის სამსახური კიდევ ერთ ახალ პროგრამას – შაქრიანი დიაბეტით დაავადებულ პაციენტთა მონიტორინგისა და დიაგნოსიტიკის პროგრამას განახორციელებს. ამისთვის მერიამ 2015 წლის ბიუჯეტის პროექტში 64 000 ლარი გაითვალისწინა.

 

შედარებით დაბალბიუჯეტიანია, თუმცა ახალია ბრონქული ასთმით დაავადებულთა დიაგნოსტიკის პროგრამაც. ამ მიმართულების კვლევებისთვის ჯანდაცვის სამსახური ბიუჯეტიდან 27 000 ლარს მიიღებს.

 

მომავალ წელს მერია ბავშვთა გონებრივი და ფიზიკური განვითარების შეფერხების ადრეულ დიაგნოსტიკაზეც იზრუნებს. ამ მიზნით მომავალი წლის ბიუჯეტში 53 000 ლარის გათვალისწინებას გეგმავენ. 2013-2014 წლებში მსგავსი პროგრამა არ ფინანსდებოდა.

 

გასულ წელს არც სმენის დარღვევების მქონე ბავშვთა რეაბილიტაციის პროექტი ხორციელდებოდა. მერია იმ ბავშვებისთვის, რომლებსაც ჯანდაცვის სამინისტროს პროგრამის ფარგლებში კოხლიარული ინპლანტის ოპერაცია ჩაუტარდათ, შემდგომი 12 თვის განმავლობაში ლოგოპედს (მეტყველების თერაპევტი) დაიქირავებს.

 

„სმენის დარღვევების ბავშვთა რეაბილიტაციის პროგრამით“ ბათუმში რეგისტრირებული სმენის დარღვევების მქონე 3-12 წლამდე 15 ბავშვი ისარგებლებს. პროგრამის ბიუჯეტი მომავალ წელს 30 000 ლარი იქნება.

 

მომავალ წელს არ გაიზრდება სოციალურად დაუცველი და მრავალშვილიანი ოჯახების, მარტოხელა დედების სოციალური დახმარების პროგრამა, ამ პროგრამისთვის ისევ 500 000 ლარი გაითვალისწინეს.

 

მცირედით გაიზარდება ახალშობილის შეძენასთან დაკავშირებული მატერიალური დახმარების პროგრამა. გასულ წელთან შედარებით გაორმაგდება მრავალშვილიანი და უდედმამო ბავშვების ოჯახებისთვის მატერიალური დახმარების პროგრამა.

მომავალი წლის ბიუჯეტში მერიამ თანხა „წარმატებულ სტუდენტთა მხარდასაჭერადაც“ გაითვალისწინა. მერის ახალი პროგრამა მაღალი აკადემიური შედეგების მქონე სტუდენტების წახალისებას ითვალისწინებს. სტუდენტების წასახალისებლად მომავალი წლის ბიუჯეტიდან მერია 37 ათასი ლარის დახარჯვას გეგმავს. შენარჩუნებულია უცხოეთში სტაჟირების პროგრამაც.

 

ასე გამოიყურება 2015 წლის ბიუჯეტის პროექტი, რაც ბათუმის მერიამ საკრებულოს განსახილველად უკვე გადაუგზავნა. საკრებულოს წევრები დოკუმენტთან დაკავშირებულ შენიშვნებს მერიას ამ კვირაში წარუდგენენ, რის შემდეგაც მერიას ბიუჯეტის პროექტი კორექტურებისთვის უკან დაუბრუნდება.

 

2015 წელს ბათუმის ბიუჯეტი 96 მილიონი ლარი იქნება. წელს ბათუმის ბიუჯეტი 136 მილიონი ლარია.

 

2015 წლის რესპუბლიკური ბიუჯეტის პროექტი შენიშვნებით უკან დაუბრუნდება აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროსაც, ამის შესახებ „ბათუმელებს“ უმაღლესი საბჭოს საფინანსო-საბიუჯეტო კომისიის ხელმძღვანელმა ალექსანდრე ჩიტიშვილმა დაუდასტურა.

 

რკინიგზაში დასაქმებულთა აქცია ბათუმში

 

 

„სამ რამეს ვითხოვთ: ეს არის ზეგანაკვეთური სამუშაოს შემცირება, ხელფასის ნორმალური ბადის ჩამოყალიბება და მეცამეტე ხელფასი,“ – აცხადებს რკინიგზაში დასაქმებული და გაფიცვის ერთ-ერთი მონაწილე ნუგზარ მელიქაძე.

 

მისი თქმით გაფიცვას მანამ გააგრძელებენ სანამ საქართველოს რკინიგზასთან შეთანხმებას არ მიაღწევენ.

 

„რკინიგზის შემადგენლობა, ყველა სამსახური რკინიგზის გაფიცულია. ბლოკირებულია ყველა სამსახურები. სოლიდარობას გვიცხადებს სტუდენტობა, აჭარის პროფკავშირთა გაერთიანება, გაერთიანებული პროფკავშირები. ახლა ვინც მუშაობს, ისინი ადმინიტრაციასთან დაახლოებული ხალხია. მესამე-მეოთხე დღეა აბმევინებენ ხალხს მორიგეობას. ჩვენ დანებებას არ ვაპირებთ.  მუშათა კლასის მიერ არჩეული პროფკავშირების თავმჯდომარე, უშუალოდ ვიტალი გიორგაძე სანამ არ დაგვირეკავს რომ ყველაფერი მოლაპარაკებულია ბიჭებოო, ყველაფერი გადაწყვეტილიაო, მანამდე არ ვაპირებთ დაშლას,“ – აცხადებს ნუგზარ მელიქაძე.

 

საქართველოს რკინიგზაში დასაქმებულთა ნაწილი მეოთხე დღეა მთელი ქვეყნის მასშტაბით გაფიცულია.  

 

 

ფოტო: ტატო ცეცხლაძე

 

ბათუმის საკრებულოში ვაკანტურ თანამდებობებზე კონკურსი გამოცხადდა

 

საკრებულოში მიმდინარე კონკურსს,   არასამთავრობო ორგანიზაცია დემოკრატიის ინსტიტუტის აღმასრულებელი დირექტორი არჩილ ხახუტაიშვილი და პროფესიული კავშირების აჭარის რესპუბლიკური გაერთიანების თავმჯდომარე ილია ვერძაძე აკვირდებიან.

 

კონკურსი 2 დეკემბრამდე გაგრძელდება.

 

 

ქალი სკალპელით

“თავიდანვე მინდოდა ქირურგი ვყოფილიყავი, პირველივე კურსიდან ვმორიგეობდი ქირურგიულ განყოფილებაში. სამედიცინო სფეროში და მით უმეტეს გადაუდებელ ქირურგიაში 24 საათი მობილიზებული უნდა იყო, არ იცი როდის იქნები საჭირო, დღის ან ღამის რომელ საათზე დაგირეკავენ საავადმყოფოდან, მაგრამ ეს ჩემთვის დისკომფორტს არ ქმნის,  ეს ჩემი ყოველდღიური ცხოვრებაა“ – ამბობს ხათუნა. იგი სტამბოლის სახელმწიფო კლინიკაში, ზოგადი ქირურგიის დეპარტამენტში გადის რეზიდენტურას.

ყველაზე რთულ ოპერაციას საქართველოში, ჯერ კიდევ მაშინ დაესწრო როცა სამედიცინო  უნივერსიტეტის  სტუდენტი იყო – „65 წლის პაციენტს,  ფატერის  დვრილის  სიმსივნის  გამო  გავუკეთეთ საკმოდ  დიდი და რთული ოპერაცია. ეს  ჩემთვის  იმ  დროს  უდიდესი გამოცდილება იყო,  რადგანაც  საქრთველოში  არც  ისე  ხშირია  ასეთი  მასშტაბის  ოპერციები.   ჩემთვის  დიდი  პატივი  იყო, როცა ოპერაციაში მონაწილეობის მისაღებად  თეიმურაზ  ბეშკენაძემ  დამიძახა. მართალია დღეს ეს ჩემი ყოველდღიურობაა, მაგრამ მაინც ყველაზე შთამბეჭდავ ოპერაციად მახსენდება”.

„თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის მედიცინის ფაკულტეტი გასულ წელს დავამთავრე. მოგეხსენებათ, საქართველოში, ექიმების ცხოვრება, რბილად რომ ვთქვათ, არც ისე კომფორტულია, მით უმეტეს დამწყები ექიმებისა და რეზიდენტების. დიდ ხანს ვფიქრობდი სად გამეგრძელებინა დიპლომის შემდგომი განათლება, ბევრი ვარიანტი განვიხილე და ბოლოს თურქეთი შევარჩიე. დიპლომის აღიარებაზე განაცხადი რომ გავაკეთე, დიდი იმედი არ მქონდა, რადგანაც განაცხადს წლების მანძილზე განიხილავენ და ზოგჯერ არ თანხმდებიან, თუმცა მე ორი თვის შემდეგ დამირეკეს. ამის შემდეგაც საკმაოდ რთული იყო გზის გაკვლევა, რადგანაც რეზიდენტურის მისაღები ოფიციალური გამოცდა ძალიან რთულია. დაახლოებით ხუთი თვე ვემზადებოდი და წარმატებით ჩავაბარე. ასე დავიწყე სტამბოლის სახელმწიფო კლინიკაში, ზოგადი ქირურგიის დეპარტამენტში მუშაობა“ – ამბობს ხათუნა. 

საზოგადოებაში არსებული სტერეოტიპი, რომ ქირურგია კაცის პროფესიაა, ხათუნას მცდარად მიაჩნია: „საზოგადოებაში ეს აზრი მუსირებს და თურქეთშიც ასეა გარკვეულ წილად, მაგრამ ვფიქრობ, რეალურად ასე არ არის, რადგანაც ჩემთან ერთად მორიგეობდნენ კაცებიც და არანაირი განსხვავება არ იყო ჩემსა და მათ შორის. არ გადავაჭარბებ თუ ვიტყვი, რომ ზოგიერთ ბიჭზე უკეთ ვართმევ თავს საქმეს. თუმცა ჩემი არჩევანი ყველას უკვირდა, არადა საქართველოში ქალი ქირურგები არც თუ ისე იშვიათად გვხვდება. თუმცა, მიუხედავად იმისა, რომ სამედიცინო უნივერსიტეტში დღეს გოგოები უფრო ჭარბობენ, ვიდრე ბიჭები, თბილისში, დიდ ოპერაციებზე ქალი ოპერატორი არ მინახავს. არადა ქირურგიას ძალა კი არა, უფრო მეტად ნატიფი ხელი სჭირდება. ბევრი ლექტორი მირჩევდა სხვა განხრით წავსულიყავი, ძალიან გაგიჭირდებაო, მაგრამ მე ბოლომდე ქირურგიის ერთგული დავრჩი, ვერავის აზრმა ვერ გადამაფიქრებინა. ჩემთვის პროფესია ყველაფერზე წინ დგას“ – ამბობს ხათუნა.  

ხათუნა უკვე დიდი  ხანია დამოუკიდებლადაც მუშაობს. ამბობს, რომ საკუთარ თავზე პასუხისმგებლობის აღების არ ეშინია – „მართალია დიდი გამოცდილების მქონე ექიმად ვერ ჩავთვლი თავს, მაგრამ ამ დროის მანძილზე საკმაოდ  ბევრი  რამ  ვნახე   და  სიტუაციის  მართვაც თავისუფლად შემიძლია“.

იგი ამბობს, რომ მის პროფესიულ არჩევანში დიდი როლი ითამაშეს ექიმებმა: პროფესორმა ზურაბ ჩხაიძემ და თეიმურაზ ბეშკენაძემ: „ბატონი ზურაბი ქირურგიაში ჩემი პირველი მასწავლებელი იყო და ჩემს პროფესიულ წინსვლას მას ვუმადლი. მან შეაფასა ჩემი შესაძლებლობები და საშუალება მომცა ჯერ კიდევ საქართველოში დავუფლებოდი ქირურგიის საფუძვლებს საქართველოში სამუშაო პირობები ბევრად რთულია, ბევრ პრობლემასთან გიხდება შერკინება. თურქეთში, ჩვენგან განსხვავებით სამუშაო პირობები ბევრად უკეთესია, ექიმის წოდება მაღალ დონეზეა და შესაბამისად ყველა კმაყოფილია“.

ხათუნა თურქეთში კიდევ  ოთხი წელი დარჩება, შემდეგ კი საქართველოში აპირებს დაბრუნებას, ამბობს, მუშაობის გაგრძელებას ტრანსპლანტოლოგიაში  აპირებს – „ძალიან მაინტერესებს ღვიძლის  ტრანსპლანტაცია და  იმედი  მაქვს,  რომ  საქართველოშიც  მოგვეცემა  ამის  შესაძლებლობა – ეს  ჩემი  ყველაზე  დიდი  ოცნებაა  და  ყველაფერს  გავაკეთებ  ამის  მისაღწევად“ – ამბობს ის.

ხათუნა ჯოყილაძე წარმოშობით ხულოდან, სოფელ ქედლებიდანაა. იგი ამბობს, რომ ოჯახის მხარდაჭერა რომ არა, ვერ შეძლებდა სწავლასა და მუშაობას: „ოჯახი საერთოდ არ ჩარეულა პროფესიის არჩევანში, მეტიც, მამაჩემი ყველანაირად გვერდში მიდგას და მეხმარება რითაც შეუძლია“. 

მარტოსულობის უპირატესობანი

წიგნის მოქმედება ოთხმოცდაათიანების ამერიკაში ვითარდება და ძალიან ცოცხლადარის გადმოცემული მოზარდების ყოფის სირთულეები. „მარტოსულობის უპირატესობანი’’ ძალიან ბევრს უმნიშვნელოვანეს პრობლემას ეხება, ისეთებს, როგორიცაა ბულინგი, ძალადობა,მოზარდების გახშირებული თვითმკვლელობანი, მამაკაცების დომინანტობა, შეზღუდული შესაძლებლობები…

 ჩარლის უცნაური, მარტოხელა ბიჭია, რომელსაც, ერთი შეხედვით, ამოუხსნელი მელანქოლია და ისტერიკის შეტევები სტანჯავს. ფსიქიატრები ვერაფერს უგებენ მის პრობლემებს. ჩარლის წერის ნიჭი აქვს და საოცარი ლიტერატურის მასწავლებელი შეხვდება. წარმოიდგინეთ მასწავლებელი, რომელიც წასაკითხად რიგრიგობით მოგცემთ „ნუ მოკლავ ჯაფარას’’, „შიშველ ლენცს’’, „გზაზე’’, „პირველწყაროს’’, „უცხოს’’… და თან წაკითხულის შესახებ ესეებს გაწერინებთ, ზოგჯერ ცხოვრებაზე გესაუბრებათ, ერთხელ კი შინაც მიგიწვევთ, გეტყვით, რომ განსაკუთრებული ხართ და მაგრად ჩაგეხუტებათ. მგონი, იდეალური მასწავლებელი სწორედ ასეთი უნდა იყოს. ჩარლიც გვეთანხმება.  

 ჩარლის, მიუხედავად მისი ისტერიკის შეტევებისა, ძალიან გაუმართლა ცხოვრებაში. საოცარი ოჯახი ჰყავს, წყნარი, მშვიდი და მოსიყვარულე მშობლები, გულწრფელი და-ძმა… მაგრამ მის ირგვლივ არის უამრავი ბავშვი, მისი სკოლის მეგობრები, რომლებსაც სახლში სცემენ და კიდევ უარესი, რომლებიც ოჯახის მხრიდან სექსუალური ძალადობის მსხვერპლებიც კი არიან. სწორედ ოჯახური სირთულეების გამო იკლავს ჩარლის მეგობარი თავს და ეს შემთხვევა თავად ჩარლიზე წარუშლელ კვალს დატოვებს.

 ოჯახის გარდა, ბიჭს მეგობრებშიც ძალიან გაუმართლა. ორი შესანიშნავი მეგობარი ჰყავს – ლამაზი გოგო სემი და მისი ძმა პატრიკი. ჩარლი სემზე ყურებამდე, ნამდვილი და გულწრფელი სიყვარულითაა შეყვარებული, მაგრამ ცდილობს, გრძნობებს არ აჰყვეს, რადგან სემი მთელ სკოლაში ყველაზე ლამაზი გოგოა.

 არის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი მომენტი -ჩბოსკის წიგნში კარგად ჩანს, რომ მამაკაცები ფიზიკურად ძალადობენ ქალებზე მსოფლიოს ყველა ქვეყანაში და ეს არ არის მხოლოდ ჩვენი ლოკალური პრობლემა. აი, ჩარლის და, შესანიშნავი, ლამაზი, ჭკვიანი გოგოა და თავგადაკლული ფემინისტი. და იცით, მის თავს რა მოხდება? შეყვარებული სცემს და ის ხმა არ ამოიღებს, პროტესტსაც კი არ გამოხატავს, იმიტომ, რომ ძალიან სტანჯავს სირცხვილი იმის გამო, რომ ეს სწორედ მას შეემთხვა – ლამაზს, ჭკვიანს, გამორჩეულს და თანაც, ფემინისტს. 

 გარდა თინეიჯერების ცხოვრებისეული სირთულეებისა, აბორტებისა და სკოლებში ნარკომანიისა, ჩბოსკის წიგნში უამრავი ძალიან ლამაზი და გულისამაჩუყებელი სცენაა, ცოცხალი და დასამახსოვრებელი. ზოგადად, ძალიან შთამბეჭდავიწიგნია, ისეთი, რომელიც დიდი ხნის განმავლობაში ბევრჯერ შეგახსენებთ თავს, სხვადასხვა სიტუაციაში, რადგან ჩარლის ამბები, ცუდიც და კარგიც, ზოგი მეტად და ზოგი ნაკლებად, ყოველ ჩვენგანს გამოუვლია. ბევრნი ვიყავით 15 წლის მარტოსული მოზარდები.

”დაგვეხმარეთ!”- ხმა ხის ქოხიდან

 

 

რამდენიმე დღის წინ ნატროს საცხოვრებელი სახლის სახურავის მცირე ნაწილი მუნიციპალიტეტის გამგეობამ მეორადი სახურავით გადახურა, თუმცა, როგორც ნატრო ამბობს, სახლში წვიმის დროს ისევ ჩამოდის წყალი, რადგან სახურავის დანარჩენი ნაწილი შესაცვლელია. „გამგებელს ვთხოვე სახლის გამაგრება, რამდენიმე დღის წინ მოვიდნენ და სახლის სახურავის ნაწილი მეორადი სახურავით გადამიხურეს, დანარჩენი შესაცვლელია”, – ამბობს ნატრო.



ნატროს ქმარი, გურამ აბაშიძე, ოთხი წლის წინ ტრაგიკულად დაიღუპა. სამ მცირეწლოვან ბავშვს ნატრო ზრდის, უმცროსი, შორენა ცხრა წლისაა, უფროსი, მალვინა კი- 14 წლის. ოჯახი თავს პენსიითა და საარსებო შემწეობით ირჩენს. “სამი გოგონა მყავს, მალვინა, მარიკა და შორენა, სკოლის მოსწავლეები არიან. ბავშვებს მარტო ვზრდი, ჩემი მშობლები და მეზობლებიც მეხმარებიან, მაგრამ სხვას რამდენჯერ შეაწუხებ. დახმარება და პენსია გვაქვს, თუმცა მე ჩემი პენსია წამლებში არ მყოფნის. ჩვენი მთავარი პრობლემა სახლია, ხელისუფლებას დახმარებას ვთხოვ, სახლს გამაგრება სჭირდება, წვიმის დროს გარეთ ვერ გახვალ, სახლის მიმდებარე ტერიტორია იტბორება, წელს მაშველების გამოძახებაც მომიხდა, ისეთი საშინელი მდგომარეობა იყო’’, – ამბობს ნატრო.



ნატრო 40 წლისაა. ეპილეფსიით შვიდი წლისწინ დაავადდა. მას შემდეგ, ყოველწლიურად, გაზაფხულზე, ბილისში ჩადის ექიმთან. როგორც ნატროს დედა, ქალბატონი ჟუჟუნა ამბობს, სამკურნალოდ ნატრო თბილისში მას დაჰყავს. „ექიმმა მითხრა, თუ დანიშნულებით გამოწერილ წამლებს ყოველდღიურად არ მიიღებს, დაიღუპებაო. მარტოც არ დაიტოვება, ვერ ვტოვებთ, ხშირად კარგავს გონებას, სამჯერ კლინიკური სიკვდილი აქვს გადატანილი. ახლა მეც ავად ვარ, პარალიჩი მივიღე და დასახმარებელი მე გავხდი’’,- ამბობს ნატროს დედა.


„ფიზიკური შრომა არ შემიძლია, ამ ბოლოს რომ გავითიშე, სახლში მარტო ვიყავი და ღუმელს დავეცი, ხელი დავიწვი’’, _ მეუბნება ნატრო და დამწვარ ხელს მაჩვენებს. მიუხედავად იმისა, რომ ქედის მუნიციპალიტეტში ეპილეფსიით დაავადებულთა მიზნობრივი პროგრამა მოქმედებს, რომლის ფარგლებში ქედაში მცხოვრები 79 ბენეფიციარი მკურნალობისთვის საჭირო მედიკამენტებს უფასოდ იღებს, ნატრო მუნიციპალურ პროგრამაში ვერ მოხვდა. ის ამბობს, რომ გამგეობის ჯანდაცვის სამსახურს მიმართა და შესაბამისი ცნობა წარუდგინა, თუმცა ჯანდაცვის სამსახურის უფროსმა დავით თედორაძემ უთხრა, რომ წამლები, რაც მას ესაჭიროება, პროგრამით არ გაიცემა. ძვირადღირებულ და სიცოცხლისთვის აუცილებელ მედიკამენტებს ნატრო საკუთარი პენსიითა და საარსებო შემწეობით ყიდულობს. ამბობს, რომ თვეში მინიმუმ 200 ლარის წამალი სჭირდება, ,,კონვულექსი’’და ,,კლონაზეპამი’’.

 

ქედის მუნიციპალიტეტის ჯანდაცვის სამსახურის უფროსი დავით თედორაძე ამბობს, რომ ოჯახს გეოლოგიური დასკვნის შესაბამის დახმარებას გაუწევენ, რაც შეეხება ეპილეფსიის პროგრამაში ნატრო შილაძის ჩართვას, სამსახურისუფროსის თქმით, პროგრამის ფარგლებში მხოლოდ ორი დასახელების მედიკამენტი გაიცემა. „ეპილეფსიით დაავადებული ყველა ადამიანი, რომელმაც მოგვმართა განცხადებით და წარმოადგინა შესაბამისი ცნობა, სარგებლობს პროგრამით და მედიკამენტებს უფასოდ იღებს.

 

პროგრამის ფარგლებში ძირითადად ორი დასახელებისმედიკამენტი (კარბამაზეპინი, დეპაკინი) გაიცემა. წამლის სახეობა ჯანდაცვის სამინისტროსმითითებით შეირჩა, რადგან ეპილეფსიითდაავადებულები ძირითადად ამ მედიკამენტებსიღებენ. თუ ნატროს იმავე ქიმიურიშემადგენლობის მედიკამენტი სჭირდება, პროგრამაშიჩავსვამთ, სხვა ქიმიური შემადგენლობისწამალი პროგრამით არ გაიცემა. რაც შეეხებასაცხოვრებელ სახლს, ვიცით მდგომარეობა,სახლის მიმდებარე ტერიტორია იტბორება,გეოლოგები ამ კვირაში შეისწავლიან ვითარებას,დაიდება შესაბამისი დასკვნა – მუნიციპალიტეტისშესაბამისი კომისია იმსჯელებს,თუ რა სახის დახმარება უნდა გაეწიოს ამოჯახს’’, – ამბობს დავით თედორაძე.

 

ნატროს მუნიციპალიტეტის დახმარების იმედიაქვს. ზამთარი ახლოვდება და ფარღალალასახლში, სამ ბავშვთან ერთად მისი ყოფა კიდევუფრო მძიმე გახდება, რადგან ხისგან ნაშენისახლის კედლები საძირკველს მოშლილია დაქარის, წვიმისა და სიცივისგან ოჯახს ვერ იცავს.ნატრო ჭიშკრამდე მაცილებს და ოჯახის გასაჭირზემიამბობს.


წამოსვლისას 9 წლის შორენამიახლოვდება და ხმადაბლა მეუბნება: “გთხოვთ,დაგვეხმარეთ”.

ბოდიბილდინგი და ბათუმში მისი ერთადერთი მიმდევარი

 

შოთა ცერცვაძე აბობს, რომ ბოდიბილდერები ისინი ხდებიან, ვისაც დიდი მოთმინება გააჩნია. შოთა ცერცვაძე ერთადერთი ბოდიბილდერია ბათუმში. ის ბავშვობაში დაინტერესდა ბოდიბილდინგით. პირველი სპორტული იარაღი სიმძიმეების ასაწევად მისი თხოვნით ბაბუამ გაუკეთა, რკინის ღერძზე რკინის სიმძიმეები დაამაგრებინა. მერე „განტელები და „ტურნიკიც’’ დაიმატა და 17 წლიდან სპორტულ დარბაზში გადაინაცვლა ვარჯიშის გასაგრძელებლად. ახლა 21 წლისაა და ამბობს, რომ ბოდიბილდინგი არა გატაცება, არამედ მისი საქმე გახდა.

„წელიწადნახევარია მთლიანად ჩართული ვარ ამ სფეროში. ბოდიბილდერებისთვის საჭიროა კვების ზუსტი დრო და რაციონი. ყოველ ორ საათში ვიღებ საკვებს. ერთი გამოტოვებული კვება ითვლება მთელი დღის ჩავარდნად. დღეში 6-7-ჯერ, შაბათ-კვირას კი 9-ჯერაც მაქვს განაწილებული კვება. საკვებს კვირაობით ვიმარაგებ და გრამობით ვყოფ. ეს ხელს უწყობს იმას, რომ ორგანიზმში ზედმეტი ცხიმი არ დაგროვდეს. პირველ ეტაპზე თითო საათით კვირაში სამჯერადი ვარჯიშით დავიწყე. ახლა გადასული ვარ ყოველდღიურ ვარჯიშებზე და მხოლოდ კვირაობით ვისვენებ. არის ვარჯიშის ციკლები: ძალაზე, მასაზე. ყველა მათგანს სხვადასხვა დრო სჭირდება“, – ამბობს შოთა. შოთა ზურაბ გორგილაძის ქუჩაზე, #91-ში მდებარე ბოდიბილდინგისა და ფიტნესის ცენტრში ვარჯიშობს, სადაც შეღავათის სახით ტრენაჟორით უფასოდ სარგებლობს.

 

ბოდიბილდინგის ცენტრის ხელმძღვანელი იგორ კალანდაძეა. იგი საქართველოს ბოდიბილდინგისა და ფიტნესის ფედერაციის გამგეობის წევრი და ამასთან, ბათუმში ბოდიბილდინგის ხელმძღვანელიცაა.

საქართველოს ბოდიბილდინგის ისტორიაში წერია, რომ კულტურიზმს „ბურჟუაზიულ“ სპორტს უწოდებდნენ, ამიტომ საბჭოთა კავშირში ის იკრძალებოდა. მიუხედავად ამისა, როგორც იგორ კალანდაძე ამბობს, ბოდიბილდინგისა და ფიტნესის ცენტრი მან ჯერ კიდევ 1986 წელს გახსნა ბათუმში.

„80-იანი წლებიდან სპორტის ამ სახეობაში ვარ. პირველი დარბაზი 1986 წელს გავხსენი ე.წ. „სტეფანოვკაზე“. როცა ამ სპორტის მიმდევარიგავხვდი, მაშინ ბოდიბილდინგი, ისევე როგორც კარატე, აკრძალული იყო. შემდეგ გამსახურდიას ქუჩაზე (ყოფილი ორჯონიკიძის ქუჩა) გადავინაცვლეთ. მეოთხე წელია კი ამ დარბაზში ვართ. ქალაქში ბევრი სპორტული დარბაზი გამოჩნდა. ბოლო დროს ადამიანები უფრო მეტ ყურადღებას აქცევენ თავიანთ ჯანმრთელობას და უფრო მეტ დროს ატარებენ სპორტულ დარბაზებში. თუმცა ამ ეტაპზე ბოდიბილდინგის განსაკუთრებულ პერპექტივას ვერ ვხედავ, გარდა ინდივიდუალური შედეგებისა. ყველა ერს თავისთვის დამახასიათებელი სპორტული სახეობები გააჩნია. საქართველოსთვის არ არის ეს სპორტი დამახასიათებელი. ბოდიბილდინგი განვითარებულია ამერიკასა და ევროპაში. მაგალითად, ამერიკაში დაახლოებით 50 მილიონი ადამიანი სპორტის ამ სახეობის მიმდევარია’’, – გვეუბნება იგორ კალანდაძე.

ბოდიბილდინგი არაოლიმპიური სპორტის სახეობაა. იგორ კალანდაძე მიიჩნევს, რომ თუკი ბოდიბილდინგი გახდება ოლიმპიური სახეობა, მაშინ ამ სპორტს სახელმწიფოსგან მხარდაჭერა ექნება.

თანამედროვე ბოდიბილდინგი მეცხრამეტე საუკუნიდან ვითარდება. მისი დამფუძნებელია გერმანელი კულტურისტი ევგენი სანდოვი.

ბოდიბილდინგში ყველაზე მაღალი საფეხურის ჩემპიონატი „მისტერ ოლიმპიაა“ (MR Olympia), რომელიც ყოველწლიურად იმართება. პირველად მისტერ ოლიმპია 1965 წელს ჩატარდა. ჩემპიონატი ამერიკელმა ლარი სკოტმა მოიგო და სანაცვლოდ საპრიზო თანხა – 1000 დოლარი მიიღო. წლების განმავლობაში იცლებოდა ბოდიბილდინგი და ფულადი ჯილდოც. 2014 წელს სხეულის პროპორციებითა და კუნ- თების განვითარებით მისტერ ოლიმპიად ჟიურის წევრებმა ამერიკელი ფილ ჰითი დაასახელეს.

 სპორტსმენს 275 000 დოლარი გადასცეს. მისტერ ოლიმპიაზე საქართველოდან ჯერ არავინ გასულა. თუმცა 2014 წელს საქართველოს ბოდიბილდინგის ისტორიაში პირველად ევროპის ჩემპიონი თბილისელი ირაკლი გაგუა გახდა 168 სანტიმეტრ სიმაღლეში. საქართველოში პირველი ჩემპიონი ბოდიბილდინგში დავით რაზმაძეა, ხოლო პირველ ბოდიბილდერ ქალად არა მარტო საქართველოში, არამედ ამიერკავკასიაში მილადა მაცაბერიძე მიიჩნევა.

საქართველოში ბოდიბილდინგის ფედერაცია ოფიციალურად 1999 წელს ჩამოყალიბდა. 2000 წელს საქართველოს სპორტის დეპარტამენტის მიმართვის საფუძველზე ფედერაცია ბოდიბილდინგისა და ფიტნესის საერთაშორისო ფედერაციის (IFBB – International Federation of Bodybuilding and Fitness) წევრი გახდა.

შოთა ცერცვაძე

ბოდიბილდინგის ფედერაცია საქართველოში ყოველწლიურად ორი სახის შეჯიბრებას ატარებს – საქართველოს ჩემპიონატსა და ამიერკავკასიის თასს. ამიერკავკასიის თასი 2012 წლის შემდეგ არ ჩატარებულა. 2014 წლის საქართველოს ჩემპიონები კი 165 სანტიმეტრამდე სიმაღლეში გიორგი ორაგველიძე, 180 სანტიმეტრამდე – გია მახათაძე და 180 სანტიმეტრამდე სიმაღლეში ზურა ბოხუა გახდნენ. ფედერაციის პრეზიდენტი კონსტანტინე მაცაბერიძე ამბობს, რომ ამიერკავკასიის თასი ორი წელია უსახსრობის გამო ვერ ჩატარდა.

„არ ვიცით მომავალ წელს ჩავატარებთ თუ არა ამიერკავკასიის თასს, რადგან არავინ გვაფინანსებს. 2015 წელსაც გვინდა ევროპის ჩემპიონატში მონაწილეობა. ჯერ ამ შეჯიბრების- თვის გვაქვს ფული საშოვნელი“. ბათუმელი ბოდიბილდერი შოთა ცერცვაძე ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის უნივერსიტეტში სოციალურ მეცნიერებათა, ბიზნესისა და სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტზე მეოთხე კურსზე სწავლობს. მას კარიერის გაგრძელება რუსეთში სურს, რადგან სპონსორი გამოუჩნდა, რომელიც სანკ-პეტერბურგში სთავაზობს ინსტრუქტორობას და პარალელურად შესაძლებლობა ექნება მონაწილეობა მიიღოს შეჯიბრებებში.

„მოვლენებს წინ არ ვუსწრებ, მაგრამ სურვილი მაქვს, საბოლოოდ იქ გადავიდე, რადგან იქ მეტია სპონსორების გამოჩენის შანსი, განვითარებულია ბოდიბილდინგი და უფრო ხელმისაწვდომია ყველა ის ნივთიერება, ვიტამინი, რაც კულტურიზმს სჭირდება. აქ არ არის ისეთი დაფინანსება. ჩემპიონატამდე კი იმდენ ფულს ხარჯავ, რომ გამარჯვების შემთხვევაშიც ვერ ამოიღებ. არაერთხელ მიფიქრია, როცა იქ ფეხს მოვიკიდებ, შემდეგ შევძლებ ბათუმში ხელი შევუწყო ბოდიბილდინგის განვითარებას. იმედს არ ვკარგავ, რომ ასე იქნება“, – გვეუბნება ერთადერთი ბოდიბილდერი ბათუმში. შოთა ამჟამად სანკ-პეტერბურგის ჩემპიონატისთვისემზადება, რომელიც 2015 წლის ოქტომბერში გაიმართება. მისი საშეჯიბრო კატეგორია 190 სანტიმეტრი და 130 კილოგრამია.

თანამედროვედ აღჭურვილი დიაგნოსტიკური კაბინეტი ბათუმში

 

ვმკურნალობთ ყველა სახის ალერგიას, სისხლძარღვებისა და კუჭნაწლავის დაავადებებს, ციროზს, თირკმლის უკმარისობას, ნერვული სისტემის დაავადებებს, ციროზს, თირკმლის უკმარისობას, ნერვული სისტემის დაავადებებს, შარდსასქესო სისტემის დაავადებებს, ვირუსულ ინფექციებს, იმუნოდეფიციტსა და ონკოლოგიურ დაავადებებს. დიაგნოსტიკუტიკურ კაბინეტში შესაძლებელია ზემოთჩამოთვლილი დაავადებების მკურნალობა და პრევენცია.

 

დაგვიკავშირდით დღესვე შემდეგ მისამართზე : 

ქ. ბათუმი, ბარათაშვილის ქუჩა #30

მობ.: 593 343473 ; 574 343442

თაობა საკუთარ სივრცეში

26 წლის ფოტოგრაფი, დინა ოგანოვა საკუთარი ფოტოგამოფენის გახსნას ბათუმში არ დასწრებია. იგი ამჟამად პანკისში მუშაობს, ფოტოებს იღებს ახალი პროექტისთვის, ბათუმში, თანამედროვე ხელოვნების სივრცეში მისულ დამთვალიერებელს კი  ფოტოგამოფენის დათვალიერებასთან ერთად ფოტოზე გამოსახული თაობის მოსმენაც შეეძლო – ფოტოგამოფენას თან ახლავს ტექსტური მასალა, ინტერვიუ ფოტოზე გამოსახულ ადამიანებთან და მათი ხმის აუდიოჩანაწერიც.

“საქართველოში ძირითადად იღებენ ბავშვებს და მოხუცებს. ჩემი თაობა რეალურად ძალიან საინტერესო თაობაა თავისი ისტორიებით, პრობლემებითა და ხედვით, მნიშვნელოვანი თაობა, რომელიც ორი საუკუნის გარდატეხის პერიოდში დაიბადა. ფოტოსთან ერთად ვწერდი ისტორიებსაც, ყვებოდნენ თავიანთ მოგონებებს, ბავშვობიდან ვის რა ახსოვდა, მშობლებთან ურთიერთობა, პირველი კოცნა… ყველას ვიღებდი საკუთარ ოთახში,საკუთარი ნივთების გარემოცვაში, რადგან მინდოდა მეჩვენებინა ის გარემო, რომელშიც ისინი ცხოვრობენ, რა ნივთების გარემოცვაში არიან, რა აქვთ”, – ამბობს დინა ოგანოვა, რომელიც ფოტოპროექტზე ორი წლის მანძილზე მუშაობდა.

რატომ ჩათვალა ფოტოგრაფმა საჭიროდ ფოტოსერიისათვის აუდიო და ტექსტური მასალის დართვა? – დინა ამბობს, რომ უნდოდა დამთვალიერებელს ის ამბებიც მოესმინა და წაეკითხა, რაც ფოტოს მიღმა დარჩა.

„ყვებიან ისეთ ამბებს, რაზეც ბევრი შეიძლება არ ლაპარაკობდეს. მაგალითად, 17 მაისს აქციაზე გავიცანი ერთი ბიჭი, რომელიც გეია. ეს ბიჭი მიყვებოდა საკუთარ ცხოვრებაზე. ეს იმდენად საინტერესო ისტორია იყო, რომ მინდოდა  დამთვალიერებელს მოსმენის საშუალებაც ჰქონოდა’’.

დინა ამბობს, რომ ფოტოზე აღბეჭდილ ახალგაზრდებს ძირითადად ის აერთიანებთ, რომ ეს ერთი თაობაა, მათი  ისტორიები კი განსხვავებული და მიუხედავად რაღაც პარალელებისა, ეს ისტორიები უფრო განსხვავდება ერთმანეთისგან, ვიდრე ჰგავს. დინა გამოფენის  – “ჩემი სივრცე” –  წიგნად ქცევას აპირებს:

“ჰენდ მეიდ წიგნს ვაკეთებ, ანუ ყველაფერი არის ხელით აწყობილი, ყდიდან დაწყებული, ტექსტებით დამთავრებული, ყველაფერს ხელით ვწერ. ეს იქნება 87 ცალი და ძირითადად ამაზე ვარ გადართული, საკმაოდ რთული აღმოჩნდა”.

დინასათვის ფოტოგრაფია შემოსავლის ძირითადი წყაროა. იგი ამბობს, რომ დოკუმენტალისტი ფოტოგრაფია. კთხვაზე, სად გადის დღეს ზღვარი პროფესიულ და  მოყვარულ ფოტოგრაფიას შორის, დინა პასუხობს, რომ შესაძლოა ეს ზღვარი დღეს წაშლილიც იყოს:

“რაც შემოვიდა აიფონები, მე მგონი ეს ზღვარი აღარ არსებობს –  ჩვეულებრივ გამვლელს შეუძლია გადაიღოს ძალიან მაგარი ფოტო და ატვირთოს. ფოტოჟურნალისტიკა ამით კარგავს ბევრ რამეს, თუმცა იქედან გამომდინარე, რომ მე ვარ ფოტოდოკუმენტალისტი, ვფიქრობ, ეს ჩემს სფეროს არ ემუქრება, რადგან დოკუმენტალისტი ფოტოგრაფები ორიენტირებულნი არიან გრძელვადიან პროექტებზე, ეს არ არის ერთი დღის კადრი და ერთი დღის ფოტო”.

2004 წელს დინა, როგორც თავად ამბობს,  ბედნიერი შემთხვევის წყალობით მოხვდა იური მეჩითოვთან სასწავლებლად. იქედან მოყოლებული ფოტოგრაფია მისი მთავარი გატაცება და პროფესიაა. იგი თავისუფალი ფოტოგრაფია, თუმცა მუშაობდა ფოტოჟურნალისტად ქართულ საინფორმაციო სააგენტოებსა და ჟურნალებში, იყო ფილმის ფოტოგრაფი. მისი ფოტოები დაბეჭდილია რამდენიმე წიგნში, მათ შორის, “ერთად ცხოვრება”, დაფინანსებული ბრიტანეთის საბჭოს მიერ, “ProArt ფოტოგრაფია” – დაფინანსებული “პროკრედიტ ბანკის”’ მიერ და ფოტოკონკურს “ქოლგის” ყველა გამოცემაში 2007 წლიდან. დაჯილდოვებულია სპეციალური პრიზით “Qolga  2011” და 2010 წელს ქალის საუკეთესო პორტრეტის ნომინაციაში “Black And White Mood””.

„ფოტოგრაფია არის ძირითადი, რასაც ვაკეთებ, რასაც ვთვლი, რომ უნდა გავაკეთო და რაც მინდა, რომ გავაკეთო. შესაბამისად, ფოტოგრაფია არის პირველ ადგილზე. თუმცა ძალიან მიყვარს კინო, ბევრი მეგობარი „კინოშნიკი’’ მყავს და მათთან ვცდილობ შევივსო ის დანაკლისი, რომელიც მაქვს ამ მხრივ’’, – ამბობს დინა.

კითხვაზე, რა იყო ყველაზე მნიშვნელოვანი ფოტოპროექტი მისთვის, დინა პასუხობს, რომ ეს არის პროექტი, სახელწოდებით „მე  –  საქართველო’’: „2007 წლიდან ვიღებ ამ ფოტოპროექტს და ჯერ ისევ ვმუშაობ. საქართველოს ყველა კუთხე მინდა იყოს გადაღებული, ჯერ კიდევ არ არის  დასრულებული პროექტი. ძალიან მინდა, რომ გამოვიდეს წიგნი. ვიმედოვნებ, რომ გამოვა’’.

აჭარის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის კონფერენცია სკოლის მოსწავლეთათვის

 

 

კონფერენციაზე წარმოდგენილი იქნება შემდეგი თემები:  “ენტეროვირუსული მენინგიტი”; “გრიპი”; “ხელების დაბანა”; “წითელა” და “ებოლა”.


კონფერენციის ფარგლებში პრეზენტაციებს წარმოადგენენ: ბათუმის №1, N5, საჯარო სკოლების, სარფის საჯარო სკოლის, ზემო წინსვლის საჯარო სკოლის, წმ. ანდრია პირველწოდებულის სახელობის სკოლის IX – XI კლასის მოსწავლეები.

 

კონფერენციის მონაწილეებს გადაეცემათ სუვენირები და სამახსოვრო საჩუქრები.

თამთა თათარაშვილის საჯარო ლექცია ”გენდერი და სექსუალობა ქართულ კინოში”

 

ლექციის მიზანია ქართულ კინოში ქალთა რეპრეზენტაციის ანალიზი ფემინისტური პერსპექტივიდან – “ერთი კონკრეტული ქართული ფილმის მაგალითზე განვიხილავთ, თუ როგორ იყენებს კინო სექსუალობას, დაშვებებისა და აკრძალვების სისტემას ფემინური და მასკულინური სუბიექტების წარმოებისათვის. ვიმსჯელებთ, თუ რა კონტექსტი განაპირობებდა ქალთა საკულტო სახეების შექმნას და როგორ იწარმოებოდა გენდერული სტერეოტიპები ქართული კინოს ისტორიაში”. 

 

საქართველოსა და ლიტვის პრეზიდენტების ვიზიტი ბათუმში

„საქართველოს ეკონომიკური პოლიტიკის პრიორიტეტებს შორის ძირითად მიმართულებას წარმოადგენს ლიბერალური საგარეო სავაჭრო პოლიტიკა. ის ნაბიჯები, რომელიც ჩვენ გადავდგით და რა მიმართულებთაც ვმოძრაობთ ბუნებრივად აისახება იმ ბიზნეს კლიმატზე რომელიც არის საქართველოში. საქართველო დღეს მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე საინტერესო საინვესტიციო კლიმატს ქმნის. ასევე რეგიონში ჩვენ ვართ ლიდერი ინვესტიციების და სავაჭრო პოტენციალის თვალსაზრისით,“ – განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა ბიზნესფორუმზე სიტყვით გამოსვლისას.

მისივე თქმით საქართველომ ახლახანს გადადგა მნიშვნელოვანი ნაბიჯები ევროპის სავაჭრო სისტემაში, ერთიან ევროპულ ბაზარში ინტეგრირების თვალსაზრისით.

„ხაზგასასმელია ასოცირების ხელშეკრულება, რომელსაც ახლახანს მოვაწერეთ ხელი და ასოცირების ხელშეკრულების ფარგლებში  ღრმა და ყოვლის მომცველი თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ ხელშეკრულება. ამ ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ ჩვენ რეალურად ვხსნით საქართველოდან ევროპის მსოფლიოში ყველაზე დიდ და ძლიერ ბაზარს ინვესტორებისათვის.

ხაზგასასმელია, აქვე ის რომ ეს ნაბიჯი არავის საწინააღმდეგოდ არ არის მიმართული და საქართველოს, როგორც ქვეყანას, არ უზღუდავს სხვა ქვეყნებთან თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ ხელშეკრულების გაფორმებას და გაღრმავებას იმ ურთიერთობებისა, რომელიც საქართველოს მანამდე ჰქონდა ამ მიმართულებით.

თუ ჩვენ ჯამში შევაფასებთ იმ პოტენციალს, რომელიც ამ ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ საქართველოს შეექმნა, ჩვენ შეგვიძლია დავინახოთ, რომ ერთი მხრივ, ჩვენ ახლა  500 მილიონიან ევროპულ ბაზარს ვუხსნით ინვესტორს, ასევე ჩვენ გვაქვს თავისუფალი ვაჭრობის ხელშეკრულება თურქეთთან, ასევე ჩვენ გვაქვს თავისუფალი ვაჭრობის ხელშეკრულება   დსთ-ს ქვეყნებთან. ეს ნიშნავს, რომ ჯამში ჩვენ ინვესტორებს დაახლოებით 900 მილიონიან ბაზარს ვუხსნით იმ შემთხვევაში, თუ ისინი თავის ბიზნესს განახორციელებენ საქართველოში”, – განაცხადა გიორგი მარგველაშვილმა.

უმნიშვნელოვანია ის ტრადიციული როლი, რომელიც საქართველოს უკავია ბიზნესის კუთხით, ის გეოპოლიტიკური როლი, რომელიც ჩვენ გვიკავია და რომლიდან გამომდინარეც, ჩვენ ვართ აბრეშუმის გზის ერთ-ერთი საკვანძო ქვეყანა. ამ თვალსაზრისით, საქართველოს როლი, როგორც კასპიის რეგიონის და შავი ზღვის რეგიონის დამაკავშირებელი როლი არის უმნიშვნელოვანესი. ახლახანს ჩვენ ხაზი გავუსვით იმას რომ ევრაზიის რეგიონში არსებული 14 ქვეყნიდან, რომელთაც არ აქვთ ზღვაზე გასასვლელი, საქართველო აი ამ რეგიონში  8 ქვეყნისთვის არის ზღვაზე გასვლის შესაძლებლობა და ეს ბუნებრივია ისევ ჩვენს საკომუნიკაციო როლს უკავშირდება. მნიშვნელოვანია საქართველოს ჩართვა ახალ აბრეშუმის გზაში,“ – განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა ბიზნეს ფორუმზე სიტყვით გამოსვლისას.

ბიზნეს ფორუმამდე საქართველოსა და ლიტვის პრეზიდენტები აჭარის მთავრობის თავმჯდომარეს, არჩილ ხაბაძეს აჭარის მთავრობის ადმინისტრაციაში შეხვდნენ. შეხვედრაზე მხარეებმა საქართველოსა და ლატვიას შორის არსებულ თანამშრომლობასა და სამომავლო თანამშრომლობაზე ისაუბრეს. ასევე დღეს ბათუმში ლატვიის საპატიო საკონსულო გაიხსნა.  საკონსულო ლატვიის პრეზიდენტმა, ანდრის ბერზინშმა და ლატვის საპატიო კონსულმა საქართველოში, ბექა ქანთარიამ. დღესვე საქართველოს და ლატვიის პრეზიდენტებმა ბათუმში განახლებული საზღვაო აკადემიის სასწავლო ცენტრი გახსნეს.

ბათუმის სახელმწიფო საზღვაო აკადემიამ  გერმანული  კომპანია „Festo“ – სგან შეიძინა ლაბორატორიული სტენდები.  საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს ბიუჯეტიდან აღნიშნული სამუშაოებისათვის2 000 000 ლარი  დაიხარჯა . დაახლოებით 500 000 ლარი კი  აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან გამოიყო.

ამჟამად საზღვაო აკადემიაში სულ 4 ლაბორატორიაა. ავტომატიკის, ელექტროტექნიკის, პნევმატიკისა და ჰიდრავლიკის. საწვრთნელი ცენტრი კი  თანამედროვე სასწავლო სიმულატორებით არის აღჭურვილი.

ხელვაჩაურის საკრებულოში ალასანიას თანაგუნდელი თავმჯდომარე გადააყენეს

თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადაყენების საკითხი დღის  წესრიგით გათვალისწინებულ 9 საკითხს შორის იყო.

„თვითმმართველობის კოდექსის „34 მუხლის თანახმად საკითხზე კენჭისყრა ფარული ხმის მიცემის პროცედურით წარიმართა. ხმების სრულად დათვლის შემდგომ საკრებულოს თავმჯდომარე ასლან კახიძე 15 ხმით- 5-ის წინააღმდეგ იქნა გადაყენებული, ხოლო ორი ბიულეტენი ბათილად გამოცხადდა,  კენჭისყრაში მონაწილეობა არ მიუღია საკრებულოს ფრაქცია „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ წევრებს,” – ნათქვამია ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ოფიციალურ ვებგვერდზე.

„ასეთი ფორმულირება იყო. თავმჯდომარემ საკრებულოს უმრავლესობა დაკარგაო. მე ვარ თავისუფალი დემოკრატების წევრი, მათი კვოტით გასული თავმჯდომარედ. როგორც უკვე არაკოალიციური პარტია, პოლიტიკური მოტივით გადამაყენეს,“ – უთხრას ასლან კახიძემ „ბათუმელებს“.

ასლან კახიძის თქმით, მის გადაყენებას მხარი “ქართული ოცნების”  დეპუტატებთან ერთად  “ბურჯანაძე-დემოკრატების” სამმა დეპუტატმაც დაუჭირა.

ხელვაჩაურის საკრებულოს თავმჯდომარის მოვალეობას ახალი თავმჯდომარის არჩევამდე ჯუმბერ ვარდმანიძე შეასრულებს. ვარდმანიძე ხელვაჩაურის საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილე იყო.

ბათუმი და იურმალა დამეგობრდნენ

ბათუმისა და იურმალის დამეგობრების შესახებ ხელშეკრულების ხელმოწერის ცერემონიალი ბათუმი, 27. 11. 2014

„ორივე ქალაქი არის ისტორიულად ტურისტული, რომელშიც სიცოცხლე ჩქეფს ტურიზმის თვალსაზრისით და განსაკუთრებით კულტურული ღონისძიებების თვალსაზრისით. იურმალა არის ცნობილი ფესტივალის ყოველწლიური მასპინძელი. ძალიან მნიშვნელოვანი იყო ჩვენთვის იურმალის მაგალითის გაზიარება. შეგვიძლია გავიზიაროთ იურმალას გამოცდილება საერთაშორისო ფესტივალებთან დაკავშირებით. ხელშეკრულება გვაძლევს საშუალებას ამ საკითხთან დაკავშირებით სამომავლოდ  შემდეგ ვიმსჯელოთ,“ – თქვა ბათუმის მერმა ხელმოწერის ცერემონიალის დასრულების შემდეგ.

მისი თქმით ხელშეკრულება პირველ რიგში კულტურულ ურთიერთობის გაღრმავებას ითვალისწინებს. ასევე ორ ქალაქს შორის თანამშრომლობა  იქნება განათლების, სპორტის და ტურიზმის თვალსაზრისით.

ბათუმისა და იურმალის დამეგობრების შესახებ ხელშეკრულების ხელმოწერის ცერემონიალს საქართველოს პრეზიდენტი გიორგი მარგველაშვილი, ლატვიის პრეზიდენტი ანდრის ბერზინში და აჭარის მთავრობის თავმჯდომარე არჩილ ხაბაძე ესწრებოდნენ.

ბათუმისა და იურმალის დამეგობრების შესახებ ხელშეკრულების ხელმოწერის ცერემონიალი ბათუმი, 27. 11. 2014

ბათუმში სამი ქვეყნის პარლამენტის საგარეო საქმეთა კომიტეტების თავმჯდომარეების შეხვედრა გაიმართა

 

სამად სეიდოვი, აჰმედ ბერატ ჩონკარი და თედო ჯაფარიძე. საქართველოს, აზერბაიჯანის და თურქეთის რესპუბლიკების პარლამენტების საგარეო საქმეთა კომიტეტების სამმხრივი შეხვედრა. ბათუმი 27.11.2014

 

„ვფიქრობ ძალიან მნიშვნელოვანი შეხვედრაა. რადგან სხვადასხვა ქვეყანას რეგიონის მომავალზე ერთი ხედვა აქვს. ჩვენ ვუზიარებთ ჩვენს ხედვას რეგიონის განვითარებაზე. ჩვენ გვაქვს საერთო ღირებულებები.

 

სამ ქვეყანას შორის ურთიერთობა უნდა იყოს და შესაძლებელია იყოს, მაგალითი რეგიონის სხვა ქვეყნებისთვის. მხედველობაში უნდა მივიღოთ მსოფლიოში არსებული კონფლიქტები.  უკრაინაში მიმდინარე მოვლენები, ისლამური სახელწიფოს შექმნა, მსოფლიოში არასტაბილური ეკონომიკური მდგომარეობა ამჟამად.

 

თითოეულ ქვეყანას შეუძლია აჩვენოს რომ ერთიანობით შეგვიძლია მივაღწიოთ ეკონომიკურ პროგრესს, მშვიდობას. ერთიანობით შეგვიძლია დავამტკიცოთ, რომ თუ მეზობელ სახელმწიფოებს შეუძლიათ კომუნიკაცია და ერთად ყოფნა, ეს იქნება საუკეთესო გზავნილი მსოფლიოსთვის.

 

დღეს სხვადასხვა საკითხზე ვიმსჯელეთ: შევთანხმდით, რომ სამი თანათავმჯდომარის შეხვედრა თურქეთში გაიმართება. შევთანხმდით, რომ შემდეგ შეხვედრებზე უნდა გავაკეთოთ იმაზე მეტი ვიდრე წარსულში გაგვიკეთებია. ამ შეხედულებების მქონენი შევთანხმდით, რომ ვითანამშრომლოთ ხვადასხვა საერთაშორისო ორგანიზაციასთან და ინსტიტუციასთან. ვფიქრობ, რომ ეს ჩვენი თანამშრომლობის შედეგია. ამავე დროს იმედი მაქვს, რომ ამგვარი თანამშრომლობა და შეხვედრები არამარტო პარლამენტის წარმომადგენლებს შორის, არამედ მედიის, კულტურის, სამოქალაქო საზოგადოების, არასამთავრობოების წარმომადგენლებთან ერთად გაიმართება,“ – განაცხადა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მილი მეჯლისის საგარეო და საპარლამენტთაშორისო ურთიერთობათა კომიტეტის თავმჯდომარემ სამად სეიდოვმა.

 

საქართველოს, აზერბაიჯანის და თურქეთის რესპუბლიკების პარლამენტების საგარეო საქმეთა კომიტეტების სამმხრივი შეხვედრა. ბათუმი 27.11.2014

 

„ეს თურქეთის, აზერბაიჯანისა და საქართველოს პარლამენტების საგარეო ურთიერთობების კომიტეტის მეორე შეხვედრაა. დღეს ჩვენს ქვეყნებს შორის არსებულ ეკონომიკურ და კულტურულ ურთიერთობებზე ვილაპარაკეთ,“- განაცხადა თურქეთის რესპუბლიკის დიდი ეროვნული ასამბლეის საგარეო საქმეთა კომიტეტის თავმჯდომარემ აჰმედ ბერატ ჩონკარმა.

 

შეხვედრაზე ექსპერტის სტატუსით იყო მიწვეული საქართველოს საგარეო საქმეთა ყოფილი მინისტრი ირაკლი მენაღარიშვილი, რომელიც ახლა სტრატეგიული კვლევევნის ცენტრის დირექტორია და  საქართველოს კულტურის ყოფილი მინისტრი ვალერი ასათიანი. ასათიანი ამჟამად ასოციაცია „კულტურათა დიალოგი 21-ე საუკუნე“ პრეზიდენტია.

 

 „ირაკლი მენაღარიშვილმა ისაუბრა საგარეო პოლიტიკურ რეალობებზე რეგიონში, თუ რა  დინამიკაა, როგორ ვითარდება მოვლენები. მოგვაწოდა თავის მოსაზრებები, პერსპექტივებთან დაკავშირებთ, როგორ შეიძლება განვითარდეს და რა როლი შეიძლება ითამაშოს ამაში თურქეთმა, საქართველომ და აზერბაიჯანმა.

 

ვალერი ასათიანმა ისაუბრა კულტურაზე, როგორც საგარეო პოლიტიკურ ინსტრუმენტზე. შედეგი ამ შეხვედრის არის ის რომ რეგიონის სამი წარმომადგენელი ვსაუბრობთ ყველა თემაზე რაც ეხება ამ სამი ქვეყნის სტაბილურობას, უსაფრთხოებას და ეკონომიკურ განვითარებას,“ – განაცხადა საქართველოს პარლამენტის საგარეო ურთიერთობათა  კომიტეტის თავმჯდომარემ თედო ჯაფარიძემ.

 

მისივე თქმით დღეს შეხვედრაზე საუბარი იყო რეგიონულ პოლიტიკაზე, ეკონომიკურ თანამშრომლობაზე, ეკონომიკაზე და ენერგო უსაფრთხოებაზე. 

 

საქართველოს, აზერბაიჯანის და თურქეთის რესპუბლიკების პარლამენტების საგარეო საქმეთა კომიტეტების სამმხრივი შეხვედრა. ბათუმი 27.11.2014

 

საქართველოს, აზერბაიჯანის და თურქეთის რესპუბლიკების პარლამენტების საგარეო საქმეთა კომიტეტების სამმხრივი შეხვედრა. ბათუმი 27.11.2014

 

ირაკლი მენაღარიშვილი და ვალერი ასათიანი საქართველოს, აზერბაიჯანის და თურქეთის რესპუბლიკების პარლამენტების საგარეო საქმეთა კომიტეტების სამმხრივი შეხვედრა. ბათუმი 27.11.2014

Exit mobile version