Batumelebi

შემოსავლების სამსახურის ინფორმაციით, სარფის საბაჟოზე დიდი ოდენობით არადეკლარირებული ოქროს ნაკეთობების შემოტანის მცდელობის 2 ფაქტი აღკვეთეს.

„მებაჟე ოფიცრებმა ეჭვის საფუძველზე, საქართველოსა და უცხო ქვეყნის მოქალაქეების, როგორც ფიზიკური, ასევე კუთვნილი ბარგის დეტალური დათვალიერების შედეგად, საერთო ჯამში 242 გრამი არადეკლარირებული ოქროს ნაკეთობები აღმოაჩინეს.

არადეკლარირებული საქონლის საერთო საბაჟო ღირებულებამ 78 332  ლარი შეადგინა,“ – წერს შემოსავლების სამსახური.

შემოსავლების სამსახურის ცნობით, „კანონდამრღვევი საქართველოს   მოქალაქის მიმართ, საქმის მასალები შემდგომი რეაგირების მიზნით, ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურს გადაეცა, ხოლო უცხო ქვეყნის მოქალაქე საბაჟო კოდექსის 168 მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული სამართალდარღვევისათვის 8 215 ლარით დაჯარიმდა.“

ბათუმი-ახალციხის ცენტრალურ მაგისტრალზე, სოფელ ერგესთან ახლოს, ავარიის შედეგად ერთი ადამიანი დაიღუპა, ორი კი დაშავდა. დაღუპული კაცია.

დაშავებული პირები საავადმყოფოში არიან გადაყვანილნი.

შემთხვევა დღეს, 15 მარტს მოხდა. ავარიის გამო ცენტრალურ გზაზე გრძელი საცობი წარმოიშვა და გადაადგილება დაახლოებით 1 საათის განმავლობაში შეფერხებული იყო.

შსს-ს ინფორმაციით, გამოძიება დაწყებულია სსკ-ის 276-ე მუხლით, რაც გულისხმობს ავტომობილის მოძრაობის უსაფრთხოების წესის დარღვევას, რამაც ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა გამოიწვია.

ბათუმის მერიის ინფორმაციით, ბათუმში, რამდენიმე ქუჩაზე გადაადგილება იზღუდება.

16 მარტის ჩათვლით მოძრაობა შეზღუდულია გოგებაშვილის ქუჩაზე, ილია ჭავჭავაძის ქუჩიდან შოთა რუსთაველის ქუჩამდე მონაკვეთში.

მერიის განცხადებით, გადაადგილების შეზღუდვა ინფრასტრუქტურის რეაბილიტაციას უკავშირდება.

სარეაბილიტაციო სამუშაოებთან დაკავშირებით, სატრანსპორტო მოძრაობა შეიზღუდება მემედ აბაშიძის ქუჩაზეც. ასევე, პეტრე მელიქიშვილის ქუჩიდან ვაჟა-ფშაველას ქუჩამდე მონაკვეთში.

„შეზღუდვა უკავშირდება მემედ აბაშიძის ქუჩის სარეაბილიტაციო სამუშაოების დაწყებას, პეტრე მელიქიშვილის ქუჩიდან დემეტრე თავდადებულის ქუჩამდე მონაკვეთში. პროექტის ფარგლებში არსებული ქვაფენილი ჩანაცვლდება ასფალტის საფარით და მოეწყობა სანიაღვრე სისტემა“ – ამბობს მერია.

მათი ინფორმაციით, სამუშაოები მიმდინარე წლის 6 აპრილს უნდა დასრულდეს.

_______________

მთავარი ფოტო: ბათუმი, მემედ აბაშიძის ქუჩა/ფოტო: ბათუმელები

დღეს 14 მარტს, პარლამენტის წინ, საპროტესტო აქცია გამართეს ცხოველთა უფლებადამცველებმა.

ისინი აპროტესტებენ „ქართული ოცნების“ მთავრობის განკარგულებაში არსებულ ჩანაწერს, რომლის მიხედვითაც, აკრძალულია სტერილიზაციის მიზნით გადაყვანილი ცხოველის დაბრუნება, სკოლამდელი აღზრდის და სამედიცინო დაწესებულებებთან, ასევე, საზოგადოებრივი კვების ობიექტებთან, აგრარულ ბაზრებთან, სასტუმროსთან, საბავშვო და სპორტულ მოედნებთან.

რატომ არის სარისკო ეს ჩანაწერი და რას უპირებს სახელმწიფო ქუჩიდან აყვანილ ცხოველებს? – ამ თემაზე „ბათუმელები“  Zero Strays Georgia -ს დამფუძნებელს და ცხოველთადამცველ მარიამ შეყილაძეს ესაუბრა.

შინაური ცხოველების ჰიპერპოპულაციის მართვის საპილოტე პროგრამა 2025 წელს დაიწყო და აქამდე არ არსებობდა ჩანაწერი, რომელიც გასტერილებული ცხოველის უკან დაბრუნებას არ ითვალისწინებდა. თუმცა, ამის მიუხედავად, მაინც ქრებოდა კონკრეტული ადგილებიდან ცხოველები და ასობით აქტივისტი, – ქუთაისიდან, ზესტაფონიდან თუ ტყიბულიდან გვაწვდიდა ამ ინფორმაციას, რომ ცხოველებს სტერილიზაციის შემდეგ, ბუნებრივ გარემოში აღარ აბრუნებდნენ.

წელს უკვე მთავრობის განკარგულებაში ჩანაწერი გაჩნდა, სადაც კონკრეტული ადგილებია მითითებული, სად ვერ დაბრუნდება ცხოველი. ასეთი ადგილია მაგალითად, კვების ობიექტები, საბავშვო ბაღები და ასე შემდეგ.

აქ პრობლემაა ის, რომ ჩანაწერში წერია „თან“ და არა ვთქვათ „ში“. მაგალითად, ვერ დაბრუნდება სკოლას-თან, ბაღ-თან, მოედან-თან, კვების ობიექტ-თან. რას გულისხმობენ ამ “თან”-ში, ეს არის მნიშვნელოვანი.

რამდენ მეტრს გულისხმობენ? 100 მეტრში, 50 მეტრში, 200 მეტრში? – ძალიან ბუნდოვანი ეს ჩანაწერი“-ამბობს მარიამ შეყილაძე.

მისი თქმით, ძაღლი და კატა კომპანიონი ცხოველია, რომელიც მუდმივად ადამიანების თავშეყრის ადგილებში ბინადრობს და შეუძლებელია აუკრძალო არ დაბინავდეს რაღაც საცხობთან, თუ იქ მიკედლებულია და ჰყავს მზრუნველი მიმკედლებელი ადამიანიც.

„ის ადგილები, სადაც ვთქვათ ძაღლი ან კატა არ უნდა მოხვდეს, უნდა იყოს შემოსაზღვრული. მაგალითად, ბაღი უნდა იყოს დაცული, შემოღობილი და იქ ბაღის ადმინისტრაციამ უნდა უზრუნველყოს, თუ არ უნდათ ცხოველის მოხვედრა მათ ტერიტორიაზე, შიგნით. მაგრამ განკარგულებაში საუბარია ბაღთან გადაადგილებაზე და ამ ჩანაწერს ვეწინააღმდეგებით კატეგორიულად. უფრო  ნათელი უნდა იყოს ეს ჩანაწერი და არა ასეთი ბუნდოვანი.

თუ მაგალითად, ლუბლიანას ქუჩაზე რაღაც საცხობთან მიკედლებული ძაღლი თუ აიყვანეს, ის ძაღლი ისევ იმ ადგილას უნდა დაბრუნდეს. მაგრამ ის ჩანაწერი, რაც ამ 412-ე დადგენილების მე-3 მუხლის მე-3 პუნქტში გვაქვს, კრძალავს კვების ობიექტებთან, საავადმყოფოებთან ცხოველების დაბრუნებას.

გუშინ გვქონდა შეხვედრა სურსათის ეროვნულ სააგენტოსთან ცხოველთმოყვარულებს, დამცველებს და ორგანიზაციებს და დავსვით კითხვები, რომ თუ ამ ადგილებში ვერ დააბრუნებთ ცხოველებს, მაშინ სად უპირებთ მათ გადაყვანას?  დაუსახლებელ ადგილებში უპირებთ ჩამოსმას, ტყეებში, ტრასებზე? პასუხი იყო – არა. მაშინ სად? – ამაზე პასუხი არ მოგვისმენია“- ამბობს მარიამ შეყილაძე.

ფიქრობთ, რომ ცხოველები შეიძლება გაანადგურონ? – ვკითხეთ მარიამს.

„დანამდვილებით ვერ გეტყვით, მაგრამ რა თქმა უნდა გვიჩნდება ეჭვი, რომ შეიძლება ევთანაზიას უპირებდნენ და არ დააბრუნონ. ფაქტია, რომ 2025 წელს ასობით ძაღლი გაუჩინარდა და არ დაბრუნებულა მიკედლების არეალებში. ამიტომ ჩვენ მოვითხოვთ, რომ საპილოტე პროგრამაში ჩართულ ეკიპაჟებს ჰქონდეთ სამხრე კამერები, როცა ძაღლების დაჭერებს განახორციელებენ“- ამბობს მარიამ შეყილაძე.

2026 წლის განკარგულებით საუბარია 36 000 ცხოველის სტერილიზაციაზე.

უხეში გათვლებით, ნახევარი მილიონი მიუსაფარი ცხოველი გვყავს ქვეყანაში. საუბარია როგორც ძაღლზე, ისე კატაზე და ბუნებრივია, არ ვეწინააღმდეგებით, რომ სახელმწიფომ მასობრივი სტერილიზაციის კამპანიები დაიწყოს. პირიქით, მივესალმებით, ვოცნებობდით კიდეც ამაზე, მაგრამ მოვითხოვთ, რომ მაქსიმალურად გამჭვირვალედ და ჰუმანურად განხორციელდეს ეს პროექტი და ამხელა თანხები არ გაიფლანგოს, მაგრამ გვაქვს შენიშვნები.

მიგვაჩნია, რომ ძაღლი, რომელიც უკვე სტერილიზებულია და საყურეც აქვს, არ უნდა აიყვანონ ტყიბულიდან და გადაიყვანონ ქუთაისის თავშესაფარში იმისთვის, რომ მხოლოდ ცოფის აცრა გაუკეთდეს. აცრის გაკეთება ადგილზეც შესაძლებელია.

ჩვენ გვინდა ჩანაწერი, – ცხოველი დაბრუნდეს პირვანდელ არეალში, იქიდან, საიდანაც იქნა აყვანილი. თუმცა, რომც დააბრუნონ გასტერილებული ცხოველები, ეს მაინც ეს ვერ მოაგვარებს ამ ცხოველებთან დაკავშირებულ პრობლემებს.

მართალია, ჩვენმა ქვეყანამ მიიღო ორგანული კანონი “შინაურ ბინადარ ცხოველთა კეთილდღეობის შესახებ”, რომელიც აქამდე არ გვქონდა და ამისთვისაც ბევრს ვიბრძოდით, რომ სამართლებრივად მოწესრიგდეს შინაური ცხოველის მოვლა-პატრონობის ყოლის წესი ქვეყანაში, რომელიც აქამდე სრულიად უკონტროლო იყო, – ნებისმიერ ადამიანს შეეძლო ცხოველის გამრავლება, ყოლა ოფიციალური საშენის რეგისტრაციის გარეშე და ლიცენზიების გარეშე და შემდეგ ამ ცხოველების უდიდესი ნაწილი ხვდებოდა ქუჩაში.

მიზანია, რომ სახლებიდან ქუჩაში ცხოველების მოდინება შეწყდეს. წინააღმდეგ შემთხვევაში მხოლოდ ქუჩაში ასტერილო ცხოველი, ამით ვერაფერს შეცვლი“- ამბობს მარიამ შეყილაძე.

________________

მთავარი ფოტო: აქცია პარლამენტთან ცხოველების დასაცავად.

რამდენიმე კვირაა, ბათუმის მერია ბულვარში და სანაპირო ზოლზე არსებულ სავაჭრო ობიექტებს ანგრევს. „უსახური და უნებართვო“ – ასე მოიხსენიებს მერიის მუნიციპალაური ინსპექცია დანგრეულ ობიექტებს, რომლებსაც ბულდოზერით გადაუარეს.

თუკი ჯიხურები და სხვა ობიექტები უნებართვოდ იყო განთავსებული ბულვარში, როგორ აძლევდა მერია წლების განმავლობაში მათ ფუნქციონირების საშუალებას? სად იყო მერი, სად იყვნენ ზედამხედველობისა და აღსრულების სამსახურები?

ბათუმის საკრებულოს წევრი „ლელოდან“ ვაჟა დარჩია, რომელსაც „ბათუმელები“ ამ თემაზე ესაუბრა, ამბობს, რომ აქამდე ბულვარი თორნიკე რიჟვაძეს და ყოფილ მერს, არჩილ ჩიქოვანს ჰქონდათ გადანაწილებული, ახლა პოლიციელებმა – გიორგი ცინცაძემ და სულხან თამაზაშვილმა გადაინაწილეს.

„აღსრულება იმიტომ გახდა მნიშვნელოვანი, რომ სრულიად შეიცვალა მმართველი რგოლი რეგიონში. შეიცვალა როგორც მთავრობის თავმჯდომარე, ასევე ქალაქის მერი, ბულვარის დირექტორი კი პოლიციის მეექვსე განყოფილების უფროსია.

ის ადამიანები, ვინც ამ ტერიტორიაზე ძირითადად ბიზნესებს აკეთებდნენ, იყო რიჟვაძის და ჩიქოვანის გუნდი, მათთან დაახლოებული ადამიანები, ასე ვთქვათ. ახლა ეს ხალხი გაიყვანეს და საკუთარი გავლენებს ზრდიან. ეს არ არის მაინცა და მაინც კავშირში ბულვარის გენერალურ გეგმასთან.

ეს რომ ასე იყოს, მაშინ G17-ის და „სან-რემოს“ მეპატრონეები როგორ ახერხებენ პლაჟზე ფუნდამენტური ნაგებობის აშენებას? როგორ ფართოვდება „სან-რემო“, მაშინ როცა რეკომენდაციაა, რომ ბათუმის სანაპირო ზოლზე არ უნდა იყოს ფუნდამენტური ნაგებობები.

ის, რომ ბულვარის შესასვლელში ქორწინების სახლი დაანგრიეს და ესეც გენგეგმის ნაწილი იყო, ესეც ტყუილია. მაშინ რატომ ვტოვებთ „სან-რემოს“, G-17-ს“, შერჩევითად ხდება დოკუმენტის აღსრულება? მაგრამ, გადავხედოთ ვინ არიან ამ ობიექტების მფლობელები – რა თქმა უნდა, „ქართული ოცნების“ მოქმედ გუნდთან დაკავშირებული პირები.

თუ ბულვარის გენგეგმა იყო ამ ნგრევის ამოსავალი, ეს ორი ნებართვა რატომ გაიცა და რატომ დაინგრა სხვა შენობები?

ის ჯიხურები, რომლებიც სუვენირების გამყიდველებს წაართვეს და გაიტანეს, თავის დროზე ხომ იყო მერიასთან შეთანხმებული, თუ მაშინ არ იყო უსახური, ახლა რატომ გახდა. თუ უსახური იყო, რატომ შეითანხმეს?

ის, რომ დანგრევა მოუხდათ ამ ობიექტების და თავად მეპატრონეებმა არ გაიტანეს, ესეც იმ პრაქტიკის შედეგია, რასაც აქამდე აწარმოებდა მერია, რომ გაფრთხილების მიუხედავად არ ხდებოდა აღსრულება და ეს ადამიანებიც მიეჩვივნენ, რომ მაინც არავინ დაანგრევდა.

არჩევნების წინ სჭირდებოდა ამ ხალხის ხმები „ოცნებას“ და არ აწყობდა ხალხის განაწყენება და აქაც პოლიტიკური ინტერესები იყო“, – ამბობს ვაჟა დარჩია.

მისი აზრითაც, ბათუმის ბულვარში ბევრი უსახური და გაუმართავი ობიექტი იდგა, მათ შორის ბავშვთა გასართობ სივრცეებში. ამას მოჰყვა კიდეც მძიმე შედეგები და დაშავდა მცირეწლოვანი ბავშვი, თუმცა მერიას არც მაშინ მიუღია მკვეთრი ზომები.

„წლების განმავლობაში შენდებოდა ეს ობიექტები ბულვარში უნებართვოდ, კანონდარღვევით, მიუხედავად იმისა, რომ პრობლემა იდენტიფიცირებული იყო და ამაზე მუდმივად ვსაუბრობდით. „ქართულმა ოცნება“ თავად მიიღო ამნისტიის კანონი და ხელი შეუწყო უნებართვო და კანონთან შეუსაბამო ნაგებობების „გაპრავებას“.

ახლა, აჭარის მთავრობის ახალმა თავმჯდომარემ, დაიწყო თითქოს ამ ობიექტების დაშლის პროცესი, ბულვარის გენერალური გეგმის აღსრულების ნაწილში“ – ამბობს ვაჟა დარჩია.

ბათუმის ბულვარის გენგეგმა, რის მომზადებაშიც ბიუჯეტიდან ნახევარ მილიონამდე ლარი დაიხარჯა, ბათუმის საკრებულომ 2022 წლის აგვისტოში დაამტკიცა. რატომ დაიწყო აღსრულება 4 წლის დაგვიანებით? – ვკითხეთ ვაჟა დარჩიას.

მისი თქმით, გენგეგმის მიხედვით უნდა დანგრეულიყო ბულვარში უნებართვოდ აშენებული „ამბასადორიც“, თუმცა მოგვიანებით დოკუმენტში შესწორება შეიტანეს და ასე დატოვეს უკანონო მშენებლობა ბულვარის ცენტრში.

„ეს შესწორება გულისხმობდა იმას, რომ დოკუმენტში ეწერა შეუსაბამოა „ამბასადორი“ ბათუმის ბულვართან და ეს ჩაასწორა საკრებულომ. თუ ჩვენ ვერ ვწყვეტთ საკითხს, მაშინ რატომ ვიხდით გენგეგმაში ამდენ ფულს? მაგრამ „ამბასადორ ჯგუფი“ ერთ-ერთი საყრდენია „ოცნების“ ხელისუფლების.

ბათუმის ბულვარის გენერალური გეგმა საუბრობს ბათუმში ფუნქციურ ზონებზე. თუმცა რა ზონებზეა საუბარი, ჩვენ რაიმე განცხადება ბათუმის ბულვარის ადმინისტრაციიდან, მერიიდან, აჭარის მთავრობიდან არაფერი გაგვიგია. არ გაგვიგია არაფერი იგივე კლუბურ ზონაზე, გასართობ ზონაზე, კაფეების ზონაზე. ვხედავთ მხოლოდ ნგრევას“, – ამბობს ვაჟა დარჩია.

ბათუმის ბულვარის ადმინისტრაცია ახალ ბულვარში გამწვანებული ადგილის ჩაბეტონებას და საბავშვო კუთხის მოწყობას გეგმავს. რკინა-ბეტონის ფილით და კაუჩუკით სულ მცირე 500 კვადრატული მეტრი ფართობი დაიფარება. მოეწყობა ბეტონის სკამები.

სამუშაოებზე ტენდერი უკვე გამოცხადებულია. შესყიდვის სავარაუდო ღირებულება კი 374 ათას 201 ლარია.

ამ გეგმის მიხედვით, ბათუმის ბულვარში კიდევ უფრო შემცირდება მწვანე საფარი.

ვაჟა დარჩიას ვკითხეთ, იცის თუ არა ამის შესახებ საკრებულომ და რატომ მიიღეს მსგავსი გადაწყვეტილება მაშინ, როცა ბულვარის გენგეგმა მწვანე საფარის გაზრდას ითვალისწინებს და არა შემცირებას?

მისი თქმით, პროექტთან დაკავშირებით ინფორმაცია არ აქვს, მაგრამ მწვანე საფარი გენგეგმით პრიორიტეტია.

„რა თმა უნდა, გამწვანებას მთავარი როლი უკავია ამ გენგეგმაში და რეკომენდაციაცაა, რომ მაქსიმალურად უნდა იყოს ბულვარში მწვანე სივრცეები“, – გვეუბნება ის.

„ბათუმელები“ ეცდება გაარკვიოს, ამჯერად რატომ არღვევს მერია დამტკიცებულ გენგეგმას.

საქართველოში, ადამიანის ფუნდამენტური უფლებების დარღვევის და დემოკრატიის მკვეთრი უკუსვლის გამო, ეუთოს „მოსკოვის მექანიზმი“ ამოქმედდა. ეუთოს 24 წევრი ქვეყანა მოუწოდებს „ქართულ ოცნებას“ აღმოფხვრას დემოკრატიული უკან დახევა და სრულად შეასრულოს მოსკოვის მექანიზმის რეკომენდაციები.

თუ „ქართული ოცნება“ ამჯერადაც უგულებელყოფს ამ რეკომენდაციებს, როგორ მოხდება „მოსკოვის მექანიზმის“ აღსრულება და შესაძლებელია თუ არა ამ მექანიზმის ფარგლებში, ჰააგაში ივანიშვილის წინააღმდეგ გამოძიება დაიწყოს კაცობრიობის წინააღმდეგ ჩადენილ სავარაუდო დანაშაულებთან დაკავშირებით? – ამ თემაზე „ბათუმელები“ ესაუბრა სახალხო დამცველის ყოფილ მოადგილეს, უფლებადამცველ გიორგი ბურჯანაძეს.

• ბატონო გიორგი, როგორ დაიწყება „მოსკოვის მექანიზმის“ აღსრულება, ანუ რა ნაბიჯებს უნდა ველოდეთ „ქართულ ოცნებასთან“ მიმართებაში?

„მოსკოვის მექანიზმი“ გამოიყენება მაშინ, როდესაც ადამიანის უფლებების მასობრივ დარღვევებს აქვს ადგილი. ამ მექანიზმის გამოყენება შეუძლია ეუთოს მინიმუმ 10 სახელმწიფოს და მისი ამოქმედების შემთხვევაში ირთვება პროცედურა, რომლის მიხედვითაც ინიშნება ერთი ან რამდენიმე მომხსენებელი, რომლებიც ახდენენ ამ მასობრივი უფლებადარღვევების დოკუმენტირებას, გასცემენ შესაბამის რეკომენდაციებს იმისთვის, რათა ეს დარღვევები გამოსწორდეს.

ეს მექანიზმი არსებობს 90-იანი წლებიდან და ჯამურად, 17-ჯერ არის გამოყენებული. საქართველოს შემთხვევა არის მეჩვიდმეტე. ეს მექანიზმი გამოყენებულია ისეთი ქვეყნების წინააღმდეგ, როგორიცაა რუსეთი, ბელარუსი, თურქმენეთი და ასე შემდეგ. ამ 17-დან ოთხი არის უკრაინაში ომის დაწყების შემდგომ რუსეთის წინააღმდეგ გამოყენებული.

საქართველოსაც აქვს მხარი დაჭერილი ამ მექანიზმის ამოქმედებაზე სხვა სახელმწიფოებთან მიმართებაში და ეს მექანიზმი მიზნად ისახავს იმას, რომ ადამიანის უფლებების დარღვევები დაადოკუმენტიროს. ამ ანგარიშის შემდგომ ეუთო და ეუთოს წევრი სახელმწიფოები იწყებენ გაცემული რეკომენდაციების აღსრულების ზედამხედველობას მათი უფლებამოსილების შესაბამისად.

• საქართველოს შემთხვევაში წერია, რომ „ოცნებამ“ უნდა აღმოფხვრას დემოკრატიული უკუსვლა, შეწყვიტოს პოლიტიკური ოპონენტების და ჟურნალისტების დევნა, უკან გაიწვიოს ყველა რეპრესიული კანონი, რომელიც ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებებს. ჯერჯერობით „ოცნებისგან“ რაც გვესმის, საუბრობს რაღაც ფაქტობრივ უზუსტობებზე. რა მოხდება ამის შემდეგ, თუ არცერთი მიმართულებით არ გადადგა „ოცნებამ“ ნაბიჯი?

„ფაქტობრივი უზუსტობის“ ნაწილზე ვიტყვი, რადგან ეს მექანიზმი იძლევა იმის საშუალებას, რომ იმ სახელმწიფომ, რომლის წინააღმდეგაც ხდება მისი გამოყენება, დანიშნოს თავისი ექსპერტი. „ქართულ ოცნებას“ ამის შესაძლებლობა ჰქონდა, მაგრამ არ დანიშნეს ექსპერტი. დასკვნა – ისინი რეალურად საჭიროდ არ მიიჩნევდნენ თავიანთი ექსპერტის დანიშვნას და ენდობოდნენ იმ პოლონელ ექსპერტს, რომელმაც მოამზადა დოკუმენტი.

შესაბამისად, ახლა ძახილი, რომ „არ არის სწორი“ იმის მცდელობაა, რომ სხვა რამეზე გადაიტანონ ყურადღება.

გუშინ 24-მა ქვეყანამ გაავრცელა განცხადება ეუთოს ფარგლებში და დღეს ცალკე განცხადება გამოაქვეყნა საფრანგეთმა. ყველა განცხადება და მოწოდება არის შემდეგი შინაარსის, რომ მთავარი რეკომენდაციები – იქნება ეს რეპრესიული კანონების გაუქმება, პოლიტპატიმრების გათავისუფლება, სასამართლო რეფორმა და ა.შ. გამოასწორონ. თუ არ გამოასწორებენ, პირდაპირ წერია ანგარიშში, რომ გამოვიყენებთ იმ საერთაშორისო ბერკეტებსა და მექანიზმებს, რაზეც მიგვითითა „მოსკოვის მექანიზმის“ ექსპერტმაო.

ეს არის ანგარიში, რომელიც აიდენტიფიცირებს პრობლემებს და მის გამოსწორებაზე ეუბნებიან სახელმწიფოს.

სახელმწიფოსთან ერთად არსებობს საერთაშორისო მექანიზმები, რომელთა გამოყენების შემთხვევაშიც შესაძლებელია რაღაცის გაკეთება აიძულო სახელმწიფოს. წინააღმდეგ შემთხვევაში გამოიყენებს უფრო მკაცრ მექანიზმებს.

• რომელია უფრო მკაცრი მექანიზმი?

ერთია ჰააგის ტრიბუნალი. ასევე არსებობს უნივერსალური იურისდიქცია. ეს არის მექანიზმი, რომლითაც მაგალითად, გერმანელ პროკურორს შეუძლია, როგორც გერმანიაში ჩადენილი წამება გამოიძიოს და წაუყენოს პირს ბრალი, ასევე შეუძლია თბილისში ან ბათუმში ჩადენილ წამებაზე დაიწყოს გამოძიება და წაუყენოს პირს ბრალი.

მესამეა, სახელმწიფოთაშორისი დავები ევროსასამართლოში – სახელმწიფოებმა რომ უჩივლონ საქართველოს.

მეოთხე მექანიზმია გაეროს მართლმსაჯულების წინაშე, ვალდებულების დაკისრება.

მეხუთეა სანქციების გამოყენება და ა.შ. ანუ ეს ყველაფერი ერთობლიობაში არის ის, რომ თუ სახელმწიფო არ შეასრულებს მასზე დაკისრებულ მოვალეობას და არ შეასრულებს ამ რეკომენდაციებს, ყველა ეს მექანიზმი ამოქმედდება.

• საზოგადოებაში გაჩნდა მოლოდინი, რომ შესაძლოა ივანიშვილს მოუწიოს ჰააგაში პასუხისგება ქიმიური მოწამვლისა და წამების სავარაუდო ფაქტებზე. როგორ ფიქრობთ, არსებობს გზები, რომ მან თავი დააღწიოს ამ ყველაფერს?

ეს მექანიზმები არსებობს და პასუხისმგებლობის დაკისრებაც შესაძლებელია.

პირველ რიგში მოხდება სიტუაციის გადაცემა. შემდეგ სასამართლო პროკურორი აფასებს იმას, რამდენად არის სახეზე გამოძიების დასაწყებად საკმარისი საფუძვლები. გამოძიებას რომ იწყებს, მერე წყვეტს ამ შემთხვევაში ის, ვის მიმართ დაიწყოს სისხლისსამართლებრივი დევნა.

ამ მექანიზმების გააქტიურებას სჭირდება პოლიტიკური გადაწყვეტილება გარკვეული სახელმწიფოების მხრიდან.

• შეუძლია „ოცნებას“ თქვას, რომ დრო სჭირდება ამ ყველაფერს და გაწელოს პროცესი თუ მყისიერად უნდა დაიწყოს რეკომენდაციების შესრულება?   

„ოცნებას“ ორი კვირა ჰქონდა ამ ანგარიშზე პასუხის წარსადგენად. ამის შემდეგ კი კონკრეტული ფიქსირებული ვადები აღარ არსებობს, რომ ვთქვათ ერთ წელში უნდა შეასრულონ თუ ნახევარ წელში ეს რეკომენდაციები.

• ახლახან ჰააგის სასამართლოს მიმართა ლიეტუამ, რომ დაიწყონ გამოძიება ბელარუსის პრეზიდენტ ლუკაშენკოს მიერ ჩადენილი დანაშაულებზე. იგივე შეიძლება მოხდეს საქართველოს შემთხვევაშიც?

თეორიულად შეიძლება ეს მოხდეს, დიახ. ამაზე საუბრობს „მოსკოვის მექანიზმის“ მომხსენებელიც. რატომ არის მნიშვნელოვანი პატრიცია გჟებიკის მიერ დაწერილი ეს რეკომენდაცია? იმიტომ, რომ ის არის საერთაშორისო სისხლის სამართლის სპეციალისტი და პროფესორი ამ დარგში. შესაბამისად, მის მიერ გაცემული ეს რეკომენდაცია გაცილებით უფრო წონიანია, ვიდრე პირობითად ეს რეკომენდაცია რომ გაეცა ადამიანის უფლებების ექსპერტს.

• პრორუსულმა პარტიებმა უკვე დაიწყეს მოწოდებები, რომ საქართველომ უნდა დატოვოს ყველა საერთაშორისო ორგანიზაცია „მოსკოვის მექანიზმის“ გამო. ასეც რომ მოიქცეს „ოცნება“, შეძლებენ გაექცნენ პასუხისმგებლობას?

ორი რამ უნდა გავითვალისწინოთ ამ შემთხვევაში – პირველი: რომელიმე მექანიზმის იურისდიქციიდან საქართველოს გამოსვლა არ ათავისუფლეს პასუხისმგებლობისგან საქართველოს რომელიმე მოქალაქეს, რომელსაც საქართველოს ტერიტორიაზე აქვს რაიმე სამართალდარღვევა ან უფლებადარღვევა ჩადენილი.

ასეთი გასვლა იქნება ძალიან დიდი ღალატი საქართველოს ეროვნული ინტერესების, იმ თვალსაზრისით, რომ საქართველოს ეს მექანიზმები ძალიან სჭირდება ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენის პროცესისთვის, რუსეთზე პასუხისმგებლობის დაკისრებისთვის, რუსეთზე ზემოქმედებისთვის.

ამიტომ, აქედან გასვლა ჩვენ ტერიტორიულ მთლიანობას დააზიანებს და „ქართულ ოცნებას“ სამართლებრივ, იურიდიულ და პოლიტიკურ ბერკეტებს წაართმევს იმის საწინააღმდეგოდ, რომ მათ მოახდინონ რუსეთზე ზეწოლა, რუსეთზე იურიდიული პასუხისმგებლობის დაკისრება და ა.შ.

• თუკი წავლენ სახელმწიფო ინტერესების წინააღმდეგ?

ამ მექანიზმის სიკარგე სწორედ იმაში გამოიხატება, რომ ის მსოფლიო კოლექტიურ პასუხისმგებლობად უყურებს ადამიანის უფლებების დაცვას. ეს არ არის ცალკეული პირების ვიწრო საკითხი.

ეუთოს ეს მექანიზმი ადამიანის უფლებების მასობრივი დარღვევის საპასუხოდ ირთვება. ეს იმას ნიშნავს, რომ მსოფლიო თანამეგობრობა და ის სახელმწიფოები, რომლებიც ამას იყენებენ, პრობლემას ხედავენ, როგორც საერთო პრობლემას და ადამიანის უფლებები, როგორც უნივერსალური კატეგორია, კაცობრიობის საერთო ვალდებულებაა.

ამ მექანიზმის გამოყენების დროს მსოფლიო თანამეგობრობა იღებს გარკვეულ პასუხისმგებლობას – მიზნად ისახავს იმას, რომ იმ ქვეყანაში, სადაც მსგავსი მასობრივი უფლებადარღვევებია, იქ ადამიანის უფლებების გამოსწორებას შეუწყოს ხელი. ეს მექანიზმი დიდი, მნიშვნელოვანი პოლიტიკური განაცხადია ქართველი ხალხის მხარდასაჭერად.

საქართველოში 6 წელზე მეტი ხნის მანქანების იმპორტი აღარ აიკრძალება, მაგრამ 5.6-ჯერ გაძვირდება ამ ასაკის ავტომობილების განბაჟება.

გადაწყვეტილება მიღებულია.

ირაკლი კობახიძემ თქვა, რომ 6 წელზე მეტი წლოვანების ავტომობილებზე დაწესდება განბაჟების 4.5-ლარიანი ტარიფი, ნაცვლად დღეს არსებული 80 თეთრისა.

რა გავლენას იქონიებს განბაჟების გაძვირება ბაზარზე? – „ბათუმელები“ საქართველოს ავტოიმპორტიორთა და ავტომფლობელთა ასოციაციის ხელმძღვანელს, ალექსი ნონიაძეს ესაუბრა.

• ბატონო ალექს, როგორ აფასებთ გადაწყვეტილებას – აკრძალვის ნაცვლად განბაჟების ტარიფის 5.6-ჯერ გაიზარდოს?

მომხმარებლისთვის არაფერი არ შეცვლილა ამ გადაწყვეტილებით, ისევე როგორც ავტოიმპორტიორისათვის.

თუ მომხმარებლისთვის არაფერი არ იცვლება და მოთხოვნა მცირდება, შესაბამისად ეს აზარალებს ავტოიმპორტიორსაც.

ავხსნი რატომ.

პირველად შეზღუდვა იყო ფიზიკური, ან თუნდაც სამართლებრივი, როგორ გინდათ ისე დავარქვათ. მეორეა ფინანსური  შეზღუდვა.

პირველად ფიზიკურად უზღუდავდნენ ექვს წელზე მეტი ავტომობილის რეგისტრაციას, ახლა იმდენად მაღალია განბაჟების ვალდებულება, გამოდის, რომ ფინანსური შეზღუდვებია.

ჩვენ მოქალაქეს რომ ჰქონდეს ასეთი მაღალი მსყიდველუნარიანობა, რომ 2016 წელს გამოშვებულ მანქანაში ასეთი მაღალი ფასი გადაიხადოს რასაც ითხოვენ, რატომ იყიდის მაშინ ამ ასაკის მანქანას?

იყიდის ისეთ მანქანას, რომელიც ექვსწლიან ცენზში ჩაჯდება.

გადაწყვეტილების მიმღებ პირებს წესით ეს უნდა სცოდნოდათ. პირდაპირ გეუბნებით.

ერთი რეგულაციის გატანით და მეორე რეგულაციის შემოტანით, როგორც გითხარით, არაფერი არ იცვლება მომხმარებლისთვის – ეს არის „თხა ვიყიდე, თხა გავყიდე“ ვარიანტი.

• თქვენი აზრით, ეკონომიკურ მიზნებს ემსახურება ეს ცვლილებები თუ გარემოს დაცვას, თუ რას ემსახურება?

თავისუფლად შემიძლია გითხრათ, რომ მეორე გადაწყვეტილება გარემოსთან კავშირში აღარ არის. თუ მე უფრო ძვირი უნდა გადავიხადო და მაინც უნდა ვიარო [ძველი მანქანით], ეს ეკოლოგიას არ დააზიანებს?

თავიდანვე იციან, რომ ჩვენი მოსახლეობა ვერ არის მსყიდველუნარიანი. 90 – 95%-ს არ აქვს ექვს წელზე ქვემოთ ავტომობილის შეძენის შესაძლებლობა.

ასეთი ფორმით ცდილობენ, სავარაუდოდ, შეამცირონ ავტომობილების რაოდენობა ქუჩაში, მაგრამ ის ძველი ავტომობილები ხომ რჩება?

განახლებას ვერ დაექვემდებარება ეს ავტომობილები, ანუ კიდევ უფრო გააუარესებენ გარემოს და დააბინძურებენ? კიდევ უფრო მიეჯაჭვება ადამიანი თავისი ძველი ავტომობილის, იმიტომ, რომ ვერ შეცვლის, არ აქვს ამის ფინანსური შესაძლებლობა.

ეს გადაწყვეტილება ეკონომიკურად გვაზარალებს კიდევაც.

კომპანიების 40%-მდე დაიხურება, დილერების 50-60% უმუშევარი დარჩება. ამ ადამიანების უკან ოჯახებია, შემოსავალია, ეს საერთო მსყიდველობითუნარიანობაზე ნეგატიურად აისახება.

• ეს ცვლილება როგორ იმოქმედებს მეორადი ავტომობილების იმპორტზე საქართველოში?

როგორც იმპორტზე, ისე რეექსპორტზეც იმოქმედებს. მართალია წერია, რომ არ იმოქმედებსო, მაგრამ რეექსპორტზეც იმოქმედებს.

ყაზახი და ყირგიზი დილერი თუ დაინახავს, რომ განბაჟება ძალიან ძვირი გიჯდება, ის დაელოდება სამთვიან საშეღავათო პერიოდს [იმპორტირებული მანქანის განსაბაჟებლად 3 თვეა საქართველოში] და მაშინ მოგაკითხავს, როცა უკვე განბაჟების დრო დაგიდგება.

ახალი რეგულაციით ოთხმაგად და ხუთმაგად უძვირდება განბაჟების ვალდებულება ქართველ დილერს. კოლოსალურ თანხებზე გადის ერთი ავტომობილი. შეიძლება ვერ გადაიხადოს და იძულებული გახდეს, რომ ნაკლებ ფასში გაატანოს რეექსპორტზე. ფაქტობრივად, ამით ხელში ვუგდებთ ბაზარს უცხო ქვეყნის მოქალაქეებს.

რადგან ან უნდა განაბაჟოს ან დაატერმინალოს – შემოსავლების სამსახურის სპეციალურ ტერმინალში დააყენოს მანქანა. ტერმინალზე შეყვანის შემთხვევაში, ყოველდღიური გადასახადია.

ან როდემდე ეყოლება ტერმინალზე? მინდა გითხრათ, რომ პირველი აკრძალვა უფრო ჰუმანური იყო, ვიდრე განბაჟების ამხელა გადასახადის დადება დილერისთვის.

რას იზამს დილერი? ერთს იზარალებს, მეორეს იზარალებს  და მესამე-მეოთხეზე მიხვდება, რომ ექვს წელზე მეტი ხნის ავტომობილის ჩამოყვანის რისკი ძალიან მაღალია. პირდაპირ არა, მაგრამ ირიბად ეს იმოქმედებს რეექსპორტზე.

ჩვენი ინფორმაციით, უკვე მომზადებულია კანონპროექტი, რომელიც ექვს წელზე ზემოთ ავტომობილების განბაჟებასაც აძვირებს. შედარებით უმნიშვნელო იქნება ეს გაძვირება, მაგრამ თანხა მაინც იმატებს.

• თქვენი აზრით, შესაძლოა თუ არა ამ გადაწყვეტილებამ შექმნას ბაზარზე ავტომობილების დეფიციტი?

სწორად შენიშნეთ. ეს ერთ-ორ თვეში და შეიძლება ერთ წელიწადში არ მოხდეს, მაგრამ დროთა განმავლობაში ჩვენ ტრანსპორტის დეფიციტსაც მივიღებთ. გვექნება მოცემულობა, როცა ახალ ავტომობილებს არ შემოიყვანენ და შესაბამისად, ავტოპარკი არ განახლდება.

• როგორ აისახება ეს ცვლილებები საშუალო შემოსავლის მქონე მოქალაქეებზე?

საშუალო შემოსავლის მქონე მოქალაქეზე აისახება იმგვარად, რომ თუ გაძვირდება ტრანსპორტი, გაძვირდება სატრანსპორტო ხარჯებიც. თუ სატრანსპორტო ხარჯები გაძვირდება, გაიზრდება ნებისმიერი პროდუქციის თვითღირებულება და ფასები, მათ შორის პურზე, პირველადი მოხმარების საგნებზე და ასე შემდეგ.

ეს პირდაპირი გზაა ინფლაციისკენ.

რაც შეეხება ავტომობილებს. შიდა ბაზარზე არსებული ძველი ავტომობილები რაც იქნება, კიდევ უფრო გაძვირდება.

რადგან მოთხოვნა მეტი იქნება.

85% ვერ შეძლებს ავტომობილის შეძენას, უცებ ვერ გამდიდრდება. შეიძლება 5-6%-მა დროთა განმავლობაში ბანკის ვალებით მოახერხოს და ექვს წელზე ზემოთ ავტომობილი შეიძინოს, მაგრამ პრობლემა იქნება ის, რომ მერე დეფიციტი შეიქმნება.

• თქვენი აზრით, 6 წელზე მეტი ხნის ავტომობილებზე განბაჟების თანხის გაზრდა, რამდენად გაზრდის ელექტრომობილებისა და ჰიბრიდების პოპულარობას?

შორ მანძილზე სვლის რესურსი რომელ ელექტროავტომობილსაც აქვს, ის ძვირია.

მაგალითად, თბილისიდან ბათუმამდე რომ ჩამოვიდეს, ასეთი ავტომობილი ღირს ძვირი. რაც არ უნდა იაფი იყოს ასეთი ავტომობილების განბაჟება, მაინც ძვირია.

რიგით მოქალაქეს ამის ფუფუნება არ აქვს.

თუ შეიძენს ისეთ ავტომობილს, რომელიც ერთი დამუხტვით, მოკლე მანძილზე გადაადგილდება, ის იაფია, მაგრამ მას აქვს მთავარი მინუსი – ხშირად სჭირდება დამუხტვა.

პირადად გამოვცადე – ერთი კვირის განმავლობაში, მეგობრის ავტომობილი მყავდა და სულ რიგში ვიდექი, რომ ყოველ საღამოს როგორმე დამეტენა. ეს ძალიან დიდ დისკომფორტია, როცა არ არის დასამუხტი ინფრასტრუქტურა მოწესრიგებული.

მსგავს ავტომობილს მხოლოდ ქალაქში თუ გამოიყენებ, შორ მანძილზე ვერ გადაადგილდები.

• რა განწყობებია ახლა ამ ცვლილებებთან დაკავშირებით თქვენს სფეროში? რა მოლოდინები გაქვთ? გამოსავალს სად ხედავთ?

ერთადერთი გამოსავალია ამ შემთხვევაში  – განბაჟების თანხა განახევრდეს მაინც.

რადგან ეს რაც დააწესეს, მაღალი ტარიფია.

• შესაბამისი პეტიცია ხომ არ გაქვთ სფეროში დასაქმებულებს ან ხელმოწერებს ხომ არ აგროვებთ?

იცით საკმაოდ რთული საკითხია. ძალიან ბევრ ადამიანს, ამ სფეროში დასაქმებულს, ოფიციალურად გამოჩენა არ სურს, არ ვიცი რატომ, ვერ გეტყვით.

ჩემი აზრია, რომ უნდა ვემუშავოთ პარლამენტს. ეს კანონპროექტი ხომ უნდა შევიდეს პარლამენტში დასამტკიცებლად, ეს სიტუაცია უნდა გამოვიყენოთ აქტივობისათვის.

• თქვენი აზრით,  ვინ იგებს ამ საკანონმდებლო ცვლილებით?  

ამ შემთხვევაში მარტივი პასუხია და შემიძლია ერთი სიტყვით გითხრათ: ყაზახები და ყირგიზები.

რეექსპორტის დიდი ნაწილი მოდის ყაზახეთზე და ყირგიზეთზე, რასაც თავიდან ბოლომდე აითვისებენ უცხო ქვეყნის მოქალაქეები.

როგორ გითხრათ, ზეიმი აქვთ, რადგან ჩვენ ამ წრიდან ჩავეხსენით და გარკვეული შეზღუდვები დაგვიწესეს.

ბათუმის ბულვარის ადმინისტრაცია ახალ ბულვარში გამწვანებული ადგილის ჩაბეტონებას და საბავშვო კუთხის მოწყობას გეგმავს. რკინა-ბეტონის ფილით და კაუჩუკით სულ მცირე 500 კვადრატული მეტრი ფართობი დაიფარება. მოეწყობა ბეტონის სკამები.

სამუშაოებზე ტენდერი უკვე გამოცხადებულია. შესყიდვის სავარაუდო ღირებულება კი 374 ათას 201 ლარია.

ადგილი, სადაც საბავშვო კუთხის მოწყობაა დაგეგმილი [ატრაქციონებით, სკამებით, განათებით და სხვ.], ახალი ბულვარის მწვანე ზოლია – ბალახით და ხეებით. ამ ზოლის პარალელურად სასეირნო ბილიკებიც არის და საბაღე ხის სკამებიცაა განთავსებული.

აღნიშნულ ტერიტორიაზე საბავშვო კუთხის მოსაწყობად ტენდერი, რომელიც საპირფარეშოს მშენებლობასაც ითვალისწინებდა, ბულვარს 2024 წელსაც ჰქონდა გამოცხადებული. შესყიდვის ღირებულება 499 ათას 575 ლარი იყო, თუმცა ეს ტენდერი არ შედგა.

ამ ტენდერის შესახებ ვრცლად: ბეტონი და კაუჩუკი ბულვარის გამწვანებულ ზოლში – რაში დაიხარჯება ნახევარი მილიონი

ეს ტენდერი არ შედგა, რის შემდეგაც ბულვარის ადმინისტრაციამ ცალკე ტენდერი გამოაცხადა მხოლოდ საპირფარეშოს აშენებაზე: სავარაუდო ღირებულებით – 142 ათას 403 ლარი.

ამ თემაზე: ახალ ბულვარში საპირფარეშოს ააშენებენ – დაიხარჯება 142 ათასი ლარი

საპირფარეშოს აშენებაში ტენდერში გამარჯვებულ შპს „იმედი XXI“-ს ბულვარმა 114 ათას 246 ლარი გადაუხადა. საპირფარეშო გასული წლიდან ფუნქციონირებს. სარგებლობის საფასური 2 ლარია.

რაც შეეხება საბავშვო კუთხის მოწყობაზე ტენდერს, ის ბულვარის ადმინისტრაციამ 2026 წლის 12 მარტს გამოაცხადა. წინადადებების მიღება 28 მარტს დაიწყება და 2 აპრილს დასრულდება.

„ახალი საბავშვო კუთხის მოწყობის სამუშაოები მიმწოდებელმა უნდა განახორციელოს ეტაპობრივად ხელშეკრულების გაფორმებიდან 120 კალენდარული დღის ვადაში“ – აღნიშნულია ტენდერის პირობაში.

მთავარი ფოტო: რენდერი და ფოტო პროექტიდან

„იცით როგორი ხმა იყო? თითქოს მიწა ღმუოდა, ისმოდა ხეების ტკაცატკუცი და იყო გუგუნის ხმა. მეზობელმა რომ გაიგონა ეს ხმები, მეორე მეზობელს დაურეკა და ასე გადავძახეთ ერთმანეთს. დავრეკეთ საგანგებოშიც და ისინიც დაგვეხმარნენ გამოსვლაში.

გაგვიმართლა იმაში, რომ არ იყო წვიმა. რამდენიმე დღე იყო მზიანი და ქარიანი ამინდი და ნელა მოდიოდა მეწყერი, თორემ სწრაფად რომ წამოსულიყო, ნახევარი სოფლის მოსახლეობა აღარ ვიქნებოდით და ჩავიმარხებოდით ამ მეწყერში“, – ამბობს ხატია ბეროძე, სოფელ კურსების მაცხოვრებელი, რომელმაც სოფელი 5 წლის შვილთან და მეუღლესთან ერთად დატოვა იმ ღამით.

ადგილობრივების თქმით, სოფელში მეწყრული მასა 58 ჰექტარზეა ჩამოშლილი.

იმერეთში, ტყიბულის მუნიციპალიტეტში, სოფელ კურსებში მეწყერი 12 მარტს, გამთენიისას ჩამოწვა, რის შედეგადაც 15 სახლი მთლიანად განადგურდა. მეწყრული ზონიდან 45 ოჯახია გაყვანილი.

„ფაქტობრივად, ნახევარი სოფელი წაღებულია. დანგრეულია ჩემი სახლიც“, – ამბობს ხატია ბეროძე.

მისი თქმით, მეწყრის შესახებ დილის ხუთ საათზე გაიგო, როცა მეზობელმა დაურეკა და უთხრა, რომ სწრაფად უნდა გამოსულიყვნენ სახლიდან.

„ყველა გამოვვარდით გარეთ პანიკურად, ჩავსხედით მანქანებში, მაგრამ საით გავრბოდით არ ვიცოდით, ისეთი სიტუაცია იყო. სიბნელე იყო, არ ჩანდა არაფერი საერთოდ და ეს კიდევ ცალკე გვიქმნიდა უზარმაზარ სტრესს.

დილით დაგვხვდა გამაოგნებელი სურათი, მარტო ფილმებში რომ გვინახავს ისეთი. მთის უზარმაზარი მასა არის მოწყვეტილი და დაძრული. გოგოლაშვილების, ბეროძეების და ალფაიძეების უბანი ფაქტობრივად აღარ არსებობს“, – ამბობს ხატია ბეროძე „ბათუმელებთან“.

მისი თქმით, 45 ოჯახი მოჰყვა ამ სტიქიაში, დაახლოებით 150 ადამიანი ბავშვების და მოხუცების ჩათვლით. ხატიას თქმით, მეწყრის გამო ძალიან დაზიანდა სოფლის სასაფლაო.

„დამსკდარია სასაფლაოები და მიცვალებულების გაჩერება იქ, ფაქტობრივად შეუძლებელია. ჯერ ვერავინ შევა სოფელში, რადგან კრიტიკული სიტუაციაა, ეს მასა ისევ მოძრაობს. მინიმუმ სამი დღე მაინც უნდა დაველოდოთ, რომ მიწამ მოძრაობა შეწყვიტოს. დაველოდებით გეოლოგების დასკვნას და შემდეგ უნდა მოხდეს სასაფლაოების გადატანა“, – გვეუბნება ხატია ბეროძე.

მას ვკითხეთ თუ რას შეიძლება გამოეწვია მეწყრული პროცესები და შენიშნეს თუ არა მანამდე რაიმე ცვლილება გარემოში. ხატიას თქმით, მცირე ცვლილებები იყო, მაგრამ სახლების დაბზარვა ან მიწაზე მასიური ნაპრალები აქამდე არ შეუნიშნავთ.

„რაღაც უბნებში იყო პატარ-პატარა მეწყრული პროცესები, მაგრამ მსგავსი მასშტაბის ნამდვილად არასდროს არაფერი ყოფილა. წყლის აუზები გვაქვს სოფელში და რამდენიმე ხნის წინ, ამ აუზებში წყალი დაიკარგა. დაახლოებით ოთხი-ხუთი დღის წინ, ჩვენც შევნიშნეთ, რომ აუზიდან იკარგებოდა წყალი.

არ ვიცი, შესაძლოა ეს იყო იმის ნიშანი, რომ მეწყრული პროცესი ვითარდებოდა“, – ამბობს ხატია ბეროძე.

მას ვკითხეთ, შეძლეს თუ ვერა სოფლიდან შინაური ცხოველების და ფრინველების გამოყვანა და რა მდგომარეობაში შეიძლება იყვნენ ახლა ისინი?

ხატია ამბობს, რომ შინაური ცხოველების გამოყვანა ვერ მოახერხეს ადამიანებმა, თუმცა მათი გაშვება მოასწრეს.

„ჩვენ შევძელით და ძაღლი გამოვიყვანეთ, მაგრამ კატის გამოყვანა ვერ მოვახერხეთ, სამწუხაროდ. ძროხები ვისაც ჰყავდა გაუშვეს – ფიზიკურად ვერ მოხერხდებოდა მათი გამოყვანა, ჩვენ ფრინველები გვყავს და ფრინველებიც გავუშვით ეზოში, ასევე ღორები ვისაც ჰყავდა, ისინიც გარეთ დატოვეს, რადგან ტრანსპორტირების საშუალება არ იყო. იმედი მაქვს გავიდნენ უსაფრთხო ადგილზე“, – ამბობს ხატია ბეროძე.

„ბათუმელები“ დამეწყრილი სოფლის კიდევ ერთ მცხოვრებს ესაუბრა.

სალომე გოგალაძეც გამთენიისას გამოვიდა სოფლიდან ოჯახის 5 წევრთან ერთად.

„ჩემი სახლი ჯერ დანგრეული არ არის და გამოსვლა და ბავშვების გამოყვანა ადვილად მოვახერხე, თუმცა ისეთი სიტუაცია იყო, რომ ბევრმა ვერაფრის გამოტანა ვერ მოასწრო.

ზოგან გზებიც ჩაკეტა მეწყერმა და მიწაში ჩავარდა მანქანები, ადამიანებმა გამოყვანაც ვერ მოასწრეს, ძალიან დიდი ზარალია.

ჩემი სახლის ზემოთ სასაფლაოებია და ნახევარი წაღებულია უკვე. შესაბამისად, ჩემ სახლსაც ემუქრება დანგრევა. ძალიან ბევრი ადამიანი დარჩა სახლ-კარის გარეშე“, – გვეუბნება სალომე გოგალაძე.

მისი თქმით, სოფელში კრიტიკული მდგომარეობაა და დიდი ალბათობით, უკან დაბრუნება შეუძლებელი იქნება.

სხვა დაზარალებულების მსგავსად სალომეც ოჯახთან ერთად სასტუმროშია ამჟამად.

სალომე გოგალაძის თქმით, ამ ეტაპზე საკვებს და სხვა საჭიროებებს მეწყრის შედეგად დაზარალებულებს ტყიბულის მუნიციპალიტეტის მერია აწვდის.

დამეწყრილ სოფელში 800 კომლი ცხოვრობდა.

ვიდეო:

„ფაშინიანმა კი ისაუბრა ურთიერთობების გაყინვაზე ევროკავშირსა და საქართველოს შორის, მაგრამ არ დაუსახელებია ვისი მიზეზით გაიყინა ეს ურთიერთობები. იგი ამ დეტალებში აღარ შესულა, თუმცა ეს გამგებისთვის სავსებით ნათელია… სომხეთისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია კარგი ურთიერთობა საქართველოსთან. ამასთან, მნიშვნელოვანია საქართველოს დაბრუნება ევროინტეგრაციის გზაზე,“ – ამბობს დიპლომატი დავით ბაზერაშვილი. მას სომხეთის პრემიერის, ფაშინიანის გზავნილებზე ვესაუბრეთ ევროპარლამენტიდან.

სომხეთის პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი სომხეთის ევროინტეგრაციისთვის ყველაზე დიდ პრობლემად ასახელებს ევროკავშირსა და საქართველოს შორის პოლიტიკური დიალოგის გაყინვას. ფაშინიანის თქმით, სწორედ საქართველოზე გადის სომხეთის ევროკავშირისკენ მიმავალი გზა.

რა მოლოდინი აქვს ფაშინიანს ევროინტეგრაციის გზაზე საქართველოს გარეშე და რა გათვლით მოქმედებს ივანიშვილი? – „გეოპოლიტიკური უპირატესობა საქართველოს დაკარგული აქვს უკვე. ქვეყნებმა სხვა გზები მონახეს… ჟარგონულად რომ ვთქვათ, ის კარტი, რომლითაც „ოცნება“ თამაშობდა, აღარ აქვს – ალტერნატივა გაჩნდა,“ – მიიჩნევს დავით ბაზერაშვილი.

„ბათუმელებმა“ დიპლომატთან, ევროკავშირის სამართლის და პოლიტიკის სპეციალისტთან, დავით ბაზერაშვილთან ინტერვიუ ჩაწერა. იგი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს ყოფილი თანამშრომელია. დავით ბაზერაშვილი 2024 წლის ნოემბერში საგარეო საქმეთა სამინისტროს იმ თანამშრომლებს შეუერთდა, რომლებმაც საჯაროდ გააკრიტიკეს „ოცნების“ გადაწყვეტილება ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესის შეჩერებაზე. 2025 წლის ივნისში დავით ბაზერაშვილმა საგარეო საქმეთა სამინისტრო დატოვა.

• ბატონო დავით, ევროპარლამენტში სიტყვით გამოსვლის დროს ფაშინიანმა სომხეთის ევროინტეგრაციისთვის ყველაზე დიდ პრობლემად დაასახელა ევროკავშირსა და საქართველოს შორის პოლიტიკური დიალოგის გაყინვა – საქართველო ჩვენთვის ევროკავშირისკენ მიმავალი გზააო. რას აჩვენებს ფაშინიანის ეს გზავნილი?

ლოგიკურია ფაშინიანის ეს გზავნილი, რადგანაც სომხეთმა გადაწყვიტა ევროკავშირში ინტეგრაცია. მოგეხსენებათ, სომხეთმა ძალიან დიდი გზა გამოიარა და როდესაც საბოლოოდ დარწმუნდა სომეხი ხალხი, რომ ამ რეგიონში რუსეთი არ არის გამოსავალი მშვიდობისა და კეთილდღეობისთვის, მივიდნენ ამ დასკვნამდე.

მაგრამ სომხეთს ტექნიკური პრობლემა აქვს, სხვა თუ არაფერი: ევროკავშირში გაწევრიანებისთვის ქვეყანას უნდა ჰქონდეს სახმელეთო ან საზღვაო საზღვარი ევროკავშირთან. ევროკავშირში ინტეგრაციის შემთხვევაში, საქართველო გახდებოდა ასეთი საზღვარი, რადგან საქართველოს აქვს საზღვაო საზღვარი ევროკავშირთან, სახმელეთო საზღვარი – სომხეთთან.

სხვა უამრავი მოთხოვნა არის ევროკავშირში გასაწევრიანებლად შესასრულებელი, მაგრამ ეს წმინდა ტექნიკური საკითხია – გეოგრაფიული. როდესაც წინა წლებში საქართველომ ამ მიმართულებით ძალიან სერიოზული ნაბიჯები გადადგა და მიიღო კანდიდატის სტატუსი, ეს სომხეთისთვის მშვენიერი სიგნალი იყო, რომ ევროკავშირში გაწევრიანება არ არის მიუღწეველი თემა.

• რა იცვლება ფაშინიანის ამ განცხადებით? მას მოლოდინი აქვს, რომ „ოცნება“ უარს იტყვის რუსეთთან დაახლოებაზე და დაუბრუნდება ევროინტეგრაციის გზას? 4 მარტს თბილისში ვიზიტის შემდეგ ფაშინიანმა თქვა, რომ ირაკლი კობახიძეს ესაუბრა სომხეთსა და რუსეთს შორის არსებულ ურთიერთობებზეც. 

ფაშინიანის განცხადება საკმაოდ დიპლომატიური და მოზომილი იყო. სომხეთისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია კარგი ურთიერთობა საქართველოსთან. ამასთან, მნიშვნელოვანია საქართველოს დაბრუნება ევროინტეგრაციის გზას.

ფაშინიანის განცხადებას თუ დააკვირდებოდით, მან კი ისაუბრა ურთიერთობების გაყინვაზე ევროკავშირსა და საქართველოს შორის, მაგრამ არ დაუსახელებია ვისი მიზეზით გაიყინა ეს ურთიერთობა. ამ დეტალებში აღარ შესულა, თუმცა ეს გამგებისთვის სავსებით ნათელია. ფაშინიანმა არც საქართველოს ხელისუფლებას აწყენინა და ევროკავშირისთვის დააფიქსირა, რომ ეს საკითხი ძალიან მნიშვნელოვანია სომხეთისთვის.

მიუხედავად ამჟამინდელი ხელისუფლების ნეგატიური რიტორიკისა, საქართველოსთვის ეგზისტენციალურად მნიშვნელოვანია ევროკავშირში გაწევრიანება. ამას სომხეთის, ასე ვთქვათ, მესამე სახელმწიფოს მხრიდანაც გაესვა ხაზი… რეალურად ყველაფერი დამოკიდებულია ხელისუფლებაზე. ეს ხელისუფლება დარჩება, თუ შეიცვლება, ინტერესი, რომელიც საქართველოს აქვს, უცვლელი რჩება.

ხელისუფლებები მიდიან, მოდიან, მაგრამ ქვეყნის ინტერესები ინტერესებად რჩება, ხომ? ჩვენი, ანუ ქართველი ხალხის და არა კონკრეტული მთავრობის, ინტერესი უცვლელია და ეს დაფიქსირდა კიდევაც რეფერენდუმსა და კონსტიტუციაშიც, რომ ჩვენ გვაქვს საერთო ღირებულებები ევროკავშირთან: მშვიდობა, კეთილდღეობა, კულტურული მემკვიდრეობის დაცვა, დემოკრატია, თავისუფლება და ასე შემდეგ.

თუ ეს ინტერესი უცვლელია, ამ ღირებულებებში თანაზიარი, ჩვენს გარშემო მდებარე ქვეყნებს შორის, არის მხოლოდ ევროპის კავშირი. ჩვენ თუ გადავწყვიტეთ, რომ დიქტატურა გვირჩევნია, მშვიდობა სულ არ გვაინტერესებს, არც კეთილდღეობა, ადამიანის უფლებები და თავისუფლება, მაშინ შეიძლება შეგვეცვალოს ინტერესი.

• ევროპარლამენტის რეზოლუციაში საქართველოში მიზნობრივი სანქციების შესახებ უკვე ჩაიწერა. შეიძლება ველოდოთ ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოების მხრიდან სანქციების გააქტიურებას? 

კონკრეტული პოლიტიკური ფიგურების მიმართ ევროკავშირის ერთიანი სანქციების კუთხით დაბრკოლება არის ევროკავშირის კანონმდებლობის ის ჩანაწერი, რომელიც მოითხოვს ყველა წევრი ქვეყნის ერთსულოვნებას. ვიდრე უნგრეთი, მაგალითად, ვეტოს იყენებს, მანამდე ეს ფერხდება, მაგრამ ბევრი რამეა მოსალოდნელი: გაზაფხულზე უნგრეთში არჩევნებია და შესაძლოა, ეს გარემოებაც შეიცვალოს.

შესაძლებელია, ქვეყნებმა ინდივიდუალურადაც დააწესონ სანქციები, თუმცა ჯერჯერობით ამ ფაქტორს ელოდებიან – ერთიანი სანქციების დაწესება ევროკავშირის მიერ უფრო ეფექტურია. როცა ერთიანად მოქმედებენ ევროპის კავშირში, საკუთარ იურიდიულ სისტემასთან, სასამართლო სისტემასთან, აღსრულების სისტემასთან, ნაციონალურთან საკითხები აღარ იქნება პრობლემატური, რამდენადაც ევროკავშირის კანონმდებლობა პრევალირებს ადგილობრივ კანონმდებლობაზე.

წინააღმდეგ შემთხვევაში ნაციონალურ დონეზე მათ ამ სანქციების დაწესებისთვის რა პროცედურები და მოთხოვნებიც აქვთ დაცული, ყველამ უნდა გაიაროს, ამისათვის კი, ნაციონალურ დონეზე თითოეული ქვეყნისათვის ეს საკითხი უნდა იყოს პრიორიტეტული.

მაგალითად, ბალტიისპირეთის ქვეყნებს საქართველო სხვანაირად სტკივათ, მოსახლეობას ვგულისხმობ. მოგეხსენებათ, იქ ეს სანქციები დაწესდა კიდეც. ვერ მოვთხოვთ იგივე სენსიტიურობას საქართველოს მიმართ, მაგალითად, პორტუგალიას ან ისეთ ქვეყანას, რომელთანაც ისეთი მჭიდრო ისტორიული ურთიერთობები არ გვაქვს. მათთვისაც საინტერესოა საქართველო, მაგრამ არა იმდენად, რომ დღის წესრიგში ერთ-ერთ პირველ საკითხად სანქციები იდგეს. ამიტომაც, ნაციონალურ დონეზე უფრო რთულდება სანქციების მიღება.

თუ არაფერი შეიცვალა და ყველაფერი ესე გაგრძელდა, შემდეგ წელს უკვე უვიზო მიმოსვლის მექანიზმი გაუქმდება არა მხოლოდ თანამდებობის პირებისთვის, დიპლომატიური პასპორტებისთვის და ასე შემდეგ, არამედ საქართველოს მოსახლეობისთვის. როგორი ლოგიკაა იცით ამაში? – საქართველოს ხალხს კი არ სჯიან, მაგრამ საქართველოს ხალხი რომ უკმაყოფილოა, უნდა აჩვენოს, ხომ? საქართველოს ხელისუფლება წარმოადგენს საქართველოს ხალხს.

თუ ხალხი ფიქრობს, რომ „არ არის ეს ჩემი წარმომადგენელი“, მიიჩნევს, რომ რასაც აკეთებს ეს ხელისუფლება, ჩემ ინტერესებში არ არის და ჩემ ნებას არ გამოხატავს, მაშინ ეს რამით უნდა გამოხატოს.

თუ ხალხი ამას არ გამოხატავს, არის თავისთვის წყნარად და უნდა, რომ სხვამ შეცვალოს, ვერავინ ვერ შეცვლის ამას, სანამ შენ არ ცვლი. ადვოკატი რომ დაიქირაოთ და ეს ადვოკატი თქვენი ინტერესების საწინააღმდეგოდ მოქმედებდეს. სანამ თქვენ ამ ორდერს, ამ მინდობილობას ამ ადვოკატს არ გაუუქმებთ, იგი თქვენი წარმომადგენელი იქნება მესამე პირებთან ურთიერთობაში. ამიტომაც, ეს მინდობილობა, ეს ორდერი, ეს უფლებამოსილება საქართველოს ხალხმა უნდა გაუუქმოს მოქმედ მთავრობას. ამაშია საქმე. უცხო სახელმწიფოებიდან ეს საკითხი ასე ჩანს.

• საქართველოს შესახებ დისკუსია ევროპარლამენტში, ასევე, ის, რომ აშშ-ს ვიცე-პრეზიდენტი სომხეთს და აზერბაიჯანს სტუმრობდა და არა საქართველოს – რას აჩვენებს, რა როლს ვიძენთ გააქტიურებულ სამხრეთ კავკასიაში. იგივე „ტრამპის დერეფანთან“ დაკავშირებული პროცესი საითკენ მიდის – საქართველოს გარეშე? 

საქართველოს დერეფანი უფრო მარტივი, იოლი და ბუნებრივია. გარდა ამისა, საქართველო წლების განმავლობაში ლიდერი იყო დემოკრატიული განვითარებით და ევროინტეგრაციისკენ პროგრესით.

ის ფაქტი, რომ, მაგალითად, აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტი მხოლოდ იმ რეგიონს ეწვევა და საქართველო საერთოდ იგნორირებულია, მიანიშნებს იმაზე, რომ ფუჭია ყოველგვარი თამაში, ურთიერთობები გადავტვირთოთ და ასე შემდეგ. ეს ნიშნავს გზავნილს, რომ თქვენ [„ქართული ოცნება“] გაიგივებთ პრორუსულ და შესაბამისად, ჩვენი ინტერესების საწინააღმდეგო ხელისუფლებად, ამიტომაც, თქვენ უნდა შეცვალოთ თქვენი ქმედებები, იქნება ეს საკანონმდებლო ქმედებები, რეპრესიული ქმედებები, რიტორიკა თუ ასე შემდეგ, თუ არადა ჩვენ სხვა გზებიც გვაქვს.

• თუ არ შეიცვლება ხელისუფლება, ან „ოცნება“ თუ არ შეცვლის თავის ანტიდასავლურ პოლიტიკას, საქართველო „ოცნების“ დამსახურებით თავის გეოპოლიტიკურ უპირატესობას რეგიონში დაკარგავს? 

გეოპოლიტიკური უპირატესობა საქართველოს რეალურად დაკარგული აქვს უკვე. ქვეყნებმა სხვა გზები მონახეს და ისეთი პრობლემა მოაგვარეს, როგორიც, დავუშვათ, სომხეთ-აზერბაიჯანის კონფლიქტი იყო. თვითონაც კი, შეუძლებლად მიაჩნდათ ამ კონფლიქტის მოგვარება, მაგრამ მოაგვარეს, ხომ? მოაგვარეს სწორედ ამერიკის შეერთებული შტატებისა და ევროპის აქტიური ძალისხმევით.

ეს რას ნიშნავს? – ალტერნატივა მოძებნეს. ეს არის რეალურად ის, რითაც საქართველოს ხელისუფლება ვაჭრობდა: თქვენ [დასავლეთს] მაინც გჭირდებით და ამიტომ, მიგვიღეთ ისეთები, როგორებიც ვართ, ნუ გვაკრიტიკებთ ჩვენი  პოლიტიკური და სამართლებრივად ცუდი ქმედებების გამო. მათ კი მიანიშნეს: იცით რა, ეგრე აღარ არის, აღარ გვჭირდებით. ჟარგონულად რომ ვთქვათ, ის კარტი, რომლითაც „ოცნება“ თამაშობდა, აღარ აქვს – ალტერნატივა გაჩნდა.

საქართველოს ხელისუფლება ქვეყნის ინტერესებით კი ვაჭრობს, რაც ძალიან ამორალურია და დანაშაული, მაგრამ ამ ვაჭრობისთვის, კარტიც აღარ დარჩათ რეალური.

• ივანიშვილი ამჯერად მხოლოდ რუსეთის გამარჯვებასა და რეგიონში გაძლიერებაზეა დამოკიდებული? 

ივანიშვილმა უბრალოდ მცდარი გათვლა გააკეთა – ამ გათვლამ არ იმუშავა. ის კარტი, რომელზეც აკეთებდა გათვლას, არ აღმოჩნდა ისეთი ძლიერი. რუსეთის თემა არ აღმოჩნდა 100%-იანი გარანტია. აღმოჩნდა, რომ რუსეთმა ის, რაც სამ დღეში ან სამ კვირაში უნდა გაეკეთებინა, ვერ გააკეთა სამ წელიწადში.

რუსეთის პოზიციები სუსტდება: მან გაცილებით უფრო მეტი დაკარგა, ვიდრე მოიგო. რუსეთის მხარდამჭერები თუ მეგობრები, როგორიც იყო ირანი, ვენესუელა და ჩრდილოეთ კორეა სუსტდებიან. დღითიდღე კარგავს რუსეთი მოკავშირეებს, დამხმარეებს. შესაბამისად, შეგვიძლია დავასკვნათ, რომ რუსეთი, რის იმედიც ივანიშვილს ჰქონდა, მცირდება თანდათან, ნაკლები რჩება. შესაბამისად, ივანიშვილი რაღაც მოძრაობებს გააკეთებს ამ სიტუაციიდან გამოსასვლელად.

• თქვენ რას ელით ივანიშვილისგან? 

„ოცნებას“ მუდმივად სიცრუეს ტირაჟირებს – სულ იტყუებიან. ლოგიკურად რომ ვიმსჯელოთ, მათი გამოსავალი შეიძლება ყოფილიყო ახალი არჩევნების დანიშვნა.

კანონმდებლობასაც კი იღებენ, ჩვენი ლეგიტიმურობა აღიარეთო. ამას ხომ არ მიიღებდა, რომ არ აწუხებდეს ეგ თემა? ცხადია, აწუხებთ – იზოლირებულები არიან. შესაბამისად, ახალი არჩევნები ახალარჩეულ პარლამენტს და მის მიერ დამტკიცებულ მთავრობას მეტ ლეგიტიმურობას მისცემდა, შესაძლებელს გახდიდა, ეს მომხდარიყო. ამიტომაც, არ გამოვრიცხავ, რომ შეიძლება ეს სვლაც გააკეთონ.

ხელახალ არჩევნებს თავისი პირობები აქვს: უნდა შეიცვალოს საარჩევნო გარემო, საარჩევნო კანონმდებლობა, რათა დემოკრატიულად ჩაითვალოს. მათი მცდელობა იქნება, რომ ეს მინიმალურად შეიცვალოს, ანუ ნაკლები დაკარგონ და დარჩეთ ბერკეტები, იგივე შედეგი დადონ ახალ არჩევნებზე – შეინარჩუნონ ხელისუფლება.

• ამასობაში, ირანში ომი რა გავლენას ახდენს სამხრეთ კავკასიაზე? ფაშინიანმაც მიულოცა ირანის ახალ სულიერ ლიდერს არჩევა. 

რუსეთს თუ გამოვრიცხავთ, და ასევე, თურქეთს, რომელიც ნატოს წევრია, ჩვენს სამეზობლოში ყველაზე დიდი ქვეყანა ირანია, როგორც მოსახლეობით, ისე ტერიტორიით და სამხედრო შესაძლებლობებით. შესაბამისად, ირანში მომხდარი მოვლენები დიდ გავლენას მოახდენს საქართველოსა და სომხეთზეც – რეგიონის ნებისმიერ ქვეყანაზე.

სომხეთს, ზოგადად, ყოველთვის და მით უმეტეს ახლა უწევს განსაკუთრებული ურთიერთობები საქართველოსთან, ირანთან, უკვე აზერბაიჯანთან და თურქეთთან, ასევე რუსეთთან. ფაშინიანს სულ არ სჭირდება, რომელიმე ბომბი ჩამოვარდეს სომხეთის ტერიტორიაზე. პროტოკოლით გათვალისწინებულ დიპლომატიურ ნაბიჯებს სომხეთი დგამს და ეს ლოგიკურია.

ცხადია, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ფაშინიანი ირანის მოკავშირე ქვეყანაა. ასე ტრამპმაც მიულოცა მიხეილ ყაველაშვილს პრეზიდენტად არჩევა, რაც არ ნიშნავს იმას, რომ მისი მეგობარი გახდა და უკვე სატელეფონო ზარზე არიან გადასული. სომხეთი მიდის ევროპის კავშირისკენ, დასავლური დემოკრატიებისკენ, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ირანის მტერი გახდა სომხეთი.

• მინდა გკითხოთ სომხეთში მოახლოებულ არჩევნებზეც: რამდენად გაიზარდა, ან შემცირდა თქვენი ინფორმაციით ფაშინიანისთვის არჩევნების მოგების შანსი? 

საჯარო წყაროებიდან მიღებულ ინფორმაციას თუ გავაანალიზებთ, ფაშინიანს არ უნდა ჰქონდეს ცუდი პოზიცია, რადგან მისი პოპულარობა იზრდება. ამერიკის შეერთებული შტატების აქტიურობამ, ხელშეკრულების დადებამ, მნიშვნელოვნად გაზარდა მისი რეიტინგი.

მნიშვნელოვანია, რომ სომხეთის ეკონომიკის უმნიშვნელოვანესი წყარო არის დასავლური მიგრაციიდან გამოგზავნილი თანხები.

• თუმცა სომხეთის ბაზარი ისევ დიდწილად დამოკიდებულია რუსეთზე.

კი, მაგრამ ამ ბაზარზე რა თანხითაც უნდა იყიდოს რამე სომხეთმა, ეს დასავლეთზეა დამოკიდებული. ამიტომაცაა, რომ სომხეთს უწევს დელიკატური თამაში: ერთბაშად და ხელის აღებით იგი არაფერს აკეთებს, ამას ნაბიჯ-ნაბიჯ მშვენივრად ახერხებს ფაშინიანი. როგორც ჩანს, მისი რეიტინგები არ არის ცუდი.

რაც შეეხება პრორუს კანდიდატს: რუსეთი ხომ იცით, როგორ მუშაობს თავისი ჰიბრიდული ომით, პროპაგანდით, დეზინფორმაციით, აგენტურული ხაზებით და ასე შემდეგ. იგი კვლავაც გააგრძელებს ამას, მაგრამ ვნახოთ. მთავარია, შეცდომები არ დაუშვას სომხეთის ამჟამინდელმა ხელისუფლებამ, თორემ საქართველოშიც მუშაობს რუსეთი და სომხეთშიც იმუშავებს. რუსეთს დასაყრდენი აქვს, როგორც ჩანს, იქაც და აქაც.

საომარ ზონაში მოხვედრილ მეზღვაურებისთვის, ავტორიტეტულმა საზღვაო ორგანიზაციებმა ერთობლივი რეკომენდაციები შეიმუშავეს.

ირანში მიმდინარე მოვლენების გამო საომარი მოქმედებების ზონად (WOA) განისაზღვრა ჰორმუზის სრუტე, ომანის ყურე და სპარსეთის ყურე.

საერთაშორისო საზღვაო ორგანიზაციის განცხადებით, დაახლოებით 20 000 მეზღვაური და საკრუიზო გემის 15 000 მგზავრია ჩარჩენილი ყურეში საომარი მოქმედებების გამო.

მეზღვაურებს, რომლებიც საომარი მოქმედებების ზონაში მყოფ გემებზე მუშაობენ, შეუძლიათ უარი თქვან  მუშაობის გაგრძელებაზე, მოითხოვონ სამშობლოში დაბრუნება კომპანიის ხარჯზე და მიიღონ კომპენსაცია ორი თვის ხელფასის ოდენობით.

შეთანხმება სამ დიდ ორგანიზაციას შორის შედგა. საერთაშორისო სატანსპორტო მუშაკთა ფედერაცია – ITF, გემთმფლობელების და საზღვაო გადაზიდვების კომპანიების ჯგუფი – JNG, საზღვაო ინდუსტრიაში საერთაშორისო მოლაპარაკებების პლატფორმასთან – IBF ერთად აცხადებს, რომ დაიცავს ყველა იმ მეზღვაურის უფლებებს, ვინც მაღალი რისკის ზონაში მოხვდა.

• რას ნიშნავს საომარი მოქმედებების ზონის განსაზღვრა

საომარი მოქმედებების ზონის WOA-ის განსაზღვრა უზრუნველყოფს, რომ IBF-ის შეთანხმებით დაფარულ გემებზე მომუშავე მეზღვაურებმა მიიღონ გაძლიერებული დაცვა და კომპენსაცია, თუ ისინი ჰორმუზის სრუტეში, ომანის ან სპარსეთის ყურეში გაიჭედებიან ან იქ გაჭედილ გემებზე განაგრძობენ მუშაობას.

მეზღვაურებს, რომლებიც უკვე იმყოფებიან განსაზღვრულ ზონაში, აქვთ დამატებითი კომპენსაციის მიღების უფლება და ასევე შეუძლიათ რეპატრიაციის მოთხოვნა, თუმცა გასათვალისწინებელია არსებული მდგომარეობა.

თუ მეზღვაურებს მაინც უბრძანებენ მაღალი რისკის ზონაში გემით გასვლას, აქვთ უფლება უარი თქვან ამ ბრძანების შესრულებაზე და მოითხოვონ რეპატრიაცია კომპანიის ხარჯზე.

IBF-ის მხარეებს შორის შეთანხმებული პირობების მიხედვით, მეზღვაურებს, რომლებიც მსახურობენ გემებზე, რომლებიც იმყოფებიან ან შედიან განსაზღვრულ WOA ზონაში, ეკუთვნით შემდეგი დაცვა:

• ბონუსი, რომელიც უდრის ძირითადი ხელფასის 100%-ს, გადასახდელი მინიმუმ ხუთი დღის განმავლობაში და დამატებით თითოეული დღისათვის, რამდენ ხანსაც გემი დარჩება აღნიშნულ ზონაში.
• ორმაგი კომპენსაცია სიკვდილის ან შრომისუუნარობის შემთხვევაში, თუ ეს გამოწვეულია აღნიშნულ ზონაში მომხდარი ინციდენტებით.
• მეზღვაურებს ეძლევათ უფლება უარი თქვან საომარი მოქმედებების ზონაში გემით შესვლაზე და მოითხოვონ რეპატრიაცია კომპანიის ხარჯზე. ასევე მოითხოვონ კომპენსაცია ორი თვის ძირითადი ხელფასის ტოლი ოდენობით.
• რეკომენდაცია გაიცა გემის ოპერატორებისთვის, რომ დანერგონ გაძლიერებული უსაფრთხოების ზომები, რომლებიც შეესაბამება ISPS-ის მე-3 დონეს. მე-3 დონე წარმოადგენს გადაუდებელ უსაფრთხოების მაღალ დონეს გემებსა და საზღვაო პორტებში. ეს დონე გამოიყენება, როცა არსებობს გამოხატული საფრთხე გემებისა, ეკიპაჟის ან პორტის ინფრასტრუქტურის მიმართ და ითვალისწინებს უსაფრთხოების მკაცრ ზომებს.

საერთაშორისო სატანსპორტო მუშაკთა ფედერაციის ვებგვერდზე გამოქვეყნებული ეს დებულებები ასახავს სტანდარტულ დაცვის ზომებს, რომლებიც IBF-ის შეთანხმებების ფარგლებში ვრცელდება იმ მეზღვაურებზე, რომლებიც გადაადგილდებიან საომარი მოქმედებების ზონებში (WOA).

საერთაშორისო სატანსპორტო მუშაკთა ფედერაცია და გემთმფლობელების და საზღვაო გადაზიდვების კომპანიების ჯგუფი ხაზგასმით აღნიშნავენ, რომ მეზღვაურების უსაფრთხოება და კეთილდღეობა უნდა იყოს პრიორიტეტი.

„მეზღვაურების დაცვის ყველაზე უსაფრთხო გზა არის დაძაბულობის დეესკალაცია და დიპლომატიის გზაზე დაბრუნება. ამჟამად რეგიონში საერთაშორისო საჰაერო სივრცის დიდი ნაწილის დახურვა ასევე მნიშვნელოვნად ზღუდავს რეპატრიაციის შესაძლებლობებს იმ მეზღვაურებისთვის, რომლებიც გემებიდან წასვლას ცდილობენ, რაც კიდევ უფრო უსვამს ხაზს სტაბილურობისა და უსაფრთხო გადაადგილების აუცილებლობას.

მეზღვაურები, რომლებიც მოქმედებენ ან იმყოფებიან აღნიშნული ზონის სიახლოვეს, უნდა იყვნენ მაქსიმალურად ფრთხილად და თავიანთ კომპანიებს ან პროფკავშირებს მიმართონ მათი უფლებებისა და შესაძლო არჩევანის შესახებ ინფორმაციის მისაღებად – თუმცა უნდა გაითვალისწინონ, რომ რეპატრიაცია შეიძლება რთული იყოს საჰაერო მიმოსვლის შეზღუდვებისა და უსაფრთხოების სწრაფად ცვალებადი სიტუაციის გამო.

გემთმფლობელები და ოპერატორები შეეცდებიან მაქსიმალურად ხელი შეუწყონ რეპატრიაციას და მიიღონ ყველა შესაძლო ზომა ეკიპაჟების უსაფრთხოების დასაცავად,“ – ნათქვამია ორი ორგანიზაციის ერთობლივ განცხადებაში.

ჰორმუზის სრუტე მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი საზღვაო მარშრუტია, რომლის გავლით გადის გლობალური ენერგეტიკული და სასაქონლო ვაჭრობის მნიშვნელოვანი ნაწილი.

საომარი მოქმედებების ზონის (WOA) სტატუსი ყოველკვირეულად გადაიხედება საომარი მოქმედებების ზონის კომიტეტის WOAC-ის მიერ.

• მოკლედ ორგანიზაციების შესახებ, რომლებმაც მეზღვაურთათვის ახალი წესები და უფლებები განსაზღვრეს

საერთაშორისო სატრანსპორტო მუშაკთა ფედერაცია (ITF) არის დემოკრატიული, წევრობითი ფედერაცია, აღიარებული როგორც მსოფლიოს წამყვანი ტრანსპორტის ორგანო.

გემთმფლობელების და საზღვაო გადაზიდვების კომპანიების ჯგუფის JNG-ს შემადგენლობაში შედის საერთაშორისო საზღვაო მფლობელთა საბჭო (IMEC), იაპონიის საერთაშორისო მეზღვაურთა მართვის ასოციაცია (IMMAJ), კორეის გემთმფლობელთა ასოციაცია (KSA) და ტაივანური კომპანია Evergreen.

საერთაშორისო მოლაპარაკებების ფორუმი (IBF) არის ფორუმი, რომელიც აერთიანებს საერთაშორისო სატრანსპორტო მუშაკთა ფედერაციას (ITF) და JNG-ის წევრ საერთაშორისო საზღვაო მფლობელებს. IBF-ის მოლაპარაკებები მოიცავს როგორც ცენტრალურ, ასევე ლოკალურ მოლაპარაკებებს, რაც საშუალებას აძლევს შეიქმნას ძირითადი პრინციპები.

ამავე თემაზე:

2026 წლის 1 ივლისიდან საქართველოში აიკრძალება საზოგადოებრივი კვების ობიექტების მიერ მომხმარებლისთვის პლასტმასის ბოთლებით სასმელის მიწოდება.

რაც იმას ნიშნავს, რომ კაფეში ან რესტორანში ვეღარ შეძლებთ, მაგალითად, წყალი პლასტმასის ბოთლით იყიდოთ.

აკრძალვის მორიგი ეტაპი 2027 წლის 1-ლი თებერვლიდან დაიწყება. ამ თარიღიდან აიკრძალება პლასტმასის ბოთლებში სასმელების წარმოება [გარდა ექსპორტის მიზნით], იმპორტი და ბაზარზე განთავსება.

„სურსათთან შეხებისთვის განკუთვნილი, პლასტმასისგან დამზადებული გარკვეული პროდუქციის წარმოების, იმპორტისა და ბაზარზე განთავსების აკრძალვის შესახებ“ დადგენილება დღეს, 12 მარტს, მიიღეს.

დადგენილებით აკრძალვა არ გავრცელდება 3 ლიტრი და მეტი მოცულობის სასმელ წყალზე, ასევე 20 ლიტრი და მეტი მოცულობის სასმელებზე (არაალკოჰოლური და ალკოჰოლური, გამაგრილებელი და სხვა).

გამონაკლისის წესით აკრძალვა არ გავრცელდება შსს-ს და თავდაცვის ძალების, ასევე სამხედრო მოსამსახურეების საჭიროებებისათვის სასმელი წყლის წარმოებასა და მიწოდებაზე.

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო განმარტავს, რომ მიღებული დადგენილების მომზადება განაპირობა შემდეგმა გარემოებებმა.

„პლასტმასის ნაკეთობები, მათ შორის სურსათთან შეხებისთვის განკუთვნილი პლასტმასის პროდუქცია, მნიშვნელოვან ზეგავლენას ახდენს გარემოსა და ბუნებრივ ეკოსისტემებზე.

მათი დაშლის პროცესი ასეულობით წლის განმავლობაში გრძელდება, რის შედეგადაც პლასტმასი გროვდება ნიადაგში, წყალსატევებსა და ზღვებში, აზიანებს სანიტარულ სისტემებს და ამცირებს ნიადაგის ნაყოფიერებას, რაც საბოლოოდ იწვევს ბიომრავალფეროვნების შემცირებასა და ეკოლოგიური ბალანსის დარღვევას.

ქვეყნის მასშტაბით პლასტმასით დაბინძურების დიაგნოსტირების რამდენიმე კვლევა განხორციელდა, რომლის შედეგების მიხედვით დადგინდა, რომ მდინარეებში აღმოჩენილი ნარჩენების დაახლოებით 88 % პლასტმასს წარმოადგენს, მათი უდიდესი ნაწილი ერთჯერადი გამოყენების პლასტმასის პროდუქტებზე მოდის. მათ შორის, პლასტმასის ბოთლების წილი დაახლოებით 41 %-ს შეადგენს,“ – ნათქვამია სამინისტროს განმარტებაში.

ერაყში, ქალაქ ბასრასთან, ნავთობტანკერზე მყოფი ქართველი მეზღვაურების შესახებ საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო განცხადებას აქვეყნებს და წერს, რომ მუშაობენ მეზღვაურების საქართველოში დაბრუნებაზე.

დღეს, 12 მარტს, ცნობილი გახდა, რომ ირანული წყალქვეშა დრონების თავდასხმის შედეგად ერაყში, ქალაქ ბასრას პორტთან ცეცხლი გაუჩნდა ორ ნავთობტანკერს – მარშალის დროშის ქვეშ მცურავ Safesea Vishnu-ს და მალტის დროშის ქვეშ მცურავ Zefyros-ს.

ბერძნული კომპანიის კუთვნილ ტანკერ Zefyros-ზე 23 ქართველი მეზღვაური იყო. ერთ-ერთი მეზღვაურის ოჯახის წევრის ცნობით, რომელსაც “ბათუმელები” ესაუბრა, ამ ეტაპზე 23-ივე მეზღვაური უსაფრთხო ადგილას არის გადაყვანილი.

„გემთმფლობელი და სადაზღვევო კომპანია ჩართული არიან პროცესში და მიმდინარეობს მეზღვაურთა რეპატრიაციის პროცესის ორგანიზება.

საქართველოს საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო, ქვეყნის სხვა პროფილურ უწყებებთან ერთად, მუდმივ კონტაქტზეა გემთმფლობელ კომპანიასთან და საჭიროების შემთხვევაში, მიღებულ იქნება ყველა ზომა, საქართველოს მოქალაქე მეზღვაურების ინტერესების დასაცავად.

საერთაშორისო საზღვაო ორგანიზაცია (IMO) და სხვა საერთაშორისო სტრუქტურები მუდმივად აკვირდებიან ახლო აღმოსავლეთის საზღვაო რეგიონში არსებულ უსაფრთხოების გარემოს.

აღნიშნული რეგიონი გლობალური ვაჭრობის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მარშრუტია, სადაც ყოველდღიურად გადაადგილდება მრავალი სავაჭრო გემი, მათ შორის ენერგეტიკული ტვირთის გადამზიდავი ტანკერები. ამ გარემოებებიდან გამომდინარე, გემები ოპერირებენ მოქმედი საერთაშორისო უშიშროების რეკომენდაციების გათვალისწინებით,“ – ნათქვამია საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოს განცხადებაში, რომელიც მათ „ბათუმელებს“ მოაწოდეს.

ამავე თემაზე:

ბათუმი-სარფის ახალი გზის მშენებლობის პროექტის გამო, რამდენიმე ოჯახს ბათუმსა და ხელვაჩაურის სოფელ ახალსოფელში კერძო საკუთრებას ექსპროპრიაციის წესით ჩამოართმევენ.

შესაბამის ბრძანებას, რომლითაც საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტს ექსპროპრიაციის უფლება მიენიჭა, ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის მოვალეობის შემსრულებელმა ნინო ენუქიძემ ხელი 2026 წლის 2 მარტს მოაწერა.

ბრძანება გუშინ, 11 მარტს გამოქვეყნდა.

ბრძანების მიხედვით, ექსპროპრიაცია შეეხება:

• „ჯემალ გოგიტიძის საკუთრებაში არსებულ, ქალაქ ბათუმში, დასახლება მეჯინისწყალში მდებარე არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 540 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის ნაწილს – 144 კვ.მ მიწის ნაკვეთს;
• დავით გოგიტიძის საკუთრებაში არსებულ, ქალაქ ბათუმში, ოპიზრების ქუჩა №14-ში მდებარე არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 4 858 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის ნაწილს – 383 კვ.მ მიწის ნაკვეთს;
• თინათინ შარაძისა და მურმან შარაძის თანასაკუთრებაში არსებულ – ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ახალსოფელში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 2 360 კვ.მ მიწის ნაკვეთს სრულად – მასზე არსებულ შენობა-ნაგებობებს, ღობეს, ჭიშკარს, მრავალწლიან ნარგავებს. ასევე, სოფელ ახალსოფელში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 1 546 კვ.მ. მიწის ნაკვეთს სრულად და მასზე არსებულ მრავალწლიან ნარგავებს.“

„ვინაიდან დეპარტამენტის მიერ ვერ ხერხდება უძრავი ქონების გამოსყიდვის თაობაზე კერძო მესაკუთრეებთან შეთანხმების მიღწევა, არსებობს ექსპროპრიაციის გზით საკუთრების უფლების ჩამორთმევის საჭიროება.

ამასთან, საექსპროპრიაციო ქონების ღირებულებასთან დაკავშირებით ექსპროპრიატორისა და ქონების მესაკუთრის შეუთანხმებლობის საკითხის განხილვა/გადაწყვეტა არ წარმოადგენს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს უფლებამოსილებას.

„აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისთვის საკუთრების ჩამორთმევის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-8 მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით – „თუ ექსპროპრიატორი და ქონების მესაკუთრე ვერ თანხმდებიან ქონების საბაზრო ღირებულებასა და საკომპენსაციო თანხაზე, მაშინ თითოეულ მხარეს უფლება აქვს სარჩელი შეიტანოს სასამართლოში განსჯადობის მიხედვით, საქართველოს სამოქალაქო კანონმდებლობით დადგენილი წესით,“ – წერია ბრძანებაში.

ამავე ბრძანებაში აღნიშნულია, რომ მისი გასაჩივრება შესაძლებელია „გამოქვეყნების ან ოფიციალური წესით გაცნობის დღიდან ერთი თვის ვადაში, თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში.

ბათუმი-სარფის ახალი გზის პროექტის განხორციელების მიზნით გზების დეპარტამენტის დაკვეთით მომზადდა მიწის შესყიდვისა და განსახლების სამოქმედო გეგმა, რომელშიც გათვალისწინებულია პროექტის ზემოქმედების არეალში მოქცეული უძრავი ქონების მესაკუთრეებისთვის ქონების ღირებულებისა და საკომპენსაციო თანხების ანაზღაურების საკითხი.

დეპარტამენტის მიერ მოლაპარაკების წარმოების მიუხედავად კი, ქონების ნებაყოფლობით გამოსყიდვაზე შეთანხმება ვერ იქნა მიღწეული პროექტის ზემოქმედების ქვეშ მოქცეულ ზემოთ აღნიშნულ პირებთან“.

ამავე ბრძანებაში აღნიშნულია, რომ „უშუალოდ საკუთრების უფლების კონკრეტული კონსტიტუციური გარანტია ასახულია კონსტიტუციის მე-19 მუხლში… საკუთრების, როგორც ძირითადი უფლების გარანტია, პირველ რიგში, ნიშნავს თითოეული მესაკუთრის უფლებას, თავი დაიცვას სახელმწიფოს გაუმართლებელი და სხვა პირების ნებისმიერი ჩარევისგან. თუმცა, საკუთრების უფლება არ არის აბსოლუტური უფლება.

საქართველოს კონსტიტუციის მე-19 მუხლი ითვალისწინებს საჯარო ინტერესებისათვის ამ უფლების შეზღუდვას კანონით განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით.

აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის საკუთრების ჩამორთმევა დასაშვებია კანონით პირდაპირ გათვალისწინებულ შემთხვევებში, სასამართლოს გადაწყვეტილების ან ორგანული კანონით დადგენილი გადაუდებელი აუცილებლობისას, წინასწარი, სრული და სამართლიანი ანაზღაურების პირობით. ანაზღაურება თავისუფლდება ყოველგვარი გადასახადისა და მოსაკრებლისგან.

აღნიშნული ნორმით გათვალისწინებულ საკუთრების ჩამორთმევაში იგულისხმება ექსპროპრიაცია, რომლის პირობები და წესი დადგენილია „აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის საკუთრების ჩამორთმევის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონით.“

მშენებლობის პროექტი აზიის განვითარების ბანკის სესხისა და სახელმწიფო ბიუჯეტის თანადაფინანსებით უნდა განხორციელდეს. ფინანსთა სამინისტროს ინფორმაციით, გრძელვადიანი სესხის მოცულობა 306,6 მილიონი ევროა. 2026 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტში კი ბათუმი-სარფის გზის პროექტისთვის 68 მილიონი ლარია გაწერილი.

ახალი გზა დაიწყება ბათუმის სამრეწველო ზონაში, ფრიდონ ხალვაშის გამზირთან [სადაც სპეციალური საგზაო კვანძით დაუკავშირდება ბათუმის შემოვლით გზას]; აშენდება ახალი ხიდი მდინარე ჭოროხზე; ახალი ხიდიდან გზა გაგრძელდება ახალსოფლისა და ჭარნალის ტერიტორიაზე და 7,6-კილომეტრიანი გვირაბით გამოვა სარფში [ანდრიას ჩანჩქერის მიმდებარედ], სადაც დაუკავშირდება სარფი-ბათუმის არსებულ გზას – აქ დაგეგმილია ზღვის სანაპიროს გამაგრება.

გზის სავალი ნაწილის სიგრძე 11 კილომეტრია. „აღნიშნული საავტომობილო გზის პროექტი ითვალისწინებს 4-ზოლიან მაგისტრალს, თუმცა, ამ ეტაპისთვის იგეგმება მხოლოდ 2-ზოლიანი საავტომობილო გზის მშენებლობა.“ – მოგვწერეს „ბათუმელებს“ დაახლოებით ექვსი თვის წინ საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტიდან.

ამავე თემაზე: 106 მილიონი ლარი მიწების გამოსასყიდად – რა თანხა დაიხარჯება ბათუმი-სარფის ავტობანის მშენებლობაში

„ქართული ოცნების“ 2016 წლის საარჩევნო დაპირებით ბათუმი[ჭოროხი] – სარფის[თურქეთის საზღვარი] გზა კარგა ხნის აშენებული უნდა იყოს. თუმცა საავტომობილო გზების დეპარტამენტმა ბათუმი-სარფის გზის მშენებლობაზე საერთაშორისო ტენდერი 2025 წლის 5 ნოემბერს გამოაცხადა.

წინადადებების წარდგენის ბოლო ვადა 2025 წლის 22 დეკემბერი იყო, რომელიც რამდენჯერმე გადაწიეს. ბოლო ვადა 2026 წლის 10 თებერვალი იყო.

სატენდერო მოწვევის დოკუმენტის მიხედვით, ბათუმი-სარფის გზის მშენებლობისთვის დაახლოებით 4 წელია გათვლილი [1 440 დღე – ხელშეკრულების გაფორმებიდან], ხოლო მომდევნო დაახლოებით 3 წელი [1080 დღე] – „დეფექტების შეტყობინების პერიოდი“ იქნება.

___

ამ თემაზე:

მთავარი ფოტო: რენდერი ბათუმი-სარფის პროექტიდან

დღეს, 12 მარტს, ირაკლი კობახიძემ იმპორტირებული ავტომობილების შემოყვანასთან დაკავშირებით განცხადება გააკეთა.

მისი თქმით, 6 წელზე მეტი წლოვანების ავტომობილების შემოყვანაზე გაიზარდა განბაჟების ტარიფი.

„ჩვენ შემოვიღეთ ახალი რეგულაციები 6 წელზე მეტი წლოვანების ავტომობილების შემოყვანასთან დაკავშირებით და გვინდა, გარკვეული კორექტირება შევიტანოთ.

შემოყვანის აკრძალვის ნაცვლად, შესაბამის ავტომობილებზე, ანუ 6 წელზე მეტი წლოვანების ავტომობილებზე, დაწესდება განბაჟების 4.5-ლარიანი ტარიფი. ანუ აქციზი იქნება შესაბამისი თანხით განსაზღვრული – 1 კუბზე 4.5 ლარი. შესაბამისად, ჩანაცვლდება შემოყვანის აკრძალვა გაზრდილი აქციზის ტარიფით.

ეს გადაწყვეტილება ძალიან მნიშვნელოვანია იმისთვის, რომ ჩვენ ვიზრუნოთ ეკოლოგიაზე, გარემოს დაცვაზე, ჰაერის სისუფთავეზე და სწორედ ამ მოტივით იყო ნაკარნახევი ის გადაწყვეტილება, რაშიც კორექტირებები შევიტანეთ, რაც ეფუძნებოდა შესაბამისი კერძო სუბიექტებისა და ჩვენი მოქალაქეების ინტერესებს“, – თქვა კობახიძემ.

ამავე თემაზე:

12 მარტს, გამთენიისას, ერაყის ტერიტორიულ წყლებში, ქალაქ ბასრასთან, ირანული ჭურვები მოხვდა ორ ნავთობტანკერს.

ბიბისის ცნობით, ჭურვების მოხვედრის შემდეგ, მარშალის დროშის ქვეშ მცურავ Safesea Vishnu-ზე და მალტის დროშის ქვეშ მცურავ ტანკერ Zefyros-ზე ძლიერი ხანძარი გაჩნდა.

რადიო თავისუფლების ცნობით, ნავთობტანკერ Zefyros-ზე, რომელზეც თავდასხმის შედეგად ხანძარი გაჩნდა, 23 ქართველი მეზღვაური იმყოფებოდა. ყველა მათგანი უსაფრთხოდაა.

ყველა მათგანი გადარჩა და ამჟამად  ყველა უსაფრთხო ადგილასაა გადაყვანილი.

„ბათუმელები“ დაუკავშირდა გემზე მყოფი ერთ-ერთი მეზღვაურის მეუღლეს, რომელმაც გვითხრა, რომ როგორც მისი ქმარი, ისე სხვა მეზღვაურები უსაფრთხოდ არიან.

„ხმელეთზე არიან. ყველა ჩართულია. ველოდებით, როდის მოაგვარებენ საბუთების, პასპორტის ამბავს და დაბრუნდებიან,“ – უთხრა მეზღვაურის მეუღლემ „ბათუმელებს“.

“ბათუმელები” დაუკავშირდა საგარეო საქმეთა სამინისტროს და საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოს, ხომ არ არიან ჩართული მეზღვაურების დაბრუნების საკითხში.

„მოვიკითხავთ და შეგეხმიანებით,“ – უთხრეს „ბათუმელებს“ საგარეო საქმეთა სამინისტროში.

საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოში კი „ბათუმელების“ ზარებს არ უპასუხეს.

რაც შეეხება მეორე ნავთობტანკერს, მარშალის დროშის ქვეშ მცურავ Safesea Vishnu-ს ეკიპაჟს, ბიბისი ერაყის საინფორმაციო სააგენტოზე დაყრდნობით წერს, რომ ეკიპაჟის 38 წევრი გადაარჩინეს, ერთი მათგანი კი დაიღუპა.

სააგენტო NDTV-ის ცნობით, დაღუპული მეზღვაური ინდოეთის მოქალაქე იყო.  გამოცემა ბაღდადში ინდოეთის საელჩოზე დაყრდნობით წერს, რომ გემზე მყოფი 15 ინდოელი ეკიპაჟის წევრი ევაკუირებულია და უსაფრთხო ადგილასაა გადაყვანილი.

ირანის სახელმწიფო მაუწყებლის IRIB-ის ცნობით, თავდასხმებზე პასუხისმგებლობა ირანმა აიღო და განაცხადა, რომ წყალქვეშა დრონის თავდასხმამ „სპარსეთის ყურეში ორი ნავთობტანკერი ააფეთქა“.