Batumelebi

„დაახლოებით 20 წლის წინანდელ მდგომარეობაში გვაყენებს“ – მკაფიოა უფლებადამცველი ანა თავხელიძის შეფასება ირაკლი კობახიძის ახალ განცხადებაზე, რომლის მიხედვითაც საქართველომ შესაძლოა სტამბოლის კონვენცია დატოვოს.

ამ კონვენციაზე მიერთებით სახელმწიფომ თქვა, რომ ის ქალების ჩაგვრაზე თვალს აღარ დახუჭავს…

„ქალები ის ჯგუფია, ვინც ყველაზე ხშირად გამოდიან ავტორიტარული რეჟიმების წინააღმდეგ და ძალიან მძაფრად იბრძვიან. შესაბამისად, ქალების ყურადღების გადატანა მათ სჭირდებათ არა პოლიტიკურ პროცესებზე, არამედ ისეთ საკითხებზე, როგორიც არის უსაფრთხოება – საკუთარი თავის გადარჩენა. მიზანია ის, რომ ქალებს არ დარჩეთ რესურსი და ძალა, იბრძოლონ პოლიტიკური პროცესებისთვის,“ – მიიჩნევს ანა თავხელიძე. ის არაერთ საქმეშია ადვოკატი, სადაც ქალებზე იძალადეს.

რა ეტაპზე გადადის ქალთა უფლებების დაცვა საქართველოში? – „ბათუმელებმა“ იურისტთან, უფლებადამცველ ანა თავხელიძესთან ინტერვიუ ჩაწერა.

• ქალბატონო ანა, ირაკლი კობახიძე არ გამორიცხავს გამოსვლას ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობის აღკვეთის შესახებ სტამბოლის კონვენციიდან. ამ კონვენციას საქართველო 2017 წელს შეუერთდა. თქვენ დღეს წერდით ფეისბუქგვერდზე, რომ „კობახიძემ სიმბოლურად ქალთა უფლებრივი მდგომარეობის გაუარესება დააანონსა“. რასთან გვაქვს საქმე?

ეს ნიშნავს იმას, რომ სამართლებრივი დაცვის მექანიზმებს გვართმევენ, რაც სტამბოლის კონვენციის რატიფიცირების შედეგად დავნერგეთ. ირაკლი კობახიძემ მხოლოდ სტამბოლის კონვენციიდან გასვლა კი არ ახსენა, არამედ ამ კონვენციის საფუძველზე განხორციელებული ცვლილებებიც. ეს ავტომატურად ნიშნავს იმას, რომ ეროვნულ კანონმდებლობაშიც არ აპირებენ დატოვონ მარეგულირებელი ნორმები. მაგალითად, კონვენციის საფუძველზე ჩვენ შემოვიღეთ „სექსუალური შევიწროების“ დეფინიცია დასაქმების ადგილზე და ავკრძალეთ სექსუალური შევიწროება შრომით ურთიერთობებში, ასევე, შემოვიღეთ დასჯად ქმედებად ადევნება, რაც დამცავი ფაქტორია ქალებისთვის. თუ შეხედავთ იგივე ადევნების მაჩვენებელს – რამდენად ბევრი ქეისია – ვნახავთ, რომ ეს მუხლი საჭირო იყო.

სტამბოლის კონვენციამ მოგვცა შესაძლებლობა, დაზარალებულად და მსხვერპლად გვეღიარებინა ძალადობის შემსწრე ბავშვი. ამის პრეცედენტები ჩვენ შევქმენით კონვენციის რატიფიცირებისთანავე: როგორც კი ძალაში შევიდა, მაშინვე დავიწყეთ სამართალწარმოება და ძალიან კარგი პრაქტიკა გვქონდა.

ამ კონვენციის აღსრულება საკმაოდ ეფექტურად ხდებოდა. გამოწვევები და ხარვეზები, ბუნებრივია, ბევრი რჩებოდა, მაგრამ პროგრესი ძალიან დიდი გვქონდა – აი, ევროკავშირის ზოგიერთ წევრ ქვეყანაზე უკეთესი კანონმდებლობა და შედეგიც კი გვქონდა ამ ნაწილში, ვიდრე არ აირეოდა მდგომარეობა საქართველოში 2023-2024 წლიდან.

• ელით, რომ შესაძლოა ეროვნულ დონეზე კიდევ უფრო გაუარესდეს ამ კუთხით გაუმჯობესებული კანონმდებლობა? მაგალითად, „გენდერი“ უკვე ამოიღეს კანონმდებლობიდან… 

ირაკლი კობახიძემ პირდაპირ თქვა, რომ სტამბოლის კონვენციის საფუძველზე რა ცვლილებებიც განხორციელდა, ეს კანონმდებლობა გადაიხედება. ეს ნიშნავს, რომ აპირებენ გადახედონ შრომის კოდექსს, სისხლის სამართლის კოდექსს, თანასწორობის შესახებ კანონმდებლობას და ასე შემდეგ. ბევრგან შევიდა ცვლილება და შესწორება, რომ ეროვნული კანონმდებლობა შესაბამისობაში ყოფილიყო სტამბოლის კონვენციასთან.

მთავარი ბარიერი გვრჩებოდა გაუპატიურების დეფინიცია, რომელიც არ შეცვლილა. ცხადია, დღეს, ამ პირობებში, როცა კანონმდებლობა უარესდება, გაუპატიურების დეფინიციას არავინ შეცვლის. შესაბამისად, დავბრუნდებით იმაზე უფრო მძიმე მდგომარეობაში, ვიდრე 10 წლის წინ ვიყავით.

• უფლებადამცველები ითხოვთ იმას, რომ გაუპატიურების განმარტება დაკავშირებული იყოს თანხმობის არარსებობასთან და არა ძალადობასთან?  

ახლაც ერთ-ერთი მიმდინარე საქმე მაქვს გაუპატიურების, სადაც უწევს სახელმწიფოს ამტკიცოს, რომ იყო ძალადობა და უმწეო მდგომარეობის გამოყენება. თუ ამას ვერ დაამტკიცებს პროკურატურა, გამოვა, რომ რადგანაც თანხმობაზე დაფუძნებული დეფინიცია არ გვაქვს, რიგ შემთხვევებში დაუსჯელი რჩება მოძალადე.

ხშირ შემთხვევაში თანხმობის გარეშეა ჩადენილი გაუპატიურება. დღეს უწევს პროკურატურას დაარქვას ამას ძალადობის გამოყენება – როგორმე უნდა გამოკვეთოს ფიზიკური ძალის გამოყენებაზე რაღაც გარემოებები. სხვა შემთხვევაში სასამართლოს გამოაქვს გამამართლებელი განაჩენი. გაუპატიურების საქმეებზე გამამართლებელი განაჩენების გამოტანის ძალიან მაღალი მაჩვენებელია. ამის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი, მათ შორის, არის ხარვეზიანი კანონმდებლობა.

ყველა მექანიზმი და ინსტრუმენტი, საერთაშორისო კონვენცია, რაც კი რატიფიცირებული გვაქვს ამ საკითხზე, ითხოვს, რომ ეს დეფინიცია გასწორდეს. ამას ითხოვდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოც, რომლის პრაქტიკაც დიდი ხანია ერთგვაროვანია. ევროპარლამენტში LIBE-სა და FEMM-ის კომიტეტებმა ევროკავშირის კანონმდებლობაში თანხმობაზე დაფუძნებული გაუპატიურების დეფინიციის მიღებას დაუჭირეს მხარი.

• უშუალოდ სტამბოლის კონვენციამ რა შეცვალა? გვახსოვს, როგორ გააქტიურდა პოლიციაში ძალადობის შესახებ შეტყობინებები მას შემდეგ, რაც კანონით დასჯადი გახდა ოჯახში ძალადობა… თქვენ ქალთა მიმართ ძალადობის არაერთი საქმეში იყავით ადვოკატი. რა მოგვცა რეალურად სტამბოლის კონვენციამ?  

სტამბოლის კონვენცია 2017 წელს შემოდგომისკენ შევიდა ძალაში და პრინციპში მალევე გვქონდა ჩვენ პირველი საქმე: მივაღწიეთ იმას, რომ სასამართლომ, შემდგომში პროკურატურამაც, დაამკვიდრა სტანდარტი, რომ მსხვერპლის და დაზარალებულის სტატუსი ენიჭებოდა ძალადობის, ოჯახში ძალადობის, გენდერული ძალადობის შემსწრე ბავშვს. მანამდე ასეთი სტატუსი არ არსებობდა, ანუ ბავშვის თანდასწრებით შეიძლება მომხდარიყო ძალიან მძიმე დანაშაული, მათ შორის, ფემიციდი და ამ ბავშვს მსხვერპლის სტატუსი არ ენიჭებოდა. ეს შესაძლებელი გახდა სწორედ სტამბოლის კონვენციის საფუძველზე.

ასევე, სტამბოლის კონვენციის საფუძველზე გვქონდა შესაძლებლობა, ფსიქოლოგიურ ძალადობად შეგვეფასებინა ბავშვის თანდასწრებით ერთი მშობლის მიერ მეორე მშობლის ნეგატიურ კონტექსტში მოხსენიება, ან ბავშვთან ამგვარი საუბარი. ეს ძალიან მნიშვნელოვანი იყო, რომ დაგვეცვა ბავშვების ინტერესები ოჯახში და არა მხოლოდ.

ადევნების დეფინიციაც ამის შემდეგ გაჩნდა სისხლის სამართლის კოდექსში. ჩვენ არაერთი საქმე ვაწარმოვეთ, როდესაც ქალები დავიცავით ადევნებისგან. სექსუალური შევიწროების საქმეები გახსოვთ – რამდენად ხშირად ისმოდა ქალების ისტორიები, რომლებიც იმიტომ ვერ იცავდნენ თავს, რომ სათანადო საკანონმდებლო ბაზა არ არსებობდა, არ არსებობდა მექანიზმები. ბევრი მიმართულებით შევძელით, რომ უკეთესი სტანდარტი შეგვექმნა.

რაც მთავარია, სტამბოლის კონვენციამ სახელმწიფოს დაავალა – პრინციპში ეს აღასრულეს კიდეც გარკვეული თვალსაზრისით – რისკების შეფასება, რომ, მაგალითად არ დავლოდებოდით, როდის მოხდებოდა ფემიციდი – გაგვეუმჯობესებინა შემაკავებელი ორდერის გამოცემის სტანდარტი. ამას თან დაერთო რისკის შეფასების მექანიზმი, რომ პოლიციელს შესძლებოდა შეეგროვებინა რელევანტური ინფორმაცია, რითაც გაზომავდა რისკებს და განსაზღვრავდა, არსებობდა ძალადობის განმეორების რისკი თუ არა.

სტამბოლის კონვენციის საფუძველზე გვაქვს ძალიან მნიშვნელოვანი პრეცედენტები შექმნილი: მაგალითად, თბილისის და ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოებმა სტამბოლის კონვენციის საფუძველზე დაიწყეს გენდერული სტატისტიკის წარმოება, ძალადობის ფორმების აღრიცხვა და დათვლა, რასაც მანამდე არ აკეთებდნენ.

სტამბოლის კონვენციის ერთ-ერთი მთავარი მოთხოვნა არის, რომ მსხვერპლზე მორგებული იყოს სერვისები – იქნება ეს თავშესაფარი, სამედიცინო, ფსიქოლოგიური თუ იურიდიული დახმარება. ეს ყველაფერი, რა თქმა უნდა, წინ გადადგმული ნაბიჯი იყო ძალადობის წინააღმდეგ ბრძოლის პროცესში.

• რა სიგნალია ახლა ირაკლი კობახიძის გზავნილი, რომ საქართველო შეიძლება გავიდეს ამ კონვენციიდან? 

რაც ირაკლი კობახიძემ განაცხადა, ეს ეხება, როგორც ქალთა, ასევე ბავშვთა უფლებებს. კობახიძე იყენებს ამ თემას, როგორც იარაღს იმისთვის, რომ პრობლემური საკითხები გადაფაროს, მაგალითად, მწვავე სოციალური და ეკონომიკური მდგომარეობა ქვეყანაში. ვნახეთ, რომ ეს საკითხი მან დაუკავშირდა შობადობის და დემოგრაფიის საკითხებს – თითქოს მიზეზი იპოვეს, რითაც გაამართლებდნენ, რატომ მცირდება შობადობა ქვეყანაში.

სინამდვილეში, აბსოლუტურად არანაირი კავშირი ამ ორ საკითხს შორის არ არის. ეს არის დეზინფორმაცია, რის გავრცელებასაც ცდილობენ.

• ირაკლი კობახიძის თქმით, დიდი ზეწოლა იყო ხელისუფლებაზე, რომ მანკიერი იდეოლოგია დაემკვიდრებინათ. რამდენიმე დღით ადრე ირაკლი კობახიძემ ასევე თქვა, რომ შობადობის კატასტროფულად შემცირებული მაჩვენებელი გაჭირვებას კი არა, მსოფლმხედველობას უკავშირდება. 

ეს, რა თქმა უნდა, აბსურდია. ის, რაზეც ჩვენ ვსაუბრობთ არის სამართლებრივი საკითხი და გამომდინარეობს კანონმდებლობიდან, რაზეც შეთანხმებულია ცივილიზებული სამყარო. არსებობს ათობით, ასობით გადაწყვეტილება ევროკავშირის ფარგლებში, მაგალითად, ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება საქართველოსთან მიმართებით, რომლითაც თუ არ ვცდები 2004 წელს დაგვევალა, რომ ოჯახში ძალადობა, როგორც ცალკე დანაშაული, დასჯადი გამხდარიყო. ის, რაზეც კობახიძე საუბრობს, არათუ სამართლებრივი არგუმენტია, არამედ საერთოდ სამართლებრივი ჩარჩოების მიღმა დისკუსიაა.

ვისთან არის ეს დისკუსია და ვინ შემოჰყავს კობახიძეს ამ საკითხის განმხილველად და შემფასებლად? – იმ დაჯგუფების წარმომადგენელი [ზურაბ მახარაძე, რომელიც პროპაგანდისტული ტელეკომპანია „იმედის“ ეთერში ირაკლი კობახიძესთან ერთად დისკუსიაში მონაწილეობდა], რომლის წევრებიც ძალადობისთვის არიან მსჯავრდებულები, ადამიანის უფლებების უხეში დარღვევისთვის.

თავად კობახიძესაც არ აქვს არანაირი გამოცდილება ძალადობაგამოვლილ ქალებთან მუშაობის, თუნდაც ბავშვებთან. შეიძლება  ნანახიც კი არ ჰყავდეს მსხვერპლი ბავშვი ან ქალი, არასოდეს ყოფილა მისი წარმომადგენელი. იგი არც მოსამართლე ყოფილა, რომ მოესმინა ძალადობაგამოვლილი ქალის ისტორია და სამართლებრივ ჭრილში ემსჯელა.

გადაწყვეტილებას უნდა იღებდნენ ის ადამიანები, ვისაც აქვს კომპეტენცია. გადაწყვეტილებას სჭირდება საზოგადოების ჩართულობა, სამოქალაქო სექტორის ჩართულობა. იცით, რომ სამოქალაქო სექტორი გამორიცხეს ამ პროცესებისგან და ამის ნაცვლად, რუსეთთან დაკავშირებული ჯგუფები იღებენ მონაწილეობას საკანონმდებლო ცვლილებების შემუშავების პროცესში.

• თქვენი დაკვირვებით, რატომ შეიძლება აწყობდეს „ქართულ ოცნებას“ პოლიტიკურად ქალების ჩაგვრის წახალისება? 

საქართველო არ არის პირველი ქვეყანა, რომელმაც დაიწყო სტამბოლის კონვენციის წინააღმდეგ გალაშქრება, ასევე ანტიგენდერული განცხადებები და ანტიუფლებრივი გადაწყვეტილებების მიღება. სამწუხაროდ, ეს ტენდენცია მზარდია, მათ შორის, ევროკავშირის წევრ ზოგიერთ ქვეყანაში.

ტრამპის განცხადებაც გახსოვთ გენდერთან დაკავშირებით, რის შემდეგაც „ქართულმა ოცნებამ“ მალევე გადაწყვიტა კანონებიდან გენდერის ამოღება.

ეს არის ჩემი აზრით, ძალაუფლების კონსოლიდაციისთვის გადადგმული ნაბიჯი, რასაც იყენებენ სხვა ლიდერები, რომლებსაც ასევე თავიანთ ქვეყნებში ნაკლებად დემოკრატიული გადაწყვეტილებები აქვთ მიღებული. ამ სოციუმში, ამ პირთა პოლიტიკურ ჯგუფში გაწევრიანებას და თავის წარმოჩენას ცდილობს ახლა „ქართული ოცნება“.

• გამოდის, რომ ავტორიტარიზმის ერთ-ერთი სამიზნეა ქალების ჩაგვრის წახალისება?

ავტორიტარიზმის ერთ-ერთი პირველი და ყველაზე მკაფიო ნაბიჯი არის სწორედ ქალთა უფლებების შეზღუდვა და თავდასხმა ქალებზე – რაც შეიძლება მარწუხებში უნდა მოაქციონ და შეზღუდონ მათი თავისუფლება.

გლობალურად ქალებია ის ჯგუფი, ვინც ყველაზე ხშირად გამოდიან ავტორიტარული რეჟიმების წინააღმდეგ და ძალიან მძაფრად იბრძვიან. შესაბამისად, ქალების ყურადღების გადატანა მათ სჭირდებათ ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა უსაფრთხოება – საკუთარი თავის გადარჩენა. მიზანია ის, რომ ქალებს არ დარჩეთ რესურსი და ძალა, იბრძოლონ პოლიტიკური პროცესებისთვის.

• შეიძლება, ქალებში შეამცირო პროტესტი, თუ მათ სისტემა ძალადობის პირისპირ დაუცველს დატოვებს და დააშინებს, უფრო არ წაახალისონ ჩაგვრა? 

სხვა რამისთვის აღარ გრჩება დრო და სივრცე – საკუთარი უსაფრთხოება გაქვს დასაცავი. მოწყდები პოლიტიკურ პროცესებს, სამოქალაქო აქტივიზმს, ქუჩაში გასვლის გეშინია – პარტნიორმა არ მოგკლას, ან ოჯახის წევრმა რამე არ დაგიშავოს.

ეს არის პროცესი, რაც რუსული კანონის მიღებით – 2023 წელს დაიწყო საქართველოში. ამას მოჰყვა შემდეგ ე.წ. „ოჯახური ღირებულებების შესახებ“ კანონი, შემდეგ გენდერის ამოშლა და ასე შემდეგ. ეს პროცესი ამით არ დასრულდება: კიდევ უფრო მკაცრ ნაბიჯებს უნდა ველოდოთ, ანტიდემოკრატიულ, უფლებების შემზღუდავ და დამრღვევ კანონმდებლობას უნდა ველოდოთ, რომელიც სხვადასხვა ჯგუფს ამოიღებს მიზანში.

ამ ეტაპზე ქალებია მიზანში. კიდევ ბევრი შემზღუდავი გადაწყვეტილება იქნება მიღებული ქალებთან დაკავშირებით და შემდეგ დადგება ჯერი სხვა ჯგუფების.

„ოცნებას“ იყენებს ზუსტად იმ ნარატივს სტამბოლის კონვენციასთან დაკავშირებით, რასაც იყენებენ სხვა ავტორიტარი ლიდერები, მაგალითად, რუსეთში, ან ბელარუსში – თითქოს ოჯახის წინააღმდეგ არის ეს კონვენცია.

პირიქით, სტამბოლის კონვენციას ერთადერთი მიზანი და სულისკვეთება აქვს, რომ დაიცვას ქალების, ბავშვების უსაფრთხოება და არა მარტო. ეს ავტომატურად ნიშნავს, რომ უზრუნველყოს უსაფრთხო გარემო ოჯახებში. ბუნებრივია, ეს ვერანაირად ვერ გადაითარგმნება ოჯახის და რაღაც ღირებულებების წინააღმდეგ კონვენციად. ძალიან მარტივია ამ კონვენციაში სწორი ღირებულებების დანახვა, მაგრამ მათ სურთ, რომ რაც შეიძლება გააუარესონ ქალების უფლებრივი მდგომარეობა საქართველოში.

• ირაკლი კობახიძემ კონვენციიდან შესაძლოა გასვლა დააანონსა 7 მარტს. ეს რას ნიშნავს თქვენთვის? 

მას სურდა უფრო მეტი გამოხმაურება. ასე უფრო მარტივად მიიქცევდა საზოგადოების ყურადღებას – გადაიტანდა საზოგადოების ყურადღებას იმ საკითხებისგან, რაც ასევე ძალიან მწვავე და პრობლემურია საქართველოში.

• როგორია მასშტაბი ამ უკან დახევის, რასაც ახლა ჩვენ ვუყურებთ? 

ეს ყველაფერი რომ გამოვაცალოთ – სამართლებრივი საფუძვლები და დაცვის მექანიზმები, რაც გაჩნდა ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში 2017 წლის შემდეგ განსაკუთრებით – დაახლოებით 20 წლის წინანდელ მდგომარეობაში გვაყენებს, თუმცა ეს კიდევ უფრო მძიმე მდგომარეობაა, რადგან ტექნოლოგიების განვითარებასთან ერთად მზარდია რისკები, საფრთხეები ძალადობის. ვხედავთ პირადი ცხოვრების კადრების გასაჯაროებას, რაღაც დიფფეიკების გასაჯაროებას, სადაც ქალები იყვნენ სამიზნეებად.

ამ მექანიზმების გაქრობა გამოიწვევს იმას, რომ კიდევ უფრო დამძიმდება მდგომარეობა. თანაც, 20 წლის წინ ეს საფრთხეები არ არსებობდა, ასეთი მასშტაბი არ იყო ტექნოლოგიების გამოყენების, რაც დღესაა. შესაბამისად, რისკი უფრო მაღალია, ვიდრე ეს იყო 20 წლის წინ, ხოლო დაცვის მექანიზმი რჩება ის, რაც გვქონდა 20 წლის წინ.

ბათუმში, პუშკინის ქუჩაზე მდებარე ერთ-ერთი რესტორანში მეხანძრე მაშველებმა დაკვამლიანების პრობლემა მოაგვარეს. თვითმხილველის თქმით, ადგილზე მობილიზებულია სახანძრო და საწრაფო სამედიცინო სამსახური.

ძლიერი დაკვამლიანების გამო რესტორანი ადამიანებმა დატოვეს. შემთხვევა დღეს, 8 მარტს მოხდა.

სამაშველოს სამსახურის პრესცენტრის ინფორმაციით, გამწოვი მილის პრობლემის გამო იყო დაკვამლიანება. შემთხვევის შედეგად არავინ დაშავებულა.

„ქართული ოცნება“ გენდერული თანასწორობის მრავალი გამოწვევის დაძლევის ნაცვლად, თავად იყენებს გენდერულ სტერეოტიპებს, დეზინფორმაციას და შეურაცხყოფას, როგორც ძალაუფლების გამყარების იარაღს,“ – აღნიშნულია „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ მიერ დღეს, 8 მარტს გავრცელებულ განცხადებაში.

8 მარტს ქალთა საერთაშორისო დღე აღინიშნება. საია დღეს გამოქვეყნებულ განცხადებაში მიმოიხილავს, როგორ გაუარესდა ბოლო წლებში ქალთა უფლებების დაცვის მდგომარეობა საქართველოში, როცა „ქართული ოცნება“ პრობლემების მოგვარების ნაცვლად თავად იყენებს გენდერულ დეზინფორმაციას, როგორც ძალაუფლების გამყარების იარაღს.

„დღემდე ეფექტიანი გამოძიების გარეშე რჩება 2024-2025 წლებში საპროტესტო აქციების ქალი მონაწილეების წინააღმდეგ პოლიციის მხრიდან გენდერულად მოტივირებული შეურაცხყოფისა და ძალადობის გამოყენების შემთხვევები. ამასთან, 2025 წელს ადმინისტრაციული და სისხლის სამართლის წესით დაკავებულმა არაერთმა პირმა, მათ შორის, ქალებმა, განაცხადეს, რომ დაკავების შემდგომ მათ იძულებით სრულად აშიშვლებდნენ პირადი ჩხრეკის/დათვალიერების საბაბით. აღნიშნული პრაქტიკა ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სტანდარტებს და მიზნად ისახავს დაკავებულების ჩაყენებას მოწყვლად, ღირსების შემლახავ, დამამცირებელ მდგომარეობაში.

მაშინ, როდესაც გენდერულად მოტივირებულ ძალადობაზე სახელმწიფოს რეაგირების ერთ-ერთი მთავარი რგოლი, პოლიცია, თავად ავლენს სექსისტურ, შეუწყნარებელ დამოკიდებულებას ქალების მიმართ, რასაც დაუსჯელობით ახალისებს და მხარს უჭერს სახელმწიფო, ძირს ეთხრება სახელმწიფო მექანიზმებისადმი ისედაც მყიფე ნდობას ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობის მსხვერპლთა მხრიდან, ხალისდება ძალადობისა და უთანასწორობის ზოგადი გარემო.

ამასთან, ანტიგენდერული, დისკრიმინაციული ნარატივები კვლავ აქტიურად გამოიყენება ავტორიტარული ტენდენციების გამართლებისათვის. 2025 წელს „ქართულმა ოცნებამ“ კანონმდებლობიდან ტერმინი „გენდერი“ სრულად ამოიღო. საკანონმდებლო ცვლილებები ეფუძნება მცდარ, დეზინფორმაციულ ნარატივს, თითქოს „უცხოური გავლენისა და მათი წარმომადგენლების აქტიური ლობირებით, მიზანმიმართულად ხდებოდა ხელოვნური ტერმინის – „გენდერის“ დანერგვა”.

სინამდვილეში, სტამბოლის კონვენციის მიხედვით, ტერმინი „გენდერი” გულისხმობს სოციალურად კონსტრუირებულ როლებს, ქცევას, საქმიანობას ან მახასიათებლებს, რომლებსაც საზოგადოება შესაფერისად მიიჩნევს ქალის ან მამაკაცისათვის. გარკვეული როლები ან სტერეოტიპები ხელს უწყობს არასასურველ და საზიანო პრაქტიკას და ქალთა მიმართ ძალადობისადმი მიმღებლობას. სტამბოლის კონვენციის განმარტებითი ანგარიშის მიხედვით, ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობა გააზრებული უნდა იყოს გენდერულ ჭრილში, რაც უნდა იქცეს ძალადობის მსხვერპლთა დაცვასა და მხარდაჭერაზე მიმართული ღონისძიებების საფუძვლად.

კანონმდებლობიდან გენდერის ცნების გაქრობა არ არის მხოლოდ ტერმინოლოგიური ცვლილება და ძირს უთხრის გენდერული ძალადობის წინააღმდეგ ბრძოლის კუთხით წლების განმავლობაში გაწეულ ძალისხმევას, ქმნის საფუძველს ძალადობის თუ უთანასწორობის გენდერული პერსპექტივის გაუთვალისწინებლობის, სოციალური და კულტურული ფაქტორების უგულებელყოფისთვის, რაც პრობლემებთან სისტემურ და საფუძვლიან ბრძოლას მნიშვნელოვნად ართულებს.

ამასთან, კვლავ ძალაშია „ქართული ოცნების“ მიერ, 2024 წლი სექტემბერში მიღებული ჰომოფობიური/ტრანსფობური კანონები, რომლებიც სიძულვილის შემცველ ნარატივებს და გენდერული იდენტობისა და სექსუალური ორიენტაციასთან დაკავშირებულ დეზინფორმაციულ ნარატივებს ეფუძნება, სხვა საკანონმდებლო ინიციატივების მსგავსად, სხვა კანონების მსგავსად, მიღებულია დემოკრატიული ჩართულობის, ექსპერტების და საზოგადოების სხვა ჯგუფების მონაწილეობის გარეშე და შეუთავსებელია ადამიანის უფლებებთან.

ამის პარალელურად გამოწვევად რჩება ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობასთან დაკავშირებული არაერთი საკითხი, რაც არსებითი თანასწორობის მიღწევის გზაზე დაბრკოლებას წარმოადგენს.

მიუხედავად უფლებადამცვლეთა მიერ წლების განმავლობაში გაწეული ადვოკატირებისა, საქართველოს კანონმდებლობა, რიგ შემთხვევებში კვლავ შეუთავსებელია სტამბოლის კონვენციის სტადარტებთან.

ამის ყველაზე თვალსაჩინო მაგალითს გაუპატიურების საკანონმდებლო განმარტება წარმოადგენს, რომელიც ნაცვლად თანხმობის არასებობისა, კვლავ ძალადობის კომპონენტზე აკეთებს მითითებას.

გამოწვევას წარმოადგენს ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობის საქმეებზე სამართალდამცავი პირების არასაკმარისი და არაეფექტიანი რეაგირება, გენდერული ნიშნით ჩადენილი დანაშაულების ყოველმხრივი გამოძიებისა და დაზარალებულების ეფექტიანი დაცვის ნაკლებობა, კანონის არასწორი განმარტების გამო გენდერის ნიშნით ჩადენილ დანაშაულებზე რისკის შეფასებასა და შემაკავებელი ორდერის გამოცემაზე უარის თქმა.

პრობლემურია ქალთა მიმართ და ოჯახში ძალადობის კუთხით, ერთი მხრივ, საინფორმაციო კამპანიების ნაკლებობა საზოგადოებსითვის, მეორე მხრივ, კვალიფიკაციის ამაღლების პროგრამები პროფესიონალთათვის. წლების განმავლობაში პრობლემას წარმოადგენს სხვადასხვა ინსტიტუციას შორის კოორდინირებული მუშაობა ძალადობის სხვადასხვა ფორმის, მათ შორის, ადრეული ქორწინების გამოვლენისა და აღკვეთის მიზნით.

ამასთან, გამოწვევად რჩება ქალების საზოგადოებრივ, პოლიტიკურ და ეკონიმიკურ ცხოვრებაში მონაწილეობა. გაეროს ეკონომიკური, სოციალური და კულტურული უფლებების შესახებ კომიტეტის მიერ 2026 წლის თებერვალში გამოქვეყნებული დასკვნითი შეფასებებში კომიეტეტი შეშფოთებას გამოხატავს საზოგადოებაში გენდერული სტერეოტიპებისა და ქალთა მიმართ დისკრიმინაცის, გამო, და აღნიშნავს, რომ ეს იწვევს ქალებისთვის ზრუნვისა და შინ შრომის არაპროპორციულად დიდი, აუნაზღაურებელი ტვირთის დაკისრებას, რაც აფერხებს მათ სრულ და თანაბარ მონაწილეობას შრომის ბაზარზე და ზღუდავს მათ წარმომადგენლობას გადაწყვეტილებების მიმღებ პოზიციებზე.13 კომიტეტი ასევე შეშფოთებულია ქალთა კონცენტრაციით ნაკლებად ანაზღაურებად დასაქმების სექტორებში, რაც ხელს უწყობს ანაზღაურებაში გენდერით განპირობებული სხვაობის არსებობას.14 კომიტეტმა ასევე შეშფოთება გამოთქვა ქალების სიღარიბის შედარებით მაღალი მაჩვენებლის გამო.

ფართოდ გავრცელებულ პრობლემად რჩება სამუშაო ადგილზე ქალების სექსუალური შევიწროება. შემაშფოთებელია, რომ კვლევების მიხედვით, სექსუალური შევიწროების შემთხვევათა უმეტესობა შეტყობინების გარეშე რჩება.

ზემოთ განხილული გამოწვევების ფონზე, „ქართული ოცნება” სამოქალაქო საზოგადოების წინააღმდეგ მიმართული ქმედებებითა და კანონმდებლობით კიდევ უფრო ზღუდავს ქალებისა და გოგოების შესაძლებლობას, მიიღონ იურიდიული დახმარება და ისარგებლონ მსარდამჭერი სერვისებით. სამოქალაქო სივრცის განადგურება ასევე ზღუდავს ინფორმირებულობის გაზრდის კუთხით სამოქალაქო საზოგადოების საქმიანობის შესაძლებლობას და გენდერული თანასწორობისათვის ადვოკატირებას “უცხოური გავლენის იდეოლოგიის ლობირებად” წარმოაჩენს. აღნოშნული ცხადყოფს, რომ ავტორიტარული ძალაუფლების კონსოლიდაციის პრაქტიკებს ის არასაკმარისი პროგრესიც კი ეწირება, რომელიც ქვეყანას ქალთა უფლებების დაცვის კუთხით 2024 წლამდე ჰქონდა,“ – აღნიშნულია საიას მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.

დღეს, 8 მარტს, თავდაცვის ყოფილი მინისტრი თინა ხიდაშელი და „სოვლაბის“ მკვლევარი გიორგი კანდელაკი თბილისის საქალაქო სასამართლოში მაგისტრი მოსამართლის წინაშე აძლევენ ჩვენებას.

უცნობია, რა თემაზე მოითხოვა სუსმა თინა ხიდაშელის, გიორგი კანდელაკის გამოკითხვა. მათ მაგისტრ მოსამართლესთან გამოკითხვაზე თანხმობა განაცხადეს.

სუსმა გამოკითხვაზე ასევე დაიბარა ოპოზიციონერი პოლიტიკოსები გუბაზ სანიკიძე და გივი თარგამაძე. „ტვ პირველის“ ცნობით, გივი თარგამაძე საზღვარგარეთ იმყოფება — ამის შესახებ ტელეკომპანიას თარგამაძის ოჯახის წევრმა განუცხადა. გუბაზ სანიკიძე კი, სასამართლოში გუშინ გამოიკითხა.

სუს-ში „ნეტგაზეთის“ ზარებს არ უპასუხეს, თუმცა სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედს“ განუცხადეს, რომ „ბოლო დღეების განმავლობაში სხვადასხვა პირის მიერ, საჯაროდ, არაერთი ინფორმაცია გახმოვანდა საქართველოში სხვა ქვეყნების მხრიდან კადრების რეკრუტირების შესახებ და მათ შორის, იყო დადანაშაულება თუ მინიშნებები ტერორიზმის მიმართულებით“.

სუს-ის თანახმად, დაწყებულია გამოძიება და „განცხადებების ავტორებს დაესმებათ კითხვები ყველა მიმართულებით, მათ შორის, საშუალება მიეცემათ, გამოძიების ფარგლებში მაინც მიუთითონ რაიმე კონკრეტული ფაქტის შესახებ”.

ცოტა ხნის წინ, თინა ხიდაშელის ორგანიზაცია „სამოქალაქო იდეამ” გამოაქვეყნა კვლევა, რომელიც ეხება ქართულ-ირანული ურთიერთობების ტენდენციებს. კვლევაში საუბარია ირანული ნავთობის იმპორტიორ კომპანიებსა და მათ კავშირებზე საქართველოში, მათ შორის, საჯარო და პოლიტიკური თანამდებობის პირებთან. კვლევის მიხედვით, 2022-2025 წლებში საქართველოში რეგისტრირებულმა 72-მა კომპანიამ ირანული ნავთობისა და ნავთობპროდუქტების იმპორტი განახორციელა. აღნიშნული კომპანიებიდან ნაწილი დაკავშირებულია „ქართული ოცნების” შემომწირველებთან, მათ შორის პარლამენტის წევრებთან.

ამ თემაზე:

თინა ხიდაშელი, გუბაზ სანიკიძე და გიორგი კანდელაკი სუს-ში დაიბარეს

See more

„ფაქტია, რომ „ქართული ოცნების“ ქმედებების შედეგად საქართველო მუდმივად ხვდება რუსეთთან და ირანთან საერთო ნავში, რაც პირდაპირ ეწინააღმდეგება საქართველოს ეროვნულ ინტერესებს გამორიცხულად იმისა, დათმო თუ არა „ოცნებამ“ ჩვენი ქვეყნის რეალური საგარეო პოლიტიკური სუვერენიტეტი, თუ ეს მათი არაადეკვატური პოლიტიკის შედეგია… რუსეთთან ერთად და ჩვენ ვხვდებით ნავში, რომელიც ძალიან მალე ჩაიძირება,“ – მიიჩნევს საერთაშორისო ურთიერთობების სპეციალისტი, გიორგი მელაშვილი. მასთან საუბარი თბილისში, ირანის საელჩოში გახსნილ სამძიმრის წიგნში „საქართველოს წარმომადგენლის“ ჩანაწერით დავიწყეთ, რასაც შემდეგ უკვე განაწყენებული ისრაელის საელჩოს განცხადება მოჰყვა.

დღეს, 7 მარტს, პოლიტიკოსები და მკვლევრები – თინა ხიდაშელი, გუბაზ სანიკიძე და გიორგი კანდელაკი ირანთან დაკავშირებული განცხადებების გამო სუს-ში გამოკითხვაზე დაიბარეს. რაზე მიანიშნებს სუსში დაწყებული გამოძიება?

„ბათუმელებმა“ გიორგი მელაშვილთან ინტერვიუ ჩაწერა. იგი „ევროპულ-ქართული ინსტიტუტის“ ხელმძღვანელი, თავისუფალი უნივერსიტეტის ლექტორი და საერთაშორისო ურთიერთობების სპეციალისტია.

• ბატონო გიორგი, თქვენი აზრით, რა გათვლებით აწყობს ივანიშვილს ირანის მხარდაჭერა? საქართველოში ირანის ელჩის, სეიედ ალი მოჯანის ცნობით, „საქართველოს მთავრობისა და ხალხის პატივცემულმა წარმომადგენელმა“ თბილისში, ირანის საელჩოში გახსნილ სამძიმრის წიგნში ჩანაწერი გააკეთა, სადაც სამძიმარია გამოხატული ირანის სულიერი ლიდერის დაღუპვის გამო. ამას მოჰყვა ისრაელის საელჩოს განცხადება, ეს არის სწორედ ბრძოლა მკვლელი რეჟიმის წინააღმდეგო.

„ქართული ოცნების“ საგარეო პოლიტიკა, ბოლო პერიოდში განსაკუთრებით, გამოირჩევა სრულიად არაადეკვატური და არაკომპეტენტური შეფასებებით. რა თქმა უნდა, არავინ არ სთხოვდა საქართველოს, რომ პირდაპირ ჩართულიყო რაიმე ტიპის სამხედრო ოპერაციებში. ჩვენ ეს შეთქმულების თეორია არაერთხელ გაგვიგია „ქართული ოცნებისგან“. როგორც ჩანს, იგივე ნარატივში მოქმედებენ ახლაც.

მსგავს ვითარებაში ჩვენ გვმართებდა განსაკუთრებული დიპლომატიური სიფრთხილე და სიფხიზლე, რაც, მგონი, არავისთვის საკამათო არ უნდა ყოფილიყო. „ქართული ოცნების“ პოლიტიკის შედეგად ჩვენ მივიღეთ სიტუაცია, როდესაც ირან-ისრაელის დაპირისპირებაში „ოცნებამ“ მოახერხა და გამოიწვია ისრაელის გადამტერება – ბოლო პერიოდის განცხადებები ამაზე მეტყველებს. ამავდროულად, ისეთი შთაბეჭდილება შექმნეს, რომ მხარს უჭერენ აიათოლების სრულიად კაციჭამია რეჟიმს.

ამ დაპირისპირებაში, როდესაც ირანი წინააღმდეგ მოქმედებს შეერთებული შტატებისა და ისრაელის ერთობლივი კოალიცია, შექმნა შთაბეჭდილება, რომ ხარ ირანის მხარეს, ამას უნდა განსაკუთრებული არაკომპეტენტურობა, ან სრული არაადეკვატურობა, რაც „ქართულმა ოცნებამ“ გამოიჩინა ზუსტად ამ კონფლიქტის დროს.

• არ უშვებთ, რომ პრაგმატული გათვლა ჰქონდეს ივანიშვილს? 

პრაგმატული გათვლა ქართული სახელმწიფოსთვის, საქართველოს ეროვნული ინტერესებისთვის იქნება ორივე მხარის არგადამტერება.

რასაც ბოლო პერიოდში ვაკვირდებით, არის ზუსტად ის დისბალანსი, როდესაც „ქართული ოცნება“ ახერხებს ჩვენს ისტორიულ მოკავშირეებთან ურთიერთობების გაფუჭებას და სრულიად გაუგებარ, ავტორიტარულ და საქართველოს ინტერესების წინააღმდეგ მოქმედ რეჟიმებთან ურთიერთობების დათბობის მცდელობას. მე სპეციალურად ვიყენებ სიტყვას „მცდელობა“, რადგან არც ამ რეჟიმებთან არ გამოსდით მაინცდამაინც კარგი ურთიერთობა. მაგალითად, რუსეთთან მათ ურთიერთობას არანაირი რეალური სარგებელი საქართველოსთვის არ მოუტანია.

იგივე ეხება ირანს. ძალიან კარგად გვახსოვს, ცოტა ხნის წინ, როგორი ინტენსივობით ცდილობდა „ქართული ოცნების“ პროპაგანდა „3+3“ ფორმატის მხარდაჭერას და როგორ ცდილობდნენ იმას, რომ იქნებ რამენაირად საქართველოში საზოგადოებრივი აზრი ამ ფორმატისადმი დადებითად განეწყოთ. კარგად ვნახეთ, რომ ისრაელისა და შეერთებული შტატების ჯერ კიდევ შარშანდელი დარტყმების შედეგად ეს ფორმატი არის სრულიად დისკრედიტირებული. მგონი, „ქართული ოცნების“ განსაკუთრებული ფანატიკური მიმდევრებიც კი, ამ „3+3“ ფორმატს აღარ უყურებენ ისეთი აღფრთოვანებით, როგორც ამას ამბობდნენ ცოტა ხნის წინ.

საქმე იმაშია, რომ არანაირად არ აწყობს ქართულ სახელმწიფოს ის ქმედებები, რაც „ქართულმა ოცნებამ“ განახორციელა ბოლო პერიოდში. ერთადერთი ახსნა, რაც ამ ყველაფერს აქვს, ეს არის პოლიტიკური ძალაუფლების შენარჩუნების მცდელობა ყველაფრის, მათ შორის, საქართველოს ეროვნული ინტერესების შეწირვის ფასად.

„ოცნება“ ცდილობს საკუთარი ძალაუფლება შეინარჩუნოს და მზად არიან, ნებისმიერ ავტორიტარულ ძალასთან, რომელსაც არ აინტერესებს დემოკრატია, არ აინტერესებს ფუნდამენტური უფლებები, არ აინტერესებს სიტყვის თავისუფლება, დაამყარონ კომუნიკაცია. ამ კავშირების მეშვეობით ცდილობენ, დააბალანსონ დასავლეთთან გაფუჭებული ურთიერთობები.

• ეს ხომ არ აჩვენებს, რომ სუვერენიტეტი, რომელსაც ხშირად დემაგოგიურად ახსენებს „ქართული ოცნება“,  რეალურად აღარ გვაქვს საგარეო ურთიერთობებში და „ოცნება“ მოქმედებს ისე, როგორც კრემლი თვლის საჭიროდ? 

დანამდვილებით არ ვიცით, იღებს თუ არა „ოცნება“ პირდაპირ ბრძანებებს კრემლიდან. ფაქტია, რომ მისი ქმედებების შედეგად საქართველო მუდმივად ხვდება რუსეთსა და ირანთან საერთო ნავში, რაც პირდაპირ ეწინააღმდეგება საქართველოს ეროვნულ ინტერესებს, მიუხედავად იმისა, დათმო „ქართულმა ოცნებამ“ ჩვენი ქვეყნის რეალური საგარეო პოლიტიკური სუვერენიტეტი, თუ ეს მათი არაადეკვატური პოლიტიკის შედეგია.

შედეგი არის ერთი და იგივე: საქართველო, საკუთარი ეროვნული ინტერესების წინააღმდეგ, მუდმივად ხვდება არა დასავლურ ბანაკში, რომელიც ჩვენთვის გრძელვადიანი უსაფრთხოებისა და სტაბილურობის ერთადერთი გარანტორი, არამედ გაუგებარ „რუხ ზონაში“, სადაც ჩვენი ისტორიული ოპონენტები არიან რუსეთთან ერთად. ჩვენ მათთან ერთად ვხვდებით ნავში, რომელიც ძალიან მალე ჩაიძირება.

• პოლიტიკოსები და მკვლევრები – თინა ხიდაშელი, გუბაზ სანიკიძე და გიორგი კანდელაკი, ირანთან დაკავშირებული განცხადებების გამო სუს-ში გამოკითხვაზე დაიბარეს. ეს რაზე მიანიშნებს? 

ჩვენ დავინახეთ „ქართული ოცნების“ რიტორიკის ცვლილება: გუშინ თბილისის მერი, რომელსაც საერთოდ არ ეხება საგარეო პოლიტიკურ თემებზე განცხადებების გაკეთება – ალბათ ჯობდა, რომ დიდთოვლობისთვის მიეხედა – ამბობდა, რომ ეს ადამიანები არიან მოღალატეები. კალაძე პირდაპირ მათ დაპატიმრებას, გასამართლებას ითხოვდა. სუსის დღევანდელ განცხადებაში უფრო ფრთხილად და ადეკვატურად იქცევა. ისინი საუბრობენ, რომ ეს ადამიანები არიან დაბარებულები კონკრეტული ფაქტების შესახებ ინფორმაციის მისაწოდებლად. ეს უფრო მისაღებია, რა თქმა უნდა.

ჩვენი მეზობელი აზერბაიჯანის უსაფრთხოების სამსახურმა აღკვეთა ირანული დივერსიული ჯგუფების ქმედებები საკუთარ ტერიტორიაზე, საქართველოში კი იბარებენ იმ ადამიანებს, რომლებიც ცდილობენ, მონიტორინგი გაუწიონ ირანის გავლენებს საქართველოში. ეს კონტრასტი ძალიან კარგად აჩვენებს პრიორიტეტებს – მაშინ, როცა აზერბაიჯანი ირანულ გავლენებს ებრძვის, საქართველოში ვნახეთ, რომ ჯერ თბილისის მერმა მოითხოვა ამ გავლენებთან მებრძოლი ადამიანების დაპატიმრება, ახლა კი ვხედავთ, რომ ისინი დაიბარეს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურში. ეს, რა თქმა უნდა, მათ საქმიანობაზე წნეხის გატარების მცდელობად უნდა შევაფასოთ.

წესით, ეს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურს აქამდე უნდა გაეკეთებინა: იმის ნაცვლად, რომ სახელმწიფო რესურსი იხარჯებოდეს პოლიტიკური ოპონენტების დევნაზე, ციხეში ჩასმაზე, საქმეების გამოგონებაზე, სახელმწიფო უსაფრთხოების რესურსი უნდა იხარჯებოდეს სწორედ ჩვენდამი მტრულად განწყობილი ქვეყნების გავლენების შეკავებაზე. ამას, სამწუხაროდ, ჩვენ ვერ ვხედავთ.

• საითკენ მიდის პროცესი ირანში – ირანის პრეზიდენტმა დღეს დაბომბვების გამო ბოდიში მოუხადა სპარსეთის ყურის ქვეყნებს. 

ამერიკის შეერთებული შტატებისა და ისრაელის დარტყმების შედეგად განადგურებულია ირანის სარაკეტო პოტენციალის უდიდესი ნაწილი. ახლა ირანი ვეღარ ისვრის იმ რაოდენობის ამუნიციას, რაც მანამდე ჰქონდა, კონფლიქტის პირველ დღეებში. ირანისთვის არანაირი აზრი აღარ აქვს დამატებით დაპირისპირებას გინდა აზერბაიჯანთან, გინდა სპარსეთის ყურის არაბულ ქვეყნებთან. შესაბამისად, ცდილობენ, საკუთარი უუნარობა შეფუთონ კეთილ ნებაში და ამავდროულად იქნებ მოახერხონ ურთიერთობები შეინარჩუნონ სპარსეთის ყურის სახელმწიფოებთან.

არ არის გამორიცხული, რომ ირანში მიმდინარეობს შიდა ბრძოლა ძალაუფლებისთვის. შეიძლება, ირანის პრეზიდენტი ცდილობს, ამერიკელებს საკუთარი თავი მოაჩვენოს, როგორც უფრო ადეკვატური ლიდერი – იქნებ დაითანხმოს ტრამპის ადმინისტრაცია ე.წ. ვენესუელის სცენარზე, როდესაც არაადეკვატური ლიდერი ჩანაცვლება შედარებით უფრო ადეკვატური პირველი პირით, რეჟიმის სრული განადგურების გარეშე.

• ტრამპი ამბობს, რომ არ დაუშვებს გარიგებას ირანთან… 

ტრამპი თავისი პოლიტიკური კარიერის განმავლობაში მკაცრად აკრიტიკებდა ობამას მიერ დადებულ შეთანხმებას ირანთან. ამიტომ მისთვის სუსტი ხელშეკრულების დადება არის ერთგვარი პოლიტიკური სუიციდიც კი.

ტრამპი ეცდება, მაქსიმალისტურად მიაღწიოს ამერიკის გაცხადებულ ამოცანებს.

როგორც შეერთებულმა შტატებმა, ასევე ისრაელმა, რაც თავიდანვე განაცხადეს, მთავარი ამოცანა რეჟიმის მიერ ბირთვული შეიარაღების შექმნის პოტენციალის სრული განადგურებაა. თუ რეჟიმი ჩანაცვლდება უფრო ადეკვატური მმართველობით, ეს ერთგვარი დამატებითი ბონუსია, რომელიც კარგი იქნება ირანელი ხალხისთვის.

აიათოლაზე პირველ დღეს განხორციელებული თავდასხმა გვაჩვენებს, რომ ერთ-ერთი ამოცანა იყო რეჟიმის მმართველი იერარქიის განადგურება, რომელიც უნდა ჩანაცვლდეს ირანელებისთვის უფრო მისაღები მმართველით. ვნახოთ, როგორ განვითარდება მოვლენები. ჯერ კიდევ  პირველ და მეორე ფაზაში ეს სამხედრო დაპირისპირება – ირანის საჰაერო თავდაცვის სისტემებს ანადგურებენ… სარაკეტო პოტენციალს, სამხედრო მრეწველობას და კონკრეტულ სამხედრო სამიზნეებს.

ამ ყველაფერს უნდა მოჰყვეს მესამე ეტაპი. საბოლოო ჯამში მივიღებთ შედარებით სტაბილურ ირანს ახალი მმართველობით, ან მკვეთრად დასუსტებულ ირანს, რომელიც შეიძლება შევადაროთ სირიას ალ-ასადის რეჟიმის დამხობამდე.

• ევროპარლამენტში გაიმართება დებატი საქართველოს შესახებ, ასევე მიიღებენ რეზოლუციას: ელენე ხოშტარიას და სხვა პოლიტიკური პატიმრების შესახებ. უნდა ველოდოთ ახალ სანქციებს? – ევროკომისიამ საქართველოში დიპლომატიური პასპორტების მფლობელებისთვის უვიზო მიმოსვლა უკვე შეაჩერა. 

ევროკავშირის პოზიცია თავიდანვე თანმიმდევრული იყო. მათ არ სურდათ საქართველოს მოსახლეობის დასჯა „ქართული ოცნების“ ქმედებების გამო. ამიტომა, მივიღეთ გაწელილი პროცესი, რომელიც ამ ეტაპზე დასრულდა უვიზო მიმოსვლის შეჩერებით საქართველოს სერვის და დიპლომატიური პასპორტებისთვის. იმ შემთხვევაში, თუ „ქართული ოცნება“ გააგრძელებს ანტიდასავლურ რიტორიკასა და პოლიტიკას, რა თქმა უნდა, ამას მოჰყვება დამატებითი ქმედებები ევროკავშირის მხრიდან.

ინდივიდუალური სანქციები დაბლოკა ვიქტორ ორბანმა, ზუსტად ამიტომ დადგა საფრთხის ქვეშ მთლიანად საქართველოს მოსახლეობა. თუმცა, შეიძლება ეს სიტუაცია აპრილში შეიცვალოს – ვიცით, რომ აპრილში უნგრეთში არჩევნებია და ბოლო მონაცემებით ვიქტორ ორბანის მხარდაჭერა მაინცდამაინც მაღალი არ არის. იმ შემთხვევაში, თუ ევროპულ საბჭოში ორბანის ვეტო აღარ იქნება, რა თქმა უნდა, ევროკავშირს გაუმარტივდება საერთო საგარეო პოლიტიკის წარმოება, მათ შორის, „ქართული ოცნების“ რეჟიმთან მიმართებით.

იმედია, უვიზო რეჟიმის გაუქმებამდე საქმე არ მივა და მოვახერხებთ არსებული კრიზისის დაძლევას გაცილებით უფრო ნაკლები დანაკარგებით, თუმცა „ქართული ოცნების“ არაადეკვატური საგარეო პოლიტიკის გათვალისწინებით, სამწუხაროდ, ვერაფერს ვერ გამოვრიცხავთ.

• რაც შეეხება დიპლომატიური პასპორტების გაუქმებას: ევროპარლამენტის დებატს როგორ უნდა დაესწრონ „ქართული ოცნების“ წარმომადგენლები, ვისაც დიპლომატიური პასპორტები გაუქმდა?

მათ მოუწევთ ვიზების აღება. აქამდე მათ ჰქონდათ შედარებით ლმობიერი რეჟიმი და ნაწილს შეეძლო ევროკავშირის ქვეყნებში შესვლა ჩვეულებრივი პასპორტებით. ახლანდელი რეგულაციით კი, მათ მოუწევთ ვიზის აღება. როგორც ვიცით, ევროპარლამენტი მდებარეობს ბრიუსელსა და სტრასბურგში. შესაბამისად, მათ მოუწევთ ბელგიის, ან საფრანგეთის ვიზების მიღება.

არსებულ რეგულაციაში არის პირდაპირი ჩანაწერი, რომელიც ავალდებულებს დიპლომატიური და სერვის პასპორტების მფლობელებს, გამოიყენონ აღნიშნული დოკუმენტები ევროკავშირში შესასვლელად. თუ აღმოჩნდება, რომ მათ ეს პასპორტი ჰქონდათ, შემდეგ შეიძლება ცხოვრების ბოლომდე ე.წ. მგზავრობის აკრძალვაც კი მიიღონ.

• რა პოლიტიკური მნიშვნელობით გამოირჩევა ევროპარლამენტის მორიგი რეზოლუცია? აქამდე არაერთი კრიტიკული რეზოლუცია გვინახავს. 

ამ რეზოლუციებზე შენდება შემდგომი ნაბიჯები, რასაც ახლა ვხედავთ წინა რეზოლუციების გამო – იგივე დიპლომატიური და სერვის პასპორტების გაუქმებას.

ევროპარლამენტის რეზოლუციებში რაც იწერება, შემდეგ ევროპული საბჭო, ევროკომისია მის აღსრულებას იწყებს. „ქართულ ოცნებას“ ჰქონდა ილუზია, რომ ევროპარლამენტის რეზოლუციები არ არის სავალდებულო შესასრულებლად. ეს მართლაც ასეა, მაგრამ ამ რეზოლუციებზე დაყრდნობით შემდგომში უკვე იქმნება ისეთი ტიპის პოლიტიკა, რომლის აღსრულება სავალდებულოა. ევროპარლამენტი არის გაფრთხილება, რომელსაც შემდეგ მოჰყვება კონკრეტული ქმედებები.

ევროპარლამენტი არანაირად არ არის გამოთიშული საერთო ევროპულ პოლიტიკას. ევროპარლამენტში არიან ის პოლიტიკური ძალები, რომლებიც არიან ევროკომისიაში, ევროპულ საბჭოში. შესაბამისად, ევროპარლამენტი ძალიან კარგად გვაჩვენებს, საითკენ მიდის ევროპული პოლიტიკა საბოლოო ჯამში.

მაგალითად, გერმანიაში არსებობს ქრისტიან-დემოკრატიული პარტია, რომელსაც ჰყავს ამჟამად პრემიერ-მინისტრი. ქრისტიან-დემოკრატიული პარტია ევროპის სახალხო პარტიის წევრია, რომელიც ევროპარლამენტში ყველაზე დიდი პარტიაა. ამავდროულად, მათ ჰყავთ კანცლერი, რომელიც ევროპულ საბჭოშია წარმოდგენილი, ევროპის სახალხო პარტიის წარმომადგენელია ევროკომისიის პრეზიდენტი.

იგივე პოლიტიკური ძალები არიან ევროკავშირის ძალაუფლების სხვადასხვა შტოში. რა თქმა უნდა, თუ არსებობს კონსენსუსი ევროპის სახალხო პარტიაში პარლამენტის დონეზე, ეს ნიშნავს, რომ არსებობს გარკვეული გადაწყვეტილებები ევროკომისიის და ძალიან დიდი ალბათობით, ასევე, ევროპული საბჭოს დონეზე.

მთავარი ფოტო: ირაკლი კობახიძის ვიზიტი ირანში, პრეზიდენტ იბრაჰიმ რაისის დაკრძალვის ცერემონიალზე. 2024 წელი

„2026 წლის თებერვალში ერთი სტანდარტული იმერული ხაჭაპურის მომზადების საშუალო ღირებულება 8.05 ლარამდე გაიზარდა, რაც 1.6%-ით აღემატება 2026 წლის იანვრის მაჩვენებელს და 14.3%-ით 2025 წლის თებერვლის მაჩვენებელს,“ – აღნიშნულია 2026 წლის თებერვლის „ხაჭაპურის ინდექსში“.

ეს ISET-ის, თსუ-ს ეკონომიკის საერთაშორისო სკოლის „ხაჭაპურის ინდექსის“ ახალი მონაცემია. ISET-ის „ხაჭაპურის ინდექსი“ იმ კალათას იყენებს ინფლაციის დასაანგარიშებლად, რომელიც მხოლოდ იმერული ხაჭაპურის გამოსაცხობად საჭირო ინგრედიენტებს შეიცავს. ესაა: ფქვილი, ყველი, საფუარი, რძე, კვერცხი და კარაქი. ინდექსი მოიცავს გაზის და ელექტროენერგიის ხარჯებსაც. „ხაჭაპურის ინდექსის“ შთაგონების წყარო ჟურნალ Economist-ის „ბიგ მაკის“ ინდექსია – ქვეყანაში ინფლაციის მარტივი და გამჭვირვალე ინდიკატორი.

ახალი მონაცემების მიხედვით, ყველაზე მეტად გაიზარდა ყველის ფასი [+2.8%], შემდეგ მოდის საფუარი [+2.2%] და ფქვილი [+1.9%], ხოლო რძის ფასი მხოლოდ უმნიშვნელოდ გაიზარდა [+0.1%].

კარაქის ფასი 4.4%-ით შემცირდა, კვერცხის – 1.9%-ით. კარაქის ფასის მნიშვნელოვანი ვარდნის მიუხედავად, სხვა ძირითადი ინგრედიენტების – განსაკუთრებით კი ყველის, რომელსაც ხაჭაპურის ხარჯებში შედარებით მაღალი წილი უჭირავს – ფასების ზრდამ გადაფარა ეს კლება და თვიურ ჭრილში ხაჭაპურის ინდექსის 1.6%-იანი ზრდა განაპირობა.

წლიურ ჭრილში კი, ინგრედიენტების უმეტესობის ფასები მნიშვნელოვნად გაიზარდა. ყველის ფასები 18.1%-ით გაიზარდა, კვერცხი [+16.7%], ფქვილი [+11.9%], კარაქი [+6.1%] და საფუარი [+3.9%]. რძის ფასი წლიურად 2.0%-ით შემცირდა.

„2026 წლის თებერვალში დაფიქსირებული ზომიერი ყოველთვიური ზრდის მიუხედავად, ძირითადი ინგრედიენტების ფასების ძლიერი წლიური ზრდა ფასებზე მუდმივ ზეწოლაზე მიუთითებს. რძის ფასები, სავარაუდოდ, მომდევნო თვეებში სეზონურ კლების ტენდენციას მიჰყვება. გასათვალისწინებელია აღდომის ეფექტიც – 23 თებერვალს დაიწყო დიდი მარხვა – რაც იმას ნიშნავს, რომ შესაძლოა რძისა და რძის პროდუქტების ფასები კიდევ უფრო შემცირდეს, რადგან ყველსა და სხვა რძის პროდუქტებზე მოთხოვნა, როგორც წესი, ამ პერიოდში მცირდება,“ – აღნიშნულია ISET-ის ახალ შეფასებაში.

ირაკლი კობახიძის განკარგულებით, 2025 წლის 30 დეკემბრიდან მუშაობს კომისია სურსათის ფასებზე. ქვეყანაში არსებულ მაღალ ფასებზე პირველად ირაკლი კობახიძემ 24 დეკემბერს განაცხადა. ირაკლი კობახიძემ მაღაზიებში სურსათზე ფასების ზრდა სუპერმარკეტებისა და დისტრიბუტორების ქსელებს გადააბრალა. ამის შემდეგ პარლამენტმა შექმნა კომისია ამ საკითხის შესასწავლად, ხოლო სუს-მა მოკვლევა დაიწყო.

სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემებით, 2026 წლის თებერვალში, წლიურად, სურსათის და უალკოჰოლო სასმელების ფასი 9.5 %-ით გაიზარდა.

ამ თემაზე:

სურსათი თებერვალში წლიურად 9.5 %-ით გაძვირდა – საქსტატის ახალი მონაცემები

See more

„ნეტგაზეთის“ ჟურნალისტს, მარიამ ძიძარიას და „ტაბულას“ ჟურნალისტს მარიამ კუპრავას შსს გზის ხელოვნურად „გადაკეტვას“ ედავება.

ორივე ჟურნალისტი პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა რუსთაველზე.

მარიამ ძიძარიას შემთხვევაში საუბარია 31 იანვარს გამართულ „შაბათის მარშზე“, რომელსაც ნეტგაზეთის ჟურნალისტი აშუქებდა. აქციის გაშუქებისას მარიამს ეკეთა ჟურნალისტის დამადასტურებელი ე.წ. ბეიჯი ანუ საიდენტიფიკაციო ნიშანი, ასევე სამხრე ნიშანი (PRESS) და თან ჰქონდა კამერა.

7 თებერვლის „შაბათის მარშს“ აშუქებდა „ტაბულას“ ჟურნალისტი, მარიამ კუპრავაც.

პროფესიული საქმიანობის შესრულების მიუხედავად მარიამ ძიძარიას და მარიამ კუპრავას შსს-მ მაინც შეუდგინა ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი. ორივე ჟურნალისტის საქმეზე სასამართლომ უნდა იმსჯელოს.

დღეს, 6 მარტს, „მედიაჩექერის“ ცნობით, თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მოსამართლე დავით მაკარაძემ ასევე განიხილა ფოტოგრაფ გიორგი თარხნიშვილის საქმე, რომელსაც შინაგან საქმეთა სამინისტრო 2025 წლის 18 დეკემბერს, პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას, ტროტუარზე დგომით ფეხით მოსიარულეთათვის დაბრკოლების შექმნას ედავება.

გიორგი თარხნიშვილის ადვოკატის თქმით, მათ სასამართლოში წარადგინეს საბუთები, რომ გიორგი თარხნიშვილი ჟურნალისტია. ქუდზეც აწერია – PRESS, დიდი ფოტოკამერა უჭირავს ხელში. ეს ყველაფერი ამტკიცებს, რომ პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა და შსს-ს წარმოდგენილ ვიდეოშიც ჩანს, რომ ფოტოს ან ვიდეოს იღებს“, – თქვა თარხნიშვილის ადვოკატმა, გიორგი ტაბატაძემ „მედიაჩეკერთან“.

მოსამართლემ გიორგი თარხნიშვილის საქმეზე განაჩენის გამოცხადება გადადო.

„გზის გადაკეტვის საქმეები“ 174-ე პრიმა მუხლის მეათე ნაწილით განიხილება. აღნიშნული მუხლის დარღვევა გამოიწვევს ადმინისტრაციულ პატიმრობას 15 დღემდე ვადით, ხოლო თუ სამართალდამრღვევი ორგანიზატორია – 20 დღემდე ვადით.

ეს მუხლი „ოცნებამ“ დაჩქარებული წესით განიხილა და 2025 წლის 10 დეკემბერს, მესამე მოსმენით მიიღო. 2026 წლის დასაწყისიდან დღემდე ამ მუხლით განხილულ საქმეებზე სასამართლომ მოქალაქეთა ნაწილს სიტყვიერი შენიშვნა მისცა, რამდენიმე მოქალაქეს კი ადმინისტრაციული პატიმრობა შეუფარდეს.  

ევროკავშირის წარმომადგენლობა საქართველოში იუწყება, რომ ევროკომისია საქართველოს დიპლომატიური, სამსახურებრივი და ოფიციალური პასპორტების მფლობელებისთვის უვიზო მიმოსვლას აჩერებს.

„ახლა მათ შენგენის ზონაში ოფიციალური მიზნით შესვლისას ვიზა უნდა ჰქონდეთ. ეს არის პირველი შემთხვევა, როდესაც ვიზის შეჩერების ახალი, გაძლიერებული მექანიზმი გამოიყენება. ეს გადაწყვეტილება წევრი სახელმწიფოების თანხმობის შემდეგ იქნა მიღებული“ – ვკითხულობთ განცხადებაში.

ვიზის შეჩერების მექანიზმი ამოქმედდა საქართველოს მიერ უვიზო რეჟიმის ფარგლებში დემოკრატიისა და ფუნდამენტური უფლებების ძირითად სფეროებში აღებული ვალდებულებების მიზანმიმართული და განგრძობადი დარღვევის საპასუხოდ.

„2024 წლის ოქტომბრიდან საქართველოს ხელისუფლების ქმედებებმა, მათ შორის საპროტესტო აქციების მონაწილეების, ოპოზიციონერი პოლიტიკოსების და დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ მიმართულმა რეპრესიულმა ზომებმა უარყოფითად იმოქმედა საქართველოში არსებულ ვითარებაზე და რიგი ფუნდამენტური უფლებისა და საერთაშორისო სამართლებრივი სტანდარტის დარღვევა გამოიწვია.

საქართველომ ასევე უარი თქვა ევროკავშირის სავიზო პოლიტიკასთან თანხვედრაზე, რაც უვიზო მიმოსვლის შენარჩუნების აუცილებელი პირობაა.

კომისია მიიჩნევს, რომ საქართველოს ხელისუფლების ქმედებები ძირს უთხრის იმ პრინციპებს, რომელზეც ვიზა ლიბერალიზაციაა დაფუძნებული“ – წერს ევროკავშირის წარმომადგენლობა.

ასევე ამისა, ევროკავშირის წარმომადგენლობის ცნობით, ევროკომისიამ დღეს მიიღო სახელმძღვანელო პრინციპები წევრი სახელმწიფოების საკონსულო უწყებებისა და საზღვრის დაცვის წარმომადგენლებისთვის, რათა წევრ სახელმწიფოებს უვიზო მიმოსვლის შეჩერების შესახებ გადაწყვეტილების ეფექტიან განხორციელებაში დაეხმაროს.

სახელმძღვანელო პრინციპების რეკომენდაცია ითვალისწინებს ევროკავშირის გარე საზღვრების გადამკვეთი ყველა საქართველოს მოქალაქის უფრო მკაცრ შემოწმებას: საქართველოს ხელისუფლების წარმომადგენლებმა ევროკავშირში ოფიციალური და დიპლომატიური მიზნებისთვის მოგზაურობისას დიპლომატიური ან სამსახურებრივი პასპორტი უნდა გამოიყენონ. ამის შეუსრულებლობამ შესაძლოა ევროკავშირში შესვლის აკრძალვა გამოიწვიოს.

წევრმა სახელმწიფოებმა ასევე უნდა უზრუნველყონ, რომ საქართველოს ყველა მოქალაქე შემოწმდეს ეროვნულ და ევროპულ მონაცემთა ბაზებში, როგორიცაა სავიზო საინფორმაციო სისტემა (Visa Information System), შენგენის საინფორმაციო სისტემა (Schengen Information System) და სხვა საჯარო მონაცემთა ბაზები. შესვლა/გასვლის სისტემა (Entry/Exit System), რომელიც ევროკავშირში გასული წლის ოქტომბრიდან ეტაპობრივად ამოქმედდა, უსაფრთხოების შემოწმების დამატებით დონეს უზრუნველყოფს.

გარდა ამისა, როდესაც საქართველოს დიპლომატიური, სამსახურებრივი და ოფიციალური პასპორტების მფლობელები შენგენის ვიზაზე განაცხადს შეიტანენ, წევრ სახელმწიფოებს რეკომენდაცია ეძლევათ, ჩაატარონ საფუძვლიანი შემოწმება – მათ შორის, გასაუბრება ჩაატარონ და ამ განმცხადებლებისგან დამატებითი დოკუმენტები მოითხოვონ. თუ განმცხადებლების მიერ წარმოდგენილი ინფორმაციის სანდოობასთან დაკავშირებით ეჭვი გაჩნდება, წევრმა სახელმწიფოებმა ვიზების გაცემაზე უარი უნდა თქვან.

უვიზო მიმოსვლის დროებითი შეჩერება ძალაში შევა დღეს, 6 მარტს და 12 თვის განმავლობაში — 2027 წლის 6 მარტამდე გაგრძელდება.

„თუ საქართველოს ხელისუფლება არ მოაგვარებს მმართველობასა და სამართლის უზენაესობასთან დაკავშირებულ საკითხებს, კომისიას შეუძლია შეჩერება 24 თვემდე ვადით გააგრძელოს. კომისიას ასევე შეუძლია გადაწყვიტოს ამ ზომის საქართველოს ყველა მოქალაქეზე გავრცელება. ამ დროის განმავლობაში, სიტუაციის გამოსწორება საქართველოს ხელისუფლებაზეა დამოკიდებული. კომისია მტკიცედ მოუწოდებს საქართველოს ხელისუფლებას, რომ ამ პროცესში კონსტრუქციულად ჩაერთოს“ – ნათქვამია განცხადებაში.

პროკურატურის ცნობით, ზუგდიდის რაიონულმა სასამართლომ თოთხმეტი და თექვსმეტი წლის ასაკს მიუღწეველი პირების მიმართ, ძალადობის გარეშე ჩადენილი გარყვნილი ქმედების ფაქტებზე ბრალდებული დამნაშავედ ცნო.

„სასამართლო პროცესზე წარდგენილი მტკიცებულებებით დადასტურდა, რომ ბრალდებულმა, რომელიც ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში ერთ-ერთ საჯარო სკოლაში ფიზკულტურის მასწავლებლად მუშაობდა, 2024-2025 წლებში, თოთხმეტი და თექვსმეტი წლის ასაკს მიუღწეველი ხუთი მოსწავლის მიმართ ნდობის, ავტორიტეტული და გავლენიანი მდგომარეობის გამოყენებით, ძალადობის გარეშე გარყვნილი ქმედება ჩაიდინა“ – წერს პროკურატურა.

ბრალდებული 2025 წლის 12 ივნისს დააკავეს. მას ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 141-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტით (ძალადობის გარეშე სრულწლოვანის გარყვნილი ქმედება დამნაშავისთვის წინასწარი შეცნობით თექვსმეტი წლის ასაკს მიუღწეველი პირის მიმართ ნდობის, ავტორიტეტული ან გავლენიანი მდგომარეობის გამოყენებით – ექვსი ეპიზოდი) და 141-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ვ“ და „ზ“ ქვეპუნქტებით (ძალადობის გარეშე სრულწლოვანის გარყვნილი ქმედება დამნაშავისთვის წინასწარი შეცნობით თოთხმეტი წლის ასაკს მიუღწეველი პირის მიმართ ნდობის, ავტორიტეტული ან გავლენიანი მდგომარეობის გამოყენებით – ორი ეპიზოდი) წარედგინა და აღკვეთის ღონისძიების სახით პატიმრობა შეეფარდა.

ზუგდიდის სასამართლომ ბრალდებული სრულად ცნო დამნაშავედ წარდგენილ ბრალდებებში და სასჯელის სახედ და ზომად 11 წლით თავისუფლების აღკვეთა განუსაზღვრა.

___________

ფოტო არქივიდან.

აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ მას სურს ირანის ხელისუფლების შეცვლა და ჰყავს ირანის ლიდერობის კარგი კანდიდატები.

ამის შესახებ პრეზიდენტმა ტრამპმა NBC News-თან სატელეფონო ინტერვიუში განაცხადა.

„ჩვენ გვინდა მივიდეთ და ყველაფერი გავასუფთაოთ. ჩვენ გვინდა, რომ მათ ჰყავდეთ კარგი ლიდერი. ჩვენ გვყავს რამდენიმე ადამიანი, რომლებიც, ვფიქრობ, კარგად გაართმევენ თავს ამ ამოცანას“ – თქვა ტრამპმა.

მას არ დაუსახელებია ამ ადამიანების ვინაობა, მაგრამ აღნიშნა, რომ აშშ ზომებს იღებს მათ გადასარჩენად.

ტრამპმა უარი თქვა კონკრეტული სახელების დასახელებაზე, მაგრამ აღნიშნა, რომ აშშ იღებს ზომებს სიაში შემავალი პირების გადარჩენის უზრუნველსაყოფად.

ინტერვიუში ტრამპმა ასევე მიანიშნა, რომ ამჟამად ირანში სახმელეთო შეჭრა არ განიხილება.

„ეს დროის კარგვაა. მათ ყველაფერი დაკარგეს. მათ ფლოტი დაკარგეს. მათ ყველაფერი დაკარგეს, რისი დაკარგვაც შეიძლებოდა“, – თქვა ტრამპმა და დასძინა, რომ აშშ-სა და ისრაელის დარტყმების ტემპი და ინტენსივობა გაგრძელდება.

ირანზე ისრაელისა და აშშ-ის საჰაერო შეტევები უკვე მეშვიდე დღეა გრძელდება. პირველ მარტს ცნობილი გახდა, რომ მოკლულია აიათოლა ალი ხამენეი – ირანის სულიერი, სამხედრო და პოლიტიკური ლიდერი, რომელიც ირანს 1989 წლიდან მართავდა. ის იყო რიგით მეორე ლიდერი, რომელიც ქვეყანას ისლამური რევოლუციის შემდეგ ჩაუდგა სათავეში.

_______________

ფოტოზე: დონალდ ტრამპი. ფოტო: ევროპის პრესფოტო სააგენტო. EPA/YURI GRIPAS

 

ვაშინგტონში ბოლო ვიზიტის დროს უკრაინის პრეზიდენტმა, ვოლოდიმირ ზელენსკიმ აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპს Tomahawk-ის ტიპის ფრთოსანი რაკეტები სთხოვა, თუმცა უარი მიიღო. ამის შესახებ უკრაინის პრეზიდენტმა ამერიკულ გაზეთ „The Independent“-თან ინტერვიუში განაცხადა. პრეზიდენტ ზელენსკის თქმით, უკრაინა იძულებული გახდა, საკუთარი შორი მოქმედების რაკეტები შეექმნა.

როგორც გამოცემა აღნიშნავს, ზელენსკიმ მაშინ სცადა თეთრი სახლის ხელმძღვანელი დაერწმუნებინა, რომ ევროპისთვის მიეყიდა შორ მანძილზე მოქმედი Tomahawk-ის რაკეტები, რათა უკრაინას მათი მიღება შესძლებოდა.

თუმცა მისი მცდელობები საბოლოოდ ჩაიშალა. ახლა კი ამ რაკეტებს დიდი ოდენობით იყენებენ ირანის წინააღმდეგ. ზელენსკის თქმით,  ირანის წინააღმდეგ რაკეტების გამოყენების რაოდენობის შესახებ მან სხვადასხვა შეფასება ნახა.

„2000? ზუსტად არ ვიცი, რამდენი იყო პირველი ორი დღის განმავლობაში. იცით, რამდენი ვთხოვე შეერთებულ შტატებს? – 200. მინიმუმ 100 ვთხოვე“, – თქვა ზელენსკიმ.

უკრაინის პრეზიდენტის თქმით, კიევი დიდი ბრიტანეთისგან ახლა იღებს Storm Shadow-ის ტიპის ფრთოსან რაკეტებს და ფრანგულ SCALP-ს, რომლებმაც უკვე დაამტკიცეს საკუთარი ეფექტურობა. დანარჩენი შორი მოქმედების იარაღს კი უკრაინა ექსკლუზიურად აწარმოებს.

„ჩვენ დიდი ბრიტანეთიდან ვიღებთ „Storm Shadows“-ს და ეს გვეხმარება. ის ძალიან კარგი იარაღია. ასევე, საფრანგეთიდან ვიღებთ SCALP-ებს, წარსულში კი შეერთებული შტატებისგან  ATACMS-ებს ვიღებდით შეზღუდული რაოდენობით. მაგრამ სულ ესაა. 200 ან 250 კილომეტრზე მეტი დიაპაზონის მქონე სხვა არაფერი მიგვიღია სხვა ქვეყნებიდან. არასდროს.

შორი მანძილის – 500-1000 კილომეტრი და მეტი შესაძლებლობების – ყველა ეს უკრაინაში შემუშავდა“, – ირწმუნება ზელენსკი.

აქამდე დიდმა ბრიტანეთმაც აღნიშნა, რომ უკრაინული FP-5 Flamingo-ს ტიპის ფრთოსანი რაკეტა ამერიკულ Tomahawk-ზე უფრო მძლავრი და ეფექტურია. Flamingo-ს მოქმედების რადიუსი 3000 კმ-ს აღწევს – ორჯერ მეტი, ვიდრე მისი ამერიკული ანალოგი – და მისი ტვირთამწეობაც ორჯერ მეტია – ერთ ტონა ასაფეთქებელ ნივთიერებით.

საფეხბურთო კლუბი „გონიოს“ თავის ბაზაზე საბავშვო საფეხბურთო აკადემიას ხსნის. აკადემიის გენერალურ მენეჯერად პორტუგალიელი ბრუნო ფერნანდეში მოიწვიეს, შეიკრიბა სამწვრთნელო შტაბიც, ქართველი და პორტუგალიელი მწვრთნელებით.

აკადემიამ უკვე გამოაცხადა მიღება ბავშვებისთვის, ვისაც ფეხბურთელობა სურს. კლუბის ინფორმაციით, ვარჯიშები 10 მარტიდან დაიწყება.

„საფეხბურთო კლუბი „გონიო“ უნდა გახდეს ადგილი, სადაც ქართველი ბავშვების ნიჭი და ევროპული პროფესიონალიზმი ერთმანეთს შეხვდება,“ – ასეთია გონიოს ბავშვთა აკადემიის გზავნილი.

კლუბის ინფორმაციით, ერთი წლის განმავლობაში, ნებისმიერი ბავშვისთვის სწავლა უფასო იქნება. აკადემია ეძებს ტალანტებს, რომლებსაც გზას გაუხსნის ევროპული საფეხბურთო სივრცისაკენ.

„მე და ჩემი მეგობრები 90-იანებში გაზრდილი ბავშვები ვართ, რომლებიც ფეხბურთით ცხოვრობდნენ. ქუჩაში მიპოვეს ფეხბურთის თამაშის დროს. მერე ჩემით ვცადე – ბათუმიდან თბილისში წავედი, ჩემი სახსრებით ვიცხოვრე. გამომიძახეს საქართველოს 15-წლამდელთა და შემდეგ 17-წლამდელთა ნაკრებში. მერე ოჯახური პირობების გამო მომიწია ბათუმში დაბრუნება. თითქმის მსგავსი ისტორია აქვს ჩემს მეგობარ დავით დოლიძეს. კარგი მონაცემები ჰქონდა, კარგად თამაშობდა, მაგრამ ჩვენი ოცნება ფეხბურთელობაზე ოცნებად დარჩა.

როცა გავიზარდეთ, გადავწყვიტეთ სხვა ბავშვების ოცნებები აგვეხდინა. შევქმენით გონიოს ბავშვთა საფეხბურთო აკადემია და ხაზგასმით ვამბობ, აქ სწავლა ყველა ბავშვისათვის იქნება უფასო,“ – უთხრა „ბათუმელებს“ საფეხბურთო აკადემიის მენეჯერმა რუსლან პაშკოვმა.

რუსლან პეშკოვის თქმით, ბავშვთა საფეხბურთო აკადემიის ჩამოყალიბების იდეა დავით დოლიძეს გაუჩნდა, საფეხბურთო კლუბ „გონიოს“ პრეზიდენტს.

„დავითმა თავისი პირადი ფინანსები ჩადო ამ აკადემიაში. ასევე ეხმარებიამ მისი მეგობრებიც. ასევე დიდი წვლილი მიუძღვის ირაკლი ბერიძეს, რომელიც ჩვენი ტექნიკური დირექტორია. სამწვრთნელო შტაბიც და ყველა, ვინც აქ ვართ, ფეხბურთზე შეყვარებული ერთი დიდი ოჯახია,“ – ამბობს აკადემიის მენეჯერი.

• ვის შეუძლია მონაწილეობა და რას სთავაზობს აკადემია ბავშვებს – კლუბის გზავნილები

ნებისმიერ ბავშვს, თუ მას უკვე შეუსრულდა 9 წელი, შეუძლია მიმართოს აკადემიას და უფასოდ ისწავლოს.

საფეხბურთო აკადემიაში სწავლა 9-დან 17 წლამდე ასაკის ბავშვებს და მოზარდებს შეეძლებათ. ყველა მათგანი უფასოდ ისწავლის.

გონიოს აკადემიას სამი ღია სტადიონი აქვს – გონიოში, ახალსოფელსა და ჭარნალში.

„ძალიან დიდი გეგმები გვაქვს. გვინდა დავამატოთ ერთი სტადიონი – ე.წ. მანეჟი, გადახურული, ხელოვნური სტადიონი, რომ ზამთრის პირობებშიც, როგორც უფროსმა გუნდმა, ისე ჩვენი აკადემიის ბავშვებმა ივარჯიშონ,“ – უთხრა „ბათუმელებს“ საფეხბურთო აკადემიის მენეჯერმა რუსლან პაშკოვმა.

რუსლან პეშკოვის თქმით, აკადემიაში მისულ ბავშვებს დახვდებათ პროფესიონალი სამწვრთნელო შტაბი და გარემო, სადაც პროფესიონალებად ჩამოყალიბდებიან.

აკადემიის აღსაზრდელებთან პორტუგალიელი მწვრთნელები იმუშავებენ, ქართველ მწვრთნელებთან ერთად. 

მისი თქმით, სწორედ ამის ნიშანია ის, რომ საფეხბურთო აკადემიის მენეჯერად ბრუნო ფერნანდეში მოიწვიეს. ცნობილი პორტუგალიელი ფეხბურთელი, პორტუგალიის ჩემპიონი, თასის მფლობელი და UEFA-ს თასის მფლობელი საფეხბურთო კლუბ „პორტუსთან“ ერთად.

„ჩვენი ამბიცია: ევროპული სტანდარტი გონიოში. ჩვენი მიზანი მარტივია – შევქმნათ გარემო, სადაც ქართველი ნიჭიერი ბავშვები ევროპული ფეხბურთის სულს ეზიარებიან. ბრუნო ფერნანდეშს ჩამოაქვს ის ცოდნა და დისციპლინა, რომლითაც პორტუგალიამ მსოფლიოს უამრავი ვარსკვლავი აჩუქა,“ – ასეთია საფეხბურთო აკადემიის გზავნილი მომავალი პატარა ფეხბურთელებისადმი.

საფეხბურთო აკადემიის მენეჯერის, რუსლან პეშკოვის თქმით, აკადემია, გარდა იმისა, რომ ბავშვებს უფასოდ ასწავლის, ყველა პირობას შეუქმნის, რომ ქვეყნის ფარგლებს გარეთ გავიდნენ.

„გვინდა მაქსიმალურად გავუმარტივოთ ბავშვებს ყველაფერი. მოვიდა ბავშვი ვარჯიშზე, დაიწყო ვარჯიში, მერე რა ხდება?

ქართულ საფეხბურთო რეალობაში მერე ყველაფერი მშობელზეა დამოკიდებული.

ჩვენ გვინდა ეს ყველაფერი შევცვალოთ. ბავშვს, რომელიც იქნება წარჩინებული, მონდომებული, მონაცემები ექნება და ნიჭით დაჯილდოებული, ყველანაირ პირობას შევუქმნით. შეეძლებათ წასვლა უცხოეთში შეკრებებზე. გვყავს როგორც ქართველი, ისე უცხოელი აგენტები, რომლებიც ამ ყველაფერს უზრუნველყოფენ – შეხვედრებს, სინჯებზე წასვლას და პერსპექტივის გახსნას.

ამასთან, რაც ყველაზე დიდი პრობლემა იყო ბავშვთა ფეხბურთში – ბავშვებს, რომლებიც აკადემიებში თამაშობენ, უფროს გუნდში გადასვლის პრობლემა ჰქონდათ სულ და ეს პრობლემაც გადაჭრილია ჩვენთან. გვყავს ორი გუნდი, რომელთაგან ერთი რეგიონულ ლიგაშია, ის იბრძვის და ჩვენ უნდა დავეხმაროთ, რომ გადავიყვანოთ მეოთხე ლიგაში.

ასევე გვყავს ჩვენი ძირითადი გუნდი. საფეხბურთო აკადემიის მიზანია, მინიმუმ სამ წელიწადში, აღსაზრდელებიდან ერთი – პირველი მერცხალი, ჩვენს გუნდს შეუერთდეს,“ – ამბობს რუსლან პეშკოვი.

გონიოს საფეხბურთო აკადემიაში სწავლა 10 მარტიდან დაიწყება.

პროკურატურის ცნობით, ოზურგეთის რაიონულმა სასამართლომ დამამძიმებელ გარემოებაში მეუღლის განზრახ მკვლელობისთვის ბრალდებული დამნაშავედ ცნო.

„სასამართლო პროცესზე გამოკვლეული მტკიცებულებებით დადასტურდა, რომ 2025 წლის 22 აგვისტოს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭანიეთში ბრალდებულმა ქალისა და მამაკაცის თანასწორობის შეუწყნარებლობის გამო, მეუღლეს სიცოცხლისთვის სახიფათო დაზიანება მიაყენა, რომელიც მიღებული დაზიანების შედეგად ადგილზე გარდაიცვალა“ – წერს პროკურატურა.

სამართალდამცველებმა ბრალდებული იმავე დღეს დააკავეს. მას ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 11 პრიმა 109-ე მუხლის „თ“ და „კ“ პუნქტებით (განზრახ მკვლელობა დამამძიმებელ გარემოებაში, ჩადენილი ქალისა და მამაკაცის თანასწორობის შეუწყნარებლობის გამო, ოჯახის წევრის მიმართ) წარედგინა.

ოზურგეთის რაიონულმა სასამართლომ ბრალდებული სრულად ცნო დამნაშავედ წარდგენილ ბრალდებაში და სასჯელის სახედ და ზომად 18 წლით თავისუფლების აღკვეთა განუსაზღვრა.

სურსათის ეროვნული სააგენტოს ინფორმაციით, აჭარასა და გურიაში ფრინველთა არალეგალური სასაკლაოები გამოვლინდა.

„ბათუმის აგრარული ბაზრის მიმდებარე ტერიტორიაზე გამოავლინეს ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ თხილნარში მცხოვრები ფიზიკური პირი  ზ. გ, რომელსაც ცხოველების სადგომში  კუსტარულად ჰქონდა  მოწყობილი ფრინველთა  სასაკლაო, სადაც ჰიგიენური ნორმების უხეში დარღვევით კლავდა ფრინველს.

გარდა ამისა, პირი საქმიანობდა ეკონომიკურ საქმიანობათა რეესტრში რეგისტრაციისა და სააგენტოს სავალდებულო აღიარების გარეშე.

ფრინველთა არალეგალური სასაკლაო გამოავლინეს  ასევე გურიის რეგიონული სამსახურის ინსპექტორებმაც ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხიდისთავში.

მეწარმეები კანონმდებლობის შესაბამისად დაჯარიმდნენ და საწარმოო პროცესი შეუჩერდათ“- აცხადებს სააგენტო.

არასამთავრობო ორგანიზაცია „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ ინფორმაციით, თბილისის საქალაქო სასამართლომ ნინოწმინდის პანსიონის ყოფილი აღსაზრდელების სასარგებლოდ სახელმწიფოს კომპენსაციის გადახდა დაავალა.

სასამართლომ გადაწყვეტილება ორგანიზაციის „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ (PHR) სარჩელის საფუძველზე მიიღო.

ორგანიზაცია პირველი ინსტანციის სასამართლოში 11 ყოფილი ბენეფიციარის ინტერესებს წარმოადგენდა და თითოეული მათგანისათვის 100,000 ლარის ოდენობის კომპენსაციას ითხოვდა.

სასამართლოს გადაწყვეტილებით, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს თითოეული მოსარჩელის სასარგებლოდ 30 000 ლარის გადახდა დაევალა.

„საქმის განხილვა, კომპენსაციის ოდენობის განსაზღვრის ნაწილში ერთ წელზე მეტხანს გაგრძელდა, მიუხედავად იმისა, რომ PHR-მა სასამართლოში სარჩელი გაეროს ბავშვის უფლებათა კომიტეტის 2024 წლის გადაწყვეტილებიდან რამდენიმე თვეში შეიტანა.

აღნიშნულ პერიოდში, გადაწყვეტილების დროულად მიღების მოთხოვნით, PHR-მა სასამართლოს ოთხჯერ მიმართა.

PHR-ის პოზიციის თანახმად, მიყენებული ზიანის სრულად ანაზღაურება პრაქტიკულად შეუძლებელია, ვინაიდან ვერანაირი თანხა ვერ იქნება ძალადობისა და არასათანადო მოპყრობის ექვივალენტური. თუმცა, კომპენსაცია უნდა იყოს ღირსეული და შეესაბამებოდეს კონკრეტულ გარემოებებს, მათ შორის ყოფილი აღსაზრდელების ასაკს, მათ განსაკუთრებულ მოწყვლადობას, ძალადობის ფორმებსა და ხანგრძლივობას.

გაეროს ბავშვის უფლებათა კომიტეტის შეფასებით, პანსიონში არსებული პრაქტიკა, რიგ შემთხვევებში, უთანაბრდებოდა წამებასა და არაადამიანურ მოპყრობას.

განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება იმ გარემოებას, რომ ბავშვები იმყოფებოდნენ სახელმწიფოს ზრუნვის ქვეშ, რაც სახელმწიფოს მხრიდან დაცვისა და მხარდაჭერის მომეტებულ ვალდებულებას წარმოშობდა“- აცხადებს PHR-ი.

მათივე ინფორმაციით, PHR-მა კომპენსაციის ოდენობის ნაწილში საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა. „ამავდროულად, დაკისრებული თანხის ოდენობა სააპელაციო სასამართლოში გაასაჩივრა ფინანსთა სამინისტრომაც“.

არასამთავრობო ორგანიზაცია „საერთაშორისო გამჭვირვალობა – საქართველოს“ შეფასებით, „ვაზისა და ღვინის შესახებ“ კანონში შეტანილი ცვლილებები კორუფციის რისკებს ზრდის და მცირე მარნების თვითნებურად შევიწროების დამატებით საფრთხეებს აჩენს.

ცვლილებები 4 მარტს, მეორე მოსმენით მიიღეს კანონში.

„კანონპროექტი მნიშვნელოვნად ზრდის ღვინის ეროვნული სააგენტოს ძალაუფლებას, რომელსაც უკვე არა მხოლოდ მაკონტროლებლის ფუნქცია ექნება, არამედ ბაზარზე დაშვების მარეგულირებელიც ხდება“- აცხადებს „გამჭვირვალობა“.

ამ ცვლილებების მიხედვით, სამეწარმეო ვენახის გაშენებაზე სავალდებულო თანხმობა იქნება საჭირო.

„ეს კანონპროექტის ყველაზე არსებითი ცვლილებაა. კანონს ემატება ახალი ტერმინი – „თანხმობა ვენახის გაშენებაზე“.

სამეწარმეო ვენახის (ვენახი, რომლის მოსავალიც კომერციული მიზნით გამოიყენება) გაშენება მხოლოდ ღვინის ეროვნული სააგენტოს მიერ გაცემული თანხმობის საფუძველზე იქნება შესაძლებელი.

ამჟამინდელ რედაქციაში კი წერია, რომ სამეწარმეო ვენახის გაშენება თავისუფალია, სავალდებულოა მხოლოდ „ნებადართული ვაზის ჯიშების“ გამოყენება. ახალი რედაქციით, ჯიშის დაცვა საკმარისი არ არის, საჭიროა სააგენტოს ნებართვაც“- წერს „გამჭვირვალობა-საქართველო“.

ორგანიზაციის შეფასებით, ამ ცვლილებებით იკვეთება შემდეგი რისკ-ფაქტორები:

• კანონი არ ადგენს თანხმობის გაცემის ან უარის თქმის წინაპირობებს – ყველა კრიტერიუმი გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის ბრძანებით განისაზღვრება, რომელიც კანონით შეზღუდული არ არის. მინისტრს შეუძლია ნებისმიერი წესი დაადგინოს და ნებისმიერ დროს შეცვალოს თავისი შეხედულებისამებრ.
• კანონი არ ადგენს გადაწყვეტილების მიღების პროცედურებს, ვადებს, გამჭვირვალობის ვალდებულებებს ან გასაჩივრების მექანიზმს.
• განმარტებით ბარათში ნათქვამია, რომ „თანხმობა გაიცემა უფასოდ“, მაგრამ ეს კანონის ტექსტით არ არის გამყარებული და ნებისმიერ დროს შეიძლება შეიცვალოს.

ასევე, ორგანიზაციის შეფასებით, მცირე მარნების ვალდებულებები იზრდება.

აქამდე კანონი ათავისუფლებდა ტექნოლოგიური პროცესების აღრიცხვისა და შეტყობინების ვალდებულებისგან იმ მწარმოებლებს, რომლებიც წელიწადში 1500 ლიტრზე ნაკლებ ღვინოს აწარმოებდნენ (საოჯახო მარნები).

ახალი ცვლილებით, აღრიცხვიანობისა და ბიუროკრატიული ანგარიშგების ვალდებულება გავრცელდება ყველაზე, მათ შორის მცირე, საოჯახო მარნებზეც.

„გამჭვირვალობა-საქართველოს“ შეფასებით, გამონაკლისის გაუქმება ათასობით საოჯახო მარანს ბიუროკრატიული ტვირთის ქვეშ აქცევს. ისინი ვალდებულები იქნებიან აწარმოონ რთული ტექნოლოგიური აღრიცხვა და აგზავნონ შეტყობინებები სააგენტოში.

„დღეს ქართული მაღალი ხარისხის ღვინო, რომლითაც გაითქვა ქვეყანამ სახელი, მნიშვნელოვანწილად სწორედ მცირე მარნების მიერ იწარმოება და ამ პირობებში ალოგიკური და ზიანის მომტანი იქნება რეგულაცია, რომელიც ამ მცირე მეღვინეობებს დაუმძიმებს მდგომარეობას და გაურთულებს დიდ ინდუსტრიულ მეღვინეობებთან კონკურენციას.

გარდა ამისა, ეს ზრდის რისკს, რომ მარეგულირებელმა ორგანომ ეს ვალდებულებები გამოიყენოს მცირე მწარმოებლების შერჩევითი კონტროლისა და შევიწროებისთვის“ – მიიჩნევს ორგანიზაცია.

ამავე წყაროს ცნობით, აქამდე დაშვებული იყო, რომ ადგილწარმოშობის დასახელების ღვინის (მაგ: წინანდალი, მუკუზანი) წარმოებისას, 15%-მდე ყურძენი ყოფილიყო სხვა ქვეზონიდან ან მიკროზონიდან.

ცვლილების შემდეგ, 100% ყურძენი მკაცრად უნდა მოდიოდეს კონკრეტული ადგილწარმოშობის ზონიდან. 15%-იანი გამონაკლისი უქმდება.

როგორც „გამჭვირვალობა-საქართველო“ წერს, კანონპროექტის მომზადების ეტაპზე არ ჩატარებულა კვლევა, თუ რამდენ მწარმოებელს შეიძლება შეეხოს ეს შეზღუდვა და რამდენად რთული იქნება მათთვის საკუთარი წარმოების ახალ რეგულაციებთან შესაბამისობაში მოყვანა.

„თუ ზოგიერთი მწარმოებელი წლების მანძილზე სარგებლობდა 15%-იანი შეღავათით, ახალი, უფრო მკაცრი ნორმა (რომელიც ძალაში დაუყოვნებლივ შედის) ადმინისტრაციული სასჯელის შერჩევით იარაღად შეიძლება იქცეს.

„გამჭვირვალობა-საქართველო“ მიიჩნევს, რომ ზემოაღნიშნული ცვლილებები აჩენს არაერთ ლეგიტიმურ და პასუხგაუცემელ შეკითხვას, რომლებზეც კანონპროექტის ავტორებს არ უმსჯელიათ.

„მაგალითად, მეწარმის ფუნდამენტური უფლების გაუმჭვირვალე შეზღუდვა:

რატომ იზღუდება მეწარმის ფუნდამენტური უფლება – აწარმოოს და გაყიდოს პროდუქტი – ისეთი ბუნდოვანი მიზნით შემოღებული ნებართვით, რომლის გაცემის კრიტერიუმები, ვადები, გასაჩივრების წესი და გამჭვირვალობის სტანდარტი კანონით (თუნდაც ჩარჩოს დონეზე) საერთოდ არ არის დაწესებული?

როდესაც სააგენტო ირგებს საერთაშორისო პრაქტიკისთვის შეუსაბამო ფუნქციებს და ყველა გადაწყვეტილება მინისტრის ერთპიროვნულ ბრძანებას არის მინდობილი, რა ანტიკორუფციული მექანიზმი გვიცავს იმისგან, რომ ეს გაუმჭვირვალე პროცედურები ბაზრის მოთამაშეების შერჩევითი კონტროლისა და შევიწროებისთვის არ იქნეს გამოყენებული?

რას ემსახურება მცირე, საოჯახო მარნებისთვის დაწესებული გამონაკლისის გაუქმება და რთული ტექნოლოგიური აღრიცხვიანობის დავალდებულება? ხომ არ შექმნის ეს არაპროპორციული ტვირთი მცირე მწარმოებლების ბაზრიდან განდევნის ან მათი ჩრდილოვან ეკონომიკაში გადასვლის საფრთხეს?

თუკი განმარტებით ბარათში მითითებულია, რომ ვენახის გაშენებაზე ნებართვა გაიცემა „უფასოდ“, რატომ არ არის ეს უმნიშვნელოვანესი ჩანაწერი პირდაპირ ასახული კანონის ტექსტში, რათა გამოირიცხოს მომავალში მინისტრის ბრძანებით მევენახეებისთვის დამატებითი მოსაკრებლების დაწესება?“ – წერს „გამჭვირვალობა“.

„ოცნების“ შემწირველების ახალდაფუძნებულმა კომპანიამ ბათუმში, გაგარინისა და ხახულის ქუჩებს შორის სამი მიწის ნაკვეთი იყიდა, რომელთა ფართობიც ჯამში 10 ჰექტარია, 107 586 კვ.მეტრი.

შემსყიდველი კომპანია შპს „ ბათუმი ლენდმარკი“ თენგიზ წულაიამ და კახა დევაძემ 2026 წლის 17 თებერვალს დააფუძნეს და წილებს თანაბრად ინაწილებენ.

თენგიზ წულაია ყოფილი პარლამენტარის, ივლიანე წულაიას ძმა და ბიზნესპარტნიორია. ივლიანე წულაია 2016-2020 წლებში საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი იყო „ქართული ოცნებიდან“. მან, როგორც ბიზნესმენმა, ფეისბუქზე სტატუსით დაუჭირა მხარი რუსულ კანონს.

არაერთი წყაროს თანახმად, ივლიანე წულაია არის ასევე თბილისის მერის, კახა კალაძის ახლო მეგობარი და მეჯვარე. ის ფლობს 2 ათეულზე მეტ სამშენებლო კომპანიას ან კომპანიის წილებს, რომლებიც მაღალბიუჯეტიან სამშენებლო პროექტებს ახორციელებენ, ასევე, მის საკუთრებაშია „არქი ჯგუფში“ შემავალი არაერთი სამშენებლო კომპანია.

შპს „ ბათუმი ლენდმარკის“ კიდევ ერთი დამფუძნებელი და მეწილე, კახა დევაძე, სამშენებლო კომპანია „ნექსთის“ და მასთან დაკავშირებული კომპანიების დამფუძნებელი და მფლობელია.

2016- 2025 წლებში თენგიზ წულაიამ „ოცნებას“ სხვადასხვა არჩევნების დროს 165 000 ლარი შესწირა. კახა დევაძის შენატანი კი „ოცნების“ ბიუჯეტში 220 000 ლარია 2021 წლიდან დღემდე.

10 ჰექტარი და მასზე დამაგრებული შენობა-ნაგებობები ბათუმში საქართველოს რკინიგზამ 59 მილიონ 742 497 ლარად გაყიდა. არასასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთები გაგარინისა და ხახულის ქუჩებს შორის მდებარეობს, ადრე მას „ბათუმის სატვირთო ეზოს“ უწოდებდნენ.

ქონება ელექტრონულ აუქციონზე უშუალო მესაკუთრემ სს საქართველოს რკინიგზის კომპანია შპს „ჯიარ ქონების მართვამ“ გაიტანა.

სამივე მიწის ნაკვეთის საწყისი ფასი, ჯამურად, 59 მილიონ 712 497 ლარი იყო – 1 კვ.მეტრი 551 ლარი, თითოეულის ბიჯი კი – 10 000 ლარი.

107 586 კვ.მეტრი ფართობში შპს „ლენდმარკმა“ თითო ბიჯით მეტი გადაიხადა. აუქციონის პირობების მიხედვით, მყიდველს შეუძლია, გამყიდველის წინასწარი წერილობითი თანხმობის პირობებში, ნასყიდობის საფასური იპოთეკური სესხით დაფაროს.

ამ უფლების გამოსაყენებლად მყიდველმა წერილობით უნდა მიმართოს გამყიდველ ორგანიზაციას ნასყიდობის დარჩენილი საფასურის გადახდის ვადის გასვლამდე ნებისმიერ დროს, თუმცა არაუგვიანეს 45 კალენდარული დღით ადრე.

ერთ-ერთი პირობაა ასევე შესაბამისი ნასყიდობის ხელშეკრულების გაფორმებიდან არაუმეტეს 6 თვის განმავლობაში, სარეალიზაციო უძრავი ქონებით შპს „ჯიარ ქონების მართვის“ მიერ უსასყიდლოდ სარგებლობის შესაძლებლობა.

გარდა ამისა, შეძენილი ქონების ნასყიდობის ფასის სრულად დაფარვამდე მყიდველი არ არის უფლებამოსილი გამყიდველის წინასწარი თანხმობის გარეშე, შესყიდულ მიწაზე არსებული შენობა-ნაგებობა ან/და სხვა ქონება დაანგრიოს.

სააუქციონო პირობების სრულად შესრულებამდე უძრავ ქონებაზე რაიმე შენობა-ნაგებობის განთავსების შემთხვევაში, უძრავი ქონების მყიდველი ვალდებულია შესაბამისი პროექტი სს „საქართველოს რკინიგზას“ წინასწარ შეათანხმოს.

შპს „ჯიარ ქონების მართვა“ 2009 წელს დაფუძნებული კომპანიაა, რომლის 100%-იანი წილის მფლობელია სს „საქართველოს რკინიგზა“. ეს კომპანია უზრუნველყოფს „საქართველოს რკინიგზისთვის“ არაპროფილური უძრავ-მოძრავი ქონების მართვას და შემოსავლის მიღებას.

კომპანიების დამფუძნებლების ბიზნეს მიმართულებებს თუ გავითვალისწინებთ, სავარაუდოდ, ამ ადგილს კორპუსების ასაშენებლად გამოიყენებენ. ჯერ უცნობია, კომპანია ათივე ჰექტარს ერთიანი კონცეფციით დააგემარებს, თუ დაყოფს.

მიწის ნაკვეთები შპს „ჯიარ ქონების მართვამ“ განმეორებით აუქციონზე გაყიდა.