Batumelebi

ორგანიზაცია „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ [PHR] ცნობით, თბილისის საქალაქო სასამართლომ დააკმაყოფილა PHR-ის ადვოკატების მოთხოვნა და განათლების სამინისტროს სსიპ-ს, „შეფასებისა და გამოცდების ეროვნულ ცენტრს“ დაავალა, აბიტურიენტის დამატებით ეროვნულ გამოცდაზე დაშვება.

სასამართლოსთვის მიმართვამდე, აბიტურიენტის წერილობითი მოთხოვნის მიუხედავად, გამოცდების ეროვნულმა ცენტრმა არ გაითვალისწინა ის ფაქტი, რომ აბიტურიენტი ერთიან ეროვნულ გამოცდაზე ჯანმრთელობის პრობლემის გამო ვერ გამოცხადდა. მას სტკიოდა კბილი  და ჩაუტარდა რთული ოპერაცია, რამაც გამოიწვია გართულება.

მიუხედავად ამ გარემოებისა, გამოცდების ეროვნულმა ცენტრმა აბიტურიენტს უარი უთხრა განმეორებით გამოცდაზე, რის საფუძვლადაც დაეყრდნო კანონს, სადაც საპატიო მიზეზებში გათვალისწინებული სტაციონარში ყოფნა და ოჯახის წევრის გარდაცვალება.

აბიტურიენტის უფლებებს სასამართლოში PHR-ის იურისტები: ანა არგანაშვილი, სოფიკო მენაბდიშვილი, თამარ კაპანაძე და თამარ გაბოძე იცავდნენ.

PHR-ის ცნობით, მოსამართლე ციცინო როხვაძემ გადაწყვეტილება 24 საათში მიიღო.

„რომ არა სასამართლოს ეს გადაწყვეტილება, აბიტურიენტი დაკარგავდა ერთ სასწავლო წელს. აღნიშნული გადაწყვეტილებით აბიტურიენტს მიეცემა შესაძლებლობა დაუბრკოლებლად ისარგებლოს განათლების უფლებით“ – წერს PHR.

ამავე თემაზე: 

პარტია „ლელოს“ ბათუმის ორგანიზაციის თავმჯდომარე, გენო თებიძე, მოქალაქეებს მოუწოდებს დღეს, 27 ივლისს, საღამოს 8 საათზე, ბათუმის ნავსადგურში შემოსულ საკრუიზო გემთან, რომელზეც რუსეთის მოქალაქეები იმყოფებიან, შეუერთდნენ აქციას „რუსული ოცნების თავგასულობის“ წინააღმდეგ.

„ბათუმელებო! დღეს,  20:00 საათზე, გელოდებით ბათუმის ნავსადგურში, ერთად გავაპროტესტოთ რუსული ოცნების თავგასულობა!

შევახსენოთ ხელისუფლებას, რომ ამ ქვეყანას აქვს ოკუპაციის შესახებ კანონი, რომელიც დღეს დილის 06:00 საათზე ბათუმში შემოსული საკრუიზო გემ ” Astoria Grande“-ს მგზავრების უმრავლესობას აქვს დარღვეული.

ამ საკითხს არ სჭირდება გამოძიება, უბრალოდ თვალი გადაავლეთ ტელევიზიებით გავრცელებულ კომენტარებს და მიხვდებით, რომ ისინი არ აღიარებენ ჩვენს ტერიტორიულ მთლიანობას და რამდენიმე მათგანი იმყოფებოდა თვითაღიარებული აფხაზეთის ტერიტორიაზე, რითაც დაირღვა საოკუპაციო კანონი, ეს უკანასკნელი კი დაუყოვნებლივ დეპორტაციას და გაძევებას ითვალისწინებს ჩვენი ქვეყნიდან.

ასე ნელ-ნელა ხდება ჰიბრიდული ომის წაგება რუსეთთან.

ვისაც გაქვთ სურვილი, რეალურად დაიცვას ამ ქვეყნის ღირსება და ავტორიტეტი, გელოდებით ყველას,“ – წერს გენო თებიძე ფეისბუქზე.

დღეს, 27 ივლისს, ბათუმის პორტში შემოვიდა საკრუიზო გემი  ASTORIA GRANDE, რომელიც რუსეთიდან, ქალაქ სოჭიდან გამოვიდა და მასზე რუსეთის მოქალაქეები იმყოფებიან. ტელეკომპანია „მთავართან“ ინტერვიუში საკრუიზო გემის მგზავრებმა თქვეს, რომ რუსეთი არ არის ოკუპანტი, ხოლო ერთმა მგზავრმა აღნიშნა, რომ იგი აფხაზეთშიც არის ნამყოფი, რაც ნიშნავს, რომ მას დარღვეული აქვს კანონი საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ.

„ჩვენ ვართ ევროპა“, „შინ, ევროპისკენ“ – ეს სიტყვები ბოლო დროა ყველა ასაკის ადამიანისგან გვესმის საქართველოში.

რატომ მიაჩნიათ მოქალაქეებს, რომ ჩვენი ეროვნული იდენტობა და ევროპული ღირებულებები თანხვედრაშია, რატომ ვამბობთ – „შინ, ევროპისკენ“?

„ბათუმელები“ ამ თემაზე იმ ახალგაზრდებს ესაუბრა, რომლებიც ბოლო დროა აქციებზე იცავენ ამ იდეას და ამბობენ, რომ არ მისცემენ რუსეთს უფლებას, კალაპოტი შეუცვალოს ქვეყნის ევროპულ კურსს.

ლიზა კახაბერიძე სტუდენტია. ამბობს, რომ მისთვის ევროპა არის სივრცე, სადაც უფრო მეტად იქნება დაცული, როგორც ქართული, ეროვნული იდენტობა, ასევე მოქალაქეების თავისუფლება და ქვეყნის სუვერენიტეტი.

„ჩემთვის, როგორც ახალგაზრდისთვის, საქართველოს მოქალაქისთვის, ევროპა ასოცირდება თავისუფლებასთან, სამართლიანობასთან, თანასწორობასთან, განსხვავებულის მიმღებლობასთან. ეს არის სივრცე, სადაც არ არის უცხო პატივისცემა, მხარდაჭერა და სოლიდარობა. ეს თვისებები ასევე წარმოადგენს ჩვენი ეროვნული იდენტობის საფუძველსაც, მე ასე ვფიქრობ. ამიტომ არის ჩვენი ადგილი ევროკავშირში,“ – გვითხრა ლიზამ.

ის ამბობს, რომ მისთვის, როგორც საქართველოს მოქალაქისთვის, ძალიან მნიშვნელოვანია სიტყვის, აზრის გამოხატვის თავისუფლება.

„არ მინდა მეშინოდეს, რომ ვიღაც მოვა და ამის გამო ფიზიკურ ან სიტყვიერ შეურაცხყოფას მომაყენებს ან ემოციურ ზიანს მომიტანს.

ჩემთვის სამშობლოს სიყვარული არ არის მხოლოდ გულზე მჯიღის ცემა და სადღეგრძელო სუფრაზე. ამით არ განვსაზღვრავ ჩემს იდენტობას. ქართველობა, პირველ რიგში, ნიშნავს თავისუფლებისკენ სწრაფვას და ჩვენ სუვერენიტეტს“ – ამბობს ლიზა.

ივერი შაინიძე ამჟამად გერმანიაში სწავლობს თავისუფალ უნივერსიტეტში და ბერლინის კოპერნიკის ასოციაციის სტიპენდიატია.

„ახლა გერმანიაში ვარ და როგორც ქართველი, ვერანაირ გაუცხოებას ვერ ვგრძნობ. პირიქით, ეს არის სახლი, სადაც თავს ვგრძნობ კომფორტულად და სადაც აუცილებლად უნდა ვიყოთ.

ქუჩაშიც ვხედავ, რამდენად მნიშვნელოვანია ევროპისთვის კულტურული მრავალფეროვნება, ყველა ადამიანი საკუთარი იდენტობით არის წარმოდგენილი. რუსთაველს რატომ ვსწავლობთ, რომელიც ამბობს „ჩვენ კაცთა მოგვცა ქვეყანა, გვაქვს უთვალავი ფერითა“, ევროპა არის ამ მრავალფეროვანი კულტურების, განსხვავებული ადამიანების ჰარმონიული თანაცხოვრება და არც საქართველოსთვის არის ეს უცხო.

მე, პირადად, ვერც კი წარმომიდგენია ერთფეროვან გარემოში ცხოვრება, სადაც ყველას შეიძლება ერთნაირი აზრი ჰქონდეს, ერთნაირად ეცვას, ერთნაირად ფიქრობდეს“, – გვეუბნება ივერი.

მისი აზრით, მიუხედავად გეოგრაფიული სიახლოვისა და მრავალწლიანი იძულებითი თანაცხოვრებისა, საქართველოს არ აქვს საერთო ღირებულებები რუსეთთან.

„ვერც ეს ყბადაღებული ერთმორწმუნეობა გამოდის, რადგან ეს „ერთმორწმუნე“ გიპყრობს, გკლავს. ანწუხელიძე აწამა, ოთხოზორია ჩვენსავე მიწაზე მოგვიკლა, ამიტომ ეს „ერთმორწმუნეობაც“ არაფერს ნიშნავს.

ჩვენი საერთო იდეა და ეროვნული იდენტობა არის ის, რომ თავისუფალ საქართველოში თანასწორად, კონფლიქტების გარეშე ვცხოვრობდეთ ქრისტიანებიც, მუსლიმებიც, ათეისტებიც და ყველა ადამიანი. ეს არის ევროპელობა და ვფიქრობ, ქართული იდენტობა“, – ამბობს ივერი.

„ჩემთვის ევროპა, სხვა ყველაფერს რომ თავი დავანებოთ, არის სივრცე შესაძლებლობებისთვის. მე, როგორც ახალგაზრდას, სტუდენტს, არც კი ვიცი, ოდესმე მომეცემოდა თუ არა იმის შანსი, რომ ბერლინის უნივერსიტეტში მესწავლა სრულიად უფასოდ.

ევროპამ იმდენი თანხა დახარჯა ჩემზე, ერთ სტუდენტზე, რომლის ნახევარიც კი არ დაუხარჯავს ჩემს სახელმწიფოს ჩემზე, მის მოქალაქეზე.

რომ არა ევროკავშირის გრანტები, რომ არა არასამთავრობო ორგანიზაციების დაფინანსებები, ვერც წარმოვიდგენდი მიმეღო ხარისხიანი განათლება, რომელიც ჩემი ქვეყნისთვის მინდა გამოვიყენო.

არა მარტო სტუდენტები ვიღებთ ამ სარგებელს, გადავხედოთ, რამდენი სოფლის პროგრამა, რამდენი ბიზნესი დაგვიფინანსეს და ფეხზე დააყენეს ჩვენს ქვეყანაში“ – ამბობს ივერი.

ნიკა თურმანიძე ბათუმელი სტუდენტია. იგი მიიჩნევს, რომ ევროპულ ოჯახში საქართველო ბევრად უფრო დაცული იქნება, ვიდრე „იმ სახელმწიფოს გვერდით, რომელსაც მხოლოდ იმპერიალისტური აზრი ამოძრავებს“.

მისი თქმით, ბევრ სხვა სიკეთესთან ერთად ევროპა არის შესაძლებლობა, ქართველმა სტუდენტებმა მიიღონ განათლება წამყვან უნივერსიტეტებში და ასევე, ქართულ უნივერსიტეტებშიც მოვიწვიოთ უცხოელი პროფესორები ცოდნის გაზიარების მიზნით.

„გაზიარება ძალიან მნიშვნელოვანია ევროპელისთვის, ამიტომ არ ემუქრება განსხვავებულ კულტურებს საფრთხე ევროპულ ოჯახში.

განათლებასთან ერთად მათგან ვსწავლობთ, როგორი უნდა იყოს სახელმწიფო, მოქალაქე და ის პრინციპები, რაზეც შეთანხმდა ევროპელი ხალხი, იქნება ეს ინფორმაციის თავისუფლება, დემოკრატიული ღირებულებები თუ სხვა.

ევროპულ საზოგადოებას თავისთავში აქვს აღიარებული, რომ ხალხია სახელმწიფოში ყველაფრის წარმმართველი და მიხარია, რომ ახალ თაობაში ეს ღირებულებები ძლიერდება. ევროკავშირში მთავარი ღირებულება არის ადამიანი, მისი უფლებები და ასოცირების შეთანხმებაც სწორედ ამ პრინციპების დაცვას ითვალისწინებს.

12-პუნქტიანი გეგმაც ჩვენ გვჭირდება იმისთვის, რომ ძლიერი სახელმწიფო გვქონდეს, სასამართლო იყოს დამოუკიდებელი, რადგან, თუ სასამართლო არ გვექნება, არც ინვესტიცია შემოვა ქვეყანაში და არც ადამიანის უფლებები იქნება დაცული. თუ ეს ყველაფერი არ გვექნება, დავკარგავთ რეალურ თავისუფლებას და თავისუფლებადაკარგულ ერს მომავალი არ აქვს“, – მიიჩნევს ნიკა.

მათე ცენტერაძეც ბათუმელი სტუდენტია. იგი სამართალს სწავლობს და მიიჩნევს, რომ ევროპელობა, პირველ რიგში, თავისუფლებას და ადამიანის უფლებების დაცვას ნიშნავს.

„ამას მოჰყვება ხარისხიანი განათლება, ხარისხიანი ჯანდაცვა, ხარისხიანი ინფრასტრუქტურა და ასე შემდეგ.

ზოგადად, ქართველები თავისუფლებისმოყვარე ერი ვართ, ამიტომ შეუძლებელია, ჩვენი იდენტობა და ღირებულებები შორს იდგეს ამისგან.

მგონია, რომ რუსული ნარატივები, თითქოს ჩვენი ევროპელობა თავსმოხვეულია, ვერ იმუშავებს მოსახლეობაზე, განსაკუთრებით ახალგაზრდებზე, რომლებიც პროგრესულად აზროვნებენ და ყოველთვის დაუჭერენ მხარს სამართლიან და მრავალფეროვან გარემოს საქართველოში“, – ამბობს მათე.

ქეთი პაქსაძეც მიიჩნევს, რომ განვითარებისა და ქვეყნის სწორი სვლისთვის აუცილებელია საქართველო ევროპული ოჯახის ნაწილი იყოს.

„მე, პირადად, ვიდექი ბათუმში აქციებზე, სადაც გამოვხატავდით მოქალაქეები ჩვენს ევროპულ არჩევანს, რადგან მიმაჩნია, რომ რაც ახალგაზრდებს გვჭირდება, მოგვცემს ევროპა: ეს არის – ხარისხიანი განათლება, სიტყვის თავისუფლება და ადამიანის უფლებები.

სტუდენტი ვიქნები, საჯარო მოხელე თუ სხვა, მე არ უნდა მეშინოდეს ჩემი აზრის ღიად გამოხატვის და არ უნდა მდევნიდნენ ამის გამო. მინდა, მქონდეს თავისუფალი სასამართლო და მე, როგორც მოქალაქე, ვიყო დაცული“, – გვითხრა ქეთიმ.

მისი აზრით, მრავალწლიანმა გამოცდილებამ აჩვენა, რომ ქართულ საზოგადოებას გაცილებით მეტი საერთო აქვს ევროპასთან, ვიდრე რუსეთთან. „აგვისტოს ომიც საკმარისია იმის დასტურად, რომ რუსეთი არის იმპერიალისტი და ჩვენ მის გვერდით, როგორც სახელმწიფო, ვერ ვიარსებებთ“ – გვითხრა ქეთიმ.

პუბლიცისტ ზაალ ანდრონიკაშვილის აზრით, ხშირად კითხვას – რატომ არის საქართველო ევროპა, არასწორად პასუხობენ, რადგან უფრო მეტად აქცენტს აკეთებენ ქართული კულტურის სიძველეზე, დღევანდელი ევროპა კი არის კონკრეტული ფასეულობების სისტემა, მათ შორის, პოლიტიკური ფასეულობების, სადაც პირველ ადგილზე დგას დემოკრატია და ადამიანის, როგორც ინდივიდის უფლებებისა და თავისუფლებების პატივისცემა.

პუბლიცისტის თქმით, თუ ჩვენ გვინდა საქართველო იყოს დემოკრატიული ქვეყანა, ყველა მოქალაქე იყოს თანასწორი კანონის წინაშე, ერთნაირად ჰქონდეთ ადამიანებს განვითარების შესაძლებლობები და ვცხოვრობდეთ ღირსეულად, „მაშინ ევროპა არის ჩვენი არა მარტო ერთადერთი არჩევანი, არამედ ერთადერთი გზა“.

მისი თქმით, ამაზე თანხმდებოდა ყველა თაობა.

„მიუხედავად პოლიტიკური დაპირისპირებისა მთავრობებს შორის, არასდროს, არც ერთ მთავრობას არ ჰქონია განსხვავებული პოზიცია, როგორი უნდა ყოფილიყო საქართველო.

ერთადერთი მთავრობა, რომელიც ამ მოსაზრებას არ იზიარებს და ძირს უთხრის მოსვლის დღიდან, არის „ქართული ოცნება“, მაგრამ ვერ გამოთხარა ეს ძირი, როგორც ვნახეთ. მიუხედავად იმისა, რომ 2012 წლიდან მუხლჩაუხრელად მუშაობს და ცდილობს ეს საფუძველი რამენაირად შეარყიოს.

ამ აქციებმაც გვაჩვენა, რომ შემდეგი თაობაც აბსოლუტურად იზიარებს იმ აზრს, რომ საქართველო არის ევროპული ქვეყანა.

ევროპული არა იმიტომ, რომ „ზეზვა და მზია“ გვყავს, არა იმიტომ, რომ ქრისტიანული ქვეყანა ვართ და ასე შემდეგ, არამედ იმიტომ, რომ ჩვენ გავაკეთეთ არჩევანი, კონკრეტული პოლიტიკური და საზოგადოებრივი წესრიგის და მომავლისთვის და არა რუსეთთან, რომელთანაც საერთო არ გვაქვს“, – ამბობს ზაალ ანდრონიკაშვილი.

მისი თქმით, ქართული სამოქალაქო საზოგადოება ცდილობს აგურ-აგურ ააშენოს დემოკრატიული სახელმწიფო, „ქართული ოცნება“ კი ცდილობს ეროვნული იდენტობის შესახებ დაამახინჯოს ჩვენი წარმოდგენები.

„პრემიერ-მინისტრად დასაქმებული ღარიბაშვილი გერმანიაში, ტურიზმის ფესტივალზე როცა გამოდიოდა, ამბობდა, რომ ევროპა არის ქართველების არჩევანი და ჩვენ საუკუნეებია ვიბრძვით და ბოლო სისხლის წვეთს დაღვრის ქართველი ამისთვისო. შიგნით რომ შემობრუნდება, ლაპარაკობს სრულიად სხვა რაღაცას, იმიტომ, რომ „ქართული ოცნება“ არის ერთი ოლიგარქის პარტია და ანგარიშვალდებულია არა ხალხის, არამედ ბიძინა ივანიშვილის მიმართ, რომელსაც ერთადერთი ის ანაღვლებს, როგორ შეინახოს ფული კარგ პირობებში.

ამიტომ ეს ღირებულებები, რაზეც ჩვენ ახლა ვლაპარაკობთ, ამათთვის სრულიად მიუღებელია, რადგან რუსი ოლიგარქი ივანიშვილი შეიძლება ხარობდეს მხოლოდ ავტოკრატიული რეჟიმების პირობებში და სწორედ ეს განაპირობებს მათ სიახლოვეს რუსეთთან“, – ამბობს ზაალი.

რატომ ნიშნავს ქართული იდენტობა ევროპელობასაც? – ზაალ ანდრონიკაშვილი შეკითხვას ასე პასუხობს:

„შევხედოთ, რას ამბობდა ილია ჭავჭავაძე, რას ამბობდა ივანე ჯავახიშვილი. ეს არის ხალხი, ვისაც ჩვენ ვეყრდნობით ქართველობის განმარტებაში. ეს განმარტება მოდის თერგდალეულებიდან, 1860-იანი წლებიდან. მაგალითად, ილიასთვის ქართველობა ნიშნავდა ტრადიციული ქართველობის მოდერნიზაციას, მის განახლებას და მის დაახლოებას ევროპასთან.

ილიას ოპონენტი სოცდემოკრატებისთვისაც კი სრულიად გასაგები იყო აზრი, რომ მთავარი ევროპულ ოჯახში ინტეგრაციაა, რისი საშუალებაც არ მოგვცა ბოლშევიკურმა რუსეთმა 1921 წელს.

ეს იდეა, ილიას მემკვიდრეობა, ჩვენამდე მოიტანა ივანე ჯავახიშვილმა, მეცნიერებისა და ხელოვანთა, მწერალთა თაობამ, რომელთა დიდი ნაწილი 1937 წელს დახვრიტეს. გაანადგურა ისევ და ისევ რეჟიმმა, მაგრამ ეს იყო ის იდეა, რომ საქართველო არის იმავე ღირებულებებზე მდგომი ქვეყანა, რა ღირებულებებზეც დგას, ვთქვათ, დღევანდელი ევროპა“, – ამბობს ზაალ ანდრონიკაშვილი.

ზაალ ანდრონიკაშვილის აზრით ილია ჭავჭავაძის „მგზავრის წერილები“ საქართველოს ევროპული გზის მანიფესტია და ამაზე მეტყველებს რუსი ჩინოვნიკისა და გლეხი „ლელთ ღუნიას“ შეპირისპირებაც.

„იგივე „ლელთ ღუნია“ როცა ეუბნება მგზავრს, იგივე ილიას, რომ „ჩვენი თავი ჩვენადვე უნდა გვეყუდნოდეს“, ეს არის საქართველოს რუსეთისგან დამოუკიდებლობის პირდაპირი მანიფესტი. რუსი აფიცერი კი, ეს არის ყალბი კულტურა, რომელსაც საქართველო გაურბის და ამის საპირწონედ არის დანახული ევროპული კულტურა და სხვათა შორის, უპირისპირდება იმ არგუმენტებს, რა არგუმენტებითაც ჩვენ დღეს გვიპირისპირდებიან „ქართული ოცნების“ პროპაგანდისტები, როცა „მშვიდობაზე“ გველაპარაკებიან.

მშვიდობისა და დამოუკიდებლობის დაპირისპირებაში „ლელთ ღუნია“ ერთმნიშვნელოვნად დგას დამოუკიდებლობის მხარეს, როცა ამბობს – „რაის ვაქნევ ცარიელ მშვიდობას“.

და ეს ფორმულა, რომელსაც ილია ჭავჭავაძე პოულობს მგზავრის წერილებში, პირდაპირ ურტყამს ამ პროპაგანდისტებს, ვინც დღეს რუსული მონობის სანაცვლოდ გვთავაზობს „მშვიდობას“, – ამბობს ზაალ ანდრონიკაშვილი.

მისი თქმით, „მგზავრის წერილებში“ ილიას ევროპული ჩაცმულობა არის გზავნილი თანამედროვე საქართველოსთვის.

„ლელთ ღუნია ეუბნება მგზავრს, ქართული ტანსაცმელი არ გაცვია და ვერ გიცანი, ქართველი იყავი თუ არაო. ილია კი ეუბნება, რომ მთავარი მაინც გულია.

აი, ამ ფორმულას გვთავაზობს ილია, – ქართული გული ევროპულ ტანსაცმელში. „ქართული ოცნება“ კი გვთავაზობს რუსულ გულს, მასკარადულ ჩოხაში.

ეს არის პრინციპული განსხვავება“ – ამბობს ზაალ ანდრონიკაშვილი.

ზაალ ანდრონიკაშვილის თქმით, აშშ-ს, ევროპისა და რუსეთის ერთ სიბრტყეზე დაყენება და განხილვა სამშობლოს ღალატია.

„რუსეთი 200-წლიანი ისტორიის მანძილზე საქართველოს სახელმწიფოებრიობის დაუძინებელი მტერია. 1921 წელს ბოლშევიკურმა რუსეთმა წაართვა საქართველოს დამოუკიდებლობა და დღესაც კი, ჩვენი სუვერენიტეტის პირობებში, ყველაფერს აკეთებს, შეაჩეროს ევროპისკენ ჩვენი მოძრაობა.

ამ ფონზე, აშშ და ევროკავშირი ჩვენი ყველაზე ერთგული პარტნიორები არიან და ის, რომ საქართველო გადარჩა თუნდაც 2008 წელს, ჩვენი პარტნიორებისა და მეგობრების დამსახურებაა. ამიტომ იმის თქმა, რომ რუსეთი და აშშ ჩვენთვის ერთი და იგივეა, რომ თურმე ორივეს ჩვენი დამონება უნდა, არის პირდაპირი ღალატი, უნამუსობასთან ერთად“, – ამბობს პუბლიცისტი და დასძენს, რომ აშშ-ისა და ევროკავშირის მაღალი თანამდებობის პირები განცხადებებს ყოველთვის საქართველოს მოსახლეობის ინტერესების გათვალისწინებით აკეთებენ და მხარში უდგანან ჩვენს ქვეყანას როგორც მატერიალურად, ასევე მორალურად.

„ამიტომ, ზურაბ ჟვანიას მიერ 1999 წელს წარმოთქმული სიტყვები – „მე ვარ ქართველი და, მაშასადამე, ვარ ევროპელი“, ნიშნავს, რომ ჩვენ და ევროპას გვაქვს ერთი საფუძველი და ერთი მსოფლმხედველობა. ეს არის ადამიანის, მოქალაქის თავისუფლება, რომელიც აღჭურვილია უფლებებით და ასეთი მოქალაქეების ერთობლიობას ეკუთვნის სახელმწიფო, რომელიც არის დემოკრატიული და ასეთივე ხალხის მიერ მართული.

აი, ასეთი მარტივი რაღაცაა ის, რაც გვაერთიანებს ჩვენ და დღევანდელ ევროპას“, – ამბობს ზაალ ანდრონიკაშვილი.

იტალიაში, საბერძნეთსა და ალჟირში, ჯამში, 40-ზე მეტი ადამიანი დაიღუპა და ათასობით ევაკუირებულია ხმელთაშუა ზღვის კურორტებიდან ტყის ხანძრის გამო – იუწყება „ბიბისი“.

საბერძნეთში, კუნძულ როდოსზე, საგანგებო მდგომარეობა გამოცხადდა, თუმცა როდოსი არაა ერთადერთი კუნძული, სადაც ხანძარს ებრძვიან, ტყის ხანძარია კორფუსა და ევიაზეც.

საბერძნეთში სიცხე არ იკლებს, პირიქით, უახლოეს დღეებში საბერძნეთის რიგ ტერიტორიებზე ტემპერატურამ შესაძლოა 44C-ს მიაღწიოს.

ტყის ხანძარია იტალიაშიც, პულიაში და კუნძულ სიცილიაზე, რის გამოც ათასობით ადამიანი იძულებული გახდა ტერიტორია დაეტოვებინა. „ევრონიუსის“ ცნობით, სიცილიაზე, ქალაქ კატანიაში, ჰაერის ტემპერატურამ კვირის დასაწყისში 47 გრადუსს მიაღწია.

„ბიბისის“ ცნობით, ამ დროისთვის ტყის ხანძრით გამოწვეული ყველაზე დიდი მსხვერპლი ალჟირშია, სადაც ხანძრის შედეგად 34 ადამიანი დაიღუპა, მათ შორის 10 ჯარისკაცი, რომლებიც ალჟირის აღმოსავლეთით ევაკუაციის დროს ცეცხლის ალყაში მოექცნენ.

ხანძარი გაჩნდა ალჟირის მეზობელ ტუნისშიც, სადაც 300 ადამიანის ევაკუაცია გახდა საჭირო სანაპიროზე მდებარე სოფლიდან.

რა ფასებია წელს ბათუმთან ახლოს მდებარე მთის კურორტებზე? – „ბათუმელები“ ბეშუმში, ბახმაროსა და გომის მთაზე ესაუბრა კოტეჯების მეპატრონეებს.

ბათუმის მსგავსად ტურისტების ნაკლებობაზე მთის კურორტებზეც ჩივიან. აქ ამბობენ, რომ ბოლო იმედი აგვისტოა.

• ბახმარო 

ნინა ჩხაიძე კოტეჯს ბახმაროში აქირავებს. კოტეჯი 12 ადამიანზეა გათვლილი და 350-400 ლარი ღირს დღეში.

ნინა ამბობს, რომ ივნის-ივლისში აქა-იქ იყო დამსვენებელი, ახლა ხალხის რაოდენობამ შედარებით მოიმატა.

„შარშანდელთან შედარებით შემცირებულია დამსვენებელი, თუმცა მაინც არიან. ახლაც გაქირავებული მაქვს კოტეჯი.

უცხოელებიც ამოდიან ხოლმე: რუსები, არაბები იყვნენ, ფრანგებიც მყავდა, თუმცა ვერ ვიტყვი, რომ რაიმე განსაკუთრებული ნაკადია. აგვისტოში ველოდებით უფრო მეტს. რამდენიმე ჯავშანიც მაქვს უკვე ამ ეტაპზე ქართველებისგან“ – გვეუბნება ნინა ჩხაიძე.

ჯემალ ირემაძესაც ბახმაროში აქვს კოტეჯი, თუმცა წელს დამსვენებელი ჯერ არ ჰყოლია.

„ძალიან რთული მდგომარეობაა ჩვენთან. ივლისი ჩაგვივარდა, საერთოდ არ არის ხალხი. შარშან ინტერნეტში არც კი მჭირდებოდა განცხადების გაკეთება, ისედაც მოდიოდა ხალხი, წელს 30 ლარად ვთავაზობ 4-ადგილიან კოტეჯს და მაინც არ არის მსურველი“ – გვეუბნება ის.

პირველ დამსვენებელს ჯემალ ირემაძე აგვისტოში ელოდება. ამბობს, რომ 22 აგვისტომდე დაჯავშნეს და იმედოვნებს, რომ ამ მხრივ არაფერი შეიცვლება.

„აგვისტოში 50 ლარი ეღირება ერთი ღამე, ქართველებს აქვთ დაჯავშნული, უცხოელები ძალიან იშვიათად მყავს ხოლმე. წუხელ მყავდა ორი არაბი სტუმარი, ზოგადად ბახმაროში უცხოელებიდან უფრო რუსები არიან, სხვები ნაკლებად,“ – ამბობს ჯემალ ირემაძე.

მისი აზრით, დამსვენებლების შემცირება სიღარიბის ზრდამ გამოიწვია. „სხვა მიზეზი არ ვიცი. შეიძლება მიგრაციაც იყოს მიზეზი, უცხოეთში მიდიან ადამიანები და შესაბამისად, აღარ აქ მოდიან დასასვენებლად.

მეც დამსვენებელზე ვარ დამოკიდებული, ივლისის თვე რომ ჩამივარდა, თავისთავად, ეკონომიკური მდგომარეობა გამირთულდა და სხვასთან რა ხდება, არ ვიცი. არც ის ვიცი, მთავრობა რაზე დაყრდნობით ამბობს, რომ ეკონომიკა გვეზრდება, როცა მოსახლეობის ცხოვრების გაუმჯობესებას მე ვერ ვხედავ,“ – ამბობს ჯემალ ირემაძე.

ლელა მონასელიძე კოტეჯ „ძველი ბახმაროს“ მეპატრონეა. ტურისტების შემცირებაზე ისიც გვესაუბრება.

„წლევანდელი სეზონი ნაკლებად მრავალრიცხოვანია, შარშან მეტი ხალხი იყო დასასვენებლად ამოსული. ვფიქრობ, 30-40 პროცენტით იქნება კლება.

აქ ძირითადად საქართველოს მოქალაქეები ისვენებენ ხოლმე, უცხოელები 2-3 დღით თუ ამოვლენ, ამაზე დიდხანს უცხოელი ტურისტი აქ არ ჩერდება. უცხოელებს ზამთარში უფრო ნახავთ აქ, სასრიალოდ ამოდიან. ზამთარში რუსებიც მყავდა და ევროპელებიც, პოლონელი, გერმანელი ტურისტები იყვნენ ამოსული, თუმცა ბევრი მაინც არ არის, 10 კაცი იქნება ალბათ სულ,“ – ამბობს ლელა.

მისი აზრით, ბახმაროს რეკლამირება აკლია და მისახედია ინფრასტრუქტურაც, რადგან ბევრია ძველი და დანგრეული სახლი, არის წყლის პრობლემაც.

რაც შეეხება ფასებს, ლელა მონასელიძის თქმით, მის კოტეჯში ღამის გათევა კვების გარეშე 30-35 ლარადაც შესაძლებელია, კვების შემთხვევაში კი ფასი მატულობს.

„მაინც ეძვირებათ ადამიანებს, მაგრამ ამაზე ნაკლებად უკვე ჩვენც აღარ გვიღირს გაქირავება. როცა ბუნებრივი გაზი არ არის, შეშაზე ვართ და წყალიც ჩვენით გვყავს მოყვანილი, ჩვენც ძალიან რთულ პირობებში ვმუშაობთ, ხარჯიც დიდი გვაქვს და შეუძლებელია, ძალიან დაბალ ფასად რომ გააქირაო,“ – ამბობს ლელა.

• ბეშუმი

ბეშუმში ყველაზე დიდ პრობლემად უგზოობას ასახელებენ. აქ მიიჩნევენ, რომ დამსვენებლების შემცირების მიზეზი სწორედ მოუწესრიგებელი და სახიფათო გზაა.

ჯუმბერ ბოლქვაძე სწორედ ცუდ ინფრასტრუქტურას უკავშირებს ტურისტების შემცირებას. „წელს ისედაც ნაკლებია ხალხი, არც ფასებია ძალიან მაღალი, მაგრამ ინფრასტრუქტურა არ გვაქვს და ადამიანებს აღარ უნდათ ბეშუმში დასვენება“ – გვეუბნება ის.

გუგული ლომინაძეც ბეშუმში აქირავებს კოტეჯს, თუმცა ამ დრომდე დამსვენებელი არ მიუღია.

„უცხოელები ისედაც არ მყოლია არასდროს, ჩვენს მოქალაქეებზე ვაქირავებ ხოლმე კოტეჯს. შარშან 100 ლარში მეხვეწებოდნენ და წელს ამ დრომდე გაუქირავებელი მაქვს.

ამ ფულით დავფარე შარშან ჩემი შვილის სწავლის საფასური უნივერსიტეტში, ეს არის ჩემი ოჯახისთვის დამატებითი წყარო, მაგრამ სამწუხაროდ, ხალხში გადამხდელუნარიანობა შემცირდა.

მირეკავენ, მაგრამ მეუბნებიან, რომ არ აქვთ საშუალება. ვისაც საშუალება ჰქონდა, საკუთარი კოტეჯი შეიძინა ან აიშენა და ვისაც ფული არ აქვს, მათთვის დარჩა ძნელი“- გვეუბნება გუგული ლომინაძე.

მისი აზრით, ყველაზე დიდი პრობლემა ბეშუმთან მისასვლელი გზაა, რომელიც კატასტროფულ მდგომარეობაშია და ადამიანებს არ უღირთ ამ გზის გამოვლა.

„დანისპარაულიდან გოდერძიმდე არის კატასტროფა, წლების განმავლობაში გვპირდებიან და არ დააყენეს საშველი.

მე თვითონაც კი ვერ ავდივარ ასეთ გზაზე, რომ შაბათ-კვირას დავისვენო და არ ამოვიხუთო ქალაქში ასეთ სიცხეში.

40 კილომეტრის გავლას ორსაათ-ნახევარი სჭირდება. ერთხელ წვიმაში მომიწია ამოსვლა და „ჯიპი“ გემივით დაცურავდა ტალახში. ხან ერთ მხარეს წაგვიღო და კინაღამ გადავიჩეხეთ, ხან მეორე მხარეს, კატასტროფაა, აბა რა“ – ამბობს გუგული ლომინაძე.

მისი თქმით, ასეთ დაზიანებულ გზაზე ტაქსიც კი არ მიდის და შესაბამისად, არც დამსვენებელს უღირს რისკის გაწევა.

„გამოაცხადებენ ტენდერს, შეიჭმება ის ფული, არაფერი არ კეთდება. მერე ისევ გამოაცხადებენ და ასე გრძელდება, რაც თავი მახსოვს.

რა უსაშველოა 40 კილომეტრი გზის დაგება, 15 წელი რა ვერ გააკეთეს. ყველა არჩევნებზე ითხოვენ ხმას, ამას გავაკეთებთ, იმას გავაკეთებთ, იძახიან და ერთი გზა ვერ გააკეთეს, ხალხისთვის არავინ არაფერს აკეთებს.

ხალხს კურორტზე რომ მოაქვს პროდუქტი და დამსვენებელი არ არის, ეს პროდუქტიც ხომ უფუჭდება ხალხს და ყველასთვის მძიმეა ეს,“- გვეუბნება გუგული.

• გომისმთა

ჩაკეტილი გზა და მხოლოდ შაბათ-კვირის მიმოსვლა აფერხებს გომისმთაზე ტურისტებს.

ლიკა წულუკიძეს კოტეჯი აქვს გომისმთაზე და ის სწორედ ამ პრობლემაზე გვესაუბრა.

„წელს ისედაც შემცირებულია დამსვენებელი, მაგრამ ზოგადად, პრობლემას ქმნის ის, რომ ჩაკეტილია გზა და მხოლოდ შაბათ-კვირას შეუძლია ადამიანს ამოსვლა მთაზე.

მე ორი კოტეჯი მაქვს და 25-30 ლარი ღირს ერთი ღამე კვების გარეშე. ფასები ძალიან არ გაზრდილა, გასულ წელსაც იგივე იყო, 5 ლარი დაამატა წელს ზოგიერთმა და სულ ესაა“ – გვეუბნება ლიკა.

მისი თქმით, უცხოელი ტურისტი გომისმთაზე მიდის, თუმცა დიდი ხნით არ ჩერდება.

„მყავდა რუსები, ინდოელები. ჯავშნები ჯერჯერობით არ მაქვს“- გვეუბნება ის.

ბულბული კახაძეც გომისმთაზე აქირავებს კოტეჯს. ამბობს, რომ წინა წლებში ძალიან ბევრი ადამიანისთვის უმასპინძლია, თუმცა წელს ჯერ ვიზიტორი არ მიუღია.

„წინა თვეში ვიყავი ასული და არავინ ჭაჭანებდა, ჯვარი მინდვრისკენ იყვნენ მხოლოდ რუსები. აწი თუ მოვა ვინმე აგვისტოში, არ ვიცი. დღეში 25 ლარად ვაქირავებ, კვებით თუ უნდა, მაშინ 40 ლარი ღირს. 3 საძინებელია და ნორმალური პირობები მაქვს.

ტურისტის ნაკლებობის მიზეზი ალბათ ცუდი გზებია, წყლის პრობლემაც გვაქვს დაბაში, თუმცა მე გამოყვანილი მაქვს წყალი“- გვითხრა მან.

გომისმთაზე კიდევ ერთ ადამიანს, პლატონ თავბერიძესაც ვესაუბრეთ. მისი აზრითაც ტურისტების რაოდენობა ინფრასტრუქტურაზეა დამოკიდებული.

„ძალიან რთულია დასვენების დაგეგმვა, რადგან შაბათ-კვირას არის მხოლოდ მიმოსვლა და უჭირთ ადამიანებს გადაწყვეტილების მიღება. დამსვენებლისთვისაც რთულია და გამქირავებლისთვისაც.

უცხოელები 1-2 დღით ადი-ჩამოდიან და ქართველები თუ ქირაობენ, უფრო დიდი ხნით ჩერდებიან.

წელს საერთოდ არ გამიქირავებია, თუმცა 13 აგვისტოს ჩათვლით მაქვს ჯავშნები და ვნახოთ. მთლიან კოტეჯს 100 ლარად ვაქირავებ დღეში, იმედია, აგვისტოში არაფერი შეიცვლება,“ – გვითხრა პლატონმა.

ამავე თემაზე: 

ბათუმის კარბამიდის ტერმინალიდან გადასატვირთი გრანულირებული გოგირდის რაოდენობის 400 ათასი ტონით გაზრდაა დაგეგმილი, რის შედეგადაც წელიწადში პორტიდან 800 ათას ტონა გრანულირებულ გოგირდს გაიტანენ.

გადასატვირთი გოგირდის რაოდენობის გაზრდა ექვემდებარება სკრინინგის პროცედურას, რომლის დროსაც გარემოს ეროვნული სააგენტო გადაწყვეტს – დასჭირდება თუ არა ტვირთის რაოდენობის გაზრდას გზშ-ს [გარემოზე ზემოქმედების შეფასება] მომზადება.

„ბათუმის ნავსადგურმა“ სკრინინგის განცხადებით სააგენტოს უკვე მიმართა. ტვირთის რაოდენობის გაზრდის გადაწყვეტილებას ნავსადგური „ტერმინალის საპროექტო წარმადობის სრულად ათვისების და საბაზრო მოთხოვნებით“ ხსნის.

„დამატებითი ინფრასტრუქტურის მოწყობა ან ტექნოლოგიური ციკლის ცვლილება საჭიროებას არ წარმოადგენს. გოგირდის მტვრის გავრცელების პრევენციის მიზნით გათვალისწინებულია მტვრის ჩამხშობი სისტემის გამოყენება. გრანულირებული გოგირდის დროებითი დასაწყობებისათვის გამოყენებულია არსებული სამი საწყობიდან ერთი.

ტერმინალში ნაყარი ტვირთების გადატვირთვის ოპერაციები ხორციელდება სრული დახურული ციკლით, ატმოსფეროში მტვრის შესაძლო გავრცელების ყველა კვანძი აღჭურვილია ასპირაციული სისტემებით და მტვერდამჭერი ფილტრებით, რაც მინიმუმამდე ამცირებს ატმოსფეროში მტვრის გავრცელებს რისკებს“, – აღნიშნულია სკრინინგის განცხადებაში.

ამავე განცხადებაში ასევე აღნიშნულია, რომ შპს „გამა კონსალტინგის“ სპეციალისტების მიერ 2023 წლის 18 აპრილს ჩატარდა არაორგანული მტვრის და ხმაურის ინსტრუმენტალური გაზომვითი სამუშაოები.

„გაზომვების შედეგების მიხედვით, ბათუმის საზღვაო ნავსადგურის ნაყარი ტვირთების გადასატვირთი საზღვაო ტერმინალის მიმდებარე უახლოესი საცხოვრებელი ზონის და 500-მეტრიანი ნორმირებული ზონის საზღვრებზე ატმოსფერულ ჰაერში მტვრის კონცენტრაცია არ აჭარბებს ზღვრულად დასაშვებ კონცენტრაციებს. აღნიშნულ საკონტროლო წერტილებში მტვრის შემადგენლობაში გოგირდის კვალი არ ყოფილა დაფიქსირებული.“

თუმცა, ამავე დოკუმენტში აღნიშნულია, რომ ბათუმის საზღვაო ნავსადგურის ნაყარი ტვირთების გადასატვირთი საზღვაო ტერმინალის მიმდებარე უახლოესი საცხოვრებელი ზონის საზღვარზე ორ წერტილში დაფიქსირდა შეწონილი ნაწილაკების ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაციების გადაჭარბება:

• ბათუმში შემოსასვლელ ძირითად ქუჩაზე [გოგებაშვილი] და მაქაცარიას ქუჩაზე, ავტოსადგურის მიმდებარედ.

„აღნიშნული განპირობებულია საკურორტო სეზონში მომატებული ტურისტებისა და შესაბამისად ავტომობილების დიდი რაოდენობით“, – წერია დოკუმენტში.

განახლება: 2023 წლის 23 აგვისტოს ბათუმის ნავსადგურმა სააგენტოს მიმართა, სადაც აღნიშნულია, რომ მათ მიერ წარდგენილ სკრინინგის ანგარიშში „გაპარულია ტექნიკური უზუსტობები“, რის გამოც ახალი ანგარიში წარუდგინეს სააგენტოს.

ახალ ანგარიშში აღნიშნულია, რომ „ტერმინალის საშუალებით გადასატვირთი გრანულირებული კარბამიდის რაოდენობა არის 1.6 მლნ ტონა, ხოლო გრანულირებული გოგირდის რაოდენობა 400 ათასი ტონა…

საბაზრო მოთხოვნებიდან გამომდინარე, ნავსადგურის ადმინისტრაციის მიერ მიღებულია გადაწყვეტილება გადასატვირთი გრანულირებული გოგირდის რაოდენობის 400 ათასი ტონით გაზრდის თაობაზე, რის შედეგადაც გადატვირთული გრანულირებული გოგირდის რაოდენობა იქნება 800 ათასი ტონა წელიწადში, ხოლო გრანულირებული კარბამიდის რაოდენობა 1.2 მლნ ტონა წელიწადში.

სულ ტერმინალის საშუალებით წლის განმავლობაში გადატვირთული იქნება 2 მლნ ტონა პროდუქცია.“

ბათუმის პორტმა ახალი ტერმინალიდან 400 ათასი ტონა გრანულირებული გოგირდის გადატვირთვის დასაწყებად სკრინინგის განცხადებით გარემოს სააგენტოს 2022 წელშიც მიმართა.

მაშინ გარემოს ეროვნულმა სააგენტომ გადაწყვიტა, რომ 400 ათასი ტონა გრანულირებული გოგირდის გადატვირთვას გზშ-ს დოკუმენტის მომზადება არ სჭირდებოდა.

ამჯერად სააგენტომ უნდა გადაწყვიტოს, საჭირო იქნება თუ არა გზშ-ს მომზადება 800 ათასი ტონა გრანულირებული გოგირდის გადატანაზე. გადაწყვეტილების მიღებამდე კი, სააგენტო „საზოგადოების მხრიდან შენიშვნებს“ 2023 წლის 3 აგვისტოს ჩათვლით მიიღებს.

ბათუმის პორტში გრანულირებული კარბამიდის გადასატანად ახალი ტერმინალიც თავის დროზე გზშ-ს გარეშე აშენდა.

ამავე თემაზე:

დღეს, 26 ივლისს, ბათუმში სელიმ ხიმშიაშვილისა და ჭავჭავაძის ქუჩების კვეთაში ავტოავარია მოხდა.

ერთმანეთს ორი მსუბუქი ავტომანქანა შეეჯახა, რის შედეგადაც ერთ-ერთი ავტომანქანა შევარდა ავტობუსის მოსაცდელში. თვითმხილველის თქმით, მოსაცდელში იმყოფებოდა ერთი ადამიანი, რომელიც მსუბუქად დაზიანდა. მას შუშის ნამსხვრევებმა ხელი დაუზიანა, თუმცა არც მას და არც ავტომანაქანებში მყოფებს საავადმყოფოში გადაყვანა არ დასჭირვებიათ.

ავარიაში მოყოლილი ერთ-ერთი ავტომანქანა მონიტორინგისა და ზედამხედველობის სამსახურს ეკუთვნის.

„როგორც პენსიონერმა, 4650 ლარი ავიღე სესხი. უნდა დამეფარა ჯამში 7525 ლარი და ეს სესხი 2023 წლის  იანვარში სრულდებოდა, ვიხდიდი სესხს უპრობლემოდ, მაგრამ ჩემთან შეთანხმების გარეშე, ბანკს სესხის ვადა გაუხანგრძლივებია 2025 წლამდე. ამჯერად  11 285 ლარს მახდევინებენ. ჩემი პენსიიდან ისევ მეჭრება თანხა,“ – ამბობს შალვა ჩაჩავა. ის ბათუმში ცხოვრობს, აფხაზეთის ომის მონაწილეა და დევნილი.

79 წლის პენსიონერი „ლიბერთი ბანკის“ წინააღმდეგ სასამართლოში სარჩელის შეტანას აპირებს. შალვა ჩაჩავა სასამართლოში ცალმხრივად შეცვლილი ხელშეკრულების ბათილად ცნობას ითხოვს, ასევე – „ლიბერთი ბანკთან“ გაფორმებული ხელშეკრულების ვალდებულებების შესრულებულად აღიარებას.

ხელშეკრულების მიხედვით, შალვა ჩაჩავას საპენსიო სესხი 4650 ლარი 2019 წელს აუღია წლიურ 31%-ად. პენსიონერი ამბობს, რომ სესხის განრიგის შესაბამისად იფარებოდა სესხი მისი პენსიიდან და მას სესხის გადავადება ან გახანგრძლივება ბანკისთვის არ უთხოვია.

„თქვენი თანხმობა არ იყო საჭირო, სმს მოგწერეთო, ეს მითხრეს ბანკში,“ – „ლიბერთი ბანკში“ შეხვედრას იხსენებს პენსიონერი, რომელსაც უთხრეს, რომ პრემიერის მიერ 2020 წელს, პანდემიის პერიოდთან დაკავშირებით დაანონსებულ საშეღავათო პროგრამაში ჩართეს – 3 თვე სესხის დასაფარი თანხა პენსიიდან აღარ ეჭრებოდა და სამაგიეროდ, სესხის გადახდის ვადა გაუხანგრძლივეს.

ბანკში ომის 79 წლის მონაწილეს 2020 წლის 20 მარტს ლათინური შრიფტით გაგზავნილი სმს შეტყობინება აჩვენეს:

„მომხმარებელზე ზრუნვის მიზნით თქვენს სესხებზე გააქტიურებულია 3-თვიანი საშეღავათო პერიოდი. თუ არ გსურთ შეღავათით სარგებლობა, გთხოვთ, 25 მარტამდე დააფიქსიროთ ეს გადაწყვეტილება ბმულზე,“ – ეწერა სმს შეტყობინებაში, სადაც მოცემულ ბმულზე 79 წლის კაცი უნდა გადასულიყო და დაეფიქსირებინა, სესხის გადავადებაზე თანახმა რომ არ იყო.

„მე ვერ ვკითხულობ სმს-ებს, თანაც ლათინური, წვრილი შრიფტით, მე არ მიმიცია თანხმობა გახანგრძლივებაზე, არც შეღავათი მითხოვია,“ – კატეგორიულია პენსიონერი და დასძენს, რომ მისი ტელეფონის ნომერზე ძველი სმს შეტყობინება რომ აუფრიალეს ბანკში, თავდაპირველად ხუმრობის განწყობაზე მოსულა:

„ბანკის თანამშრომლებს ვუთხარი, ჩემს ახალგაზრდობაში ასე იყო: გოგოს რომ წინადადებას შესთავაზებდნენ, თუ გაჩუმდებოდა, ითვლებოდა, რომ თანახმა იყო. ასეა საქმე-მეთქი? ვუთხარი, მე თქვენთან საარშიყოდ არ მოვსულვარ და საქმიანი ურთიერთობა მინდა-მეთქი, მაგრამ არ გამოვიდა არაფერი. პირდაპირ მითხრეს, თქვენი თანხმობა არ იყო საჭიროო. ეს ხომ უკანონობაა?!

თანაც, გეუბნებიან, რომ თურმე ეს პირიქით, შეღავათია, თურმე მთავრობა დაგვეხმარა. შეღავათიაო და ყულფი ჩამოგვაცვეს?“ – კითხულობს პენსიონერი.

შალვა ჩაჩავას „ლიბერთი ბანკის“ მეორე სესხიც აქვს – აფხაზეთის ომის მონაწილეს 2020 წლის 12 მარტს აუღია დამატებით 220 ლარი. რადგან საპენსიო სესხი უკვე გაცემული იყო, ამ სესხის უზრუნველყოფა 45 ლარი გახდა, რასაც 79 წლის კაცი იღებს, როგორც აფხაზეთიდან დევნილი.

ამ სესხის შემთხვევაში შალვა ჩაჩავას ბანკისთვის 220 ლარის ნაცვლად ჯამურად 275 ლარი უნდა დაებრუნებინა, თუმცა რადგანაც „შეღავათის“ გამო პენსიონერს ეს სესხიც გადაუვადეს, მან ახლა 441 ლარი უნდა გადაიხადოს.

„სიმსივნე მაქვს მე-6 წელია,“ – გვიყვება აფხაზეთის ომის მონაწილე, შალვა ჩაჩავა, – „მადლობელი ვარ სახელმწიფოს, რომ ოპერაციის ნაწილი დამიფინანსეს, მაგრამ კიდევ იმდენი რამაა საჭირო…

ამიტომაც, ავიღე სესხი, ვინმე არ შევაწუხო-მეთქი. არც შემიწუხებია, ვიხდიდი ორივე სესხს. ჩემი პენსია თვეში 560 ლარია, რადგანაც 34 წელი მეხანძრე – მაშველად ვმუშაობდი სოხუმში და ძალოვანი უწყების თანამშრომელი ვიყავი. დევნილის დახმარება 45 ლარია, როგორც ომის მონაწილეს, 100 ლარს გვაძლევენ,“ – ამბობს შალვა ჩაჩავა და იმ წერილებს გვაჩვენებს, რაც ჯერ „ლიბერთი ბანკისგან“ ოფიციალურად მიიღო, შემდეგ კი – ეროვნული ბანკისგან.

„ლიბერთი ბანკის“ მიერ შალვა ჩაჩავასთვის მიწერილი წერილიდან ირკვევა, რომ ბანკი სმს გზავნილზე ამახვილებს ყურადღებას – პენსიონერმა სესხის გახანგრძლივების შესახებ ინფორმაცია მიიღო. ამ წერილში ვნახეთ ლათინური შრიფტით მომზადებული ტექსტი, რაც პენსიონერებს მიუვიდათ 2020 წელს. ბანკი წერილში განმარტავს, რომ კლიენტმა პანდემიის გამო საშეღავათო პერიოდით 3 თვით ისარგებლა, თუმცა წერილიდან არაა ცხადი, რატომ ჩათვალა ბანკმა კლიენტებისთვის სმს მიწერა მათ თანხმობად?

„ლიბერთი ბანკს“ კლიენტისთვის სამჯერ მიუწერია სმს სხვადასხვა დროს შეღავათით სარგებლობაზე.

სარჩელში კი, რომლის მომზადებაშიც აფხაზეთის ომის მონაწილეს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია დაეხმარა, ხაზგასმულია უზენაესი სასამართლოს 2022 წლის მიღებული გადაწყვეტილება, რომლის მიხედვითაც „დუმილი შესაძლოა თანხმობის ნიშნად ჩაითვალოს, თუ ამაზე მხარეები წინასწარ იყვნენ შეთანხმებული.“

„მხარეთა შორის გაფორმებულ ხელშეკრულებაში კი მსგავსი სახის ჩანაწერი არ არსებობს,“ – ვკითხულობთ სარჩელში, რომელიც შალვა ჩაჩავას ჯერ სასამართლოში არ შეუტანია.

„სასამართლოში გადასახდელი იქნება ბაჟი, რაც არის დავის ღირებულების 3%, მაგრამ რომელი თანხიდან უნდა აითვალოს ეს? ან პენსიონერმა ეს თანხა როგორ უნდა გადაიხადოს?

გარდა ამისა, სასამართლოში დამჭირდება ადვოკატი, რომელიც არ მყავს. მსგავს სიტუაციაში ვინ იცის, კიდევ რამდენი პენსიონერია, ვისაც თითქოს შეღავათი გაუკეთეს და სესხი გაუხანგრძლივეს, სოფელში სად მიაკითხავდნენ ჟურნალისტს ან საიას,“ – წუხს შალვა ჩაჩავა.

ეროვნულ ბანკისთვის კი, შალვა ჩაჩავას 2023 წლის 30 იანვარს მიუწერია. ბანკიდან მოქალაქეს 5 თვის შემდეგ, 2023 წლის 23 ივნისს უპასუხეს, რომ დარღვევა ვერ დაინახეს.

„ბათუმელებს“ „ლიბერთი ბანკის“ პრესცენტრში უთხრეს, კონკრეტული პირის სესხთან დაკავშირებით ინფორმაციას ვერ მოგვაწვდიან, რადგან ეს არის პერსონალური ინფორმაცია.

რატომ მიიჩნია ბანკმა, რომ საპენსიო სესხით  ნებისმიერი მოსარგებლე პანდემიის დროს თანახმა იყო 3-თვიანი შეღავათით ესარგებლა და შემდეგ სესხი გახანგრძლივებულიყო? – ამ კითხვაზე „ლიბერთი ბანკისგან“ პასუხი ჯერ არ მიგვიღია.

შალვა ჩაჩავა ამ თემით დაინტერესებას შესაბამის სამართალდამცავ უწყებებს სთხოვს. აფხაზეთის ომის მონაწილეს ხელისუფლებისთვის სხვა კუთხითაც აქვს სათქმელი:

„გუშინ ვისმენდი განცხადებას რუსული უნივერსიტეტის გახსნაზე, ამერიკულზე რატომ არ გაქვთ კითხვებიო. იმიტომ არ გვაქვს კითხვა, რომ ევროპა და აშშ არ გვართმევს ტერიტორიებს, არ გვასუსტებს, პირიქით, გვეხმარებიან.

რამდენჯერაც სიხისტე გამოვიჩინეთ, დავზარალდით, მართალია, მაგრამ უკრაინა ჩვენსავით თავისუფლების გამო ისჯება. თუ მეგობარი ვართ უკრაინის, ეს უნდა გამოჩნდეს, ხომ?! თუნდაც დავზარალდეთ ამით, მეგობრობა ვერ იქნება ცალმხრივი. როცა უჭირს მეგობარს, უნდა დაეხმარო რაღაცნაირად. მაინცადამაინც ომი კი არ უნდა გამოაცხადო, რომ იგონებენ, თითქოს მეორე ფრონტის გახსნას გვთხოვდეს ვინმე.

რა დამავიწყებს, სოხუმს რომ ვტოვებდით 27 სექტემბერს,  უკრაინის გემი მიგვიძღოდა, ჩვენ პატარა კატარღებზე ვიყავით, ის გვიცავდა და წინ მიდიოდა, ვიდრე სამშვიდობოს არ გამოგვიყვანა.

ჩვენ, მეხანძრეები, ომის დაწყებისთანავე ჩაგვრთეს ომში: როცა ძირითადი შემადგენლობიდან ვინმე გამოდიოდა დასასვენებლად, ჩვენ უნდა შევსულიყავით.

მე უკრაინაში, ხარკოვში დავამთავრე სახანძრო საქმე და სოხუმში გამანაწილეს, იქ დავოჯახდი, სახლიც იქ მაქვს… ჩემი სახლი გადარჩენილა, ვიცი, რომ იქ ერთი ოჯახი ცხოვრობს, თუ დაბრუნდებით, თქვენია ეს სახლიო, შემოგვითვალეს.

ბოლო წლები აღარც კი მქონდა აფხაზეთის დაბრუნების იმედი. ახლა გამიჩინა ეს იმედი უკრაინამ: უკრაინამ თუ გაიმარჯვა, გავიმარჯვებთ ჩვენც. რუსეთი უნდა დაუძლურდეს, რომ ჩვენ გვეშველოს. კიდევ რომ რუსეთზე ლაპარაკობს ზოგ-ზოგიერთი, გაიხსენონ, რომელი პირობა შეასრულა რუსეთმა მთელი ისტორიის განმავლობაში, რომელმა სამშვიდობოებმა დაამყარეს მშვიდობა? რანაირად შეიძლება რუსეთს ენდო?

ხელისუფლებასაც ეს მინდა ვუთხრა: რუსი იმიტომ კი არ გვძულს, რომ რუსია, არამედ იმ საქციელის გამო, რასაც ის აკეთებს,“ – დაასრულა შალვა ჩაჩავამ.

28 ივლისს დაიწყება რიგით მე-16 შავი ზღვის ჯაზფესტივალი. წელს ფესტივალს სამი დღის მანძილზე უმასპინძლებს სივრცე -„Stage 17″, რომელსაც დაიკავებენ მსოფლიოში აღიარებული მუსიკოსები: ლეგენდარული მარკუს მილერი, ბრუკლინ ფანკ ესენშელი, სოულ თრეინი და ბედფორდ ფოლსი.

ტრადიციული ჯაზმატარებელი თბილისიდან ბათუმის მიმართულებით 28 ივლისს დაიძრება. მგზავრების მუსიკალურ განწყობაზე მატარებელში სალიო იზრუნებს. მუსიკის გარდა მგზავრებს დახვდებათ სხვა სიურპრიზებიც. ჯაზმატარებელზე ბილეთების გაყიდვა დაიწყო 24 ივლისიდან.

სოულ თრეინი (Soul Train)

28 ივლისს, ფესტივალის პირველ დღეს, მსმენელის წინაშე წარდგება პროექტი „სოულ თრეინი”. სოულ თრეინი იყო ლეგენდარული ამერიკული მუსიკალური გადაცემა, რომელშიც სხვადასხვა დროს მონაწილეობას იღებდნენ ისეთი შემსრულებლები, როგორებიც არიან – სტივი ვანდერი, Earth, Wind & Fire და მარვინ გეი.

გადაცემით შთაგონებული პროექტი „სოულ თრეინი” იმპროვიზაციით გაჯერებული ნომრებით წარდგება მსმენელის წინაშე; ბენდის რეპერტუარი მოიცავს სოულის, მოტაუნისა (Motown) და არ ენ ბის (RNB) ისეთი ლეგენდარული შემსრულებლების მუსიკის ინტერპრეტაციებს, როგორებიც არიან არეტა ფრანკლინი, ჯეიმს ბრაუნი, სტივი ვანდერი, ოტის რედინგი და კიდევ მრავალი.

მარკუს მილერი 

29 ივლისს ლეგენდარული ბასისტი მარკუს მილერი, 15-წლიანი წყვეტის შემდეგ, ახალი ბენდით კვლავ ეწვევა შავი ზღვის ფესტივალს.

მარკუს მილერს მიღებული აქვს აქტიური მონაწილეობა მაილს დევისის სამი ალბომის (“Tutu”, “Music from Siesta”, Amandia”)  შექმნაში. მაილს დევისთან აქტიური თანამშრომლობის მიღმა მას უმუშავია ჰერბი ჰენკოკთან, დევიდ სანბორნთან, ერიკ კლაპტონთან და სტენლი კლარკთან ერთად.

მუსიკოსი 16-ჯერ იყო წარდგენილი „გრემიზე” და მოპოვებული აქვს ორი ჯილდო.

ბრუკლინ ფანკ ესენშელს (Brooklyn Funk Essentials)

30 ივლისს ფესტივალს დახურავს „ბრუკლინ ფანკ ესენშელს”. ბენდმა ფანკის, სოულის, ჰიპ-ჰოპის, ჯაზის და ჰაუსის შერწყმით და თავისი თვითმყოფადი ხელწერით სამ ათწლეულზე მეტია დაამახსოვრა თავი მსმენელს. შვიდი სტუდიური ალბომის ჩაწერის შემდეგ მათ მოიპოვეს პოპულარობა ყველა კონტინენტზე; სხვადასხვა დროს დაკრული აქვთ ისეთ შემსრულებლებთან, როგორებიც არიან: ერიკ ბრაუნი, ერიკა ბადუ და სხვები. მათი ჩანაწერები გამოყენებულია  სერიალებში: სოპრანოს კლანი (The Sopranos) და შავი სია (The Blacklist).

2016 წელს ბენდის სოლისტი გახდა ბრიტანული ჰაუს მუსიკის ლეგენდა – ალისონ ლიმერიკი, რომელიც დესმონდ ფოსტერთან ერთად ინაწილებს მთავარი სოლისტის პოზიციას.

ბედფორდ ფოლსი (Bedford Falls)

28 ივლისს,  ევროპული ტურნეს შემდეგ , შავი ზღვის რიგით მე-16 ჯაზ-ფესტივალს გახსნის ქართველი მსმენელისთვის კარგად ნაცნობი და პოპულარული ქართული როკ-ბენდი „ბედფორდ ფოლსი”.

ბედფორდ ფოლსი დაარსდა 2014 წელს და იმეორებს ფრანკ  კაპრას ფილმში “ეს მშვენიერი ცხოვრება” გამოგონილი ქალაქის სახელწოდებას.

28 ივლისიდან თბილისი-ბათუმი-თბილისის მიმართულებით 70 ადამიანზე გათვლილი სამგზავრო ხომალდი რეგულარულ ფრენას ყოველდღიურად შეასრულებს.

აჭარის ფინანსთა სამინისტროს ინფორმაციით, ფრანგული წარმოების საჰაერო ხომალდი ATR72 დღეს პირველად დაეშვა ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტში.

ავიარეისებს კომპანია „ჯეო სქაი“ შეასრულებს. განრიგი ასე გამოიყურება:

ბილეთის ფასი აგვისტოში 155-დან 220 ლარამდე მერყეობს [ერთი გზა].

კომპანიის პრესრელიზის თანახმად, ფრენის განრძლივობა 55 წუთი იქნება.

შპს „ავიაკომპანია ჯეო სქაი“ 2017 წელსაა დაფუძნებული. მისი მესაკუთრე ზაურ ქორთოშიძეა.

საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო ადასტურებს, რომ 27 ივლისს, ბათუმის საზღვაო ნავსადგურში პალაუს დროშის ქვეშ მცურავი საკრუიზო გემის, ASTORIA GRANDE-ს  შემოსვლა იგეგმება, რომელიც რუსეთიდან, ქალაქ სოჭიდან იწყებს კრუიზს.

სააგენტო აცხადებს, რომ საკრუიზო გემი რეგისტრირებულია ოფშორულ ზონაში და სანქცირებული არ არის.

„აღსანიშნავია, რომ საკრუიზო გემის „ASTORIA GRANDE“-ს შემოსვლა კომერციული ხასიათისაა. იგი რეგისტრირებულია სეიშელის კუნძულებზე კომპანია „Goodwin Shipping Limited“-ის სახელით და საერთაშორისო სანქციებში არ ფიქსირდება.

საქართველოს საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო, ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურთან კოორდინაციით, მუდმივ რეჟიმში ახორციელებს როგორც გემების, ასევე გემთმფლობელების შემოწმებას საერთაშორისო სანქციებთან მიმართებით.

შესაბამისად, თუკი გემი ან გემის მფლობელი არის სანქციების სიაში, მას არ ეძლევა საქართველოს ნავსადგურებში შემოსვლისა და შესაბამისი პროცედურების განხორციელების უფლება“ – წერს სააგენტო.

ლაინერის ვებგვერდზე ინფორმაცია განთავსებულია რუსულ ენაზე. საკრუიზო მარშრუტში მონიშნულია: საქართველო-თურქეთი-ეგვიპტე-ისრაელი.

ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ სოჭსა და ბათუმს შორის სამგზავრო გადაზიდვები იწყებოდა, 2023 წლის იანვარში გავრცელდა რუსულ მედიაში. ეს ინფორმაცია მაშინ ქართულმა მხარემ უარყო.