Batumelebi

პარლამენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილმა რუსულ კანონს ხელი მოაწერა, რაც იმას ნიშნავს, რომ კანონი ძალაში შევიდა.

ამის შესახებ პაპუაშვილმა დღეს, 3 ივნისს, ჟურნალისტებს განუცხადა.

პაპუაშვილმა რუსულ კანონს ხელი მას შემდეგ მოაწერა, რაც პრეზიდენტმა კანონის ხელმოწერაზე უარი განაცხადა.

რაც შეეხება რუსული კანონს, ის გრანტის მიმღებ ორგანიზაციებს “უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებლის”, ხოლო, მათ შორის, აშშ-ს, ევროკავშირსა და საერთაშორისო ფონდებს, რომლებიც გრანტებს გასცემენ საქართველოში, “უცხოური ძალის” სტატუსებს მიანიჭებს.

კერძოდ, უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელი ორგანიზაციად მიიჩნევა ისეთი არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი, რომელიც არ არის დაფუძნებული ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ, რომლის მიერ კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებული მთლიანი შემოსავლის 20%-ზე მეტის წყარო უცხოური ძალაა.

ორგანიზაციები, რომლებიც „უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებლად“ მიიჩნევიან, ვალდებული არიან რუსული კანონით გათვალისწინებული რეესტრში დარეგისტრირდნენ.

რაც შეეხებათ ვადებს, გრანტის მიმღებ სუბიექტებს რეესტრში რეგისტრაციის ვალდებულება კანონის ძალაში შესვლიდან მაქსიმუმ 3 თვეში წარმოეშვებათ.

კერძოდ, კანონის ძალაში შესვლიდან 60 დღის, ანუ 2 თვის ვადაში ჯერ იუსტიციის სამინისტრომ რუსული კანონის შესასრულებლად უნდა განახორციელონ საჭირო წინასწარი „მატერიალურ – ტექნიკური“ ღონისძიებები (მათ შორის იგულისხმება უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელი ორგანიზაციათა რეესტრის და შესაბამისი ვებგვერდის შექმნა, სადაც რეგისტრაციის შევსების განაცხადი იქნება).

ამ პუნქტის ამოქმედებიდან 1 თვის ვადაში კი, ის სუბიექტები, რომლებიც 2023 წლის მონაცემებით, რუსული კანონის მიხედვით აკმაყოფილებს „უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელი ორგანიზაციის“ კრიტერიუმებს, ვალდებული არიან, მიმართონ საჯარო რეესტრს უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელ ორგანიზაციად დარეგისტრირების თაობაზე.

იმ შემთხვევაში, თუ სუბიექტი უარს იტყვის ამ რეესტრში რეგისტრაციაზე, მაშინ, მისი ნების მიუხედავად, მაინც დაარეგისტრირებენ.

რუსული კანონის მიხედვით, უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელ ორგანიზაციად რეგისტრაციისთვის თავის არიდება პირველ ჯერზე გამოიწვევს დაჯარიმებას 25 000 ლარის ოდენობით.

აღნიშნული კანონი ზღუდავს სამოქალაქო ორგანიზაციებისა და მედიის საქმიანობას. მსგავსმა კანონმდებლობამ რუსეთში სრულად გააქრო დამოუკიდებელი მედია და სამოქალაქო სექტორი.

ევროკავშირის სახელმწიფოები ამბობენ, რომ თუ ეს კანონი საბოლოოდ შევა ძალაში, საქართველოსთვის ევროკავშირის კარი დაიხურება, გარდა ამისა, შესაძლოა, შეჩერდეს უვიზო მიმოსვლა და ქვეყანამ დაკარგოს არაერთი სხვა სარგებელი, რასაც ევროპისგან იღებს.

ამერიკის შეერთებულმა შტატებმაც თქვა, რომ კანონის საბოლოოდ მიღების შემთხვევაში, სანქციები დაუწესდებათ კონკრეტულ პირებს, ასევე, გადაიხედება აშშ-ისა და საქართველოს პარტნიორული ურთიერთობები. აშშ-ში ასევე ამბობენ, რომ თუ საქართველოს ხელისუფლება შეცვლის ანტიდასავლურ კურსს, ქვეყანას გაუჩნდება შანსი, აშშ-თან მიაღწიოს თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმებას, უვიზო მიმოსვლას და ა.შ.

რუსული კანონის მიღების თითქმის ორთვიან საკანონმდებლო პროცესს თან ახლდა ქვეყანაში მრავალათასიანი საპროტესტო აქციები, რომელიც გრძელდება.

მედიები და სამოქალაქო ორგანიზაციები აცხადებენ, რომ ისინი არ დაემორჩილებიან აღნიშნულ რუსულ კანონს.

„ხაჭაპურის ინდექსის“ მაისის მონაცემებით, საქართველოს თითქმის ყველა ქალაქში ხაჭაპური გაიაფდა, გამონაკლისი ბათუმია. აპრილთან შედარებით ერთი საშუალო ზომის იმერული ხაჭაპური ბათუმში 6.6 %-ით გაძვირდა.

ISET-ის „ხაჭაპურის ინდექსი“ იმ კალათას იყენებს ინფლაციის დასაანგარიშებლად, რომელიც მხოლოდ იმერული ხაჭაპურის გამოსაცხობად საჭირო ინგრედიენტებს შეიცავს. ესაა: ფქვილი, ყველი, საფუარი, რძე, კვერცხი და კარაქი. ინდექსი მოიცავს გაზის და ელექტროენერგიის ხარჯებსაც. „ხაჭაპურის ინდექსის“ შთაგონების წყარო ჟურნალ Economist-ის „ბიგ მაკის“ ინდექსია – ქვეყანაში ინფლაციის მარტივი და გამჭვირვალე ინდიკატორი. 

„2024 წლის მაისში ქვეყნის მასშტაბით ერთი სტანდარტული იმერული ხაჭაპურის მომზადების საშუალო ღირებულებამ 5.83 ლარი შეადგინა. ყოველთვიური კლების ტენდენცია მაისშიც გაგრძელდა და ხაჭაპურის ღირებულება წინა თვესთან შედარებით 6.5%-ით შემცირდა, თუმცა წლიურ ჭრილში  – 2023 წლის მაისთან შედარებით –  ხაჭაპურის ინდექსი 1.3%-ით გაიზარდა.

2024 წლის მაისში ხაჭაპურის ინგრედიენტებისთვის ყველაზე ძვირადღირებული ბაზარი თბილისი აღმოჩნდა. აქ ერთი სტანდარტული იმერული ხაჭაპურის მომზადების ღირებულებამ 6.47 ლარი შეადგინა, რაც 11%-ით აღემატება ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელს. ამის საპირისპიროდ, ყველაზე იაფად ხაჭაპურის მომზადება ქუთაისშია შესაძლებელი, სადაც ერთი სტანდარტული ხაჭაპური 4.91 ლარი ღირს. ფასის სხვაობა დანახარჯების მიხედვით ყველაზე ძვირიან (თბილისსა) და იაფ (ქუთაისს) ქალაქებს შორის 1.56 ლარია.

თვიურ ჭრილში ინდექსი საქართველოს თითქმის ყველა ქალაქში შემცირდა, გამონაკლისი მხოლოდ ბათუმი იყო. ყველაზე დიდი, 15.5%-იანი კლება ქუთაისში დაფიქსირდა. ინდექსის აღნიშნული ვარდნა ნედლი რძის წარმოების ტრადიციულ, სეზონურ ტენდენციას მიყვება. როგორ წესი, საქართველოს სხვა მხარეებთან შედარებით, ყველის ფასის სეზონური რყევები ყველაზე მეტად ქუთაისში იგრძნობა. აღნიშნული შეიძლება იმით აიხსნას, რომ იმერეთი ქვეყნის უმსხვილესი რძის მწარმოებელი რეგიონია, სადაც რძის წარმოების სეზონის დაწყებისთანავე ფასები მცირდება,“ – აღნიშნულია ISET-ის მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.

„აუცილებლად უნდა აღინიშნოს ბავშვთა კეთილდღეობის უზრუნველყოფის პროცესში სერვისის მიმწოდებელი ორგანიზაციების განსაკუთრებული როლი, რომელთა მხარდაჭერა და გაძლიერება საერთო მიზანს – ბავშვთა უფლებების ეფექტიან დაცვას ემსახურება.

გაერთიანებული ერების ბავშვის უფლებათა კომიტეტის მიერ საფრთხის შემცველად და კონვენციის მიზნებთან შეუთავსებლად იქნა შეფასებული ქვეყნის მიერ ბოლო პერიოდში გადადგმული ნაბიჯები. კერძოდ, უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ კანონის მიღება, რომელიც ქვეყანაში ისედაც არასაკმარისი სერვისების კიდევ უფრო შემცირების რისკს ქმნის, რაც უარყოფითად შეიძლება აისახოს საქართველოში ბავშვთა უფლებრივ მდგომარეობაზე,“ – აღნიშნულია სახალხო დამცველის, ლევან იოსელიანის მიერ დღეს, პირველ ივნისს გავრცელებულ განცხადებაში.

პირველი ივნისი ბავშვთა უფლებების დაცვის საერთაშორისო დღეა.

„განსაკუთრებით აღსანიშნავია ბავშვების სოციალური უფლებების დაცვის საკითხი, რადგან საქართველოში მოქმედი პროგრამები ჯერ კიდევ სათანადოდ ვერ უზრუნველყოფს ბავშვებისა და მათი ოჯახების გრძელვადიან მხარდაჭერასა და გაძლიერებას – მათი შემდგომი დამოუკიდებელი ცხოვრების მისაღწევად. ასევე, აღსანიშნავია ბავშვებთან მომუშავე სპეციალისტების ნაკლებობა, სარეაბილიტაციო, თუ ბავშვთა ინდივიდუალურ საჭიროებებზე ორიენტირებული სერვისების სიმწირე და მათი გეოგრაფიული მისაწვდომობა.

კვლავ გამოწვევაა ბავშვთა მიმართ ძალადობის პრევენცია, შემთხვევებზე დროული, კოორდინირებული, ბავშვზე მორგებული და ეფექტიანი რეაგირება, თავად ბავშვებისა თუ საზოგადოების ინფორმირებულობის ნაკლებობა ბავშვთა უფლებებისა და მათი დაცვის მექანიზმების შესახებ.

ბავშვთა უფლებებზე საუბრისას განსაკუთრებით ხაზგასასმელია ბავშვთა აზრის მოსმენის, მონაწილეობისა და გამოხატვის შესახებ საქართველოს კონსტიტუციით, ბავშვის უფლებათა კონვენციითა და ბავშვის უფლება კოდექსით გარანტირებულ უფლებათა და თავისუფლებათა რეალიზების ხელშეწყობა.

ბავშვებს უნდა შეეძლოთ, მონაწილეობა მიიღონ ყველა იმ გადაწყვეტილების მიღების პროცესში, რომელიც მათ ეხებათ და დააფიქსირონ თავიანთი მოსაზრებები მათთვის მისაღები ფორმით. ხოლო, სახელმწიფოს ვალდებულებაა, ყოველი გადაწყვეტილების მიღებისას და თითოეული ქმედების განხორციელებამდე, შეაფასოს აღნიშნულის გავლენა ბავშვთა კეთილდღეობაზე და მხოლოდ ამის საფუძველზე მიიღოს ბავშვის საუკეთესო ინტერესების შესაბამისი გადაწყვეტილება.

ბოლო პერიოდში, გამოხატვის თავისუფლებით სარგებლობის საფუძველზე, ბავშვები გახდნენ მუქარის, სიძულვილის ენის შემცველი და შეურაცხმყოფელი მიმართვების, მასტიგმატიზებელი განცხადებების ადრესატები. მიუღებელია, როცა სამოქალაქო აქტივისტების, ოპოზიციური და მმართველი პარტიის წარმომადგენელი პოლიტიკოსების არასრულწლოვანი შვილები ხდებიან მუქარის შემცველი შეტყობინებების ადრესატები. აღნიშნული კიდევ ერთხელ მიუთითებს ქვეყანაში ბავშვთა უსაფრთხოების, მათი უფლებების დაცვის კუთხით არსებულ მდგომარეობაზე და ამ პროცესში საზოგადოების ჩართულობის როლზე, რადგან ბავშვების უსაფრთხოება და მათი დაცვა ერთ-ერთ მთავარ ღირებულებას და თითოეული ჩვენგანის ვალდებულებას უნდა წარმოადგენდეს.

საქართველოს სახალხო დამცველი ბავშვებს ულოცავს ბავშვთა დაცვის საერთაშორისო დღეს და მათ უსურვებს ევროპულ ქვეყანაში, უსაფრთხოდა კეთილსაიმედო გარემოში ცხოვრებას, სადაც თითოეული მათგანის უფლებები და თავისუფლებები თანაბრად და თანასწორად იქნება დაცული,“ – აღნიშნულია სახალხო დამცველის განცხადებაში.

სამოქალაქო აქტივისტს, ციალა ქათამიძეს პარლამენტარ დიტო სამხარაძის წინააღმდეგ ბათუმში, პოლიციის განყოფილებაში საჩივარი შეაქვს.

ციალა ქათამიძე დეპუტატს არასამთავრობო სექტორის წინააღმდეგ დაგეგმილ პროვოკაციებში ადანაშაულებს.

ციალა ქათამიძე არასამთავრობო ორგანიზაცია “მწვანე სექტორის” თანამშრომელი და სამოქალაქო აქტივისტია. ის ასევე ბათუმში გამართული რუსული კანონის საწინააღმდეგო აქციების თანაორგანიზატორია.

წუხელ, 30 მაისს, ორგანიზაცია „მწვანე სექტორის“ ერთ-ერთი დამფუძნებლის, ილია გუჩმანიძის საცხოვრებელი ბინის კედელზე შეურაცხმყოფელი წარწერები გააკეთეს. წარწერებში, რომელიც სადარბაზოს კედელზე იყო დატანილი, ციალა ქათამიძე უცენზუროდ იყო მოხსენიებული. ბინაში, რომლის სადარბაზოშიც წარწერები დატოვეს, ცხოვრობს ილია გუჩმანიძის ძმა, კახა გუჩმანიძე, მცირეწლოვან შვილებთან ერთად.

დღეს, 31 მაისს, „ქართული ოცნების“ წევრმა, პარლამენტარმა დიტო სამხარაძემ საკუთარ ფეისბუქ გვერდზე გამოაქვეყნა ვიდეო, რომელშიც ჩანს, რომ მედიების, არასამთავრობო ორგანიზაციების და პარტიების ოფისებზე შეურაცხმყოფელი წარწერების უკან მმართველი გუნდი დგას. ვიდეოში ასევე ჩანს ის მონაკვეთი, თუ როგორ გააკეთეს ბათუმში, სამოქალაქო აქტივისტის შეურაცხმყოფელი წარწერები.

„მივდივარ პოლიციის მეორე განყოფილებაში ილია და კახა გუჩმანიძეებთან ერთად. შეგვაქვს განაცხადი პარლამენტარ დიტო სამხარაძის წინააღმდეგ. განაცხადს დავურთავ ვიდეოს, რომელიც თავად დეპუტატმა გამოაქვეყნა საკუთარ ფეისბუქ გვერდზე,“ – უთხრა “ბათუმელებს” ციალა ქათამიძემ.

ციალა ქათამიძესთან ერთად პოლიციაში განაცხადი შეაქვს ილია და კახა გუჩმანიძეებს. სწორედ მათი საცხოვრებელი სახლის სადარბაზოს კედელზე დატოვეს შეურაცხმყოფელი წარწერები.

პარლამენტარმა, რომელმაც აღიარა, რომ შეურაცხმყოფელი წარწერების უკან მმართველი გუნდი დგას, იმ ორგანიზაციების სია გამოაქვეყნა, რომელთა ოფისის ფასადებზეც შეურაცხმყოფელი წარწერები დატოვეს. ამ სიაში არის ორგანიზაცია “მწვანე სექტორიც”, რომლის დამფუძნებლის სახლის კედელზეც 30 მაისის ღამეს შეურაცხმყოფელი წარწერები დატოვეს.

ვრცლად:

დეპუტატი სამხარაძე აღიარებს, რომ შეურაცხმყოფელი წარწერების ორგანიზატორია

_____________

ფოტოზე: კადრები დიტო სამხარაძის მიერ გამოქვეყნებული ვიდეოდან.

სადისციპლინო და დავების განმხილველმა კომიტეტის გადაწყვეტილებით, ბათუმის „დინამოს“ პრეზიდენტს, არჩილ ბერიძეს 2 წლით საფეხბურთო საქმიანობა აეკრძალა.

საქმე ეხება 2024 წლის 19 მაისს საქართველოს ეროვნული ლიგის ეგიდით ბათუმის „დინამოსა“ და თბილისის „იბერია 1999“-ს შორის გამართული მატჩის მიმდინარეობისას და მატჩის დასრულების შემდეგ მომხდარი ფაქტები.

კომიტეტმა ფაქტების შესწავლის შედეგად დაადგინა, რომ არჩილ ბერიძემ მატჩის ოფიციალურ პირებს მიაყენა სიტყვიერი, ხოლო არბიტრს – ფიზიკური შეურაცხყოფა. ასევე, მატჩის მომსახურე ოფიციალურ პირებს სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენა ბათუმის „დინამოს“ მთავარმა მწვრთნელმა ანდრეი დემჩენკომ.

სფფ-ის სადისციპლინო და დავების განმხილველი კომიტეტის გადაწყვეტილებით:

• ბათუმის „დინამოს“ დაეკისრა ფულადი ჯარიმა ხუთასი ლარის ოდენობით;
• ბათუმის „დინამოს“ ფეხბურთელს, ვიქტორ გონსალვესს დაეკისრა ფულადი ჯარიმა ორასი ლარის ოდენობით და დაისაჯა ორმატჩიანი დისკვალიფიკაციით;
• ბათუმის „დინამოს“ მთავარ მწვრთნელს, ანდრეი დემჩენკოს დაეკისრა ფულადი ჯარიმა 1200 ლარის ოდენობით და დაისაჯა ორმატჩიანი დისკვალიფიკაციით;
• გარდა ამისა, ბათუმის „დინამოს“ პრეზიდენტს, არჩილ ბერიძეს აეკრძალა საფეხბურთო საქმიანობა ორი წლის ვადით და დაეკისრა ფულადი ჯარიმა 6 200 ლარის ოდენობით.

___________________________

მთავარი ფოტო: დინამო ბათუმის ფეისბუქგვერდიდან

ვიდრე პროკურატურა „მუქარების ზარების საქმეზე“ არავის სჯის, საპროტესტო აქციების „არა რუსულ კანონს“ მონაწილეებს ისევ ურეკავენ და ემუქრებიან.

ერთ-ერთი, ვისაც ბათუმში წუხელ დაურეკეს, სტუდენტი, სამოქალაქო აქტივისტი მათე ცენტერაძეა:

„დამირეკეს გინებით, ასეთი ჩმორები როგორ ხართ, ახალგაზრდებს როგორ ემუქრებით, სახლიდან თავს არ გამოგაყოფინებთო. ჩვენ არ უნდა გამოვყოთ თავი და თქვენ გაქვთ გამოსაყოფი? ვის ეშინია? მცემთ? მომკლავთ? რას მიზამთ იმაზე უარესს, სამშობლოს გვართმევთ, თქვე, არაკაცებო, შენი მეზობელი ვარო, მისამართი ვიცო, ხოდა, იცოდეს,“ – წერს ფეისბუკზე მათე ცენტერაძე. მას, როგორც მოქალაქეს, დღეს, 31 მაისს, ბათუმის საკრებულოს სხდომაზე დასწრების საშუალებაც არ მისცეს.

ტელეფონით დაემუქრნენ სამოქალაქო აქტივისტს, ციალა ქათამიძესაც: „ჯერ არაფერს გეუბნებით და ვნახოთ სანამდე შეტოპავ“- უთხრეს აქტივისტს. ციალა ქათამიძე ამბობს, რომ შესაბამის უწყებას მიმართავს.

ასევე, დღეს, 31 მაისს, ბათუმის საკრებულოში ოპოზიციის წევრებმა განაცხადეს, რომ ურეკავენ და აგინებენ მათი ოჯახის წევრებს, მათ შორის მცირეწლოვან შვილებსა და დედებს.

სატელეფონო მუქარის შემთხვევებს პროკურატურა იძიებს. პროკურატურის პრესცენტრში დღეს, 31 მაისს არ გვიპასუხეს, რა ეტაპზეა „სატელეფონო მუქარის საქმის“ გამოძიება.

სატელეფონო მუქარის წინა შემთხვევებზე, ერთი კვირის წინ, 24 მაისს, პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახურმა საქმის მასალები პროკურატურას გადაუგზავნა. სამსახურში მაშინ განმარტეს, რომ ეს ზარები დანაშაულის ნიშნებს შეიცავს და გამოძიება მისი კომპეტენციის ფარგლებს სცდება.

პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახურში ასევე თქვეს, რომ ზარები ერთგვაროვანი – ე.წ. იდენტიფიკატორის გაყალბების მეთოდით ხორციელდებოდა, ჰქონდა წინასწარგანზრახული მიზანი, ორგანიზებული ხასიათი, იყო მასშტაბური და ხშირი. გარდა ამისა, ზარების შინაარსი იყო მუქარის შემცველი და შეურაცხმყოფელი, მიემართებოდა მოქალაქეების, მათ შორის, არასრულწლოვანების დაშინების მცდელობას. სწორედ ამ ფაქტორების გათვალისწინებით ჩათვალა უწყებამ, რომ საქმე პროკურატურამ უნდა გამოიძიოს.

ამ შემთხვევაშიც მოქალაქეს თუ ვინმე ემუქრება, შეუძლია პროკურატურას, ან სპეციალურ საგამოძიებო სამსახურს მიმართოს, პერსონალურ მონაცემთა უკანონოდ დამუშავების და გამოყენების შემთხვევაში კი, პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახურს. შესაბამისი განცხადებების ფორმები საიას ვებგვერდზეა ხელმისაწვდომი.

სატელეფონო მუქარის გარდა, აქტივისტებს შეურაცხმყოფელი წარწერებიც დახვდათ ოფისების და საცხოვრებელი სახლების ფასადებზე. წარწერები ღამით ბათუმში სამოქალაქო ორგანიზაცია „საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველოს“ და პარტია „ახალის“ ოფისის ფასადზეც დატოვეს.

საია-ს აჭარის ფილიალის ხელმძღვანელი, თამარ წულუკიძე განმარტავს, რომ იერსახის დამახინჯება ადმინისტრაციული სამართალდარღვევაა და დაჯარიმებას ითვალისწინებს 50 ლარით.

29 დეკემბერს, ღამის სამ საათზე, ლანჩხუთში, ურუშაძეების სახლის კარზე მაგრად დააკაკუნეს. გურულ ოდაში დედას და მის ორ ვაჟს ეძინა. კარი გააღეს თუ არა, სახლში ფორმიანი კაცები შევიდნენ და ახალგაღვიძებულ ოჯახს უთხრეს: „ერთი საათი გაქვთ სახლის დასატოვებლად, აიღეთ პირადი ნივთები. სამტრედიაში ეშელონს გაჰყვებით“. სანამ სასოწარკვეთილი დედა და შვილები ნივთებს აგროვებდნენ, ფორმიანებს სახლიდან ავეჯი გაჰქონდათ, ეზოში კი ვენახს ჩეხავდენ.

1951 წლის ბნელი ღამე იყო. დილას ლანჩხუთში გაიგეს, რომ საქართველოს პირველი რესპუბლიკის მთავრობის წევრის, ავთანდილ ურუშაძის ცოლ-შვილი სამუდამოდ გადაასახლეს შუა აზიაში.

ეს ამბავი ლანჩხუთში გვიამბო ავთანდილ ურუშაძის შვილიშვილმა, რომელსაც ცნობილი ბაბუის სახელი, ავთანდილი ჰქვია.

ავთანდილ ურუშაძე მშობლების, მამისა და ბიძის ამბავს ემოციების გარეშე ვერ იხსენებს, მისთვის ეს უფრო მეტია, ვიდრე ისტორია, ვიდრე მოგონებები, რომლის შესახებაც წლების წინ გაიგო.

„ყველაფერი ბიძაჩემმა, მამაჩემის ძმამ, ფრიდონ ურუშაძემ მიამბო.

მამაჩემი, ტარიელ ურუშაძე, ძალიან ადრე გარდაიცვალა, მეოთხე კლასში ვიყავი. მაშინ ოჯახში ამაზე არ საუბრობდნენ, მაგრამ 1989 წლის 9 აპრილის შემდეგ ბიძაჩემი შვილებსა და ძმისშვილებს გველაპარაკებოდა ამ ამბებზე. საინტერესო მოსაუბრე იყო, რაც გვაინტერესებდა, გვიყვებოდა ყველაფერს და ასე შემოგვრჩა ეს მოგონებები. კიდევ კარგი, რომ გაგვანდო ეს ყველაფერი“, – მეუბნება ავთანდილ ურუშაძე.

ლანჩხუთში, რუსთაველის ქუჩაზე მდებარე სახლის მისაღებ ოთახში, მაგიდაზე დოკუმენტები, სხვადასხვა ცნობები და ფოტოები ალაგია. თუმცა ყველაფერი, რის შესახებაც უნდა მოჰყვეს, ავთანდილ ურუშაძემ ზეპირად იცის. უნდა, რაც შეიძლება მეტი გვითხრას თავისი ოჯახის შესახებ, რომლის ამბავიც საქართველოს პირველ დამოუკიდებელ რესპუბლიკას და სტალინურ რეპრესიებს უკავშირდება.

• ბაბუა, ავთანდილ ურუშაძე

„ეს იყო არსენ ურუშაძის ოჯახი. ავტორიტეტული ადამიანი იყო ლანჩხუთში, აზნაური, წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი, სასულიერო პირი, გაზეთ „ივერიას“ გამავრცელებელი. დადიოდა და წერა-კითხვას ასწავლიდა გლეხებს.

ორი შვილი ჰყავდა არსენს, ერთი იყო ბაბუაჩემი, ავთანდილი.

ავთანდილი 1909 წელს დაიბადა, ისწავლა, სამხედრო სამსახური დაამთავრა, ჩინიც მიიღო, პირველ მსოფლიო ომში მონაწილეობდა. 1917 წელს, რუსეთის იმპერიაში რევოლუციის შემდეგ კი სოციალ-დემოკრატების წევრი გახდა.

ნოე ჟორდანია და ბაბუა, ავთანდილ ურუშაძე, თითქმის ტოლები იყვნენ, ჟორდანიას ოჯახი აქვე ცხოვრობდა და ძალიან ახლო მეგობრები იყვნენ.

1918 წელს საქართველო გათავისუფლდა, ამაში მცირე წვლილი ალბათ ბაბუაჩემმაც შეიტანა, როგორც ამ ამბების მონაწილემ.

1921 წელს, საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ კი ბაბუას დაეწყო პრობლემები. 6 თვე იყო ოჯახში და მერე დაუწყეს დევნა, ხან მეზობელთან იმალებოდა, ხან – ტყეში და ბოლოს უთხრა მეუღლეს, გოგუცა ჩხაიძეს, არ გამეჩერება სახლში და უნდა წავიდეო. წავიდა და შეუერთდა კახეთში, ქაქუცა ჩოლოყაშვილის რაზმს, რომელიც აჯანყებას ამზადებდა. ამ დროს ერთი შვილი, მამაჩემი, უკვე ჰყავდათ.

წავიდა კახეთში, მაგრამ ჩამოდიოდა პერიოდულად და 24 წელში, აჯანყებამდე დაიბადა ბიძაჩემი.

1924 წელს საქართველო ისევ დამარცხდა. ქაქუცას და მის რაზმს აქ აღარ დაედგომებოდა და წავიდნენ თურქეთში. ამ რაზმს გაჰყვა ბაბუაც. აჭარიდან, სოფლებიდან გადავიდნენ და ჩავიდნენ ჯერ სტამბულში, იქიდან კი ლევილში, სადაც ბაბუა ნოე ჟორდანიასთან და მთავრობასთან მოღვაწეობდა“, – გვიყვება ავთანდილ ურუშაძე.

• „გადასახლებული ხართ სამუდამოდ“

ავთანდილ ურუშაძის ემიგრაციაში წასვლის შემდეგ ოჯახის ცხოვრება გართულდა. გოგუცას ყოველ სამ დღეში ერთხელ იბარებდნენ დაკითხვაზე და ითხოვდნენ ინფორმაციას, მოდიოდა თუ არა ავთანდილი ოჯახში და სად იმყოფებოდა ახლა.

ცხოვრება ჭირდა, მაგრამ თავი გაჰქონდათ. გოგუცამ ორი შვილი წვალებით გაზარდა, კოლმეურნეობაში მუშაობდა, ბოსტანს თესავდა და წლები გადიოდა, თუმცა 1951 წლის დეკემბრის ღამეს ყველაფერი შეიცვალა.

„მოვიდნენ ღამის სამ საათზე. აყარეს დედა და ორი შვილი, მამაჩემი იყო 24 წლის, ბიძაჩემი – 20-ის. ერთი საათი მისცეს დრო. უთხრეს, თქვენ სამუდამოდ ხართ გადასახლებულიო. პირველადი საჭიროების ნივთები აიღეთ, ჩააწყვეთ, სამტრედიაში ეშელონი გიცდით და უნდა წახვიდეთო.

წაიყვანეს სამტრედიაში, შეყარეს ცხენის ვაგონებში, სადაც მარტო ხის ნარები იყო, მიუხურეს კარი და ორი კვირა ატარეს ამ მატარებლით. შუა აზიაში გადაასახლეს.

ზოგი გზაში კვდებოდა. ზოგჯერ გააღებდნენ კარს და რომელიმე მოხუცის ცხედარს პირდაპირ მატარებლიდან აგდებდნენო… ჩვენ თუ ჩუმად გვქონდა შენახული მიცვალებული, გადავიტანდით და ვმარხავდით, თუ მატარებელი სადმე გაჩერდებოდაო… ახალგაზრდები იყვნენ მამაჩემი და ბიძაჩემი, ყველაფერს აკეთებდნენ.

ბოლოს და ბოლოს გაჩერდა მატარებელი. ჩამოყარეს ეს ხალხი, ახლა სატვირთო მანქანაზე შეყარეს და წაიყვანეს რომელიღაც რაიონში. პატარა მიწური მისცეს.

რომ დავწექით, ორი დღე და ღამე გვეძინა, ისეთი დაღლილი ვიყავითო – ჰყვებოდა ბიძაჩემი“, – იხსენებს ბიძის ნაამბობს ავთანდილ ჯორბენაძე.

ურუშაძეების ოჯახმა ორწელიწადნახევარი გაატარა გადასახლებაში, შუა აზიაში. ბამბის პლანტაციებში მუშაობდნენ, მიწურში ცხოვრობდნენ ბედს შეგუებულები, რომ სახლს და მწვანე ეზოს ლანჩხუთში ვეღარასდროს ნახავდნენ.

„მარა კიდო კაი. 1953 წელს იი დესპოტი სტალინი გარდაიცვალა და დაბრუნდნენ სახლში, ლანჩხუთში“, – ღიმილით ამბობს ავთანდილ ურუშაძე და ცრემლი ერევა.

• როგორ დაირღვა დუმილი რეპრესიებზე

ოჯახში გადასახლებას ათწლეულების განმავლობაში არ იხსენებდნენ. მამა ადრე გარდამეცვალა, მეოთხე კლასში ვიყავი, ბებია ღრმად მოხუცი წავიდა, მაგრამ ენა არ დასცდენია, ვწვალობდითო – ამბობს ავთანდილ ურუშაძე.

დუმილი ურუშაძეების ოჯახში 1989 წლის 9 აპრილის შემდეგ დაირღვა, როცა ქვეყანაში თავისუფალი სიტყვა გაჩნდა და დემოკრატიაზე დაიწყო საუბარი.

„90-იან წლებში დაიწყო ბიძაჩემმა ამაზე საუბარი, თბილისში ცხოვრობდა უკვე და არც ერთ მიტინგს არ ტოვებდა. რომ ჩამოვიდოდა ლანჩხუთში, დაგვსვამდა მის შვილებს და ჩვენ, ძმისშვილებს და გვიყვებოდა, რა გადაიტანეს. ეს უნდა იცოდეთ ბავშვებოო.

ისიც გვითხრა, ჩვენ რომ წავედით გადასახლებაში და გამოგვიცხადეს, სამუდამოდო, მერე შინაურებმა და მეზობლებმა ბუდის გაყოფაზე იჩხუბეს, ვის რა მიჰქონდაო. მან იცოდა სახელები და გვარები, მაგრამ არასდროს უთქვამს, არაა საჭირო თქვენთვის ამის ცოდნაო“, – იხსენებს ავთანდილ ურუშაძე.

მისი თქმით, ბიძამისი ყველაზე მეტად ვერ იტანდა, როცა სტალინს აქებდნენ სადმე. სადაც არ უნდა ყოფილიყო, ავტობუსში, სამეზობლოში თუ ქორწილში, ვინც კი ოდნავ შეაქებდა სტალინს, ის კაცი იქ ვერ გაჩერდებოდაო – ამბობს ავთანდილი.

სტალინზე საუბრისას ბრაზს თვითონაც ვერ მალავს, ამბობს, რომ მხოლოდ მისი ოჯახის ისტორია არაა ამის მიზეზი:

„ვინც კი ნაღები ხალხი იყო, ყველა 37-38 წლებში გადაასახლა. ნიჭიერი ხალხი აღარ დატოვა საქართველოში, ყველა მოხადა ნაღებივით ქვეყანას და ზოგი დახვრიტა, ზოგი – გადაასახლა. რას უნდა ვფიქრობდე მასზე?!“

• „ეს არის ადამიანის აგდება“ – უარი კომპენსაციაზე

მას შემდეგ, რაც საქართველოში რეპრესირებული პირების ოჯახებზე კომპენსაციის გაცემა დაიწყეს, ურუშაძეების ოჯახმა საბუთების შეგროვება დაიწყო. რეაბილიტაციის ცნობასა და სხვადასხვა დოკუმენტს დაურთეს ცნობაც, იმის შესახებ, თუ როგორ დაზარალდა მათი ოჯახი სტალინური რეპრესიების შედეგად.

საბეჭდ მანქანაზე რუსულ ენაზე დაბეჭდილ „კგბ“-ეს დოკუმენტში ჩამოთვლილია ის ნივთები, რაც ურუშაძეების ოჯახიდან წაიღეს.

სია 22 ნივთისგან შედგება:

• ორსართულიანი სახლი [მშენებარე]
• სამზადისი [„ქუხნა“ – როგორც გურიაში უწოდებენ]
• ნალია
• გარდერობი – 1 ცალი
• საწოლი – 3 ცალი
• ეტაჟერი – 1 ცალი
• ტუმბო – 1 ცალი
• მაგიდა – 2 ცალი
• სკამი – 6 ცალი
• რკინის ღუმელი – 1 ცალი
• ღვინო – 100 ლიტრა
• საღორე – 1 ცალი
• ქათმები – 15 ფრთა
• ვენახი – 200 ძირი
• ტანსაცმლის საკიდი – 1 ცალი

და ა.შ.

„ეს სია ბიძაჩემმა აიღო „კგბ“-ეს არქივიდან, ბეჭედი აქვს.

ყველა საბუთი შევაგროვე და წავედი ადვოკატთან, რომ სასამართლოში შემეტანა. მაგრამ არ იტყვით, რა იყო კომპენსაცია? მაქსიმუმი იყო 2 000 ლარი.

მე ვთქვი, რომ უარს ვამბობდით. ჩემი ოჯახი ამას ვერ აიღებდა. ვუთხარი, ჩემი ოჯახი გადასახლებაში იყო, იდევნებოდა და 2000 ლარად ვერ გავყიდი, არ მჭირდება ეს თანხა-მეთქი.

ჩემი აზრით, ეს არის ადამიანის აგდება. შუა აზიაში გადაასახლე, 2 ათასი ლარი რა ბედენაა? ფულზე არაა საუბარი, ადამიანის დაფასებაზეა საუბარი. ეს სამართლიანი უნდა იყოს ხომ?! ამიტომ ჩვენ უარი ვთქვით ამაზე“, – ამბობს ავთანდილ ურუშაძე.

• ლანჩხუთიდან წაღებული მიწა ბაბუას საფლავისთვის

90-იან წლებში, თურქეთის საზღვრის გახსნის შემდეგ, ავთანდილ ურუშაძემ ჩანთა მიწით აავსო და თურქეთში, სტამბოლში წავიდა ბაბუას საფლავის მოსაძებნად.

მან უკვე იცოდა, რომ ბაბუა სტამბოლში იყო დაკრძალული.

„ბაბუაჩემი რომ გადავიდა სტამბოლიდან საფრანგეთში და შეუერთდა დროებით მთავრობას ლევილში, პოლიტიკისთვის თავი არ დაუნებებია.

ვიცით, რომ 1941-45 წლებში ბაბუაჩემი გერმანიაში, კონცლაგერებში დადიოდა, იქნებ ჩემი შვილები ფრონტზე გაიწვიეს და სადმე წავაწყდეო.

მეორე მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ კი ბაბუა თურქეთში გადავიდა იმ იმედით, რომ სახლთან ახლოს იქნებოდა და იქნებ რამე კავშირები გამოენახა ოჯახთან.

არასდროს არ შეუწყვეტია ოჯახის ძებნა.

ქართველი ადამიანი გამოგზავნა ერთხელ სახლში. უთხრა, მიდი ჩემს ოჯახში და ჩემს ცოლს და შვილებს უთხარი, გადავიყვან თურქეთში ჩუმადო. არ დამიჯერებენო – იმ კაცს უთქვამს. ბაბუას ხელიდან საათი მოუხსნია, ეს საათი გაიკეთე და ანახე, გოგუცა იცნობს საათს და დაგიჯერებსო.

მოსულა ეს კაცი ჩუმად, დალაპარაკებია ბებიას, ავთანდილისგან ვარ, მოკიდე შვილებს ხელი და თურქეთში გადაგიყვანთო. არაო, უთქვამს გოგუცას, მამამისი, არსენი ცოცხალია და მარტო ვერ დავტოვებო“.

65 წლის ასაკში გარდაიცვალა ბაბუა, ავთანდილ ურუშაძე, სტამბოლში.

1991 წელს წავედი სტამბოლში მეგობართან ერთად. სახლიდან წავიღე მიწა, სხვა არაფერი. 14 სასაფლაო შემოვიარეთ და ბოლოს ვიღაც გამოცდილმა კაცმა გვითხრა, ვერ ნახავთ ქართული სახელით და გვარით, მაშინ არ მიიღებდნენ თურქეთში მოქალაქეს, თუ თურქული სახელი და გვარი არ ექნებოდა, ამიტომ ავთანდილ ურუშაძე სხვა სახელით და გვარით იქნებოდაო.

ეს სახელი და გვარი არ ვიცი, ამიტომ მისი საფლავი ვერ ვიპოვე“, – გვიყვება ავთანდილ ურუშაძე.

ემიგრაციაში გადახვეწილი ბაბუას ფოტო ოჯახში არ აქვთ. 1951 წლის დეკემბრის იმ ღამეს, როცა ოჯახი გადაასახლეს, ყველა ფოტო წაიღეს. სახლში დარჩა მხოლოდ ორი ღია ბარათი, რომელიც ავთანდილ ურუშაძეს ემიგრაციიდან გამოუგზავნია.

„გამარჯობა მამავ, გოგუცავ და მარიამ… მომიკითხეთ ფრიდონი, ტარიელი და ქეთო. მომიკითხეთ ყველა ნათესავები და მეზობლები. მივიღე თქვენი წერილი. წერილს მაშვინ გამოვაგზავნი, როცა მივიღებ ტარიელის წერილს.

ნახვამდის, თქვენი ავთანდილი“ – ალაგ-ალაგ იკითხება ღია ბარათზე, რომელიც 1930 წლის 12 იანვრითაა დათარიღებული.

ნახეთ ვიდეო:

თუ ბათუმში რუსული კანონის საპროტესტო აქციაზე ერთხელ მაინც ყოფილხართ, ციალა ქათამიძეს აუცილებლად შენიშნავდით. ის ერთ-ერთია იმ ადამიანების შორის, რომლებიც აქციებისა თუ პერფორმანსების ორგანიზებაში აქტიურად არიან ჩართული.

ციალა ამბობს, რომ სადაც არ უნდა იყოს და რასაც არ უნდა აკეთებდეს, მნიშვნელოვანია გამოკვეთილი იყოს მისი მოქალაქეობრივი პასუხისმგებლობა ამა თუ იმ პროცესის მიმართ.

ახლა ციალა რუსული კანონის წინააღმდეგ იბრძვის.

როგორც თვითონ ამბობს, პროფესიულად სამოქალაქო ორგანიზაციებში გაიზარდა, სადაც ციალა სტუდენტობიდან მოყოლებული მუშაობს. მუშაობდა სახალხო დამცველის აპარატშიც და საჯარო სამსახურშიც, სკოლაში ასწავლიდა სამოქალაქო განათლებას და სხვა.

თითქმის ორი წელია, ციალა საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს რეზერვისტია.

ამ სტატიაში გაიგებთ, თუ როგორ გააძლიერა სამოქალაქო პოზიცია ციალას სამსახურებრივმა თუ სხვა სახის გამოცდილებებმა, რისთვის იბრძვის ახლა და როგორ ქვეყანაში უნდა ცხოვრების გაგრძელება, საიდან წასვლაზეც არც ერთხელ არ უფიქრია.

„ძალიან დიდი საფრთხის, გამოწვევის წინაშეა ჩვენი ქვეყანა, თუმცა, ვფიქრობ, რომ ამ გამოწვევის დაძლევა ასეთი ერთობით შესაძლებელია.

მე, პირადად, როგორც საქართველოს ერთ მოქალაქეს, მირჩევნია მომკლან, დამიჭირონ… ყველა ტიპის ძალადობისთვის მზად ვარ, ოღონდ არ შემილახონ ღირსება, იმიტომ, რომ ეს კანონი ადამიანებს, რომლებიც წლების განმავლობაში სამოქალაქო ორგანიზაციებში ვმუშაობდით და ვცდილობდით, რომ თუნდაც ერთი ადამიანისთვის გაგვეუმჯობესებინა ცხოვრება და ყოველდღიური ყოფა, გვაიძულებს დავირქვათ უცხო ქვეყნის ინტერესების გამტარებელი. ამაზე დიდი შეურაცხყოფა ჩემთვის არ არსებობს.

მზად ვარ ვებრძოლო ყველაფერს ამ გზაზე და ათჯერ უფრო მზად ვარ ვებრძოლო რეჟიმს, რომელიც ცდილობს ღირსება აგვყაროს“, – ამბობს ციალა.

მისი თქმით, მთელი ქვეყანა აღფრთოვანებული უყურებს ახალგაზრდებს, რომლებიც, როგორც აღმოჩნდა, იმაზე მეტად გაცნობიერებული არიან ჩვენს წარსულში, არსებულ რეალობასა და სამომავლო გეგმებში, ვიდრე გვეგონა.

„ვფიქრობ, ამაში დიდ დამსახურება აქვს სამოქალაქო განათლების მასწავლებლებს. მეც მინდოდა არაფორმალური განათლების მიღმა, რასაც სამოქალაქო ორგანიზაციებში სხვადასხვა დროს ვაკეთებდი, ფორმალური განათლების პროცესშიც მიმეღო მონაწილეობა და საგანმანათლებლო სისტემის ნაწილადაც მეგრძნო თავი, ახალგაზრდებთან ერთად მემსჯელა ქვეყნის გამოწვევებზე.

უკრაინაში რუსეთის მიერ დაწყებული ომიდან ცოტახნის შემდეგ, როცა ქუჩაში მივდიოდი, ჩემ თავს ვკითხე, რომ ხომ არსებობს რაღაც ტიპის შესაძლებლობა, რომ ჩვენს ქუჩებშიც იგივე ამბები დატრიალდეს, რაც ხდება უკრაინაში, რაც იყო 2008 წელს ჩვენს თავს და რა შემიძლია გავაკეთო მე, როგორც მოქალაქემ? ძალიან მნიშვნელოვანი მგონია უნარები, თუნდაც თავდაცვის ნაწილში. რეზერვში შესვლის მთავარი მოტივაცია იყო ის, რომ მცოდნოდა უფრო მეტი, ვიდრე ვიცოდი თავდაცვაში, სამხედრო საქმეში და ვყოფილიყავი მზად, როგორც მოქალაქე ნებისმიერი ტიპის საფრთხისთვის, მათ შორის რუსული ოკუპაციის წინააღმდეგ.

რეზერვში ჩემს ყოფნას რაც შეხება, ვფიქრობ, რომ ცხოვრებაში ამაზე მნიშვნელოვანი და ფასეული ცოტა რამე გამიკეთებია. ყველა სხვა საკითხს რომ თავი დავანებო, ბედნიერი ვარ, რომ ვარ იმ ადამიანების თანამებრძოლი, ვისაც საქართველოს სადღეგრძელო მხოლოდ ღვინით არ დაულევია, არამედ საკუთარი სისხლით დაუმტკიცებია სამშობლოს სიყვარული 2008 წლის ომში“ – ამბობს ციალა.

სამოქალაქო აქტივისტი მიიჩნევს, რომ მმართველი ხელისუფლება ცდილობს საქართველო რუსეთის პარტნიორად აქციოს, რასაც ქართველი ხალხი არასდროს დაუშვებს.

„ჩვენს ქვეყანას დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან დღემდე სხვადასხვა ხელისუფლება ახსოვს. ალბათ, თითოეულს კარგზე მეტი ცუდი აქვს გაკეთებული, თუმცა ეს ხელისუფლება რასაც აკეთებს ამ კანონით და განსაკუთრებით ბოლო თვეებში – მათი გამოხატული პოზიციით, ვფიქრობ, ყველაზე დიდი დანაშაულია ქართული სახელმწიფოს, ქართველების, საქართველოს მოქალაქეების წინაშე, ჩვენი წინაპრების, თანამედროვეების და მომავალი შვილების წინაშე.

მათ გადაწყვიტეს, რომ წლობით ნაშენებ ჩვენს გეგმებს, იდეებს, ღირებულებებს, ხაზი გადაუსვან. ერთ ფაქტსაც ვერ მოიყვანს „ქართული ოცნება“ ისტორიიდან, რომ ოდესმე რუსეთი ჩვენი პარტნიორი და მხარდამჭერი იყო.

ისინი გვეუბნებიან, რომ არ აინტერესებთ სულხან საბა ორბელიანი, ილია, ქაქუცა ჩოლოყაშვილი, ექვთიმე თაყაიშვილი, არც გიორგი ანწუხელიძე, არც შინდისის გმირები“, – გვეუბნება ციალა.

ის დარწმუნებულია, რომ ოქტომბერში იმდენი ახალგაზრდა მივა არჩევნებზე და ეტყვის უარს უარს რუსულ ხელისუფლებას ქართული ოცნების სახით წარმოდგენილს, რამდენიც საქართველოს ისტორიას არ ახსოვს, რადგან „ქართულმა ოცნებამ“ მოახერხა ახალგაზრდების დაინტერესება პოლიტიკით.

ციალა მიიჩნევს, რომ კრიტიკულად განწყობილი საზოგადოება, რომელიც სვამს კითხვებს საკუთარი ქვეყნის მომავლის, საკუთარი ქვეყნის ბიუჯეტის ხარჯვის შესახებ, დემოკრატიული საზოგადოების შექმნის ამოსავალი წერტილია.

„სხვადასხვა ტიპის პროტესტი ძალიან მნიშვნელოვანია ჩვენი საზოგადოების განვითარებისთვის. იმისთვის, რომ დავივიწყოთ საბჭოთა წარსული, როდესაც ყველამ საკუთარი მინიმუმი გეგმა იცოდა, რაც ცხოვრების განმავლობაში უნდა ეკეთებინათ.

კრიტიკული კითხვების დასმა ერთადერთი შესაძლებლობაა თავი დავაღწიოთ საბჭოთა წარსულს, რათა პასუხისმგებლობა იგრძნოს ყველა იმ საჯარო თუ ხელისუფლების წარმომადგენელმა, რომელიც არჩევნებზე ავირჩიეთ“.

ციალა რამდენიმე წელი მუშაობდა საჯარო მოხელედ ტურიზმის დეპარტამენტში. მისი თქმით, აქ მუშაობენ ადამიანები, რომლებსაც ძალიან უყვართ საკუთარი ქვეყანა და ზუსტად იციან ვინ არის რუსეთი და რატომ არის საფრთხე რუსული მმართველობა საქართველოსთვის.

„დარწმუნებული ვარ, რომ ჩემი კოლეგები, სხვა საჯარო მოხელეები დღეს თუ არა ოქტომბერში აუცილებლად ეტყვიან ხელისუფლებას უარს, რომელიც მათი ყოველდღიური საქმიანობის წყალში ჩაყაროს ცდილობს.

თბილისშიც ვიყავი აქციებზე. სადაც ვნახე კადრები, რომელიც არასდროს არ დამავიწყდება. გვერდიგვერდ ვნახე ახალგაზრდები, ასაკოვანი ადამიანები. ვნახე სხვადასხვა სტატუსის, ასაკის ადამიანების ძლიერი ერთობა.

რეალურად ახალგაზრდებმა, რომლებიც ამ პროტესტის სათავეებთან დგანან, ყველა ბრძოლა მოუგეს ბიძინა ივანიშვილს, მის ფულს და სისტემას“, – ამბობს “, – ამბობს აქტივისტი.

ციალას თქმით, ხანდახან, როცა პესიმიზმი და ნიჰილიზმი შემოუტევს, ახსენდება, რომ ამ ქვეყანაში ცხოვრობდნენ ექვთიმე თაყაიშვილი, ილია ჭავჭავაძე, გიორგი ანწუხელიძე და ხვდება, რომ „ახლა მოდუნების, ხელების ჩამოყრის, დანებების დრო და საშუალება ფიზიკურად არ არსებობს“.

მთავარი ფოტო: ირაკლი ყურუა 

ნახეთ ვიდეო:

„კაცის სიკვდილი ვის უხარია, მაგრამ სტალინის სიკვდილი გაუხარდათ. მათი თავისუფლების, ბედნიერების გამო უხაროდათ. დედაჩემი ამბობდა, რას მერჩოდა, რატომ გადამასახლა, რა დავაშავეო. სწავლა უყვარდა, მუსიკა, მოკიდეს ხელი და წაიყვანეს“-ასე იხსენებს სტალინური რეპრესიების მსხვერპლი დედის ისტორიას, სოფელ ჩუხუთში მცხოვრები ლევან კალანდარიშვილი.

ლევანის დედა, დედის მშობლები და ბებია სტალინური რეპრესიების დროს შუა აზიაში გადაასახლეს. გადასახლების მიზეზი, როგორც ლევანი ამბობს, მამის ტყვედ ჩავარდნა იყო ომის დროს.

„დაჭრილი იყო და ვერ გააღწია სამშვიდობოს. ამის გამო ჩავარდა ტყვედ. ეს იყო მიზეზი მამაჩემის ოჯახის გადასახლების.

დედა გვიყვებოდა, მეოთხე კლასში ვიყავი, მომღერალთა ჯგუფში ვუკრავდი ჩონგურზეო. სკოლაში რომ მივედი ფორმით, ვიღაც ხიშტიანმა კაცემა მომაკითხეს, მტაცეს ხელი და წამიყვანესო. არც მასწავლებლის გაფრთხილება, არ დირექტორის…“-ამბობს ლევან კალანდარიშვილი.

ლევანის დედა საკლასო ოთახიდან სატვირთო ვაგონში აღმოჩნდა. 11 დღე იარა ვაგონებმა მათთვის უცნობ გზებზე. სატვირთო ვაგონებში შეყრილმა ხალხმა არ იცოდა სად მიჰყავდათ და რა ხდებოდა.

„დედაჩემს წყალი მოსწყურდა, მაგრამ წყალი არ იყო ვაგონში. მამაჩემმა წალდი იშოვა შიგნით, კედელი გამოიღო და ყინულის ლოლუები მომცა წყლის მაგივრადო.

გავცივდი, სიცხე მომცა, მაგრამ ვინ იყო პატრონიო, – ამბობდა დედა.

მე-11 დღეს მოხვდნენ შუა აზიაში, სადაც წელიწადნახევარი გაატარეს.

არ ჰქონდათ იმედი, რომ სამშობლოში დაბრუნდებოდნენ. ამიტომ საქონელი შეიძინეს, ცოტა ბოსტანი ჰქონდათ და რაც იმ კლიმატში მოდიოდა, იმას აწარმოებდნენ.

იმ ადგილებში წყალი არ იყო, ველური ფრინველები რომ სხდებოდნენ ტბაზე, იმ წყალს სვამდნენ. ზოგი ადუღებდა ამ წყალს, თუმცა დედას არ ასმევდნენ ამ წყალს. საქონელი რომ შეიძინეს, მერე რძეს სვამდნენ.

მუშაობდნენ ბამბის პლანტაციაში. ერთ დღეს დედაჩემიც გაჰყოლია პლანტაციაში, კრეფის დროს, ბამბის ეკალი შერჭობია თითში და დაუზიანებია. სიკვდილამდე ჰქონდა ეს ნაიარევი თითზე.

ბებიაჩემი ეუბნებოდა მამაჩემს, აქ მოვკვდები, ჩემი ცხედარი არ დატოვოთ და სამშობლოში წამიყვანეთო.

დედა გათავისუფლების დღესაც იხსენებდა. სტალინის სიკვდილის შემდეგ, ვიღაც ცხენიანი კაცი მოვიდა და გვითხრა თავისუფლები ხართო. ისეთი სიხარული განვიცადეთ, ბებიაჩემმა კოცნა დაუწყო ჩექმაზე იმ კაცსო. ახლაც ცრემლები მადგება, განვიცდი, როცა დედის მონაყოლს ვიხსენებ“-გვეუბნება ლევან კალანდარიშვილი.

მისი თქმით, დედას მუსიკოსობა უნდოდა, რეპრესიების გამო კი ვერ გაჰყვა თავის საყვარელ საქმეს და პროფესიას.

„სულ ამბობდა, რას მერჩოდა, მე რა დავაშავე, ბავშვი ვიყავი, სწავლა, სიმღერა მიყვარდა და რატომ გადამასახლაო.

სახლში რომ დაბრუნდნენ, აქ ვიღაც რუსულენოვანი ოჯახი ჰყავდათ შესახლებული, მაგრამ გაიყვანეს. უდიერად ექცეოდნენ თურმე იქაურობას, შეშას მეორე სართულზე ჩეხავდნენ, არ უვლიდნენ სახლს, ამიტომ დედას გული ეტკინა.

თუმცა დაბრუნების სიხარული იმდენად დიდი იყო, თითქოს ყველა ტანჯვა და ტკივილი დაავიწყდათ.

არც ნათესავებს სჯეროდათ რომ დაბრუნდებოდნენ. ნელ-ნელა დაიწყეს ახალი ცხოვრება, დედაჩემი სკოლასაც დაუბრუნდა, იმ გუნდსაც საიდანაც წაიყვანეს, მაგრამ დაკვრა დავიწყებული ჰქონდა და გარკვეული დრო დასჭირდა რომ გაეხსენებინა.

საბოლოოდ, დედამ ვერ შეძლო სწავლის გაგრძელება და ამაზე ძალიან წყდებოდა გული“-ამბობს ლევანი.

მისი აზრით, ადამიანი ამ ქვეყნას, რომ მოევლინება, ომში არ უნდა დაიღუპოს, რადგან ყველას სჭირდება მზის შეხედვა, სითბო და სიყვარული.

„რაღა დროს ტანკი და ქვემეხია … შიშის ქვეშ არ უნდა ცხოვრობდეს ხალხი.

თუნდაც ჩვენ, რუსი რომ გვებრძოდა, ან უკრაინაში რაც ხდება, ეს ნორმალურია?

ადრე ერთად ვიბრძოდით მტრის წინააღმდეგ, ახლა შემობრუნდა რუსეთი და პატარა გოგო-ბიჭებს ხოცავს თავიანთ სახლებში. ის ვეტერანი ხალხი, რომლებიც ფაშიზმის წინააღმდეგ იბრძოდნენ ომში, წარმოიდგენდნენ მაშინ ამას?

იფიქრებდნენ, რომ სახლში მიუვარდებოდა რუსეთი და მოკლავდა?

ძნელია ძალიან.

ან ჩვენ, ასეთი ლამაზი აფხაზეთი გვაქვს, ბავშვობაში დავდიოდი შეჯიბრებებზე და გული მწყდება ახლა რომ ვეღარ ჩავდივართ და იქ ვინც ცხოვრობდა და ვერ მიდის, ისინი როგორ მდგომარეობაში იქნებიან არა?

ჩვენი ხალხი რომ დაბრუნდეს, თავიანთ ოჯახებს რომ დაუბრუნდეს არ შეიძლება?

მე ისე მოვკვდები, პუტინს ჩემს ეზოში არ შემოვუშვებ და მეტი რა ვქნა“-ამბობს ლევან კალანდარიშვილი.