Batumelebi

„ამ ფორმით ქართული ჯარის, ოფიცრების და გენერლების დისკრედიტაცია თუ ვინმეს სჭირდება და აწყობს, მარტო რუსებია. ეს ის შემთხვევაა, როცა ჩემი ერთადერთი ახსნა არის ის, რომ ასრულებენ რუსეთის ხელისუფლების, გრუ-ს და ფსბ-ეს შეკვეთას“ – ამბობს სამხედრო საკითხების ანალიტიკოსი გიორგი შაიშმელაშვილი „ქართული ოცნების“ კომისიაზე, რომელზეც 27 მარტს აგვისტოს ომში მონაწილე გენერლები დაკითხეს.

რატომ წამოიწყო „ქართულმა ოცნებამ“ ისევ აგვისტოს ომზე ლაპარაკი და რის მიღწევას ცდილობს ის ამ თემით? – „ბათუმელები“ გიორგი შაიშმელაშვილს ამ თემაზე ესაუბრა.

• ბატონო გიორგი, „ქართულმა ოცნებამ“ თავიდან თქვა, რომ ეს კომისია 2003-2012 წლებში მოქმედი ხელისუფლების საქმიანობას შეისწავლიდა. დღეს სამხედრო პირები დაიბარეს და კითხვები დაუსვეს აგვისტოს ომზე. თქვენი აზრით, რის მიღწევას ცდილობს „ოცნება“, რისი დემონსტრირება იყო ის, რაც დღეს ვნახეთ, განსაკუთრებით პოლიტიკური კრიზისის და ევროინტეგრაციის შეჩერების ფონზე?

გულწრფელად რომ გითხრათ, ძალიან მიმძიმს და მე მგონი არ არსებობს ამ ქვეყანაში ნორმალურად მოაზროვნე ადამიანი, ვისაც მშვიდად შეეძლო ეყურებინა იმისთვის, რაც დღეს ეთერში ვიხილეთ ამ კომისიის სახით.

თავდაპირველად, კომისიის შექმნის ეტაპზე, სანამ მუშაობას დაიწყებდნენ, ჩემი დაშვება მდგომარეობდა იმაში, რომ ეს იქნებოდა რაღაცნაირი პროპაგანდის მექანიზმი, რომ რაღაც საკითხებში, მედიაშიც და პოლიტიკაშიც, დღის წესრიგი განესაზღვრათ და ახალ-ახალი პროპაგანდისტული ნარატივები გაეჟღერებინათ. მაგრამ მას შემდეგ, რაც ხაზარაძის საკითხი ასე ოპერატიულად გადასცეს პროკურატურას, უკვე ცხადია, რომ ეს არ არის მხოლოდ პროპაგანდისტული მიზნებისთვის შექმნილი კომისია.

რამდენიმე საკითხში იგებს ამით „ოცნება“. ერთი ის, რომ პროპაგანდის წყარო იქნება ეს კომისია, მეორე მხრივ კი ეს არის პოლიტიკური რეპრესიების ინსტრუმენტი, რადგან იქ შეიძლება დაიბარონ ნებისმიერი ადამიანი, ვინც 2003-2012 წლებში იყო სრულწლოვანი და ამას ცინიკურად არ ვამბობ, რადგან ვხედავთ, რასთან გვაქვს საქმე.

„ნაციონალური მოძრაობის“ მხრიდან პორტირებული უამრავი დეპუტატი დღეს „ქართული ოცნების“ მოსამართლე, პროკურორი და პოლიციელია და როგორ შეიძლება დღეს ისინი ვიღაცას ასამართლებდნენ, ხომ?!

თან ხაზარაძე არ ყოფილა ხელისუფლებაში, ბიზნესი კი ამ ქვეყანაში არასდროს ყოფილა ბოლომდე თავისუფალი და სულ განიცდიდა რაღაც წნეხს. ხაზარაძე, როგორც მსხვერპლი ასე რომ დაებარებინათ, უფრო გასაგები იქნებოდა. წარმოუდგენელი რაღაც არის. აქ ჩანს, რომ ეს არის პოლიტიკური დევნის ყველაზე ცინიკური ფორმა.

მაგრამ ჩემთვის, როგორც ადამიანისთვის, რომელიც ათი წელი თავდაცვის სამინისტროში მუშაობდა და ეს სფერო ჩემთვის ყველაზე საყვარელია, ამაზე უფრო შემზარავი აღმოჩნდა ის, რომ ასე უცებ, ორ დღეში მიადგნენ აგვისტოს ომს. ყველაზე სენსიტიურ საკითხს ამ ქვეყნისთვის, რომელიც არის ეროვნული უსაფრთხოების საკითხი, ამ ქვეყნის ეროვნული ინტერესები მეტი დარტყმის ქვეშ როგორ შეიძლება დააყენო არ ვიცი, მაშინ როცა, ამ საკითხებზე ნამსჯელი აქვს ჰააგის სასამართლოს და რა კომისიაზე საუბარი.

ამ შემთხვევაში მე უკვე მორალურ მხარეზე აღარ ვლაპარაკობ, რადგან გენერალს რანაირად შეიძლება საქმეში აბსოლუტურად ჩაუხედავი ადამიანი ამ ტიპის შეკითხვებს უსვამდეს, სრული სიგიჟე ხდება.

ერთი მხრივ, ადამიანები იქ ჩვენებებს იძლევიან ქონების თითქოს უკანონო გადაფორმების შესახებ, რისთვისაც „ოცნების“ ხელისუფლებას ათი წელი ჰქონდა რომ გამოეძიებინა და მიეყვანა ეს საკითხი ბოლომდე და მეორე მხრივ, აგვისტოს ომი.

აქაც ნახეთ როგორი კითხვებია, – „შესაძლებელი იყო თუ არა ომის თავიდან არიდება?“ – წმინდა წყლის სპეკულაციური, პოლიტიკურად უსინდისო საკითხი და მეორე მხრივ, კონკრეტული ოცეულის მიერ მეგობრული ცეცხლის გახსნა. ეს სრულიად სხვადასხვა სიბრტყეში განსახილველი საკითხებია, რომელიც ხდება ნებისმიერ ომში, ნებისმიერ კონფლიქტში და ამისთვის არსებობს შიდა საგამოძიებო მექანიზმები და ვიღაც ისჯება ან არ ისჯება, როცა გამოძიება ხდება, მაგრამ რა კავშირშია ეს რუსეთის სრულმასშტაბიან აგრესიასთან?!

დღეს ჩვენ მოვისმინეთ მედვედევის წერილი, საბრალდებო სიტყვა ამ ქვეყნის წინააღმდეგ, საქართველოს პარლამენტის შენობიდან. იმდენად ბოროტ სიტყვებთან და ქმედებებთან გვაქვს საქმე, რომ კომენტარიც კი მიჭირს.

და დღეს უკვე დააანონსა მდინარაძემ, რომ აპირებენ „ნაციონალური მოძრაობის“ და მისი სატელიტური პარტიების აკრძალვას და ეგენი ხომ კოლექტიურ „ნაციონალურ მოძრაობას“ ეძახიან ყველას და ფაქტობრივად, ქვეყნის ოპოზიციური სპექტრისგან გაწმენდას აპირებენ.

• როცა ჰააგა ამბობს, რომ რუსეთია ამ ომის დამნაშავე, ამის მიუხედავად „ქართული ოცნება“ რაც მოვიდა ხელისუფლებაში, მუდმივად იმეორებდა, რომ ომი დაიწყო სააკაშვილმა, ანუ ქართულმა მხარემ. ასევე გვახსოვს წინასაარჩევნოდ ივანიშვილის განცხადებაც ოსებისთვის ბოდიშის მოხდაზე. თქვენი აზრით, რატომ აგრძელებენ ამას? იმისთვის, რომ ომის რიტორიკით შიში ჩაუნერგონ ადამიანებს, თუ უნდათ სამხედროების დემორალიზებაც?

შიდა ქართლში ბოდიშის სიტყვების თქმა ვერ აიხსნება ვერანაირი რაციონალური არგუმენტით, ელექტორალურადაც წამგებიანი იყო ეს მათთვის, რადგან შიდა ქართლში, რომელსაც ყველაზე მეტად ეტკინა ეს კონფლიქტი, იქ ბოდიშზე ლაპარაკი არ იქნებოდა არანაირად მომგებიანი „ოცნებისთვის“, მაგრამ თქვეს.

ისევე, როგორც ის გადაწყვეტილება, რომელიც გვამცნო დღეს მდინარაძემ იმ ფონზე, როდესაც აკონტროლებენ საკონსტიტუციო სასამართლოს, უზენაეს სასამართლოს, პროკურატურას და ყველაფერს, „ნაციონალური მოძრაობის“ ასაკრძალად ნამდვილად არ იქნებოდა საჭირო აგვისტოს ომზე ლაპარაკი. ამიტომ ეს ის შემთხვევაა, როცა ჩემი ერთადერთი ახსნა არის ის, რომ ასრულებენ რუსეთის ხელისუფლების, გრუ-ს და ფსბ-ეს შეკვეთას.

• მაგრამ ეს დაკვეთა მაშინ არ შესრულდა, როცა საქართველოს დააბრალეს ომის დაწყება?

ამ ფორმით ქართული ჯარის დისკრედიტაცია თუ ვინმეს სჭირდება და აწყობს, მარტო რუსებია, „ოცნებას“ არ სჭირდება ეს.

არც ოპოზიციური პარტიების ასაკრძალად სჭირდება, არც პროპაგანდისთვის, რადგან ჯარი დღემდე რჩება ყველაზე მაღალი ნდობის ინსტიტუტად ქვეყანაში საპატრიარქოსთან ერთად, ამიტომ ჯარზე, ოფიცრებზე და გენერლებზე ამ ტიპის განცხადებების მოსმენა, დარწმუნებული ვარ არ მოსწონს „ოცნების“ ამომრჩეველსაც კი.

მაშინ რა გამოდის, დასკვნა არის ერთადერთი, რომ რუსების დაკვეთას ასრულებენ, აბა რაში სჭირდებათ ეს.

• „ხმას დაუწიე!“- ასე მიმართეს გენერალ ზაზა გოგავას დღეს კომისიის წევრებმა, რას აჩვენებენ ისინი ამ დამოკიდებულებით და ფიქრობთ თუ არა, რომ არ უნდა ყოფილიყვნენ გენერლები ამ დაკითხვაზე დღეს?

მე არ ვაპირებ მათ განსჯას, თუმცა ჩემი აზრით, არ უნდა მისულიყვნენ გენერლები ამ კომისიაზე. ნორმალურ ქვეყანაში, ცხადია შეიძლება დაიბარო სამხედროები და ხისტი კითხვებიც დაუსვა. იგივე, აშშ-ში სამხედროებს როცა იბარებენ ხოლმე, საკმაოდ ხისტ კითხვებსაც უსვამენ, მაგრამ იქ ეს ყველაფერი ემსახურება იმ ქვეყნის ეროვნულ ინტერესებს, რომ თუ არის რაიმე შეცდომა დაშვებული, მომავალში აღარ გაიმეოროს ამა თუ იმ ქვეყანამ და ამისთვის არსებობს დახურული ფორმატები.

ასეთი დახურული კომისია აგვისტოს ომთან დაკავშირებით „ოცნებას“ უკვე აქვს შექმნილი, მაშინ ალასანია იყო თავდაცვის მინისტრი და დასკვნაც აქვთ ამაზე დადებული.

„ოცნებას“ რომ აინტერესებდეს, მაგალითად, ქვეყნის უსაფრთხოება, ხვალ რუსეთის აგრესია რომ განმეორდეს, როგორი იქნება საქართველოს შეიარაღებული ძალების და თავდაცვის სისტემის რეაგირება, დაიწყებდნენ  თავდაცვის ბიუჯეტის გაზრდით.

12 წელია თავდაცვის ბიუჯეტი მცირდება ამ ქვეყანაში და 2019 წლის შემდეგ შეიარაღების არც ერთი ახალი სისტემა არ შეგვიძენია.

ამიტომ, თუ აღელვებთ, მაგალითად, როგორი იქნება სხვადასხვა სამოქალაქო უწყების როლი ასეთ დროს, მინიმუმ უწყებათა შორის სამეთაურო საშტაბო სწავლება „დიდგორი“ ტარდებოდა და აქ იტესტებოდა ეს ყველაფერი. თუ რამდენად დროულად მოვახდენთ მაგალითად მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაციას, როგორ ვმართავთ დევნილების ნაკადს, რამდენად მზად გვექნება ჯანდაცვის სისტემა ამ ყველაფრისთვის და ამაზე დასვამდნენ კითხვებს.

ამ ყველაფერს საქართველო ამერიკელების დახმარებით ატარებს ათი წელია, მაგრამ რაც „ოცნების“ ხელისუფლება მოვიდა, არცერთი მაღალი რანგის პოლიტიკოსი ამ სწავლებას არ დასწრებია.

თუ ეს საკითხები მათ აღელვებთ, რეალურად ამოცანა ეს უნდა იყოს ხომ?

და თუ აგვისტოს ომში არასწორი მენეჯმენტი იყო, მაშინ ამის გაუმჯობესებისთვის არის სამეთაურო საშტაბო სწავლება, სადაც თამაშდება ომის სცენარი და გაჩვენებს, რა შესაძლებლობები გვაქვს საჭიროების შემთხვევაში.

ამ თვალსაზრისით დღეს გაცილებით მძიმე ვითარებაა, სწორედ „ოცნების“ ხელისუფლების გამო. ამიტომ, ეს ამოცანა გამოირიცხა.

ისიც ხომ გამოირიცხა, რომ სამართლებრივი მხარე უნდა შეისწავლონ?! რადგან ჰააგაშია ეს ყველაფერი და თან არ ვიცი, ცინიზმის რა დონეა, როცა ჰააგაში საქართველოს დაცვის არგუმენტებს, მათ შორის თეა წულუკიანიც აგზავნიდა როგორც იუსტიციის მინისტრი, რადგან სწორედ ეს უწყება წარმოადგენდა ამ ქვეყანას იქ.

ამიტომ თუ საერთაშორისო არბიტრაჟში ერთი არგუმენტი გაქვს და აქ, ამ წუთას, ამ ყველაფერს ამ ფორმით ატრიალებ, მაშინ შენი ამოცანა არის ანგარიშსწორება და რუსეთის დავალების შესრულება.

• რადგან დღის წესრიგიდან არ ხსნიან ამ თემას, რისი მიღწევა სურთ, რომ დასავლეთის საკითხიც ტრიალებდეს ამ თემის ირგვლივ?

რა თქმა უნდა, „გლობალური ომის“ პარტიის საკითხი შემოდის. ჩვენ ხომ უკვე მოსმენილი გვაქვს ეს ნარატივი, რომ აგვისტოს ომი დაიწყეს „გლობალური ომის“ ადგილობრივმა აგენტებმა, ანუ მიხეილ სააკაშვილმა. ამ ნარატივის გაგრძელებაა ეს და მეორე მხრივ, თავისთავად ანტიდასავლური რიტორიკის ნაწილია.

მათ შორის, დღეს სოზარ სუბარმა ახსენა პრეზიდენტი ზელენსკიც, ევაკუაციის კონტექსტში. ისევ არის ეს ანტიუკრაინული, ზელენსკის მიმართ ზიზღის, შიშის გაღვიძება და ზოგადად, ზელენსკის მიმართ, ქართველი სამხედროების მიმართ დამოკიდებულება ჯამში მიდის იქამდე, რომ ეს ყველაფერი დაბრალდეს დასავლეთს და მეორე მხრივ, რუსეთის აგრესიული სამხედრო პოლიტიკური მიზნები, რომელიც ცხადი იყო ჩვენთვის 2008-შივე და მინიმუმ ცხადია დღეს მთელი მსოფლიოსთვის უკრაინაში სრულმასშტაბიანი ომის დაწყების შემდეგ.

აი, ამ სიცხადის, ამ სინამდვილის, ამ რეალობის პროპაგანდისტული მითით ჩანაცვლებას ცდილობენ.

• როგორც ვიცით, 1 წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს პარლამენტის დროებითი საგამოძიებო კომისიაზე მისვლაზე უარის თქმა. კომისიაზე დაბარებულების ნაწილმა უარი თქვა მისვლაზე [ხაზარაძე, ჯაფარიძე, გოკა გაბაშვილი…]. როგორ ელით მათთან მიმართებით მოვლენების განვითარებას?

არ გამოვრიცხავ პატიმრობის ინსტრუმენტის რეალობაში განხორციელებას, განსაკუთრებით მამუკა ხაზარაძესთან მიმართებით, რადგან მათ ძალიან კარგად იციან, რომ ხაზარაძე არის მნიშვნელოვანი პოლიტიკური ფიგურა. აქ არ იგულისხმება მხოლოდ მისი კოალიციის მიერ არჩევნებზე ნაჩვენები შედეგი, არამედ მისი ფინანსური რესურსებიც და მისი საერთაშორისო რენომე.

მათ ძალიან კარგად ესმით, რომ იმის ფონზეც კი, როცა არსებობს აბსოლუტური ასიმეტრია და მათ მხარესაა მედია, ფინანსები, ადმინისტრაციული რესურსები, ოლიგარქი ივანიშვილი და სახელმწიფო ბიუჯეტი – ამ ფონზეც კი, ისინი ვერ ეგუებიან იმ მცირე რესურსებს, რომელიც ოპოზიციურ ფლანგზე შემორჩენილია.

და ეს რესურსი ძალიან მნიშვნელოვან როლს თამაშობს იმაში, რომ ავტორიტარიზმის საბოლოო კონსოლიდაცია არ მოხდეს. ამიტომ მგონია, რომ ხაზარაძის მიმართ ძალიან სერიოზული განზრახვა აქვთ დაკავების, რადგან არის ნამდვილად სამიზნე.

დღეს ერთპარტიული, არალეგიტიმური პარლამენტის უმრავლესობა იყენებს ამ ყველაფერს ოპოზიციის დევნისთვის, რაც სრული აბსურდია.

იმ ფონზე, როცა დღეს ვხედავთ, რომ პატიმრობას იყენებენ ოპონენტების დასასჯელად, გვყავს პოლიტპატიმრები, აღარ მიკვირს რომ უკიდურესი ზომა გამოიყენონ. აქ ხომ არანაირ გონივრულ ქმედებასთან აღარ გვაქვს საქმე.

23 წლის დანიელ მუმლაძე და 26 წლის გურამ ხუტაშვილი ერთი ბრალდებით დააკავეს. 4 დეკემბრის აქციის ღამეს, მათ რუსთაველის გამზირზე დამონტაჟებული 112-ის სათვალთვალო კამერების დაზიანება ბრალდებათ. დამტკიცების შემთხვევაში ეს 3-დან 6 წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს.

ორივენი წინასწარ პატიმრობაში რჩებიან. საპროცესო შეთანხმება ამ დრომდე მიღწეული არ არის. მიუხედავად იმისა, რომ გურამიც და დანიელიც დანაშაულს აღიარებენ, ინანიებენ და მზად არიან, ზარალი აანაზღაურონ. სწორედ ეს გარემოება განასხვავებს მათ საქმეს ყველა დანარჩენი პატიმრის საქმისგან, რომლებიც ბოლო ორ თვეში აქციებზე სისხლის სამართლის მუხლით დააკავეს და წინასწარ პატიმრობაში დატოვეს.

დანიელ მუმლაძის ადვოკატი ომარ ფურცელაძე ამბობს, რომ დანიელის და გურამის უფლება უკვე დარღვეულია იმით, რომ ბრალის აღიარების და ზარალის ანაზღაურების დაპირების მიუხედავად ისინი მაინც დააპატიმრეს. ანუ პატიმრობა მათ მიმართ გამოიყენეს, როგორც სადამსჯელო ღონისძიება და არა როგორც უზრუნველყოფის ღონისძიება. ეს პატიმრობა უკვე არის სასჯელი.

* * *

4 დეკემბრის ღამეა, დანიელი თავის თანამშრომელთან და მეგობართან გურამ ხუტაშვილთან ერთად სამუშაო ცვლას ასრულებს რესტორანში, იცვლის ტანსაცმელს, ქურთუკს იცვამს და ერთად გადიან გარეთ. რესტორანი რუსთაველის გამზირთან ახლოსაა, პარლამენტის მიმდებარედ, ღამის 11 ან 12 საათია, საპროტესტო აქცია კვლავაც მიმდინარეობს.

გურამი და დანიელი პროტესტის სულისკვეთებას იზიარებენ, სამსახურის შემდეგ ზოგჯერ აქციებსაც უერთდებიან, მაგრამ 4 დეკემბრის ღამეს რაღაც მაინც სხვანაირად ხდება. რუსთაველის გამზირზე ამოსულ დანიელს და გურამს ორი, მათთვის უცნობი ადამიანი ხვდება, სახე არ უჩანთ, ბალაკლავა უკეთიათ და სათვალე, სავარაუდოდ, გოგო და ბიჭი უნდა იყვნენ და დახმარებას სთხოვენ: რუსთაველზე ახალდაყენებული სათვალთვალო კამერები გვინდა გავანეიტრალოთ და მოგვეხმარეთო. არ ეუბნებიან, დავაზიანოთ, გავანადგუროთ ეს კამერები, გავანეიტრალოთო – ზუსტად ამ სიტყვას ამბობენ. ამ ორ უცნობ ადამიანს კიბე უკვე აქვთ.

დანიელი და გურამი თანხმდებიან. მათი განზრახვაა, რომ სათვალთვალო კამერებს ხედვის წერტილი შეუცვალონ. თუმცა, კამერებიდან ამოღებულ მასალაში მოგვიანებით ჩანს, რომ მათი ქცევა აგრესიულიც არის, რამდენიმე კამერა ნადგურდება. ჯამში, 20 კამერა აქვთ მიზანში ამოღებული, მათგან 10-ია განადგურებული. სასტუმრო „მერიოტიდან“ სასტუმრო „ბილტმორამდე“ მოძრაობენ და გზის ორივე მხარეს კამერებისთვის რაკურსის შეცვლას ცდილობენ.

,,მთავარი მიზანი რომ სახელმწიფოსთვის ქონებრივი ზიანის მიყენება არ არის, ეს იმთავითვე ცხადად იკვეთება. თითქოს, იმ კამერებით აქციის მონაწილეების იდენტიფიცირება ხდებოდა, რომლებსაც მოგვიანებით ადმინისტრაციული წესით, ან სისხლის სამართლით აკავებდნენ. მათ შემთხვევაში კამერა აღქმულია, როგორც ჩაგვრის ინსტრუმენტი”, – გვიხსნის დანიელ მუმლაძის ადვოკატი ომარ ფურცელაძე.

შემთხვევიდან 5 დღის შემდეგ, 9 დეკემბერს, შუადღეს, საცხოვრებელი კორპუსის სადარბაზოდან, დაახლოებით 20-30 მეტრში, მაღაზიაში ჩასულ დანიელს აკავებენ.

ამის შემდეგ ჩხრეკენ სახლს, ოჯახის წევრები ნებაყოფლობით იღებენ მონაწილეობას.

განყოფილებაში მისვლისთანავე დანიელ მუმლაძე დანაშაულს აღიარებს. გამოკითხვის დროს ამბობს, რომ დანაშაული ნამდვილად მან ჩაიდინა. გამომძიებელს უდასტურებს, რომ ვიდეოში თავად არის. დეტალურად უყვება, რა მოხდა 4 დეკემბრის ღამეს. ერთადერთი, ვერ უსახელებს იმ ორი ადამიანის ვინაობას, რომლებსაც დასახმარებლად გაჰყვნენ, რადგან მათი სახეები არ დაუნახავს.

ადვოკატი ამბობს, რომ სასამართლომ არც ერთი გარემოება არ გაითვალისწინა და პატიმრობა მაინც ძალაში დატოვა.

პატიმრობის ძალაში დატოვება პროკურორმა თამარ იაკობიძემ ორი საფრთხით ახსნა: ახალი დანაშაულის ჩადენის რისკით და მიმალვის საფრთხით. ის სასამართლომაც გაიზიარა. დანიელის და გურამის ადვოკატები ამ მსჯელობას ალოგიკურსა და აბსურდულს უწოდებენ.

გურამის ოჯახი სოციალურად დაუცველია. ოჯახს, ფაქტობრივად, გურამი არჩენდა მიმტანის შემოსავლით.

დანიელს 3 წლამდე შვილი ჰყავს, ცოლი ვერ მუშაობს. ოჯახი ქირით ცხოვრობს, ჭერი და საჭმელი რომ ჰქონდეთ, დანიელმა უნდა იმუშაოს. ის ერთადერთია, ვისაც ოჯახში შემოსავალი აქვს.

მისი ადვოკატი, ომარ ფურცელაძე ამბობს, რომ ეს მდგომარეობა მისი მიმალვის რისკს მინიმუმამდე ამცირებს:

„საზღვარგარეთის პასპორტიც კი არ აქვს, საქართველოს ფარგლებს გარეთ არასოდეს ყოფილა. არც მეგობრები და ნათესავები ჰყავს საზღვარგარეთ, რომ შეიფარონ. რთულია, 1000 ლარად მიიმალო” – გვეუბნება ომარ ფურცელაძე და დასძენს:

„ძალიან იშვიათია შემთხვევა, როცა ადამიანს ტოვებენ საპატიმროში, თუ ზიანი ანაზღაურებული აქვს. არც ჩემი კოლეგებისგან გამიგია, რომ 187-ე მუხლზე ვინმე იხდიდეს სასჯელს ციხით თუ ბრალდებული ზიანს აანაზღაურებს, ხოლო დაზარალებული იტყვის, რომ საკითხი მოგვარდა და ადამიანის ციხეში დატოვება საჭირო აღარაა“.

ადვოკატები განმარტავენ, აღიარება ფაქტობრივად მონანიებაა დანაშაულის. ასეთ დროს დანაშაულის ხელმეორედ ჩადენის რისკი მაღალი ვერ იქნება. გარდა ამისა, აქციების კონტექსტში, სასამართლოს შეუძლია დანიელს და გურამს გარკვეული დროით, ვთქვათ, საღამოს 9 საათიდან დილის 9 საათამდე, სახლიდან გასვლის უფლებაც შეუზღუდოს.

ამ საქმეში კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი დეტალია. ბრალდებულებმა არა მხოლოდ დანაშაული, მტკიცებულებებიც აღიარეს. ეს იმას ნიშნავს, რომ რასაც პროკურატურა ამბობს და გადმოსცემს მტკიცებულებად, ყველაფერს ეთანხმებიან. შესაბამისად, ამ მტკიცებულებებზე ზემოქმედებასაც ვეღარავინ მოახდენს.

„მე თუ ამ ადამიანს შეღავათი არ გავუკეთე, ხვალ და სხვა დროს, როგორ შეიძლება ვინმეს ჰქონდეს ინტერესი, დანაშაული აღიაროს? გამოდის, რომ სახელმწიფო საკუთარ თავს აზიანებს, პირველ რიგში“, – ამბობს ომარ ფურცელაძე.

გურამ ხუტაშვილის ადვოკატი გელა ნიკოლაიშვილი ,,რადიო თავისუფლებასთან” 30 იანვარს მიცემულ ინტერვიუში ხსნის: „ეს არის იმის წახალისება, რომ ადამიანებმა არ აღიარონ, არ მოინანიონ. ასეთი ხისტი მიდგომებით ბრალდების მხარე არ უწყობს ხელს სიტუაციის განმუხტვას, პირიქით, ამწვავებს”.

უკვე ორი თვეა გურამი და დანიელი ქსნის პენიტენციურ დაწესებულებაში არიან. დანიელს თურმე ძალიან ეუხერხულება მის სახელს „უკანონო პატიმრებთან“ ერთად რომ მოიხსენიებენ. არ უნდა, ამით პროცესი დააზიანოს.

„არ მინდა ვინმემ უკანონო პატიმარი მეძახოს. მერე შეიძლება ჩემს მაგალითზე ვინმემ თქვას: არც ისინი არიან უკანონო პატიმრებიო. მე ვარ ადამიანი, რომელმაც დანაშაული ჩაიდინა, ვინანიებ ამ დანაშაულს და მერიდება  მართლა უკანონოდ დაკავებული ადამიანების იმიტომ, რომ მე და ისინი ერთნაირ მდგომარეობაში არ ვართ. მე ვაღიარებ“, – ამას გვითვლის ციხიდან ადვოკატის პირით.

ადვოკატები საპროცესო შეთანხმებას ელოდებიან, თუმცა სასამართლომ არც ერთი გარემოება არ გაითვალისწინა და პატიმრობა მაინც ძალაში დატოვა.

ფოტო: რადიო „თავისუფლება“

___________________

სტატია გამოქვეყნდა „ბათუმელებისა“ და „ინდიგოს“ სპეციალურ გამოცემაში – „სინდისის პატიმრები“. გაზეთში დაბეჭდილ სტატიებზე მუშაობდნენ სხვადასხვა გამოცემის ჟურნალისტები.

ქალაქ ოზურგეთში იმ ქუჩებზე მცხოვრები მოსახლეობა, სადაც წყლის სისტემის რეაბილიტაცია მიმდინარეობს, ამბობს, რომ სამუშაოები წესების დაცვით არ სრულდება – გადათხრილია ქუჩები, არ ავსებენ ორმოებს, არის მტვერი.

ოზურგეთში წყლის სისტემის სარეაბილიტაციო სამუშაოებს „ოცნების“ დეპუტატის, გიორგი ჭყონიას კომპანია „გზა“ აწარმოებს. კონტრაქტი 48 მილიონ 548 ათას 995 ლარზეა გაფორმებული. 50 მილიონი ლარით გამოცხადებულ ტენდერში მხოლოდ „გზა“ მონაწილეობდა. სამუშაოები მიმდინარე წლის ბოლომდე უნდა დასრულდეს.

„გადათხარეს ქუჩები და დატოვეს ზოგან ხრეში, ზოგან ორმოები გზაზე… მტვერს ვსუნთქავთ. ქუჩის გადარეცხვის ვალდებულება არ უნდა ჰქონდეს კომპანიას? ორმოებიც შერჩევით, ნაცნობობით ამოავსო კომპანიამ ზოგიერთი მოსახლის ეზოსთან, დანარჩენი დატოვებულია. რამდენჯერმე მივმართეთ კომპანიას, თუმცა, იგივე გრძელდება; არც მორწყვა-გადარეცხვა ხდება და არც იმ ამოყრილი მიწის გატანა, რომელიც მტვრად იქცევა მერე. არაერთი ქუჩაა ასე გადათხრილი“ – უთხრა „ბათუმელებს“ ოზურგეთის ერთ-ერთმა მცხოვრებმა.

პროექტში ასფალტის აღდგენაც არის, მაგრამ კონკრეტული სამუშაო ვიდრე არ დასრულდება ასფალტის აღდგენა ვერ მოხდება. მაგალითად, ყველა 5 კვადრატულზე ასფალტს ვერ აღადგენ, რაღაც მოსამზადებელი სამუშაოა ამისთვის საჭირო და შემდეგ ერთიანად აღდგენა. ტერიტორიიდან რაც გასატანია ნარჩენები, ესეც გაგვაქვს.

მთელი მობილიზაციით და სწრაფი ტემპით ვმუშაობთ და ხელშეკრულებით განსაზღვრულ ვადაში სამუშაოები დასრულდება“ – უთხრეს „ბათუმელებს“ კომპანია „გზაში“.

სატენდერო დოკუმენტების მიხედვით, ტენდერში გამარჯვებული ვალდებულია სამუშაოების პარალელურად, ქუჩიდან გაიტანოს სამშენებლო ნარჩენები, ასევე, უზრუნველყოს „ჰაერის დამტვერიანებით მიმდებარე გარემოს, მათ შორის ქუჩებისა და საზოგადოებრივი სივრცეების დაბინძურების თვიდან აცილება“.

ტექნიკურ დავალებაში აღნიშნულია, რომ „იმ შემთხვევაში, თუ სამშენებლო სამუშაოების შედეგად წარმოიქმნება სამშენებლო ნარჩენები [ზედმეტი გრუნტი, ასფალტის ან ბეტონის ნანგრევები] აღნიშნული საჭიროებს სამშენებლო ტერიტორიიდან გატანას. პროექტანტმა უნდა უზრუნველყოს ადგილობრივ მუნიციპალიტეტთან შეთანხმება და ამ ნარჩენების გატანა მუნიციპალიტეტის მიერ გამოყოფილ ტერიტორიაზე.“

მშენებლობის ორგანიზაციის პროექტის მიხედვით კი, „სამშენებლო მოედანზე განხორციელებული ღონისძიებები უნდა უზრუნველყოფდეს სამშენებლო რეგლამენტის მოთხოვნებს, მათ შორის:

• მის სისუფთავეს და არ დაუშვებენ მიმდებარე მიწის ნაკვეთების და ქუჩების დაბინძურებას, აგრეთვე ამ ქუჩების გზის საფარის დაზიანებას;
• საწარმოო ნარჩენებით, ჩამდინარე წყლებითა და ჰაერის დამტვერიანებით მიმდებარე გარემოს, მათ შორის ქუჩებისა და საზოგადოებრივი სივრცეების დაბინძურების თვიდან აცილებას“ და სხვა.

„ქალაქ ოზურგეთის წყალმომარაგების სისტემის ოპტიმიზაციისა და ქვემო ნატანების ადმინისტრაციულ ერთეულში შემავალი წითელი სხივისა და ნარუჯის უბნების წყალმომარაგების სისტემის, ასევე, დაბა ურეკისათვის 2 ჭაბურღილის მოწყობის პროექტირება-მშენებლობაზე“ ტენდერი საქართველოს გაერთიანებული წყალმომარაგების კომპანიას ჰქონდა გამოცხადებული 50 073 300 ლარით, 2022 წლის ნოემბერში.

ტენდერი სახელმწიფო პროგრამის, „მშენებლობა განვადებით“ ფარგლებში იყო გამოცხადებული. ტენდერში გამარჯვებულ „გზასთან“ კი, ხელშეკრულება 2023 წლის იანვარში გაფორმდა.

„მშენებლობა განვადებით“ გამოცხადებული ტენდერი ჩვეულებრივი ტენდერისგან დიდად არ განსხვავდება. სხვაობა ბიუჯეტიდან თანხის გადახდაშია – თუ ჩვეულებრივი ტენდერის პირობებში კომპანიებს ავანსად მსხვილ თანხას ურიცხავენ, ამ შემთხვევაში ეს ასე არ ხდება.

„გზასთან“ დადებულ ხელშეკრულებაში აღნიშნულია, რომ „დაფინანსების წყაროა 2023-2027 წლების სახელმწიფო ბიუჯეტი“.

წყალმომარაგების კომპანიამ თანხის [როგორც საკუთარი, ასევე სახელმწიფო ბიუჯეტიდან] გადარიცხვა 2024 წელს დაიწყო. შესყიდვების პორტალის მიხედვით, 2025 წლის 27 მარტის მდგომარეობით, „გზაზე“ უკვე გადარიცხულია ჯამში 7,74 მილიონი ლარი [სახელშეკრულებო თანხის 16%].

„გზამ“ ოზურგეთში სამუშაოები 2025 წლის 26 დეკემბრამდე უნდა დაასრულოს.

შპს „გზა“ სახელმწიფო უწყებების მაღალბიუჯეტიან ტენდერებს ხშირად იგებს. კომპანიის 100 პროცენტი წილი კი, გიორგი ჭყონიას „ბანკი ქართუში“ აქვს დაგირავებული.

ამ თემაზე ვრცლად: დეპუტატის დაგირავებული კომპანიები „ქართუში“ – მას მთავრობამ 1.3 ჰექტარი მიწა პირდაპირი წესით მიჰყიდა

ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ რუსულ კანონთან დაკავშირებით არასამთავრობო და მედიაორგანიზაციების საჩივრის განხილვა დაიწყო.

ამის თაობაზე დღეს, 27 მარტს, განაცხადა ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციამ.

„სასამართლომ გვაცნობა, რომ დაიწყო რუსული კანონის წინააღმდეგ სამოქალაქო საზოგადოების, მედიაორგანიზაციებისა და ფიზიკური პირების მიერ გაგზავნილი საქმის განხილვა.

ჩვენ ეს საქმე გავაგზავნეთ 2024 წლის 17 ოქტომბერს, რუსული კანონის წინააღმდეგ და ვდავობდით კონვენციით გარანტირებული არაერთი მუხლის დარღვევაზე. მათ შორის, საჩივარი შეეხება ისეთი მუხლის დარღვევებს, როგორიცაა: გაერთიანებისა და გამოხატვის თავისუფლება, პირადი და ოჯახური ცხოვრების დაცულობის უფლება, დისკრიმინაციის აკრძალვის მუხლი, ასევე, სამართლებრივი დაცვის ქმედითი საშუალებების უფლება და უფლებათა შეზღუდვის გამოყენების ფარგლები.

აი, ამ ყველა მუხლთან დაკავშირებით, ადამიანის უფლებათა დაცვის ევროპულმა სასამართლომ დაიწყო საქმის განხილვა და საქართველოს გამოუგზავნა კითხვები, რომლის პასუხები უნდა იყოს შესაბამის დროს გაგზავნილი“ – ამბობს საიას თავმჯდომარე ნონა ქურდოვანიძე.

მისი თქმით, სასამართლომ საქმეს შესაძლოა მნიშვნელოვანი გავლენის მქონე საქმის სტატუსი მიანიჭოს.

„ამაზეა საუბარია კორესპონდენციაში, რომელიც მივიღეთ და ასეთ სტატუსი ენიჭება ისეთ საქმეებს, რომელიც ადამიანის უფლებათა დაცვის გამორჩეულად მნიშვნელოვან საქმეებს ეხება“ – ამბობს ნონა ქურდოვანიძე.

მისი თქმით, კანონის მიღების შემდეგ კიდევ უფრო გაძლიერდა სამოქალაქო ორგანიზაციების დევნა, რომელსაც ადგილი ჰქონდა კანონის მიღებამდეც და ამის ერთ-ერთი დადასტურებაა ეგრეთ წოდებული „ფარას“ ხელახალი ინიციირება.

„ყველასთვის ცნობილია, რომ აშშ-ში მოქმედი კანონი დამოუკიდებელი არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ არ არის მიმართული ან ასეთ საქმიანობას არ უპირისპირდება, ხოლო „ქართული ოცნების“ მიერ მიღებული ამ კანონის ხელახალი ინიციირება არის რუსული კანონის შენიღბვა, რომ თითქოს ეს კანონი სხვა შინაარსის მატარებელია“ – ამბობს ნონა ქურდოვანიძე.

მისივე განცხადებით, „ქართული ოცნების“ პროპაგანდა ამტკიცებდა, რომ საქმე გაგზავნილი არ იყო და ამ პროპაგანდას დღემდე აგრძელებს.

„რუსული კანონი არა მარტო მედიის და სამოქალაქო ორგანიზაციების საქმიანობას ზღუდავს, არამედ მოქალაქეთა ერთმანეთისგან გათიშვას და კრიტიკული ხმების ჩახშობას ემსახურება. ამიტომ, იმედი გვაქვს, რომ სწრაფად მოხდება ამ საქმის განხილვა და ეს პოზიტიურ როლს შეასრულებს პროცესში, რომელიც დღეს ქვეყანაში მიმდინარეობს.

ჩვენ მოველით, რომ სტრასბურგის სასამართლო დააკმაყოფილებს ჩვენს მოთხოვნას ყველა იმ მუხლთან დაკავშირებით რომელიც წარდგენილი გვაქვს“ – ამბობს ნონა ქურდოვანიძე.

რუსული კანონი „ქართულმა ოცნებამ“ 2024 წელს, საზოგადოების მკაფიო წინააღმდეგობის ფონზე მიიღო, წელს კი „ოცნების“ პარლამენტი აპირებს მიიღოს მედიის და სამოქალაქო სექტორის წინააღმდეგ მიმართული კიდევ ერთი რუსული კანონი, რომელსაც „ოცნება“ ამერიკულ „ფარას“ უწოდებს.

21 წლის ნიკოლოზ მირცხულავა გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტის სტუდენტი და ამ უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობის თავმჯდომარეა ბათუმში. ნიკოლოზი იმ სტუდენტებს შორის იყო, რომლებიც ღამეს ათევდნენ ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტში პროტესტის ნიშნად, იგი აქტიურად მონაწილეობს საპროტესტო აქციებში.

სტუდენტს ამ დრომდე 4 ჯარიმა გამოუწერეს საპროტესტო აქციებში მონაწილეობისას სხვადასხვა მიზეზით, ჯამში – 15 500 ლარი. ნიკოლოზ მირცხულავა 29 ნოემბრის საპროტესტო აქციაზე დააკავეს და 5-დღიანი ადმინისტრაციული პატიმრობა შეუფარდეს.

• ნიკოლოზ, როცა ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სტუდენტები ღამეს ათევდით, რაც წინ უსწრებდა ქვეყანაში მასშტაბური საპროტესტო აქციების დაწყებას, შედარებით ბევრნი იყავით. ახლა იმ რაოდენობის სტუდენტები აღარ დგახართ აქციებზე. თქვენი აზრით, რატომ?

შეუძლებელია ადამიანი რაღაც გარკვეულ ბრძოლაში ჩაერთოს, ამდენი რამ გაიღოს და ასე ერთიანად დათმოს. ჩემთვის ეს წარმოუდგენელია და ის ადამიანები, ვისთანაც მაქვს კონტაქტი, ყველა მზად არის, რომ ისევ, ერთიანი ძალით და იმავე მიზნით იდგეს გარეთ და დაასრულოს ის საქმე, რაც დაიწყო.

ბევრნაირად შეიძლება შევხედოთ. ვერ ვიტყვი, რომ ვინმეს რაიმეს შეეშინდა. უბრალოდ გრძელვადიანი პროცესია, ვიღაცებმა პაუზა აიღეს, ვიღაცები კი, შესაძლოა, რაღაც გარკვეულ პერიოდში დაიღალნენ. აქ არ არის საუბარი მხოლოდ ფიზიკურ დაღლაზე, აქ არის ნერვული ომი, სტრესი იყო.

ჩვენ ვუყურებდით არამარტო აქ, ადგილზე [ბათუმში] როგორ გვარბევდნენ, გვიჭერდნენ და სხვა საშუალებებით ცდილობდნენ ჩვენ დაშლას. დარბევები იყო თბილისში და თუ ფიზიკურად არ ვიყავით, ვუყურებდით ტელეეკრანებიდან ჩვენს მეგობრებს როგორ არბევდნენ, შლიდნენ, როგორ უსწორდებოდნენ ფიზიკურად და ნერვულმა ომმა მაინც, ჩემი აზრით, გარკვეულ ადამიანებზე ითამაშა ძალიან ცუდად, იმიტომ, რომ ადამიანები გამოიფიტნენ, რაც ჩვეულებრივი ამბავია. ადამიანები ვართ და ჩვენც ვიღლებით, თუმცა ისინი მზად არიან ისევ დაუბრუნდნენ ბრძოლის წინა ხაზს.

• არის ასეთი აზრი, რომ „პროტესტი გაქრა“. რას ფიქრობთ ამაზე?

პროტესტი გაქრა-მეთქი რომ ვთქვა, საკუთარ თავთანაც არასწორი ვიქნები, იმიტომ, რომ, როცა ვიცი, თუნდაც ერთი ადამიანი გამოდის და აპროტესტებს, სადაც ვდგავართ ყოველდღიურად, საკონსტიტუციო სასამართლოსთან და მთავრობის სახლთან, ესე იგი ვიღაცას მაინც აქვს პროტესტის გრძნობა.

სოციალურ ქსელში ვიღაც ერთი ადამიანი მაინც თუ დაწერს საპროტესტო სახის პოსტს, ესეც პროტესტია და მასთან ვიქნები.

ჩვენ ვხედავთ, როგორ იკეტება ყოველდღე რუსთაველის ქუჩა თბილისში. ბათუმშიც გამოდიან მოქალაქეები, სისტემურად დგას ხალხი აქციებზე აქაც. კი, რაღაც გარკვეული დროის განმავლობაში შენელდა, ფაქტია, ჩანს, შემცირდა ხალხის რაოდენობა, თუმცა, „გაქრა“ – ვერ ვიტყვი, იმიტომ, რომ ჩვენ ყველამ ძალიან კარგად ვიცოდით, რომ ზამთრის პერიოდი განსაკუთრებულად რთული იქნებოდა.

თუ ვინმეს ჰგონია, რომ ჯარიმების შეეშინდა ხალხს და ამიტომ აღარ გამოვლენ, ან დაჭერების შეგვეშინდა… აქამდეც იყო ჯარიმები, აქამდეც იყო დაჭერები. ამ აქციებზე დგას ხალხი, ვისაც 10 ათასი, 15 ათასი და მეტი ლარი აქვთ ჯარიმა, თუმცა მაინც გამოდიან და დგანან.

არ გვეშინია. გარკვეულ პერიოდი ძალების აღსადგენად დაგვჭირდა. ნელ-ნელა იწყება მასშტაბური აქციების რეაბილიტაცია.

• ჯარიმები ახსენეთ. ბათუმის აქციების მონაწილე სტუდენტებიც დაგაჯარიმეს. რა რეაქცია გაქვთ ამაზე?

მხოლოდ და მხოლოდ ბრაზი. მართლა არარეალური მგონია ვინმე ამ პროცესში თავიდანვე ჩართულიყო და იმის მოლოდინი არ ჰქონოდა, რომ ვინმე ან არ დააჯარიმებდა, ან არ დაიჭერდა. ჩვენ ხომ ეტაპობრივად გამოვიარეთ ეს ყველაფერი. ვიცოდით, რომ ეს კანონები არ შერბილდებოდა და მოიგონებდნენ ახალ ბარიერებს, რეპრესიული ხასიათის, ჩვენი პროტესტის შესაფერხებლად.

რეპრესიულიც ხმადაბალი ნათქვამია, იმიტომ, რომ, აი, მარტივად რომ დავფიქრდეთ, სტუდენტი, რომელიც 2500-3000 ლარს იხდის სწავლის გადასახადს, პლუს ბინის ქირის ფული, ძირითადად ბათუმიც და თბილისიც რეგიონებიდან ივსება. რა გამოდის, 5 000-ლარიან ჯარიმას უწერ სტუდენტს, რომელსაც 24-საათიანი სამუშაოს შემდეგ 600-700 ლარი აქვს შემოსავალი… გავმეორდები, რომ ეს ადამიანები დგანან გარეთ და იდგებიან.

მე პირადად 15 000 ლარი მაქვს ჯარიმა. მინიმუმ ერთი ჯარიმა აქვს ყველა ჩემს მეგობარს. აქაც, თბილისშიც, ვიღაცებს 15 000 ლარზე მეტიც აქვთ, მაგრამ მაინც გამოდიან [აქციებზე], იმიტომ, რომ უფრო იზრდება ჩვენში ბრაზი. გარეთ დგომის გამო გაჯარიმებენ? რატომ, რა მიზეზით… უბრალოდ დგახარ და გაჯარიმებენ.

ისიც უნდა აღვნიშნოთ, რომ ბათუმში რამდენი სასამართლოც ჩატარდა, ერთ დღეში მაგალითად 19 ადამიანს დაუწერეს 5 ათას-ლარიანი ჯარიმა. ამ 19 საქმიდან, არც ერთზე არ იყო ისეთი ფაქტები, სადაც კონკრეტულად ერთი პირი ჩანდა უშუალოდ, რომ ჩადიოდა ქმედებას, რასაც მას ედავებოდნენ. არ უნდა დაგვავიწყდეს, რომ ამ ქალაქში ადამიანები დააჯარიმეს ზებრაზე გადასვლის გამო. ზებრაზე ადამიანი გადავიდა და დაბრუნდა…

ნამდვილად არ ვიცი რას ელის სასამართლო, როგორ გადავიხდით ამ ჯარიმებს, იმიტომ, რომ რეპრესიები იმდენად მძიმეა, დამსაქმებლებსაც ეშინიათ პროტესტში ჩართული სტუდენტების დასაქმება…

ჩემი შემთხვევაც მსგავსია, ბევრი სამსახური გამოვიცვალე აბსურდული მიზეზებით. გამოვდიოდი აქციებზე და მაჯარიმებდნენ თუ არა, ან მიჭერდნენ, ეგრევე ახალ მიზეზს მეუბნებოდნენ სამსახურში და მათავისუფლებდნენ, მიუხედავად იმისა, რომ ერთ-ერთი წარმატებული თანამშრომელი ვარ ჩემს სფეროში, მაგრამ ახლა მიჭირს სამსახურის პოვნა. ერიდება კომპანია, დამსაქმებელი, რომ დაგასაქმოს, იმიტომ, რომ, მას რაიმე პრობლემა არ შეუქმნას შენმა დასაქმებამ.

ახლა უმუშევარი ვარ. ბოლო სამსახური წელიწადის და სამი თვის უკან იყო.

სტუდენტებმა, რომლებიც ჩართულნი იყვნენ პროტესტში, ბოლომდე გადადეს საკუთარი თავი. უნივერსიტეტის თვითმმართველობის პრეზიდენტი ვარ, მქონდა საკმაოდ მაღალი ჯიპიაი, საკმაოდ მაღალი შეფასებები და სამწუხაროდ, მომიწია, რომ მთელი სემესტრი ჩამეგდო, როგორც სხვა სტუდენტებს. როცა სტუდენტები გავიფიცეთ, არ მივედით არც შუალედურებზე, არც ფინალურებზე. ლექციებზე დასწრებაზე ზედმეტია საუბარი. არ დავდიოდით და ერთი სემესტრი გამიცდა.

ვერ გავამტყუნებ სტუდენტებს, ვინც დადიოდნენ. მე შეიძლება ეს ერთი სემესტრი ჩავაგდო, მომავალ წელს გავიარო და ეს ჩემთვის არაფერს არ ნიშნავდეს. ვიღაცისთვის ეს ერთი სემესტრი სხვა მნიშვნელობისაა, მაგალითად სახელმწიფო დაფინანსება აქვს და ვერ გაამტყუნებ.

ბევრი ისეთი სტუდენტი გვყავს, რომელთაც ნამდვილად არ აქვთ შემოსავალი და ვერ ეხმარება ოჯახიც. მე მაინც განსხვავებული სიტუაცია მაქვს, რაღაც მომენტში შეიძლება ოჯახიც დამეხმაროს. ქირის ფულს არ ვიხდი და არც კომუნალურები არ მაწევს. მე მაქვს სწავლის ხარჯი და ყოველდღიური მოხმარების. იმ სტუდენტებს, რომლებსაც ბინის, კომუნალურების ფული გადასახდელი აქვთ, საჭმელზეც უნდა იზრუნონ, სწავლის თანხაზეც თვითონ ფიქრობენ – მართლა ვერ გაამტყუნებ – „აი, რატომ არ გადადე თავი“.

ეს ადამიანი ხომ თავის დროზე გედგა გვერდით. შუალედურ გამოცდებამდე შენთან ერთად იდგა, შუალედურიდან ფინალურამდე შენთან ერთად იდგა. ასეთი მოქალაქე უფრო დაგიდგება გვერდით და ყველა კრიტიკულ მომენტში იქნება შენს გვერდით. ამ ადამიანებმა სწორედ ასეთ დროს დაგვიდგნენ გვერდით. იგივე დარბევების პერიოდი ავიღოთ. როცა მართლა სასიკვდილოდ გვცემდნენ, არ შეშინებულან და ჩვენთან ერთად იყვნენ…

• თქვენ რამდენჯერმე დაგაჯარიმეს და დაგაკავეს, თუმცა მაინც გარეთ ხართ და უერთდებით ყოველდღიურ საპროტესტო აქციებს. რა გამხნევებთ და გაძლევთ პროტესტის გაგრძელების მუხტს?

სიმართლე გითხრათ, ეს პირველ რიგში, მე თვითონ მიკვირს.

მე თვითონ მიკვირს, იმიტომ, რომ ჯერ ჩემი და შემდეგ სხვების დაკავებაც შოკი იყო და ამის შემდეგ თუ საერთოდ ნაბიჯს გადავდგამდი, არ მეგონა. დაკავების შემდეგ ამხელა ფინანსური წნეხი მოჰყვა ამ ყველაფერს. ჯერ იყო 500-ლარიანი, მერე სამჯერ, ბათუმსა და თბილისში – 5 000-5 000-ლარიანი. მაქსიმალურად ვიბრძოლებ და გავასაჩივრებ ყველა ჯარიმას, მაგრამ საბოლოოდ თუ მაინც მომიწევს არჩევანი, ყადაღას ვამჯობინებ, რომ გადავიხადო, რადგან ყველა დამსაქმებელი ითხოვს შენს საბანკო ბარათს, რათა ხელფასი შენამდე მოიტანონ. მე უხელფასოდ ვერ გავჩერდები.

თუ ასე იქნება, საბოლოოდ მომიწევს სწავლაზე უარის თქმა.

• ახლა როგორ ირჩენთ თავს?

ფიზიკური სამუშაოებია ქალაქში. ტრაილერის დაცლა იქნება, ავეჯის გადაადგილება და ა.შ. მეგობრები მირეკავენ, თუ გამოჩნდება რამე. გავდივართ, ვმუშაობთ და არ გვეთაკილება. ჩვენ ყველამ კარგად ვიცით, რომ მუშაობის გარეშე ჰაერიდან ფული არ ჩამოცვივდება, არავინ არაფერს არ მოგცემს და საკუთარი თავი ჩვენვე უნდა ვარჩინოთ.

• როგორი გახდა ახალგაზრდების ცხოვრება საქართველოში, როცა ავტობუსის გაჩერებები სავსეა სტიკერებით: „თავისუფლება რეჟიმის ტყვეებს“, როცა თქვენი ასაკის სტუდენტები მეტროში ტრანსპარანტებით ჩადიან – „თავისუფლება ბათუმელ მედროშეს“, „თავისუფლება მზია ამაღლობელს“… როგორ ფიქრობთ, რისი ნაწილი ხართ თქვენ ახლა და როგორია თქვენი ცხოვრება?

გასართობად ან ფილმის სანახავად წასვლა მართლა აღარ მახსოვს როგორი შეგრძნებაა. მსგავს სიტუაციაში დიდი ხანია აღარ ვყოფილვარ. ერთი და მთავარი შეგრძნება გვაქვს ყველას – ერთი დიდი ოჯახი ვართ და ამ ოჯახის თითოეული წვერი ვართ თავად ჩვენ. ამ ერთობის გარეშე უბრალოდ ვერ გავძლებთ.

მათ იციან, რომ არ დავნებდებით, არ გავჩერდებით, რადგან გული გვტკივა იმ ყველაფერზე, რასაც ახლა ვუყურებთ. ვიღაცები მართლა წავლენ, დაიხურავენ ქუდს, დატოვებენ ქვეყანას, ასაკის ამბავიცაა.

ეს ქვეყანა ვის რჩება? ახალგაზრდებს. ეს ბრძოლა ჩვენია და ის მოსაგებია.

ჩვენ ბებიების და ბაბუების თაობა გვიყვებოდა საბჭოთა კავშირზე, მშობლების თაობა იმაზე, თუ დამოუკიდებელ საქართველომდე რამდენად რთული გზა გაიარეს, რათა ჩვენამდე მოეტანათ და ახლა ჩვენ ვხედავთ, რომ მშობლების ბრძოლას კი არ შევუერთდით, ბებია-ბაბუების გზის გავლა გვიწევს, ისევ თავიდან. იქნებ ჩვენს შემდეგ, ერთხელ და სამუდამოდ, ერთიანი, დამოუკიდებელი და მარწუხებისგან გათავისუფლებული გახდეს ეს ქვეყანა.

ჩემმა პატარა ძმამ, რომელიც ახლა 11 წლისაა, მაინც უნდა იცხოვროს მისი სტუდენტობის და ახალგაზრდობის პერიოდში ისე, როგორც მე ჯერ არ მიცხოვრია.

• დგება „ხალხის გაზაფხული“?

რეალობას უნდა გავუსწორო თვალი, ილუზიებში ვერ ვიფრენ. გაზაფხული ჯერ არ მოდის. ჩვენ თვითონ უნდა მოვიყვანოთ და ამ გაზაფხულთან ერთად ახალი იდეები, კვირტები გვჭირდება. მე მჯერა, რომ ერთიანი ძალისხმევით მოვიმკით დამსახურებულ ნაყოფს. სხვანაირად არ გამოვა.

ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში შეტანილი ბოლო ცვლილებით, შეკრებისა და მანიფესტაციის დროს გზის „ხელოვნურად გადაკეტვისას“ შს სამინისტროს მიეცა უფლება შეადგინოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი და დააჯარიმოს მოქალაქე 5000 ლარით. რა გავლენა იქონია ჯარიმებმა პროტესტზე და რა უნდა გააკეთონ დაჯარიმებულებმა? – ამ თემაზე „ბათუმელები“ საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის ყოფილ თავმჯდომარეს, იურისტ ნიკა სიმონიშვილს ესაუბრა.

• ბატონო ნიკა, მას შემდეგ რაც „ოცნების“ ხელისუფლებამ ფონდების დაყადაღება დაიწყო, სოციალურ ქსელებში ყოველდღე ჩნდება პოსტები დაჯარიმებულების 1 ლარით დახმარებაზე. როგორ შეიძლება დავეხმაროთ პროტესტის მონაწილეებს ჯარიმების გადახდაში? ან აქვს კი აზრი ჯარიმის გადახდას, იმის გათვალისწინებით, რომ ხვალ შეიძლება ისევ დააჯარიმონ კონკრეტული ადამიანი? რა შეიძლება იყოს გამოსავალი ასეთ დროს?

აქ ორად უნდა გავყოთ ეს საკითხი.

7 თებერვლამდე ჩვენ გვქონდა მოცემულობა, როდესაც სასამართლო იღებდა გადაწყვეტილებას, სასამართლო აჯარიმებდა. როცა დადგენილებას ჩააბარებენ პირს, აქედან 7 დღის ვადაში უნდა გადაიხადოს ჯარიმა, რადგან გასაჩივრება ამ დადგენილების მოქმედებას არ აჩერებს.

მაგრამ აქ გვაქვს სხვა შემთხვევებიც, როცა 7 თებერვლის შემდგომ გზის გადაკეტვაზე შს სამინისტრო აჯარიმებს პირდაპირ. ანუ 7 თებერვლის შემდგომ შემთხვევებზე ბევრად მარტივად არის აქ საქმე, რადგან ასაჩივრებ სამართალდარღვევის ოქმს და ეს გასაჩივრება ძალიან ბევრ თვეს წაიღებს, რადგან შსს-ს გადაწყვეტილების შემდეგ შეგიძლია დავა გააგრძელო სასამართლოში და სააპელაციოშიც შეიძლება გასაჩივრება. სააპელაციომ შეიძლება არ მიიღოს საქმე არსებით განხილვაში და გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 30 დღეში უნდა გადაიხადო ჯარიმა, მაგრამ თუ ამდენ საქმეს სასამართლოში წაიღებენ, წარმოიდგინეთ იქ რა კოშმარი იქნება.

დიდი ხნის განმავლობაში ჩერდება ამ ჯარიმის მოქმედება, ამიტომ სწრაფი ეფექტი ამას არ აქვს. მაგრამ სასამართლოს დაჯარიმებულებზე ეფექტი არის შედარებით სწრაფი.

მართალია, სასამართლოც გადატვირთულია ასეთი საქმეებით, მაგრამ აქ განხილვა ბევრად უფრო სწრაფად მიდის და დადგენილების ჩაბარებიდან 6 დღის განმავლობაში ვალდებული ხარ გადაიხადო ჯარიმა. დადგენილების გასაჩივრება კი ჯარიმის გადახდის ვალდებულებას არ აჩერებს.

ამიტომ, 7 თებერვლამდე გზის გადაკეტვის საქმეებთან დაკავშირებით უფრო იქმნება ეს ფინანსური კრიზისი, რადგან მოქმედება უფრო სწრაფია ამ საქმეებთან მიმართებით. შსს-ს ჯარიმებს სწრაფი ეფექტი არ მოუტანია, მაგრამ სასამართლოს მიერ დაჯარიმებულებზე ეს ეფექტი არსებობს.

• ელექტრონული პორტალი რომ აამოქმედეს, მუშაობს? თუ მაინც აქვთ ვალდებულება პირდაპირ ჩააბარონ მოქალაქეს დაჯარიმების ოქმი?

უნდა ჩაგაბარონ. ჩაბარების გარეშე ვერსად ვერაფერს ვერ გამოაქვეყნებენ. იყო რაღაც შემთხვევები, როცა ელექტრონული საჯარიმო ქვითრები აღმოჩნდა ამ პორტალზე, მაგრამ ამას უფრო ტექნიკურ შეცდომას ვაბრალებ, ვიდრე იმას, რომ რაღაც განზრახ გაკეთებული იყო. ეს ამბავი რომ გავავრცელეთ, ამის შემდეგ გაასწორეს ეს ყველაფერი.

ზოგადად, ამ ქვეყანაში სიფრთხილის და სიფხიზლის წარმოუდგენელი მასშტაბები უნდა გამოვიჩინოთ, რადგან რეპრესიული რეჟიმია ქვეყანაში, რომ არ გამოგვრჩეს რაიმე შემთხვევა. მაგრამ ორი ჩაბარების მცდელობის გარეშე ვერსად ვერაფერს ვერ გამოაქვეყნებენ.

თუმცა, არც იმას გამოვრიცხავ, რომ შეიძლება მოიტყუონ, თქვან, რომ ჰქონდათ ორი ჩაბარების მცდელობა და უარი განაცხადაო, რადგან ამას აკეთებს თბილისის მერია. ბევრი შემთხვევა იყო ამის. ამ ქვეყანაში ჯუნგლის კანონი მოქმედებს უკვე და რადგან სამართალს და წესებს მნიშვნელობა აღარ აქვს, უფრო მეტად უნდა ვიფრთხილოთ.

თუ ამ წესის გვერდის ავლასაც შეეცდებიან, არც ეს უნდა გაგვიკვირდეს, რადგან სასამართლო ყველაფერზე ბეჭედს ურტყამს.

• თუ ვერ გადაიხდიან მოქალაქეები ჯარიმებს, რა მოხდება, რა შეიცვლება დაჯარიმებული მოქალაქისთვის? თუ არსებობს რაიმე სტატისტიკა აღსრულებასთან დაკავშირებით?

რამდენ პირზე დაიწყო იძულებითი აღსრულება, ამ სტატისტიკის თქმა რთულია, რადგან ეს მონაცემები უნდა ჰქონდეს შს სამინისტროს. სააღსრულებო ფურცელს ყველა შემთხვევაში სასამართლო გამოწერს, ამიტომ სასამართლოსაც უნდა ჰქონდეს ამის სტატისტიკა.

მეეჭვება, რომ ასეთი ბევრი შემთხვევა იყოს, რადგან, როგორც ვიცი, საზოგადოებამ გაიგო, რომ ეს ოქმები უნდა გაასაჩივრონ.

პრობლემა არის იმაში, რომ არც კანონმდებლობა და არც პრაქტიკა ადამიანის უფლებების საერთაშორისო სამართალს არ შეესაბამება და ეს პირდაპირ გვითხრა ეუთო-ოდირმა. და ის, რომ აღსრულების კომპონენტში ან თუნდაც პირის ხელმეორედ დაჯარიმების კომპონენტში არ არის კანონმდებლობა, ეს არის ამ ყველაფრის გვერდითი ეფექტი.

ამ კანონმდებლობის მიზანი არის ის, რომ პროტესტში მყოფ ადამიანებს მაქსიმალურად ფინანსურად გაუსწორდნენ. აქ ადამიანის უფლებების კონსტიტუციური, კონვენციური სტანდარტი არავის ადარდებს.

•  არსებობს იმის საშიშროება, რომ დაყადაღებული სახლი ან ავტომანქანა გაუყიდონ ადამიანებს?

იძულებით აღსრულებაზე თუ წავიდა საქმე, შესაძლებელია, რომ პირის საკუთრებაში არსებული ნებისმიერი ქონება გაიყიდოს ამ ჯარიმის აღსასრულებლად. ეს შეიძლება იყოს საბანკო ანგარიშზე არსებული თანხის გამოყენება, შეიძლება იყოს მოძრავი და უძრავი ნივთები.

თუ დაჯარიმებულ პირს არ აქვს არანაირი ქონება, მაშინ უბრალოდ აღსრულება ვერ მოხდება. ამაზე ხანდაზმულობის ვადა არის 5 წელი, ამის შემდეგ კი სააღსრულებო წარმოება შეწყდება. თუ რა თქმა უნდა, არ გააგრძელეს ხანდაზმულობის ვადა.

• მაგალითად, სტუდენტების დიდი ნაწილი სწავლის პარალელურად მუშაობს და ამით იხდის ბინის ქირას და სწავლის საფასურსაც. დაჯარიმების შემთხვევაში, ვეღარ აიღებენ ხელფასს, ავტომატურად ჩამოეჭრება?

ერთადერთი, რასაც ვერ შეეხება სახელმწიფო, ეს არის საარსებო მინიმუმი. ანუ, 250 ლარს ზემოთ რა თანხაც ექნება მოქალაქეს, შეიძლება შეეხონ.

მაგალითად, სოციალურ გასაცემებს, პენსიას, სახელმწიფო ვერ ეხება. ამაზე ყადაღის გავრცელება არ შეიძლება. პენსიონერს პენსიას ვერ დაუყადაღებენ, მაგრამ თუ მას აქვს რაიმე უძრავ-მოძრავი ქონება, მასზე ყადაღას გაავრცელებენ.

• არსებობს იმის საშიშროება, რომ ამ ჯარიმებმა საერთოდ ჩააქროს პროტესტი?

ფაქტია, რომ ჯარიმების შიშმა უკვე იქონია გავლენა საზოგადოების ნაწილზე და ბევრი ადამიანი ნამდვილად შეაშინა, რადგან შეიძლება უმიზეზოდ დაჯარიმებული აღმოჩნდე დასაბუთების გარეშე, სრულიად ბუნდოვან გარემოებაში. და არა მარტო ის, რომ 5 000 ლარია ჯარიმა, ასეთი ბუნდოვანება კანონმდებლობაში თუ პრაქტიკაში, რა თქმა უნდა ადამიანს შიშს უჩენს.

ამიტომ ეს შიშს იწვევს და ამას ემატება ისიც, რომ ის ფონდები დააყადაღეს, რომლებიც ეხმარებოდნენ პროტესტის მონაწილეებს ამ ჯარიმების გახდაში. რა თქმა უნდა ადამიანები ცდილობენ თავად იპოვონ გამოსავალი და იქნება ეს 1 ლარი თუ სხვა თანხა, პირდაპირ დაჯარიმებულს ჩაურიცხონ ანგარიშზე, მაგრამ საბოლოდ, ამას მაინც აქვს თავისი უარყოფითი ფსიქოლოგიური ეფექტი აქვს.

• რამე გამოსავალი დარჩა?

სამართლებრივი ბრძოლისკენ მე თვითონაც მოვუწოდებ ადამიანებს, რომ გაასაჩივრონ სამართალდარღვევის ოქმები და ჩემი ჯარიმაც გასაჩივრებული მაქვს. იმიტომ კი არა, რომ სამართლიან განხილვას მოველი, არამედ ესეც არის დიდი ბრძოლის ნაწილი და დიდი ბრძოლა კი საბოლოო ჯამში გადის პოლიტიკურ ბრძოლაზე. ამიტომ, მე ამ ეტაპზე, სხვა გამოსავალს ვერ ვხედავ.

ამავე თემაზე: გზამკვლევი იურისტისგან: რა უნდა ვქნა, თუ პოლიციამ 5000-ლარით დამაჯარიმა გზის გადაკეტვის მუხლით

ევროსაბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისარმა მაიკლ ო’ფლაჰერტიმ დღეს, 26 მარტს, გამოაქვეყნა მემორანდუმი საქართველოში ადამიანის უფლებების მდგომარეობის შესახებ.

ადამიანის უფლებათა კომისარი წერს, რომ საქართველოში ყოფნისას ციხეში მოინახულა ჟურნალისტი და მედიამენეჯერი მზია ამაღლობელი.

„მისი გახანგრძლივებული წინასწარი პატიმრობა გაუმართლებელია“, – აცხადებს მაიკლ ო’ფლაჰერტი.

რეკომენდაციებში ადამიანის უფლებათა კომისარი წერს, რომ საქართველოს ხელისუფლებამ სასწრაფოდ უნდა მიიღოს ზომები მზია ამაღლობელის წინასწარი პატიმრობიდან გასათავისუფლებლად და უზრუნველყოს მისი ყველა უფლება სამართალწარმოებასა და უდანაშაულობის პრეზუმფციაზე.

მემორანდუმს წინ უძღოდა კომისრის ვიზიტი საქართველოში 2025 წლის 21-23 იანვარს.

კომისარი აღნიშნავს, რომ მომიტინგეებისა და ჟურნალისტების მიმართ არასათანადო მოპყრობის სარწმუნო ცნობების მიუხედავად, არც ერთი სამართალდამცველი არ იქნა პასუხისგებაში მიცემული მაშინ, როდესაც პროტესტის მონაწილეების მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნა მიმდინარეობს.

კომისარი ხაზს უსვამს ნიღბიანი პოლიციელების სათანადო იდენტიფიკაციის გამოწვევას, როგორც ანგარიშვალდებულების დაბრკოლებას. მისი რეკომენდაციაა, ანგარიშვალდებულების გასაძლიერებლად ყველა სამართალდამცველმა ატაროს განმასხვავებელი მაიდენტიფიცირებელი ნიშანი. კომისარი ასევე მოუწოდებს ხელისუფლებას, გადადგას ყველა საჭირო ზომა მომიტინგეების მიმართ არასათანადო მოპყრობის შემთხვევების ეფექტური გამოძიების უზრუნველსაყოფად, მათ შორის სპეციალური საგამოძიებო სამსახურის დამოუკიდებლობისა და ეფექტურობის გაძლიერების გზით.

ევროპის საბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისარი გამოთქვამს შეშფოთებას საქართველოს კანონებში შეკრების თავისუფლების მარეგულირებელი ბოლო ცვლილებების გამო, რომლებიც აწესებს არასათანადო შეზღუდვებს მომიტინგეებისთვის, აფართოებს სამართალდამცავი უწყებების უფლებამოსილებებს და აწესებს უფრო მკაცრ ჯარიმებს პროტესტთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული სამართალდარღვევებისთვის.

„საკანონმდებლო ცვლილებებიდან უმეტესობა შეუთავსებელია კანონიერების, აუცილებლობისა და პროპორციულობის პრინციპებთან“, — აცხადებს კომისარი და რეკომენდაციას უწევს აღნიშნული კანონების ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობაში მოყვანას.

კომისარი შეშფოთებულია ჟურნალისტების საქმიანობაში ჩარევის გამო, რაც გამოიხატა საპროტესტო აქციების დროს შევიწროებაში, ძალადობასა და დაშინებაში.

კომისარი ასევე გამოხატავს შეშფოთებას სამოქალაქო საზოგადოებისთვის სივრცის შემცირების გამო, მათ შორის არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და უფლებადამცველების წინააღმდეგ გაჩაღებული რიტორიკისა და გადაწყვეტილების მიღების პროცესში სამოქალაქო საზოგადოების ორგანიზაციების ჩართულობის ნაკლებობის გამო. ევროსაბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისარი უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის კანონის გაუქმებისკენ მოუწოდებს.

კომისარი გამოთქვამს შეშფოთებას ლგბტი ადამიანების მიმართ ძალადობისა და დისკრიმინაციის დონეზე.

„ხელისუფლებამ უნდა შეწყვიტოს ლგბტი ადამიანების ყოველგვარი სტიგმატიზაცია და უზრუნველყოს შევიწროებისა და ძალადობის ყველა შემთხვევის ეფექტიანად გამოძიება. ხელისუფლებამ ასევე უნდა გააუქმოს კანონი ოჯახური ფასეულობებისა და არასრულწლოვანთა დაცვის შესახებ, რომელიც უზრუნველყოფს ლგბტი ადამიანების დისკრიმინაციის სამართლებრივ საფუძველს და განახორციელოს ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებები ლგბტი ადამიანების უფლებებთან დაკავშირებით“, — აცხადებს კომისარი.

სინდისის პატიმარმა, ირაკლი ქერაშვილმა ციხიდან წერილი გამოაგზავნა, რომლითაც ის მებრძოლ ქართველ ქალებს მადლობას უხდის.

„ბათუმელები“ უცვლელად გთავაზობთ სინდისის პატიმრის წერილს.

“ეს წერილი მინდა დავიწყო მადლობით. მადლობა ქართველ ქალებს, დედებს და დებს.

მადლობა, მხარდაჭერა და სოლიდარობა სინდისის პატიმარ, ძლიერ და გაუტეხელ ქალს, მზია ამაღლობელს!

„გავრილოვის ღამიდან“ მოყოლებული არა ერთგზის მითქვამს ეს სიტყვები – „ამ პროცესში ქალების იმედი უფრო მაქვს“.

ჯერ კიდევ გნეუს პომპეუსის ლაშქრობის დროინდელ ისტორიულ წყაროებში ვხვდებით ამბავს, თუ როგორ შეუპოვრად იბრძოდნენ „ქართველი ამორძალები“.

არაერთხელ ვიყავი ქალების მარშის მონაწილე და მინდა გითხრათ, რომ ვამაყობ თქვენით.

დღეს უშიშარ ქალთა, დედათა, დათა და ცოლთა წვლილი ჩვენს ბრძოლაში უაღრესად დიდია!

არ შემიძლია არ შევეხო იმ უძლიერეს ემიგრანტ დედებს, რომელნიც გადახვეწილნი არიან შორს სამშობლოსგან და ოჯახებისგან, რათა უზრუნველყონ მათი შვილები და ოჯახები, ქვეყნის ეკონომიკაც მათზე დგას. თქვენ გმირი დედები ხართ, როგორც დედაჩემი.

მე ვიცი, რომ სულ მალე ერთად ავაშენებთ ისეთ საქართველოს, როგორზეც ვოცნებობთ!

თქვენ, ქართველი ქალები, ჩვენი დროის მარო მაყაშვილები ხართ. და ეს ფაქტი მე მარწმუნებს, რომ ჩვენ აუცილებლად გავიმარჯვებთ. გავიმარჯვებთ სახელოვნად!

პატივისცემით! თქვენი თანამებრძოლი ირაკლი ქერაშვილი“.

25 მარტს გაიმართა ირაკლი ქერაშვილის და სხვა 10 პატიმრის სასამართლო პროცესი, სადაც მოსამართლე ირაკლი შვანგირაძემ დარბაზში არ დაუშვა დამსწრეები.

მოსამართლემ სხდომაზე არ დაუშვა არც ირაკლი ქერაშვილის ემიგრანტი დედა, რომელიც საქართველოში შვილის დაპატიმრების შემდეგ ჩამოვიდა და უკან, იტალიაში დაბრუნებამდე შვილის ნახვის ბოლო შანსი ჰქონდა. ადვოკატებმა და ბრალდებულებლმა არაერთხელ მიმართეს მოსამართლეს გამონაკლისის დაშვების თხოვნით, რასაც პროკურორებიც არ ეწინააღმდეგებოდნენ, თუმცა მოსამართლემ განმარტა, რომ წესი წესია და პატიმრის დედას უარი უთხრა სასამართლო დარბაზში დაშვებაზე.

პროევროპული აქციების 11 მონაწილეს — ანდრო ჭიჭინაძეს, ონისე ცხადაძეს, რევაზ კიკნაძეს, ჯანო არჩაიას, გურამ მირცხულავას, ლუკა ჯაბუას, ვალერი თეთრაშვილს, გიორგი ტერიშვილს, ირაკლი ქერაშვილს, რუსლან სივაკოვსა და სერგი კუხარჩუკს ბრალდება წარდგენილი აქვთ სისხლის სამართლის კოდექსის 225-ე მუხლის მეორე ნაწილით, რაც ჯგუფურ ძალადობაში, ამ შემთხვევაში, პოლიციელებზე თავდასხმაში მონაწილეობას გულისხმობს. ბრალის დამტკიცების შემთხვევაში თითოეულ მათგანს 4-დან 6 წლამდე პატიმრობა ემუქრება.

საქართველოს მეხუთე პრეზიდენტი, სალომე ზურაბიშვილი დღეს, 26 მარტს, ლატვიის რესპუბლიკაში პრეზიდენტ ედგარს რინკევიჩს შეხვდა.

„ძალიან სასიამოვნოა საქართველოს მე-5 პრეზიდენტთან შეხვედრა რიგის სასახლეში. კიდევ ერთხელ დავადასტურე ლატვიის მტკიცე მხარდაჭერა საქართველოს ხალხის დემოკრატიული და ევროპული მისწრაფებების მიმართ“ – დაწერა რინკევიჩმა X-ზე სალომე ზურაბიშვილთან შეხვედრის შემდეგ.

სალომე ზურაბიშვილის პრესსამსახურის ცნობით, დღესვე უმაღლესი დონის შეხვედრები გაიმართება ლატვიის სეიმის სპიკერთან, სეიმის თავმჯდომარის მოადგილესთან და საგარეო კომიტეტის წევრებთან.

სალომე ზურაბიშვილი ლატვიაში ვიზიტს ანალიტიკური ცენტრის წარმომადგენლებთან შეხვედრით დაასრულებს, სადაც ქვეყანაში შექმნილი მდგომარეობისა და არსებული გამოწვევების შესახებ ისაუბრებს.

გუშინ, 25 მარტს, სალომე ზურაბიშვილი ვილნიუსში შეხვდა ლიეტუვის პრეზიდენტს, გიტანას ნაუსედას.

შეხვედრისას ხაზი გაესვა „ქართული ოცნების“ მზარდ, რეპრესიულ პოლიტიკას სამოქალაქო საზოგადოების, თავისუფალი და კრიტიკული მედიისა და პოლიტიკური სუბიექტების მიმართ. საუბარი ასევე შეეხო რუსეთიდან მომდინარე ჰიბრიდულ საფრთხეებს.

„თუ ვივარაუდებთ, რომ ფრიდრიხ მერცი გახდება გერმანიის ახალი კანცლერი, მეეჭვება, რომ „ოცნებამ“ შეძლოს მასთან საერთო ენის გამონახვა. მერცი პრინციპული პოლიტიკოსია, ის განსაკუთრებით უჭერს მხარს უკრაინას და მგონია, რომ რეჟიმი, რომელიც რეალურად რუსეთის მხარესაა და უკრაინის წინააღმდეგ, მერცთან საერთო ენას ვერ გამოძებნის,“ – მიიჩნევს ბუნდესტაგის საგარეო პოლიტიკის მრჩეველი მიხეილ სარჯველაძე.

2025 წლის 24 მარტს გერმანიამ სანქციები დაუწესა ქართველ ოფიციალურ პირებს, რომლებიც საპროტესტო აქციების დარბევაზე არიან პასუხისმგებელნი.

რა იცვლება „ოცნების“ წარმომადგენლების დასანქცირებით გერმანია -საქართველოს ურთიერთობაში? – „ბათუმელებმა“ ბუნდესტაგის საგარეო პოლიტიკის მრჩეველთან, მიხეილ სარჯველაძესთან ინტერვიუ ჩაწერა.

• ბატონო მიხეილ, გერმანიამ სანქციები დაუწესა ქართველ ოფიციალურ პირებს, რომლებიც დარბევაზე არიან პასუხისმგებელნი. რას ნიშნავს ამ ტიპის სანქციების დაწესება გერმანიის მხრიდან, რა იცვლება ამით? 

ეს არის სანქციების მეორე ტალღა, რომელიც გერმანიამ დაუწესა „ქართული ოცნების“ წარმომადგენლებს, მათ შორის, მაღალჩინოსნებს.

მოგეხსენებათ, გერმანიამ პირველი სანქციები დააწესა 2024 წლის დეკემბრის ბოლოს იმ პირებთან მიმართებაში, რომლებიც საქართველოში მომიტინგეებისა და ოპოზიციის წევრების მიმართ ძალადობაზე იყვნენ პასუხისმგებელნი. სანქციების მეორე ნაკადის შემთხვევაში არ ვიცით, ვინ დასანქცირდნენ, რადგან გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტრო არ ასახელებს ხოლმე სახელებსა და გვარებს. ქვეყანაში შესვლაზე დამატებითი აკრძალვები დაუწესდათ „ქართული ოცნების“ ოფიციალურ პირებს და არ არის გამორიცხული, სანქციები „ქართული ოცნების” მთავრობის წარმომადგენლებზეც ვრცელდებოდეს.

ეს ნიშნავს წნეხის კიდევ გაძლიერებას „ქართულ ოცნებაზე“ გერმანიის ამჟამინდელი ხელისუფლების მიერ, რომელსაც ოლაფ შოლცი ხელმძღვანელობს.

ეს ჯერ კიდევ მოქმედი ხელისუფლებაა გერმანიაში, ვიდრე არ ჩამოყალიბდება ახალი ხელისუფლება. სავარაუდოდ უახლოეს ხანში მოხდება ახალი სამთავრობო კოალიციის დაკომპლექტება და მერე უკვე ვნახავთ, თუ რა კურსს აირჩევს გერმანიის ახალი მთავრობა „ქართულ ოცნებასთან“ დაკავშირებით.

მსგავსი სანქციების დაწესების შემთხვევაში ძირითადი ორგანიზატორი, შინაარსობრივად თუ ტექნიკურად, როგორც წესი, გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტროა, რომელსაც „მწვანეთა“ წარმომადგენელი ხელმძღვანელობს. ,,მწვანეები” ახალ ხელისუფლებაში არ იქნებიან, თუმცა ახალ მთავრობაში წამყვანი ძალა კავშირი იქნება, რომელიც „ქრისტიან-დემოკრატიული“ და „ქრისტიან-სოციალური“ პარტიებისგან შედგება.

მე მგონია, რომ სანქციების პოლიტიკა არ შეწყდება. პირიქით, წნეხი „ქართულ ოცნებაზე“ ქვეყანაში ავტორიტარიზმის დამყარებისა და დემოკრატიისთვის ძირგამომთხრელი ქმედებების გამო, ჩემი აზრით, კიდევ უფრო გაიზრდება.

• წნეხი ახსენეთ. თქვენი დაკვირვებით, რა სახის წნეხია სანქცია „ქართული ოცნებისთვის“ ევროპის ერთ–ერთი ლიდერი ქვეყნისგან? 

ვფიქრობ, რომ ამ ეტაპზე გარდამტეხი ცვლილების გამოწვევა ამ შედარებით მცირე განზომილების სანქციებს არ შეუძლია. თუმცა ის უქმნის დისკომფორტს „ქართულ ოცნებას“ და ამით მიზანს აღწევს.

მსგავსი ტიპის სანქციები, რომელიც ვიწრო ჯგუფით შემოიფარგლება, მგონია, რომ რეჟიმის ქმედითუნარიანობაზე განსაკუთრებულ ზეგავლენას ვერ მოახდენს. ამიტომ საჭიროა სანქციების გაფართოება და სხვა ევროპული ქვეყნების გააქტიურება ამ მიმართულებით.

თუმცა არ უნდა გვქონდეს ილუზია, რომ მხოლოდ სანქციებს შეუძლია „ქართული ოცნების“ ავტორიტარული კურსის შეჩერება.

• დასანქცირების შემდეგ რამდენად რჩება „ოცნების“ ანტიკონსტიტუციურ ხელისუფლებას რესურსი, გამონახოს საერთო ენა მერცის ახალ მთავრობასთან? 

ვხედავთ, რომ რეალურად გერმანია-საქართველოს ურთიერთობა ბოლო 35 წლის მანძილზე ყველაზე დაბალ ნიშნულზეა. მას შემდეგ, რაც გერმანია გაერთიანდა, „ცივი ომის“ დასრულების შემდეგ მსგავსი ცუდი ურთიერთობა გერმანიასა და საქართველოს შორის პოლიტიკურ დონეზე არ ყოფილა.

„ქართულ ოცნებას“ არ ჰყავს ელჩი გერმანიაში გასული წლის ოქტომბრიდან. როცა ქვეყანას არ ჰყავს ელჩი ევროკავშირის ყველაზე ძლიერ სახელმწიფოში, ეკონომიკური თვალსაზრისით, ეს უკვე ქვეყნის იზოლაციისა და ორმხრივი ურთიერთობების გაუარესების სიმპტომია.

გარდა ამისა, სავარაუდოდ, „ქართულ ოცნებას“ ურთიერთობების დალაგების გარკვეული, თუმცა მცდარი მოლოდინები გაუჩნდა, როცა გასული წლის შემოდგომაზე გერმანია პოლიტიკურ კრიზისში აღმოჩნდა და სამთავრობო კოალიცია „თავისუფალმა დემოკრატებმა“ დატოვეს.

„ქართული ოცნება“ შეეცდება, რომ გერმანიის ახალ ხელისუფლებასთან გააუმჯობესოს ურთიერთობები. მე მგონია, რომ ამას ისინი ვერ შეძლებენ ერთი მარტივი მიზეზის გამო – „ქართული ოცნება“ არ არის მზად წავიდეს დათმობაზე და შეწყვიტოს ავტორიტარული პოლიტიკის გატარება, რადგან ამ შემთხვევაში პარტიას ძალაუფლების დათმობაც მოუწევს. შესაბამისად, თუ „ქართული ოცნება“ დათმობებზე არ წავა, არ შეიცვლება გერმანიის პოზიცია.

თუ ვივარაუდებთ, რომ ფრიდრიხ მერცი გახდება გერმანიის ახალი კანცლერი, მეეჭვება, რომ „ოცნებამ“ შეძლოს მასთან საერთო ენის გამონახვა. მერცი პრინციპული პოლიტიკოსია, ის განსაკუთრებით უჭერს მხარს უკრაინას და მგონია, რომ „ქართული ოცნების“ რეჟიმი, რომელიც რეალურად რუსეთის მხარესაა და უკრაინის წინააღმდეგ, გერმანიის ახალ კანცლერთან საერთო ენას ვერ გამოძებნის.

• გერმანიას ვეღარ ვცნობთო – რამდენიმე დღის წინ თქვა ირაკლი კობახიძემ, როცა გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ უკანონო პატიმრობაში მყოფი ჟურნალისტის, მზია ამაღლობელის დაუყოვნებლივ გათავისუფლება მოითხოვა. თქვენი აზრით, რის მიღწევას ცდილობს მსგავსი რიტორიკით „ოცნების“ პრემიერი? 

როგორც იცით, ეს არ იყო პირველი შემთხვევა – გერმანიის ელჩზე საქართველოში ხშირია ვერბალური თავდასხმა: მაგალითად, კალაძემ მას მავნებელი უწოდა. გერმანია „ოცნებამ“ ღიად დაადანაშაულა იმაში, რომ თითქოს ის ჩართულია „დიპ სთეითის“ და გლობალური ომის პარტიაში, ანუ „ქართული ოცნების“ წარმოსახვასა და პროპაგანდაში არსებულ ანტიქართულ ალიანსში.

ჩემი აზრით, „ქართულ ოცნებას“ ჰქონდა მცდელობა, როცა გერმანია აქტიურად უჭერდა და უჭერს მხარს დემოკრატიულ პროტესტს საქართველოში და ქვეყნის ევროკავშირში ინტეგრაციას, გერმანია წარმოეჩინა, როგორც გლობალური შეთქმულების ნაწილი. ასე „ქართული ოცნება“ საკუთარი თავის მშვიდობის გარანტად პოზიციონირებას და საქართველო-ევროკავშირის ურთიერთობების საბოტაჟს ცდილობდა, რაც ამ ეტაპზე შეძლო კიდეც.

• როგორ აისახება ეს პროცესი ხალხზე? უკვე შეაჩერა გერმანიამ, მაგალითად, სტუდენტებისთვის განკუთვნილი სამეცნიერო პროგრამები…

„ქართული ოცნების“ გადაწყვეტილებები და რიტორიკა, ცხადია, ნეგატიურად აისახა საქართველო-გერმანიის ურთიერთობაზე. თქვენთან წინა ინტერვიუში ვისაუბრე იმაზეც, რომ გერმანიამ შეაჩერა 237 მილიონის ოდენობის პროექტები, გერმანიის განათლების სამინისტრომ კი, ფაქტობრივად, შეწყვიტა თანამშრომლობა საქართველოს განათლების სამინისტროსთან. ბუნებრივია, მსგავსი პროცესები ხელს შეუშლის ქართველ ახალგაზრდებს, მიიღონ განათლება გერმანიაში.

ამ დროს საქართველოსა და გერმანიას შორის ურთიერთობები კულტურის და განათლების სფეროში ყოველთვის ყველაზე თვალსაჩინო და აქტიური იყო. შესაბამისად, თანამშრომლობები უნივერსიტეტებს შორის შეჩერდება. ქართულ განათლების სექტორს და განსაკუთრებით ახალგაზრდებს, წვდომა გაურთულდებათ გერმანიის განათლების სისტემასა და სტიპენდიებზე.

რაც შეხება პოლიტიკურ ურთიერთობას, ჩვენ ვხედავთ ერთგვარ „ხელის არ ჩამორთმევის პოლიტიკას“. ორმხრივი ურთიერთობების შენარჩუნება ხდება მინიმალურ დონეზე, ფორმალურად, თუმცა, რეალურად ვხედავთ, რომ გერმანია ამ პროცესში, პირველ რიგში, ჩვენს საზოგადოებას უჭერს მხარს, იმ ადამიანებს, რომლებიც ავტორიტარიზმს არ ეგუებიან.

• თუ „ოცნება“ ჩამოიშორებს ამ დასანქცირებულ პირებს, შეიძლება მან თავი დააღწიოს იზოლაციას? 

არ მგონია, „ოცნებამ“ დასაჯოს საკუთარი გუნდის რომელიმე სანქცირებული წევრი. ასე რომ მოხდეს, ფაქტობრივად, ამით რეჟიმი აღიარებს, რომ ეს ადამიანები, მათ შორის, წამყვან პოზიციებზე მყოფი პირები, დემოკრატიას ზიანს აყენებდნენ მმართველი გუნდის დავალებით.

თეორიულად თუ დავუშვებთ იმას, რომ „ქართული ოცნება“ წავა გარკვეულ დათმობაზე, რასაც ითხოვს ოპოზიცია, იგივე რიგგარეშე არჩევნები, რომლის ჩატარებაც, ჩემი აზრით, არსებულ პირობებში არაფრის მომტანია, მაშინ გერმანიის პოზიცია დიდი ალბათობით შეიცვლება. თუმცა ვფიქრობ, რომ როგორც ანტიდემოკრატიული ძალა, „ქართული ოცნება“ ფიზიკურად ვერ წავა დათმობებზე, რადგან ის ამით საკუთარ სისუსტეს აღიარებს. სწორედ ამის გამო არ უნდა გვქონდეს მოლოდინი, რომ გერმანიის დამოკიდებულება „ქართული ოცნების“ მთავრობასთან მიმართებით შეიცვლება.

• თქვენ აღნიშნეთ, გერმანია ქართველ ხალხს უჭერს მხარსო. როგორ გამოდის „ოცნების“ წარმომადგენლების დასანქცირება ხალხის მხარდაჭერა? 

გერმანია გამოირჩევა ფრთხილი საგარეო პოლიტიკით. სანქციები არის იმის გამოხატულება, რომ რეალურად გერმანიას მოთმინების ფიალა აევსო „ქართულ ოცნებასთან“ დაკავშირებით.

განცხადებებით, რომლებსაც გერმანიის მოქმედი ხელისუფლების თუ პარლამენტის წარმომადგენლები აკეთებენ, მათ შორის, საგარეო საქმეთა მინისტრი თუ ცალკეული პარლამენტარები სხვადასხვა კომიტეტიდან, ისინი მკაფიოდ აცხადებენ, რომ გერმანია ქართველი ხალხის მხარეს დგას და ამით ყველაფერია ნათქვამი.

გერმანია ცალსახად მხარს უჭერს დემოკრატიულ საქართველოს და არა „ქართული ოცნების“ ავტორიტარულ პოლიტიკას.

მსგავსი მკაფიო განცხადებები კი, პირდაპირი მხარდაჭერაა იმ ადამიანების, რომლებიც უკვე თვეებია „ქართული ოცნების“ რეჟიმს აპროტესტებენ.

გერმანიამ შეაჩერა პროექტები განვითარების პოლიტიკის მიმართულებით, რაც, რა თქმა უნდა, მოსახლეობაზეც აისახება, თუმცა ეს არის ნიშანი, რომ გერმანიის მთავრობა არ აპირებს გააგრძელოს თანამშრომლობა ავტორიტარულ რეჟიმთან სრული სვლით.

მეორე მხრივ, გერმანიას ჯერჯერობით დღის წესრიგში არ დაუყენებია უვიზო რეჟიმის შეჩერება საქართველოსთვის, რადგან ბერლინს არ სურს „ქართული ოცნების“ პოლიტიკის გამო საქართველოს მოსახლეობას მიაყენოს ზიანი.

დღეს, 25 მარტს, თბილისის საქალაქო სასამართლოში ჯგუფურ დანაშაულში ბრალდებული 11 პირის სასამართლო პროცესი მიმდინარეობს. ბრალდებულების ახლობლებსა და ოჯახის წევრებს უკვე მესამე პროცესია, რაც სხდომათა დარბაზში შესვლის უფლებას არ აძლევენ.

მოსამართლე ირაკლი შვანგირაძემ უკვე მეორედ თქვა უარი სხდომის გახსნაზე. პროცესი ბრალდებულთა ახლობლებისა და სხდომაზე დამსწრეთა მსურველების, ასევე სადამკვირვებლო ორგანიზაციების წარმომადგენლების გარეშე გრძელდება.

სასამართლო სხდომაზე სინდისის პატიმარმა რეზო კიკნაძემ კიდევ ერთხელ განაცხადა, რომ უკანონოდ არის დატყვევებული რეჟიმის მიერ.

„მიმაჩნია, რომ უკანონოდ ვართ დატყვევებული, მტკიცებულებების გარეშე მოგვწყვიტეს ოჯახებს, ახლა იმის უფლებასაც არ გვაძლევთ, რომ სასამართლოზე ვნახოთ ჩვენი მშობლები? როგორი შეუგნებელი მონა უნდა იყო ადამიანი, რომ შვილს არ მისცე დედ-მამის ნახვის უფლება.

რა დააშავა დედაჩემმა მაია ლეკიშვილმა და მამაჩემმა ილია კიკნაძემ, რომ თავის შვილს ვერ ნახულობენ სასამართლოზე. თუ ჩემს მშობლებსა და დანარჩენი ბრალდებულების ახლობლებს არ დაასწრებთ სასამართლო პროცესზე, მე ამ ცირკში მონაწილეობას არ ვაპირებ.

მინდა, რომ დავტოვო დარბაზი.

და კიდევ ერთ რაღაცას დავამატებდი, სამი დღის წინ გიორგი ანწუხელიძის მკვლელი, სეპარატისტი ოსი მოკლეს. ის სეპარატისტი ოსი, რომელთანაც ბოდიშის მოხდას თქვენი ბელადი გავალებდათ და უნდა იცოდეთ, რომ ყველა მოღალატის ბოლო ასეთია და თქვენც მშვიდად ნუ დაიძინებთ ხოლმე ღამე.

საინტერესოა, მოასწარით თუ არა ბოდიშის მოხდა ამ სეპარატისტი ოსისთვის და ახლა გთხოვთ, დამატოვებინოთ დარბაზი, რადგან ამ ცირკში მონაწილეობას არ მივიღებ“- ასე მიმართა მოსამართლე ირაკლი შვანგირაძეს რეზო კიკნაძემ სასამართლო დარბაზში.

სხდომის სრულად გახსნის შუამდგომლობა დააყენა ანდრო ჭიჭინაძის ადვოკატმა, თორნიკე მიგინეიშვილმა. მან შუამდგომლობას დაურთო 130-მდე ადამიანის ხელმოწერა, რომლებიც სასამართლოს შენობასა და ეზოში იყვნენ და ითხოვდნენ სხდომაზე დასწრებას. მიგინეიშვილმა დააზუსტა, რომ სხდომაზე დასწრების სურვილი გაცილებით მეტ ადამიანს აქვს, მაგრამ ეს რაოდენობა იმიტომ წარადგინეს, რომ დარბაზში მხოლოდ ამდენი ადგილია.

ირაკლი შვანგირაძემ ისე თქვა უარი ამ შუამდგომლობის დაკმაყოფილებაზე, რომ არც კი შეუხედავს მოქალაქეთა ხელმოწერებისთვის.

შვანგირაძემ არც მონიტორები და არც სახალხო დამცველის წარმომადგენელი არ დაუშვა დარბაზში.

ნახეთ ვიდეო:

დღეს, 25 მარტს, საქართველოს მეხუთე პრეზიდენტი, სალომე ზურაბიშვილი ლიეტუვის სეიმის პლენარულ სხდომაზე სიტყვით გამოვიდა.

ზურაბიშვილმა გამოსვლისას ისაუბრა სინდისის პატიმრებზე, მათ შორის, მზია ამაღლობელის საქმეზე.

„ჩვენ დღეს ვართ ერი რეპრესიების ქვეშ. ჟურნალისტები, სამოქალაქო აქტივისტები, პოლიტიკოსები, მიჰყავთ პოლიციაში და მათ გაყალბებულ ბრალდებებს უყენებენ.

ახლა, როცა აქ ვდგავარ, საქართველოში ერთ-ერთი ცნობილი ხელოვანის [ანდრო ჭიჭინაძის და სხვა დაკავებულების] სასამართლო მიმდინარეობს და მას შეიძლება 11 წელი მიუსაჯონ არაფრის გამო, იმის გამო, რომ ის მშვიდობიანად აპროტესტებდა.

ხელისუფლება იყენებს რუსულ ტაქტიკას, ისინი იარაღად იყენებენ პოლიციას და მართლმსაჯულებას, საკუთარი მოქალაქეების წინააღმდეგ.

არის ცნობილი შემთხვევა, მზია ამაღლობელის საქმე, რომელიც ავტორიტეტული ჟურნალისტია, აშუქებდა საპროტესტო მოძრაობას; ასევე სტუდენტები, რომლებსაც ბრალს სდებენ ჯგუფურ ძალადობაში მონაწილეობაში.

ეს ადამიანები კრიმინალები არ არიან, ესენი არიან უბრალოდ მოქალაქეები, რომლებსაც სჯერათ თავისუფლების და მომავლის.

დემოკრატიული მომავლის რწმენა დღეს უკვე საკმარისია იმისათვის, რომ ციხეში ჩაგსვან. მათ, ვინც ემსახურება საქართველოს, ბრალს სდებენ ანტისახელმწიფოებრივ ქმედებებში, რომელიც პროკურატურის მიერ უნდა იყოს გამოძიებული.

რეპრესიები არ არის მხოლოდ პოლიტიკური, არის ფინანსურიც. ახალი, დრაკონული კანონები მიიღეს ამისთვის“ – განაცხადა სალომე ზურაბიშვილმა.

სალომე ზურაბიშვილი დღეს, 25 მარტს, ვიზიტის ფარგლებში ლიეტუვის რესპუბლიკის პრეზიდენტს, გიტანას ნაუსედასა და ლიეტუვის სეიმის თავმჯდომარეს, საულიუს სკვერნელისს შეხვდება.