ბათუმში, ზღვაში მშენებარე ხელოვნური კუნძულის გამო ბარცხანის პლაჟი უკვე გაქრა, პლაჟთან მდებარე მრავალწლოვანი ხეები კი გაჩეხის მოლოდინშია.
ტყეკაფის პასპორტის მიხედვით, მოსაჭრელად 45 ძირი ხეა აღრიცხული. აქედან მხოლოდ ერთი ძირია ზეხმელი, დანარჩენი – ჯანსაღია.
ამავე დოკუმენტის მიხედვით: „ტყითმოსარგებლე“ არის შპს „ამბასადორი ბათუმი აილენდი“; ჭრის სახედ მითითებულია – „სპეციალური“; ტყეკაფის გახსნის [ათვისების] თარიღის გასწვრივ კი გრაფა ცარიელია.
ბათუმი, ბარცხანა / ოდისეი დიმიტრიადის ქუჩაზე ეს ხეები „ტყეკაფშია“ აღრიცხული და დანომრილია. მარჯვნივ – ხელოვნური კუნძულის მშენებლობა / 18.04.2024
ტერიტორია, სადაც „ტყითმოსარგებლედ“ კომპანია „ამბასადორია“ მითითებული, საჯარო რეესტრის მიხედვით, ჯერ კიდევ ქალაქ ბათუმის მუნიციპალიტეტის საკუთრებაშია.
„ტყეკაფის“ 3 120 კვადრატულ მეტრ ფართობზე აღრიცხული და დანომრილია სხვადასხვა სახეობის ხეები: 8 ძირი კაკალი [მანჯურიის], 23 ძირი აკაცია; 2 ძირი თუთა, 1 ძირი პალმა [მარაოსებრი], 5 ძირი ცრუ ქაფური; 5 ძირი ჭადარი და 1 ძირი ალვის ხე.
„ტყეკაფი“ / სატელიტის ფოტო [„ტყეკაფის“ მიმდებარედ ზღვა ხელოვნური ნახევარკუნძულისთვის ხრეშითაა ამოვსებული]დოკუმენტების მიხედვით, ხეების აღსარიცხად აჭარის სატყეო სააგენტოსთვის „ამბასადორს“ 2024 წლის 13 თებერვალს მიუმართავს. ხეები კი ხელვაჩაურის სატყეო ადმინისტრაციამ იმავე წლის 15 თებერვალს აღრიცხა.
„ტყეკაფი“ მშენებარე ხელოვნური ნახევარკუნძულის მიმდებარედ / ბათუმი, ბარცხანა / 18.04.2025
„ტყეკაფის“ მიმდებარედ ხელოვნურად მოწყობილი 194 457 კვადრატული მეტრი ნაკვეთი კი, საქართველოს მთავრობამ ამბასადორს 1 ლარად საკუთრებაში უკვე გადასცა.
აღნიშნული ნაკვეთი იმ ერთ-ერთი ხელოვნური ნახევარკუნძულის ნაწილია, რომელსაც „ამბასადორი“ აშენებს. 1 ლარად გადაცემული ტერიტორია საჯარო რეესტრში ამ დრომდე არ არის რეგისტრირებული ცალკე საკადასტრო ერთეულად.
ტყეკაფის პასპორტში ეს ჭადარიც დანომრილია [N28] / მარცხნივ ხელოვნური ნახევარკუნძულის მშენებლობა და გამქრალი ბარცხანის პლაჟი / ბათუმი, 18.04.2025„ოცნების“ მთავრობის 2025 წლის 10 აპრილის განკარგულებით „ამბასადორი“ კიდევ ერთხელ გაათავისუფლეს სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვების ლიცენზიისაგან.
ამ განკარგულებით კომპანიას მისცეს უფლება ერთი წლის განმავლობაში მოიპოვოს 287 200 კუბური მეტრი სასარგებლო წიაღისეული [ქვიშა-ხრეში] ხელვაჩაურის ადმინისტრაციული ერთეულის მიმდებარე ტერიტორიაზე [ჯამში 14 ჰექტარზე].
ამასთან, „ამბასადორი“ ვალდებულია „ამ განკარგულების ძალაში შესვლიდან ერთი თვის ვადაში საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტში გადაიხადოს 374 ათას 609 ლარი“.
„ამბასადორი ბათუმი აილენდი“ ბოლოს ლიცენზიისგან 2024 წლის დეკემბერშიც გაათავისუფლეს და კომპანიას 371 100 კუბური მეტრი ქვიშა-ხრეშის მოპოვების უფლება მისცეს.
სახელმწიფო აუდიტის დასკვნით, საქართველოში არ არსებობს „ჰიდრომეტეოროლოგიურ და გეოლოგიურ მონაცემებზე დაფუძნებული ადრეული გაფრთხილების შეტყობინებების რისკის ქვეშ მყოფ მოსახლეობამდე მიღწევის გამართული და საიმედო პროცესი“.
აღნიშნულის ერთ-ერთ მიზეზად აუდიტი ქვეყანაში შესაბამისი სამართლებრივი ჩარჩოს არარსებობას ასახელებს, რომელიც განსაზღვრავდა გაფრთხილების მომზადების და გავრცელების პროცესებს და ამ პროცესში მონაწილე სუბიექტების პასუხისმგებლობებს.„ აღნიშნული პროცესის არარსებობა კი ამცირებს მზადყოფნისა და დროული რეაგირების შესაძლებლობებს“.
ამასთან, არ არის მკაფიოდ განსაზღვრული ბუნებრივი ფაქტორებით გამოწვეული საფრთხეების და რისკების იდენტიფიცირებაზე, ანალიზსა და შეფასებაზე პასუხისმგებელი უწყება; არ არსებობს ბუნებრივი კატასტროფების, საფრთხეებისა და რისკების შეფასების საინფორმაციო ბაზა.
„სამოქალაქო უსაფრთხოების ეროვნული გეგმის მოქმედი ვერსია საჭიროებს განახლებას, რადგან დოკუმენტში უფლებამოსილებები გაწერილია ისეთ ორგანიზაციებზე, რომლებიც ან გაუქმებულია, ან სხვა სახელწოდებით და სტრუქტურით აგრძელებენ საქმიანობას. აღნიშნულმა შესაძლოა გამოიწვიოს ეროვნული სისტემის სუბიექტებს შორის სამოქალაქო უსაფრთხოების სფეროში, თავიანთი კომპეტენციების ფარგლებში, არაეფექტიანი თანამშრომლობა და საგანგებო სიტუაციების არასათანადო მართვა.“ – წერია აუდიტის დასკვნაში.
ამავე დასკვნის მიხედვით საქართველოში მუნიციპალიტეტებს არ აქვთ შემუშავებული და დამტკიცებული საგანგებო სიტუაციის რისკის მართვის გეგმები.
„გაუმართავია ცენტრალურ და ადგილობრივ ორგანოებს შორის კომუნიკაცია და კოორდინაცია გაცემული რეკომენდაციების შესრულების მიზნით. ამასთანავე, შეზღუდულია ადგილობრივი თვითმმართველობების ჩართულობა ადრეული გაფრთხილების პროცესებში. მუნიციპალიტეტებში არ არსებობს ჰიდრომეტეოროლოგიური და გეოლოგიური მონაცემების გამოყენების ფორმალიზებული და თანმიმდევრული პრაქტიკა, რაც განაპირობებს ბუნებრივი კატასტროფების რისკების არასათანადო შეფასებას და არაინფორმირებული გადაწყვეტილებების მიღებას.“ – აცხადებს აუდიტი.
აუდიტის დასკვნით, მუნიციპალიტეტებს, გარემოს ეროვნულ სააგენტოსთან და შინაგან საქმეთა სამინისტროს საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურთან, უწყებათაშორისი თანამშრომლობის მომწესრიგებელი დოკუმენტები [კომუნიკაციის სტრატეგიები, პროტოკოლები, მემორანდუმები], რომლებიც განსაზღვრავს ინფორმაციის მიმოცვლის პროცესებს, არ აქვთ.
ასევე, არ არსებობს სამეცნიერო და ტექნიკურ ექსპერტებთან მუნიციპალიტეტების თანამშრომლობის [ბუნებრივი კატასტროფების რისკის შესახებ მონაცემების და ინფორმაციის სიზუსტით შეფასებისთვის] განმსაზღვრელი დოკუმენტაცია.
სახელმწიფო აუდიტის სამსახურმა „მეტეოროლოგიური, ჰიდროლოგიური და გეოლოგიური მონაცემების ადრეული გაფრთხილებებისთვის გამოყენების ეფექტიანობის ანგარიში“ 2024 წლის დეკემბრის ბოლოს დაამტკიცა და ის 2025 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა.
წყარო: სახელმწიფო აუდიტის სამსახური
აუდიტის დასკვნაში აღნიშნულია, რომ „უკანასკნელ ათწლეულებში, საქართველოს ტერიტორიაზე შეინიშნება სტიქიური მოვლენების სიხშირისა და ინტენსივობის ზრდის ტენდენცია, რასაც ეკონომიკურ ზარალთან ერთად, ხშირად ადამიანური მსხვერპლიც მოსდევს… ყველაზე მთავარ პრობლემად კი გახშირებული სტიქიური მოვლენებით გამოწვეული ბუნებრივი საფრთხეებისა და რისკების მართვაში არსებული ხარვეზები განისაზღვრა.“
აუდიტი რეკომენდაციას აძლევს ეროვნული უსაფრთხოების საბჭოს აპარატს, უზრუნველყოს კატასტროფის რისკის შემცირების ეროვნული სტრატეგიის შემუშავების პროცესის ორგანიზება და კოორდინაცია, ასევე ადრეული გაფრთხილების სისტემის ინტეგრირებული და ყოვლისმომცველი ჩარჩო დოკუმენტის შემუშავება, რომელიც, მათ შორის, განსაზღვრავს სისტემის მონაწილე სუბიექტების როლებს, პასუხისმგებლობებს, უწყებებს შორის თანამშრომლობის და კოორდინირების მექანიზმებს.“
აუდიტი აცხადებს, რომ ადგილობრივი მოსახლეობა, განსაკუთრებით, მოწყვლადი ჯგუფები აქტიურად უნდა იყვნენ ჩართული ადრეული გაფრთხილების სისტემების [EWS] შექმნისა და ფუნქციონირების პროცესებში, რათა იცოდნენ სწორედ იმ საფრთხეებისა და მოსალოდნელი ზემოქმედების შესახებ, რომელიც მათ მოწყვლადს ხდის. ამასთანავე, მათ უნდა შეეძლოთ ზომების მიღება ზიანის მინიმიზაციისათვის.
აუდიტი იშველიებს საქართველოს კონსტიტუციას, რომლის მიხედვითაც „მეტეოროლოგია და გარემოზე დაკვირვების სისტემა საქართველოს უმაღლეს სახელმწიფო ორგანოთა განსაკუთრებულ გამგებლობას მიეკუთვნება“ და რომ „ყველას აქვს უფლება დროულად მიიღოს სრული ინფორმაცია გარემოს მდგომარეობის შესახებ“.
აუდიტი ასევე ხაზს უსვამს, რომ ასოცირების შესახებ შეთანხმება ითვალისწინებს თანამშრომლობას ბუნებრივი კატასტროფების მართვის პროცესში. კერძოდ, თანამშრომლობა მიზნად ისახავს ბუნებრივი და ხელოვნური კატასტროფების პრევენციას, მათთვის მზადებას და მათზე რეაგირებას.
„მთავრობა პასუხისმგებელია ხელი შეუწყოს ადრეული გაფრთხილებისა და სხვა ტექნიკური სისტემების განვითარებას. ადრეული გაფრთხილების შესაძლებლობების გაძლიერებისა და ყველაზე მოწყვლადი ჯგუფების დასაცავად, მთავრობა უნდა თანამშრომლობდეს რეგიონულ და საერთაშორისო მთავრობებთან და სააგენტოებთან. მთავრობის მიერ ადგილობრივი თვითმმართველობების მხარდაჭერა ასევე მნიშვნელოვანია მათი საოპერაციო შესაძლებლობების განსავითარებლად.“ – წერს აუდიტი დასკვნაში.
ამავე დასკვნის მიხედვით, საქართველოს მთავრობის განკარგულებით მოწონებულია ქვეყნის მიერ შესასრულებელი ამოცანები, მათ შორის „კლიმატთან დაკავშირებული ექსტრემალური შემთხვევების და გარემოსთან დაკავშირებული სტრესებისა და კატასტროფების პროგნოზირების და ადრეული გაფრთხილების უზრუნველყოფა“, თუმცა, „ამ ამოცანის შესრულებაზე პასუხისმგებელ წამყვან უწყებად განსაზღვრულია სახელმწიფო უსაფრთხოების საბჭოს აპარატი, რომელიც ამ სახელწოდებით არ არსებობს… აუდიტის შედეგად ვერ დგინდება აღნიშნული ამოცანის შესრულებაზე პასუხისმგებელი სუბიექტი“.
დასკვნაში აღნიშნულია, რომ საქართველოს რელიეფი, ჰიდროგრაფიული ქსელი, მეტეოროლოგიური პირობები და გარემოზე მაღალი ანთროპოგენური ზეწოლა ქმნის პირობებს ისეთი კატასტროფების განვითარებისთვის, როგორებიცაა: ზვავი, მეწყერი, მდინარის მიერ ნაპირების გარეცხვა, წყალდიდობა, გვალვა, სეტყვა, ეროზია, ძლიერი ქარი, ბუნებრივი ხანძრები და სხვ. ამ კატასტროფებით გამოწვეული ზიანის შემცირების უზრუნველსაყოფად კი „მნიშვნელოვანია ადრეული გაფრთხილებების გამართული სისტემის არსებობა და ამ მიზნით ჰიდროლოგიური, მეტეოროლოგიური და გეოლოგიური მონაცემების ეფექტიანი გამოყენება.“
„ქვეყანაში არ არის შემუშავებული/განახლებული ეროვნული დონის კონცეპტუალური დოკუმენტები: ეროვნული უსაფრთხოების კონცეფცია; საქართველოს საფრთხეების შეფასების დოკუმენტი; უსაფრთხოების სფეროში ეროვნული სტრატეგიები.
ამ დოკუმენტების არარსებობა/განუახლებლობა წარმოადგენს ხელისშემშლელ ფაქტორს EWS-ის ეფექტიანი ფუნქციონირებისთვის, ასევე ადამიანის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის დაცვის მიზნით სამოქალაქო უსაფრთხოების ეროვნული სისტემის მიერ განხორციელებული ღონისძიებების ეფექტიანობისთვის.“ – ასკვნის აუდიტი.
დღეს, 20 აპრილს, ლანჩხუთში ტრადიციული ლელობურთი იმართება. სოფელ შუხუთში ყოველი წლის აღდგომას ერთმანეთს ქვემო და ზემო შუხუთის მცხოვრებლები ეჯიბრებიან. პარალელურად იმართება სხვადასხვა აქტივობა, მათ შორის ჯგუფ „ურსას“ კონცერტი, რაშიც ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი ადგილობრივი ბიუჯეტიდან 25 ათას ლარს ხარჯავს.
ლანჩხუთის კულტურის დაწესებულებათა გაერთიანებამ „ურსას“ კონცერტისთვის 25 ათასი ლარის ტენდერის გარეშე დახარჯვაზე თანხმობა სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოსგან 2025 წლის 14 აპრილს მიიღო.
კულტურის დაწესებულებათა გაერთიანება თანხას ინდივიდუალურ მეწარმე მანანა ნასიძეს გადაუხდის, რომელმაც 20 აპრილს ჯგუფი „ურსა“-ს სოლო კონცერტის ჩატარება უნდა უზრუნველყოს.
უცნობია, რა თანხას მიიღებს ამ კონცერტიდან უშუალოდ „ურსა“, ვინაიდან ჯგუფსა და მანანა ნასიძეს შორის 10 აპრილს დადებულია შეთანხმება, რომელშიც აღნიშნულია:
„მუსიკოს შემსრულებელსა და კომპანიას [ამ შემთხვევაში მანანა ნასიძეს] შორის ფინანსური ანგარიშსწორების საკითხი საჭიროებისამებრ დარეგულირდეს დამატებითი, კონფიდენციალური ხელშეკრულების საფუძველზე.
შეთანხმების ყველა პირობა არის კონფიდენციალური, მხარეები ვალდებული არიან არ გაახმაურონ მისი პირობები და სხვა სახის ინფორმაცია, რომელიც მათთვის ცნობილი გახდება წინამდებარე შეთანხმების მოქმედების პერიოდში ან მასთან დაკავშირებით.“
„ურსას“ კონცერტი შუხუთში უკვე მიმდინარეობს, რაც შეეხება უშუალოდ ლელობურთს, შეჯიბრი დაახლოებით 17:00 საათზე დაიწყება.
2019 წლის მარტში, ლელობურთის ტრადიციას საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნულმა სააგენტომ არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი მიანიჭა:
ბათუმის პროევროპული აქციების მედროშე, თემურ ქათამაძე ციხიდან [მიგრაციის ცენტრიდან] მორიგ წერილს ავრცელებს და „ივანიშვილის რუსულ რეჟიმს“ მოუწოდებს „თავი დაანებოს ჩინური ენის საქართველოს საგანმანათლებლო სისტემაში შემოტანას“ და ქართული დიასპორის ბავშვებისთვის ქართული ენის სწავლების მიზნით გადადგას ნაბიჯი.
„ივანიშვილის რუსული ოცნების რეჟიმმა თავი დაანებოს ჩინური ენის საქართველოს საგანმანათლებლო სისტემაში შემოტანას! და თუკი ეროვნული რამე განცდა დარჩენილი აქვთ და ნამდვილი ქართული საქმის გაკეთება სურთ, მაშ თურქეთში, ირანში და აზერბაიჯანში მცხოვრები ისტორიული ქართული დიასპორის წარმომადგენლობის ბავშვებისთვის ქართული მშობლიური ენის სწავლის პროექტების განხორციელების ნაბიჯი გადადგას დაუყოვნებლივ!
წინააღმდეგ შემთხვევაში, 80 წლის შემდეგ აღნიშნულ ქვეყნებში ქართული ენის მოლაპარაკე ისტორიული ქართული დიასპორის ვინმე წარმომადგენელი აღარ უნდა დარჩეს!“ – წერს 18 აპრილის წერილში თემურ ქათამაძე:
თემურ ქათამაძის წერილი მიგრაციის ცენტრიდან
თემურ ქათამაძე [გაფფარ ილმაზი] 2025 წლის 11 იანვრის აქციაზე ადმინისტრაციული წესით დააკავეს, შემდეგ კი შსს-მ მისი საქართველოდან გაძევება მოითხოვა.
თემურ ქათამაძეს არ აქვს საქართველოს მოქალაქეობა და ბინადრობა, იგი თურქეთის მოქალაქეა. მის ინტერესებს სასამართლოში ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია იცავს.
დაკავების დროს, როგორც თემურ ქათამაძე ამბობს, მასზე ფიზიკურად იძალადა ბათუმის პოლიციის უფროსმა ირაკლი დგებუაძემ.
ბათუმის პროევროპული აქციების მედროშე, თემურ ქათამაძე სასამართლოსგან ითხოვს რამდენიმე საათით გათავისუფლებას რელიგიური ქორწინებისთვის. მისი თქმით, მიგრაციის დეპარტამენტმა ამ რიტუალის ცენტრში ჩატარების შესაძლებლობა არ მისცა.
რაც შეეხება ჩინური ენის სწავლებას – „ქართული ოცნების“ განათლების მინისტრის, ალექსანდრე წულაძის განცხადებით, საჯარო სკოლებში ჩინური ენის სწავლებას აპირებენ. მან ამის შესახებ 16 აპრილს, განათლების სფეროს წარმომადგენლებთან შეხვედრისას ისაუბრა.
გარემოს ეროვნული სააგენტოს აჭარის რეგიონული ჰიდრომეტეოროლოგიური ობსერვატორიის ინფორმაციით, 20 აპრილის 21 საათიდან 21 აპრილის 21 საათამდე აჭარაში მოსალოდნელია ცვალებადი მოღრუბლულობა, ღამით ყველგან, დღისით კი ზოგან ხანმოკლე წვიმა;
იქროლებს ცვალებადი მიმართულების ქარი 10-15 მეტრი წამში.
ჰაერის ტემპერატურა სანაპირო ზოლში:
დღისით: 18 – 23 გრადუსი სითბო
ღამით: 8 – 13 გრადუსი სითბო
მთიან რაიონებში:
დღისით: 17 – 22 გრადუსი სითბო
ღამით: 3 – 8 გრადუსი სითბო
მაღალმთიან ზონაში
დღისით: 10 – 15 გრადუსი სითბო
ღამით: 2 გრადუსი ყინვა – 3 გრადუსი სითბო
ზღვის წყლის ტემპერატურა +13 გრადუსია.
სინოპტიკოსების ცნობით, აჭარაში 22 და 23 აპრილს ღამისა და დილის საათებში ზოგან ხანმოკლე წვიმაა მოსალოდნელი.
ბათუმის აეროპორტში დღეს, 20 აპრილს, თვითმფრინავი, რომელიც ასრულებს თელავივი-ბათუმის რეისს, პირველ მცდელობაზე ვერ დაჯდა.
თვითმფრინავი ამ წუთებში [11:40 სთ] ზღვის თავზე მანევრირებს.
ბათუმის აეროპორტში ვერ დაჯდა მოსკოვი-ბათუმის თვითმფრინავიც [ 11:49 სთ].
ბათუმის აეროპორტის ინფორმაციით მიზეზი ცუდი ხილვადობაა [ნისლია], რის გამოც თელევივი-ბათუმის თვითმფრინავი შესაძლოა ალტერნატიურ აეროპორტში გაფრინდეს, მოსკოვი-ბათუმის რეისზე მოძრავ თვითმფრინავს კი გადაწყვეტილება ჯერ არ მიუღია.
ამ წუთებში [12:10 სთ] ბათუმის აეროპორტში დაჯდომას ცდილობს კიდევ ერთი თვითმფრინავი [ISR885], რომელიც ასევე თელავივი-ბათუმის რეისს ასრულებს [ეს თვითმფრინავი ბათუმის აეროპორტში დაჯდა, დაახლოებით 12:14 სთ].
ამ დროისთვის [12:16 სთ] ზღვის თავზე ტრიალებენ თელავივი-ბათუმის [ISR889] და მოსკოვი-ბათუმის[RWZ553] თვითმფრინავები.
განახლებული ინფორმაცია:
მოსკოვი-ბათუმის თვითმფრინავი აეროპორტში დაახლოებით 12:24 საათზე დაჯდა.
თელავივი-ბათუმის [ISR889] თვითმფრინავი კი მეორე მცდელობაზეც [დაახლოებით 12:32 სთ] ვერ დაჯდა და ისევ ზღვის თავზე ტრიალებს. თვითმფრინავი დაახლოებით 12:47 საათზე დაჯდა ბათუმის აეროპორტში.
ამ დროისთვის [12:16 სთ] ზღვის თავზე ტრიალებს თელავივი-ბათუმის და მოსკოვი-ბათუმის თვითმფრინავებითელავივი-ბათუმის თვითმფრინავი ბათუმის აეროპორტში ვერ დაჯდა / 20.04.2025მოსკოვი-ბათუმის თვითმფრინავი ბათუმის აეროპორტში ვერ დაჯდა / 20.04.2025
უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 20 აპრილამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:
ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 941 100 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +950]
ტანკი – 10 677 ერთეული [+1]
ჯავშანტექნიკა – 22 271 ერთეული [+5]
საარტილერიო სისტემა – 26 649 ერთეული [+49]
MLRS – 1 368 ერთეული [+0]
საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 139 ერთეული [+0]
თვითმფრინავი – 370 ერთეული [+0]
ვერტმფრენი – 335 ერთეული [+0]
უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 33 240 ერთეული [+64]
ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 3 148 ერთეული [+0]
გემი/ნავი – 28 ერთეული [+0]
წყალქვეშა ნავი – 1 ერთეული [+0]
მანქანები და საწვავის ავზები – 45 274 ერთეული [+112]
სპეცტექნიკა – 3 859 ერთეული [+1]
უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.
უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ინფორმაცია განაახლა რუსეთმაც.
რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 20 აპრილამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:
661 თვითმფრინავი
283 ვერტმფრენი
52 831 უპილოტო საფრენი აპარატი
604 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
22 967 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
1 544 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
23 913 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
34 387 სპეციალური სამხედრო მანქანა
რუსეთის თავდაცვა, ამ მონაცემებთან ერთად, უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს.
ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.
—
რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.
ამავე თემაზე:
19 აპრილს, წინასააღდგომოდ, უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიანი შემოჭრის შემდეგ 600-ზე მეტი რელიგიური ნაგებობა განადგურდა.
„მილიონობით უკრაინელისთვის აღდგომა ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი დღესასწაულია. მილიონობით ადამიანი წავა ეკლესიებში. სამწუხაროდ, ბევრი მათგანი დღეს დაზიანებულია,“ – თქვა ზელენსკიმ.
„ემიგრაცია ბევრნაირია და ყველა ემიგრანტის გამოცდილება – განსხვავებული, თუმცა საბოლოოდ ამ ყველაფერს მხოლოდ ერთი განმარტება აქვს – იძულებული ხარ წახვიდე“ – უთხრა „ბათუმელებს“ 32 წლის სოფო შუბითიძემ. ის ბოლო სამი წელია შვედეთში ცხოვრობს, შვედურ ენას სწავლობს და ცდილობს დასაქმდეს.
სოფომ გვიამბო იმ გამოცდილებაზე, რამაც ემიგრაციაში წასვლა გადააწყვეტინა, იმაზე, თუ როგორ მოახერხა 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნებში მონაწილეობის მიღება და მოსაზრებებიც გაგვიზიარა საქართველოში არსებულ პოლიტიკურ კრიზისზე.
სოფო, პირველ რიგში, თქვენზე რომ მოგვიყვეთ: რა პროფესია გაქვს, რატომ და როდის გადაწყვიტეთ ემიგრაციაში წასვლა?
პროფესიით ვარ პოლიტიკის მეცნიერი, თუმცა სოციოლოგიის მიმართულებითაც მაქვს მიღებული ნაწილობრივ განათლება. საქართველოდან წავედი 2022 წელს ლუნდის უნივერსიტეტში სწავლის მიზნით, თუმცა თავიდანვე ვფიქრობდი სწავლის შემდეგ სამუშაოს მოძიებას შვედეთში და დარჩენის პერსპექტივის შექმნას, ამიტომ ენის შესწავლა ჩასვლიდან რამდენიმე თვის შემდეგ დავიწყე.
იქამდე, 2017-დან 2019 წლამდე, პრაღაში, ჩარლზის უნივერსიტეტშიც ვსწავლობდი სამაგისტროზე, მაგრამ პროგრამის დასრულების შემდეგ დავბრუნდი საქართველოში. თბილისში სამწლიანი ყოფნის პერიოდში დავასკვენი, რომ შესაძლოა მცდარი ყოფილიყო ჩემი გადაწყვეტილება უკან დაბრუნების, რადგან ვერანაირად ვერ განვვითარდი, მხოლოდ შემოსავალი არ არის წინსვლის ინდიკატორი.
2022 წელს ჩემი ემიგრაციაში წასვლის გადაწყვეტილებას საფუძვლად დაედო მრავალი ფაქტორი – პროფესიულ, პიროვნულ განვითარებასთან დაკავშირებული და, ასევე, არსებობისთვის შეუსაბამო პირობები საქართველოში: კორუფცია, ნეპოტიზმი, ურთიერთ შეურიგებლობა, ურბანული გარემო, რომელიც შეუძლებელს ხდის ცხოვრების მინიმალური სტანდარტის დაკმაყოფილებას (გადაადგილება, ჯანსაღი კვება, სუნთქვა და ა.შ.). ჩემს ეთიკურ პრინციპებს ფუნდამენტურად ეწინააღმდეგება ეს ყველაფერი.
ერთადერთი გამოსავალი ჩემთვის სამოქალაქო სექტორში მუშაობა იყო, სადაც წლები ვიმუშავე, თუმცა 2022 წელს უკვე ვხვდებოდი, რომ სამოქალაქო სექტორიც მალე შეიძლებოდა იმდენად დასუსტებულიყო, რომ გაქრობის საფრთხის წინაშე დამდგარიყო. ვერ ვხედავდი ვერანაირ კავშირს საზოგადოებასა და სამოქალაქო სექტორს შორის, აღნიშნულ სექტორში მომუშავე პირები და ორგანიზაციები მეტწილად არ განსხვავდებოდნენ მათგან, ვისაც მე პოლიტიკაში ვაკრიტიკებდი, პირდაპირ რომ ვთქვა – გაუსაძლისი პირობები იყო. ეს ყველაფერი ჩემს ჯანმრთელობაზეც აისახა.
არა მხოლოდ უკეთესი პერსპექტივის საძიებლად, არამედ ჩემთვის, პირადად, აუტანელი საარსებო გარემოს გამოც მომიწია ქვეყანა დამეტოვებინა. აქ მხოლოდ ფინანსურ ფაქტორს არ ვგულისხმობ, არამედ კომპლექსურად ყველაფერს, რაც მე, როგორც ადამიანს, მოქალაქეს და დასაქმებულს ხელს მიშლიდა ცხოვრებაში, განვითარებასა და წინსვლაში.
რომელ ქვეყანაში ცხოვრობთ და რამდენი ხანია?
ვცხოვრობ შვედეთში უკვე მესამე წელია. ამჟამად – მალმოში.
სოფო შუბითიძე
მეოთხე თვეა საქართველოში უწყვეტი პროტესტი გვაქვს. თუ იზიარებთ ამ პროტესტს და უერთდებით მის მოთხოვნებს: ქვეყანაში ჩატარდეს ხელახალი საპარლამენტო არჩევნები და გაათავისუფლონ რეჟიმის ტყვეები?
რა თქმა უნდა, სრულად ვიზიარებ ახალი არჩევნებისა და ტყვეების გათავისუფლების მოთხოვნებს და ამაზე ორი აზრი არ არსებობს ჩემთვის. სამწუხაროდ, არც 2023 წელს და არც 2024 წელს, როცა რუსული კანონი მეორედ მოაბრუნეს არ ვიყავი ქვეყანაში, რომ მონაწილეობა მიმეღო საპროტესტო მოძრაობაში.
რომ დავთვალო, ასობით საათი მექნება გატარებული ეკრანთან, რათა მენახა, რა ხდებოდა ქვეყანაში. ვღელავდი და ვფიქრობდი იქ მყოფ ჩემს მეგობრებზე.
როგორი ფორმა აქვს თქვენს ჩართულობას ამ პროტესტში ემიგრაციიდან და როგორ აისახება ეს თქვენზე?
მე ვფიქრობ, რომ მოვლენებზე დისტანციურად თვალყურის დევნებამ ბევრი რამე უკეთ დამანახა. უნდა ვაღიარო, რომ პირველი მომენტი, შემოტრიალების წერტილი დაიკარგა 2024 წლის მაისში (როცა რუსული კანონი დაამტკიცეს პარლამენტში), შემდეგ კი 2024 წლის დეკემბერში, როცა ევროინტეგრაციაზე ფაქტობრივად უარი თქვა ხელისუფლებამ. ეს ორი მომენტი უკეთ ვერ გამოვიყენეთ მოქალაქეებმა.
მგონია, რომ მიმდინარე პროცესები ფსიქოლოგიურად უარყოფითად აისახება, რადგან დიდ დროს ვუთმობ პოლიტიკური მოვლენების გაცნობას: ვუსმენ პოლიტიკურ გადაცემებს და ვეცნობი სიახლეებს. ფაქტობრივად, დილით და ჩემი საქმეების დასრულების მერე, იმავეს ვაკეთებ – ვეცნობი, რა ხდება საქართველოში.
ჩემი ჩართულობის ფორმები, ძირითადად, ცხადია, სოციალური მედიაა, თუმცა ბოლო პერიოდში ვერიდები კრიტიკული მოსაზრების გამოთქმას, რომელიც ეხება პროტესტის ფორმებისა და შინაარსის ცვლილებას, ემიგრაციიდან კრიტიკა აღიზიანებს პროტესტანტებს, მათ შორის, მეგობრებს.
გასული წლის საპარლამენტო არჩევნებში თუ მოახერხეთ მონაწილეობის მიღება?
დიახ, არჩევნებზე ვიყავი ხმის მისაცემად. ამისათვის სტოკჰოლმში წავედი, დაახლოებით 600 კილომეტრის დაშორებით მალმოდან. თითქმის არ მეპარებოდა ეჭვი, რომ ოპოზიცია გაიმარჯვებდა და ამ გამარჯვებას „ქართული ოცნება“ აღიარებდა. ხმის მიცემის გარდა, თანამოქალაქეებსაც ვეხმარებოდი შვედეთში, რომ საელჩოში აღრიცხვაზე დარეგისტრირებულიყვნენ და არ დაეკარგათ ხმის მიცემის უფლება.
გქონდათ ამ არჩევნების შედეგად ცვლილების მოლოდინი?
როგორც უკვე ვთქვი, მეტწილად პოზიტიური მოლოდინი მქონდა ოპოზიციის საერთო გამარჯვებასთან დაკავშირებით, როგორც ჩემს მეგობრებს. ამას მოწმობს ისიც, რომ უპრეცედენტოდ მაღალი აქტივობა დაფიქსირდა საზღვარგარეთის უბნებზე, მათ შორის სტოკჰოლმშიც.
შვედეთში, გაყალბების გარეშე, „ოცნებამ“ 12,8% მიიღო, რაც ამომრჩევლის განწყობაზე ზედმიწევნით კარგად მეტყველებს.
მქონდა ცვლილების დიდი მოლოდინი. იმედგაცრუების პერიოდმა ჩაიარა, პირველი თვე გამოირჩეოდა შოკისა და იმედგაცრუების ნაზავი გრძნობებით, ოქტომბერში და ნოემბერში ვფიქრობდით, რომ ოპოზიცია და სამოქალაქო საზოგადოება ორგანიზებულად დაირაზმებოდა და წართმეულ არჩევნებს დავიბრუნებდით, ახლა ეს იმედგაცრუება უკვე ჩემთვის სხვა გრძნობაში გადაიზარდა, მაგრამ არ ვიცი ეს რა არის, არ მინდა და ვფრთხილობ ამას ნორმალიზაცია დავარქვა, ეს უფრო მკვდარი იმედების გაცოცხლების მოლოდინის გრძნობასავითაა, პროტესტმა ახალი ძალა უნდა მოიკრიბოს და ვექტორები იცვალოს. ისევ ხელახლა დაბადებაა საჭირო.
ცხადია მძიმედ განვიცდი. დეკემბერი იყო უმძიმესი თვე, როცა ამდენი ადამიანის დასახიჩრების კადრებს ყოველდღე ვუყურებდი და არაფრის გაკეთება არ შემეძლო, იქაც არავის შეეძლო – საქართველოში.
პირადი მიზეზების გამო, მე ჯერ არ შემიძლია საქართველოში ჩამოსვლა, ეს კიდევ უფრო ამძაფრებდა და ამძაფრებს ყველაფერს.
სიმართლე ითქვას, ეს ყველაფერი უკვე სპექტაკლს დაემსგავსა, მარიონეტების თეატრს, ცუდი შესრულებით. სასამართლოს სიუჟეტებს უკვე აღარ ვუყურებ, არაფერი მიკვირს და ოდნავი მოლოდინიც არ მაქვს, რომ რომელიმე მოსამართლე კეთილსინდისიერად და სამართლიანად მოიქცევა. თავიდან თითქოს მქონდა და იმედს ვებღაუჭებოდი, ახლა – არა. ეს უბრალოდ განგრძობითი სპექტაკლია, რომელშიც ჩაგვითრიეს მონაწილეებად, სამწუხაროდ.
ჩვენ ვეღარ ვქმნით დღის წესრიგს და ყველაზე მეტად თანავუგრძნობ რეჟიმის ტყვეებს და მათ ოჯახებს. ახლა დროა მხოლოდ მათ მოვუსმინოთ და მათ გავყვეთ. მათ ყველაზე დიდი მსხვერპლი გაიღეს და ჩვენ სხვა უფლება არ გვაქვს.
ალბათ რთულია ამ კითხვას ერთი პასუხი მოუძებნო, მაგრამ მაინც მინდა გკითხოთ, რა არის ყველაზე რთული ემიგრანტისთვის?
ყველაზე რთული იმის გაანალიზება და აღიარებაა, რომ შენს ქვეყანას არ ჭირდები და სამშობლოში შექმნილი გარემო შენ გავიწროებს ყველა მხრიდან. ავიწროებს შენს განათლებას, ენერგიას, მოტივაციას. ეს ყველაფერი მათთვის არაფერია, უაზროა და საზღვარგარეთ იძულებით წასვლა არ ნიშნავს, რომ შენს აუხდენელ ოცნებებს სხვა ქვეყანაში აიხდენ. ვიცი, ბევრს ეს არ ესმის და ეს გულსატკენია.
ტრანზაქციის ხარჯი დიდია, როცა უმაღლესი განათლების მქონე ადამიანი მაღალკვალიფიციური სამუშაოს საძებნად მიდიხარ საზღვარგარეთ და არა სერვისის სექტორში დასასაქმებლად, სადაც კვალიფიკაცია არაა აუცილებელი.
აქ გასართობად არავინ არ არის და არავინ იცის, რამდენ წინააღმდეგობას უკავშირდება ემიგრაცია. ეს მართლაც ხელახლა დაბადებაა და ჩვენ ყველაფერს თავიდან გავდივართ, ენის სწავლას თავიდან ვიწყებთ, პირადობის ნომერს თავიდან ვიღებთ, ბინადრობის უფლების და არსებობის უფლების დამტკიცება თავიდან გვიწევს, მეგობრების შეძენას თავიდან ვიწყებთ, სამუშაოს პოვნაზე არ ვსაუბრობ, ეთნიკური წარმომავლობის გამოც კი უამრავი ბარიერია, რომ დასაქმდე. ვისაც არ გამოუცდია, ალბათ ვერ გაიგებს.
უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 19 აპრილამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:
ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 940 150 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 180]
ტანკი – 10 676 ერთეული [+14]
ჯავშანტექნიკა – 22 266 ერთეული [+9]
საარტილერიო სისტემა – 26 600 ერთეული [+70]
MLRS – 1 368 ერთეული [+1]
საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 139 ერთეული [+3]
თვითმფრინავი – 370 ერთეული [+0]
ვერტმფრენი – 335 ერთეული [+0]
უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 33 176 ერთეული [+111]
ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 3 148 ერთეული [+3]
გემი/ნავი – 28 ერთეული [+0]
წყალქვეშა ნავი – 1 ერთეული [+0]
მანქანები და საწვავის ავზები – 45 162 ერთეული [+208]
სპეცტექნიკა – 3 858 ერთეული [+0]
უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.
უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ინფორმაცია ჯერ არ განუახლებია რუსეთს.
რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 18 აპრილამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:
661 თვითმფრინავი
283 ვერტმფრენი
52 592 უპილოტო საფრენი აპარატი
603 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
22 920 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
1 541 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
23 820 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
34 317 სპეციალური სამხედრო მანქანა
რუსეთის თავდაცვა, ამ მონაცემებთან ერთად, უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს.
ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.
—
რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.
ცენტრალური საარჩევნო კომისია [ცესკო] ადგილობრივი არჩევნების სამზადისშია. ცესკოს ინფორმაციით, „საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობების არსებული ბაზის შემოწმება უნდა განხორციელდეს მიმდინარე წლის აპრილ-მაისში, რადგან ამ მოცულობის სამუშაოების ჩასატარებლად ფიზიკურად აღარ არსებობს დრო წინასაარჩევნო პერიოდში საარჩევნო ბიზნეს-პროცესებიდან გამომდინარე“.
საარჩევნო ელექტრონული აპარატურის შემოწმებაში, ასევე დამატებით ტექნიკისა და სხვა საჭირო საქონლის შესაძენად ცესკო 2 853 928 აშშ დოლარს ტენდერის გარეშე დახარჯავს.
„საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობები იმყოფებოდა დალუქულ მდგომარეობაში სამართალდამცავი ორგანოების მიერ და საარჩევნო ადმინისტრაციას არ გააჩნდა მათზე წვდომა, რათა დროულად დაეწყო საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობების შემოწმება და არჩევნებისთვის მომზადება.
საქართველოს გენერალური პროკურატურის 2025 წლის 8 აპრილის წერილით საარჩევნო ადმინისტრაციას მიეცა მუშაობის განახლების შესაძლებლობა და აღდგა წვდომა ელექტრონულ მოწყობილობებზე“, – აცხადებს ცესკო.
შეგახსენებთ, რომ 2024 წლის ნოემბერში პროკურატურამ ვერიფიკაციის აპარატები „არჩევნების შესაძლო გაყალბებაზე მიმდინარე გამოძიების ფარგლებში“ დალუქა, 2025 წლის იანვარში კი განაცხადა, რომ არჩევნების გაყალბება ვერ დაადგინა.
ცესკო სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს წერს, რომ ახალი/დამატებითი საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობების მიღება და ტესტირება დაგეგმილია 2025 წლის ივლისში, ვინაიდან „მათი მიღება უშუალოდ წინასაარჩევნო პერიოდში მიზანშეუწონელია, რადგან მათი მომზადება მოითხოვს დიდ დროს, რისი შესაძლებლობაც შემდეგში აღარ არსებობს.
ლოგისტიკის პროგრამის დანერგვა უნდა მოხდეს არჩევნებამდე გაცილებით ადრე, რადგან უნდა განხორციელდეს პერსონალის ტრენინგები, ხოლო შემდგომში საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობების მოძრაობის აღრიცხვა უნდა განხორციელდეს აღნიშნული პროგრამის მეშვეობით.“
ცესკო შემოწმებული საარჩევნო ელექტრონული მოწყობილობების მეშვეობით არჩევნების სიმულაციის ჩატარებასაც გეგმავს.
„სატენდერო პროცედურების მეშვებით აღნიშნული საქონლისა და მომსახურების შესყიდვა მათი სპეციფიკიდან გამომდინარე გაახანგრძლივებს შესყიდვების პროცედურებს და შექმნის რისკებს, რომ 2025 წლის თვითმმართველობის არჩევნები ორგანიზებული იყოს სათანადო დონეზე“, – აცხადებს ცესკო.
შესყიდვების სააგენტოში გადაგზავნილი დოკუმენტების მიხედვით, ცესკო გეგმავს სხვადასხვა მოწყობილობისა და მომსახურების შესყიდვას. მათ შორის:
მიმწოდებელი კომპანიის სერვისი/მომსახურება კერძოდ, ვენდორი კომპანიის წარმომადგენელთა ჩამოსვლა, ექსპერტთა მხარდაჭერა ადგილზე, ვერიფიკაციისა და ხმის მთვლელი აპარატების ტექნიკური შემოწმება, ხარვეზების აღმოფხვრა, საბოლოო ტესტირება და გამოსაყენებლად გამზადება.
პროგრამული უზრუნველყოფა – სმარტმატიკის ლოგისტიკის პროგრამა WPMS / Smartmatics Logistics Software WPMS and Helpdesk.
2025 წლის 15 აპრილით დათარიღებულ წერილში კომპანია Smartmatic-ი მადლობას უხდის ცესკოს მათი გუნდის ნდობისთვის და პროდუქტების მიწოდებასთან ერთად უდასტურებს „უწყვეტ ვალდებულებას მხარი დაუჭიროს ცესკოს 2025 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნებისთვის ბიულეტენების დათვლისა და ამომრჩეველთა გადამოწმების სისტემის წარმატებით გამოყენებაში.“
წყარო: შესყიდვების პორტალი
თვითმმართველობის არჩევნებისთვის მზადების პარალელურად, ხელისუფლება/ცესკო ყველაფერს აკეთებენ იმისთვის, რომ არჩევნები იმაზე უარეს გარემოში ჩაატარონ, ვიდრე საპარლამენტო არჩევნები ჩაატარეს.
2024 წლის 26 ოქტომბრის საპარლამენტო არჩევნები ოპოზიციამ რუსულ სპეცოპერაციად შეაფასა და პარლამენტში არ შევიდა. ოპოზიცია ასევე აცხადებს, რომ ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების ჩატარებას აზრი არ აქვს და ითხოვს ხელახალი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარებას – ახალი საარჩევნო ადმინისტრაციის პირობებში.
საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, V-Dem-ის (Varieties of Democracy) დემოკრატიის ანგარიშის თანახმად, საქართველო საარჩევნო ავტოკრატია გახდა. 2024 წელს საქართველოსთან ერთად საარჩევნო ავტოკრატიად იქცნენ ინდონეზია და სალვადორის რესპუბლიკა.
ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ კი დაარეგისტრირა საიას საჩივარი, რომელიც 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე კენჭისყრის ფარულობის მასობრივ დარღვევას შეეხება:
ახალი არჩევნების მოთხოვნით მასშტაბური პროტესტი 142-ე დღეა უწყვეტად მიმდინარეობს თბილისში და საქართველოს სხვა ქალაქებში.
2024 წლის 26 ოქტომბრის არჩევნების შედეგები ევროკავშირის წევრმა მხოლოდ ერთმა სახელმწიფომ, უნგრეთმააღიარა. პარლამენტი კი საქართველოს კონსტიტუციის დარღვევით შეიკრიბა.
პროტესტი გამწვავდა 2024 წლის 28 ნოემბერს, მას შემდეგ, რაც „ოცნების“ პრემიერმა ირაკლი კობახიძემ განაცხადა, რომ „ქართული ოცნება“ ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესს 2028 წლის ბოლომდე აჩერებს.
2024 წლის 28 ნოემბრიდან დღემდე ათასობით ადამიანი გამოდის საპროტესტო აქციებზე თბილისში, ბათუმსა და საქართველოს სხვა ქალაქებში. მთავარი მოთხოვნა პოლიტპატიმრების დაუყოვნებლივ გათავისუფლება და ახალი არჩევნების დანიშვნაა.
პოლიციამ და სპეცრაზმმა რამდენჯერმე სასტიკი ძალადობით დაარბია აქცია. მთლიანობაში ქვეყნის მასშტაბით დააკავეს 500-ზე მეტი ადამიანი, აქედან სისხლის სამართლის კოდექსით 50-ზე მეტი მოქალაქე. მათ შორის უკანონოდაა დაკავებული ბათუმელები/ნეტგაზეთის დამფუძნებელი და დირექტორი მზია ამაღლობელი, რომელიც პროტესტის ნიშნად 38 დღე შიმშილობდა.
13 წლის მოზარდს ბათუმში, ბარცხანაში, მატარებელი დაეჯახა. მოზარდი დაიღუპა. შემთხვევა 2025 წლის 8 აპრილს მოხდა.
მას შემდეგ მოსახლეობა წერს წერილებს, მიმართავს მერიას, „საქართველოს რკინიგზას“, რომ მოაწესრიგონ ლიანდაგზე უსაფრთხოების საკითხი, თუმცა ორივე უწყება დუმს.
მოსახლეობამ 14 აპრილს რადიკალურ ზომასაც მიმართა – გადაკეტარკინიგზა და არ გაატარა მატარებელი, თუმცა ადგილზე პოლიცია მოვიდა და გაათავისუფლა გზა, რომელმაც ბოლო წლების განმავლობაში, როგორც ბარცხანაში ამბობენ, 17-მდე ადამიანის ჯანმრთელობა დააზიანა და შეიწირა რამდენიმე ადამიანის, მათ შორის ბავშვების სიცოცხლე.
2025 წლის 11 აპრილს, ორთაბათუმში, სკოლის წინ, 8 წლის გოგონას ავტომანქანა დაეჯახა. ბავშვი დაიღუპა.
12 აპრილს თბილისში, ავჭალაში დაიღუპა 13 წლის მოზარდი – ის ავარიული კორპუსის შახტში ჩავარდა.
2025 წლის 15 თებერვალს, უსაფრთხოების ნორმების არარსებობას შეეწირა ორი მცირეწლოვანი ბავშვის სიცოცხლე ბათუმში, „ოცნების ქალაქში“. წყლით სავსე თხრილში ჩავარდნენ 4 და 6 წლის ბიჭები, რომლებიც რამდენიმე საათიანი ძებნის იპოვეს, თუმცა მათი გარჩენა ვერ მოხერხდა.
„ოცნების ქალაქში“ ორი ბავშვი თხრილში ჩავარდა და დაიღუპა
ბავშვების დაღუპვამდე ამ დასახლებაში „ოცნების“ არალეგიტიმური ხელისუფლების პრემიერ-მინისტრი კობახიძე იმყოფებოდა. მისი მოსვლისთვის ტერიტორია მოაწესრიგეს, შემოღობეს და ასე იზრუნეს „ოცნების“ მთავრობის წევრების უსაფრთხოებაზე. ამისთვის საგანგებოდ 200 ათასი ლარიც დახარჯეს ბიუჯეტიდან. თუმცა, მათი წასვლიდან რამდენიმე დღეში, თხრილში ბავშვები ჩავარდნენ. თხრილი არავის შემოუღობავს. აქ არც გამაფრთხილებელი წარწერა ყოფილა.
2025 წლის იანვარში წყლით სავსე თხრილში ჩავარდნის გამო 16 წლის მოზარდი დაიღუპა თბილისში, რიყის დოქებთან. არც ამ ადგილას იყო განთავსებული უსაფრთხოების ნიშნულები.
კიდევ უფრო ადრე, 2023 წელს, ასევე ბათუმში, ბულვარში, ბატუტზე მყოფი ბავშვი დაიღუპა. ამავე ადგილზე დაშავდა კიდევ ერთი, 3 წლის ბავშვი. „ბათუმელები“ რამდენიმე კვირის განმავლობაში ცდილობდა მიეღო პასუხი მერიიდან – როდის შეამოწმეს ბულვარში ატრაქციონების უსაფრთხოება ან საერთოდ ამოწმებენ თუ არა, თუმცა, ამაოდ – ეს შეკითხვა უპასუხოდ დარჩა.
უსაფრთხოების ნორმების დაუცველობას ემსხვერპლა 2022 წელს 13 წლის მარიტა მეფარიშვილის სიცოცხლე თბილისში. ის აუზში 2 მოზარდის დასახმარებლად შევიდა, რომლებსაც დენმა დაარტყა.
მარიტა მეფარიშვილი
ეს ბოლო წლებში მომხდარი ტრაგედიების მოკლე ჩამონათვალია, ძირითადად, გახმაურებული შემთხვევები. ყველა ეს შემთხვევა საჯარო სივრცეში მოხდა.
ხშირ შემთხვევაში, როცა ბავშვები და მოზარდები სახიფათო გარემოს ეწირებიან, უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პირების მხრიდან ან ბრალდებები ისმის დაღუპულების ოჯახის წევრების მისამართით, ან გვესმის მშრალი ფრაზები – „მიმდინარეობს გამოძიება“.
როცა ამდენი ტრაგედია ხდება საჯარო სივრცეებში უსაფრთხოების ნორმების დაუცველობის გამო, რაზე მეტყველებს ეს? ვინ არის პასუხისმგებელი? რატომ ვერ ახერხებს ხელისუფლება ტრაგედიების თავიდან აცილებას? – ამ თემაზე „ბათუმელები“ არასამთავრობო ორგანიზაცია „სოციალური სამართლიანობის ცენტრის“ იურისტს, სალომე შუბლაძეს ესაუბრა.
„ძალიან დიდი პრობლემაა საჯარო სივრცეებში უსაფრთხოების ნორმების უგულებელყოფა. ბოლო პერიოდში, მართლაც ბევრი ტრაგიკული შემთხვევა დაგროვდა და ჩვენ, როგორც სოციალურ საკითხებზე მომუშავე ორგანიზაცია, ამას ვუყურებთ სოციალური ვალდებულებების ჭრილში.
ეს არ არის უბედური შემთხვევები, ეს არის სისტემური ჩავარდნა, რომელიც უკავშირდება სახელმწიფოს მიერ თავისი ვალდებულებების შეუსრულებლობას.
რა ვალდებულებებია ეს?! – ეს არის ძალიან საბაზისო – სიცოცხლის უფლება, რადგან როცა ადამიანის უფლებებზე ვლაპარაკობთ, აქ პირველ რიგში მოვიაზრებთ სიცოცხლის უფლებას. შემდეგ სხვა უფლებებიც შემოდის, მაგალითად, საცხოვრისზე უფლება და ასე შემდეგ.
სიცოცხლის უფლება არ ნიშნავს მხოლოდ იმას, რომ მაგალითად პოლიციელმა არ ესროლოს მოქალაქეს უსაფუძვლოდ. ეს სახელმწიფოს ავალებს, რომ მან შექმნას ისეთი სისტემა, ინფრასტრუქტურა, რომელიც უზრუნველყოფს ადამიანის სიცოცხლის დაცვას.
საჯარო სივრცეებზე სახელმწიფოს აქვს პირდაპირი პასუხისმგებლობა, რადგან ესაა მისი იურისდიქციის და კონტროლის სფერო. ამიტომ ვერაფერი გაამართლებს იმას, რაც მოხდა თუნდაც „ოცნების ქალაქში“ – ამბობს სალომე შუბლაძე.
მისი თქმით, საჯარო უწყებების მხრიდან ხშირად არის ხოლმე პასუხისმგებლობების არიდების მცდელობა და ასეთ შემთხვევებში საზოგადოება ხედავს, რომ თანამდებობის პირები საერთოდ ვერ იაზრებენ ამ პასუხისმგებლობას.
„სულ რაღაც თავის მართლების რეჟიმში დგებიან. განა ის, რომ ჩავარდნაა, ან „გამოვასწორებთ“… და ის, რომ სახელმწიფოს არ აქვს ეს პასუხისმგებლობა გააზრებული, სამწუხაროდ, ხდება ახალი ტრაგედიების წინაპირობა“- ამბობს სალომე შუბლაძე.
ხშირად, ტრაგიკული ფაქტების შემდეგ უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პირები ბრალდებას აქეთ უყენებენ მოქალაქეებს და შვილების უყურადღებობაში ბავშვების მშობლებს ადანაშაულებენ.
„სად იყვნენ მშობლები?“, „ბავშვს უნდა ჰყავდეს მეთვალყურე“- ხშირად ისმის ეს ფრაზა თანამდებობის პირების მხრიდან. სალომე შუბლაძეს ამის შესახებაც ვკითხეთ.
„გარდა იმისა, რომ მშობლებს ადანაშაულებენ ტრაგედიაში, მედიასაც უშლიან ხელს, რომ გააშუქონ ფაქტები და დასვან კითხვები უსაფრთხოებაზე. გვახსოვს ის შემთხვევაც, როცა „ოცნების ქალაქში“ ბავშვების დაღუპვის დღეს, როგორ უშლიდნენ ხელს ჟურნალისტებს მუშაობაში.
ამ შემთხვევაში მოქმედებს არა სახელმწიფო, არამედ პარტიულ კონტროლს დაქვემდებარებული ინსტიტუციები, რომლებიც მარტო იმაზე ფიქრობენ, რომ არ გამოჩნდეს მათი ბრალეულობა. თავდაცვის საუკეთესო გზა, თავდასხმააო, რომ ამბობენ, ამ პრინციპით მოქმედებენ და აქეთ გადმოდიან შეტევაზე.
განსაკუთრებით ბოლო პერიოდში. თითქოს ყველაფერი არის ან კრიტიკული მედიის ან მშობლის ბრალი და არა ის, რომ მაგალითად ვაკის პარკში ვიღაცებმა ჩაიდინეს კორუფციული დანაშაული.
ის ადამიანი, ვინც მშობლების ბრალეულობაზე საუბრობდა, განათლების მინისტრადაც დაინიშნა. არავითარი პასუხისმგებლობა, არც პოლიტიკური არც სხვაგვარი, რაც ასეთ უტიფარ განცხადებებს უნდა მოჰყვეს ხოლმე.
ეს პოლიტიკური ძალა („ქართული ოცნება) ჩამოყალიბდა მორალისგან დაცლილ ძალად, რომელიც მხოლოდ ელექტორალური საზომებით აზროვნებს“ – ამბობს სალომე შუბლაძე.
სალომე შუბლაძე
მისი თქმით, ქვეყანაში უსაფრთხოების ნორმების მოშლა და ამაზე პასუხისმგებლობის თავიდან არიდება ახასიათებთ ისეთ ხელისუფლებებს, რომლებიც თავს ვერ ართმევენ დაკისრებულ მოვალეობებს.
„ჩვენ ახლა ვხედავთ, რომ რეჟიმის მთელი ძალისხმევა მიმართულია კრიტიკული აზრის დევნაზე და იმდენად, რომ მისი პირველადი ფუნქცია რაც არის, როგორც ადგილზე, ასევე რეგიონებში და რაც უკავშირდება სწორედ უსაფრთხოების სისტემების გამართვას, არ არის მათთვის პრიორიტეტული და არც საშუალო რგოლის ჩინოვნიკებს სთხოვენ ამ ყველაფერზე პასუხს.
ერთადერთი საზომი ხდება ის, თუ ვინ რამდენ ხმას მოიტანს არჩევნებზე და ვინ რამდენ ამომრჩეველს მოისყიდის.
და თუ ვინმე რაიმეს იტყვის, საჯარო სამსახურიდან ათავისუფლებენ და ამაზე მეტყველებს ბოლო პერიოდის ტენდენციაც“ – ამბობს სალომე შუბლაძე.
მსგავს პირობებში რა ბერკეტი რჩება მოსახლეობას დაიცვას ბავშვების უსაფრთხოება და სიცოცხლე?
სალომე შუბლაძის თქმით, დღეს სამწუხაროდ ვცხოვრობთ ქვეყანაში, სადაც აბსოლუტურ უსამართლობას ეჯახებიან ადამიანები და ხელისუფლების არცერთი რგოლი არ თვლის თავს ვალდებულად რაიმე პასუხი გასცენ მოქალაქეებს.
ბავშვების სასრიალო ლიანდაგთან. ფოტო: „ბათუმელები“/ლელა დუმბაძე
„ეს ჩინოვნიკები არ გრძნობენ ანგარიშვალდებულებას საზოგადოების წინაშე, რადგან მათი პოსტზე ყოფნა დამოკიდებულია არა ხალხზე, არამედ ერთ კაცზე (ივანიშვილზე). ეს ნიშნავს, რომ მათთვის ხალხის ფაქტორი არ არის ანგარიშგასაწევი. ამას მივყავართ უმძიმეს შედეგებამდე და ამ კონტექსტში აუცილებლად უნდა გავიხსენო ჭიათურა, რადგან ის რაც იქ ხდება, ამის კარგი მაგალითია.
ადამიანები შიმშილობის ზღვარზე არიან უკვე. 3500 ადამიანი სმს-ით გაათავისუფლა კომპანიამ სამუშაოდან და ისინი რასაც ითხოვენ, არის რომ „ვინმე შეგვხვდეს, დაგველაპარაკოს სახელმწიფოდან“, რომ ოჯახები შიმშილით არ დაგვეხოცოს.
ასეთ დროს რა რჩება ადამიანს? ჩვენ არაერთხელ გვინახავს რადიკალური პროტესტის ფორმები – შიმშილობა, პირის ამოკერვა, თვალის ამოკერვა, როცა ადამიანი ამდენ უსამართლობას ეჩეხება, დგამს ასეთ ნაბიჯებს.
მარტო „ოცნების ქალაქი“ არ არის ბავშვებისთვის მძიმე საცხოვრისი, არის გორის, ორხევის საცხოვრისი, რომელზეც დასკვნები არსებობს, რომ არ არის უსაფრთხო. წლებია ვიხვეწებით, გვაქვს სასამართლო დავაც, რომ ადამიანები გაიყვანონ ამ საცხოვრისებიდან, თუმცა ჯერ შედეგი არ არის.
ორხევის საცხოვრისი
რომ ჩამოინგრეს ეს საცხოვრისი, დიდი უბედურება იქნება. მერე გამოვლენ „ოცნების“ წარმომადგენლები და იტყვიან რომ „რაღაც ტრაგედია მოხდა“ და „ტრაგედიაზე ხელს ნუ მოითბობთ“, – ასეთი ფრაზები აქვთ ხოლმე.
ტრაგედიიდან ტრაგედიამდე ცხოვრებას და ამ ყველაფრის მიმართ შემგუებლობის ნორმალიზებას ახდენენ“- ამბობს სალომე შუბლაძე.
მისი თქმით, ბოლო წლებში „ქართული ოცნების“ პროპაგანდა ომის საშიშროებაზე და მოჩვენებით მშვიდობაზეა აგებული და „აშკარაა, რომ ამ მშვიდობაში არ მოიაზრებენ სამოქალაქო უსაფრთხოებას და სოციალურ მშვიდობას“.
მისი შეფასებით, ახლა „ჩვენ ყველაფერი გვაქვს სოციალური მშვიდობის გარდა“:
„ამ ქვეყანაში მოსახლეობისთვის ცხოვრება აღარ არის უსაფრთხო, აღარაფერს ვამბობ პოლიციის მხრიდან ძალადობაზე და ასე შემდეგ. ამიტომ „ოცნებისთვის“ ომზე საუბარი არის მხოლოდ პროპაგანდის გზა და სხვა მხრივ, ის არაფერს აკეთებს, რომ რეალურად დაიცვას მოქალაქეების უსაფრთხოება და მათი სიცოცხლე ამ ქვეყანაში“ – მიიჩნევს სალომე შუბლაძე.
18 აპრილს, დილით, რუსეთმა უკრაინაში ქალაქ ხარკოვს „ისკანდერის“ 3 რაკეტებით დაარტყა. უკრაინის პროკურატურის ცნობით, რუსეთმა სულ მცირე ერთი რაკეტა ააფეთქა ჰაერში, რათა რაც შეიძლება მეტი ზიანი გამოეწვიათ.
„უკვე დადგენილია, რომ რაკეტა ჰაერში აფეთქდა იმ მიზნით, რომ დაზიანებულიყო რაც შეიძლება მეტი სამოქალაქო სამიზნე, ობიექტი“ – იუწყება ხარკოვის პროკურატურის წარმომადგენელი.
გამოძიების თანახმად, რუსებმა ხარკოვს დაარტყეს დილის 5:10 საათზე.
„დარტყმები დაფიქსირდა საცხოვრებელ უბანში, მრავალსართულიან კორპუსებს შორის. კიდევ ერთი რაკეტა მოხვდა სამოქალაქო საწარმოს, რამაც ხანძარი გამოიწვია”, – აცხადებენ ხარკოვის პროკურატურაში.
დაბომბვის დროს დაიღუპა 79 წლის კაცი, რომელიც საკუთარ ბინაში იმყოფებოდა. დაშავებულთა შორის არიან ბავშვები: 3, 4, 14 და 16 წლის ოთხი გოგონა, ასევე, 17 წლის ბიჭი.
დილის 11 საათისთვის ხარკოვზე შეტევის შედეგად დაშავებულთა რიცხვი 82-მდე გაიზარდა.
ასევე, დღეს, 18 აპრილს, გამთენიას, რუსეთმა „შაჰედებით“ დაარტყა ქალაქ სუმის სამოქალაქო ინფრასტრუქტურას. რუსული დრონი საკონდიტრო ქარხანას მოხვდა, სადაც სააღდგომო პასკებს აწარმოებდნენ. თავდასხმის შედეგად დაიღუპა სააღდგომო პროდუქციის საყიდლად სუმში ჩასული ბიზნესმენი. დაშავდა ერთი ადამიანი.
21 წლის მარის საზოგადოების დახმარება სჭირდება, რომ გადარჩეს. ოჯახი ყველაფერს ყიდის იმისთვის, რომ მარის გადარჩენისთვის საჭირო თანხა შეაგროვოს. ბიძის, მერაბ ანანიძის ინფორმაციით, ის ახლა სტამბოლის ერთ-ერთ კლინიკაში მკურნალობს, სჭირდება 2 ოპერაცია, ამის შემდეგ კი 4 თვიანი სარეაბილიტაციო პერიოდი უნდა გაიაროს.
ოჯახმა უკვე მიიღო ის ფინანსური დახმარება, რისი მიღებაც ცენტრალური და აჭარის ბიუჯეტებით დაფინანსებული პროგრამებით შეიძლებოდა. მარის მამის ინფორმაციით, ამ თანხამ, ჯამში, 31 000 დოლარი შეადგინა, თუმცა ის უკვე ამოწურულია, მარის მკურნალობის გასაგრძელებლად კი თანხა ისევ სჭირდებათ:
„სასწრაფოდ სჭირდება ოპერაცია, შემდეგ მკურნალობა და 4 თვიანი რეაბილიტაცია. ოპერაციები მკურნალობასთან ერთად 84 ათასი დოლარი ღირს, ამას ემატება 4 თვიანი რეაბილიტაცია, 168 000 დოლარის ღირებულების.
საქართველოს ჯანმრთელობის სამინისტროს წარვუდგინე 168 000 ლარიანი ინვოისი, დამიფინანსა 28 200 ლარით. აჭარის ჯანდაცვის სამინისტრომ 35 000 ლარი ჩაგვირიცხა. აჭარის მთავრობის აპარატმა დაგვიმატა 35 000 ლარი. ჯამში გამოვიდა 98 000 ლარი გამოვიდა. ეს მეექვსედია ალბათ იმ თანხის, რაც სამკურნალოდ გვჭირდება. ეს თანხა უკვე ამოწურულია. მარის ანგარიშზე თანხა აღარ არის. ახალი 84 000 დოლარის ინვოისი გადმომიგზავნეს. ესეც უნდა მივიტანო და არ ვიცი, რას მეტყვიან“, – ამბობს მერაბ ანანიძე, მარის ბიძა.
ოჯახის ინფორმაციით, მარის 2024 წლის 16 სექტემბერს ბათუმში ერთ-ერთ კლინიკაში პოლიპების მოშორების ოპერაცია და რენოპლასტიკა უნდა გაეკეთებინა, მას სუნთქვის პრობლემები ჰქონდა. ოპერაციის დროს მარის გული გაუჩერდა. ამას მოჰყვა დამატებითი პრობლემები, რის შედეგადაც მარი კომატოზურ მდგომარეობაში ჩავარდა.
„როგორც ამიხსნეს, გულის გაჩერების შემდეგ ტვინს ჟანგბადი არ მიეწოდებოდა, რის შედეგადაც ბავშვი ჩავარდა კომატოზურ მდგომარეობაში. 6 თვე მკურნალობდა კლინიკაში, იკრიბებოდა კონსილიუმები. მითხრეს, რომ ყველა პირობა ჰქონდა კლინიკას ჩემი შვილის მდგომარეობიდან გამოსაყვანად, მაგრამ ვერ გამოჯანმრთელდა, ის უფრო დასუსტდა. 25 მარტს სტამბოლში გადავიყვანეთ. გვეუბნებიან, რომ პაციენტი ჯერ უნდა მოამზადონ ოპერაციისთვის, უნდა მოაძლიერონ, რადგან ძალიან დასუსტებულია. ბევრი პროცედურაა საჭირო.“
მარის აქვს შანსი, რომ გამოჯანმრთელდეს, თუ სტამბოლში გააგრძელებს მკურნალობას.ოჯახი მარის მკურნალობის დასაფინანსებლად დახმარებას საზოგადოებას სთხოვს.
ცნობილ „აზოვის პოლკს“, რომელიც ამჟამად უკრაინის ეროვნული გვარდიის მე-12 სპეცდანიშნულების ბრიგადაა და კვლავ „აზოვად“ იწოდება, ახალი მეთაური ჰყავს.
„აზოვის“ ახალი მეთაური ბოგდან გრიშენკოვია [„პუგაჩი“]. რაც შეეხება „აზოვის“ ყოფილ მეთაურს, დენის პროკოპენკოს, იგი „აზოვის“ ბაზაზე შექმნილ კიდევ ერთ კორპუსს ხელმძღვანელობს უკრაინის გვარდიაში.
სპეცდანიშნულების ბრიგადის ახალ მეთაურს„აზოვში“ მსახურობის თითქმის 10-წლიანი გამოცდილება აქვს. სოციალურ ქსელებში „აზოვის“ გვერდი წერს, რომ „პუგაჩი“ „აზოვში“ ჯერ რიგითი ჯარისკაცი იყო, უმუშავია ასეულის მეთაურად, შტაბის უფროსად და ბატალიონის მეთაურადაც.
უკრაინული მედიის ცნობით, ბოგდან გრიშენკოვი დონეცკის ოლქიდან, ქალაქ სლოვიანსკიდანაა. ის „აზოვს“ 2014 წელს შეუერთდა, როდესაც უკრაინული ჯარები მის მშობლიურ ქალაქს ათავისუფლებდნენ.
მონაწილეობდა მარიუპოლის ბრძოლებში, იცავდა აზოვსტალს, დაჭრილი იყო საბრძოლო მოქმედებებისას. აზოვსტალის დაცემის შემდეგ, იგი, სხვა უკრაინელ სამხედროებთან ერთად რუსებმა გაგზავნეს დონეცკის ოლქის დროებით ოკუპირებულ ტერიტორიაზე, ოლენოვკის კოლონიაში.
აზოვსტალის ტყვეების ნაწილის გათავისუფლების შემდეგ გრიშენკოვი უკრაინაში დაბრუნდა და ომში ბრძოლა განაგრძო.
გარემოს ეროვნული სააგენტოს აჭარის რეგიონული ჰიდრომეტეოროლოგიური ობსერვატორიის ინფორმაციით, 18 აპრილის 21 საათიდან 19 აპრილის 21 საათამდე აჭარაში მოსალოდნელია ცვალებადი მოღრუბლულობა, უმეტესად უნალექოდ;
იქროლებს ცვალებადი მიმართულების ქარი 10-15 მეტრი წამში.
ჰაერის ტემპერატურა სანაპირო ზოლში:
დღისით: 22 – 27 გრადუსი სითბო
ღამით: 8 – 13 გრადუსი სითბო
მთიან რაიონებში:
დღისით: 20 – 25 გრადუსი სითბო
ღამით: 3 – 8 გრადუსი სითბო
მაღალმთიან ზონაში
დღისით: 10 – 15 გრადუსი სითბო
ღამით: 2 გრადუსი ყინვა – 3 გრადუსი სითბო
ზღვის წყლის ტემპერატურა +13 გრადუსია.
სინოპტიკოსების ცნობით, აჭარაში 20 აპრილს დროგამოშვებით წვიმა; მომდევნო ორ დღეს, 21 და 22 აპრილს კი, მოსალოდნელია უმეტესად უნალექო ამინდი.
უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 18 აპრილამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:
ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 938 970 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 530]
ტანკი – 10 662 ერთეული [+8]
ჯავშანტექნიკა – 22 257 ერთეული [+40]
საარტილერიო სისტემა – 26 530 ერთეული [+88]
MLRS – 1 367 ერთეული [+1]
საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 136 ერთეული [+1]
თვითმფრინავი – 370 ერთეული [+0]
ვერტმფრენი – 335 ერთეული [+0]
უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 33 065 ერთეული [+140]
ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 3 145 ერთეული [+0]
გემი/ნავი – 28 ერთეული [+0]
წყალქვეშა ნავი – 1 ერთეული [+0]
მანქანები და საწვავის ავზები – 44 954 ერთეული [+312]
სპეცტექნიკა – 3 858 ერთეული [+51]
უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.
უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ინფორმაცია ჯერ არ განუახლებია რუსეთს.
რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 17 აპრილამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:
661 თვითმფრინავი
283 ვერტმფრენი
52 293 უპილოტო საფრენი აპარატი
601 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
22 876 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
1 536 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
23 741 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
34 203 სპეციალური სამხედრო მანქანა
რუსეთის თავდაცვა, ამ მონაცემებთან ერთად, უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს.
ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.
—
რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.
50 წლის მაია ფელიშვილი ცხოვრება ბოლო წლებში ერთი წინადადებით ასეთია – პოლიციელობიდან ემიგრაციამდე.
„ბათუმელები“ გიამბობთ ქალზე, რომელიც ბოლო 4 წელია იტალიაში ცხოვრობს, მაგრამ ყოველ დღე ფიქრობს საქართველოზე და იმ პოლიტიკურ პროცესებზე, რაც ახლა ქვეყანაში ვითარდება; აღელვებს თანამებრძოლების ბედი და აბრაზებს უსამართლობა.
მაიას თქმით, მიუხედავად სხვა ქვეყანაში ყოფნისა, რუსული კანონის საპროტესტო აქციების პირველი ტალღიდან მოყოლებული უერთდება ქართველი ხალხის პროტესტს. უერთდება ისე, როგორც შეუძლია – სოციალურ კამპანიებში მონაწილეობს, თანამებრძოლებს ინფორმაციის გავრცელებაში ეხმარება და სხვა.
მაია ფელიშვილი პირველი პროფესიით მუსიკათმცოდნეა, თუმცა ემიგრაციაში წასვლამდე 14 წელი სამართალდამცავ სტრუქტურაში მუშაობდა. ამბობს, რომ ახლა მესამე პროფესიის შესწავლაზე ფიქრობს.
„პოლიციელად ვიმუშავე წინააღმდეგობებით სავსე გარემოსა და დროში, თუმცა ამას სიამაყით ვამბობ. ვიმუშავე საყვედურებისა და რეალურად – შეცდომების გარეშე. ბევრი რამ გავაკეთე, მეამაყება ის წლები, იმიტომ, რომ მე პოლიციაში მივედი და ვიყავი ბოლომდე მხოლოდ ერთი მისიით – დავხმარებოდი სხვა ადამიანებს. ასეც იყო, ვეხმარებოდი, მაგრამ რაღაც ეტაპზე გადავწყვიტე, რომ საკმარისი იყო ის, რაც გავეცი და გადავწყვიტე, რომ წასვლის დრო იყო. არა იმიტომ, რომ დავიღალე, არამედ უიმედობის გამო.
მე გაცილებით ადრე დავინახე იმედგაცრუება, მანამდე, ვიდრე სისტემა თავს ისე გამოავლენდა, როგორიც ეს ჩვენ ვნახეთ ბოლო თვეების განმავლობაში.
ახლა, აგერ უკვე ოთხი წელია, იტალიაში ვცხოვრობ. მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყანა დავტოვე, უწყვეტი კავშირი მაქვს ბევრ სფეროსთან, ნაწილობრივ ვაგრძელებ ქალთა უფლებების დაცვის კუთხით ჩემი გამოცდილების გაზიარებას სოციალური პლატფორმის საშუალებით, ასევე, ემიგრანტების დახმარებას ისევ პროფესიული გამოცდილების გათვალისწინებით, მაქვს ჩემი საკონსულტაციო პლატფორმა სოცქსელში და ასევე, ვთანამშრომლობ სხვადასხვა ორგანიზაციასთან“, – გვიყვება მაია ფელიშვილი.
მისი თქმით, ემიგრაციიდანაც ძალიან კარგად ჩანს ქვეყანაში არსებული კრიზისი, რაც გახდა მიზეზი, ემიგრანტები გაერთიანებულიყვნენ, ერთმანეთთან კავშირი დაემყარებინათ და გასული წლის საპარლამენტო არჩევნებში მონაწილეობის მისაღებად ყველაფერი ეღონათ – ერთმანეთისთვის მიეწოდებინათ ყველა საჭირო ინფორმაცია, კოლექტიურად ეზრუნათ არჩევნების დროს ტრანსპორტირების საკითხზე და ყველა პრობლემის მოგვარებაზე.
„საქართველოში ბოლო თვეებში განვითარებული მოვლენები ერთგვარი გამოწვევა იყო ემიგრაციაში მყოფი საქართველოს მოქალაქეებისთვის, უმეტესობა სწორედ სოცქსელებით, ჯერ კიდევ რუსული კანონის წინააღმდეგ საპროტესტო აქციების დროიდან ჩაერთო სოციალურ აქტივობებში. ათასობით კილომეტრით დაშორებულმა ადამიანებმა გავიცანით ერთმანეთი და გავერთიანდით.
რუსული კანონის წინააღმდეგ დაწყებული საპროტესტო აქციების პარალელურად ემიგრანტებისთვის რამდენიმე ადამიანის თაოსნობით შეიქმნა სივრცე და დავიწყეთ საარჩევნოდ ერთმანეთის გაძლიერება, მხარდაჭერა, ცნობიერების ამაღლება. ყოველ კვირას გვქონდა ონლაინ შეხვედრები. განიხილებოდა საკონსულო რეგისტრაციიდან დაწყებული, ტრანსპორტირების ორგანიზებით დასრულებული, ყველა დეტალი, რამაც დადო ის შედეგი, რაზეც დღეს ყველამ იცის:
„ქართული ოცნება“ ემიგრანტებთან დამარცხდა.
ემიგრაციიდანაც კარგად ჩანს ქვეყანაში არსებული მასშტაბური კრიზისი და ასევე, საზღვარგარეთის ბევრ ქვეყანაში უბრალოდ ვერ მოახერხეს არჩევნების გაყალბება“, – იხსენებს მაია ფელიშვილი.
ემიგრანტის თქმით, იოლი არ ყოფილა მისთვის ან სხვა ემიგრანტებისთვის არჩევნებში მონაწილეობა და ეს დიდი ძალისხმევად დაუჯდათ.
„იტალიაში სულ სამ ქალაქში გაიხსნა საარჩევნო უბანი, მიუხედავად იმისა, რომ უდიდესი შრომა ჩავდეთ ხელმოწერების მოგროვებაში და სამართლებრივი დავებიც კი წამოიწყეს სხვადასხვა პლატფორმებმა, რათა კანონით მონიჭებული უფლებით გვესარგებლა და თუ 50 ამომრჩეველზე მეტი ვფიქსირდებოდით, საარჩევნო უბნები გაეხსნა ცესკოს კონკრეტულ ქალაქებში.
როგორც იცით, არა მარტო იტალიაში, არამედ მთელ მსოფლიოში შეეზღუდათ ეს უფლება ქართველ ემიგრანტებს ჩვენივე მთავრობის მხრიდან. ამიტომ ადამიანებს ათასობით კილომეტრის გავლა, ასევე სხვადასხვა ოდენობის თანხისა და უდიდესი დროის დაკარგვა მოუწიათ“, – გვიყვება მაია ფელიშვილი.
მისი გამოცდილებაც ასეთია – არჩევნებში მონაწილეობის მისაღებად სხვა ქალაქში ჩასვლა, ერთი ღამით გაჩერება და შესაბამისად სასტუმროს დაჯავშნა მოუწია. დახარჯა ფული და დაკარგა დრო.
„ამ ყველაფერს ისიც ემატება, რომ არჩევნები იყო შაბათს და ემიგრანტების უმეტესობა მხოლოდ კვირას ისვენებს. უმეტესობამ სამუშაო დღე გააცდინა და ამითაც იზარალა, თუმცა მობილიზება იმდენად დიდი იყო, რომ ნათელი გახდა, ხალხი უბრალოდ დაიღალა თორმეტწლიანი თვალებში ნაცრის შეყრით, ტყუილი დაპირებებითა და ბოლო პერიოდში რუსეთისკენ სვლის დაუფარავი გამოვლინებით.
ადამიანები სრულიად რეალურად ხედავენ, განსაკუთრებით ემიგრაციაში, რომ ქვეყანა კატასტროფული სიჩქარით მიექანება რუსეთისკენ და ამის შეჩერებას ვცდილობდი აქედანაც, თუმცა მოხდა ის, რაც მოხდა.
თეთრ ფურცელზე დიდი შავი ლაქა არ არისო – გვარწმუნებდა ჩვენი მთავრობა, მაშინ, როცა ეს შავი წერტილი მთელმა მსოფლიომ დაინახა“, – გვეუბნება მაია და დასძენს, რომ იმედგაცრუება, რაც საპარლამენტო არჩევნების გაყალბებამ გააჩინა მოქალაქეებში, დიდხანს არ გაგრძელებულა.
„ემიგრანტებისთვის შექმნილ სოციალურ პლატფორმაზე შეხვედრების დროს ორგანიზატორი განიხილავდა ხოლმე შესაძლო ვარიანტებს. იმასაც, რომ ქართული ოცნებისგან ყველაფერი მოსალოდნელი იყო და მზად უნდა ვყოფილიყავით ჩვენი ხმების დასაცავად. ეს დაშვება გვქონდა და აქციების დაორგანიზება და სამართლებრივი დავის წამოწყება მალევე შევძელით.
საქართველოში არჩევნების გაყალბების შემდეგ დაწყებულ პროტესტს ემიგრანტებიც შევუერთდით. ჩვენც გამოვედით ქუჩაში. იყო საოცარი მომენტები, როცა აქციაზე ვიდექით ჩვენ, ქართველები და ადგილობრივი გამვლელები, როცა ქართულ დროშას ხედავდნენ მოდიოდნენ და გვესაუბრებოდნენ, რა დროსაც ნათელი ხდებოდა, რომ მათ იცოდნენ საქართველოში მიმდინარე მოვლენები და აღფრთოვანებულები იყვნენ იმ კადრებით, რასაც თბილისში მანიფესტაციის მონაწილეების მხრიდან ხედავდნენ – ევროპული ფასეულობებისადმი თავგანწირვა, სამშობლოსადმი ასეთი ერთგულება და მონაწილეთა რაოდენობა.
დეკემბერში განვითარებულმა მოვლენებმა ნათელი გახადა, რომ ეგრეთ წოდებული მთავრობა უბრალოდ უნდა წავიდეს, არანაირი სხვა ალტერნატივა, ჩემი აზრით, არ არსებობს. „ქართული ოცნების“ მიმართ მისხალი ნდობაც აღარ არსებობს.
ძალადობის ის ფორმები, რომლებიც აქციის მონაწილეთა და ზოგჯერ უბრალოდ სახლში მიმავალი მოქალაქეების მიმართ გამოიყენა, განვმეორდები, ეგრეთ წოდებულმა მთავრობამ, სრულიად ამოვარდნილი იყო დროიდან და სივრციდან. არავინ ელოდა ალბათ. არ ვიცი, მე ვერ წარმომედგინა ის, რასაც ვხედავდი ტელევიზიით.
დამანგრეველი იყო ეს ყველაფერი – დაუსრულებელი ცემა, დევნა, მივარდნები, დაჭერები, ცირკად ქცეული სასამართლო პროცესები… როცა ფიქრობ, რომ უკანონოდ დაკავებული ქალები, სტუდენტები, ახალგაზრდები (21 წლამდე პირს კანონი გარკვეულ სიტუაციებში არასრულწლოვანის სტატუსს ანიჭებს), მარტო იმიტომ, რომ რუსეთში ცხოვრება არ უნდათ და ქვეყნის ევროპული კურსიდან გადახვევას აპროტესტებენ, ციხეში სხედან და შიმშილობენ, უკვე ვეღარაფერზე ვეღარ ფიქრობ გარდა იმისა, რომ შენც რამე გააკეთო!“, – ამბობს მაია.
მაია ფელიშვილი
როგორც ემიგრანტი ამბობს, ის და მისი ნაცნობი ემიგრანტები მომავალშიც გააგრძელებენ პროტესტს „ქართული ოცნების“ მისამართით:
„ჩვენ ვეძებთ პროტესტის სხვადასხვა ფორმასა და გზებს, რათა, რაც შეიძლება მეტ ევროპელ თუ ამერიკელ დიპლომატს მივაწვდინოთ ხმა და არამხოლოდ დიპლომატს, ასევე ჩვენი მიმღები ქვეყნის მოსახლობასაც დავანახოთ სიმართლე და დავანახოთ ის, თუ ვინ დგას რეალურად „ქართული ოცნების“ უკან და რამხელა საფრთხე იქნება დღეს ჩვენი მტერი რუსეთი ხვალ მთელი მსოფლიოსთვისაც“.
მაია ფელიშვილის თქმით, არიან ისეთი ემიგრანტებიც, ვინც მხარს უჭერს „ქართულ ოცნებას“ თუმცა მათი რიცხვი საგრძნობლად მცირეა.
„ეს საოცარი ფენომენი სრულიად ამოუხსნელია. შეკითხვაზე, თუ კი მთავრობა მოსწონთ, რატომ არიან საზღვარგარეთ, მათ ცნობილი ნარატივი აქვთ – მერე რა, რომ ფული არ აქვთ, მთავარია მშვიდობაა და როცა კითხვას უბრუნებ – თუ მშვიდობაა, შენ ემიგრაციაში რატომ ხარ? ისინი ჯადოსნურ წრეში ექცევიან საპასუხო კითხვით – შენ რატომ ხარ ემიგრაციაშიო? ვუხსნით, იმიტომ, რომ მთავრობის კურსმა ქვეყანაში არაერთ სფეროში შექმნა კრიზისი. ისინი გაიძახიან – არანაირი კრიზისი არ არის. მერე ისევ უმეორებ, აბა აქ რატომ ხარ და ისევ იმ წრეში ვბრუნდებით. ამბობენ, რა მოხდა მერე, სამაგიეროდ მშვიდობაა და ასე დაუსრულებლად…
ის პრივილეგია აქვს ემიგრაციას, რომ გამადიდებელი შუშით ხედავ ყველა პლუსსა და მინუსს, რაც შენს ქვეყანას აქვს. ეცნობი სხვა ხალხის კულტურასა და მრავალფეროვნებას და ხვდები, რომ, მაგალითად, კულინარია ავიღოთ, არც ფელამუში და არც ღომი შენი მოგონილი არ არის და აგერ სიცილიელი ბებოც აკეთებს. ხედავ, რომ მოწოდება – „ჩვენი ქრისტიანული ტრადიციები“ – არაფერია, მაგალითად, იტალიელების კულტურასთან – უკლებლივ ყოველ კვირა დღეს დაესწრონ დილის წირვას მთელი ოჯახით, ყოველი კვირა დღე გაატარონ ოჯახის ყველაზე უფროსი წევრების გარემოცვაში, ბავშვებთან ერთად და რომ ეს კულტურა ხელშეუხებელია და საუკუნეებია იცავენ ამ ტრადიციას.
ემიგრაციაში ხედავ, რას ნიშნავს კარგი ინფრასტრუქტურა, რა არის კარგი პენსია, მშვიდი სიბერე და ბევრი სხვა რამ. გაუსაძლისი მონატრების პარალელურად ბევრი რამის გადაფასებაც ხდება, თვალსაწიერი უფრო ფართოვდება და თუ დაბრუნებას გადაწყვეტ, მერე აუცილებლად გამოიყენებ შენს გამოცდილებას მშობლიურ გარემოშიც“, – გვეუბნება მაია.
ჩვენთან საუბრის ბოლოს მაია აღნიშნავს, რომ მისი უპირველესი სურვილია ემიგრანტების, ემიგრაციაში მყოფი ქალების მძიმე ცხოვრება პირველ რიგში მთავრობამ გაიაზროს და მათ დაბრუნებაზე მთავრობამ, საზოგადოებამ და ოჯახებმა ერთად იზრუნოს, თუმცა ეს ყველაფერი „ქართული ოცნების“ მმართველობის პირობებში წარმოუდგენლად მიაჩნია.
„კიდევ გავიმეორებ, ერთადერთ გამოსავლად მე „ოცნების“ წასვლას ვხედავ. უკანონო პატიმრების განთავისუფლებისა და მიმდინარე მოვლენებში დამნაშავეების გამოვლენის, გასამართლების, ასევე ახალი არჩევნების ჩატარების უფლება და ვალდებულება, ჩემი აზრით, უნდა მიენიჭოს ახალ, დროებით მთავრობას“, – ამბობს მაია ფელიშვილი.
ჟურნალისტისა და მედიამენეჯერის, მზია ამაღლობელის ადვოკატი, მაია მწარიაშვილი, ეხმიანება „ოცნების“ პრემიერის, ირაკლი კობახიძის შეფასებებს მზია ამაღლობელის შესახებ. 16 აპრილს, ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის ეთერში კობახიძემ მზია ამაღლობელზე თქვა, რომ თითქოს მან ვიღაცის დავალებით მიაყენა პოლიციელს შეურაცხყოფა.
„ირაკლი კობახიძემ საჯაროდ და დაუფარავად აჩვენა, რომ იგი პოზიციონირებს მზია ამაღლობელის წინააღმდეგ და ნებისმიერ ფასად სურს იხილოს ის პატიმრობაში.
გუშინდელი განცხადება იყო მორიგი აშკარა და უხეში დარღვევა მზია ამაღლობელის უდანაშაულობის პრეზუმფციის უფლების, რაც მისი კონსტიტუციური უფლებაა. ამ უფლების პატივისცემა ევალება მოსამართლეს და პროკურორსაც კი, არათუ ხელისუფლების უმაღლესი თანამდებობის პირებს.
მოცემულ შემთხვევაში ირაკლი კობახიძის კომენტარი არა მხოლოდ მისი უფლების დარღვევას ემსახურებოდა, არამედ ამავდროულად ემსახურებოდა მზია ამაღლობელის მიმართ ნეგატიური საზოგადოებრივი განწყობების შექმნას“ – განაცხადა მაია მწარიაშვილმა.
ადვოკატმა დეტალურად განიხილა კობახიძის ყველა შეფასება მზია ამაღლობელის წინააღმდეგ.
„მინდა კონკრეტულად ვუპასუხო მის ყოველ ფრაზას. მან თქვა, რომ მზია ამაღლობელმა „შეურაცხყოფა მიაყენა პოლიციელს“; „ის მოქმედებდა დავალებით, მისი დაკვეთა იყო შეურაცხყოფის მიყენება პოლიციელისადმი“ და „მისი დაკვეთა იყო პოლიციელის ღირსების შელახვა“.
ამ ფრაზებიდან მინდა დავუდასტურო ბატონ კობახიძეს, რომ მზიას ქმედება შეიძლება შეფასდეს მხოლოდ როგორც შეურაცხყოფა.
მაგრამ მინდა ვუთხრა, რომ მისდა გასაკვირად, შეურაცხყოფა არ არის სისხლის სამართლის კოდექსით დასჯადი ქმედება.
მან ბრძანა, რომ მზიამ შეურაცხყოფა მიაყენა პოლიციელს. შესაბამისად, ასეთ პირობებში მზია ამაღლობელის ბრალდება და პატიმრობა და არის უკანონო.
მან [კობახიძემ] ბრძანა, რომ მზიას ამოცანა იყო პოლიციელის ღირსების შელახვა. მინდა ასევე შევახსენო ბატონ ირაკლი კობახიძეს, რომ პატივი და ღირსება არ არის სისხლის სამართლის კოდექსით დაცული ობიექტი, არამედ პატივის და ღირსების დაცვა ცივილიზებულ მსოფლიოში ხდება სამოქალაქო სამართალწარმოების წესით.
სწორედ ამიტომ, არაერთხელ მოვითხოვეთ სასამართლოსა და გამოძიებისაგან ამ საქმის შეწყვეტა და მზიას გათავისუფლება უკანონო პატიმრობისაგან.
დიახ, პოლიციელის შეურაცხყოფა არ ისჯება სისხლის სამართლის წესით და კერძოდ კი მზიასთვის ინკრიმინირებული მუხლით, არამედ შესაძლებელია წარმოადგენდეს მხოლოდ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევას, ისიც გარკვეული კრიტერიუმების დაკმაყოფილებისა და მტკიცების ტვირთის სათანადოდ გაწევის პირობებში.
ახლა ის, რაც დააბრალა მზია ამაღლობელს ბატონმა კობახიძემ. მან დააბრალა მზიას, რომ ის მოქმედებდა დავალებით და შეკვეთით.
ეს არის სრული სიცრუე და არა მხოლოდ იმიტომ, რომ ჩვენ ვამბობთ ამას, არამედ იმიტომაც, რომ მზიას ბრალდების ფორმულირებაში არსად წერია, რომ ის მოქმედებდა ვინმეს დავალებით ან დაკვეთით. მისი ბრალდება ამას უბრალოდ არ ითვალისწინებს.
მზია ამაღლობელი, ბრალდების დადგენილების თანახმად, მოქმედებდა პირადი მოტივებით ბატონი დგებუაძისადმი. რა სხვაობაა პირადი მოტივებით მოქმედებასა და სხვისი დავალებით მოქმედებას შორის, იცის ელემენტარული სამართლებრივი ცოდნის მქონე ნებისმიერმა ადამიანმა, ამიტომ არ შევუდგები აქ ამის ახსნას.
გარდა იმისა, რომ მზიას ბრალდება არ არის სხვისი დავალებით მოქმედება, საქმეში არ არსებობს ამ გარემოების დამადასტურებელი არც ერთი მტკიცებულება.
შესაბამისად, ბატონი კობახიძის ეს განცხადება სიცრუეა. თუკი ბატონ კობახიძეს აქვს პრეტენზია, რომ მან სიმართლე გაახმოვანა ეთერში და მან ამ საქმეზე იცის იმაზე მეტი, ვიდრე ეს იციან ამ საქმის გამომძიებელმა და პროკურორებმა, მოვუწოდებ მიმართოს გამოძიების ორგანოს და მისცეს განმარტება, რა დავალებასა და შეკვეთაზე საუბრობდა ტელეეთერში, ვინ დაავალა და რას შეეხებოდა ეს დავალება.
სამწუხაროდ, ეს პირველი შემთხვევა არ არის, როდესაც ხელისუფლების მაღალი თანამდებობის პირების ცდილობენ სიცრუის გავრცელების გზით მზია მოახდინონ ამაღლობელის დისკრედიტაცია.
მაგალითად, საჯარო სივრცეში არსებობს როგორც ბატონი კობახიძის, ისე სხვა მაღალი თანამდებობის პირების არაერთი განმარტება, რომ მზიამ, ე.წ სტიკერი მიაკრა პოლიციელს ზურგზე, რაც სიცრუეა. და ეს სიცრუეა არა მხოლოდ იმიტომ, რომ არ მომხდარა, არამედ იმიტომაც, რომ მის მიმართ ამგვარი პრეტენზია არ ჰქონია არც პოლიციას და არც პროკურატურას. მიუხედავად ამისა, ამას ხელი არ შეუშლია ხელისუფლების მაღალი თანამდებობის პირებისათვის არაერთ კომენტარში ემტკიცებინათ, რომ მზიამ სტიკერი მიაკრა პოლიციელს ზურგზე.
საყოველთაოდ ცნობილია, რომ მან სტიკერი მიაკრა პოლიციის ღობეზე. კონკრეტულმა სპიკერებმა ღობე შეცვალეს პოლიციელის ზურგით და ისე მიაწოდეს ინფორმაცია საზოგადოებას. არც ერთ მათგანს ბოდიშიც კი არ მოუხდია ამ სიცრუის ტირაჟირებისათვის.
საზოგადოებას მოეხსენება, რომ ამჟამად ბათუმის სასამართლოში მიმდინარეობს მზია ამაღლობელის საქმის განხილვა. მზიას არ აკმარეს უკანონო დაკავება, ძალადობა, შეურაცხყოფა, ყალბი დოკუმენტების შედგენა, ისეთი სამართალდარღვევების ჩადენის დაბრალება, რაც მას არ ჩაუდენია, მას არ აკმარეს უკანონო პატიმრობა და უკანონო ბრალდება, ბრალდების მანიპულირება, ყოველ პროცესზე ცრუ მოწმე-პოლიციელების წარმოდგენა.
ამას დამატებული ხელისუფლების უმაღლესი თანამდებობის პირების არაერთი და იმგვარი კომენტარი, რომლებიც ასეთი ხელაღებით არღვევს მის უფლებებს ადასტურებს სწორედ იმას, რომ სამწუხაროდ, მზია ამაღლობელის საქმე ორკესტრირებულია ხელისუფლების ყველა შტოს მონაწილეობით.
საჩივარი სტრასბურგის ადამიანის უფლებათა და თავისუფლებათა სასამართლოში გაიგზავნება მოკლე დროში“ – განაცხადა მაია მწარიაშვილმა.
რა ხდება?
მზია ამაღლობელი გამოცემა „ბათუმელების“ და „ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელი და დირექტორია. იგი უკანონო პატიმრობაშია და პროტესტის ნიშნად იგი 38 დღე შიმშილობდა.
მზია ამაღლობელი რომ ჟურნალისტური საქმიანობის გამო ისჯება, ამას რამდენიმე გარემოება ნათლად აჩვენებს, მაგალითად,გაყალბებული ოქმი, რომლის საფუძველზეც მზია ამაღლობელს პატიმრობა შეუფარდეს.
მზია ამაღლობელის საქმეს სანქცირებული მოსამართლე ნინო სახელაშვილიგანიხილავს. ის ესტონეთმა 2025 წლის 3 მარტს დაასანქცირა სწორედ „მზია ამაღლობელის საქმეზე“ – ჟურნალისტის მიმართ ადამიანის უფლების დარღვევის გამო. მას შემდეგ, რაც ნინო სახელაშვილმა გაყალბებული დოკუმენტის საფუძველზე მზია ამაღლობელს პატიმრობა შეუფარდა. სახელაშვილი, რომელიც გამოსაცდელი ვადით იყო დანიშნული, მოსამართლედ უვადოდგანაწესეს. ნინო სახელაშვილს სისხლის სამართლის კვალიფიკაციაარ აქვს.
მზია ამაღლობელს პოლიციელზე თავდასხმას ედავებიან. ბრალის დადასტურების შემთხვევაში მას 4-დან 7 წლამდე თავისუფლების აღკვეთა ელის.
მტკიცებულებების დიდი ნაწილი ამ საქმიდან მოსამართლე ვიქტორ მეტრეველმა ამორიცხა. „მზია ამაღლობელი არა მხოლოდ რჩება უკანონო პატიმრობაში, არამედ მას ქართულმა მართლმსაჯულებამ დემონსტრაციულად ჩამოართვა უფლება დაიცვას თავი და ამტკიცოს საკუთარი უდანაშაულობა“, – ნათქვამია მზია ამაღლობელის უფლებადამცველების განცხადებაში.
მზია ამაღლობელის ინტერესებს იცავენ „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“, იურიდიული ფირმა BLB და მისი უფროსი პარტნიორი, მაია მწარიაშვილი; ადვოკატები – რაჟდენ ხიმშიაშვილი და კახა წერეთელი.
2025 წლის 18 მარტს მზია ამაღლობელი ადმინისტრაციულ საქმეზე მოსამართლე სალიხ შაინიძემ 2 ათასი ლარით დააჯარიმა. ამ საქმეზე მოსამართლემ უარი თქვა აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის დირექტორის, გრიგოლ ბესელიას [გრიგოლ ბესელიამაჭარის პოლიციის უფროსის პოსტი 2025 წლის 4 აპრილს დატოვა] და ბათუმის პოლიციის უფროსის, ირაკლი დგებუაძის დაკითხვაზე იმ არგუმენტით, რომ სადავო არაა ის, რაც დაცვის მხარის მიერ სასამართლოში წარდგენილ ვიდეოჩანაწერებში ჩანს.
საუბარია ვიდეოზე, სადაც ჩანს, რომ მზია ამაღლობელს უშუალოდ აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის უფროსი, გრიგოლ ბესელია აკავებს, დაკავების ოქმის მიხედვით კი, მზია ამაღლობელი სხვა პოლიციელმა – გოჩა ვანაძემ დააკავა. მოსამართლემ უდავოდ მიიჩნია ასევე ვიდეო, სადაც ბათუმის პოლიციის უფროსის, ირაკლი დგებუაძის ხმა ისმის, მზია ამაღლობელი ასკ-ის 150-ე მუხლის გამო დავაკავეთო. გაყალბებულ ოქმში წერია, რომ მზია ამაღლობელი ასკ-ის 173-ე მუხლის საფუძველზე დააკავეს და თითქოს მზია ამაღლობელი პოლიციელებს სიტყვიერ შეურაცხყოფას აყენებდა.
ამ სიყალბის მიუხედავად მოსამართლე სალიხ შაინიძემ მზია ამაღლობელი სამართალდამრღვევად ცნო. ეს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდება.
მზია ამაღლობელის ადვოკატები ასევე აპირებენ „მზია ამაღლობელის საქმეზე“ ევროსასამართლოს მიმართონ.
„მე პიარს არ დავარქმევდი, მე დავარქმევდი აგენტურის მიერ მიღებული დავალების შესრულებას, რასაც შეეწირნენ ჩვენი გმირები, მათ შორის გიორგი ანწუხელიძე“- განაცხადა „ოცნების“ პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი კობახიძემ ეროვნული გმირის გიორგი ანწუხელიძის და რუსეთის წინააღმდეგ ბრძოლაში დაღუპული სხვა გმირების შესახებ 16 აპრილს, სატელევიზიო ინტერვიუში.
რატომ ცდილობს გმირობის გაუფასურებას ირაკლი კობახიძე? – ამ თემაზე „ბათუმელები“ ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ლექტორს, ისტორიკოს ბექა კობახიძეს ესაუბრა.
ბატონო ბექა, წულუკიანის შემდეგ, გმირობის გაუფასურება სცადა კობახიძემაც. რა ტიპის პროპაგანდაა ეს, რაზე მუშაობს ირაკლი კობახიძე?
ორი რამ არის.
მარტივად არის ამბავი – იდეალი უნდა იყოს გასწორებული, ანუ ერთ ხაზზე უნდა მიდიოდეს იმასთან, რაც არის „ქართული ოცნების“ პოლიტიკა.
თუ „ოცნებას“ აქვს პოლიტიკა, რომ ვუწვებით რუსეთს, არ შეიძლება იდეალი იყოს რუსეთის წინააღმდეგ ბრძოლაში თავგანწირული ადამიანი. ეს წინააღმდეგობაში მოდის. ამიტომ ამის ნიველირება უნდა მოხდეს, უნდა ჩაითვალოს, რომ ანწუხელიძის სიცოცხლე უაზროდ დამთავრდა, რომ ეს არ არის საჭირო და ასე შემდეგ.
მეორე – ეს არის მესიჯი შიდა აუდიტორიისთვის, ქართველებისთვის, ხოლო მეორე მესიჯი არის რუსებისადმი, რომ ჩვენ რუსეთის წინააღმდეგ ბრძოლას არ ვახალისებთ და არ არის ეს ჩვენი იდეალი. პირიქით, ვცდილობთ ამის ნიველირებას და თქვენიანები ვართ.
არ ვამბობთ, რომ რუსებმა დახოცეს ქართველები 9 აპრილს, რომ ანწუხელიძის თავგანწირვა რუსებთან წინააღმდეგ ომში არის სამაგალითო; ე.წ. კომისიაზე ვიბარებთ და ვტუქსავთ ქართველ სამხედროებს და რომ გავიხსენოთ – 1921 წლის ოკუპაციისას რუსეთს არ ახსენებენ, საბჭოთა ჯარი იყოო – ამბობენ. არადა საბჭოთა კავშირი შეიქმნა 1922 წელს და 21-ში საბჭოთა კავშირი კი არ დაესხა საქართველოს, თავს დაესხა საბჭოთა რუსეთი და საბჭოთა რუსეთმა მოახდინა საქართველოს ოკუპაცია.
ეს ისტორიის გადაწერის ამბავია.
2021 წელს იყო 100 წლისთავი ოკუპაციის, რომელიც არანაირად არ აღნიშნეს, შემოიფარგლნენ მხოლოდ ირაკლი ღარიბაშვილის განცხადებით. ჩვენ გვაქვს ხოლმე დებატი აგვისტოს ომზე, ხომ?! რუსები და „ოცნება“ ამბობენ, რომ ომი დაიწყო 8 აგვისტოს და ჩვენ ვამბობთ, რომ ეს იყო 7 აგვისტო.
ანალოგიური დისკუსია არის ისტორიულ პერსპექტივაზეც. ანუ, რეალურად რაც მოხდა ისტორიაში, რომ 1921 წლის 12 თებერვლის ღამეს, ლორეში, იყო ინსცენირებული აჯანყება, რომელშიც თავიდანვე მონაწილეობდა საბჭოთა რუსული წითელი არმია და შემდეგ, უკვე 16 თებერვალს, საბჭოთა რუსეთმა ოფიციალურად განაცხადა, რომ აჯანყებულების დასახმარებლად ვერთვებით ბრძოლაშიო, მაგრამ სინამდვილეში, მთელი ეს 4 დღე, 12 თებერვლიდან მოყოლებული ისინი იბრძოდნენ.
თქვენ ვერ ნახავთ ქართულ ისტორიულ წიგნს, რომელიც ამბობს, რომ 16 თებერვალს ჩაერთო რუსეთი ამ ბრძოლაში. და აი, 2021 წელს ღარიბაშვილმა დაწერა განცხადება, რომ 16 თებერვალს ჩაერთო რუსეთი ბრძოლაში.
როგორ ფიქრობთ, „ოცნება“ თავად არის ისტორიის გადაწერის ინიციატორი, თუ მიჰყვება კრემლის მითითებებს?
მე ნამდვილად არ მაქვს და ვერ მექნება „ქართულ ოცნებასა“ და კრემლს შორის კომუნიკაციისა და მიმოწერის ამსახველი დოკუმენტაცია, მაგრამ ფიზიკურად რომ მოენდომებინა „ქართულ ოცნებას“, რომელიმე ქართულ წიგნში ენახა, რომ ეს ამბავი დაიწყო 16 თებერვალს, ვერ ნახავდა.
ანუ, თუ ამას არ დაუწერდნენ რუსეთიდან, ფიზიკურად ვერ ნახავდნენ ასეთ დოკუმენტს.
შესაბამისად, აქედან გამომდინარეობს ჩემი დასკვნაც, რომ ეს არის პირდაპირ რუსეთიდან წამოსული.
კობახიძე ამბობს ასეთ რამეს – „ჩვენ რომ ჩავიდინოთ იგივე ღალატი“ – აგვისტოს ომს გულისხმობს, „რამდენიმე ასეული გმირი ეყოლება ქვეყანას“, ანუ ღალატს უწოდებს სამშობლოს დაცვას და მტერთან ბრძოლაში სიკვდილს?
ძალიან მარტივი რამეა აქ, ესენი მთლიანად გადაწყობილი არიან რუსულ მესიჯებზე, იმაზე, რასაც ახლა რუსეთი უკრაინისგან ითხოვს – დენაციფიკაცია და დემილიტარიზაცია, დასავლეთისგან ჩამოშორება, უკრაინის ნეიტრალიზაცია და სხვა; ის, რომ ამ ომის შემდეგ დამნაშავეები უნდა გასამართლდნენ და ასე შემდეგ. ესენი აქ ყველაფერს აკეთებენ თავიანთი ინიციატივითაც, რუსეთის საამებლად.
2008 წლის აგვისტოს ომის აღწერა უნდა ემთხვეოდეს რუსულ აღწერას. უნდა ხასიათდებოდეს იმავენაირად და ამავე დროს, „ომის დამნაშავეები“ უნდა გასამართლდნენ.
ამიტომ იღძვრება ახლა სისხლის სამართლის საქმეები, ქართველ სამხედროებს ამ „გამოძიებაზე“ დაატარებენ.
მაგრამ შიდა აუდიტორიასაც ხომ ესმის ის, რომ თურმე ანწუხელიძე აგენტურის დავალების შესრულებას შეეწირა?
შიდა აუდიტორიისთვის არის „ხარება“ და პოლიციის „დუბინკების“ თავში რტყმა.
საინფორმაციო სივრცეზე ლამის მონოპოლია აქვთ და ახლა თავისუფალ მედიაზე შეტევით სრული მონოპოლიზაცია უნდათ, მოკლედ, პასუხის გამცემი აღარავინ აღარ უნდა დარჩეს ქვეყანაში და მერე დანარჩენ მასას დაელაპარაკებიან და მოასმენინებენ იმას, რაც თვითონ უნდათ.
საზოგადოების ნაწილი, ვინც აცნობიერებს „ოცნების“ და რუსეთის მიზნებს, თვეებია დგას ქუჩაში და იბრძვის რუსული რეჟიმის წინააღმდეგ. მაგრამ არსებობს მეორე ნაწილიც, ვისზეც გავლენას ახდენს პროპაგანდა – „აბა ომი გინდა?“ ამას ემატება ისიც, რომ ყველას, ვინც იღებდა დასავლეთის ფინანსურ მხარდაჭერას, გამოაცხადეს აგენტად. რა რჩება საზოგადოებას იმისთვის, რომ დაამარცხოს აქ რუსეთი?
ასე იყო 30-იან წლებში, ვინც გასამართლდა, ყველა აგენტობისთვის იყო გასამართლებული, იქნებოდა ეს მიხეილ ჯავახიშვილი, ახმეტელი თუ სხვები და სხვები.
ამ ბრძოლაში ვისი იმედიც უნდა გვქონდეს, არის უკრაინის არმია, რომელმაც უნდა დაამარცხოს რუსეთი. რუსეთის დამარცხების გარეშე ძალიან ძნელი იქნება ჩვენი ბრძოლა. მაგრამ ეს იმას არ ნიშნავს, რომ უკრაინამ უნდა იბრძოლოს და ჩვენ უნდა ვისხდეთ და ვუყუროთ როგორი იქნება ხვალინდელი დღე და პასიური დამკვირვებლების როლში დავრჩეთ.
საქართველოში, სადაც ვართ, ყველგან ჩვენი წილი წინააღმდეგობა უნდა გავწიოთ. არა მხოლოდ რუსთაველზე, ჩვენს უბანში იქნება თუ სამსახურში, ჩვენი მართალი სიტყვა უნდა ვთქვათ და ვამხილოთ რეჟიმი.
თუ უკრაინელები იბრძვიან სანგარში, საბედნიეროდ ჩვენ სანგარში არ ვართ, მაგრამ ოკუპანტი შემოსულია ქვეყანაში, ასე უნდა ვუყუროთ ამას და როგორც უკრაინელები იღებენ მსხვერპლს, ჩვენც გვიწევს მსხვერპლის გაღება, ხომ?! ვიღაც სამსახურს კარგავს, ათეულობით ადამიანი ციხეშია, ზოგს უზარმაზარ ჯარიმებს უწერენ და ასე შემდეგ.
მესმის, რომ საშინელებაა ესეც, მაგრამ სამშობლოში არის მტერი შემოსული და ისე ეს ამბავი არ გამოვა.
ჩვენ თუ მოგვწონს ისტორიაში ქაქუცა ჩოლოყაშვილი და ამბროსი ხელაია, ახლა ჩვენ ვართ ამ ისტორიაში და თუ ისინი ამ ისტორიაში მოგვწონს, ჩვენც ისე უნდა მოვიქცეთ, რომ ჩვენ შვილებს და შვილიშვილებს, ჩვენი საქციელიც მოეწონოთ ისტორიაში.
„ოცნების“ პროპაგანდისტული პოლიტიკა გადასწვდა სკოლებს, უნივერსიტეტებს და ჩვენ გაცილებით ნაკლებ სტუდენტს ვხედავთ გარეთ, ვიდრე ეს იყო თვეების წინ. რატომ მოხდა ასე თქვენი აზრით?
ავტორიტარული რეჟიმების წინააღმდეგ ბრძოლა ისტორიაში არასდროს არ ყოფილა კომფორტის ზონა. რეჟიმებთან და ქვეყნის თავისუფლებისთვის ბრძოლას მოაქვს არა მხოლოდ დისკომფორტი, ხანდახან – მსხვერპლიც.
ამიტომ, ისტორიაში ყოველთვის ერთეულები, ათეულები და ასეულები არიან, რომლებიც ასე იქცევიან. მასა ყოველთვის იქცევა ისე, რომ ინარჩუნებს საკუთარი კომფორტის ზონას, ასე იყო ეს 20-იან წლებშიც, 30-იან წლებშიც და თუ გნებავთ, თერგდალეულების დროსაც. მაგრამ ისტორიას სხვა ხალხი დარჩა. ისტორიას დარჩა ის ერთეულები, ვინც ამ წინააღმდეგობას წევდნენ.
ამიტომ ეს ნუ დაგვთრგუნავს, აქ სიახლე არაფერია და ყველამ ჩვენს თავზე უნდა ავიღოთ პასუხისმგებლობა.
პოლონეთმა ქვეყანაში შესვლა აუკრძალა 8 ქართველ სამართალდამცავს, რომლებიც, პოლონეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადების თანახმად, აქციის მონაწილეების მიმართ ძალადობაზე არიან პასუხისმგებელნი.
„საქართველოში ოპოზიციის წინააღმდეგ გაძლიერებული რეპრესიების საპასუხოდ, პოლონეთმა რვა სამართალდამცავი პირის შემოსვლა აკრძალა, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან მომიტინგეების მიმართ ძალადობის გამოყენებაში“ – წერს პოლონეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო X-ზე.
ამავე განცხადებაში აღნიშნულია, რომ პოლონეთი მხარს უჭერს საქართველოში საზოგადოების პროევროპულ მისწრაფებებს.
ჯერჯერობით უცნობია, კონკრეტულად რომელ სამართალდამცავებს ეხება აღნიშნული სანქცია.
_________________
ფოტო: ევროპის პრესფოტო სააგენტო. EPA-EFE/Marcin Bielecki
უკრაინის შეიარაღებული ძალების მთავარსარდალმა, გენერალმა ალექსანდრე სირსკიმ დღეს, 17 აპრილს, განაცხადა, რომ ბოლო კვირების განმავლობაში უკრაინის თავდაცვის ძალებმა გაათავისუფლეს დაახლოებით 16 კვ. კილომეტრი პოკროვსკის მიმართულებაზე.
„მტერს არ შეუცვლია თავისი გეგმები – შეავიწროოს უკრაინის შეიარაღებული ძალების ქვედანაყოფები დონეცკისა და ლუგანსკის რეგიონებს მიღმა და ამ რეგიონების ადმინისტრაციულ საზღვრებამდე მიაღწიოს, თუმცა მტრის გეგმა განუხორციელებელი რჩება.
ჩვენ ვაგრძელებთ თავდაცვით ოპერაციას, ვატარებთ კონტრშეტევას და გვაქვს გარკვეული წარმატებები. ბოლო რამდენიმე კვირის განმავლობაში – უდაჩნოეს, კოტლინოსა და შევჩენკოს დასახლებების მიდამოებში დაახლოებით 16 კვადრატული კილომეტრი ტერიტორია გათავისუფლდა.
მადლობა უკრაინელ ჯარისკაცებს გამბედაობის, გამძლეობისა და პროფესიონალიზმისთვის“ – აცხადებს სირსკი.
მისივე თქმით, პოკროვსკის მიმართულებით უკრაინელი სამხედროები ყოველდღიურად ანეიტრალებენ მტრის 30-მდე თავდასხმას, რაც მნიშვნელოვან ზარალს აყენებს რუს ოკუპანტებს.
ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია შეშფოთებულია ბოლო თვეების განმავლობაში საქართველოში მედიაგარემოს უწყვეტი და სისტემური გაუარესებით.
17 აპრილს გამოქვეყნებულ მიმოხილვაში ქარტია აჯამებს ყველა იმ ბოლოდროინდელ შემთხვევას, რაც ამ უკუსვლას ადასტურებს და საერთაშორისო საზოგადოებას მედიისა და ჟურნალისტების უფლებების დასაცავად „ქართული ოცნების“ მიმართ წნეხის გაძლიერებისკენ მოუწოდებს.
ქარტია მიუთითებს, რომ ბოლო თვეების განმავლობაში „ქართულმა ოცნებამ“ განახორციელა შემზღუდავი საკანონმდებლო ცვლილებები და დამოუკიდებელი მედიისა და არასამთავრობო ორგანიზაციების სტიგმატიზაციის კამპანია „უცხოური აგენტების რეგისტრაციის აქტის” მიღებით დაგვირგვინდა.
ასევე, მაუწყებლობის შესახებ კანონში შეტანილმა ცვლილებებმა თვითრეგულირების მექანიზმები დაასუსტა და საქართველოს ეროვნული კომუნიკაციების კომისიას შინაარსობრივი საკითხების გამო ტელე და რადიო კომპანიების დასანქცირების მანდატი მიანიჭა.
„მაუწყებლებმა დასავლურ ფინანსებსა და ექსპერტიზაზე წვდომაც დაკარგეს. ცვლილებებით კანონში გრანტების შესახებ „ქართულმა ოცნებამ“ სამოქალაქო საზოგადოებისა და მედიისთვის განკუთვნილ საგრანტო რესურსებზე სრული კონტროლი მიიღო.
უკანონო პატიმრობაში რჩება „ნეტგაზეთისა“ და „ბათუმელების“ დირექტორი, მზია ამაღლობელი, რომელსაც პროკურატურა პოლიციელზე თავდასხმას ედავება. ბრალის დადასტურების შემთხვევაში, მედიამენეჯერს 4-დან 7 წლამდე თავისუფლების აღკვეთა ელის. ამჟამად ბათუმის საქალაქო სასამართლოში სისხლის სამართლის საქმის არსებითი განხილვა მიმდინარეობს. პოლიციელები სასამართლოს ცრუ და ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩვენებებს აძლევენ, ხოლო მტკიცებულებების დიდი ნაწილი, რომლითაც მზია ამაღლობელის უდანაშაულობა დასტურდება, მოსამართლის გადაწყვეტილებით, საქმიდან ამორიცხულია. მანამდე, 18 მარტს, გაყალბებული ადმინისტრაციული დაკავებისა და სამართალდარღვევის ოქმების საფუძველზე, მზია ამაღლობელი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევისთვის 2,000 ლარით დააჯარიმეს“ – წერს ქარტია.
ქარტია აღნიშნავს, რომ ღია ეთერის მოთხოვნით საზოგადოებრივ მაუწყებელთან კვლავინდებურად იკრიბებიან მოქალაქეები და სხვადასხვა პროფესიული ჯგუფები:
„საზოგადოებრივი მაუწყებლის ხელმძღვანელობამ თავიდან პროტესტის მონაწილეთა მოთხოვნა ნაწილობრივ დააკმაყოფილა და მათ ეთერი ყოველდღიურად, 40 წუთამდე დროით, დაუთმო, თუმცა გადაცემა შეცვლილი ფორმატით დაახლოებით ერთ თვის თავზე შეწყდა და ის აღარ განახლებულა.
საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭომ და მენეჯმენტმა მთელი ძალისხმევა არხის კრიტიკულად განწყობილი თანამშრომლების პროტესტის დათრგუნვისკენ მიმართეს. მათ გაუმჭვირვალე შიდა მოკვლევა იმ ჟურნალისტებზე თავდასასხმელად და მათი დისკრედიტაციისთვის გამოიყენეს, ვინც დღემდე არხის ხელმძღვანელობისგან პოლიტიკურ მიუკერძოებლობას, დამოუკიდებელი სარედაქციო პოლიტიკის გატარებასა და საზოგადოების მიმართ ანგარიშვალდებულებას ითხოვს.
პროცესის კულმინაცია აღმოჩნდა 11 აპრილს ორი მაღალი სანდოობის ჟურნალისტის, ვასილ ივანოვ-ჩიქოვანისა და ნინო ზაუტაშვილის, სამსახურიდან გათავისუფლება. დისციპლინური სასჯელი დაუწესეს კიდევ ოთხ ჟურნალისტს – თამარ მშვენიერაძეს, სოსო კაციტაძეს, კახაბერ მელიქიძეს და ირმა ჩუბინიძეს. საზოგადოებრივი მაუწყებლის სარედაქციო პოლიტიკის მიკერძოება „ქართულ ოცნების“ მიმართ დაადასტურა როგორც საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის, ისე ეუთო-ოდირის მიერ ჩატარებულმა წინასაარჩევნო მონიტორინგმა.
სწორედ არხის ხელმძღვანელობის მიერ მათთვის გაზიარებული კრიტიკული შენიშვნების უგულებელყოფის გამო დატოვა საზოგადოებრივი მაუწყებელი მონიტორინგის სამსახურის უფროსმა თეა კახიანმა.
საზოგადოებრივმა მაუწყებელმა, რომელიც საქართველოს წინააღმდეგ წარმოებული ჰიბრიდული ომის ინსტრუმენტად ჩამოყალიბდა და დეზინფორმაციისა და პროპაგანდისტული ნარატივების გავრცელებას განაგრძობს, სამეურვეო საბჭოს თავმჯდომარედ, მეორედ, ახლა უკვე 6-წლიანი ვადით, აირჩია ვასილ მაღლაფერიძე, რომლის მჭიდრო კავშირები „ქართულ ოცნებასთან“ დადასტურებულია და რომელსაც საზოგადოებრივი მაუწყებლის თანამშრომლები, უკვე დიდი ხანია, სარედაქციო პოლიტიკაში ჩარევას ედავებიან. მაღლაფერიძე, რომელიც სამეურვეო საბჭოს თავმჯდომარეობის ერთადერთი კანდიდატი იყო, 2017-2020 წლებში საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის პოზიციას იკავებდა, ხოლო სამეურვეო საბჭოს თავმჯდომარედ პირველი ვადით დანიშვნამდე, 2021 წლის იანვარ-მარტში, პარტია „ქართული ოცნების“ თავმჯდომარის მოადგილე იყო“ – წერს ქარტია.
მიმოხილვაში საუბარია იმაზეც, რომ ჟურნალისტების დასაშინებლად პოლიცია ფინანსურ ბერკეტებსაც იყენებს. კერძოდ:
„პოლიციამ 5,000-ლარიანი ჯარიმა „გზის ხელოვნურად გადაკეტვისთვის“ 20-ზე მეტ ჟურნალისტს გამოუწერა მაშინ, როცა ისინი რუსთაველის გამზირზე პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდნენ.
მართალია, ცალკეულ შემთხვევებში პოლიციელებმა საჩივარი უკან გაიხმეს მას შემდეგ, რაც მათ ჟურნალისტებმა შესაბამისი მტკიცებულებები წარუდგინეს, ყველა საქმე მარტივად არ დასრულებულა. ზოგიერთი ჟურნალისტი ახლაც სასამართლო პროცესის მოლოდინშია. იმ ჟურნალისტებს შორის, რომელთაც პოლიცია „გზის ხელოვნურად გადაკეტვას“ ედავება, არიან „მაუწყებლის“ ჟურნალისტი თოზუ გულმამედოვა, ტელეკომპანია „ფორმულას“ წამყვანი ელისო ჯარიაშვილი, ამავე ტელეკომპანიის ჟურნალისტი ნინო ჩაკვეტაძე და OC Media-ს თანადამფუძნებელი და ჟურნალისტი მარიამ ნიკურაძე, რომელიც უკვე მეორედ დააჯარიმეს.
„ქართული ოცნება“ საქართველოში შემოსვლის საშუალებას ისევ არ აძლევს იმ უცხოელ ჟურნალისტებს, რომლებიც პროევროპულ აქციებს აშუქებდნენ. მათ შორის არიან ფრანგი ჟურნალისტები კლემენტ ჟირარდო და ჟერომ შობო. 12 თებერვალს საზღვრიდან უკან გააბრუნეს კლემენტ ჟირარდო, რომელიც Le Monde, Society და Al Jazeera-სთვის მუშაობს, ხოლო 30 მარტს – ჟერომ შობო, რომელიც იტალიური სააგენტოს, NurPhoto-ს ფოტოგრაფია.
ძალადობრივი გარემო ჟურნალისტებისთვის საფრთხის შემცველია იმ დროსაც, როცა ისინი პროფესიულ მოვალეობას ასრულებენ და მაშინაც, როცა სხვა საქმით არიან დაკავებული.
6 აპრილს, პოლიციამ, მეტრო მარჯანიშვილის მიმდებარე ტერიტორიაზე, საპოლიციო ეჭვის საფუძველზე ჯერ გააჩერა, ხოლო შემდეგ „პოლიციისადმი დაუმორჩილებლობის ბრალდებით“ დააკავა „ინდიგოს“ ფოტოჟურნალისტი საბა სორდია. პოლიციელებმა საბა სორდიას მიმართ ჰომოფობიური ლექსიკა გამოიყენეს და მას კამერის დამტვრევით დაემუქრნენ. სასამართლოში გადაყვანამდე საბა სორდია იზოლატორში 48 საათით დააყოვნეს. მის საქმეზე მოსამართლე გადაწყვეტილებას 17 აპრილს გამოაცხადებს.
8 აპრილს „ტვ პირველის“ ოპერატორს ლაშა ჯიოშვილს პოლიციამ ფეისბუქ პოსტის გამო და მის საფუძველზე ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი შეუდგინა. პოლიცია ჯიოშვილს საპატრულო პოლიციის ეკიპაჟისა და შინაგან საქმეთა სამინისტროსთვის სიტყვიერი შეურაცხყოფის მიყენებას ედავება.
22 მარტს „ქართული ოცნების“ აქტივისტები თავს დაესხნენ „აჭარა თაიმსის“ დირექტორს, სულხან მესხიძეს, და საზოგადოებრივი არხის ჟურნალისტს, ლია ტოკლიკიშვილს, რომლებიც ბათუმში, „ოცნების ქალაქში“ მივიდნენ, რათა სამშენებლო უსაფრთხოების საკითხები გაეშუქებინათ. მათ ჟურნალისტებს სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენეს და ტერიტორიის დაუყოვნებლივ დატოვება მოსთხოვეს. ჟურნალისტებმა პოლიცია გამოიძახეს, თუმცა ადგილზე მისულმა პოლიციელებმა მათი უფლებების დასაცავად არაფერი იღონეს.
ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლები ჟურნალისტებს უკანონოდ უზღუდავენ წვდომას ადგილობრივი მთავრობის, საკრებულოსა და კომისიების სხდომებზე. ასე, მაგალითად, 4 აპრილს ჭიათურის საკრებულოს სხდომაზე არ შეუშვეს ტელეკომპანია „ფორმულას“ რეგიონული კორესპონდენტი ეკა ფხაკაძე და „ტვ პირველისა“ და „მთის ამბების“ გადამღები ჯგუფები. მანამდე, 26 მარტს, ახალციხის მერის მრჩეველთა საბჭოს სხდომაზე არ შეუშვეს „სამხრეთის კარიბჭისა“ და TOK TV-ს გადამღები ჯგუფები. ჟურნალისტების თემო ინასარიძე და ინგა ირიციანის თქმით, ეს არის პირველი შემთხვევაა, როცა მათ მერის მრჩეველთა საბჭოს სხდომის გაშუქების საშუალება არ მისცეს. 7 აპრილს მედიის წარმომადგენლები არ შეუშვეს აჭარის უმაღლესი საბჭოს სხდომაზე, სადაც აჭარის მთავრობის ახალ თავმჯდომარეს ამტკიცებდნენ“ – წერს ქარტია.
ორგანიზაცია წერს, რომ ჟურნალისტების მიმართ რეპრესიულ ზომებს იღებს პარლამენტიც:
„26 მარტს პარლამენტმა 6 თვით შეუჩერა აკრედიტაცია „ტვ პირველის“ ჟურნალისტს ნატა ქაჯაიას იმის გამო, რომ ჟურნალისტმა არ შეწყვიტა ვიდეოგადაღება მას შემდეგ, რაც პარლამენტის სამეურნეო უზრუნველყოფის დეპარტამენტის უფროსმა მას ინტერვიუზე უარი უთხრა.
20 მარტს მოსამართლემ, საჯაროდ შენიშვნის მიცემის შემდეგ, სხდომათა დარბაზიდან გააძევა „ტვ პირველის“ ჟურნალისტები მარიამ გაფრინდაშვილი და ნანუკა ქაჯაია, რომელთაც მანამდე არ მისცა ფოტოგადაღების უფლება, რის თაობაზეც მოთხოვნა მათ წინასწარ, კანონით გათვალისწინებული პროცედურით ჰქონდათ გაგზავნილი.
„ქართული ოცნების“ სასამართლომ სამართალდამრღვევებად ცნო ის ჟურნალისტები, რომლებიც ნოემბრის ბოლოს, პროევროპული აქციების გაშუქებისას, პოლიციამ დააკავა და სასტიკად სცემა. ეს იმ ფონზე, როცა დამნაშავე პოლიციელებს, რომელთაც ჟურნალისტებს მუშაობაში ხელი შეუშალეს და უფლებამოსილებას გადაამეტეს, სპეციალურმა საგამოძიებო სამსახურმა, რომელსაც ბევრმა ჟურნალისტმა მისცა ჩვენება, ვერ მიაგნო.
გამოცემა „პუბლიკას“ ფოტორეპორტიორს, ალექსანდრე ქეშელაშვილს, პოლიციელებმა 28-29 ნოემბრის ღამეს სხეულის მძიმე დაზიანებები მიაყენეს, მათ შორის, თავისა და სახის არეში. ჟურნალისტს, რომელსაც ჰოსპიტალიზაცია და ქირურგიული ჩარევა დასჭირდა, ჯანმრთელობის პრობლემები დღემდე აწუხებს. იმ დღეს ალექსანდრე ქეშელაშვილს პოლიციელებმა სამუშაო აპარატურაც წაართვეს. შსს ჟურნალისტს, რომელსაც დაზარალებულის სტატუსი აქვს მინიჭებული, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 166-ე (წვრილმანი ხულიგნობა) და 173-ე (სამართალდამცავი ორგანოს თანამშრომლის კანონიერი მოთხოვნის დაუმორჩილებლობა) მუხლების დარღვევას ედავებოდა. მოსამართლემ 17 მარტს ალექსანდრე ქეშელაშვილი პოლიციისადმი დაუმორჩილებლობის ნაწილში სამართალდამრღვევად ცნო და სიტყვიერი შენიშვნა გამოუცხადა.
შსს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 166-ე (წვრილმანი ხულიგნობა) და 173-ე (სამართალდამცავი ორგანოს წარმომადგენლის კანონიერი მოთხოვნის დაუმორჩილებლობა) მუხლების დარღვევას ედავებოდა „რადიო თავისუფლების“ პროდიუსერს, ბექა ბერაძესაც, რომელმაც 12 მარტს მოსამართლისგან სიტყვიერი შენიშვნა მიიღო. ჟურნალისტი პოლიციელებმა 1 დეკემბრის ღამეს პროევროპული აქციის დროს ინგოროყვას ქუჩის მიმდებარედ დააკავეს და სცემეს.
10 თებერვალს სასამართლომ სამართალდამცავი ორგანოს კანონიერი მოთხოვნის დაუმორჩილებლობისთვის სამართალდამრღვევად ცნო „მთავარი არხის“ ოპერატორი სერგი ბარამიძე და მას სიტყვიერი შენიშვნა გამოუცხადა. წვრილმანი ხულიგნობის ნაწილში სამართალწარმოება შეწყდა. სერგი ბარამიძე პოლიციამ 19 ნოემბერს, პროფესიული მოვალეობის შესრულების დროს, მელიქიშვილის გამზირზე აქციიის გაშუქებისას, ძალის გამოყენებით დააკავა. მიყენებული დაზიანებების გამო ოპერატორს სამედიცინო ჩარევა დასჭირდა. 333-ე (უფლებამოსილების გადამეტება) და 154-ე (პროფესიულ საქმიანობაში ხელის შეშლა) მუხლებით საქმის გამოძიება დაიწყო სპეციალურმა საგამოძიებო სამსახურმა, რომელსაც სერგი ბარამიძემ ჩვენება 20 ნოემბერს მისცა, თუმცა უშედეგოდ“.
მიმოხილვაში ნათქვამია, რომ შექმნილი მძიმე პირობების გამო რეგიონული მედიასაშუალებები ფუნქციონირებას ვეღარ ახერხებენ და აღნიშნულია, რომ აჭარაში მოქმედმა ერთადერთმა კომერციულმა ტელემაუწყებელმა, ტვ 25-მა, საინფორმაციო გამოშვებები და პოლიტიკური თოქ-შოუები იანვრიდან შეაჩერა, 16 აპრილს კი ტელეკომპანიის პარტნიორთა კრებამ მისი 100%-იანი წილი გასაყიდად გაიტანა.
რუსეთში თალიბანის საქმიანობა აკრძალული აღარ არის – გადაწყვეტილება დღეს, 17 აპრილს მიიღო რუსეთის ფედერაციის უზენაესმა სასამართლომ, პროკურორის ადმინისტრაციული სარჩელის პასუხად.
მედიის ცნობით, საქმე დახურულ კარს მიღმა განიხილებოდა.
თალიბანის ქვეყანაში მოქმედების ნებართვის მოთხოვნით რუსეთიდან გენერალურმა პროკურატურამ სარჩელი შეიტანა 31 მარტს უზენაეს სასამართლოში. თითქმის ერთი წლით ადრე, 2024 წლის მაისში, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ და იუსტიციის სამინისტრომ ასეთი წინადადებით მიმართეს რუსეთის პრეზიდენტს.
თალიბანი აქამდე რუსეთში აკრძალული იყო და აღიარებული ტერორისტულ ორგანიზაციად.
2024 წლის ბოლოს რუსეთის პრეზიდენტმა პუტინმა ხელი მოაწერა კანონს, რომლითაც შესაძლებელია ტერორისტული ორგანიზაციების სიაში მყოფი ორგანიზაციის საქმიანობის აკრძალვის შეჩერება.
ეს რუსეთს საშუალებას მისცემს ავღანეთში მმართველ ძალასთან, თალიბანთან, ლეგალურად ჰქონდეს ურთიერთობა.
___________________
თალიბანი. ფოტო: ევროპის პრესფოტო სააგენტო. EPA/STRINGER
ბიძინა ივანიშვილთან დაკავშირებულმა კომპანიებმა მათ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე დიდთოვლობის დროს დაზიანებული ხეები ოზურგეთის მერიას უსასყიდლოდ გადასცეს, ოღონდ მერიამ თავად უნდა გაიტანოს ხეები და ტერიტორიაც უნდა გაწმინდოს. კომპანიები მერიას წერენ, რომ ხე-ტყე „სტიქიის შედეგად დაზარალებული მოსახლეობისათვის დახმარების მიზნით“ გადასცეს.
შეკვეთილში იმ ნაკვეთებზე, სადაც ბიძინა ივანიშვილის რეზიდენცია, სასტუმრო „პარაგრაფი“ და დენდროლოგიური პარკია, ხეების მოჭრა-გატანა, ტყეკაფის გაწმენდა და შემდეგ ხის მასალის დამუშავება ოზურგეთის მერიას ადგილობრივი ბიუჯეტიდან ჯამში 40 ათასი ლარი დაუჯდება.
ამ სამუშაოებს მერია ტენდერის გარეშე შეისყიდის. მუნიციპალიტეტმა თანხმობისთვის სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს უკვე მიმართა.
„ვითარება ზიანს აყენებს საზოგადოებრივ ინტერესებს, ვინაიდან ხე-ტყის დამუშავება უნდა განხორციელდეს მაქსიმალურად შემჭიდროებულ ვადებში, რადგან დიდი ხნით შეყოვნებამ უკვე დააზიანა წაქცეული ხეების ნაწილი; დაზიანება მატულობს ყოველდღიურად, ვინაიდან გრძელდება ნალექიანი დღეები, შესაბამისად, ხე-ტყის დაყოვნებით დამუშავება უფრო მეტ ნედლეულს ხდის გამოუსადეგარს სამასალედ; ასევე, მნიშვნელოვანია, რომ სტიქიით დაზარალებული მოსახლეობისათვის შესაძლო მოკლე ვადებში მოხდეს მასალების მიწოდება, რათა მოქალაქეებმა დროულად შეძლონ სტიქიით მიყენებული ზიანის ნაწილობრივ აღმოფხვრა“, – წერს მერია 2025 წლის 16 აპრილს შესყიდვების სააგენტოს.
რა ხდება
2025 წლის 11 აპრილს ოზურგეთის მერს, ავთანდილ თალაკვაძეს შპს „ურეკი რეზიდენსის“ დირექტორმა პაატა სულაბერიძემ გაუგზავნა წერილი, რომელშიც აღნიშნულია:
„გაცნობებთ, რომ შპს „ურეკი რეზიდენსის“ საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაზე 2025 წლის თებერვალ-მარტში მოსული უხვი ნალექის [დიდთოვლობის] შედეგად დაზიანდა ხე-მცენარეები [ფიჭვები], კერძოდ, ნაწილი ხეებისა მოითხარა და ნაწილი გადატეხილია, თუმცა დამუშავების შემდეგ გამოსადეგია სამშენებლო მასალებად.
მოგმართავთ წინადადებით, რომ ჩვენს საკუთრებაში არსებული ხე-მასალა უსასყიდლოდ გადმოგცეთ ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიას, შემდგომში სტიქიის
შედეგად დაზარალებული მოსახლეობისათვის დახმარების გაწევის მიზნით.“
ზუსტად ანალოგიური შინაარსის წერილი გაუგზავნა ოზურგეთის მერს 2025 წლის 14 აპრილს შპს „ბლექ სი რიზორთსის“ დირექტორმა შოთა ხიზანიშვილმაც.
შპს „ურეკი რეზიდენსის“ [აღნიშნულია მოწითალო ფერით] და შპს „ბლექ სი რიზორთსის“ [აღნიშნულია მომწვანო ფერით] საკუთრებაში არსებული ნაკვეთები შეკვეთილში, საიდანაც ოზურგეთის მერიამ დიდთოვლობის დროს დაზიანებული ხეები უნდა მოჭრას და გაიტანოსშპს „ურეკი რეზიდენსის“ 100 პროცენტი წილის მფლობელი, საჯარო რეესტრის ბოლო ამონაწერით, ბიძინა ივანიშვილის მეუღლე ეკატერინა ხვედელიძეა.
შპს „ბლექ სი რიზორთსის“ 100 პროცენტი წილის მფლობელი კი არის შპს „საქართველოს ტურიზმის განვითარების ფონდი“, რომლის მესაკუთრეა „საქველმოქმედო ფონდი ქართუ“.
„ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიის ინფრასტრუქტურის, სივრცითი მოწყობის და ტრანსპორტის სამსახურის სპეციალისტებმა ადგილზე გასვლით შეისწავლეს საკითხი და დაადგინეს, რომ დაზიანებული და გადმოსაცემი ხეების რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 120 ძირს, რომლის მოცულობა საორიენტაციოდ შეადგენს 200 კუბურ მეტრს, საიდანაც შესაძლებელი იქნება მიახლოებით 140 კუბური მეტრი სამასალედ გამოსადეგი ნაწილის დამუშავება, რაც დიდი დახმარება იქნება სტიქიის შედეგად დაზარალებული მოსახლეობისათვის.“ – აღნიშნულია მერიის ერთ-ერთი სამსახურის 2025 წლის 15 აპრილის მოხსენებით ბარათში.
რა სამუშაოები უნდა შეასრულოს ოზურგეთის მერიამ [მათ შორის ივანიშვილთან დაკავშირებული კომპანიების საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიებზე შეკვეთილში]? –
ეს სამუშაოები ჩამოთვლილია ინვოისში, რომელიც მერიის განაცხადს ახლავს:
„ხის ჭრა და განსაზღვრული მიმართულებით წაქცევა
მოჭრილი ხის ღეროს ტოტებისაგან გასუფთავება
ტყეკაფის გაწმენდა და ხურგებად განთავსება ხე-ტყის დამზადების დამთავრებისთანავე
ხის მიტანა ტრაქტორით ან სხვა გამწევის ძალით დასატვირთ ბაქნამდე
შესყიდვების სააგენტოს ოზურგეთის მერია წერს, რომ მას „არ გააჩნია შესაბამისი ტექნიკა და საჭირო პერსონალი“ და ამიტომ უწევს სამუშაოებში ზემოთ აღნიშნულ სამუშაოებში 40 ათასი ლარის გადახდა. მერიის ინფორმაციით ამ სამუშაოების შესრულებას შესაბამისი ხელშეკრულების გაფორმებიდან 1 თვე დასჭირდება.
შემოსავლების სამსახურის საბაჟო გამშვებ პუნქტში „ფოთისა და ყულევის პორტები და ფოთის თავისუფალი ინდუსტრიული ზონა“, გერმანიიდან და ეგვიპტიდან შემოტანილი ქათმის გაყინული ხორცით და ტკბილი კარტოფილით (ბატატი) დატვირთული ავტოსატრანსპორტო საშუალებები გააჩერეს.
შემოსავლების სამსახურის ცნობით, ფიზიკური შემოწმების/დათვალიერების დროს ტკბილი კარტოფილის 70% საკვებად უვარგისი აღმოჩნდა, რის გამოც ტვირთი გაანადგურეს.
ამასთან, საბაჟო კონტროლის ფარგლებში, 27 000 კილოგრამი ქათმის გაყინული ხორციდან აღებულ ნიმუშებში, ლაბორატორიული კვლევის შედეგად, პათოგენური მიკროორგანიზმი – სალმონელა გამოვლინდა.
საქართველოს მთავრობის 2019 წლის 20 სექტემბრის №463 დადგენილების შესაბამისად, აღნიშნული საქონელი (გაყინული ქათმის ხორცი) ექსპორტიორ ქვეყანაში გაბრუნებას დაექვემდებარა.
22 წლის ანრი მახარაძის ოჯახი დახმარებას ითხოვს – ანრის სასწრაფოდ სჭირდება თირკმლის გადანერგვა. ის ამჟამად სტამბოლში იმყოფება, სადაც გადაუდებელი ოპერაციის ჩატარებას ელოდება.
„ის ჩემი ერთადერთი შვილია და ახლა მისი ცხოვრება დიდ საფრთხეშია. ანრი ამჟამად სტამბოლში იმყოფება მძიმე მდგომარეობაში.
სამწუხაროდ, თურქეთში ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა, რომ ანრის სჭირდება არა მხოლოდ თირკმლის, არამედ შარდის ბუშტის გადანერგვაც, რაც პროცედურას კიდევ უფრო ართულებს და აძვირებს“ – უთხრა „ბათუმელებს“ ანრის დედამ, ნატალია მახარაძემ.
მისი თქმით, 22 წლის ანრის მარჯვენა თირკმელი ამოღებული აქვს და ახლა იმ ერთი თირკმლის გადანერგვაც გახდა აუცილებელი.
„წლების წინ თბილისში გაუკეთეს ოპერაცია და ამოუღეს თირკმელი და ამის შემდეგ გაუკეთდა საᲨარდე მილებზე ოპერაცია, თუმცა ახლა მდგომარეობა ისე აქვს გართულებული, რომ შარდის ბუშტიც გადასანერგი აქვს. უნდა ჩაისვას ხელოვნური შარდის ბუშტი“ – ამბობს დედა.
მისი თქმით, ანრის თირკმლის დონორიც ჰყავს. „ჩემი მეუღლის დეიდაშვილია დონორი, მშობლები არ გამოვდექით დონორებად. აჭარის ჯანდაცვის სამინისტრომ მხოლოდ კვლევები დაგვიფინანსა, მარტო დონორის შეთავსების კვლევები დაჯდა 8 ათასი ლარი.
ოპერაციის თანხასაც ვითხოვთ, თუმცა ჯერ არ მიგვიღია თანხმობა. სამინისტროში გვთხოვენ, რომ საქართველოში გავუკეთოთ ოპერაცია, თუმცა, აქ ვერ გავუკეთებთ, რადგან საქართველოში ვერ გვთავაზობენ ხელოვნური შარდის ბუშტის ჩადგმას. სხვა მანიპულაცია არ არის ჩვენთვის მისაღები. ამასთან, საქართველოს კანონმდებლობით თირკმლის დონორი მხოლოდ ოჯახის წევრი შეიძლება იყოს, ამიტომ ეთიკის კომისია ნებას არ გვრთავს, რომ ნათესავმა გაუწიოს დონორობა.
ახლა სტამბოლში ვართ და ველოდებით თანხის შეგროვებას. ანრი იმყოფება დიალიზზე, რომლის ერთი პროცედურა 200 დოლარი ჯდება.
ოპერაცია სასწრაფოდ არის გასაკეთებელი, თუმცა მანამდე ვერ დაიწყებენ, სანამ საჭირო თანხა არ შეგროვდება. სრული სამედიცინო ხარჯი 44 ათასი დოლარია. ოჯახს არ გვაქვს შესაძლებლობა, რომ ოპერაციის თანხა გავიღოთ, დრო კი ძალიან მცირე გვაქვს, გვჭირდება საზოგადოების მხარდაჭერა“ – ამბობს ნატალია მახარაძე, ანრის დედა.
ანრი მახარაძის დახმარების მსურველებს თანხის გადარიცხვა შეუძლიათ ანგარიშზე:
რუსეთმა ტერორისტებისა და ექსტრემისტების რეესტრში დაამატა უკრაინაში მებრძოლი საქართველოს მოქალაქე რატი ბურდული. 2024 წელს ქართველი მებრძოლი უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ სიმამაცისთვის III ხარისხის მედლით დააჯილდოვა.
რუსული პროპაგანდისტული მედია tass-ი რუსეთის ფინანსური მონიტორინგის ფედერალურ სამსახურის განცხადებას ციტირებს:
„დადგინდა, რომ საქართველოს მოქალაქე რატი ბურდული, რომელსაც აქვს ნატოს მხარეს საბრძოლო ოპერაციებში მონაწილეობის გამოცდილება სხვადასხვა ცხელ წერტილში, უკრაინის ტერიტორიაზე ჩავიდა 2022 წლის მარტიდან 2024 წლის აგვისტოს პერიოდში.
იგი შეუერთდა კიევის ხელისუფლების მიერ შექმნილ საერთაშორისო ლეგიონს და მონაწილეობა მიიღო უკრაინის მხარეს საბრძოლო მოქმედებებში სხვადასხვა საბრძოლო პუნქტებში. ამისთვის მან მიიღო ჯილდო 2,2 მილიონი რუბლის ექვივალენტი”.
თვითაღიარებული დონეცკის რესპუბლიკის სასამართლომ რატი ბურდულს დაუსწრებლად 14 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა.
საერთაშორისო ლეგიონიუკრაინის შეიარაღებული ძალების ოფიციალური ნაწილია. ყველა ქვედანაყოფი, რომლებიც საერთაშორისო ლეგიონერებით არის დაკომპლექტებული, არის უკრაინის შეიარაღებული ძალების სახმელეთო ძალების სტრუქტურული ნაწილი.
რუსეთი ქართველ სამხედრო ტყვეებს სპეციალურად წარმოაჩენს და ასამართლებს „დაქირავებულების“ სტატუსით. საქმე ის არის, რომ გარდა 15 წლამდე თავისუფლების აღკვეთისა, მაგალითად დონეცკის თვითგამოცხადებულ რესპუბლიკაში დაქირავებული ჯარისკაცებისთვის მოქმედებს “სასჯელის უმაღლესი ზომა”, სიკვდილით დასჯა.
„ქართული ოცნების“ განათლების მინისტრის, ალექსანდრე წულაძის განცხადებით, საჯარო სკოლებში ჩინური ენის სწავლებას აპირებენ.
მან ამის შესახებ 16 აპრილს, განათლების სფეროს წარმომადგენლებთან შეხვედრისას ისაუბრა.
სამინისტროს ინფორმაციით, დამტკიცდება ჩინურის, როგორც მეორე ენის სტანდარტი და დაიწყება ჩინური ენის შემსწავლელი საგანმანათლებლო რესურსების განვითარება.
„ჩვენი მიზანია შევქმნათ და დავამატოთ ჩინური ენის სტანდარტი იმ სკოლებში, სადაც მოთხოვნა იქნება ჩინური ენის სწავლებაზე. ჩვენ უზრუნველვყოფთ მიწოდებას, ასე რომ ვთქვათ“ – თქვა ალექსანდრე წულაძემ.
მან ასევე განაცხადა, რომ საჯარო სკოლებში მათემატიკისა და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების განვითარების მიმართულებით ახალი ხედვის ლაბორატორიებით აღჭურვა იგეგმება.
ამავე შეხვედრაზე წულაძემ ახსენა მასწავლებლის პროფესიული განვითარებისა და კარიერული წინსვლის ახალი სქემა, სადაც ასევე დაგეგმილია ცვლილებები. სქემაზე საუბრობდა ყველა ახალი მინისტრი, რომელიც ამ თანამდებობაზე ინიშნებოდა.
ბოლო ცვლილება 2024 წელს, გიორგი ამილახვარის დროს განხორციელდა, რის შემდეგაც გაუქმდა მასწავლებლის სტატუსის დანამატი და შესაბამისად, ამ ცვლილებამ გავლენა იქონია პედაგოგების ხელფასებზე. კერძოდ, მაღალი სტატუსების მქონე პედაგოგებს სამინისტრომ გაუუქმა სტატუსის დანამატი, რამაც გამოიწვია ხელფასების არა მატება, არამედ მნიშვნელოვანი კლება, რასაც პედაგოგების უკმაყოფილება მოჰყვა.
„ამბასადორი ჯგუფი“ ამბასადორი აილენდის პროექტით ინვესტორების დაინტერესებას და ამავდროულად აჭარის, როგორც ტურისტული მიმართულების პოპულარიზაციას განაგრძობს. ამ მიზნით „ამბასადორი აილენდ ბათუმმა“ დუბაის მსოფლიო სავაჭრო ცენტრში უძრავი ქონების საერთაშორისო გამოფენაში მიიღო მონაწილეობა და ისტორიული მნიშვნელობის პროექტი წარადგინა. პროექტი, რომელიც ორი ხელოვნური ნახევარკუნძულისა და ერთი ხელოვნური კუნძულის ზღვაში ფორმირებას ითვალისწინებს, ერთნაირად მიმზიდველია როგორც ადგილობრივი ისე საერთაშორისო ინვესტორებისთვის.
„ამბასადორი აილენდ ბათუმის” პროექტი მდგრადი განვითარებისა და ჭკვიანი ქალაქის პრინციპების სრული დაცვით ვითარდება. ის რეგიონის ურბანული განვითარების ახლებური სტანდარტების დადგენასა და ქვეყნის ეკონომიკურ წინსვლას მოემსახურება. პროექტის განვითარების ფარგლებში 20 000-მდე ახალი სამუშაო ადგილი შეიქმნება.
დუბაიში მიმდინარე გამოფენის ფარგლებში „ამბასადორი აილენდის“ სტენდს დუბაის მიწის დეპარტამენტის (DLD) გენერალური დირექტორი მარვან აჰმედ ბინ ღალიტი დელეგაციასთან ერთად ეწვია. გამორჩეულ სტუმრებს შორის იმყოფებოდა საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში გიორგი ჯანჯღავა, რომელმაც პროექტის საერთაშორისო ასპარეზზე გამოჩენას მხარდაჭერა გამოუცხადა და წარმატებები უსურვა.
დუბაის უძრავი ქონების საერთაშორისო გამოფენამ, რომელიც 14-16 აპრილამდე გრძელდებოდა, 85 ქვეყნიდან გააერთიანა 300-ზე მეტი მონაწილე და 25 000-ზე მეტ ვიზიტორს უმასპინძლა.
„ჩვენ ღრმად გვწამს, რომ „ამბასადორი აილენდ ბათუმის” პროექტს მნიშვნელოვანი ზეგავლენის მოხდენა შეუძლია, ბათუმისთვის ახლებური მომავლის ფორმირებისა და საერთაშორისო ასპარეზზე ჩვენი რეგიონის ცნობადობის გაზრდის პროცესში. ჩვენი გუნდის ძირითად მამოტივირებელ ძალას, იმგვარი დანიშნულების ადგილის შექმნა წარმოადგენს, სადაც სრულფასოვნად იქნება ასახული ის სულისკვეთება, რომელიც საქართველოს, როგორც ქვეყანას, განვითარებასთან და წინსვლასთან მიმართებით ახასიათებს, აღნიშნა „ამბასადორი აილენდ ბათუმის“ გენერალურმა დირექტორმა.
საგამოფენო პერიოდში, კომპანიის წარმომადგენლებმა სხვადასხვა ბიზნეს პროგრამაში მიიღეს მონაწილეობა და სპეციალურად მოწყობილ მულტიფუნქციურ სტენდთან, კუნძულზე საინვესტიციო შესაძლებლობებთან დაკავშირებით ამომწურავი ინფორმაცია მიაწოდეს დაინტერესებულ პირებს.
სტენდის თითოეულ სტუმარს, შესაძლებლობა ჰქონდა კუნძულის ვირტუალურ ტურში მიეღო მონაწილეობა. აღნიშნული ტურის სრულყოფა კი, ხელოვნური ინტელექტისა და ინტერაქციული ეკრანების საშუალებით მოხდა.
კუნძულის პროექტს „ამბასადორი ჯგუფი“ სხვადასხვა საერთაშორისო კომპანიასთან თანამშრომლობით ახორციელებს, როგორებიცაა: ბრიტანული კომპანია Arup, რომელიც მსოფლიო მასშტაბით არაერთი ქალაქის გეგმარებაშია ჩართული, არქიტექტურული და საინჟინრო კომპანია Yüksel Proje.
აღსანიშნავია, რომ შავი ზღვის აკვატორიაში ხელოვნური კუნძულის პროექტს როგორც ტურისტული, ასევე რეგიონისთვის მნიშვნელოვანი ეკონომიკური დანიშნულებაც გააჩნია, რაც საბოლოო ჯამში ბათუმს და ზოგადად საქართველოს, მსოფლიოს ახალ საინვესტიციო რუკაზე მოახვედრებს.
უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 17 აპრილამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:
ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 937 440 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 230]
ტანკი – 10 654 ერთეული [+16]
ჯავშანტექნიკა – 22 217 ერთეული [+54]
საარტილერიო სისტემა – 26 442 ერთეული [+65]
MLRS – 1 366 ერთეული [+2]
საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 135 ერთეული [+3]
თვითმფრინავი – 370 ერთეული [+0]
ვერტმფრენი – 335 ერთეული [+0]
უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 32 925 ერთეული [+88]
ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 3 145 ერთეული [+0]
გემი/ნავი – 28 ერთეული [+0]
წყალქვეშა ნავი – 1 ერთეული [+0]
მანქანები და საწვავის ავზები – 44 642 ერთეული [+170]
სპეცტექნიკა – 3 807 ერთეული [+3]
უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.
უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ინფორმაცია განაახლა რუსეთმაც.
რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2025 წლის 17 აპრილამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:
661 თვითმფრინავი
283 ვერტმფრენი
52 293 უპილოტო საფრენი აპარატი
601 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
22 876 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
1 536 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
23 741 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
34 203 სპეციალური სამხედრო მანქანა
რუსეთის თავდაცვა, ამ მონაცემებთან ერთად, უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს.
ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.
—
რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.
საქართველოს ეროვნული ბანკი წელს ლარის30 წლის იუბილეს აღნიშნავს, იუბილესადმი მიძღვნილ საერთაშორისო ფორუმის ორგანიზება-ჩატარებაში კი 771 ათას ლარს ტენდერის გარეშე დახარჯავს.
ეროვნული ბანკის ინფორმაციით, „პირველად ლარი მიმოქცევაში 1995 წლის 25 სექტემბერს ჩაეშვა და იმავე წლის 2 ოქტომბრიდან საქართველოს ტერიტორიაზე ერთადერთ საგადამხდელო საშუალებად გამოცხადდა“.
„დაგეგმილია მასშტაბური ღონისძიებები, მათ შორის მაღალი დონის, საერთაშორისო ფორუმი [2025 წლის 29 – 31 მაისი] მსოფლიოს სხვადასხვა ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტებისა და ვიცე-პრეზიდენტების მონაწილეობით, ქართული ფულის კატალოგის გამოშვება, საიუბილეო მონეტის პრეზენტაცია და სხვა.
აღნიშნულ ღონისძიებათა შორის მნიშვნელოვანი ადგილი უნდა დაიკავოს ლარის 30 წლის იუბილესადმი მიძღვნილი საერთაშორისო ფორუმის ორგანიზებამ და ჩატარებამ“ – წერს საქართველოს ეროვნული ბანკი [სებ] სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს.
სააგენტომ სებ-ს მისცა თანხმობა, „სახელმწიფოებრივი და საზოგადოებრივი მნიშვნელობის ღონისძიების შეზღუდულ ვადებში შეუფერხებლად ჩატარების მიზნით შესყიდვების დასადგენად მიმართოს საქართველოს ეროვნული ბანკის საბჭოს“.
სებ-ის ინფორმაციით ღონისძიება მოიცავს შემდეგ კომპონენტებს:
ლოგოს და მის საფუძველზე ე.წ. „ბრენდბუქის“ შემუშავება;
ღონისძიების ფროდაქშენ მომსახურება, მათ შორის საიმიჯო რგოლის მომზადება;
ღონისძიების ორგანიზება სასტუმრო „შერატონში“, მათ შორის: ღონისძიების ვიზუალური კონცეფციის შექმნა და შემსყიდველთან შეთანხმება; კონცეფციის შესაბამისად, სასესიო დარბაზის 300 სტუმარზე ღონისძიების უზრუნველსაყოფად მომზადება; მაღალი რანგის სტუმრებისთვის ბიზნეს ოთახის მოწყობა; მედია სივრცის და მედია ოთახის მოწყობის უზრუნველყოფა; შენობაში სარეგისტრაციო პუნქტის მოწყობა; შენობაში საინფორმაციო პუნქტის მოწყობა; საქართველოს ეროვნული ბანკის ფულის მუზეუმში დაცული ექსპონატების გამოფენის ორგანიზება/მოწყობა; პრეს ბანერების/ და ბექდროფ ბანერების დამზადება; ღონისძიების სრულყოფილად და მაღალ დონეზე ჩასატარებლად აუცილებელი სხვა, დამატებითი მომსახურება;
ღონისძიების, მათ შორის მედია და მაღალი რანგის სტუმრების ბიზნეს ოთახის აუცილებელი კომპიუტერული ტექნიკით და ინტერნეტით უზრუნველყოფა;
მიღების/Welcome reception და სადილის/gala dinner ორგანიზება 2025 წლის 29 და 30 მაისს [სარესტორნო მომსახურების გარდა];
სტუმრების დახვედრა – გაცილება.
სებ-ის ინფორმაციით, ვინაიდან ღონისძიების შემადგენელი კომპონენტები და დეტალების დღემდე ბოლომდე განსაზღვრული არ არის, შეუძლებელია მთელი რიგი საკითხების წინასწარ განსაზღვრა, ხოლო თითოეული საკითხის – იქნება ეს შესასყიდი საქონელი, სამუშაო თუ მომსახურება განსაზღვრის შემდეგ, სატენდერო პროცედურებთან დაკავშირებული ვადების გათვალისწინებით შეუძლებელი იქნება ღონისძიების დროული ორგანიზება.
„ლარის 30 წლის იუბილესადმი მიძღვნილი ღონისძიების ორგანიზების ფარგლებში მიმწოდებელმა, გარდა უშუალოდ ღონისძიების ორგანიზების ლოჯისტიკური სერვისებისა, უნდა მოგვაწოდოს კრეატიული გადაწყვეტები, მათ შორის ღონისძიების დეტალური კონცეფცია და შესაბამისი ბრენდბუქი, რაც ცხადია თავის მხრივ მოიცავს მუდმივ ცვლილებებს თავდაპირველ დოკუმენტებში და საჭიროებს განახლებას, ადაპტირებას და დახვეწას არსებული ვითარების, განსაზღვრული კონცეფციის, ბრენდბუქის და ღონისძიების ორგანიზებისათვის საჭირო ყველა სხვა დეტალის გათვალისწინებით.
კერძოდ, დღემდე მიმდინარეობს აქტიური მოლაპარაკებები და ზუსტდება ისეთი თემები, როგორიცაა დასკვნითი პანელური ღონისძიების მონაწილეთა რაოდენობა, რამდენი ქვეყნის მაღალი რანგის დელეგატი დაესწრება ღონისძიებას და ა.შ.“ – აღნიშნულია ეროვნული ბანკის განაცხადში.
„დარბაზებში ჩაკეტილი ხალხი გამოიგონებს რაღაც ახალ სამყაროს და იმ სამყაროში გამოგონილი პრობლემების მოგვარებას დაუთმობენ საზოგადოების ფინანსებს. რეალური პრობლემები კი გვრჩება მოუგვარებელი“ – ამბობს განათლების ექსპერტი სიმონ ჯანაშია ახალ ინიციატივაზე, რომ ყველა უნივერსიტეტში, ყველა ფაკულტეტზე სავალდებულო უნდა გახდეს ქართული ენის კურსის გავლა.
14 აპრილს „ქართული ოცნების“ პარლამენტის განათლებისა და მეცნიერების კომიტეტმა მხარი დაუჭირა საკანონმდებლო წინადადებას უნივერსიტეტებში სახელმწიფო ენის სავალდებულო სწავლების შესახებ. „ბათუმელები“ სწორედ ამ საკითხზე ესაუბრა სიმონ ჯანაშიას.
ბატონო სიმონ,„ოცნების“ ხელისუფლების ეს განცხადება იმას ხომ არ ჰგავს, ადრე რომ ირწმუნებოდნენ, „დედა ენა“ ჩვენ დავაბრუნეთ სკოლებშიო. რა შეგიძლიათ თქვათ ამ ინიციატივაზე?
ეს სპექტაკლი ნანახი გვაქვს ბევრჯერ. დაახლოებით 6 წლის წინ, მოიფიქრეს, რომ თითქოს აბრუნებდნენ „დედა ენას“ სკოლაში, რომელსაც დასაბრუნებელი არაფერი ჰქონდა, ისედაც დაბრუნებული იყო და ისწავლებოდა სკოლებში.
რამდენიმე წლის წინ გამოიგონეს, რომ თითქოს საქართველოს ისტორია აღარ ისწავლებოდა სკოლებში და ისიც „დააბრუნეს“ და ახლა უნდათ, რომ დაავალდებულონ უნივერსიტეტები, ისწავლებოდეს ქართული ენა.
და სპექტაკლი რატომ არის? – იმიტომ, რომ როდესაც მსგავსი პოლიტიკის შემოღება ხდება, პოლიტიკოსები, რომლებსაც აქვთ პასუხისმგებლობა საზოგადოების წინაშე, ვალდებულნი არიან, დაასაბუთონ ეს გადაწყვეტილება, რაღაც პრობლემიდან გამომდინარე.
პრობლემა უნდა იყოს, მაგალითად, ის, რომ უნივერსიტეტში სტუდენტები ვერ სწავლობენ კარგად, რადგან არ იციან ქართული ენა, ან უნივერსიტეტს ამთავრებენ ისე, რომ ქართული არ იციან და უნდათ, რომ ასწავლონ ქართული, ან კიდევ რაღაც სხვა მიზეზი.
ერთადერთი მიზეზი, რის გამოც უნდათ, რომ ქართული ენა შემოიღონ ყველა უნივერსიტეტში სავალდებულოდ, არის ის, რომ „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ ამოიღო ოდესღაც – ესაა არგუმენტი.
და ეს არ არის დასაბუთება.
ის, რომ წლების წინ ისწავლებოდა ყველა პროგრამაზეო, ტყუიან?
რა თქმა უნდა, ტყუილია.
ჯერ ერთი, საქართველოში არსებობდა 200-ზე მეტი უნივერსიტეტი 2004 წლამდე და ეს უნივერსიტეტები იყვნენ თავისუფალი იმაში, თუ რას როგორ ასწავლიდნენ. არ არსებობდა არც ხარისხის უზრუნველყოფის ცენტრი, არც აკრედიტაციის სისტემა, არც ავტორიზაციის სისტემა. ანუ რეალურად, რაც უნდოდათ იმას აკეთებდნენ ეს უნივერსიტეტები.
განსაკუთრებით კერძო უნივერსიტეტები.
ახლა უნდათ, ყველა დაავალდებულონ, კერძოც და სახელმწიფოც, რომ კონკრეტული საგანი ისწავლებოდეს.
გარდა იმისა, რომ ეს არის რაღაც პოლიტიკური პოპულიზმი, მეორე მიზეზი ასეთი გადაწყვეტილების არის ხოლმე კონკრეტული ჯგუფების ლობირება.
ვინ შეიძლება იყვნენ ეს ჯგუფები ამ შემთხვევაში. უბრალოდ, დასაქმება უნდათ ვიღაცების?
რა თქმა უნდა. ესენი არიან ის ფილოლოგები, რომლებიც მჭიდროდ არიან დაკავშირებული „ქართულ ოცნებასთან“ და ახლა ეძებენ გამორჩენას, რადგან ისინი არიან ჩუმად ან ჩართულნი არიან პოლიტიკურ საქმიანობაში, ახლა უნდათ, რომ „ქართული ოცნებისგან“ მიიღონ სარგებელი.
შევხედოთ ვინ არიან ეს ფილოლოგები – თბილისის საკრებულოს ყოფილი თავმჯდომარე გია ალიბეგაშვილი, რომელიც ახლა ენის პალატის თავმჯდომარეა, ვასიკო მაღლაფერიძე, რომელიც საზოგადოებრივი მაუწყებლის ბორდის თავმჯდომარეა, გოგი გოგოლაშვილი, რომელსაც არც ერთი სიტყვა არ დასცდენია კრიტიკული ამ მთავრობაზე და სხვები, ვინც დღეს არ იღებს ხმას იმაზე, რომ მაგალითად, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტი არის დაპატიმრებული მხოლოდ იმის გამო, რომ რაღაც თქვა და არა იმიტომ, რომ რაღაც ჩაიდინა.
ან ის ფილოლოგები, რომლებიც ცდილობენ, რომ საკუთარი ადგილი იპოვონ რეპრესიულ სისტემაში.
საინტერესოა ის, რომ ეს ტყუილი, რომ ქართული ენის სწავლება ადრე თურმე იყო ყველა მიმართულებაზე, თქვა („ოცნების“ პარლამენტის) განათლების კომიტეტის თავმჯდომარემ გივი მიქანაძემ ერთ-ერთ სატელევიზიო ინტერვიუში და როდესაც განათლების კომიტეტის თავმჯდომარე ასეთ ტყუილზე აფუძნებს თავის რიტორიკას თუ გადაწყვეტილებებს, არა მხოლოდ ეს, საერთოდ არც ერთი გადაწყვეტილება არ უნდა ანდოს მას საზოგადოებამ.
მით უმეტეს, როცა ეს ეხება ენის დაცვას.
14 აპრილს გამოჩნდა ისიც, რომ არის ქართული საზოგადოება, რომელსაც ახსოვს ეს დღე, მნიშვნელოვნად მიიჩნევს ქართული ენის დაცვას და ამ დღეს აღნიშნავს მსვლელობით, რომელიც იმეორებდა 1978 წლის 14 აპრილის მსვლელობას, როცა სტუდენტები საბჭოთა რეჟიმისგან ქართული ენის დასაცავად გამოვიდნენ ქუჩაში.
და არის მეორე ჯგუფი, რომელიც ჩაკეტილია რაღაც დარბაზში, მაინც და მაინც არც მაღალი რეპუტაციით სარგებლობს და არის კონკრეტულ პარტიასთან დაკავშირებული ნომენკლატურა.
იმ დარბაზში შეკრებილი იყო ის ხალხი, ვისაც დაავალეს, რომ იქ უნდა მისულიყო.
ესენი იყვნენ „ოცნების“ მიმართ ლოიალურად განწყობილი უნივერსიტეტების ადმინისტრაციის წევრები, პარტიის მუშაკები, რომლებიც თან ვითომ არიან მეცნიერები, ფილოლოგები და სხვა.
სტუდენტებისგან განსხვავებით, მათგან არ მოგვისმენია, მაგალითად, 1978 წლის 14 აპრილის შეფასება, როდესაც საბჭოთა რუსეთმა დააპირა ქართული ენისთვის სახელმწიფო ენის სტატუსის წართმევა…
ვერ მოვისმენდით, რადგან ხალხის ნაწილი, რომელიც იმ დარბაზში იყო, იმ კონსტიტუციის მხარდამჭერი იყო, რომლითაც უნდა შეზღუდულიყო ქართული ენა. იმ ხალხის ნაწილი იყო კომუნისტური ნომენკლატურა, რომელიც რეალურად იდგა საბჭოთა კავშირის მხარეს, სტუდენტების წინააღმდეგ.
ეს ინიციატივა პოპულიზმია არა მხოლოდ იმიტომ, რომ ვიღაც იტყუება ან ვიღაც მოტყუებული რჩება, პრობლემაა იმიტომ, რომ ამით ხდება რეალური პრობლემებისგან ყურადღების და რესურსების გადატანა.
თუ ჩვენ უნივერსიტეტებში გვაქვს რამდენიმე პროგრამა და ყველა ამ პროგრამაზე სავალდებულო უნდა გახდეს ქართული ენის კურსი და ამ კურსის შემოტანას არანაირი დადებითი ეფექტი არ მოაქვს არც უნივერსიტეტებისთვის, არც სტუდენტებისთვის და არც საზოგადოებისთვის, ეს ნიშნავს, რომ ეს არის გაფლანგული ფული.
თან სხვას აიძულებენ, რომ ფული გადაყარონ. მაგალითად, კერძო უნივერსიტეტის სტუდენტს, რომელსაც თავისი შრომით აქვს გამომუშავებული სწავლის ფული, ეუბნები, რომ შენი ფული უნდა გადაიხადო ისეთ კურსში, რომელიც დაადგინა ვიღაც პოლიტიკურად ანგაჟირებულმა ადამიანმა.
ვიღაცამ ჩათვალა, რომ შენ ქართული არ იცი, მიუხედავად იმისა, რომ გამოგცადა, მიუხედავად იმისა, რომ სკოლა გაქვს დამთავრებული ქართულად და მშვენივრად ფლობ ქართულ ენას, მაინც უნდა გასწავლონ.
უნივერსიტეტებს ხომ შეუძლიათ დაასაბუთონ, რომ მათ სტუდენტებს არ სჭირდებათ ამ კურსის გავლა, რადგან გამოცდების შედეგებითაც კარგად ჩანს, რომ ისინი ფლობენ სახელმწიფო ენას?
საერთოდ რა იგულისხმება ქართული ენის სწავლებაში? – შეიძლება ეს კითხვა დავსვათ. რა უნდა ისწავლონ სტუდენტებმა. ქართულ ლიტერატურაზეა საუბარი, გრამატიკაზე, მეტყველებაზე, მოსმენაზეა საუბარი, საჯარო გამოსვლის ხელოვნებაზეა თუ რაზე…
აი, ქართული უნდა ვასწავლო უნივერსიტეტში რას ნიშნავს? ასომთავრულით წერა-კითხვა უნდა ვასწავლოთ თუ ნუსხა-ხუცურით? რა იგულისხმება აქ, არავინ არ იცის.
ეს არის ცარიელი ლოზუნგი, რომლის უკანაც არანაირი შინაარსი, არანაირი პოლიტიკური პრობლემის გადაჭრის მიზანი არ დევს, გარდა ამ რაღაც პარტიული დაპირისპირების, რომ ერთი პარტია გამოჩნდეს უფრო პატრიოტულად, ვიდრე მეორე.
მთელი ეს დრო და დისკუსია მიდის სრულიად უსაგნო საკითხებზე და ამ დროს სტუდენტებს აქვთ პრობლემა საცხოვრისის, საკვებზე ხელმისაწვდომობის, ვერ შოულობენ სამსახურს, არ მოსწონთ ის, რომ არ არის პრაქტიკული მათი სასწავლო პროგრამები და თეორიულია უფრო მეტად, არ მოსწონთ ის, რომ არჩევანი არ აქვთ უნივერსიტეტებში, ის, რომ მცირდება შესაძლებლობები საზღვარგარეთ წავიდნენ 1-2 სემესტრით ან უფრო ხანგრძლივად და სხვა, უამრავი რეალური პრობლემაა და ვაგვარებთ რაღაც უცნობი ინსტრუმენტით უცნობ პრობლემას.
თუ მართლა რაიმე უნდოდათ ქართული ენის გაძლიერებასთან დაკავშირებით, რა თქმა უნდა, სკოლაში უნდა დაეწყოთ.
ახალი ლიტერატურა უნდა შექმნილიყო, თარგმანები უნდა გაკეთებულიყო, რომ ბავშვებს მეტი ეკითხათ, მასწავლებლების მომზადებაში უნდა ჩადებულიყო ფული, ახალი ხალხი უნდა შემოსულიყო სისტემაში და ამაზე, სხვათა შორის, ბევრი საერთაშორისო პროექტი იყო. მაგალითად, USAID-ის წიგნიერების პროგრამა იყო და მუშაობდნენ იმაზე, რომ მასწავლებლებს შეექმნათ რესურსები და ასე შემდეგ.
იმ ორგანიზაციებს, რომლებიც ამაზე მუშაობდნენ, „ოცნების“ მთავრობამ დაარქვა აგენტები. ანუ ვინც რეალურად საქმეს აკეთებდა, ისინი ყოფილან უცხო ქვეყნის აგენტები და ისინი, ვინც ასეთ გამოგონილ პრობლემებს ებრძვიან, არიან „პატრიოტები“.
დარბაზებში ჩაკეტილი ხალხი გამოიგონებს რაღაც ახალ სამყაროს და იმ სამყაროში გამოგონილი პრობლემების მოგვარებას უთმობენ საზოგადოების ფინანსებს. რეალური პრობლემები კი გვრჩება მოუგვარებელი.
უკრაინამ შექმნა ახალი რაკეტა სახელწოდებით “ბარსი”. დიდი ხნის განმავლობაში ინფორმაცია ამ რაკეტის შესახებ საიდუმლოდ ინახებოდა.
ახალი უკრაინული იარაღის შესახებ ინფორმაციას BBC-ის უკრაინული სამსახური ავრცელებს.
“ბარსი” პირველად საჯაროდ ახსენა უკრაინის სტრატეგიული მრეწველობის მინისტრმა. გერმან სმეტანინმა, რამდენიმე დღის წინ – 11 აპრილს.
BBC-ის სამთავრობო წყაროების თანახმად, უკრაინული რაკეტა „ბარსი“ არ არის სახელმწიფო მწარმოებლის მიერ შემუშავებული იარაღი, ის კერძო მწარმოებელმა შექმნა.
„ბარსი“ მიეკუთვნება ე.წ. ფრთოსანი „რაკეტა-დრონების” კლასს, რომელთაც უკრაინა უკვე აწარმოებს [„პალიანიცა“ და „პეკლო“]. უკრაინის ხელისუფლებამ ამბობს, რომ ეს არის მათი ნოუ-ჰაუ.
„ბარსს“ არ გააჩნია ქობინი [საბრძოლო ნაწილი, ჩვეულებრივ, დაახლოებით 50-100 კგ-ია] და აქვს მცირე ზომის ტურბორეაქტიული ძრავა, რაც საშუალებას აძლევს მას სწრაფად დაფაროს მნიშვნელოვანი დისტანციები და იყოს რთული სამიზნე საჰაერო თავდაცვისთვის.
BBC-ის უკრაინული სამსახური წერს, რომ ასეთი „სარაკეტო დრონების“ გაშვება შესაძლებელია როგორც სახმელეთო დანადგარებიდან, ასევე თვითმფრინავებიდან. „ბარსის“ დიაპაზონი დაახლოებით 700-800 კმ-ია.
BBC-ის წყაროების თანახმად, ამ რაკეტას აქვს მნიშვნელოვანი უპირატესობა: უკრაინაში მასობრივი წარმოების შესაძლებლობა.
„შესაბამისად, უკრაინის თავდაცვის ძალები მალე შეძლებენ მიიღონ შორი დარტყმის და საკმაოდ მძლავრი საშუალებები რუსეთის ტერიტორიის სიღრმეში რეგულარული შეტევებისთვის” – წერს BBC.
ამ რაკეტის გამოსახულება საჯაროდ ხელმისაწვდომი არ არის, ისევე როგორც მისი ტაქტიკურ-ტექნიკური მახასიათებლების დეტალები.
გასულ წელს უკრაინამ მნიშვნელოვნად გააძლიერა სარაკეტო პროგრამა. ჯერ კიდევ 2024 წლის აგვისტოში პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ გასცა ბრძანება დამატებითი ფინანსები მიმართვისა და რაკეტების წარმოების დაჩქარების შესახებ. უკვე იმ დროს უკრაინელი მწარმოებლები ერთდროულად მუშაობდნენ რაკეტების რამდენიმე ვერსიაზე.
ყველაზე წარმატებულმა უკრაინულმა საბრძოლო იარაღმა, გემსაწინააღმდეგო რაკეტა „ნეპტუნმა“, ასევე განიცადა მნიშვნელოვანი მოდერნიზაცია, გაიზარდა მისი მოქმედების დიაპაზონი და სახმელეთო სამიზნეების დარტყმის შესაძლებლობა.
მთავარ ფოტოზე რაკეტა-დრონი „პეკლო“ | წყარო: ვიკიპედია
ადგილობრივი მედია „ტვ 25“ იყიდება. ამის შესახებ განცხადება ტელეარხის ოფიციალურ გვერდზე გამოქვეყნდა, ფეისბუქზე.
„ტვ25 -ის სპეციალური განცხადება! პარტნიორთა კრების გადაწყვეტილებით “ტვ25”-ის 100%-იანი წილი იყიდება!“ – წერია განცხადებაში.
საჯარო რეესტრის ბოლო მონაცემებით, „ტვ 25“ -ის წილებს ფლობენ გიორგი სურმანიძე [49%] და ჯემალ ვერძაძე [51%].
2025 წლის 20 იანვარს არხმა განცხადება გაავრცელა, რომელშიც ნათქვამია, რომ 2025 წლის 1 იანვრიდან ტვ25-ის საინფორმაციო გამოშვებები და პოლიტიკური თოქ-შოუები შეაჩერა.