Batumelebi

სტრიტ არტ ფესტივალის ფარგლებში  ბათუმში 10 კედელი მოიხატება.  კედლები  ქალაქის სხვადასხვა უბნებშია შერჩეული.   ერთი კვირის განმავლობაში ბათუმის სხვადასხვა უბანში ტურისტებსა და ბათუმელებს შესაძლებლობა ექნებათ ხატვის პროცესს თვალყური ადევნონ.

ფოტოები: მანანა ქველიაშვილი

ეთერ გათენაძე

ბათუმის მერიის ეკონომიკური პოლიტიკის სამსახურის უფროსის მოადგილის ტიტე აროშიძის თქმით, საკითხი მერიაში არსებულმა სტიქიით დაზარალებულთა მუდმივმოქმედმა კომისიამ შეისწავლა:

„სტიქიით დაზარალებულ ოჯახს ერთჯერადი მატერიალური დახმარების სახით 3000 ლარი გადაეცემა. ამასთანავე სამი თვის განმავლობაში ბიუჯეტიდან გამოყოფილი იქნება თანხა 300 დოლარი, ექვივალენტი ლარებში, ბინის ქირის უზრუნველსაყოფად“.

რაც შეეხება ალტერნატიულ ფართს, რომლის თხოვნითაც ოჯახი სამთავრობო სტრუქტურებს მიმართავს, ტიტე აროშიძე ამბობს, რომ ოჯახს ღია ცის ქვეშ არ დატოვებენ:

„ჩვენ არ გვაქვს ალტერნატიული ფართი დროებით სარგებლობაში რომ გადავცეთ და შევასახლოთ. საკითხს შესასწავლად გადავცემთ აჭარის მთავრობას და აჭარის ჯანდაცვის სამინისტროს, რომ შემდგომ მოახდინონ სხვა სახის რეაგირება“.

ლერმონტოვის #80-ში მცხოვრებ ცხრა სულიან ოჯახს სახლი 12 ივნისს დაეწვა. როგორც ოჯახის უფროსი წევრი ეთერ გათენაძე ამბობს ბარაკის ტიპის სახლს ცეცხლი გვიან ღამით გაუჩნდა, როცა ეძინათ. ცეცხლი ქუჩაში გამვლელმა შეამჩნია. ოთხ მცირეწლოვან ბავშვთან ერთად ოჯახმა ფანჯრიდან გამოსვლა მოასწრო. დაიწვა სახლის ჭერი და საყოფაცხოვრებო ნივთები.

როგორც ტიტე აროშიძე ამბობს, ერთჯერადი დახმარებისთვის ოჯახს თანხა მომავალ კვირაში ჩაერიცხება.

ხელოვანები, ცნობილი მომღერალი ლევან მასპინძელაშვილი და ახალგაზრდა პიანისტი თამუნა ბაბილუა ფოთის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვთა ცენტრის დასახმარებლად გაერთიანდნენ.  მათთან ერთად, საღამოში მონაწილეობას, ცნობილი მხატვრები, მუსიკოსები და ხელოვნების სხვა სფეროს წარმომადგენლები მიიღებენ.

,,ეს არის ჩვენი პირველი ღონისძიება, რომლის მთავარი მიზანია, ძალიან ბევრ ადამიანმა, ორგანიზაციებმა, კერძო კომპანიებმა გაიგონ, რომ არსებობს ორგანიზაციები, რომლებსაც სურთ დახმარება გაუწიონ განსაკუთრებული საჭიროების მქონე ბავშვებს. საღამო საშუალებას მისცემს ადამიანებს, გაეცნონ აღნიშნულ პრობლემას. ორგანიზაციის მიზანია დავეხმაროთ ბავშვებს საკუთარი პოტენციალის რეალიზებაში,” – განაცხადა საქველმოქმედო საღამოს ერთ-ერთმა ორგანიზატორმა, დათო ჭოჭუამ.

რა როლს ასრულებს მაღაზია „წიგნები ბათუმში“ ქალაქის ცხოვრებაში, რამდენად მნიშვნელოვანი ადგილია სხვადასხვა ასაკისა და პროფესიის ადამიანებისათვის და რას უსურვებენ მაღაზიას მისი ერთგული მომხმარებლები? „ბათუმელებმა“ ეს შეკითხვა სხვადასხვა ასაკისა და პროფესიის ადამიანებს დაუსვა.

ლიკა ცინცაძე, მოსწავლე: „მარიმ და ირაკლიმ გვაჩუქა ისეთ წიგნების მაღაზია, როგორზეც ერთხელ მაინც უოცნებია ყველა  მკითხველს. საოცარი გარემო, თბილი შეხვედრა და ძალიან კარგი რჩევები.  მათი რეკომენდაციით წავიკითხე „ნუ მოკლავ ჯაფარას“ და სხვა უამრავი წიგნი, რომლებმაც ჩემზე წარუშლელი შთაბეჭდილება დატოვა. მგონი ეს მაღაზია ჩვენი ქალაქის სავიზიტო ბარათი გახდა. დღეს, რომ „წიგნები ბათუმში“-ს  დაბადების დღეა, ყველამ იცის და ყველას უხარია.“

ასლან ჭანიძე, იურისტი: „ეს მაღაზია წიგნიერების ამაღლებას უწყობს ხელს. პერიოდულად აწყობენ ბავშვებისათვის და ახალგაზრდებისათვის ისეთი ტიპის საინტერესო ღონისძიებებს, რომელიც ბავშვებში წიგნის სიყვარულს აღვივებს, რაც არის მნიშვნელოვანი.“

გოჩა სურგულაძე, სტუდენტი: „ეს არის ადგილი, სადაც ყველა სახის წიგნის პოვნა შემიძლია და როცა შევდივარ, თავი სამოთხეში მგონია, ასევე, ყველაზე კარგი, რაც მომწონს, მაღაზია მაძლევს შესაძლებლობას უფასოდ, ადგილზე გავეცნო ჩემთვის საჭირო ლიტერატურას.“

ინდირა ანანიძე, მასწავლებელი:  „რა დროსაც არ უნდა მიხვიდე, ყოველთვის სცალიათ შენთვის, მე სულ რუსული ლიტერატურისთვის მივდივარ, ისე კარგად იციან რუსული ლიტერატურა მთელი თავისი სიღრმეებით და სიახლეებით და სიძველეებით, ზოგჯერ მიკვირს, მსიამოვნებს და როგორც ფილოლოგს, შინაგანი კონკურენციის და პროფესიული უკმარისობის გრძნობა მრჩება, მგონი ამათ ფონზე დრომ ძალიან გამასწრო მეთქი.“

ნათია კოპალიანი, ჟურნალისტი:  „მიყვარს ეს მაღაზია,  იმიტომ, რომ კარგ კონსულტაციას მიწევენ. რაც მირჩიეს, ყველა წიგნი მომეწონა. არ მიყვარს, როცა კონსულტანტს წიგნზე ან ავტორზე ეკითხები და არ იცის რა გითხრას, აქ ასე არ ხდება. თან ჩემი მეგობრები არიან.  ნდობა და მეგობრობა – ესაა მთავარი.“

ნინო ბერიძე, მოსწავლე: „წიგნები ბათუმში” ის ადგილია, სადაც ყოველთვის მსიამოვნებს მისვლა. ეს ირაკლის და მარის „ბრალია” . ყოველთვის, როცა ვორჭოფობ რა წიგნი წავიკითხო, ისინი მეხმარებიან. პირველი წიგნი, რაც ირაკლის რჩევით წავიკითხე იყო ერიკ ემანუელ შმიტის ნოველათა კრებული “ოდეტ ტულმონდი”. მაღაზიაში მისვლის პირველივე დღესვე ეს წიგნი “შემომაჩეჩა” ხელში  და ამ წიგნით იმდენად აღფრთოვანებული დავრჩი, რომ ყოველთვის, როცა მჭირდება წიგნის არჩევა ჩემთვის ან ჩემი მეგობრებისთვის, “წიგნები ბათუმში”-ს მივმართავ. უკვე სათვალავიც ამერია რამდენი წიგნი წავიკითხე მათი რჩევით. ეს წიგნების მაღაზია იმიტომ მიყვარს,რომ არაჩვეულებრივი გარემოა, კარგი აურა, ჰყავს არაჩვეულებრივი კონსულტანტები. თუ საღამოობით შეივლით “წიგნები ბათუმში”-ში აუცილებლად დაგხვდებათ ირაკლი და მარი წიგნებით ხელში. ვულოცავ “წიგნები ბათუმში”-ს პირველ დაბადების დღეს, 100 წელი მიმელოცოს. მინდა სულ ასეთი იყოს, ბედნიერი ხალხით სავსე.“

მაკა ლომჯარია, მასწავლებელი:  „ეს არის მაღაზია, რომელიც იზიდავს ახალგაზრდებს, მოსწავლეებს, სტუდენტებს, რომლებისთვისაც ეს მაღაზია საყვარელი ადგილი გახდა, ბავშვებს უხარიათ აქ მისვლა, წიგნის ყიდვა, ურთიერთობა, იმიტომ რომ მაღაზიის მფლობელები მოსწონთ, მისაბაძად მიიჩნევენ, ხედავენ, რომ მათ უყვართ წიგნები და ეს სიყვარული გადამდებია. ჩემი აზრით „წიგნები ბათუმში“ უფრო მეტია, ვიდრე უბრალოდ წიგნის მაღაზია.“

ნატა იმედაიშვილი, ჟურნალიტი: „ასე არსად არ გხვდებიან, არსად არ გიხსნიან და ასე ვერსად გახვედრებენ ზუსტად, რა გინდა შენ.“

„აივანი ავარიული იყო“, – განმარტა ბათუმში, ხიმშიაშვილის ქუჩაზე, მომხდარი უბედური შემთხვევის ადგილზე მერიის ზედამხედველობის სამსახურის ხელმძღვანელმა გოჩა ძნელაძემ. აივნის ჩამონგრევის შედეგად გასულ კვირას ბათუმში ორი ადამიანი დაიღუპა და ერთი დაშავდა. აივნის ავარიულობის დადგენა უბედურ შემთხვევამდე მერიის ზედამხედველობის სამსახურის კომპეტენცია არ ყოფილა.

არა მხოლოდ ხიმშიაშვილის #43-ში, სადაც უბედური შემთხვევა მოხდა, მიმდებარედ არსებულ ძველ კორპუსებშიც მოსახლეობას აივანზე გასვლის ეშინია. მათგან ორი კორპუსის ამხანაგობის თავმჯდომარემ უკვე მიმართა მერიის ზედამხედველობის სამსახურს, დაინტერესდეს მათი საცხოვრებლის აივნების უსაფრთხოებით. ზოგიერთი ოჯახი კი მერიისგან აივნების გამაგრებითი სამუშაოების ჩატარების ნებართვას ითხოვს.

„ვიცით, რომ ჩვენი სახლი ავარიულია. იმ ამბის შემდეგ აივანზე არ გავსულვარ. სახლიდან გამოსვლამდე კი ბავშვს ვაფიცებ არ გავიდეს. ძალიან გვეშინია, მერიას უკვე მივმართეთ, ველოდებით, როდის მოვლენ და შეამოწმებენ“, – ამბობს შუშანა ტოგოსიანი. ის იმავე სახლში ცხოვრობს, სადაც აივანი ჩამოინგრა.

იქვე მცხოვრები მარინა ჩიჩუა: „დაინტერესდით, რატომ არ შემოიყვანა „სოკარმა“ ჩვენს და მეზობელ კორპუსში გაზი – იმიტომ, რომ კორპუსები ავარიულია და თავის დროზე ის მერიამ არ ჩაიბარა“.

რა მოხდება იმ შემთხვევაში თუ მერია დაადგენს, რომ აღნიშნული კორპუსები სიცოცხლისთვის საშიშია? – ამ ოჯახებს მერა გამოასახლებს.

კანონის თანახმად, თუ მოქალაქე საკუთარი საცხოვრებლის მდგრადობის შესახებ ინფორმაციას კერძო ინსტრუქტორის ჩარევით მოიპოვებს და ქალაქის მერიის ზედამხედველობის სამსახურს მიმართავს დასკვნით, რომ მისი და მისი ოჯახის წევრების სიცოცხლე საფრთხეშია, სამსახური საქმის წარმოებას დაიწყებს. დოკუმენტის სინამდვილესთან შესაბამისობის დადგენის შემთხვევაში მერია ოჯახის გამოსახლების გადაწყვეტილებას მიიღებს. დაუმორჩილებლობის შემთხვევაში, როგორც ბათუმის მერიის ზედამხედველობის სამსახურის ხელმძღვანელი ირაკლი მოქია განმარტავს, „რაოდენ პარადოქსულიც არ უნდა იყოს“ მოქალაქე 1000 ლარით დაჯარიმდება. შემდეგ კი საქმე სააღსრულებლოში გადავა, რაც იმას ნიშნავს, რომ ოჯახს სიცოცხლისათვის საფრთხის შემცველი საცხოვრებლიდან ძალით გამოასახლებენ. სახელმწიფო ვალდებულია ასეთი ოჯახი ალტერნატიული საცხოვრებლით უზრუნველყოს. სულ ეს არის, რასაც სახელმწიფო მოქალაქეს უსაფრთხო საცხოვრებლით უზრუნველყოფის კუთხით სთავაზობს.

ზოგადად კი, სახელმწიფოში არ არსებობს სტრუქტურა, რომელიც არათუ ძველი სახლებისა და აივნების უსაფრთხოებას შეისწავლის, არამედ არ არსებობს სტრუქტურა, რომელსაც ახალაშენებული სახლების კონსტრუქციული მდგრადობის დადგენა ევალება.

კანონმდებლობით მთელი პასუხისმგებლობა დამკვეთზე გადადის. დამკვეთი კი, ბათუმის მთავარი არქიტექტორის გიორგი რამიშვილის განმარტებით, ზოგიერთ შემთხვევაში „საქმეს იმაზე ნაკლები პასუხისმგებლობით უდგება, ვიდრე ეს საჭიროა“.

სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობას ბათუმში მერიის შესაბამისი განყოფილება უწევს. განყოფილებაში ამ დროისათვის არ ინახება ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ რამდენი ბინა ან აივანია ბათუმში, რომელიც სიცოცხლისათვის საფრთხეს შეიცავს. თუმცა ირაკლი მოქიამ იცის, რომ ასეთი ბინები და აივნები ბათუმში ნამდვილად არის. ის ამბობს, რომ მერიის ზედამხედველობის სამსახურს არც ადამიანური და არც ფინანსური რესურსი ამ ტიპის კვლევის ჩასატარებლად არ აქვს.

სახელმწიფოში არც სხვა სტრუქტურა არსებობს, რომელიც ჩაატარებდა მონიტორინგს იმის დასადგენად, თუ კონკრეტულად რომელი  კორპუსი ან აივანია სიცოცხლისათვის საფრთხის შემცველი.

უბედური შემთხვევის დროს ხიმშიაშვილის ქუჩაზე მისულმა მერიის ზედამხედველობის სამსახურის ხელმძღვანელმა მოსახლეობას ურჩია თავი შეიკავონ უკანონო მშენებლობებისგან, ასეთის აღმოჩენის შემთხვევაში კი ზედამხედველობის სამსახურს შეატყობინონ. შეტყობინების შემთხვევაში სამსახურს აქვს უფლება, შეამოწმოს მშენებლობა. ირაკლი მოქიას ინფორმაციით, ობიექტის უსაფრთხოების გადამოწმების უფლება მერიის ზედამხედველობის სამსახურს მაშინაც შეუძლია, როცა დამკვეთი მშენებლობის სხვადასხვა ეტაპზე ახდენს ობიექტის სამართლებრივ რეგისტრაციას, ანუ ე.წ. ჩაბარებას, ზედამხედველობის სამსახურში.

„იმ შემთხვევაში, თუ ობიექტი ჩვენთან დარეგისტრირდა, გავდივართ და ვადგენთ ობიექტის პროექტთან შესაბამისობას მშენებლობის სამივე ეტაპზე. ბოლოს კი მის ექსპლუატაციაში შესვლამდე ვითხოვთ ექსპერტის დასკვნას. თუმცა, ყველა შემთხვევაში პასუხისმგებლობა დამკვეთზე მოდის.“

არქიტექტორ გიორგი რამიშვილის განმარტებით კი, ასეთი შესაბამისობის დადგენა რაიმე გარანტიის საფუძველი ვერ გახდება:

„ზედამხედველობის სამსახური შედარებას ახდენს ვიზუალურად, რულეტკით ზომავს კედელს ან ბოძს, მაგრამ რას შეიცავს ეს კედელი, ეს ექსპერტიზის დასადგენია.“

სახელმწიფო არ ფლობს ინფორმაციას, ახალაშენებული კორპუსების კონსტრუქციული ნახაზისა და მისი  მდგრადობის შესახებ. ასეთი დოკუმენტის წარდგენას დეველოპერს სანებართვოდ სახელმწიფო 2009 წლიდან აღარ ავალდებულებს.

ბათუმის მთავარი არქიტექტორის, გიორგი რამიშვილის განმარტებით, „ახალმა ხელისუფლებამ გადაწყვიტა დამკვეთისთვის ბიუროკრატიული მომენტები აერიდებინა, ის ბევრი დოკუმენტის წარდგენის ვალდებულებისგან გაათავისუფლა.“ მათ შორისაა დოკუმენტი კონსტრუქციული მდგრადობის შესახებ, რაც ექსპერტის დასკვნით დადასტურებას ითვალისწინებს.

გიორგი რამიშვილი მიიჩნევს, რომ მშენებლობის უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებლობის მხოლოდ დამკვეთზე და მის კეთილსინდისიერებაზე დაყრდნობით სახელმწიფო რისკავს, რაშიც მას მერიის არქიტექტურის სამსახურის ხელმძღვანელი არ ეთანხმება. ირაკლი სურმანიძის ინფორმაციით, ის, რომ სანებართვოდ მერია დამკვეთს კონსტრუქციულ ნახაზს არ სთხოვს, ეს იმას არ ნიშნავს, რომ მას ასეთი ნახაზი არ უნდა ჰქონდეს: „რაც შეეხება პასუხისმგებლობას, დიახ, მთელი პასუხისმგებლობა უნდა იყოს დამკვეთზე და უნდა იცოდეს მან, რომ ამისთვის მოეთხოვება.“

კითხვაზე, ვინ იღებს პასუხისმგებლობას იმ შემთხვევაში, თუ მოქალაქე იმის იმედადაა, რომ მის უსაფრთხოებას იცავს სახელმწიფო? – არქიტექტორ გიორგი რამიშვილს აქვს პასუხი, რომ „რეგულაციები გასამკაცრებელია“. ამ ინიციატივით ის ახალ საკრებულოს მიმართავს, თუმცა კანონი პარლამენტმა უნდა შეცვალოს.

ამ საკითხზე პარლამენტი, ჯერჯერობით, არ მუშაობენ.

„5 საზეიმო დღის განმავლობაში ქალაქის ყველა საპატიო სტუმარი, ტურისტი და საქმიანი ვიზიტორი დაგეგმილი ღონისძიებების ფარგლებში – ქალაქის ქუჩებში, სკვერებსა და ბაღებში მოწყობილი სანახაობებითა და ექსპოზიციებით, კონცერტებითა და წარმოდგენებით შეძლებენ გაეცნონ ბათუმის კულტურულ ფენომენს, საქმიან რესურს თუ  ტურისტულ პოტენციალს,“ – ნათქვამია პრესრელიზში.

ღონისძიების მიზანი ბათუმის, როგორც ტურისტულ/კულტურული/საგანმანათლებლო ცენტრისა და მნიშვნელოვანი ეკონომიკური სივრცის რეკლამირებაა.

ეს ფოტოები ბათუმში, ჰაიდარ აბაშიძის, სელიმ ხიმშიაშვილის და მაიაკოვსკის ქუჩებზეა გადაღებული. როდის დაიწყება აღნიშნული ქუჩების კეთილმოწყობა, ამ კითხვით ბათუმის მერიას მივმართეთ.  როგორც ბათუმის მერიის პრესსამსახური განმარტავს აღნიშნულ ქუჩებზე ასფალტის დაგებამდე ჯერ მიწისქვეშა კომუნიკაციები უნდა მოწესრიგდეს.

 „[ქუჩების მოწესრიგება] რეაბილიტაციის პროექტის მესამე ფაზის ფარგლებში უნდა დაიწყოს. ჭაობის უბანში – ჭავჭავაძე, წერეთელი, შავშეთი, მთისძირი, ჯავახიშვილის ქუჩებს შორის მონაკვეთი – სამუშაოები აგვისტოს ბოლოს დაიწყება და გეგმის შესაბამისად, პარალელურად დაიწყება ქუჩების კეთილმოწყობაც. მაიაკოვსკის ქუჩაზე მიწისქვეშა კომუნიკაციების გამოცვლა  ოქტომბრისთვის დაიწყება,“ – განმარტავს ბათუმის მერიის პრესსამსახური. 

 სემინარებში  მონაწილეობას აჭარის მუნიციპალიტეტების კულტურის ცენტრების  წარმომადგენლები იღებენ.  სემინარის მონაწილეები კულტურის პროექტების შემუშავებასა და მართვას ისწავლიან.

სემინარი ორ ეტაპად 20-22 და 28-30 ივნისს ტარდება. მას ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები ატარებენ.

პროექტის მსვლელობისას მონაწილეები, თეორიული სწავლების გარდა, ჩაერთვებიან პრაქტიკულ მეცადინეობებში და პროფესორების რეკომენდაციების საფუძველზე მოამზადებენ სახელოვნებო პროექტებს, მუნიციპალიტეტებში არსებული საჭიროებების შესაბამისად.  აჭარის ავტონომიუირ რესპუბლიკის განათლების, კულტურისა და სპორტის სამინისტრო   თითოეულ პროექტს არაუმეტეს  6000 ლარით დააფინანსებს.

პროექტი მიზანად ისახავს აჭარის მუნიციპალიტეტებში კულტურის სფეროს წარმომადგენლების  თეორიული ცოდნის გაღრმავებას და აუცილებელი პრაქტიკული უნარების განვითარებას, მუნიციპალიტეტებში კულტურული ცხოვრების გამრავალფეროვნებას და იმ კულტურული პოტენციალის აქტივაციას, რომელიც მინიმალიზირებულია სოფლებში შესაბამისი მექანიზმების არ არსებობის გამო.

შსს-ს პრესცენტრის ცნობით გამოძიება  115-ე მუხლით მიმდინარეობს, რაც თვითმკვლელობამდე მიყვანას გულისხმობს.  

დაკარგული ბიჭის მამა „ბათუმელებთან“ საუბარში ამბობდა რომ მისი შვილი 16 ივნისის გაუჩინარდა, მას შემდეგ რაც სარფში თურქეთ-საქართველოს საზღვარი გადმოკვეთა. გაუჩინარებული ახალგაზრდის კვალს პოლიცია ეძებდა.  

ჯაბა ანანიძემ უმაღლესის საბჭოს დეპუტატის მედეა ვასაძის წინააღმდეგ  პროკურატურაში  განცხადება ჟურნალისტური საქმიანობაში ხელშეშლასთან დაკავშირებით შეიტანა. 

ბაციკაძის განცხადებით, საკითხი რომ გასულიყო სესიაზე, აუცილებლად  ჩავარდებოდა. რადგან  ვასაძის გადასაყენებლად საჭირო ხმები არ შეგროვდებოდა.  ჩავარდნის შემთხვევაში კი ადამიანის უფლებათა დაცვის კომიტეტის თავმჯდომარის გადაყენების საკითხი, რეგლამენტის მიხედვით, მომდევნო 6 თვის მანძილზე ვეღარ დადგებოდა.

„ნაცმოძრაობამ ეს იცოდა, პირად საუბრებში კიდეც გვეუბნებოდნენ, ჩვენ ვიცით, რომ  საკითხს, რომელსაც დავაყენებთ, ჩავარდება და უკვე საშემოდგომო სესიაზე ამ საკითხს ვეღარ დააყენებთ. აქედან გამომდინარე ქალბატონი მედეა დარჩება  თავის პოსტზე და ეს კონფლიქტი, რომელიც არსებობს უმაღლეს საბჭოსა და ჟურნალისტს შორის, გაგრძელდება და ეს ჩვენ გვინდაო. ამ შემთხვევაში, ქალბატონი მედეას გადაყენების საკითხის დღის წესრიგიდან 6 თვით ამოღება, რასაც „ნაცმოძრაობა“ აპირებდა, არ გამოუვიდათ. შესაძლოა რიგგარეშე სესია მოვიწვიოთ და ქალბატონი მედეა გადაყენებული იქნას.  მე ვრჩები ჩემს პოზიციაზე  და ვთვლი, რომ ქალბატონმა მედეამ თანამდებობა უნდა დატოვოს,“ – განაცხადა უმაღლესი საბჭოს დეპუტატმა დავით ბაციკაძემ.

კიდევ ერთი დეპუტატი უმაღლესი საბჭოდან ოპოზიციონერი ირაკლი ბარამიძე, რომელმაც მედეა ვასაძის გადაყენების საკითხის განხილვა ითხოვა, დღეს სხდომაზე აცხადებს, რომ „ბაციკაძის სისულეებზე კომენტარის გაკეთება არ სურს“.

„რვა კაციც რომ ვყოფილიყავით, შეიძლებოდა ის შედეგი, რაც ჩვენ გვინდოდა ვერ დამდგარიყო, მაგრამ დავაყენეთ საკითხი, იმიტომ რომ უმრავლესობის ძალიან დიდი ნაწილი ძალიან მკვეთრ განცხადებებს აფიქსირებდა სოციალურ ქსელში, გაზეთებსა თუ ტელევიზიაში. გვქონდა იმედი, რომ სამი-ოთხი დეპუტატი ნამდვილად დაგვიჭერდა მხარს. ქალბატონი მედეა არ შეესაბამება იმ თანამდებობას, რაც მას დღეს უჭირავს.

უფრო მეტიც, უმრავლესობა აღმოჩნდა  ძალიან უსუსური დღეს.  საკითხის განხილვაზეც  კი უარი თქვა. ეს იმას ნიშნავს, რომ არ მოგვცა საშუალება არც თქვენ და არც ჩვენ, რომ მოსახლეობისთვის და ჟურნალისტებისთვის  დღეს საჭირო პასუხი დაფიქსირებულიყო,“ – განაცხადა ირაკლი ბარამიძემ.

სხდომის დასრულების შემდეგ ჟურნალისტებთან კომენტარი გააკეთა მედეა ვასაძემაც.

„მე თუ მივალ იმ გადაწყვეტილებამდე, რომ რაღაც პრინციპები მაქვს დარღვეული, თუნდაც ეთიკის ნორმები, მე თავად მივიღებ ამ გადაწყვეტილებას. იმდენად, რამდენადაც მიმაჩნია, რომ ბოდიშის მოხდა, თუკი ეს არის აუცილებელი, თუკი ეს არის საჭირო და მართებული – შესაძლებელია.

ჩემი მასთან ზარი [ჟურნალისტ ჯაბა ანანიძესთან], რომელიც იყო შენიშვნა  და საყვედური, რომელიც დანაშაულის შემადგენლობას არ იძლევა, იყო სრულიად მართებული. მე მუქარა არ განმიხორციელებია.  ის, რაც არის საჩოთირო და რასაც თქვენ თვლით, მას ჰქონდა კითხვის ხასიათი,“ – განაცხადა მედეა ვასაძემ.

მისივე თქმით, ის აპირებს გამოაქვეყნოს და ფართო საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახადოს  ადამიანის უფლებათა დაცვის კომისიის მიერ გაწეული მუშაობის დეტალური ანგარიში.

რაც შეეხება სხვა დეპუტატების შეფასებებს. უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი გია მასალკინი თვლის, რომ მედეა ვასაძე უნდა გადადგეს.

„ეს კომისია [ადამიანის უფლებათა დაცვის] მოითხოვს მჭიდრო კონტაქტს არასამთავრობო ორგანიზაციასთან და პრესასთან. როცა შენ ორივესთან გაქვს კონფლიქტი, მე ვერ ვხედავ ამ კომისიის წარმატებული მუშაობის პერსპექტივას.  კიდევ ერთხელ ვადასტურებ  ჩემს პოზიციას, რომ მე ქალბატონი მედეას ადგილზე გადავდგებოდი,“ – აცხადებს გია მასალკინი.

უმაღლესი საბჭოს დეპუტატ ალეკო ჩიტიშვილის განცხადებით კი გადადგება თუ არა მედეა ვასაძე, ეს პირადად მისი გადასაწყვეტია:

„ქალბატონი მედეა არის დამოუკიდებელი ფიგურა, მას აქვს დიდი ხნის პოლიტიკაში ყოფნის გამოცდილება და ქალბატონმა მედეამ თვითონ უნდა მიიღოს გადაწყვეტილება  დარჩება თუ წავა. მე მის ადგილას ჟურნალისტთან არ დავრეკავდი“.

დღეს უმაღლეს საბჭოში საგაზაფხულო სესიის ბოლო სხდომა გაიმართა.

“მოგესალმებით საუკეთესო სურვილებით, ამასთან გაცნობებთ, რომ 2014 წლის 9 ივნისს, საბჭოს სახელით გაკეთებული იმ ნაჩქარევი განცხადების
მიუხედავად, რომელიც ეხებოდა ტელეკომპანია “ტელეარხ – 25”-ის ჟურნალისტს ჯაბა ანანიძესა და ჩემს შორის, 2014 წლის 8 ივნისს, შემდგარი კერძო საუბრის შეკვეცილი, დამახინჯებული შინაარსის, ჟურნალისტის მხრიდან გამოქვეყნებული ჩანაწერის კონკრეტულ ანალიზს და მისგან გამომდინარე, საბჭოს სახელით, გაკეთებულ განცხადებას, ეჭვის ქვეშ არ ვაყენებ თქვენს მიუკერძოებლობას, რის დასტურადაც მოგმართავთ, ამ ფაქტში, გარკვევის მიზნით.

თქვენს მიუკერძოებლობას, ასევე არ ვაყენებ ეჭვის ქვეშ, იმ ფაქტისდა მიუხედავად, რომ საბჭოს რამდენიმე წევრი, უკვე ჩართულია, ამ ჟურნალისტის, “უფლებების დაცვისათვის” გამართულ აქციებში. უპირველესად შევეხები თქვენს მიერ გაკეთებული განცხადების შინაარსს, კერძოდ, იმას, რომ მე, ჟურნალისტს, თითქოსდა, პროკურატურით ვემუქრებოდი, რომ მედიასთან, მსგავსი ფორმით, ურთიერთობა და შინაარსი წარმოადგენს მუქარისა და ზეწოლის მცდელობას და მოუწოდებთ უმაღლეს საბჭოს უსწრაფეს რეაგირებაზე.

მასთან დაკავშირებით განვმარტავ, რომ მიუხედავად ჩემსა და ჟურნალისტს შორის არსებული დაძაბული ურთიერთობისა, ჩვენ, ხშირად, გვქონდა ხოლმე სატელეფონო კომუნიკაცია, ასე მაგალითად, მაისის ბოლოს, მე მას მადლობა გადავუხადე, შეზღუდული შესაძლებლობის სტატუსის მქონე ჩემს შვილზე, 2002 წელს გამოქვეყნებული წერილის გამო (იხ. დანართი), რომელიც არ მახსოვდა და შემთხვევით, ჩემი პირადი არქივის დათვალიერების დროს აღმოვაჩინე. ამდენად, 9 ივნისს, მისდამი განხორციელებული ზარიც იყო მორიგი კავშირი და მცდელობა, გასული ფილმის გამო, მასთან, აზრის გაზიარებისა და იმისა, რომ უკეთ გამეგებინებია თუ რისი თქმა მინდოდა – ვკითხე, შეიძლებოდა თუ არა ყველაფერ იმის მტკიცებით ფორმაში გადატანა, რასაც ხალხი ამბობდა. მათ შორის ` . . . “. რაც შეეხება პროკურატურას, ვთქვი, რომ პროკურორს დავუკავშირდებოდი და ვეტყოდი – მოქალაქე დოდო დიასამიძის, თითქოსდა, ცემის ფაქტზე, კიდევ რამდენხანს უნდა ეფურთხებია სახეში და რამდენხანს უნდა “ეჯიჯგნა” ჩემი თავი 25-ე არხს, რადგან, სტუდია “დიალოგი” და საინფორმაციო გადაცემა, თერთმეტი თვის განმავლობაში, როგორც წესი, სისტემატურად იყო ამ თემის არაობიექტური გაშუქებით დაკავებული. რაც შეეხება ბრძოლის დაწყებას, იგი გახლავთ ჩემი მოსაზრება, ჟურნალისტის მიერ, ფილმში გახმოვანებულ არგუმენტებზე კონტრარგუმენტებით დაპირისპირების აუცილებლობაზე, (რაც საუბარში აღნიშნულია კიდეც).

ვიხსენებ ერთ-ერთი არასამთავრობო ორგანიზაციის (ბიოლის ფონდის) მიერ მოწყობილ ღონისძიებაზე (სადაც გახლდით მომხსენებელი) ჩემს ხმამაღალ განცხადებას ჯაბა ანანიძისადმი, იმის შესახებ, რომ (პროდიუსერ ირმა ზოიძესთან ერთად) იგი სტუდიიდან ეწეოდა ჩემზე ფსიქოლოგიურ ძალადობას და ვურჩევდი, პროკურატურაში გამოძიების დასრულებამდე, თავი შეეკავებინათ ამ ძალადობისაგან.  

ფილმი, რომელზეც ახლა უნდა ვიმსჯელო, ავტორის თქმით, ჟურნალისტური გამოძიების პროდუქტია, ამდენად, მასში, მსჯელობის აგების ეტაპებია: 1. ფაქტი – (ანუ რა?, ანუ, მთავარი მოვლენა, ან აზრი, რომლის ან ურყოფა, ან დადსტურება უნდა მოხდეს). 2. მოტივი – (ანუ რა არის მოვლენის მიზეზი?). 3. არგუმენტი – (ანუ საიდანაც ჩანს ეს, დამადასტურებელი მაგალითით). 4. შეჯამება (რისი თქმის საშუალებას იძლევა არგუმენტი) 5. დასკვნა (რა შეიძლება დავასკვნათ?) ფილმის სათაურია “მაღალი კომფორტით”, ანუ, ის, რაზედაც ავტორმა უნდა იმსჯელოს, “უზრუნვეყოფილი და გარანტირებულია”.

პირველი კადრები გახლავთ ბათუმის სასაფლაო, სადაც ჟურნალისტი ანანიძე საფლავებზე დააბიჯებს, ამინდი კარგია, თუმც მას, ქოლგიანი მამაკაცი, მოწიწებით, დააცილებს. ეს გახლავთ ფაქტი. მოტივი მდგომარეობს იმაში, რომ “გვიყვარს” საფლავებზე ყოფნა, არგუმენტი – ხსოვნის დღეს, იმ გმირის საფლავის მონახულება, რომლის სახელიც ჰქვია ქუჩას, სადაც უმაღლესი საბჭოა განთავსებული. DDდასკვნითი ეტაპი, ამ მსჯელობას, არ გააჩნია, იგი ზღვარგადასული ცინიზმის, სიძულვილის გამოხატულებაა, ქართული ხასიათის გაქილიკებაა, საფლავებისადმი უპატივცემულობაა, ტრადიციების და ქრისტიანობის მორალის აბუჩად აგდებაა.

ფილმში დიდი დრო აქვს დათმობილი უმაღლესი საბჭოს წევრების ინტერვიუებს, საბჭოსა და შესაბამისი კომისიების საქმიანობის თაობაზე, რაც, (როგორც თავად ამბობენ), თითოეულ მათგანთან, გრძელდებოდა ორმოც წუთზე მეტ ხანს. ჩანაწერი “დაჭრილი” და “დალაგებულია” ჟურნალისტისათვის სასურველი ტექსტით.

გამომდინარე აქედან, ჟურნალისტმა ანანიძემ, ინტერვიუების სახით მიღებული მასალის ტექსტი შეკვეცა და დაალაგა იმ თანმიმდევრობით და იმდაგვარად, ანუ ისე ააწყო, რომ მიიღო მისთვის სასურველი საჩოთირო, არაფრისმთქმელი, საერთო კონტექსტიდან ამოვარდნილი პასუხები,
რითაც, ჟურნალისტური ეთიკის ათი მცნებიდან, დაარღვია მეოთხე –  შეკვეცა და გამოტოვა მოსაზრებები, რომელთაც ის შინაგანად არ Eეთანხმებოდა და მისთვის არ იყო ხელსაყრელი. 

ფილმში წარმოდგენილია, უმაღლესი საბჭოს წევრთან – ფრაქციის თავმჯდომარე – ირაკლი ჯაშთან ჟურნალისტის გასაუბრების ეპიზოდი, მას არ აქვს ინტერვიუს სახე და აშკარაა, რომ ფარულად იწერება, ასეთის შესახებ თავად ირაკლი ჯაშმა არ იცის. ეს საუბარი პრივატულია და მოკლებულია ოფიციალურობას, ამდენად, აღნიშნული ეპიზოდი, მის მიმართ, ქმნის გარკვეულ უხერხულობებს. ირაკლი ჯაში იხსენებს, რომ იმ დროისათვის, ჟურნალისტს არ ეჭირა მიკროფონი და სავარაუდოდ ფარულად ახორციელებდა ჩაწერას (კამერაც სადღაც შორსაა).

გამომდინარე აღნიშნულიდან, ჯაბა ანანიძეს, დარღვეული აქვს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის მეოთხე მუხლის მოთხოვნა ინფორმაციის მოპოვებისას კეთისინდისიერი მეთოდების გამოყენებაზე.

ჟურნალისტი ფილმში აღნიშნავს ფაქტს, იმის თაობაზე, რომ 2014 წლის 12 მაისს, უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე არ დასწრებია თბილისში გამართულ სახელმწიფო საკონსტიტუციო კომისიის სხდომას. ამ ფაქტისადმი “ინტერესს” არც თავი აქვს და არც ბოლო, “მაღალი კომფორტის” პირობებში კი გარკვეულ უპასუხისმგებლობასთან ასოცირდება და მიმართულია, სწორედ, ასეთი აზრის ფორმირებისაკენ. ამასთან დაკავშირებით, წარმოგიდგენთ, საკონსტიტუციო კომისიის მდივნის წერილს იმის დასტურად, რომ 12 მაისს, ასეთი სხდომა არ გამართულა, ამ ფაქტის ამგვარი წარმოჩენით კი, ჟურნალისტმა დაარღვია ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის მეთერთმეტე მუხლი – ფაქტის განზრახ დამახინჯების დაუშვებლობაზე.

ფილმში, ცინიკურადაა შეფასებული Mმთავრობის წევრების, უმაღლეს საბჭოში პლენარულ, ბიუროსა და კომისიის სხდომებზე დასწრების საკითხი. “მთავრობის წევრები კითხვებზე პასუხის გასაცემადაც კი არ დადიან უმაღლეს საბჭოში “ – ნათქვამია ფილმში, ეს მაშინ, როცა (თანდართული მასალებით) 2012 წლის 30 ნოემბრიდან დღემდე, უმაღლესი საბჭოს 11, განათლების კომისიის 6, საფინანსო კომისიის 21, ჯანდაცვის კომისიის 8, აგრარული კომისიის 4 და რამდენიმე ერთობლივი კომისიისა და ბიუროს სხდომებს ესწრებოდნენ მთავრობის წევრები და მათი მოადგილეები. ამ შემთხვევაშიც ჟურნალისტს დარღვეული აქვს ქარტიის მეთერთმეტე მუხლი ფაქტის განზრახ დამახინჯების დაუშვებლობაზე.

ჟურნალისტს, ფილმის მიხედვით, გამოტანილი აქვს რამდენიმე არასამთავრობო ორგანიზაციის შეფასებები, რომლებიც, უმეტესწილად, მიკერძოებული და დაუსაბუთებელია. მაგალითად, რეალობასაა აცდენილი თავისუფალ ჟურნალისტთა სახლის ხელმძღვანელის ასლან ჭანიძის მოსაზრება, რომ უმაღლესი საბჭო “მკვდარია”, ეს მაშინ, როცა, სტატისტიკური მონაცემებით, უმაღლეს საბჭოს 2012 წლის 28 ოქტომბრიდან დღემდე 83 ბიუროს და 28 პლენარული სხდომა აქვს ჩატარებული, განხილული აქვს 114 და მიღებული აქვს 107 სამართლებრივი აქტი. მათ შორის დადგენილება 70, რეგლამენტი 14, კანონი 23.

უნდა შევეხო ამავე არხის პროდიუსერს ირმა ზოიძესაც, რადგან საქმის განხილვაში ჩართვის სურვილს გამოთქვამენ, ჩემდამი მის სუბუექტურ დაინტერესებაზე ინფორმაციის მატარებელი შემდეგი პირები საზოგადოების მხრიდან მაღალი ნდობით აღჭურვილი) საქართველოს პარლამენტის ვიცე-სპიკერი მურმან დუმბაძე, ასევე აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ადმინისტრაციის უფროსი ნუგზარ კეკელიძე და ფრაქცია “ქართული ოცნება – დემოკრატიული საქართველოს” აპარატის სპეციალისტი ამირან ცეცხლაძე, რომლებიც დაადასტურებენ, ჯერ კიდევ, 2012 წლის პირველ ოქტომბრამდე წინასაარჩევნოდ), ირმა ზოიძის ჩემდამი გამოხატულ აშკარა დაინტერესებას,
ხმამაღლა გაცხადებულ მოტივს რომელიც პირადია) და განზრახულობას, “რომ მისგან ოთხი წელი არ მექნებოდა მოსვენება” ამდენად, აუცილებელია, რომ დადასტურდეს მისი ჩემდამი ამ “კერძო ინტერესის” საფუძველი და საგანი და პასუხი გაეცეს კითხვას – აქვს თუ არა უფლება ჟურნალისტს პირადი მოტივით გამოიყენოს მედია სივრცე პოლიტიკური თანამდებობის პირის დისკრედიტაციისათვის. ანუ, დაარღვიოს პრინციპი – საკუთარი მიზნებისათვის პირადი მდგომარეობის გამოყენების დაუშვებლობაზე.

ღია წერილის სრული ვერსია იხილეთ ბმულზე:  აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ადამიანის უფლებათა დაცვის კომისიის თავმჯდომარის მედეა ვასაძის ღია წერილი ჟურნალისტთა ეთიკის ქარტიას

შეგახსენებთ, რომ საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია “ტელეარხ 25″–ის მიერ  ჟურნალისტ ჯაბა ანანიძისა და აჭარის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატის მედეა ვასაძის გამოქვეყნებულ სატელეფონო საუბარს 9 ივნისს გამოეხმაურა.  ქარტიის მიერ გავრცელებულ განცხადებაში ნათქვამია, რომ დეპუტატის ქმედება ჟურნალისტზე ზეწოლაა. 

საჩივრის განხილვას ქედაში ოლქის 11 წევრი ესწრებოდა. სხდომაზე საუბნო კომისიის თავმჯდომარის და მდივნის დისციპლინარული პასუხისმგებლობის საკითხი დაისვა, საკითხს მხარი ყველა წევრმა დაუჭირა. კომისია გაფრთხილებით შემოიფარგლა და აღნიშნა, რომ ანზორ გოგიტიძე და მანანა ბასილაძე სამომავლოდ ვერც ერთი დონის საარჩევნო კომისიებში მონაწილეობას ვეღარ მიიღებდნენ.  

2014 წლის თვითმმართველობის არჩევნებზე  ქედაში მხოლოდ ერთი საჩივარი დააიწერა.  საჩივარი, რომელიც ქედაში 16  უბნის შედეგების გაბათილებას მოითხოვს,  „ნინო ბურჯანაძე-ერთიანი ოპოზიციის“  პარტიამ ოლქში გუშინ შეიტანა.

რა შედეგებით დასრულდება პარტიის მოთხოვნა,  ხვალ გახდება ცნობილი.  ოლქის თავმჯდომარე ამბობს, რომ საჩივარს სწავლობენ და საკითხზე კომისია იმსჯელებს.

ქედაში, 31 საარჩევნო უბნიდან 16 უბნის შედეგების გაბათილებასთან დაკავშირებით საჩივრის განხილვა,  ქედის ოლქს ხუთშაბათს 16 საათისთვის აქვს ჩანიშნული.

„არის რიგი დარღვევები უბნებზე, არ გამოდის საერთო ბალანსი, არჩევნებზე მოსული ამომრჩევლის რაოდენობა, დათვლილი ბიულეტენების და ხმების ოდენობა ერთმანეთს არ ემთხვევა. შემაჯამებელი ოქმებში არ არის  ნაჩვენები შესწორების ოქმები“ – ამბობს პარტია „ნინო ბურჯანაძე – ერთიანი ოპოზიციის“ ქედის გამგებლობის კანდიდატი ზურაბ ავალიანი.

“ბათუმელებს” აინტერესებდა, 2005 წლიდან დღემდე პროკურატურაში რამდენ საქმეზე დაიწყო მოკვლევა ან გამოძიება ჟურნალისტებისთვის ხელის შეშლის ფაქტზე; რამდენმა ჟურნალისტმა მიმართა უწყებას პროფესიული საქმიანობისთვის ხელის შეშლის ფაქტზე; რამდენ საქმეზე შეწყდა ან დასრულდა ძიება და რამდენ საქმეზე მიმდინარეობს გამოძიება.

რამდენიმე კვირიანი ლოდინის შემდეგ საქართველოს მთავარმა პროკურატურამ რედაქციას არასრულყოფილი ინფორმაცია მოაწოდა: კონკრეტულად, სამართლებრივი უზრუნველყოფის დეპარტამენტის უფროსი ირაკლი ჩილინგარაშვილი ოფიციალურ წერილით გვწერს, რომ ინფორმაცია პროკურატურაში სსკ-ის 154 მუხლით, 2011 წლიდან მოეპოვებათ. წერილიდან ირკვევა, რომ 2011 წელს ერთ დანაშაულზე დაიწყო ძიება, 2012 წელს -21 დანაშაულზე, ხოლო 2013 წელს – 3 დანაშაულზე. 2012 წელს 6 საქმეზე შეწყდა ძიება, ხოლო 2013 წელს – 7 დანაშაულზე.

სსკ-ის 154-ე მუხლით გათვალისწინებული დანაშაული ჟურნალისტისათვის პროფესიულ საქმიანობაში უკანონოდ ხელის შეშლაა, მისი იძულება, გაავრცელოს ინფორმაცია ან თავი შეიკავოს მისი გავრცელებისაგან, ისჯება ჯარიმით ან საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომით- ვადით ას ოციდან ას ორმოც საათამდე ან გამასწორებელი სამუშაოთი ვადით ორ წლამდე. იგივე ქმედება, ჩადენილი ძალადობის მუქარით ან სამსახურებრივი მდგომარეობის გამოყენებით, ისჯება ჯარიმით ან თავისუფლების აღკვეთით ვადით ორ წლამდე, თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევით ვადით სამ წლამდე ან უამისოდ.

პროკურატურამ “ბათუმელებს” არც ის ინფორმაცია მოაწოდა, ამ დანაშაულის ჩადენის გამო დაისაჯა თუ არა ვინმე ბოლო 9 წლის განმავლობაში.

„ვითხოვ სამართლიანობის აღდგენას. ცხრა თვეა ვეძებთ სამართალს და ვერ ვიპოვეთ აჭარაში“-  ამბობს პატიმრის დედა ლია ბეჟანიძე.

22  წლის არჩილ იმნაძეს პოლიციელ ზურაბ მჟავანაძის მიმართ დანით მიყენებული ჭრილობებით მკვლელობის მცდელობა ედება ბრალად. ფაქტი 2013 წლის 18 სექტემბერს მოხდა. პოლიციელ ზურაბ მჟავანაძესთან ერთად კიდევ ერთი პოლიციელი, გიორგი ჯინჭარაძეც დაჭრეს. 

ოჯახის წევრების განცხადებით, მათ აქვთ არჩილ იმნაძის უდანაშაულობის მტკიცებულებები,მაგრამ იმის გამო, რომ საქმეში პოლიციელები ფიგურირებენ პროკურატურის მხრიდან სათანადო გამოძიება არ მიმდინარეობს.

არჩილ იმნაძეს სისხლის სამართლის კოდექსის მე-19 და 108-ე მუხლებით, მკლელობის მცდელობითა და განზრახ მკვლელობის შეფარდებით აქვს ბრალი წაყენებული, რაც შვიდიდან 15 წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს.

სასამართლო პროცესები ჯერ არ დასრულებულა. მომდევნო სასამრთლო პროცესი 20 ივნისს 14 საათზეა ჩანიშნული.

აჭარაში არჩევნებში მონაწილეობა მიიღო 134 067 ამომრჩეველმა. მათგან 73 220-მა მამაკაცმა და 60 847-მა ქალმა.

ბათუმში ქალებისა და მამაკაცების აქტივობა საარჩევნო უბნებზე თითქმის თანაბარი იყო: საარჩევნო უბანზე მივიდა 24 226 კაცი და 24 154 ქალი.

ქობულეთში არჩევნებზე მივიდა 19 335 მამაკაცი და 13 965 ქალი.

ხელვაჩაურში ხმა მისცა 11 661-მა კაცმა და 7 635-მა ქალმა;

ხულოში – 7788 კაცმა და 6333-მა ქალმა;

ქედაში – 5464 -მა კაცმა და 4743-მა ქალმა;

შუახევის მომაცემები კი ასე გამოიყურება: 4746 კაცი და 4017 ქალი მივიდა არჩევნებზე ხმის მისაცემად. 

დამკვირვებელმა დათვლის პროცესში გამოვლენილ დარღვევებთან დაკავშირებით საჩივარი დაწერა.

დამკვირვებლის მიერ გადაღებული ვიდეო „სამართლიანმა არჩევნებმა“ გუშინ გამოაქვეყნა. ორგანიზაციის მიერ დამკვირვებლის შეურაცხყოფასთან დაკავშირებით წარდგენილი საჩივარი ბათუმის საარჩევნო ოლქმა გუშინ განიხლილა და # 61 საარჩევნო კომისიის იმ წევრებს, რომლებმაც დამკვირვებელს შეურაცხყოფა მიაყენეს, სრული სამუშაო ხელფასი დაუქვითა. 

„ეს 4 წელი ჩიტივით გაფრინდა“ – აღნიშნა საკრებულოს თავმჯდომარემ, ირაკლი ჩავლეიშვილმა წინა მოწვევის საკრებულოს ერთ-ერთი ბოლო სხდომის გახსნისას. მან მადლობა გადაუხადა საკრებულოს წევრებს მუშაობისათვის, მათ შორის საკრებულოს ყოფილ თავმჯდომარეს, ნაციონალური მოძრაობის წევრს, გიორგი კირთაძეს. „ჩვენ ბევრს ვკამათობთ, მაგრამ ეს სამუშაო პროცესია,“ – აღნიშნა ირაკლი ჩავლეიშვილმა.

საკრებულოს, თავის მხრივ, მადლობა გადაუხადა გიორგი კირთაძემაც, თუმცა მან  საკრებულოს თავმჯდომარეს უსაყვედურა, რატომ არ ქნა მოწვეული სხდომაზე ბათუმის ყოფილი მერი, ამჟამად უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი რობერტ ჩხაიძე. ირაკლი ჩავლეიშვილმა აღნიშნა, რომ ეს გაუგებრობა იყო და ფიქრობდა, რომ გიორგი კირთაძე თავად მოიწვევდა ყოფილ მერს.

სხდომას ესწრება ქალაქის ყოფილი მერი ჯემალ ანანიძეც და საკრებულოს ყოფილი და ამჟამინდელი წევრები. ყველა გამომსვლელმა მადლობა გადაუხადა საკრებულოს მუშაობისათვის. საკრებულოს ყოფილმა წევრმა, ამჟამად უმაღლესი საბჭოს დეპუტატმა, ეკა თარგამაძემ აღნიშნა, რომ ამ მოწვევის საკრებულოს მუშაობა იყო ძალიან მნიშვნელოვანი, რადგან შეიცვალა ხელისუფლება და შეიცვალა როლები საკრებულოში – ოპოზიციას მოუწია ხელისუფლებაში ყოფნა და პირიქით. „ეს იყო კარგი გაკვეთილი“ – აღნიშნა ეკა თარგამაძე.

საკრებულოზე დღეს მემორიალური დაფების განთავსების საკითხი რამდენიმე წუთში ერთხმად მიიღეს და სამახსოვრო ფოტო გადაიღეს.

შეგახსენებთ, რომ წინა მოწვევის საკრებულო იმუშავებს, სანამ ახალარჩეული საკრებულო მუშაობას არ გადაიბარებს.  

საკრებულომ მუშაობა დაასრულა, რა იყო მისი ძლიერი და სუსტი მხარეები ოთხი წლის განმავლობაში?

თვითმმართველობის არსიდან გამომდინარე საკრებულო უნდა ყოფილიყო ყველაზე გამჭვირვალე ორგანო. მის საქმიანობაში მოქალაქეთა მონაწილეობის უზრუნველყოფის ღონისძიებები უნდა ყოფილიყო წინასწარ გაწერილი. ყველაზე სუსტი კომპონენტი რაც დაფიქსირდა, ეს არის ანგარიშვალდებულება ამომრჩევლის წინაშე. ფაქტობრივად ვერ ვიხსენებ შემთხვევას, როცა საკრებულოს წევრმა ანგარიშვალდებულება იგრძნო ამომრჩევლის წინაშე და მას ჩააბარა ანგარიში ან მოსახლეობამ მიაწოდა საკრებულოს ინფორმაცია და საქმე გაკეთდა მოსახლეობის სასარგებლოდ. ბოლო ერთი წლის განმავლობაში „სამოქალაქო მრჩეველთა საბჭოს“ ახსოვს ერთი შემთხვევა, როცა გიორგი კირთაძემ, როგორც თავმჯდომარემ, წლიური ანგარიში წარმოადგინა. სხვა წევრების ანგარიში ჩვენ არ მოგვისმენია, მაშინ როცა თვითმმართველობის კოდექსი პირდაპირ ითვალისწინებს ანგარიშვალდებულებას საზოგადოების წინაშე. წელიწადში ერთხელ მაინც უნდა წარუდგინოს მოსახლეობას ანგარიში საკრებულოს წევრმა.

სამი წლის წინ „სამოქალაქო საბჭოს“ გვქონდა მცდელობა ანგარიშების სპეციალური ფორმები დაგვემტკიცებინა იმისთვის, რომ ეს ტრადიცია ჩამოყალიბებულიყო. პარალელურად ეს ანგარიში ვებგვერდზე უნდა გამოექვეყნებინათ. თავმჯდომარე გიორგი კირთაძე იყო, მაგრამ ბოლოს დაამტკიცეს მგონი ანგარიშების წარდგენის მაშინ შემუშავებული ფორმები. იმის თქმა მინდა, რომ ამ მოწვევის საკრებულო გაურბოდა ანგარიშვალდებულების სისტემის დამტკიცებას. როგორც ვიცი, „დემოკრატიის ინსტიტუტმა“ დიდი ძალისხმევა გასწია ამ საკითხის ლობირებისთვის.

მისასალმებელია ის, რომ ბოლო პერიოდში დაიწყეს სხდომის ვიდეოტრანსლირება, შეგიძლია საკრებულოს ვებგვერდის საშუალებით დაესწრო სხდომას. თუმცა უფრო ადრე რომ მომხდარიყო ეს, უფრო მეტი ეფექტი იქნებოდა ჩართულობის თვალსაზრისით.

როცა მუშაობის ეფექტურობაზე ვსაუბრობთ, აუცილებლად უნდა ვთქვა, რომ საკრებულო ძალიან სუსტი იყო ბიუჯეტისა და მერიის საქმიანობის კონტროლის თვალსაზრისით: მე არ მახსენდება ფაქტი, როცა საკრებულომ ბიუჯეტის ანგარიში არ დაამტკიცა. ერთი შემთხვევა იყო ბოლოსკენ, როცა ბიუჯეტის განხილვის დროს შეიტანეს ცვლილება პროგრამებში. მიუხედავად იმისა, რომ ზეპირად ამბობდნენ არ მოსწონდათ პროგრამები ან ბიუჯეტი, არ იყო საკმარისი წინააღმდეგობა, რომ ასეთი ფორმით დოკუმენტი არ დამტკიცებულიყო.

თქვით, რომ  ცალკეული წევრები საერთოდ არ აქტიურობდნენ, დააკონკრეტეთ…

მაგალითად, თავმჯდომარისგან იყო მზაობა, რომ რაღაცები შეცვლილიყო, ცალკეული საკითხების მიმართ უფრო ხისტი ყოფილიყო საკრებულო, მაგრამ საკრებულო იყო ძალიან პასიური. რამდენადაც ვიცი, საკრებულოს აპარატი ორი დღე მუშაობდა მხოლოდ იმისთვის, რომ საკრებულოს წევრები მისულიყვნენ სხდომაზე. ვინც მიდიოდა სხდომაზე, მათგან ზოგიერთს არც კი ჰქონდა პროექტები წაკითხული. საჯარო განხილვების დროს კი საკრებულოს წევრების მობილიზება საკრებულოს აპარატსაც კი უჭირდა. რიგ საკრებულოს წევრებს არ ჰქონდათ პასუხისმგებლობა გათავისებული. შეიძლება ეს იმანაც გამოიწვია, რომ საკრებულოს წევრებმა დაინახეს, რომ მათი აზრი იყი ნაკლებად მნიშვნელოვანი. ჩვენ გვქონდა საჯარო შეხვედრა, სადაც მოქალაქეები დაინტერესდნენ, ვინ იყო ის პირი, რომელიც სინამდვილეში  საკრებულოს წევრი იყო. ცნობადები იყვნენ ისინი, ვინც მაღალ თანამდებობებზე მუშაობდა.

თქვენი აზრით, მერიასა და საკრებულოს შორის უფროს–უმცროსობის თემა, როგორც განსჯის საგანი, საკრებულოს სისუსტეზე მიანიშნებდა?

ამ თემას ორი მხარე აქვს. პირველი ის, რომ შეიძლება საკრებულოს მხრიდან არ იყო გამოყენებული კომუნიკაციის ეფექტური გზები. ის, რომ მერია ან რომელიმე სამსახური არ გრძნობს თავს ანგარიშვალდებულად, ეს არის საკრებულოს სისუსტე. ეს ძირითადად ჩანდა სხდომებზე, თუმცა ამის შემდეგ რა გააკეთა საკრებულომ იმისთვის, რომ ფაქტები აღარ გამეორებულიყო, არ ვიცით. მაგალითად, სამსახურს, რომელიც არ გაძლევს დოკუმენტს, შეიძლება შეუჩერო დაფინანსება, გაამკაცრო მისი მუშაობის მონიტორინგი, არ დაუმტკიცო ანგარიში, მაგრამ საკრებულო ამ მექანიზმს არ იყენებდა. გვახსოვს, როცა საკრებულოს წევრი ამბობდა კონკრეტულ პროგრამაზე, რომ ის არ ვარგა და ორი კვირის შემდეგ იმავე პროგრამას შენიშვნების გარეშე ამტკიცებდა საკრებულო.

 ხშირად საკრებულო ამტკიცებდა შესყიდვების დოკუმენტს ძვირადღირებული ნივთების ჩამონათვალით. ამ ნივთებით სამსახურების ხელმძღვანელები სარგებლობდნენ. ამას რატომ აკეთებდა საკრებულო?

რეალურად საკრებულოს ერთეულ წევრებს ჰქონდათ გათავისებული, რომ ეს სახელმწიფოს ფულია და არ შეიძლება მისი კომფორტისთვის დახარჯვა. ტელეფონების შეძენისას დოკუმენტში ჩაწერილი იყო კონკრეტული მოდელები, რომლებსაც თანამდებობის პირები ითხოვდნენ და ამის შეძენის აუცილებლობას ვერ ასაბუთებდა მერია. სამსახურის უფროსს უნდა ეს ტელეფონი – ეს არ არის საჭიროების დასაბუთება.

როდესაც ბიუჯეტის დამტკიცების შემდეგ არ აკონტროლებ მას, ანგარიშებს იბარებ ერთხმად და წლის ბოლოს ამბობ, რომ ბიუჯეტი შესრულდა, ეს შემდეგ გავლენას ახდენს საკრებულოს საქმიანობაზე.

საკრებულო ხშირად უწყობდა ხელს გარკვეული ქონების ერთ ლარად გასხვისებას. შემდეგ ეს ქონება ინვესტორებმა მილიონებად გაყიდეს. შეიძლება რაიმე პასუხისმგებლობაზე საუბარი?

იმაში, რომ საკრებულომ განკარგვის მიზნით ქონება მთავრობას გადასცეს, ცუდს ვერაფერს ვხედავ, მაგრამ როცა ეს ხდება ყოველგვარი მონიტორინგის გარეშე და ვიღებთ სურათს, როცა ქონება იყიდება პირობების შეუსრულებლად, ეს ცუდია.

„ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ წევრმა გიორგი კირთაძემ საარჩევნო დარღვევებზე გაკეთებულ ბრიფინგზე განაცხადა, რომ ამ უბნებზე ყუთში ამომრჩეველთა რაოდენობაზე მეტი ბიულეტენი აღმოჩნდა.

”ოქმების შესაბამისად გვაქვს მტკიცებულება, რომ მოხდა არჩევნების გაყალბება და მოვითხოვთ ამ უბნების ნაწილის ბათილობას”- განაცხადა გიორგი კირთაძემ.

მან ასევე აღნიშნა, რომ რიგ უბნებზე არ ემთხვეოდა ერთ უბანზე მისულ ამომრჩეველთა რიცხვი მერის, მაჟორიტარულ და პროპორციულ არჩევნებში ხმა მიცემულ ამომრჩეველთა რაოდნობას. „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ მიიჩნევს, რომ  უბნების ნაწილის ხელმეორედ გადათვლა უნდა მოხდეს.

ოლქის გადაწყვეტილებით თავმჯდომარეს და ოთხ მთვლელს ერთი დღის ხელფასი, კომისიის სხვა წევრებს კი 5 დღის ხელფასი ჩამოაკლდებათ.

შეგახსენებთ, რომ ამ უბანზე ვერ მოხერხდა ოქმის შედგენა, დათვლილი ბიულეტენების მიხედვით კი რამდენიმე ბიულეტენი, რომელზეც შემოხაზული იყო ერთი საარჩევნო სუბიექტი, მითვლილი იყო სხვა სუბიექტზე.

კომისია ამ უბნის ბათლობის საკითხზე მსჯელობს, განიხილება ბიულეტენების ოლქის მიერ გადათვლის და ოლქის მიერ ოქმის შედგენის საკითხიც. ასეთ შემთხვევაში 103-ე უბნის შედგები არ გაბათილდება.