Batumelebi

შპს „სმარტ ჰაუსი“ ბათუმის ცენტრალურ უბანში, ფარნავაზ მეფისა და ლერმონტოვის ქუჩების გადაკვეთაში მრავალბინიან სახლს აშენებს, კომპანიის 70 პროცენტის მფლობელი აჭარის უმაღლესი საბჭოს წევრის გიორგი მანველიძის ოჯახია. ოფიციალურად სამშენებლო კომპანიას დეპუტატის ძმის – ბექა მანველიძის ცოლი, ლანა აბალოიძე ფლობს. გიორგი მანველიძის ქონებრივი დეკლარაციის მიხედვით, გასულ წელს მას ძმამ 35 000 ლარი აჩუქა.

ფარნავაზ მეფისა და ლერმონტოვის  ქუჩების გადაკვეთაზე ახალი პროექტის დასაწყებად კომპანიამ რამდენიმე კერძო სახლი დაანგრია და ახალი მრავალბინიანი კორპუსის მშენებლობა წამოიწყო. ამ დროისთვის საძირკვლის გათხრის სამუშაოები მიმდინარეობს. პროექტი საკმაოდ მასშტაბურია. ის იმითაცაა გამორჩეული, რომ სამ მხარეს ღიობები აქვს, რაც კომპანიას აქ ბინების სარფიანად გაყიდვის შესაძლებლობას მისცემს. საიტზე განთავსებული ინფორმაციით, ამ დროისთვის, როცა ჯერ კიდევ შენობის საძირკველი არ არის დასრულებული, კვადრატული მეტრის ფასი 600 დოლარია.

მერიის ინფორმაციით, კომპანიას 14-სართულიანი კორპუსის მშენებლობაზე აქვს ნებართვა, თუმცა 16 სართულის აშენებას გეგმავს – ყოველ შემთხვევაში ასეთი ინფორმაცია აქვს გამოქვეყნებული კომპანიას საკუთარ ფეისბუქის გვერდზე და ამდენივე სართული დავთვალეთ პროექტის რენდერზეც.

კომპანიისვე ინფორმაციით, პროექტი მონაწილეობს სახელმწიფო პროგრამაში – “ბათუმი ბარაკების გარეშე”. ეს იმას ნიშნავს, რომ დეველოპერს, რომელიც ბათუმში ბარაკული დასახლების ათვისებით დაინტერესდება, მთავრობა ბანკში ფინანსურ თავდებობას, მშენებლობის სანებართვო დოკუმენტების მოპოვებისას კი, გამარტივებულ პირობებს ჰპირდება. ეს პირობები ე.წ. K2 კოეფიციენტის გაზრდასაც ითვალისწინებს, რაც პროექტის სიმაღლეში გაზრდას გულისხმობს.

ბათუმის ცენტრში, თუნდაც ფარნავაზ მეფის ქუჩაზე, ერთი კვადრატული ბინის ფასი 600-1000 დოლარია. ქალაქის ცენტრში, თუნდაც მოსახლეობასთან მოლაპარაკება და მაღლივი კორპუსების მშენებლობა, სამთავრობო პროგრამის დაწყებამდეც, ბევრ კომპანიას აინტერესებდა. ამიტომაც, „ბათუმელებს“ პროგრამის დაანონსებისთანავე ჰქონდა კითხვა, რატომ ჩადგა მთავრობა ინვესტორსა და მოქალაქეებს შორის, მაშინ, როცა ბათუმის ცენტრალური ადგილების ათვისებაზე ინვესტორები ისედაც ერთმანეთს ეცილებოდნენ? მაშინ გვიპასუხეს, რომ „მთავრობა კერძო პირებს შორის მოლაპარაკებებში არ ჩაერეოდა.“ წლების შემდეგ კი ცნობილი გახდა ბევრ შემთხვევაზე, როცა ქალაქში მშენებლობების ინტერესები ჩინოვნიკების ახლობლებს ჰქონდათ და ახლაც აქვთ. თანამდებობიდან წასული ჩინოვნიკების უმეტესობა კი ახლა მშენებელია, ან სამშენებლო კომპანიაში მუშაობს.

შპს „სმარტ ჰაუსის“ 70  პროცენტის მფლობელი ლანა აბალოიძე სამშენებლო ბიზნესში ერთი წლის წინ გამოჩნდა. იგივე შეიძლება ითქვას კომპანიის 30 პროცენტის მფლობელზე თამთა ვერძაძეზეც, ის ბექა თვალაძის მეუღლეა, რომელიც რამდენიმე სამშენებლო კომპანიის დირექტორად ფიქსირდება.

ბექა თვალაძე „მარდი კონსტრაქშენის“ დირექტორი იყო 2016  წელს, კომპანია „სმარტ ჰაუსიც“ თავის დროზე, 2016 წელს სწორედ „მარდი ჰოლდინგმა“ დააფუძნა და მისი ასივე პროცენტი ამ კომპანიას ეკუთვნოდა. 2018 წელს, კომპანიის ჯერ 50, შემდეგ კი ასივე პროცენტის მფლობელი რამინ ბალაძე გახდა. გასული წლის დეკემბრიდან კი, შპს „სმარტ ჰაუსის“ ასივე პროცენტის მფლობელი და კომპანიის დირექტორი ლანა  აბალოიძე გახდა, შემდეგ კი  კომპანიის 30 პროცენტი თამთა ვერძაძეზე გააფორმეს.

შპს „სმარტ ჰაუსზე“ მშენებლობის ნებართვა გასული წლის სექტემბერშია გაცემული, ამავე ნებართვის მიხედვით სახლი 2022 წელს უნდა ჩაბარდეს მერიას.

ჩვენ კომპანიის ფეისბუქის გვერდზე მითითებულ ნომერზე რამდენჯერმე დავრეკეთ და ლანა აბალოიძესთან დაკავშირება ვთხოვეთ. გვინდოდა მისთვის გვეკითხა, სამშენებლო ბიზნესით გამოჩენიდან ერთი წლის შემდეგ, რა სახსრებით შეძლო მან მასშტაბური მშენებლობის წამოწყება. გასაუბრება გვინდოდა გიორგი მანველიძესთანაც, თუმცა დეპუტატმა არც სატელეფონო ზარებზე გვიპასუხა და არც sms შეტყობინების შემდეგ გამოგვეხმაურა.

მანველიძეების ოჯახის სამშენებლო ბიზნესზე მაშინაც იყო საუბარი, როცა დეპუტატ გიორგი მანველიძის მამა, ბაგრატ მანველიძე ბათუმის ვიცე-მერად მუშაობდა, თუმცა ვიცე-მერი ბათუმის ცენტრში  ჯინჭარაძის ქუჩაზე წამოწყებული კორპუსის მშენებლობასთან კავშირს მაშინაც უარყოფდა, მაშინ მან „ბათუმელებს“ განუმარტა, რომ ის აქ მამისეულ ადგილს ფლობდა, ტერიტორია ინვესტორმა აითვისა და თავად არაფერ შუაშია.

ბაგრატ მანველიძე საჯარო სექტორში აღარ მუშაობს,  უმაღლესი საბჭოს წევრი გიორგი მანველიძე კი ცოტა ხნის წინ „ქართული ოცნების“ ბათუმის საარჩევნო შტაბის ხელმძღვანელად დანიშნეს.

მოსამართლე კობა გოცირიძემ უარი უთხრა კაცს სარჩელის დაკმაყოფილებაზე, რომლითაც იგი მის წინააღმდეგ შემაკავებელი ორდერის გამოცემას უკანონოდ მიიჩნევდა. ლევან ვ.-ს ორდერი პოლიციელებმა აპრილის ბოლოს გამოუწერეს, როცა ოჯახის მეზობელმა პოლიციაში დარეკა და თქვა, რომ „სახლიდან ქალის და მამაკაცის ყვირილი არ წყდება, ხოლო ქალი პოლიციის შველას ითხოვს“.

„ინსპექტორ-გამომძიებლის მიერ გამოცემული შემაკავებელი ორდერი უკანონოა როგორც ფაქტობრივი, ისე სამართლებრივი თვალსაზრისით. ორდერი გამოიცა იმგვარად, რომ ინსპექტორ-გამომძიებელმა არც კი გამოიკვლია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებები, არ შეისწავლა ჯეროვნად შეტყობინების შინაარსი და არ დაადგინა ის გარემოება, რეალურად ჰქონდა თუ არა ადგილი რაიმე სახის ძალადობის ფაქტს,“ – მიიჩნევდა მოსარჩელე.

მოსარჩელის მტკიცებით სიტყვიერი შელაპარაკება სესხის გამო ჰქონდათ. „შესაბამისად, ეს საკითხი არ შეიძლება განხილულ იქნას ძალადობის შემთხვევად და ორდერის გამოცემის საფუძვლად,“ – დასძინა მოსარჩელემ.

პოლიციელმა კი, რომელმაც შემაკავებელი ორდერი გამოსცა, მოსამართლეს უთხრა, რომ ქალი ნაცემი იყო.

„უმნიშვნელოვანესი იყო ის გარემოებაც, რომ საგამოძიებო სამსახურში გამოკითხვის დროს რ.-ს სახის არეში აღენიშნებოდა ძალადობის აშკარა კვალი და თვალნათლივ ჩანდა, რომ დაზიანება რამდენიმე საათის წინ იყო მიყენებული,“ – თქვა პოლიციელმა და ხაზი გაუსვა იმასაც, რომ როცა ის შემთხვევის ადგილზე, ღამით მივიდა, იქ წყვილის გარდა არავინ იყო.

ახალგაზრდა წყვილი ბათუმში, ნაქირავებ ბინაში ცხოვრობდა. ისინი რეგისტრირებულ ქორწინებაში არ იყვნენ.

შემაკავებელი ორდერის დროს აკრძალულია მსხვერპლთან ნებისმიერი სახის კომუნიკაცია, ასევე ფიზიკურად მიახლოვება.

საქართველოში საგანგებო მდგომარეობის პერიოდში დაწესებული აკრძალვების დარღვევის გამო გამოწერილი ჯარიმის გადახდის დროის ათვლა საგანგებო მდგომარეობის გაუქმებისთანავე, 22 მაისიდან დაიწყო.  დადგენილების თანახმად, მოქალაქეებს ან უნდა გაესაჩივრებინათ ეს ჯარიმა, ან ერთი თვის ვადაში უნდა გადაიხადონ დაკისრებული თანხა.

კომენდანტის საათის ამოქმედებიდან მის გაუქმებამდე შს სამინისტროს მიერ გამოწერილი ჯარიმების ოდენობა, ჯამში, 23 მილიონ 955 ათასზე მეტი ლარია. ამ პერიოდში პოლიციამ სულ 7 985 ფიზიკური და იურიდიული პირი დააჯარიმა. 21 ივნისიდან ანუ ორი დღის შემდეგ ამ ჯარიმების გადახდის ვადა იწურება. შესაბამისად, ყოველ გადაუხდელ ჯარიმაზე იძულებითი აღსრულების პროცედურა დაიწყება.

რა მოხდება იმ შემთხვევაში, თუ პირი ჯარიმას არ გადაიხდის და არც გაასაჩივრებს მას? – ამ და სხვა კითხვებზე გვპასუხობს საიას აჭარის ფილიალის ხელმძღვანელი პაატა დიასამიძე.

• პაატა, რომ განგვიმარტოთ, როგორია პროცედურა, რა ვადებში მოუწევთ დაჯარიმებულებს ამ თანხის გადახდა, მათ, ვინც გაასაჩივრა და ვისაც არ გაუსაჩივრებია?

სამართალდარღვევის ოქმებზე, რომლებიც დგებოდა კომენდანტის საათის დროს დაწესებული რეგულაციების დარღვევის გამო, ადმინისტრაციული საჩივრის წარდგენის ვადები იყო შეჩერებული. საგანგებო მდგომარეობის გაუქმების შემდგომ, აღდგა ეს ვადები. ეს ნიშნავს იმას, რომ დროის ათვლა დაიწყო – გასაჩივრების ათდღიანი ვადაა. ამ ათი დღის ვადაში უნდა შეეტანათ საჩივარი, რამდენიმე ადამიანს ჩვენც დავეხმარეთ და საჩივარი შევატანინეთ ადმინისტრაციულ ორგანოში, ეს საჩივრები განხილვის ეტაპზეა. ჩვენ მიერ წარდგენილ საჩივრებზე, ჯერჯერობით არც ერთზე გადაწყვეტილება არ მიუღია ადმინისტრაციულ ორგანოს, არც დაკმაყოფილების და არც უარის თქმის შესახებ.

• რა ელით მათ, ვინც ვერ მოახერხა დაჯარიმების გასაჩივრება?

ვადის ათვლა დაიწყო საგანგებო მდგომარეობის დასრულების შემდგომ სამართალდარღვევათა კოდექსის შესაბამისად. თუ დაჯარიმებულმა არ გაასაჩივრა, ასეთ შემთხვევაში 30 დღის ვადაში ვალდებულია გადაიხადოს [ჯარიმა]. თუ არ გადაიხდის, ეს იმას ნიშნავს, რომ დაიწყება იძულებითი აღსრულება. ამოიწერება სააღსრულებლო ფურცელი და მოქალქეს მიუვა შეტყობინება ნებაყოფლობით გადახდაზე. თუ არ გადაიხდის, დაიწყება იძულებითი ღონისძიებები მის წინააღმდეგ, ყადაღა დაედაბა მის ანგარიშებს ან ქონებას და იქედან ჩამოეჭრება თანხა.

• გაორმაგებას ან საურავის დარიცხვას ხომ არ ითვალისწინებს ამ შემთხვევაში კანონი?

მუხლი, რომლის საფუძველზეც არის შედგენილი სამართალდარღვევის ოქმი, არ ითვალისწინებს საურავის დარიცხვას: გამოცემული იყო პრეზიდენტის დეკრეტი და დეკრეტის საფუძველზე იყო გამოცემული მთავრობის დადგენილება, რომელიც ზღუდავდა გარკვეულ უფლებებს და დეკრეტშივე იყო მითითებული, რა სახის სანქციას ითვალისწინებს დარღვევა, განმეორების შემთხვევაში ეს გადადის სისხლის სამართლებრივ პასუხისმგებლობაში.

გასაჩივრება აჩერებს საქმის წარმოებას – სანამ საჩივარს განიხილავს ადმინისტრაციული ორგანო ან სასამართლო, ამ პერიოდში მოქალაქე არ არის ვალდებული, რომ გადაიხადოს [ჯარიმა]. თუ ადმინისტრაციულ საჩივარს დააკმაყოფილებს უწყება, მოქალაქეს ჯარიმა აღარ ექნება გადასახდელი, თუ არ დააკმაყოფილებს, უკვე იქედან უნდა გადაიხადოს. ამ შემთხვევაში ოქმი დარღვევაზე საპატრულო პოლიციას აქვს შედგენილი, თუ არ დააკმაყოფილა საჩივარი შინაგან საქმეთა სამინისტრომ, უკვე აითვლება ვადები, რა ვადაშიც უნდა გადაიხადოს დაჯარიმებულმა.

• როგორია საიას არგუმენტები, როცა კონკრეტული მოქალაქეების ჯარიმებს ასაჩივრებს?

საქმეებს ინდივიდუალურად ვუდგებით, ჩვენ გვქონდა შემთხვევა, როცა სამართლებრივად პრობლემური იყო აქტი. ძირითადად  აქცენტს ვაკეთებთ იმაზე, რომ პოლიცია არსებითად არ იკვლევდა ფაქტობრივ გარემოებებს – უფლებამოსილი პირი, რომელიც ადგენდა ამ ოქმს, არ იკვლევდა რატომ ჩადიოდა პირი ამა თუ იმ სამართალდარღვევას. გვქონდა ასეთი შემთხვევა, როცა მოქალაქე გადაადგილდებოდა ბათუმის ტერიტორიაზე და მას საზღვრის დარღვევა ჩაუთვალეს. მას დარღვევად ჩაუწერეს ბათუმის ტერიტორიის დატოვება. სინამდვილეში მას ბათუმი დატოვებული არ ჰქონდა.

გასაჩივრებული გვაქვს ასევე ჯარიმა, როცა მოქალაქეს წამლის ყიდვა უნდოდა და პოლიციის ერთი ეკიპაჟისგან მას ჰქონდა ამაზე ნებართვა, მეორემ კი ჯარიმა დაუწერა. ამ შემთხვევაში პოლიციელების მხრიდან ძალადობასაც ჰქონდა ადგილი. ჩვენ გვაინტერესებს, რატომ არ გადასცა ერთმა ეკიპაჟმა მეორეს ინფორმაცია. მოქალაქემ უთხრა მათ, რომ მეორე ეკიპაჟიდან ნებართვა ჰქონდა აღებული. არც გაითვალისწინეს და არც  იმ ეკიპაჟს დაურეკეს. მათ კომუნიკაცია აქვთ და შეეძლოთ გადამცემი საშუალებით გადაეცათ ამის შესახებ.

• რამდენი საჩივარი დაწერეთ?

50-ზე მეტია, ვინც ჩვენ მოგვმართა. შესაძლოა სხვებმაც გაასაჩივრეს, სხვა იურისტებს მიმართეს, ან არიან ისეთებიც, რომლებიც თვითონ დაიცავენ თავს და იურისტისთვის მიმართვა არ სჭირდებათ.

თურქეთის მილი მეჯლისის ოპოზიციონერი დეპუტატის, აჰმეთ კაიას განცხადებას, რომლის მიხედვითაც, თურქ მძღოლებს, რომლებსაც საქართველოს გავლით, რუსეთისა და ყაზახეთის მიმართულებით ტვირთები გადააქვთ, საქართველოს საბაჟოებზე 1000-დან 2000-მდე დოლარს სძალავენ, შემოსავლების სამსახური განცხადებით ეხმაურება.

“ბათუმელები” შემოსავლები სამსახურის განცხადებას უცვლელად გთავაზობთ:

“ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახური სრული პასუხისმგებლობით აცხადებს, რომ აღნიშნული ინფორმაცია არ შეესაბამება სიმართლეს.

საბაჟო კონტროლი,  მათ შორის, საქონლისა და სატრანსპორტო საშუალების დათვალიერება  ეფუძნება მონაცემთა ავტომატიზებული დამუშავების გამოყენებას და ხორციელდება ეროვნულ, რეგიონულ და  საერთაშორისო დონეზე შემუშავებული რისკის კრიტერიუმების საფუძვლებზე.

აქვე აღვნიშნავთ, რომ პანდემიის მიუხედავად, საერთაშორისო სატვირთო გადაზიდვების განმახორციელებელ კომპანიებსა და  ავტოსატრანსპორტო საშუალებების მძღოლებს გადაადგილებისას რაიმე სახის პრობლემები არ შექმნიათ. საქართველოს საბაჟო საზღვარზე მათი გადაადგილება 24-საათიან რეჟიმში, შესაბამისი პროტოკოლის დაცვით, შეუფერხებლად მიმდინარეობს.

ამასთან, მიმდინარე წლის მარტი-მაისის პერიოდში თურქეთიდან საქართველოს გავლით ტრანზიტულად გაიარა 25 000-ზე მეტმა ავტოტრანსპორტო  საშუალებამ,  რომელთაგან სპეციფიკურ საბაჟო კონტროლს დაექვემდებარა მხოლოდ 109 მანქანა, რაც მთლიანი ოდენობის 0,4 %-ია. ამასთან,  განვმარტავთ, რომ კონტროლს დაქვემდებარებული 109 მანქანიდან უმეტესმა ნაწილმა, საქართველოს ტერიტორია დატოვა 1-4 დღის განმავლობაში და არა 10-15 დღისა,  როგორც ეს მეჯლისის დეპუტატის განცხადებაშია აღნიშნული.

შემოსავლების სამსახური აქტიურად არის ჩართული თურქეთის მხარესთან საზღვრის კვეთასთან დაკავშირებული საკითხების მონიტორინგის პროცესში და ყოველი ახალი რეგულაციის შესახებ ოპერატიულად ხდება ინფორმაციის გაზიარება. სწორედ ამის დასტურია, მიმდინარე წლის 12 ივნისს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის უფროსის ლევან კაკავასა და  თურქეთის რესპუბლიკის ვაჭრობის მინისტრის მოადგილის რიზა თუნა თურაგაის შორის ვიდეოკონფერენციის ფორმატში გამართული  შეხვედრა. მხარეები მომავალშიც გააგრძელებენ აქტიურ კომუნიკაციას ამ მიმართულებით,”- ნათქვამია შემოსავლების სამსახურის განცხადებაში.

ამავე თემაზე:

საქართველოს კულტურული მარშრუტებისთვის შეიქმნა პირველი მობილური უფასო აპლიკაცია Cultural Routes Georgia, რომელიც ხელმისაწვდომია როგორც Android, ისე iOS  პლატფორმებისთვის.

აპლიკაციაზე დატანილია ევროპის საბჭოსა და კულტურის სამინისტროს მიერ სერტიფიცირებული მარშრუტები.

ევროპული მარშრუტები:

[checklist]

• ღვინის მარშრუტი
• ებრაული მემკვიდრეობის ევროპული მარშრუტი
• პრეისტორიული კლდის ხელოვნების ევროპული მარშრუტი
• ისტორიული თერმული ქალაქების ევროპული მარშრუტი

[/checklist]

ლოკალური მარშრუტები:

[checklist]

• ალექსანდრე დიუმას კვალდაკვალ
• გერმანული დასახლებები საქართველოში

[/checklist]

ახალი სერტიფიცირებული მარშრუტები:

[checklist]

• დედაქალაქიდან დედაქალაქამდე
• წმინდა ანდრია პირველწოდებულის გზა

[/checklist]

ოფიციალური ინფორმაციით, ამ მარშრუტებს უახლოეს პერიოდში ორი ახალი სერტიფიცირებული მარშრუტი დაემატება.

„მარშრუტების მიზანია ევროპულ ღირებულებებსა და ფუნდამენტურ პრინციპებზე დაყრდნობით შექმნას და ხელი შეუწყოს ადგილობრივი და საერთაშორისო კულტურული მარშრუტების განვითარებას, საქართველოს ინტეგრირებას ტრანსნაციონალურ მარშრუტებში.

ლოკალური კულტურული მარშრუტები, 2019 წლიდან, სამინისტროსთან არსებული „კულტურული მარშრუტების სტრატეგიული განვითარებისა და სერტიფიცირების საბჭოს“ მიერ კონკურსის წესით ვლინდება და მისი მიზანია საქართველოს მრავალფეროვანი კულტურის წარმოჩენა,“- ნათქვამია განათლებისა და კულტურის სამინისტროს მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.

ამავე წყაროს ცნობით, ევროპის საბჭოს კულტურული მარშრუტების პროგრამა მოიცავს 38 სერტიფიცირებულ მარშრუტს, რომლებიც კვეთს 57 ქვეყანასა და 1500-ზე მეტ ქალაქს.

საქართველო „ევროპის საბჭოს კულტურული მარშრუტების გაფართოებული წილობრივი შეთანხმების“ 27-ე წევრი სახელმწიფო 2016 წელს გახდა.

ბათუმში, მამია ვარშანიძის ქუჩაზე გაჩერებულ სატვირთო მანქანას ცეცხლი გაუჩნდა. „ბათუმელების“ ინფორმაციით, ამ დროისთვის ხანძარი ლოკალიზებულია და არავინ დაშავებულა.

ადგილზე მობილიზებული იყო სახანძრო სამაშველო სამსახური და პოლიცია.

მთავარი ფოტო: კადრი TV 25-ის მიერ გავრცელებული ვიდეომასალიდან

გარემოს დაცვის მსოფლიო ფონდის [WWF] ინფორმაციით,  კავკასიის სამუხის ველზე, ქურციკების, [იგივე ჯეირანი] ნაშიერები, ლიკლიკები გამოჩნდნენ. ორგანიზაციის ინფორმაციით, საქართველოს ტერიტორიაზე ქურციკების მეექვსე თაობა დაიბადა, რაც წინგადადგმული ნაბიჯია საქართველოში ამ სახეობის სრულფასოვანი პოპულაციის აღდგენისათვის.

ქურციკი წითელ წიგნშია შეტანილი. განსაკუთრებით მკვეთრად შემცირდა მათი გავრცელება XX საუკუნის დასაწყისში ტერიტორიების სასოფლო-სამეურნეო მიზნით ათვისების გამო.

ქურციკის ბუნებრივ ადგილსამყოფელზე ცხვრის ფარები ძოვენ მასიურად, რამაც მათი რაოდენობის შემცირება განაპირობა გარკვეულწილად.

ბუნების დაცვის მსოფლიო ფონდი – WWF Georgia ქურციკების აღდგენის პროექტს ახორციელებს. ფონდში მიიჩნევენ, რომ შედეგები იმედის მომცემია, მაგრამ საჭიროა გაგრძელდეს მუშაობა, მონიტორინგი და მოსახლეობის ცნობიერების ამაღლება, რომ ხელშემშლელმა ფაქტორებმა სახეობის გამრავლებას არ შეუშალოს ხელი.

აჭარის მაღალმთიან მუნიციპალიტეტებში სეტყვამ 21 სოფელი დააზარალა. დაახლოებით 200-ზე მეტ ოჯახს, სასოფლო-სამეურნეო ნარგავები და ნათესები გაუნადგურა. ხულოში, გუშინ და დღეს, 3 ადმინისტრაციული ერთეულის 15 სოფელი დაისეტყვა.

„ბათუმელებს“ ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფელ მთისუბნიდან დაუკავშირდა ნანა შაინიძე, რომელმაც თქვა, რომ სეტყვისგან მიყენებული ზარალი ძალიან დიდია. „ყველაფერი განადგურებულია. ყურადღებას არავინ გვაქცევს. როცა თხილვანის სეტყვის ვიდეო ვნახე თქვენს გამოცემაში, გადავწყვიტე, რომ მომეწერა. იქნება ჩვენთან არსებული მდგომარეობაც ნახონ და დაგვეხმარონ“, – ამბობს ნანა შაინიძე.

„ბათუმელები“ ხულოს მერიასაც დაუკავშირდა. როგორც ხულოს მერი, ვახტანგ ბერიძე ამბობს, შექმნილია კომისია, რომელიც სეტყვისგან გამოწვეულ ზარალს დაადგენს.

„ზუსტად რამდენია ზარალი, ვერ გეტყვით, სეტყვამ ზოგიერთ ოჯახს მთლიანად გაუნადგურა ნარგავები, ზოგან კი ნაწილობრივ დაზიანდა. ამიტომ, კომისია დაახლოებით 2-3 დღე იმუშავებს და შემდეგ განვიხილავთ კომპენსაციის საკითხს“, – ამბობს ვახტანგ ბერიძე.

სეტყვამ 15 ივნისს 6 სოფელი დააზარალა შუახევსა და ქედაშიც. ქედის მერის ინფორმაციით, დანდალოში, ხარაულაში, ტაკიძეებსა და ჯალაბაშვილებში მოსავალი 130-მდე ოჯახს გაუნადგურდა.

შუახევის მუნიციპალიტეტში კი ორ სოფელში – ტაკიძეებსა და ცივაძეებში დაახლოებით 60 ოჯახს მიაყენა სეტყვამ ზიანი.

აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს ალტერნატიული პროფკავშირების თავმჯდომარემ მალხაზ რეხვიაშვილმა, დღეს, 18 ივნისს, აჭარის უმაღლეს საბჭოს მიმართა, არ დაიჯერონ აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს მრჩეველთა საბჭოს მიერ მომზადებული ანგარიშის.

მრჩეველთა საბჭო დღეს აჭარის უმაღლეს საბჭოში ანგარიშს წარადგენს.

„ამ ადამიანებს არა აქვთ არანაირი მორალური უფლება ილაპარაკონ რა ხდებოდა 2019 წელს. არავის არ აინტერესებს 2019 წელს რა ხდებოდა და ამათ ანგარიშში რა უწერიათ, მნიშვნელოვანია, რომ მაუწყებელში აღარ დარჩა სივრცე კრიტიკული კითხვებისთვის, კრიტიკული სიუჟეტებისთვის და ამაზე მეტყველებს ისიც, რომ გიორგი გაბუნიას შესახებ სიუჟეტი არ გავიდა რამდენიმე დღის წინ მხოლოდ ორ ტელევიზიაში, თქვენ თვითონ გამოიცნობთ, რომელი იყო ეს ორი ტელევიზია, აჭარის ტელევიზია და … გასაგებია, არ ვიტყვი ჩემს კოლეგებზე არაფერ ცუდს.

ჩემი თხოვნა და მოსაზრება იქნება [მესმის, რომ ამის უფლებაც არა მაქვს და მადლობა, რომ მომეცით ამ სიტყვის თქმის უფლება],  რომ ამ ადამიანების ანგარიში უბრალოდ არ დაიჯეროთ, ბევრი კითხვაა, რომ ამათი მოქმედებები არის ხელისუფლებასთან კავშირში, თუ ეს ასე არ არის და თუ მართლა ხელისუფლების მიერ არ იმართება ის პროცესი, რაც ხდება აჭარის ტელევიზიაში, მე იმედი მაქვს, რომ უმაღლესი საბჭოს რეაგირება ამას მოჰყვება პოლიტიკურ დონეზე. მინიმუმ 26 ივნისს, 18 საათზე გელოდებით აჭარის ტელევიზიის წინ აქციაზე,“ – განაცხადა მალხაზ რეხვიაშვილმა.

„უმაღლეს საბჭოს პოლიტიკური რეაგირება უნდა მოეხდინა იმაზე, რა ხდება მაუწყებელში. თუ თვლიან, რომ პრობლემა არ არის არაფერი, გასაგებია, ისედაც გვაქვს ეჭვები, რომ მათი დავალებით ხდება ეს და თუ თვლიან, რომ პრობლემა არის, რაც მაუწყებელში ხდება, მაშინ ამ ანგარიშამდე ამაზე უნდა მოთხოვონ პასუხი. მრჩეველთა საბჭოს პასუხისმგებლობის საკითხი უნდა დადგეს“ – ამბობს მალხაზ რეხვიაშვილი.

აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს ამჟამინდელი და ყოფილი თანამშრომლების ნაწილი მიიჩნევს, რომ ტელევიზიის მრჩეველთა საბჭო ძირითადად პროსახელისუფლებო კადრებითაა დაკომპლექტებული და საბჭო მხარს უჭერს მაუწყებლის დირექტორის, გიორგი კოხრეიძის გადაწყვეტილებებს, რომელმაც მოსვლის დღიდან არაერთი ჟურნალისტი და რედაქტორი ჩამოაშორა სარედაქციო პოლიტიკას. მაუწყებლის თანამშრომელთა ნაწილი, მათ შორის ალტერნატიული პროფკავშირიც, მიიჩნევს, რომ აჭარის ტელევიზია და რადიო კარგავს სარედაქციო დამოუკიდებლობას და მიმდინარეობს არხის პროსახელისუფლეობო ტელევიზიად გადაკეთება.

“კონსულმა მითხრა, რომ მიმდინარეობს ექსტრადაციის პროცესი, მაგრამ მე ეს არ მაკმაყოფილებს. მე მჭირდება დოკუმენტი, რაც დაადასტურებს იმას, რომ ექსტრადაციის პროცესი ნამდვილად მიმდინარეობს. მე ასეთი დოკუმენტი არც თურქეთიდან მაქვს, არც საქართველოდან,” – უთხრა ჟურნალისტებს ირინა გორაძემ, რომელიც დღეს, 18 ივნისს, თურქეთის კონსულს შეხვდა.

ლავასოღლის ოჯახის წევრებს ჯერ არ აქვთ გადაწყვეტილი, რა ფორმით გააგრძელებენ საპროტესტო აქციას. თურქეთის საკონსულოსთან 15 ადამიანი ისევ შიმშილობს.

მინდია ლავასოღლის ახლობლებმა თურქეთის კონსულთან შესახვედრად საპროტესტო აქცია 16 ივნისს გამართეს. აქციის მონაწილეებმა დააანონსეს აქცია სახალხო დამცველის ოფისთანაც.

ქურდული სამყაროს წევრობისთვის გასამართლებული მინდია ლავასოღლის მხარდასაჭერად საპროტესტო აქციებს ბათუმში პირველი ივნისიდან მართავენ. აქციის მონაწილეების განცხადებით, დღემდე 15 ადამიანი შიმშილობს, სამ მათგანს კი პირი აქვს ამოკერილი.

ლავასოღლის მხარდასაჭერი აქციის მონაწილეები 10 ივნისიდან თურქეთის საკონსულოსთან გადავიდნენ. მანამდე, 8 ივნისს, გენპროკურატურის წარმომადგენლები ლავასოღლის ოჯახის წევრებსა და ადვოკატებს შეხვდნენ, თუმცა ამ შეხვედრაზე ექსტრადირების შესახებ კონკრეტული არაფერი გარკვეულა. პროკურატურაში ამ დრომდე ოფიციალურად არ განუმარტავთ, რის გამო ვერ ხერხდება მინდია ლავასოღლის ექსტრადირება.

მინდია ლავასოღლის ქურდული სამყაროს წევრობის მუხლით 2018 წელს 12 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს. განაჩენის გამოტანის დროს იგი საქართველოში არ იმყოფებოდა. მინდია ლავასოღლის ოჯახის წევრებს ეჭვი აქვთ, რომ საქართველოს ხელისუფლებას არ სურს მინდია ლავასოღლის ქართულ ციხეში გადმოყვანა. მათივე თქმით, მინდია ლავასოღლი მიწიდან ოთხი სართულის ქვემოთ გადაიყვანეს და მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა განსაკუთრებით დამძიმდა.

„ბათუმის წყლის“ ინფორმაციით, 19 ივნისს, 24:00 საათიდან 20 ივნისის 8:00 საათამდე, ტექნიკური სამუშაოების გამო ბათუმის რამდენიმე ქუჩაზე წყალმომარაგება შეწყდება.

ეს ქუჩებია:

• გუდიაშვილის ქუჩა
• მალაზონიას ქუჩა
• გორდეზიანის ქუჩა
• კაჭარავას ქუჩა
• გენერალ ასლან აბაშიძის ქუჩა – აბუსერიძის ქუჩიდან ბაგრატიონის ქუჩამდე
• ბაგრატიონის ქუჩა – ჯავახიშვილის ქუჩიდან აღმაშენებლის ქუჩამდე

„ბათუმის წყალი“ აბონენტებს აფრთხილებს, რომ წყალმომარაგების მიწოდების აღდგენის შემდეგ, „შესაძლოა სარემონტო სამუშაოების გამო, წყალი იყოს მცირედით ამღვრეული, რაც გამოწვეულია მილზე არსებული ჯანმრთელობისთვის უსაფრთხო მინერალების ჩამორეცხვით. გთხოვთ, წყლის მიწოდების აღდენის შემდეგ, ონკანი გააღეთ და წყალი ადინეთ რამდენიმე წუთით, შესაძლო ამღვრეული წყლის გამოშვების მიზნით”.

მასტურბაცია ქართულ საზოგადოებაში დღემდე ტაბუირებულ თემად მიიჩნევა, ამაზე თითქმის არასოდეს საუბრობენ მშობლები, უმეტესად იმიტომ, რომ ეს არაჯანსაღი ქცევა ჰგონიათ, რცხვენიათ და ეშინიათ. ისიც აშკარაა, რომ ბიჭ ბავშვებთან ეს საკითხი მეტ-ნაკლებად ნორმალიზებულია, გოგოებზე კი კითხვის დასმასაც ერიდებიან. ბავშვთა ფსიქოლოგი გვანცა ჩვამანია ამბობს, რომ ეს იმ სტერეოტიპული წარმოდგენის ბრალია, რომლის მიხედვითაც ქალები, კაცებისგან განსხვავებით, არ მასტურბირებენ, ან არ უნდა მასტურბირებდნენ. ფსიქოლოგი ამბობს, რომ ბავშვებს, გოგონებსა და ბიჭებს შორის საკუთარი სხეულის შემეცნების მხრივ სხვაობა არ არის. 

ის, რასაც ბავშვთა მასტურბაციას უწოდებენ, სასქესო ორგანოების სტიმულირებაა. „ეს არ არის მასტურბაცია, რადგან არ ახლავს ფანტაზია და გაცნობიერება,“ – განმარტავს ბავშვთა ფსიქოლოგი გვანცა ჩვამანია. 

• რა ასაკიდან იწყებს ბავშვი თავისი სხეულის შეცნობას?

ეს ძალიან პატარა ასაკიდან იწყება, როგორც კი ბავშვი ფიზიკურად დამოუკიდებლად გადაადგილებას იწყებს. ბავშვი ჯერ შეიმეცნებს სამყაროს, გარემოს, ეხება ყველაფერს, უსინჯავს გემოს და იწყებს საკუთარი სხეულის შემეცნებასაც. შესაძლოა ასეთი პირველი აღმოჩენა ბავშვმა გააკეთოს მაშინ, როდესაც მოხსნიან საფენს, ბამბით სავსე საფენში ბავშვი შებოჭილია, ვერ გრძნობს რა ხდება და იმდენად უცხოა მისთვის თავისუფლების შეგრძნება, რომ კიდევ უფრო ინტერესდება თავისი ორგანოებით, ხელი გაურბის და შეიძლება ასეთ დროსაც დაიწყოს ხელით მოსინჯვა… კონკრეტული ასაკი არ არის განსაზღვრული, ზოგი უფრო ადრე ინტერესდება, ზოგიც – ცოტა გვიან.

შეიძლება ასეთი ინტერესი ბავშვს გაუჩნდეს მას შემდეგ, როცა უკვე შეხება აქვს სხვებთან, მაგალითად, ბაღში, 3-4 წლის ასაკში. შეიძლება მშობელთან ურთიერთობის დროსაც გაჩნდეს ეს ინტერესი, ბავშვს უკვე აინტერესებს, განსხვავდება თუ არა მისი გენიტალიები თავისი დის ან ძმის გენიტალიებისგან და უკვე უჩნდება კითხვები, რატომ, როგორ და ა.შ. შეიძლება დააკვირდეს ცხოველებსაც… ბავშვს ყველაფერი აინტერესებს, მათ შორის, თავისი სხეული.

აღწერილია შემთხვევები, როცა ჩვილ ბავშვებშიც არის რაღაც გარკვეული ხახუნი, ასეთი შემთხვევებიც ფიქსირდება. ეს არ არის მასტურბაცია, ეს არის ჩვეულებრივი სტიმულირება. ის წარმოდგენა, რომ სასქესო ორგანოებში შეგრძნებები მაინცდამაინც პუბერტატულ ანუ გარდატეხის ასაკიდან ჩნდება, არის მცდარი. სასქესო ორგანოებში მანამდეც შესაძლებელია იყოს გარკვეული შეგრძნებები. ზოგჯერ, განსაკუთრებით გოგონების შემთხვევაში, დიდი მნიშვნელობა აქვს ანატომიურ აგებულებას – ზოგიერთ გოგოს მოკლე სასქესო ბაგეები აქვს და შესაძლოა უფრო ადვილად ხდებოდეს სტიმულაცია.

მკვეთრი პრობლემა არის მაშინ, როცა ეს ხდება საჯაროდ და ამის შემსწრე ხდებიან სხვები, რაც შესაძლოა გახდეს მეორადი პრობლემების, მაგალითად, ბულინგის მიზეზი.

• რა შეიძლება გახდეს მაპროვოცირებელი?

სტრესი, გადაღლილობა და მოწყენილობა – ასეთი ქცევა განსაკუთრებით ავლენს თავს მაშინ, როცა ბავშვი არის გადაღლილი, ჰქონდა რთული, ემოციური (თუნდაც სასიხარულო) დღე, ამ გზით  სტრესისგან განიტვირთება, რაღაც სასიამოვნოს აკეთებს. შეიძლება მაშინაც, როცა ბავშვი მოწყენილია, მაგალითად, არ არის მისთვის საინტერესო გაკვეთილი, განსაკუთრებით პირველ კლასში, როცა მომზადებული მიდის ბავშვი სკოლაში – იცის წერა-კითხვა, ანგარიში… მისთვის უინტერესოა ის გარემო… ან არ არის საჭირო რამე განსაკუთრებული შემთხვევა, მის ირგვლივ უბრალოდ უინტერესო გარემოც საკმარისია.

• სხვა რა მიზეზები შეიძლება იყოს?

შესაძლოა ბავშვს ჰქონდეს რაიმე ინფექცია და ქავილის დროსაც შეიძლება აღმოაჩინოს, რომ ამ ადგილებში ხდება სტიმულაცია და რაღაც  სასიამოვნოა, შესაბამისად, როცა ამას აღმოაჩენს ბავშვი. უნდა ვასწავლით, რომ ეს ის ქცევაა, რომელიც სხვის თვალს უნდა მოვარიდოთ. უმეტესად ხდება ისე, რომ ბავშვები გარკვეულ ზედაპირებს ეხახუნებოდნენ (მაგალითად, ორთოპედიულ ბურთებს), გოგოებთან ხელითაც შეიძლება მოხდეს, ან რაიმე თოჯინა ჩაიწვინოს ფეხებს შორის… მაგრამ არ დაგვავიწყდეს, რომ ეს ხდება მხოლოდ და მხოლოდ იმიტომ, რომ სასიამოვნოა. 

• მშობლები ასეთ ქცევას შიშით უყურებენ, ფიქრობენ, რომ რაღაც დარღვევას/გადახრას აქვს ადგილი. სინამდვილეში რა ხდება?

ეს ძალიან ჩვეულებრივი მოვლენაა, ასეთ დროს ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ არ შეგვეშინდეს, არც ბავშვი შევაშინოთ, არ ვეჩხუბოთ, ჯიუტ საქციელად არ ჩავუთვალოთ. ბავშვი სწავლობს თავის სხეულს და უნდა ავუხსნათ, რომ ამის გაკეთება არ შეიძლება საჯაროდ, სხვების დასანახად. ასევე ყურადღება გავუმახვილოთ ჰიგიენაზე, ვუთხრათ, რომ ხელები აუცილებლად უნდა ჰქონდეს დაბანილი, ავუხსნათ მისთვის გასაგებ ენაზე, რომ სილაში თამაშის შემდეგ ხელს როგორც ვარიდებთ პირთან მიტანას, ისე უნდა მოარიდოს გენიტალიებსაც ბინძური ხელი.

• არ გაუმახვილოთ ყურადღება, ეცადეთ ყურადღება გადაატანინოთ სხვა აქტივობაზე;
• არავითარ შემთხვევაში არ გაუბრაზდეთ და ეჩხუბოთ;
• აუხსენით, რომ სხვების თანდასწრებით სასქესო ორგანოებზე შეხება არ შეიძლება და ამისთვის გვაქვს პირადი სივრცე, ასევე ესაუბრეთ პირადი ჰიგიენის დაცვაზე;
• სასურველია ბავშვს არ ეცვას ძალიან მოტკეცილი საცვლები და ტანისამოსი – არც ძალიან ფართო;
• დარწმუნდით, ხომ არ არის მიზეზი ანთებითი პროცესი ან რაიმე ტიპის დისკომფორტი (ქავილი ან გამონაყარი);
• გახსოვდეთ, რომ სტიმულირება მატულობს მოწყენილობისას, დაძაბულობისას და გადაღლილობისას;
• არ ჩათვალოთ, რომ ეს რაიმე კავშირშია „გარყვნილ“ ქცევასთან, ბავშვს უბრალოდ სასიამოვნო შეგრძნებები აქვს და ვერ ხვდება, რომ არ შეიძლება საზოგადოებაში. ასაკთან ერთად ბავშვი ისწავლის, როდის შეიძლება და როდის არა.
• ფსიქოლოგს უნდა მიმართოს დედამ იმ შემთხვევაში, თუ კითხვები აქვს და თავად უნდა მეტი გაიგოს და სწორად მიუდგეს ბავშვს. 

ხშირად იმის გამო, რომ ოჯახებში არ აქვთ საშუალება, ბავშვებს არ აქვთ პირადი სივრცე და საკმაოდ დიდ ასაკამდე სძინავთ მშობლებთან ერთად, როცა ბავშვს აუცილებლად სჭირდება პირადი სივრცე პატარა ასაკიდანვე. რაც უფრო პატარას მიაჩვევს მშობელი ცალკე საწოლში, ცალკე ოთახში ძილს – მით უკეთესია. ზრდასთან ერთად ბავშვის პირადი სივრცეც ფართო და დამოუკიდებელი ხდება; სასკოლო  ასაკში ბავშვი ტუალეტშიც დამოუკიდებლად შედის და რჩება დრო იმისთვის, რომ თავისი სხეული უფრო ინტერესით შეისწავლოს.

• როდის შეიძლება ასეთი ქცევა  მიგვანიშნებდეს, რომ ბავშვი შესაძლოა სექსუალური ძალადობის მსხვერპლი იყოს?

ცალკე მასტურბაციის მცდელობები და სტიმულაცია არ არის სავალდებულო უკავშირდებოდეს ძალადობრივ გამოცდილებას. სასქესო ორგანოების სტიმულირებას უნდა ახლდეს სხვა ნიშნები, რომ ვიფიქროთ ბავშვზე ძალადობის გამოცდილებაზე. ეს ცალკე ვრცელი თემაა. დაკვირვებული მშობელი ყოველთვის მიხვდება, რომ ბავშვს რაღაც ძალადობრივი გამოცდილება აქვს. ვთქვათ, სვამს უფრო მეტ შეკითხვას ისეთ საკითხებზე, რაზედაც ამდენი ინფორმაცია არ უნდა ჰქონდეს, შეიძლება ჰქონდეს უხეში მასტურბირების მცდელობები და არა უბრალოდ ხახუნი, ანუ შესაძლოა იმეორებდეს იმ გამოცდილებას, რაც მიიღო, შეიძლება იყოს სხვების გენიტალიებით აქტიურად დაინტერესების და სხვა ბავშვის გენიტალიების წვალების მცდელობა. ასეთ შემთხვევაში გაღიზიანებულია, ყურადღების კონცენტრირება უჭირს, უეცრად იცვლება ბავშვი, სხვანაირი ხდება.

თუმცა უნდა გვახსოვდეს, რომ  როცა სექსუალურ ძალადობას ვახსენებთ, აქ არ იგულისხმება აუცილებლად ფიზიკური ძალადობა, რომ ვიღაც აუცილებლად ხელით შეეხო ან კიდევ უფრო მძიმე გამოცდილება ჰქონდა ბავშვს. ძალადობა შეიძლება იყოს ისიც, რომ ბავშვს მუდმივად ესმის უხამსი ტექსტები, ხედავს სექსის შემცველ სცენებს, ან უყურებს მშობლების აქტს. ამის გამოც არ არის გამართლებული პატარა ბავშვის წოლა მშობლებთან ერთად ერთ საძინებელში. ბავშვი შეიძლება შეფხიზლდეს მაშინ, როცა უფროსებს ჰგონიათ, რომ მას სძინავს, აქტში არიან ჩართული და შეიძლება ვერც შეამჩნიონ ეს, ბავშვი კი ძალიან შეშინდეს. თუ ბავშვმა პორნოსიუჟეტის შემცველ გადაცემას უყურა ან ვინმე ესაუბრა ასეთ თემაზე, თუ გახდა მისი ასაკისთვის შეუსაბამო სცენების მომსწრე და მის ირგვლივ აქტიურად ხდება ამაზე ხაზგასმა, ესეც გარკვეულწილად ბავშვზე ძალადობაა. არ არის მიზანშეწონილი ბავშვმა გარკვეულ ასაკამდე ასეთი ინფორმაცია გაიგოს და გამოსცადოს.