Batumelebi

საიას აჭარის ორგანიზაციის ახალმა თავმჯდომარემ, თამარ წულუკიძემ იცის, რომ „ბრძოლა რამდენიმე ფრონტზე მოუწევს“. გაზრდილი მიმართვიანობის გარდა, რაც უამრავ პრობლემას მოიცავს, რის გამო სიაის მოქალაქეები მიმართავენ, ახლა მისი საფიქრალი ახალი რუსული კანონპროექტიც არის. კანონპროექტი, რომლის მიზანიც მისთვის, როგორც უფლებადამცველისთვის, დისკრიმინაციული იარლიყის „მიკერება“ და თავისუფალი სიტყვის კონტროლია. იცის ისიც, რომ ამ ყველაფერთან ერთად მისი მისია ორგანიზაციის, გუნდის გაძლიერებაცაა.

გამოწვევებსა და მათი დაძლევის გეგმებზე თამარ წულუკიძემ „ბათუმელების“ შეკითხვებს უპასუხა.

• ქალბატონო თამარ, როგორც ორგანიზაციის ახალი თავმჯდომარე, რაიმეს შეცვლას ან ახალ აქტივობებს ხომ არ გეგმავთ იმისთვის, რომ ორგანიზაციამ უფრო ეფექტურად იმუშაოს? 

საიას თავმჯდომარის ცვლილება აჭარაში არ ნიშნავს, რომ საიას მიზნები და ამოცანები, რაც ორგანიზაციას მრავალწლიანი მუშაობის პერიოდში ჰქონდა, შეიცვლება. უცვლელი რჩება მიდგომა, რაც ჩვენ წლების განმავლობაში გვქონდა – ადამიანის უფლებების დაცვის ნაწილში და ნებისმიერი სამართლებრივი დახმარების საკითხში იქნება ეს თუ სხვა მიმართულებით.

რაც შეეხება სირთულეს და ცვლილებების საკითხს, მოგეხსენებათ, ახლა საკმაოდ რთული პერიოდი უდგას არასამთავრობო სექტორს, ჯერ არნახული შემოტევაა ამ მიმართულებით და ასე ვთქვათ, საკმაოდ რთული ვითარებაა.

ჩვენ მაქსიმალურად ჩართული ვართ ამ პროცესში და გვაქვს მოლოდინი, რომ სიტუაცია უკეთესობისკენ შეიცვლება. საიას გუნდთან ერთად, ჩემი რესურსით, მაქსიმალურად ვიქნები ამ პრობლემის გადაჭრაში ჩართული. ჩვენი მიზანი რჩება უცვლელი მედიასთან კომუნიკაციის ნაწილში, აქტიურად გავაგრძელებთ თანამშრომლობას, როგორც მანამდე იყო. ასევე, გავაგრძელებთ მუშაობას სხვა მიმართულებებითაც, ეს იქნება მონიტორინგის ნაწილი, სამართლებრივი დახმარების ნაწილი – ამის საჭიროება ქალაქში განსაკუთრებით იგრძნობა.

ჩვენთან კონსულტაციაზე იმ რაოდენობის მოქალაქეები მოდიან, რომ მარტივად შესამჩნევია, თუ რამდენად რთული მდგომარეობაა თითოეული ადამიანისთვის ამ პერიოდში. ბუნებრივია, ჩვეულ რეჟიმში გავაგრძელებთ მათ დახმარებას და მაქსიმალურად ორიენტირებული ვიქნებით, რომ ეს პრობლემები მათთვის გადაიჭრას, ჩვენი შესაძლებლობები და რესურსი ამაში ჩაერთვება თავიდან ბოლომდე.

• ამბობთ, რომ ბევრი ადამიანი მოგმართავთ. რა საკითხები დგას დღეს მოქალაქეებისთვის დღის წესრიგში მწვავედ და თქვენი შეფასებით, რატომ?

ძალიან აქტუალური პრობლემაა შრომითი ურთიერთობების საკითხი. დიდი ხანია არაერთი ადამიანი მოდის ჩვენთან ამ თემით. ხშირია, როცა დამსაქმებლები დასაქმებულებს არასახარბიელო მდგომარეობაში აყენებენ. მათ შორის, ხელშეკრულების შინაარსს ისე შეიმუშავებენ, რომ შემდგომ დასაქმებულების წინააღმდეგ იყენებენ. მათ შორის არის ადმინისტრაციული ურთიერთობის საკითხი, მოქალაქეები ვერ იღებენ თუნდაც იმ ინფორმაციას, რაც უნდა მიიღონ – ეს პრობლემა ძალიან მწვავედ დგას. ასევე, არასწორი მომსახურების გაწევა – ამით გამოწვეული პრობლემები ძალიან ხშირად ყოფილა და ვცდილობთ, რომ ამ ნაწილში დავეხმაროთ.

ძალიან ხშირია საოჯახო დავები.

ასევე, არის სამშენებლო საკითხებთან დაკავშირებული დავები, მათ შორის, ბათუმში ძალიან აქტუალური სამშენებლო საკითხი და ინვესტორთან ურთიერთობა. მსგავსი ტიპის დავები არის ძალიან მრავლად და ხელშეკრულებები, რომლებიც იდება მოქალაქეებსა და ინვესტორებს შორის, ხშირად არის ხარვეზიანი, როგორც წესი, დადგენილ დროს არ სრულდება. ვადის გადაცილება პრობლემაა, რეგისტრაციის საკითხი პრობლემაა და ამ მიმართულებითაც ძალიან მაღალია მომართვიანობა.

• რატომ აწყდებიან მოქალაქეები ამდენ პრობლემას საჯარო სექტორში?

ისინი იღებენ უარს კონკრეტულ მოთხოვნაზე ადმინისტრაციული ორგანოსგან, შემდეგ ჩვენ შეიძლება ვასაჩივრებდეთ ამას და მივმართავდეთ გამოსწორების მოთხოვნით.

ბოლო შემთხვევა შემიძლია გავიხსენო – ეს იყო მიწის რეგისტრაციის საკითხი. არასწორად უთხრეს უარი მოქალაქეს რეგისტრაციაზე. შემდეგ ჩვენ მივმართეთ საჯარო რეესტრს განცხადებით და გადაწყვეტილება თვითონვე შეცვალეს, დაავალეს, რომ რეგისტრაციის ფაქტი განეხორციელებინათ.

•  არაკეთილსინდისიერი მიდგომა ჩანს უფრო ვიდრე კომპეტენციის ნაკლებობა?

კი ბატონო. თუ მოქალაქე ბოლომდე არ გაჰყვებოდა ამ საქმეს, დაკარგავდა ნაკვეთს, რომელიც იყო მისი საკუთრება, მამაპაპისეულად ეკუთვნოდა და ფლობდა, ამუშავებდა მას. ბოლომდე სრულყოფილად არ იყო შესწავლილი საქმე მათი მხრიდან.

პრობლემა იწყება კონსულტაციის მიღების ეტაპიდან. მიდიან თუ არა, რეესტრში თუნდაც, ხშირად არასწორ ინფორმაციას აწვდიან მოქალაქეს. აი, მაგალითად, ბლოკის [მომიჯნავე ნაკვეთების მფლობელები] წევრების მიწის რეგისტრაციას რომ შევეხოთ, არიან თუ არა ამ ბლოკში მეზობლები რეგისტრირებული, შეიძლება არასწორად უთხრან, არასწორი პირი მოიყვანონ და ხელი არასწორ ადამიანს მოაწერინონ, ანუ ინფორმაციის მიწოდება არის პრობლემა.

შეიძლება რაღაცას ვერ იგებენ, იმიტომ, რომ არაიურისტისთვის მარტივი გასაგები არ არის ზოგადად, თუმცაღა ვფიქრობ, ადმინისტრაციულ ორგანოს უფრო მაღალი პასუხისმგებლობა აქვს დეტალურად მიაწოდოს ინფორმაცია ისე, რომ მოქალაქისთვის გასაგები იყოს, რა დოკუმენტი უნდა მიიტანოს, როგორ უნდა დაირეგისტრიროს ნაკვეთი.

• მოქალაქემ, რომელიც თქვენთან მოდის და დახმარებას ითხოვს, იცის, რომ უსასყიდლოდ დაეხმარებიან. ძირითადად თავად იციან ორგანიზაციის შესახებ თუ ვინმე აძლევს მათ რეკომენდაციას? ასევე, მინდა გკითხოთ, ხომ არ გქონიათ შემთხვევა, როცა მოქალაქეებისგან მოისმინეთ წუხილი რუსული კანონპროექტის გამო, ან თავად ხომ არ გისაუბრიათ მათთან, რა გამოწვევის წინაშე შეიძლება დადგეს არასამთავრობო სექტორი?

როგორც წესი, ჩვენს შესახებ ინფორმაცია სხვადასხვა ორგანოებისგან აქვთ. მათ შორის სასამართლოშიც არის გამოკრული ჩვენი მისამართი და ტელეფონის ნომერი. ხშირად სოციალური მედიის საშუალებით იგებენ, ინტერნეტით, ახლობლების გამოცდილებით, სხვისი გამოცდილების გაზიარებით.

მოქალაქეებთან ჩვენი კომუნიკაცია შემოიფარგლება მხოლოდ სამართლებრივი საკითხით, ანუ რა პრობლემაც მათ აქვთ, გადახვევები, როგორც წესი არ გვაქვს, სამართლებრივ საკითხზე მოგვმართავენ და ჩვენ კონსულტაციას ვუწევთ.

• ახლა არასამთავრობო სექტორს რუსული კანონით ემუქრებიან, პარალელურად ბევრი გამოწვევაა ქვეყანაში. რთულ დროს მოგიწევთ ორგანიზაციის ხელმძღვანელობა, ეს ადვილი არ იქნება. რისთვის ხართ მზად, რა მოლოდინები გაქვთ?

ბათუმი ყოველთვის იყო ყველაზე მეტად აქტიური. ჩვენ სტატისტიკასაც რომ შევხედოთ, თბილისის შემდეგ ბათუმი არის ყველაზე აქტიური ჩართულობით, სამოქალაქო აქტივიზმით და ასე შემდეგ. ამიტომ ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ ეს ქალაქი იდგეს მოწოდების სიმაღლეზე, როგორც იდგა მანამდე.

ჩვენი მიდგომა იქნება ერთიანი, როგორიც არის საიას ერთიანი მიდგომა, ამ ხაზს თავიდან ბოლომდე გავყვები. მზად ვარ იმისთვის, რომ ორგანიზაცია იდგეს მოწოდების სიმაღლეზე, როგორც იყო მანამდე და გვჯერა, რომ ორგანიზაცია, რომელიც ამხელა რესურსს გასცემს და მოწოდებულია იმისთვის, რომ დახმარება გაუწიოს თითოეულს, ვისაც არ უნდა დასჭირდეს, მაქსიმალურად გააგრძელებს უკვე არსებულ პრაქტიკას. მზად ვართ იმისთვის, რომ ორიენტირებული ვიყოთ ამისთვის.

• მარტივად რომ აუხსნათ საზოგადოებას, რა შეიძლება შეიცვალოს მათთვის, თუ რუსულ კანონპროექტს დაამტკიცებენ?

კანონპროექტი, რომლის მიღებაც ახლა სურთ, პირდაპირ ეწინააღმდეგება ევროკავშირის ღირებულებებს.

ეს კანონპროექტი მიმართულია იქითკენ, რომ საფრთხე შეუქმნას არასამთავრობო სექტორის არსებობას. დაფინანსების წყაროები ისედაც ღიაა და მიზანი ამ კანონის არის ის, რომ შექმნას ნეგატიური დამოკიდებულება ტერმინების გამოყენებით და რეალობასთან შეუსაბამო თვალსაწიერი შეგვიქმნას ჩვენ ყველას ერთად, რაც, ბუნებრივია, მიუღებელი და არასწორია.

ეს პირდაპირ და აშკარად მიმართულია მათი [არასამთავრობო ორგანიზაციების] საქმიანობის ხელშეშლისკენ და დაბრკოლებების შექმნისკენ.

ამ კანონის მიღებით საფრთხე შეექმნება როგორც არასამთავრობო სექტორის საქმიანობას, ასევე ადამიანებისთვის იურიდიული დახმარების გაწევას. ადამიანები, რომლებიც იჩაგრებიან, მოდიან ჩვენთან, ოფისში. შეიძლება კითხვის ნიშნის ქვეშ დადგეს, გაეწევათ თუ არა მათ ის დახმარება, რასაც დღემდე ჩვენი მაქსიმალური ჩართულობით იღებენ. ყველაზე დიდი პრობლემა შეიძლება იყოს ეს. არასამთავრობო ორგანიზაციის არსებობა-არარსებობის საკითხიც შეიძლება დადგეს. მთავარი გამოწვევა არის ეს.

ჩვენი ორგანიზაცია მზად იქნება ბოლომდე დაიცვას საკუთარი არსებობის უფლება და სხვა ადამიანების უფლებები.

მიმართული ვიქნებით იმისკენ, რომ მაქსიმალურად შევცვალოთ სამართლებრივი რეალობა ამ კუთხით, თუნდაც დაგვჭირდეს დამატებითი გასაჩივრების მექანიზმების გამოყენება, მაქსიმალური შესაძლებლობა, რასაც ჩვენ მოგვცემს სამართლებრივი სივრცე და რეალობა. ამას აბსოლუტურად გამოვიყენებთ ეროვნულ თუ საერთაშორისო დონეზე, თუნდაც დღე და ღამე მოგვიწიოს მუშაობა, თუნდაც ღამეების გათენება.

„ეს კანონპროექტი საბჭოთა ჯოჯოხეთური  წარსულის გამოძახილია. მე პირადად, არასდროს მივიღებ „აგენტის“ სტატუსს და მაჯარიმონ რამდენიც უნდათ. ევანგელურმა ეკლესიებმა გავუძელით კომუნისტურ რეპრესიებს, გავუძელით ციხეებს, გავუძელით ათასნაირ ტანჯვას, დევნას, დაცინვას, ქუჩებში ცემას და ამასაც გავუძლებთ“- ამბობს შმაგი ჭანკვეტაძე, საქართველოს ევანგელური ალიანსის აღმასრულებელი მდივანი და საქართველოს ევანგელურ-პროტესტანტული ეკლესიის პასტორი გორის ეკლესიაში.

„ბათუმელებთან“ მან რუსული კანონპროექტი და მისგან მომავალი საფრთხეები შეაფასა.

• ბატონო შმაგი, როგორც ვიცით, საქართველოში მოქმედი ევანგელური ეკლესიები როგორც საქართველოს მოქალაქეებისგან, ასევე უცხოეთში მცხოვრები მეგობრებისგანაც იღებთ ხოლმე ფინანსურ შემოწირულებებს. რუსული კანონის მიხედვით კი, უცხო ქვეყნის გავლენის აგენტად ჩაითვლება ყველა, ვინც ასეთი ტიპის მხარდაჭერას იღებს. რა ტიპის პრობლემები შეიძლება შეუქმნას ეკლესიებს ამ კანონმა? 

ერთმნიშვნელოვნად ვიტყვი, რომ კანონად ქცევის შემთხვევაში ეს კანონპროექტი ძალიან ნეგატიურად აისახება ჩვენი ქვეყნის ყოფიერებაზე, დააზარალებს როგორც სამოქალაქო საზოგადოებას, მედიას, ასევე საზოგადოების ყველა ფენას, მათ შორის, რელიგიურ ორგანიზაციებს, სამეცნიერო-კვლევით თუ კულტურულ საქმიანობას.

ამ კანონპროექტს ძალიან ცუდი ნარატივი აქვს, რომელიც გამოძახილია ჩვენი  საბჭოთა ჯოჯოხეთური წარსულის. სიტყვა „აგენტი“ იმდენად ცუდად ჟღერს, სულ რომ სხვა არაფერი საფრთხე არ ჰქონდეს ამ კანონპროექტს, მარტო ამის გამოც კი ძალიან პრობლემურია.

ეს კანონი საფრთხეს შეუქმნის ძალიან ბევრ საქველმოქმედო პროგრამას, რომლებიც რელიგიური უმცირესობების საშუალებით ხორციელდება ამ ქვეყანაში, იმიტომ, რომ დონორები, რომლებიც გვეხმარებიან სხვადასხვა საქველმოქმედო საქმიანობის განხორციელებაში, ცუდ მდგომარეობაში აღმოჩნდებიან და ალბათ უმრავლესობა თავს შეიკავებს უკვე მსგავსი საქმიანობისგან.

• შეგიძლიათ გამოყოთ რომელიმე პროგრამა, რომელიც დონორების დახმარებით ხორციელდება და რომელიც შეიძლება გაჩერდეს ამ კანონის მიღების შემთხვევაში?

ძალიან ბევრია ასეთი პროგრამა. ავიღოთ თუნდაც „ხსნის არმია“, რომელიც არის ერთ-ერთი ევანგელური ეკლესია და მას აქვს ძალიან დიდი საქველმოქმედო საქმიანობა გაშლილი საქართველოში, რომელიც მთლიანად მხარდაჭერილია მათი უცხოელი პარტნიორებისგან. ეს პროგრამები დიდი საფრთხის ქვეშ დადგება.

მაგალითად, ჩვენ გორში ვაშენებთ ეკლესიას და მიუხედავად იმისა, რომ მთლიანად ადგილობრივი ეკლესია ვართ, მშენებლობის დასრულებაში გვეხმარებიან როგორც აშშ-ში თუ სხვა ქვეყნებში მცხოვრები ქართველები, ასევე ჩვენი უცხოელი მეგობრებიც.

იმ შემთხვევაში, თუ ეს მახინჯი კანონი იქნება მიღებული, რა თქმა უნდა, დაზარალდება ყველა ეს საქმიანობა.

• როგორც ვიცით, კანონპროექტი პერსონალური ინფორმაციების გაცემასაც ავალდებულებს ორგანიზაციებს.

დიახ და ეს ძალიან ცუდია, რადგან არავის არ უნდა მისი პირადი ცხოვრება აფიშირებული იყოს. რატომ უნდა იცოდეს სახელმწიფომ რა წამალი შევიძინე, ვთქვათ, აფთიაქში? თუ ვინმეს ამის ნახვა უნდა, ამას ხომ ისედაც ნახავენ, მაგრამ ეს ხომ ადამიანის უფლებებს დაარღვევს უხეშად.

დაარღვევს გამოხატვის თავისუფლებას, გაერთიანების თავისუფლებას, რელიგიის თავისუფლებას, პირადი ცხოვრების თავისუფლებას და რა ვიცი, უამრავ სხვა უფლებას, რაც აღიარებულია საერთაშორისო თანამეგობრობის მიერ.

• როგორ ფიქრობთ, რატომ დასჭირდა ახლა მმართველ პარტიას რუსული კანონის შემოტანა, მაშინ, როცა საქართველო ელოდება ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსს?

საყურადღებოა ის, რომ კანონპროექტი მკვეთრად უარყოფითად შეაფასა ევროგაერთიანებამ, გაერომაც კი, რომელიც არ გამოირჩევა ხოლმე კრიტიკული განცხადებებით, თქვა, რომ მისი მიღების შემთხვევაში საფრთხე შეექმნება მის საქმიანობას საქართველოში, აშშ-ს სახელმწიფო ადმინისტრაციამაც უარყოფითად შეაფასა.

ერთმნიშვნელოვნად ვერ გეტყვით, რაში დასჭირდა ეს მმართველ პარტიას, ალბათ ამ დაძაბული მოვლენების ფონზე, როცა ძალიან ბევრ კრიტიკას იღებს ხელისუფლება დასავლეთის სხვადასხვა სტრუქტურიდან, ცდილობენ კონტროლქვეშ მოაქციონ ეს ყველაფერი.

„ქართულ ოცნებაში“ ბევრ ადამიანს ვიცნობ, რომლებიც თავისი გაგებით პროდასავლურები არიან, მაგრამ რატომ ხდება ასეთი კანონპროექტის ვიზირება, ჩემთვის გაუგებარია. კანონი აშკარად ეწინააღმდეგება პროდასავლურ კურსს.

არ ვიცი, რაში სჭირდება ხელისუფლებას ეს და რას ელოდებიან აქედან.

თუ იმას ამბობენ, რომ 30-იან წლებში იყო აშშ-ში მსგავსი კანონი, ეს იყო 30-იანი წლები და ყველამ ვიცით, რომ ფაშისტების წინააღმდეგ მიიღეს. აშშ-ში არავინ ზღუდავს არც მედიას და არც რელიგიურ ორგანიზაციებს. სახელმწიფოს ჩარევა რელიგიურ გაერთიანებების ცხოვრებაში ნულია.

• თუკი საზოგადოების წინააღმდეგობის მიუხედავად მაინც მიიღებს პარლამენტი ამ კანონს, რას აპირებთ რელიგიური ორგანიზაციები. თუ იმსჯელეთ, რა იქნება შემდეგ, დარეგისტრირდებით „გავლენის აგენტების“ რეესტრში?

იმდენად შემაშფოთებელია ეს ყველაფერი, რომ არც კი გვიფიქრია ამაზე. დიდი იმედი მაქვს, ეს არ მოხდება. ვფიქრობ, ჩემი მეგობრები, რომლებსაც ვიცნობ „ოცნებაში“, მსგავს რაღაცას არ გამიკეთებენ, რადგან ჩემთვის კატეგორიულად მიუღებელია აგენტის სტატუსის მოკვრა.

რა თქმა უნდა, ამ სტატუსს არასდროს არ მივიღებ და მაჯარიმონ რამდენიც უნდათ. მე როგორც ქრისტიანი, უნდა ვიყო კანონმორჩილი, მაგრამ თუ კანონის მორჩილება ეწინააღმდეგება ღვთის დადგენილებას, მაშინ მე ღმერთს დავემორჩილები და არა რაღაც სულელურ კანონს.

• 5 წლით პატიმრობა ემუქრება მათ, ვინც არ დარეგისტრირდება „აგენტების“ რეესტრში. ელოდებით რეპრესიებს?

არა მგონია, ეს გაბედონ, არა მგონია, ეს ვინმეს თავში მოუვიდეს, რადგან ევანგელურმა ეკლესიებმა გავუძელით კომუნისტურ რეპრესიებს, გავუძელით ციხეებს, გავუძელით ათასნაირ ტანჯვას, დევნას, შევიწროებას, დაცინვას, ქუჩებში ცემას.

ეკლესიამ ნერონის დევნას გაუძლო და დიოკლეტიანეს დევნას გაუძლო და ამასაც გავუძლებთ. მაგრამ ვისთვის იქნება ეს უკეთესი? – აი, აქ ისმის კითხვა.

ეს დააზარალებს ჩვენს ქვეყანას, დააზარალებს ჩვენს ხალხს, უამრავ ახალგაზრდას, უამრავ გულანთებულ მამულიშვილს და რა ვთქვათ სხვა?

• რა გამოსავალი არსებობს, თქვენი აზრით? 

გამოსავალს ვხედავ კონსოლიდაციაში, რომ მაქსიმალურად ბევრმა ადამიანმა დააფიქსიროს თავისი აზრი. ხელისუფლება არის ჩვენი ხმა და თუ ხელისუფლება აღარ წარმოადგენს ჩემს ხმას, მაშინ მას აღარ აქვს მანდატი.

მე მაინც ვფიქრობ, რომ აქამდე არ მივლენ ალბათ, რადგან ის განცხადება, რაც გავავრცელეთ, იყო ჩვენი ხმა ხელისუფლებისთვის, რომ არ ვეთანხმებით ამ კანონპროექტს და ჩვენ უკან დგას დაახლოებით 200-მდე ეკლესია საქართველოში.

ეკლესია ეს არ არის სამი კაცი, ეს არის რელიგიური თემი, მრევლით, სასულიერო ლიდერებით. ჩვენ გარდა კიდევ არსებობენ ეკლესიები, რომლებიც არ არიან ამ ალიანსში, მაგრამ უერთდებიან ჩვენს განცხადებას.

სახალხო დამცველთან არსებულმა რელიგიათა საბჭომაც გააკეთა განცხადება და არც ისინი ეთანხმებიან ამ კანონპროექტს.

თუ ვინმეს ჩვენი ხმის გაგება სურს, გაიგონ. ჩვენ მარტო ინდივიდები ხომ არ ვართ, ყველას გვყავს ოჯახი, ნათესავები და ასეთივე განწყობა აქვთ მათაც.

ქუთაისში, დასავლეთ საქართველოს ინტერვენციული მედიცინის ცენტრის ეზოში, საქვაბის შენობა აფეთქდა.

აფეთქების შედეგად მთლიანად დაინგრა შენობა, სადაც საქვაბე იყო განთავსებული. „ბათუმელების“ ინფორმაციით, მსუბუქი დაზიანება მიიღო ორმა ადამიანმა.

საქვაბეს წინ ქუთაისის პათოლოგანატომიური სამსახური მდებარეობს, რომლის შენობის ფანჯრებიც ჩაიმსხვრა აფეთქების ტალღის შედეგად.

შსს-ს ინფორმაციით, მომხდარ ფაქტზე გამოძიება 240-ე პრიმა მუხლით დაიწყო.

ხვალ, 27 თებერვალს დილის 10:00 საათიდან საღამოს 20:00 საათამდე წყალმომარება შეწყდება შემდეგ მისამართებზე:

შერიფ ხიმშიაშვილის ქუჩის 7, 7ა, 7ბ, 7გ, 7დ, 9, 9ა, 11-ში, ინასარიძის ქუჩის 2, 2ა, 4, 4ა, 6, 10-სა და ფიროსმანის ქუჩის 18-ში.

„ბათუმის წყლის“ ცნობით, ჩამოთვლილ ქუჩებზე წყალი გეგმური სარემონტო სამუშაოების გამო შეწყდება.

საპარლამენტო უმრავლესობის წევრებმა მეორე, კიდევ უფრო გაუარესებული ვერსია შექმნეს კანონპროექტისა, რომლის მიზანიც არასამთავრობო სექტორისა და მედიის შეზღუდვაა – მეორე ვერსია 5 წლამდე პატიმრობასაც ითვალისწინებს. ორგანიზაცია “მედიაომბუდსმენის” ხელმძღვანელი ნათია კაპანაძე განმარტავს, კიდევ რა ტიპის დევნას გეგმავს ხელისუფლება მოქალაქეების წინააღმდეგ:

„ახალი ვერსია წარმოდგენილია განახლებული სათაურით და შინაარსით. „უცხოელი აგენტების რეგისტრაციის შესახებ” საქართველოს კანონი  – ასეთია მისი სახელწოდება. ამ პროექტის  მიზანი უცვლელია, – ადამიანები მიიჩნიონ უცხოელ აგენტებად და მათი მაკონტროლებელი მექანიზმები შექმნას სახელმწიფომ. ამ შემთხვევაში ბევრად მრავალფეროვანი ბერკეტებია წარმოდგენილი.

თუკი რუსეთმა 10 წლის განმავლობაში, მოახერხა რეპრესიული გზის გავლა თავისუფალი ადამიანების წინააღმდეგ, 10 დღის განმავლობაში შესაძლებელი გახდა ყველა ის საჭიროება, რომელიც „ქართულ ოცნებას“ ჰქონდა და აქვს, თავმოყრილი ყოფილიყო მეორე ვერსიაში.

უკვე საქმე ეხება როგორც იურიდიულ პირებს, ასევე  ფიზიკურ პირებს. ნებისმიერი საქმიანობა, რომელიც დაკავშირებული იქნება უცხოურ წყაროსთან, ავტორების მტკიცებით, აგენტურული საქმიანობა გახდება.

მეორე დოკუმენტის თანახმად, მაკონტროლებელი ორგანოდ სურთ მიიჩნიონ გენერალური პროკურორი, რომელიც გარდა იმისა, რომ კრებს ინფორმაციას რეგისტრირებული ორგანიზაციების და ადამიანების შესახებ, ასევე იღებს გადაწყვეტილებას, ნებისმიერი ფიზიკური და იურიდიული პირებისგან, ნებისმიერი ინფორმაციის მისაღებად.

პროექტის ავტორების ხედვით, ამ კანონის ვალდებულებების შეუსრულებლობა ან არაჯეროვნად შესრულება გამოიწვევს საქართველოს კანონით დადგენილ პასუხისმგებლობას, ეს არის სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა, თავისუფლების აღკვეთა 5 წლამდე.

თუკი სახელმწიფო ჩათვლის, რომ ინფორმაცია სრულად ვერ მიიღო მისი კონტროლის ქვეშ მყოფი ადამიანებისგან, იურიდიული პირებისგან, ეს იქნება დასჯადი. შესაბამისად, ამ კანონპროექტს თან ერთვის საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში შესატანი ცვლილების პროექტი.

სულ ცხრა მუხლია და დეფინიციები  შეეხება საჯარო ინფორმაციის მიღებისა და გავრცელების დეტალებს.  არის ასეთი ჩანაწერი: დაუშვებელია უცხოური ძალის აგენტმა საქართველოს ხელისუფლების ორგანოს ან თანამდებობის პირს უცხოური ძალის ინტერესებიდან გამომდინარე და მის სასარგებლოდ საქართველოს საშინაო ან საგარეო პოლიტიკასთან დაკავშირებული ინფორმაციის მისაღებად იმგვარად მიმართოს, რომ წინასწარ არ განაცხადოს მისი უცხოური ძალის აგენტად რეგისტრაციის შესახებ.

ავტორებს წარმოუდგენიათ, რომ ერთის მხრივ, იურიდიული ან ფიზიკური პირი იქნება დარეგისტრირებული აგენტების რეესტრში, მეორეს მხრივ, მან  წერილში უნდა მიუთითოს, რომ ინფორმაცია გამოთხოვილია აგენტის მიერ.

რაც შეეხება კიდევ ერთ კრიტიკულად მნიშვნელოვან დეტალს, ეს არის პერსონალური მონაცემები – კანონპროექტი გამორიცხავს მედიაორგანიზაციებსა და არასამთავრობო ორგანიზაციებში დასაქმებული ადამიანების პერსონალური მონაცემების დაცვის შესაძლებლობას.

ნებისმიერი მიმოწერა ორგანიზაციასა და დონორს შორის, იგულისხმება ფოსტის ან სხვა საშუალების გამოყენებით, რომელიც იქნება გაგზავნილი, იურიდიულმა ან ფიზიკურმა პირმა, 48 საათში, იგივე მიმოწერა უნდა წარუდგინოს გენერალურ პროკურორს.

მეორე პროექტის თანახმად, ამგვარი საქმიანობის მონაწილე, ნებისმიერი ფიზიკური და იურიდიული პირის ნებისმიერი პროექტი, შენაძენი, შემოსავალი იქნება საჯარო.

ინიციატივა, რომელიც თითქოსდა შეეხება ფინანსურ გამჭვირვალობას, სინამდვილეში მეორე ვერსიის მეშვეობით კიდევ უფრო ნათლად აჩვენებს, რომ მთელი ეს პროცესი ეძღვნება ადამიანის უფლებების პატივისცემაზე უარის თქმის, დამოუკიდებელი საქმიანობების  კონტროლის წარმატებული რუსული მექანიზმების დაკანონებას.

ჩემთვის ცნობილია, რომ ავტორებმა 22 თებერვალს წარადგინეს კანონპროექტის მეორე ვერსია, რომლის მიზანიც არასამთავრობო სექტორისა და მედიის შეზღუდვაა. ოფიციალურად გამოქვეყნებული ინფორმაციით, ორშაბათს დანიშნულია საქართველოს პარლამენტის ბიუროს სხდომა, მაღალი ალბათობით,  რუსული კანონპროექტის ახალი ვერსია იქნება ბიუროს სხდომაზე განსახილველი ერთ-ერთი საკითხიც.

საქართველოს პარლამენტის უმრავლესობა გეგმავს რუსული კანონის მიღებას, რასაც არასამთავრობო სექტორისა და მედიის ფინანსური გამჭვირვალობის აუცილებლობით ხსნიან.

სინამდვილეში მიზანი არასამთავრო ორგანიზაციებისა და კრიტიკული მედიის დისკრედიტაციაა – „უცხოური გავლენის აგენტის“ იარლიყის მიწებებით, საბოლოოდ კი, ქვეყანაში სამოქალაქო საზოგადოებისა და ევროპული მომავლის გაქრობა.

სიტყვა „აგენტის“ „გაკეთილშობილება“ ირაკლი კობახიძემ სცადა, თუმცა რამდენიმე დღეში მანვე აგენტი ჯაშუშთან გააიგივა. მიუხედავად „ოცნების“ მცდელობისა, რომ აგენტი არ დაუკავშირონ ჯაშუშს, მოსახლეობა ამ სიტყვაში მხოლოდ ჯაშუშს გულისხმობს.

სწორედ ესაა გათვლა, –  „აგენტობით“ არასამთავრობო და მედიაორგანიზაციების სტიგმატიზირება.

თუმცა, რუსული კანონი, მიღების შემთხვევაში, არა მხოლოდ ამ ორგანიზაციებს, არამედ ნემისმიერ მოქალაქეს შეეხება.

როცა ხელისუფლება თავისუფალ სამოქალაქო საზოგადოებას ებრძვის, პარალელურად ასეულობით მილიონი ლარი იხარჯება ბიუჯეტიდან აგენტების/ჯაშუშების გამოსავლენად.

საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად 2015-2023 წლებში ქვეყნის ბიუჯეტიდან ჯამში 1 მილიარდ 130 მილიონი ლარია გამოყოფილი და დახარჯული.

სახელმწიფო უსაფრთხოების უზრუნველყოფისთვის საქართველოს ბიუჯეტში მხოლოდ 2023 წელს 147 მილიონ 650 ათასი ლარია გამოყოფილი. წინა 2021 და 2022 წელს, ჯამში, ამ მიზნით ბიუჯეტიდან 241 მილიონი ლარი დაიხარჯა.

შინაგან საქმეთა სამინისტროს ოფიციალური მონაცემებით კი, ბოლო ორ წელში ჯაშუშობაზე მხოლოდ 1 საქმე აღიძრა და ისიც არ არის გახსნილი.

ჯაშუშობას და შესაბამის სასჯელს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი შემდეგნაირად განმარტავეს [მუხლი 314]:

1. უცხო ქვეყნისათვის, უცხოეთის ორგანიზაციისათვის ან მათი წარმომადგენლისათვის საქართველოს სახელმწიფო საიდუმლოების შემცველი ნივთის, დოკუმენტის, ცნობის ან სხვაგვარი მონაცემის შეგროვება, შენახვა ან გადაცემა ანდა გამოძალვა ან გატაცება მათთვის გადაცემის მიზნით, აგრეთვე საქართველოს ინტერესის საზიანოდ უცხო ქვეყნის დაზვერვის  დავალებით სხვა ინფორმაციის შეგროვება ან გადაცემა, – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით რვიდან თორმეტ წლამდე.

2. ჯაშუშობა, ჩადენილი ომიანობის ან შეიარაღებული კონფლიქტის დროს, ან რამაც საქართველოს ინტერესისათვის მძიმე შედეგი გამოიწვია, – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით თორმეტიდან ოც წლამდე.

საქართველოს ყველა საგამოძიებო უწყების მიერ რეგისტრირებული დანაშაულის სტატისტიკას შინაგან საქმეთა სამინისტრო აქვეყნებს.

• 2022 წელს, შსს-ს სტატისტიკური მონაცემებით, ჯაშუშობის მუხლით რეგისტრირებულია მხოლოდ 1 დანაშაული, რომელიც არ არის გახსნილი.
• 2021 წელს კი, საქართველოში ჯაშუშობის მუხლით არცერთი დანაშაული არ არის რეგისტრირებული.

რაც შეეხება 2016-2020 წლებს, შინაგან საქმეთა სამინისტროს დიფერენცირებულად არ აქვს გამოქვეყნებული მონაცემები, აღნიშნულ წლებში რამდენი დანაშაული დარეგისტრირდა [ან საერთოდ არ დარეგისტრირდა] უშუალოდ ჯაშუშობის მუხლით.

აღნიშნული წლებისთვის შსს-ს ოფიციალური სტატისტიკის მიხედვით, ჯაშუშობა შედის გრაფაში – „დანაშაული საქართველოს კონსტიტუციური წყობილებისა და უშიშროების საფუძვლების წინააღმდეგ“.

ამ გრაფაში კი, ჯაშუშობის გარდა, შედის ასევე სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული სხვადასხვა დანაშაულებიც, როგორიცაა:

• საქართველოს ტერიტორიული ხელშეუხებლობის დარღვევა; ანტიკონსტიტუციური ხელშეკრულების დადება ან მოლაპარაკების წარმოება; საქართველოს საგარეო უშიშროების ხელყოფა; უცხოეთის სადაზვერვო სამსახურში შესვლა;
• საქართველოს თავდაცვისუნარიანობის ხელყოფა; სახელმწიფო საიდუმლოების გაცემა; შეთქმულება ან ამბოხება საქართველოს კონსტიტუციური წყობილების ძალადობით შესაცვლელად; სამხედრო ხელმძღვანელობის უკანონოდ ხელში ჩაგდება ან კანონიერი ხელისუფლებისადმი დაუმორჩილებლობა;
• მოწოდება საქართველოს კონსტიტუციური წყობილების ძალადობით შეცვლისაკენ ან სახელმწიფო ხელისუფლების დამხობისაკენ; საბოტაჟი; უცხო ქვეყნისათვის, უცხოეთის ორგანიზაციისათვის ან უცხოეთის კონტროლს დაქვემდებარებული ორგანიზაციისათვის მტრულ საქმიანობაში დახმარება;
• სახელმწიფო საიდუმლოების გახმაურება; სახელმწიფო საიდუმლოების დაცვის წესის დარღვევა; საქართველოს კონსტიტუციური წყობილებისა და ეროვნული უშიშროების საფუძვლების წინააღმდეგ მიმართული საქმიანობის დაფინანსება ან ამგვარი საქმიანობის სხვაგვარი მატერიალური მხარდაჭერა; სახელმწიფოს წინააღმდეგ დანაშაულის ქმედითი მონანიება.

აღნიშნულ გრაფაში 2016-2020 წლების სტატისტიკის მიხედვით, ასევე გაერთიანებულია „ოკუპირებული ტერიტორიების სამართლებრივი რეჟიმის დარღვევაც“ [უცხო ქვეყნის მოქალაქის ან მოქალაქეობის არმქონე პირის ოკუპირებულ ტერიტორიებზე შესვლა „ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესის დარღვევით].

შსს-ს ოფიციალური სტატისტიკის მიხედვით, ოკუპირებული ტერიტორიების სამართლებრივი რეჟიმის დარღვევას თუ გამოვაკლებთ, გრაფაში – „დანაშაული საქართველოს კონსტიტუციული წყობილებისა და უშიშროების საფუძვლების წინააღმდეგ“, წლების მიხედვით გვაქვს:

• 2020 წელს – 5 რეგისტრირებული დანაშაული,
• 2019 წელს – 6,
• 2018 წელს – 0,
• 2017 წელს – 6,
• 2016 წელს – 15 რეგისტრირებული დანაშაული;

თუმცა, აქედან რამდენი დანაშაულია რეგისტრირებული უშუალოდ ჯაშუშობის მუხლით, შსს-ს სტატისტიკის მიხედვით – უცნობია.

ჯაშუშების გამოვლენა საქართველოში, ძირითადად, სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის [სუს-ის კონტრდაზვერვის დეპარტამენტის] მოვალეობაა.

კონკრეტული მონაცემები კი, ჯაშუშების გამოვლენაზე, არც სუს-ის 2015-2021 წლების ანგარიშებშია. ამ ანგარიშებში ძირითადად ზოგადი ფრაზებია [რომლებიც სხვადასხვა ანგარიშებში უცვლელად მეორდება].

მაგალითად, სუსის 2021 წლის ანგარიშში აღნიშნულია, რომ „მიმდინარეობდა საფარქვეშ მოქმედი უცხო ქვეყნების სპეციალური სამსახურების წარმომადგენელთა, ასევე მათთან შესაძლო კავშირში მყოფი პირების და ჯგუფების გამოვლენა-დადგენა, მათი საქმიანობის შესწავლა და შეზღუდვა.

აღნიშნული საქმიანობის შედეგად, საქართველოში დიპლომატიური საფარით მოქმედმა და მათთან კავშირზე მყოფმა პირებმა დატოვეს ქვეყანა, ხოლო გარკვეული ნაწილის მიმართ, ქვეყანაში შემოსვლის შეზღუდვის მიზნით, გამოყენებულ იქნა სასაზღვრო კონტროლის მექნიზმები.“

2017 წლის ანგარიშში კი, ხაზგასმულია, რომ „საქართველოსა და უცხო ქვეყნებში იდენტიფიცირებულნი არიან პირები, რომლებიც ქვეყნის უსაფრთხოებისა და ტერიტორიული მთლიანობის ხელყოფის იდეის პროპაგანდას ეწევიან. მათი მხრიდან მომდინარე საფრთხეების განეიტრალების მიზნით, გატარდა შესაბამისი ღონისძიებები.

საანგარიშო პერიოდში კონტრდაზვერვის დეპარტამენტში გამოძიება დაიწყო სისხლის სამართლის 11 საქმეზე. ბრალდებულის სახით პასუხისგებაში მიცემულია 5 პირი“, – თუმცა, გაურკვეველია, ამ შემთხვევებში გვქონდა თუ არა საქმე ჯაშუშებთან.

სიტყვები, „აგენტი“ და „ჯაშუში“, სუსის რამდენიმე ანაგიშშია ნახსენები და იქაც ზოგადი კონტექსტით. მაგალითად:

• „სარეჟიმო ობიექტებზე უსაფრთხოების დაცვის მიზნით, სამსახური უზრუნველყოფდა კონტრსადაზვერვო ძიების წარმოებას, უცხო ქვეყნების სპეციალური სამსახურების მხრიდან ობიექტზე აგენტურის შესაძლო ჩანერგვის, ტექნიკური შეღწევისა და სხვა ნეგატიური ქმედებების გამოვლენას, თავიდან აცილებას და აღკვეთას“, – 2021 წლის ანგარიში.
• „აქტიურად მიმდინარეობდა ეროვნული უსაფრთხოების სტრუქტურების უცხო ქვეყნის სპეცსამსახურების შეღწევისაგან დაცვის ღონისძიებები. ხორციელდებოდა უსაფრთხოებისა და სადაზვერვო სისტემიდან ინფორმაციის გადინებისა და ხსენებულ ორგანიზაციებში დეზინფორმაციის მოხვედრის/გავრცელების პრევენცია, ჯაშუშების შეღწევის შესაძლო არხების გამოვლენა და შესაბამისი კონტრღონისძიებების გატარება“, – 2015 წლის ანგარიში.

„შემირცხვენია იმ ქვეყნის უსაფრთხოება, რომელსაც ჰგონია, რომ მის ქვეყანაში რომელიმე ქვეყანა აგენტურულ ქსელს აბამს და იმას ელოდება, რომ აგენტი მივა და დაწერს, აგენტი ვარო. ეს შეურაცხყოფაა საქართველოს უსაფრთხოების სამსახურისთვის, თუ ასეთი რამ ხდება, თუ გავლენების ქსელია გაბმული და უსაფრთხოების სამსახური ელოდება, ვინ, როდის გამოიცხადებს თავს აგენტად, სირცხვილია ეს“, – განაცხადა ანა ნაცვლიშვილმა პარლამენტში რუსულ კანონპროექტზე საუბრისას.

ამავე თემაზე