Batumelebi

უკრაინული მუსიკალური არხის M2-ის ჰიტაღლუმის წამყვანი უკრაინის შეიარაღებულ ძალებში მსახურობდა.

34 წლის კარიმ გულამოვის დაღუპვის შესახებ ინფორმაცია არხმა ფეისბუქგვერდზე გამოაქვეყნა.

„ამ წყეულ ომს საუკეთესოები მიჰყავს. ნათელი ხსოვნა გმირს. მშვიდობით განისვენე, მეგობარო“, – ასე დაემშვიდობა M2-ის ფეისბუქგვერდი ტელეწამყვანს.

ინფორმაცია დაადასტურა უკრაინელმა მომღერალმა ოლია ციბულსკაიამაც, რომლის მშობლებსაც ოკუპირებული ირპენიდან ევაკუაციაში კარიმ გულამოვი დაეხმარა.

„ჩემი ოქროს მეგობარი. გული მეგლიჯება. არ მინდა დავიჯერო, რომ ვეღარასოდეს ჩავეხუტები და ვეღარასოდეს გავიგონებ მის ხმას. მადლობა მშობლების გადარჩენისთვის. გპირდები, რომ არასოდეს დაგივიწყებ. აუცილებლად შევხდებით. იძინე მეგობარო. უკრაინა გაიმარჯვებს! რადგან მის უკან შენსავით არაჩვეულებრივი ადამიანები დგანან“, – წერს მომღერალი ინსტაგრამზე.

ჯერჯერობით უცნობია, სად და რა ვითარებაში დაიღუპა კარიმ გულამოვი.

6 ივლისს დონეცკის ოლქში საბრძოლო დავალების შესრულებისას რეალითი შოუს წამყვანი ალექსანდ სტრიკალი დაიღუპა.

მთავარი ფოტო: კარიმ გულამოვი/ფოტო: Instagram

„უკრაინა არ არის კორეა“, –  ასე გამოეხმაურა უკრაინის პრეზიდენტის მრჩეველი, მიხაილო პოდოლიაკი ნატოს ყოფილი მთავარსარდლის, ჯეიმს სტავრიდისის ინტერვიუს, რომლის პროგნოზითაც, რუსეთის ომს უკრაინაში კორეის ომის დასასრული ექნება და გაყინულ კონფლიქტად ოთხიდან ექვს თვემდე შუალედში იქცევა.

„უკრაინა არ არის კორეა, რუსეთი არ არის კორეის სახალხო დემოკრატიული რესპუბლიკა [ჩრდილოეთ კორეა]. განსხვავებულია კონტექსტი, განსხვავებულია მასშტაბები. ნებისმიერი „გაყინული კონფლიქტი“ ნიშნავს, რომ რამდენიმე წელში დაბრუნდება ომი – კარგად მომზადებული და უფრო სისხლიანი. ერთადერთი გზა ომის დასასრულებლად და ევროპაში უსაფრთხოების დასაბრუნებლად, რუსეთის ფედერაციის დამარცხება და ტერიტორიების გათავისუფლებაა“, – წერს მიხაილო პოდოლიაკი და თან „ინსაიდერის“ მიერ მომზადებული სტატიის სათაურის ფოტოს ურთავს.

როგორც გამოცემა „ინსაიდერი“ წერს, ნატოს ყოფილმა მთავარსარდალმა, გადამდგარმა ადმირალმა, ჯეიმს სტავრიდისმა, 16 ივლისს WABC 770 AM -ისთან რადიოინტერვიუში რუსეთის ომი უკრაინაში კორეის ომს შეადარა და ივარაუდა, რომ ის დაახლოებით 4-6 თვეში გაყინულ კონფლიქტად იქცევა.

ინტერვიუში მან ხაზი გაუსვა, რომ უკიდურესად ცალსახაა, ომში ორივე მხარე გაიჭედა.

უკრაინელები ძალიან ძლიერ ბრძოლას აწარმოებენ. პუტინის საომარი გეგმები განსაკუთრებით ეფექტური არ აღმოჩნდა. მან, რაც ომის დაწყებამდე ჰქონდა, დამატებით მცირე ტერიტორია მოიპოვა. ვხედავ, ეს კორეის ომის დასასრულისკენ მიდის, რაც ნიშნავს დაზავებას, მილიტარიზებულ ზონას ორ მხარეს შორის, მუდმივ მტრობას, ერთგვარ გაყინულ კონფლიქტს. ამის ნახვას ოთხიდან ექვს თვემდე პერიოდში უნდა ველოდეთ. არც ერთ მხარეს არ შეუძლია ამაზე უფრო მეტად გაძლება“, – აღნიშნა სტავრიდისმა.

კორეის ომი ჩრდილოეთ და სამხრეთ კორეას შორის 1950-1953 წლებში მიმდინარეობდა. მაშინდელი საბჭოთა კავშირი მხარს უჭერდა ჩრდილოეთ კორეას, ხოლო სამხრეთ კორეას ეხმარებოდა ამერიკის შეერთებული შტატები. 1953 წლის ივლისში ორ ქვეყანას შორის კონფლიქტი შეწყდა ზავით, რომელმაც შექმნა დემილიტარიზებული ზონა.

თუმცა იმის გამო, რომ მომდევნო წლებში ოფიციალური სამშვიდობო ხელშეკრულება არ გაფორმებულა, ორი ქვეყანა ტექნიკურად კვლავ ომში რჩება.

უკრაინაში, რუსეთის მიერ ოკუპირებულ ქალაქ მარიუპოლში, ბიჭი უკრაინის დროშით გავიდა რუსეთის მიერ დაბომბილ დრამატულ თეატრთან.

ამის შესახებ მარიუპოლის საკრებულო წერს ტელეგრამზე და ფოტოს აქვეყნებს.

„ოკუპირებულიც კი, მარიუპოლი არ ნებდება. ახალგაზრდა უკრაინის დროშით დაბომბილი დრამატული თეატრის მახლობლად მოედანზე გავიდა. ამის გაკეთება ნამდვილი გამბედაობაა, როცა უკრაინული ენისთვისაც კი შეიძლება „სარდაფში“ ჩაგაგდონ.

ათიათასობით ადამიანი კვლავ ვერ ტოვებს ქალაქს. მაგრამ ისინი ელოდებიან და ოცნებობენ, რომ მალე მარიუპოლი ისევ უკრაინული გახდება“ – წერს მარიუპოლის საკრებულო.

• რა ხდება მარიუპოლში

დიდი ბრიტანეთის დაზვერვის ინფორმაციით, კრემლი უკრაინის ომში აქტიურად იყენებს კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერს“. დაჯგუფება რუსეთისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი დასაყრდენი გახდა ლუგანსკის ოლქისთვის ბრძოლებში, მათ შორის, პოპასნაიასა და ლისიჩანსკის დაკავების ოპერაციებში.

დაზვერვის 18 ივლისის რელიზის თანახმად, „ვაგნერს“ ამ ბრძოლებში სერიოზული დანაკარგი აქვს.

„რუსეთმა კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერი“ გამოიყენა, რათა გაეძლიერებინა ფრონტის წინა ხაზი, შეევსო პირადი შემადგენლობის ნაკლებობით გამოწვეული დეფიციტი და ამავე დროს, შეემცირებინა საკუთარი დანაკარგები,“ – წერს დიდი ბრიტანეთის დაზვერვა.

უწყება მიუთითებს, რომ უკრაინაში ომის პარალელურად, „ვაგნერმა“ სტანდარტები დაწია და საკუთარ რიგებში მებრძოლების მიღება გაამარტივა – კომპანია ქირაობს ყოფილ პატიმრებს, წარსულში შავ სიაში მყოფ სამხედროებს და ამავე დროს, „ახალწვეულებს“ აღარც ძველებურად წვრთნის.

დაზვერვის ვარაუდით, ეს ფაქტორი გავლენას მოახდენს დაჯგუფების საბრძოლო ეფექტიანობაზე და მის, როგორც რუსული ჯარის დასაყრდენის, მნიშვნელობასაც შეამცირებს.

„ცოტა ხნის წინ „ვაგნერის“ ხელმძღვანელმა, ევგენი პრიგოჟინმა, რუსეთის ფედერაციის გმირის წოდება მიიღო. იმ ფონზე, როდესაც არაერთი მაღალჩინოსანი სამხედრო მეთაური შეიცვალა, ამ ფაქტმა, შესაძლოა, გააღრმაოს უკმაყოფილება სამხედროებსა და „ვაგნერს“ შორის და უარყოფითი ზეგავლენა მოახდინოს რუსული ჯარის საბრძოლო განწყობაზე,“ – აღნიშნავს უწყება.

გაერთიანებული სამეფოს თავდაცვა ბოლო პერიოდში არაერთხელ მიუთითებდა რუსეთის არმიაში კადრების ნაკლებობაზე და ვარაუდობდა, რომ ამან, შესაძლოა, რუსეთის თავდაცვა აიძულოს, სამხედროთა არატრადიციული დაკომპლექტების მეთოდს მიმართოს.

„ეს გულისხმობს პირადი შემადგენლობის გამოყვანას რუსეთის ციხეებიდან კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერისთვის“, – წერდა უწყება 12 ივლისის რელიზში.

სამხედრო დაჯგუფება „ვაგნერი“, რომელიც დაქირავებული სამხედროებისგან შედგება, უკრაინაში ჯერ კიდევ 2014 წელს გამოჩნდა, როდესაც ის პრორუს სეპარატისტებს ეხმარებოდა.

დაჯგუფება 2015 წლიდან მონაწილეობს სირიის ომში. აქტიურობდნენ მოზამბიკში, სუდანსა და ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაშიც. 2021 წელს მომზადებულ ჟურნალისტურ გამოძიებაში BBC-ი აღნიშნავდა, რომ დაჯგუფება ლიბიაში სამხედრო დანაშაულებთან და რუსეთის არმიასთანაა დაკავშირებული. BBC-ის მიხედვით, „ვაგნერი“ ლიბიაში 2019 წელს გამოჩნდა და 2019-2020 წლებში იქ მისი 1 000-მდე წევრი იბრძოდა.

BBC-ის ინფორმაციით, ეს დაჯგუფება ოფიციალურად არ არსებობს, თუმცა 2014 წლამდე დაახლოებით 10 ათას ადამიანს მაინც ჰქონდა ერთჯერადი კონტრაქტი „ვაგნერთან“.

ჯერ კიდევ 2018 წელს სააგენტო Reuters-ის ჟურნალისტური გამოძიებით ცნობილი გახდა, რომ რუსეთი სირიაში თავისი დაქირავებული მებრძოლების გადასაყვანად საქართველოს საჰაერო სივრცესაც იყენებდა. როსტოვიდან მიმავალი თვითმფრინავი სირიაში ოთხი ქვეყნის: საქართველოს, სომხეთის, ირანისა და ერაყის საჰაერო სივრცეების გავლით ხვდებოდა.

მთავარი ფოტო: pravda.com.ua

„ხერსონი უბრძოლველად ჩააბარეს“ – ასეთ აზრს შეიძლება წააწყდეთ სოციალურ ქსელებში. ომის მეხუთე თვესაც კი, ცოტამ თუ იცის ხერსონისთვის ბრძოლების შესახებ.

უკრაინას ჰყავს რამდენიმე გმირი, რომლებმაც ეს ყველაზე მაღალი ჯილდო სწორედ რუსეთის შეჭრის პირველივე დღეებში, ხერსონისთვის ბრძოლებში მიიღეს. მათ შორის ერთ-ერთი დმიტრო დოზირჩია, 59-ე ცალკეული მოტორიზებული ქვეითი ბრიგადის სატანკო ასეულის მეთაური.

24 თებერვალს დმიტრო 33 ტანკისტთან ერთად ხერსონთან მტრის დესანტს დახვდა. მისმა ასეულმა რუსები დაამარცხა და ალყიდან მთელი ბრიგადა გამოიყვანა. დმიტრომ ამისთვის „ოქროს ვარსკვლავი“ მიიღო.

ის ახლა 24 თებერვლის ბრძოლებს იხსენებს.

_________

თებერვალში ნიკოლაევის ოლქში პოლიგონზე ვიყავით. უკვე 19 თებერვალს, სასწრაფოდ ხერსონის ოლქში გადაგვიყვანეს. მზადებაც დაიწყო: ვაწყობდით საბრძოლო კომპლექტებს, საწვავს ვავსებდით, ტანკებს ვამზადებდით.

მეორე დღეს ჩემი ასეული ლაზურნიში გადაიყვანეს (კურორტი შავი ზღვის სანაპიროზე). ოდესღაც, ბავშვობაში, ვისვენებდი იქ, ახლა კი ჩვენი ამოცანა იყო მტრის დესანტი არ შემოგვეშვა.

ბოლომდე არ მჯეროდა, რომ რუსეთი სრულმასშტაბიან ომს დაიწყებდა. მაინც ვფიქრობდი, რომ ალბათ, ისევ დონბასში დაიძაბებოდა ვითარება.

დილის 5 საათი იქნებოდა, გადმოგვცეს, რომ გაურკვეველი მფრინავი ობიექტები გამოჩნდნენ. მალე აფეთქების ხმაც გავიგონეთ: ჩვენგან არც ისე შორს, სამხედრო ნაწილს დაარტყეს. ეგრევე გავაღვიძე პირადი შემადგენლობა, ტანკებში ჩავსხედით და ბრძანებას დაველოდეთ.

იმ მომენტში ჯერ კიდევ არ ვიცოდით, რომ რუსეთი შემოიჭრა. ჩვენი ძირითადი დანაყოფებისგან შორს ვიყავით – ასე 70 კილომეტრში, არც ინტერნეტი იყო, მობილურიც ძლივს იჭერდა.

მივიღეთ ბრძანება, რომ ნოვა კახოვკისკენ დავძრულიყავით.

ჩემი მეთაურები შევკრიბე, ავიხსენი, რომ ეს სწავლებები აღარ იყო და ვუბრძანე, პირადი შემადგენლობაც გაეფრთხილებინათ. იმ დროს ჩემს ასეულში საკმაოდ ბევრი ადამიანს არ ჰქონდა საბრძოლო გამოცდილება. მხოლოდ სამი მებრძოლი მონაწილეობდა 2014-2015 წლების სამხედრო მოქმდებებში, დანარჩენები ძირითადად ახალგაზრდები იყვნენ – 20-35 წლის.

ცოტა ხანში კი ჩვენს ტანკებს მტრის ავიაციამ გადაუფრინა, ვერტმფრენებმა – ხუთი მათგანი KA-52 იყო (ამ ვერტმფრენებს ჯავშანტექნიკის განადგურება შეუძლიათ) და მათ გარდა კიდევ 10-15 სადესანტო ვერტმფრენი. გადავწყვიტე, ცეცხლი არ გაგვეხსნა, რათა პროვოცირება არ მოგვეხდინა და ჩემი კოლონა ხშირ ტყეში შევიყვანე. ვერტმფრენები ხერსონის მიმართულებით წავიდნენ.

ნოვა კახოვკამდე 20 კილომეტრში ვიყავით, როდესაც მეთაურმა შემატყობინა, რომ მეტრს უკვე დაეკავებინა დასახლებული პუნქტი, დაეკავებინა ხიდი, შესასვლელი ჩაეკეტა და ჩვენს ძალებს არ უშვებდა.

მივიღე ბრძანება, ხერსონამდე მიმეღწია, გამენადგურებინა მოწინააღმდეგე, გამეთავისუფლებინა ხიდი და ჩვენი ჯარებისთვის ალყიდან გამოსვლის საშუალება მიმეცა.

ანტონოვსკის ხიდამდე კიდევ ერთი ხიდია, მდინარე კონკაზე. ამ ხიდზე უამრავი ხალხი იყო – სამხედროებიც და მოქალაქეებიც.

ჩემი ტანკი პირველი მიდიოდა. ხიდზე ავედით. უკვე ნახევარი გზა გავლილი გვქონდა, როდესაც უცებ რაღაც მოფრინდა. ყურები დარტყმის ხმამ დამიგუბა. ცეცხლის ყველა გაელვების წერტილს მიზანში ვიღებდით, ვხედავდით, საიდანაც გვესროდნენ.

ყველაზე რთული ალბათ პირველი დარტყმები იყო.

ხიდის ქვეშ ნაღმსატყორცნი ავაფეთქეთ. იქ რუსებს უკვე გაეშალათ რადიოსადგური. ასე 30-40 ადამიანი კი ხიდზე იყო ტანკსაწინააღმდეგო საშუალებებით – RPG 7-ებით გველოდნენ.

ხიდი გავათავისუფლეთ. პოზიციები დავიკავეთ.

შემდეგი დავალება მივიღეთ – გაგვეთავისუფლებინა ანტონოვსკის ხიდი, რომელიც ჩვენგან 2 კილომეტრში მდებარეობდა.

ხიდის მარცხნივ გზა ხერსონში მიდის, მარჯვნივ კი დასახლება ანტონოვკის დანარჩენი ტერიტორიაა. ორივე მხრიდან ერთდროულად დაგვიწყეს სროლა. ჩვენ ხიდზე მივდიოდით, მოწინააღმდეგე კი უფრო დაბლა იყო, ამიტომ დახრის კუთხე ბოლომდე არ გვყოფნიდა, რომ ლულა დაგვეწია და სამიზნე გაგვენადგურებინა.

მაგრამ ეს მეორე ხიდიც გავიარეთ.

ის პირველი დღე ყველაზე კარგად მახსოვს. შემდეგი დღეები 26-27-28 თებერვალი ნაკლებად, იმ 24-ს კი თითქმის ყოველდღე ხელახლა ვხედავ.

ახლა ძალიან მინდა ჩემი ტანკით ხერსონში შევიდე, ის მარშრუტი გავიარო, რომელიც პირველ დღეს გავიარე.

ადამიანებს კი ვეტყოდი, რომ დაგველოდონ. ჩვენ აუცილებლად დავბრუნდებით.

_______________________

წყარო: Hromadske.ua

მთავარი ფოტო: დმიტრო დოზირჩი/ფოტო: hromadske.ua

„აზოველი“ დენის პისკუნი, მეტსახელად „კომბატი“, რუსეთის ტყვეობიდან ივნისის ბოლოს დაბრუნდა. 25 წლის მებრძოლი მარიუპოლში მიღებულ ჭრილობებს ჯერ კიდევ მკურნალობს. დენისი იხსენებს ქალაქის ბრძოლებს, “აზოვსტალის” ჰოსპიტალს, გმირობის მაგალითებს, ტყვეობას და მეგობრებს, რომლებიც დონეცკში დატოვა.

„აზოვსტალში“

„კომბატი“ 26 მარტს, ქალაქის ბრძოლების დროს დაიჭრა.

„ორნი ვიყავით. ასე 30-40 მეტრიდან გვესროდნენ. სადარბაზოში შევრბოდით, როდესაც პირველი ტყვია მუხლში მომხვდა და ეგრევე წავიქეცი. მერე კიდევ სამი ტყვია მომხვდა, თუმცა გამიმართლა, მთლად კარგი მსროლელები ვერ იყვნენ, თან დანი (თანამებრძოლი) არ შეშინდა, სადარბაზოდან გამობრუნდა და შემათრია“, – იხსენებს „კომბატი“.

დაჭრილი დენისი „აზოვსტალის“ ჰოსპიტალში გადაიყვანეს. ევაკუაციის სიაშიც მოხვდა, თუმცა როგორც იხსენებს, მის შემდეგ ისე მძიმედ დაჭრილები შეიყვანეს, რომ მათი ევაკუაცია უფრო მნიშვნელოვანი იყო.

„ექიმი მოვიდა და მკითხა, „როგორ ხარ, გაუძლებ?“, მეთქი, რა კითხვა უნდა, რა თქმა უნდა გავუძლებ“.

„აზოვსტალის“ ჰოსპიტალში თავიდან საკვებიც იყო და მედიკამენტებიც, შემდეგ აღარც ერთი იყო და აღარც მეორე, დაჭრილები კი ლამის ერთმანეთზე იწვნენ.

იხსენებს, რომ როდესაც ერთ-ერთი დაბომბვისას საოპერაციო დაზიანდა და ის მთავარ „დარბაზში“ გადაიტანეს, ექიმს ნებართვა სთხოვა, ოპერაციებისთვის ეყურებინა. ტელეფონში იწერდა და ინიშნავდა, სწავლობდა, რამდენ ხანს უნდა გაეჩერებინა ტურნიკეტი, როგორ კეთდებოდა კიდურების ამპუტაცია, როგორ უნდა გაეჭრა ძვალი სწორად.

„ყველაზე საშიში მენჯისა და მუცლის ჭრილობა იყო“, – იხსენებს „კომბატი“. – „მხოლოდ ერთი ადამიანი გადარჩა, ვინც მუცელში იყო დაჭრილი“.

„მზად იყავი, რომ შეიძლება მოვკვდე“

კითხვაზე, რის ეშინოდა ყველაზე მეტად, დენისს ვრცელი პასუხი აქვს:

„თავიდანვე ვიცოდი, რომ ალყა იქნებოდა. შეიძლება, ყველა ვერ ხვდებოდა ამას და იმედი ჰქონდათ, რომ დახმარება მოვიდოდა, მაგრამ სამხედრო გამოცდილების მქონე ადამიანი, რომელმაც იცოდა, როგორი იყო განლაგება ფრონტზე, ხვდებოდა, რომ ვერანაირი ბრიგადა, ვერანაირი ძალები ვერ მოაღწევდნენ ჩვენამდე.

5-10 მარტიდან ვიცოდით, რომ ვერანაირი დებლოკადა ვერ იქნებოდა და რომ „აზოვსტალი“ ეს იყო ბილეთი ერთი მიმართულებით.

არა, როცა დავიჭერი, როცა მესროდნენ, მაშინ არ მეშინოდა. ეს ბრძოლაა ადრენალინია და თითქოს ყველაფერი ასე უნდა იყოს.

მაგრამ ნანგრევებში სიკვდილს რომ წარმოვიდგენდი…

ერთია მოკვდე ბრძოლაში და მეორეა მოკვდე ნანგრევებში, ან ღუმელი დაგეცეს, ან რამე, ასე სიკვდილი არ მინდოდა.

ბოლოს, როდესაც შტურმი დაიწყო, გვესმოდა, რომ ეს ბოლო ბრძოლა იქნებოდა. თავიდან ვფიქრობდი, რომ ავიაციით გაგვანადგურებდნენ, მაგრამ უკვე შტურმისას, ვხვდებოდით, რომ სხვაგვარად იქნებოდა. ამ დროს ჯერ კიდევ არ იყო ჩაბარების ბრძანება და როდესაც ერთმანეთში ვლაპარაკობდით, ვამბობდით, რომ რა იარაღიც გვქონდა, იმით ვიბრძოლებდით. ვიბრძოლებდით, როგორც შევძლებდით, ისე. შევთანხმდით, რომ როგორ ბრძანებასაც მივიღებდით, ისე ვიმოქმედებდით.

ასე მქონდა წარმოდგენილი, რომ მოვიდოდნენ, შემოყრიდნენ ხელყუმბარებს და მერე როგორც გამოვიდოდა…. შემოვიდოდნენ და ჩაგვცხრილავდნენ, ან ჩვენ ჩავცხრილავდით… როგორც იქნებოდა. ტყვიით სიკვდილის იმედი მქონდა.

სიმართლე გითხრათ, ეს ომი რომ დაიწყო, მაშინვე ვფიქრობდი, რომ შეიძლებოდა ვერ გადავრჩენილიყავი. მესმოდა, რომ მოგვიწევდა სასტიკი ბრძოლა და გადარჩენის შანსიც იქნებოდა მცირე. ამას ჩვეულებრივად ვუყურებ. მე სამხედრო ვარ, ჩემთვის ბრძოლის ველზე სიკვდილი ნორმალურია. ეგრევე ცოლს დავურეკე და ვუთხარი, „იყავი მზად, რომ მე შეიძლება მოვკვდე“.

ყველანაირი სცენარისთვის მზად ვიყავით – ტყვეობისთვისაც და ბრძოლისთვისაც – როგორიც ბრძანება იქნებოდა.

თავისუფლება თანამშრომლობის სანაცვლოდ

დენისი „აზოვსტალიდან“ 17 მაისს გამოვიდა. მისი მდგომარეობა საშუალო სიმძიმის იყო. ეგრევე ნოვოაზოვსკის საავადმყოფოში წაიყვანეს.

„უკვე სასწრაფოს მანქანაში დაიწყო – „როგორ არ გრცხვენიათ, ნაცისტებო? რატომ დაანგრიეთ მარიუპოლი?“, – იხსენებს დენისი. თუმცა მთავარი დაკითხვები ჯერ კიდევ წინ იყო, ჯერ ჰოსპიტალში, შემდეგ კი დონეცკში, სადაც ნოვოაზოვსკიდან გადაიყვანეს.

გაჩხრიკეს, ტელეფონები ჩამოართვეს, ტატუები შეუმოწმეს, ქამრები და თასმები მოხსნეს.

დაკითხვაზე მიდიოდნენ დონეცკის ე.წ. რესპუბლიკის სამართალდამცველებიც, რუსებიც, ფეესბედან, უშიშროებიდან, საგამოძიებო სამსახურიდან.

„გვეკითხებოდნენ „რედისთან“ (დენის პროკოპენკო, „აზოვის“ მეთაური) დამოკიდებულებაზე. რას ფიქრობთ, ალყაში რომ დაგტოვათო. ძალიან ცდილობდნენ, „რედისზე“ რაიმე მისი საწინააღმდეგო ინფორმაცია გამოეძალათ. უნდოდათ, მეთქვა, რომ მე მარიუპოლში დარჩენა არ მინდოდა და მან მაიძულა, მაგრამ ეს არ მითქვამს, არ გამოუვიდათ. მერე შემოთავაზება დაიწყეს, მპირდებოდნენ, რომ თანამშრომლობის სანაცვლოდ მომცემდნენ დონეცკის რესპუბლიკის პასპორტს, ახალ ვინაობას, თავისუფლად ვიცხოვრებდი მარიუპოლში. თუ არ ვითანამშრომლებდით, გვეუბნებოდნენ, რომ როგორც ტერორისტული ორგანიზაციის წევრებს, ყველას სიკვდილით დასჯა გველოდა.

შემოთავაზებაზე უარი ვთქვი. მეთქი, იქნება განაჩენი – დაე, იყოს. დაგვხვრეტთ? – დაე, დაგვხვრიტეთ. ყველა ასე ეუბნებოდა“.

„მათ შესახებ ყველამ უნდა იცოდეს“

„აზოვსტალის“ შემდეგ ალბათ თვეზე მეტი შიმშილის გრძნობა აწუხებდა, მასაც და მის თანამებრძოლებსაც, რომლებთან ერთადაც პალატაში იწვა – „აკველსა“ და „სნოუს“. და რადგანაც პალატაში სიარულის უფლება არ ჰქონდათ და ძირითადად იწვნენ, სხვა უამრავ რამესთან ერთად, იმაზეც ოცნებობდნენ, რომ როდესაც შინ დაბრუნდებოდნენ, შეიკეტებოდნენ ერთ პალატაში სადმე და იქ გამოიძახებდნენ ყველაზე გემრიელ საჭმელს.

„სნოუს“ უნდოდა სუში და პიცა, სიგარეტი და ბეილისი. „აკველს“ უნდოდა კიბორჩხალა და ტორტი. და სამივე ვიძახებდით KFC-ს. მერე დავაყოლებდით ყავას აივანზე… მაგრამ ბიჭები იქ დარჩნენ. ყველას დიდი მადლობა, რომ გამცვალეს და დამაბრუნეს, მაგრამ ბიჭების გარეშე აქ ყოფნა ძნელია,“ – ამბობს დენისი და იხსენებს, რომ როდესაც გაცვლაზე მისი გვარი ამოიკითხეს, როგორ სთხოვა ვიღაც დონეცკის „რესპუბლიკის“ კაცს, რომელიც სხვებზე ნორმალური ჩანდა, რომ იქნებ მის ნაცვლად „სნოუ“ გაეცვალათ.

„მე მარიუპოლელი ვარ, იქ აღარაფერი დამრჩა. „სნოუ“ ზაპოროჟიელია, აქ გოგო ჰყავს. ერთად ვიწექით ბუნკერში, ერთად ვიწექით პალატაში, ის უნდა გამოსულიყო და არა მე,“ – დენისი აღფრთოვანებით ჰყვება „აკველის“ სიმამაცეზეც.

„აკველს“ „აზოვსტალში“ მთელი ეს დრო თურმე მენჯის მოტეხილობით გაუტარებია, არავინ იცოდა ამის შესახებ, ის კი მტკივანი ფეხით საბრძოლო პოზიციებზე დაბრუნებას ცდილობდა.

„ქარხანაში ერთი ჭრილობით შემოიყვანეს, მერე დაბომბვისას ბუნკერის კარი დაეცა და თურმე მენჯი მოიტეხა. დონეცკში, რენტგენი რომ გაადაუღეს, მაშინ გავიგეთ ეს ამბავი,“ – იხსენებს „კომბატი“ და იქვე იხსენებს გმირობის მაგალითებს, რომლების შესახებაც, მისი აზრით ყველამ უნდა იცოდეს.

„ჰოსპიტლის სამზარეულო რომ დაიბომბა, საჭმელი დაჭრილებისთვის ეროვნული გვარდიის წევრებს მოჰქონდათ. ასე 500 მეტრის მანძილი უნდა გამოევლოთ ჩვენამდე, მაგრამ ამ გზას ხან ერთ საათს უნდებოდნენ დაბომბვების გამო. ბოლოს მოდიოდნენ ქანცგაწყვეტილები, გამურულები და მოჰქონდათ საჭმელი. ყოველ მოსვლაზე ტაშს ვუკრავდით, რადგან ეს გმირობა იყო, რასაც ისინი აკეთებდნენ.

კიდევ, იყო ერთი „ქიმიკოსი“, არა „აზოველი“, არამედ მოხალისე. თვითონ მძღოლი იყო, დაჭრილების გადაყვანაში გვეხმარებოდა, მისი შვილი, მინიკი კი „აზოვში“ იყო. ერთ დღესაც მინიკი დაიჭრა, ვერტმფრენით უნდა გაეყვანათ მარიუპოლიდან და ვერტმფრენი ჩამოაგდეს. მახსოვს, ჩემ გვერდით იწვა „ქიმიკოსი“, დაღუპული შვილის ფოტოს უყურებდა, მერე საძილე ტომარაში ჩაძვრა და მთელი დღე ტიროდა. მეორე დღეს ამოვიდა ამ ტომრიდან და თავისი საქმე გააგრძელა – სხვა დაჭრილების დახმარება. გმირობაა ესეც. ახლა ოლენოვკაშია, ტყვეობაში“.

დენისს ერთი სული აქვს, როდის შეძლებს, რომ თავის საქმეს დაუბრუნდეს, სხვა თუ ვერაფერი, იარაღს მაინც გავწმენდო, ამბობს და ერთი სული აქვს, ტყვეობაში დარჩენილი თანამებრძოლები დაბრუნდნენ.

და თუ დაბრუნდებიან, როდის – ამაზე პასუხი არ აქვს, მაგრამ იმედი აქვს, რომ ისინიც დაბრუნდებიან.

წყარო: AZOV media

დიდი ბრიტანეთის დაზვერვის შეფასებით, რუსეთის არმიის შეტევითი ოპერაციების შესაძლებლობები და მასშტაბი შეზღუდულია. რუსეთი კვლავაც ფოკუსირებულია სივერსკსა და ბახმუტზე, და ეს იმ ფონზე, როდესაც რამდენიმე დღის წინ რუსეთი აცხადებდა, რომ სივერსკის გარეუბნები დაიკავა.

„რუსეთს მანამდეც გაუკეთებია ნაჩქარევი და ყალბი განცხადებები ბრძოლაში მიღწეულ წარმატებებზე. ეს, სავარაუდოდ, გათვლილია შიდა აუდიტორიაზე და მიზნად ისახავს ჯარში საბრძოლო განწყობის ამაღლებას,“ – წერს უწყება 16 ივლისის რელიზში.

დაზვერვის ცნობით, უკრაინის თავდაცვა წარმატებულად იგერიებს რუსეთის შეტევებს.

„ლისიჩანსკის დატოვების შემდეგ, უკრაინის თავდაცვის ხაზი დამოკლდა და გასწორდა, რამაც ხელი შეუწყო ძალების კონცენტრაციას და საშუალება მისცა უკრაინის ძალებს ეწარმოებინათ ბრძოლები რუსეთის შემცირებული შეტევების საპასუხოდ. ამ ფაქტორმა ასევე დიდი გავლენა იქონია რუსეთის იმპულსის შესუსტებაზე“, – წერს დაზვერვა.

გუშინდელ რელიზში უწყება აღნიშნავდა, რომ სივერსკის დაკავებით რუსეთი ცდილობს, გაიხსნას გზა სლოვიანსკისა და კრამატორსკისკენ.

მთავარი ფოტო: EPA-EFE/SERGEI ILNITSKY

რატომ უკრაინაში უკრაინისთვის, როგორ დაიწყო რუსეთთან ბრძოლა ჯერ კიდევ 14 წლისამ, რა სჭირდება დღეს ყველაზე მეტად უკრაინას და რატომ წყდება საქართველოს ბედი უკრაინის ომში – „ქართული ლეგიონის“ მეთაურმა მამუკა მამულაშვილმა უკრაინულ გამოცემა „უკრაინსკა პრავდას“ ვრცელი ინტერვიუ მისცა:

__

ჩვენ რუსეთის ლოგისტიკასა და სამეთაურო ცენტრებს ვანადგურებთ, კარგად ვართმევთ თავს ჩვენზე დაკისრებულ ამოცანებს. ეს, რასაკვირველია, არ მოსწონთ.

ამ 8 წლის განმავლობაში რუსებმა „ქართული ლეგიონის“ წინააღმდეგ არაერთი პროპაგანდისტული ფილმი მოამზადეს, ყოველდღიურად ცდილობენ ჩვენს დისკრედიტაციას. პროპაგანდა ბოლო დღეებში განსაკუთრებით გაძლიერდა. იუწყებიან, რომ „ქართული ლეგიონის“ ნაწილი გაანადგურეს, რაც სიცრუეა.

ინტერვიუ მივეცი რუსულ არხს, რომელიც ცოტა არ იყოს, რუსულად მოიქცა, მოჭრეს ჩემი ნათქვამი, როდესაც მე ვამბობდი, რომ ჩვენ არ ვიყვანთ ტყვეებს, არამედ გადავცეთ იმ სამსახურებს, რომლებიც ამით არიან დაკავებულნი. მერე რაღაც ვიდეო ნახეს, რომელშიც ვიღაც ვიღაცას კლავს და აი, „ქართული ლეგიონი“ ხოცავს რუს ტყვეებს. ატრიალებენ და ყოველდღე მუშაობენ ჩვენ წინააღმდეგ. საქმეებიც აქვთ აღძრული, ჩემზეც, ბევრი მუხლია, ტერორიზმი, რუსი სამხედროების მკვლელობა…. შეუძლიათ, კიდევ რამდენიც უნდათ, იმდენი აღძრან.

ჩვენ უკვე ბევრი რუსი ტერორისტი გავანადგურეთ უკრაინაში და ამას მომავალშიც გავაგრძელებთ.

რუსეთის ტაქტიკა

კიევის ოლქის დეოკუპაციის მერე უმძიმესი სურათი დაგვხვდა. ჩვენი წარმოდგენით, ჩვენ მშვიდობიან მოსახლეობას ვიცავთ და როდესაც იქ მოკლული ბავშვები და გაუპატიურებული ქალები დაგხვდა, ამან ძალიან მძიმე გავლენა მოახდინა ჩვენზე. ჩვენ ბევრი რამ გვინახავს ომში და შეიძლება აღარაფერი გვაკვირვებს, მაგრამ ამ სურათმა ძალიან იმოქმედა ბიჭებზე – ეს ხალხი ვერ დავიცავით.

ეს რუსეთის სტრატეგიაა, რომ, პირველ რიგში, მშვიდობიანი მოსახლეობა გაანადგუროს. დიდად არ უნდათ სამხედროებთან პირისპირ შეხვედრა, ამას ყოველთვის თავს არიდებენ, სამაგიეროდ ბავშვებისა და ქალების მკვლელობა შეუძლიათ.

ჩვენ უფრო მაღალი წარმოდგენა გვქონდა რუსულ ჯარზე, ვიდრე ამ ომის დროს გამოჩნდა. ეს არის ძალიან დიდი, მაგრამ მოუმზადებელი ჯარი და არაფრით ჯობია, მაგალითად, სომალის ან რომელიმე ისეთი ქვეყნის არმიას, რომელიც თავდაცვას დიდად ყურადღებას არ აქცევს. მადლობა ღმერთს, რომ კორუფცია ყვავის რუსულ არმიაში. ეს ჩვენ ძალიან გვეხმარება.

არ მიყვარს, როდესაც მტერს სწორად ვერ აფასებ, მაგრამ ფაქტია, ისინი მზად არ იყვნენ იმისთვის, რაც შეიძლებოდა უკრაინაში დახვედროდათ.

მათგან განსხვავებით, ნაკლები რიცხოვნობის მიუხედავად, უკრაინის არმია მზად იყო ასეთი ომისთვის. უკრაინული არმია ვითარდებოდა 2014 წლიდან. მან ომის წარმოების თავისი სტანდარტი შექმნა – არა ამერიკული ან NATO-ს სტანდარტი, არამედ საკუთარი და დღეს ყველა ხედავს, რომ უკრაინამ რევოლუცია მოახდინა.

ომის ბედი

ვფიქრობ, რუსეთმა სრულმასშტაბიანი ომი ჯერ კიდევ 2014 წელს დაიწყო და ახლა ბალისტიკური რაკეტები და ავიაცია ჩართო საქმეში.

ომის ბედი ახლა იმ შეიარაღების მიღებაზეა დამოკიდებული, რომელსაც შეუძლია საბრძოლო მოქმედებების მიმდინარეობა შეცვალოს, ესაა შორსმოქმედი რეაქტიული არტილერია, ჰაერსაწინააღმდეგო სისტემები, რომლებიც უკრაინის ცას დაიცავს.

დასავლეთისგან უფრო სწრაფ და მკვეთრ ნაბიჯებს ველოდებით, დასავლური ბიუროკრატიის ყოველი დღე უკრაინას ადამიანების სიცოცხლედ უჯდება. ამიტომაც, ყოველთვის, როდესაც დასავლური მედია მეკითხება, რა სჭირდება უკრაინას, მე ვპასუხობ, რომ უკრაინას სჭირდება დროული დახმარება. ყოველდღიურად საარტილერიო თუ სარაკეტო თავდასხმების შედეგად უამრავი მოქალაქე იღუპება. დაგვიანებული დახმარება უკვე დახმარება ვეღარ იქნება.

სულ არ მსიამოვნებს, მაგრამ დაღუპული მოქალაქეებს ვიღებ და მერე ვცდილობ, ეს ვიდეოები ვაჩვენო ყველას, ვისაც გადაწყვეტილების მიღებაზე გავლენის მოხდენა შეუძლია. მაინც მგონია, რომ ეს რაღაც როლს თამაშობს. ისინი ხომ ბრძოლის ველზე ვერ დადგებიან, რათა საკუთარი თვალით ნახონ რა ხდება. ვცდილობ ამის გაკეთებას ჩემი კონტაქტებით, მაგალითად, აშშ-ში მყოფი ჩემი მეგობარი პოლიტიკოსების დახმარებით.

უკრაინა ერთადერთი ქვეყანაა, რომელმაც ყველაზე დიდი ტერორისტული სახელმწიფოს გამოწვევა მიიღო. უკრაინამ საკუთარ თავზე იტვირთა არამხოლოდ საკუთარი თავის, არამედ ყველა ევროპული ქვეყნის, არამხოლოდ საკუთარი დემოკრატიული ღირებულებების, არამედ მთელი დასავლური სამყაროს ღირებულებების დაცვა. დასავლეთს კარგად უნდა ესმოდეს ეს და ისიც, რომ უკრაინა ამისთვის ადამიანების სიცოცხლით იხდის.

საქართველოს ბრძოლა უკრაინაში

დღეს საქართველოს ჰყავს ხელისუფლება, რომელიც ხალხს არ უნდა. პრორუსული ხელისუფლება, რომლის აზრიც სრულიად განსხვავდება ხალხის აზრისგან.

ჩემთვის ძალიან რთულია ამის თქმა, მაგრამ უკრაინამ, ფაქტობრივად, ნიღაბი ჩამოხსნა საქართველოს მთავრობას, რომელიც რუსულ სპეცსამსახურებსა და რუსეთის ხელისუფლებას ემორჩილება.

ის, რომ საქართველო და ქართველი ხალხი მხარს უჭერს უკრაინას, ამის დანახვა მოხალისეთა იმ რაოდენობითაც მარტივად შეიძლება, რომლებიც უკრაინაში ჩამოდიან.

უკრაინაში ომის დასრულების ერთადერთი გზა ყველა ოკუპირებული ტერიტორიის გათავისუფლებაა. ჩვენი 20 პროცენტიც ოკუპირებულია რუსეთის მიერ და საქართველოს ბედიც დღეს მთლიანად იმაზეა დამოკიდებული, როგორ დამთავრდება ომი უკრაინაში.

დღეს უკრაინის გადარჩენა საქართველოს გადარჩენაა. საქართველოს ყველა მოქალაქეს მინდა ესმოდეს, რომ აქ მხოლოდ უკრაინის ბედი კი არ წყდება, წყდება ძალიან ბევრი ქვეყნის და მათ შორის საქართველოს ბედიც; რომ აქ, უკრაინაში, მიდის საქართველოსთვის ბრძოლაც და ისინი ამ ბრძოლას უნდა შეუერთდნენ.

რატომ უკრაინაში უკრაინისთვის

უკრაინაში 2014 წელს ჩამოვედი და „ქართულმა ლეგიონმაც“ სწორედ ამ დროიდან დაიწყო არსებობა. ჩვენთვის პრინციპულად მნიშვნელოვანი იყო, დავხმარებოდით უკრაინას მაშინ, როდესაც ვგრძნობდით, რომ ომი იწყებოდა. ჩამოვედით ქართული არმიის რამდენიმე ოფიცერი, რომლებიც უკრაინელებს, პირველ რიგში, ტრენინგებში ვეხმარებოდით და საბრძოლო მოქმედებებშიც ვმონაწილეობდით.„

უკრაინა არაერთხელ დაუდგა გვერდში საქართველოს. უკრაინა საქართველოს სტრატეგიული პარტნიორია. ის ერთადერთი ქვეყანა იყო, რომელიც საბჭოთა კავშირის დანგრევისა და რუსეთის პირველი აგრესიის შემდეგ, ღიად დაეხმარა საქართველოს, რომელმაც თავისი მოხალისეები გამოგზავნა და ბევრი მათგანი საქართველოს სუვერენიტეტისთვის ბრძოლაში დაიღუპა.

მრავალეროვანი „ქართული ლეგიონი“

2014 წლის აპრილში ლუგანსკში მილიციის ერთ-ერთ ბატალიონს ვწვრთნიდით და მალევე საბრძოლო მოქმედებებში ჩავერთეთ.

„ქართულმა ლეგიონმა“ რიცხობრივად ზრდა ძირითადად 2016 წლიდან დაიწყო, მას შემდეგ, რაც უკრაინის არმიის ნაწილი გახდა. ჩვენ ვიყავით პირველი უცხოური ქვედანაყოფი, რომელიც უკრაინის არმიაში შევიდა. ახლა კი ყველაზე დიდი უცხოური დანაყოფი ვართ.

ლეგიონში 32 ქვეყნიდან არიან მებრძოლები, ყველას არ ჩამოვთვლი. ძირითადად ქართველები არიან, თუმცა არიან ბრიტანელებიც, ამერიკელებიც. ყველას თავისი მოტივაცია აქვს, ინდივიდუალური.

მე ყველა მებრძოლს ვხვდები, როდესაც ისინი ჩამოდიან, მეც მინდა ვიცოდე, რა ამოძრავებთ – პირველ რიგში, იმისთვის, რომ რადიკალური შეხედულებების ხალხი გამოვრიცხოთ – ნაცისტები, რასისტები… ასეთი ხალხი არასდროს ყოფილა ჩვენთვის მისაღები.

ყველაზე დიდი დანაკარგი 24 თებერვლიდან დაიწყო. ბოლოს მიღება შევწყვიტეთ. თანაც ჩვენ კონკრეტული კრიტერიუმებით ვარჩევთ წევრებს – პროფესიონალიზმის მიხედვით, დღემდე საბრძოლო გამოცდილების ხალხს ვიღებთ, ვისაც ომისთვის წინასწარი მომზადება არ სჭირდება.

დასავლეთის ქვეყნებიდან ჩამოსულებს აქვთ ავღანეთის, ერაყის, სხვა მისიების გამოცდილება, ქართველებს კი ძირითადად –  რუსებთან ბრძოლის.

1000-მდე კაცი ვართ ამ დროისთვის, სპეციფიკურ სამუშაოს ასრულებენ ჩვენი ჯგუფები, სხვადასხვა მიმართულებაზე ვართ გადანაწილებული. რუსებს ძალიან უნდათ, რომ სადმე ერთად გაანადგურონ „ქართული ლეგიონი“, რის საშუალებასაც არ მივცემთ – ჩვენი ტაქტიკით ვმუშაობთ და ჯერჯერობით ეს ტაქტიკა კარგად მუშაობს.

2008 წლის ომი

მე ვიტყოდი, რომ 2008 წლამდე ომებმა უფრო დიდი გავლენა მოახდიან ჩემზე. 2008 წლის ომი იყო ძალიან მოკლე, დაიდო სამშვიდობო შეთანხმებები, რომლებსაც რუსეთი დღემდე არ იცავს.

მაგრამ ეს იყო ყოფილი საბჭოთა კავშირის ტერიტორიებზე თანამედროვე ომების დასაწყისი – საბჭოთა კავშირის აღდგენის მცდელობის დასაწყისი.

2008-ში რუსეთი არ დასჯილა, ამიტომაც მის ამბიციებს უფრო ფართო გასაქანი მიეცა.

მაშინ საქართველომ არაერთხელ თქვა, რომ შემდეგი უკრაინა იქნებოდა, რადგან ცხადი იყო, რომ რუსეთი საბჭოთა კავშირის აღდგენას ცდილობდა. საქართველოზე „წაივარჯიშეს“ და ამას უდიდესი მსხვერპლი მოჰყვა. დღესაც უდიდესი მსხვერპლია უკრაინაში, ყოველდღიურად ვკარგავთ მშვიდობიან მოქალაქეებს.

2008 წელს რუსეთმა კიდევ ერთხელ შეგვახსენა, რომ მას ამბიციები აქვს საქართველოსთან დაკავშირებით და ყველა გზით ეცდება, საქართველო თავის სივრცეში შეათრიოს.

14 წლიდან რუსეთის წინააღმდეგ

90-იან წლებში, როდესაც რუსეთი თავს დაესხა საქართველოს, მოვლენები ზუსტად იმავე სცენარით ვითარდებოდა, როგორც შემდეგ უკრაინაში – სეპარატიზმის მხარდაჭერა და ე.წ. ჰიბრიდული ომის დაწყება. ჩემი აზრით, ეს იყო ღია ომი საქართველოს წინააღმდეგ, რომელშიც მაშინ, სამწუხაროდ, საქართველო დამარცხდა.

მამაჩემი სამხედრო გენერალი იყო და ქართულ არმიაში მსახურობდა. ფაქტობრივად, სამხედრო ბაზაზე გავიზარდე და 14 წლისა, შეიძლება ითქვას, რომ უკვე ჯარისკაცი ვიყავი.

საბრძოლო მოქმედებებში წამიყვანა და მათი დაწყებიდან 1 წელში ტყვედ ჩავვარდით. 3 თვე ვიყავი ტყვეობაში. ტყვეობაში გავხდი 15 წლის. ეს იყო ძალიან რთული პერიოდი ჩემს ცხოვრებაში. მაშინ გავაცნობიერე, რომ რუსეთი მტერია და ცხადად მივხვდი, რატომ უნდა მებრძოლა მის წინააღმდეგ. მას მერე ამ ბრძოლაში ვარ.

იყო პერიოდი, როდესაც დიპლომატიის სწავლა დავიწყე პარიზში. ომის ალტერნატივას ვეძებდი მაშინ, ამიტომაც დამაინტერესა დიპლომატიამ, თუმცა ვერ გამომადგა, რადგან დიპლომატიური ენით რუსეთთან ლაპარაკი შეუძლებელია. ჩვენ ეს ვერ შევძელით საქართველოში და ვერ ვახერხებთ ამას უკრაინაში, ასე რომ, დიპლომატია მეორე პლანზე გადავიდა და ისევ ბრძოლა გვიწევს.

თარგმნა: თამარ რუხაძე

მთავარი ფოტო: მამუკა მამულაშვილი