Batumelebi

ლექციაზე ყურადღება გაამახვილეს ინფექციის გადაცემის გზების, მკურნალობის, პრევენციის და კონტროლის საკითხებზე, პერსონალური დამცავი საშუალებებისა და ხელსაწყოების (PPE) სწორად გამოყენების ჩათვლით.

აჭარის ჯანდაცვის სამინსიტროს პრესსამსახურის განცხადებით მსგავსი ლექციის ჩატარება იგეგმება სასწრაფო დახმარების სადგურის ექიმებისათვის, 29 ოქტომბერს კი ბათუმში დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის წარმომადგენლებს ელოდებიან და მათთან გაიმართება შეხვედრა, რომელსაც მედიცინის სფეროს წარმომადგენლები დაესწრებიან.

ჯანდაცვის სამინისტროს განმარტებით, ექიმთა ჯგუფმა ან სხვა დანტერესებულმა პირებმა, რომელთაც სურთ ამ თემაზე ლექციის მოსმენა, აჭარის საზოგადოებრივ ჯანდაცვის ცენტრს უნდა მიმართონ. „ცენტრი მზადაა მათთვის ჩაატაროს დამატებითი ლექცები“ – განმარტავენ სამინისტროში. 

ლექციების ელექტრონულ ვერსია შეგიძლიათ ნახოთ  დაავადებათ კონტროლის და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის ვებგვედზე და ცენტრის ფეისბუქგვერდზე.   

ბათუმის საკრებულოში 800 განცხადებაზე მეტია შესული. როგორც მიწის აღირების კომისიის წევრების შეხვედრაზე ითქვა, განცხადებათა დიდ ნაწილს აქვს ტექნიკური პრობლემები დოკუმენტაციის მოწოდების საკითხში. ამიტომ, კომისია რეკომენდაციით მიმართავს მოქალაქეებს და  ხარვეზების გამოასწორებას სთხოვს. 

 მიწის აღიარების კომისიის წევრები ადგილზე გასვლას და საკითხის ინდივიდუალურ შესწავლას იწყებენ.

კომისიის თავმჯდომარის მოადგილემ ირაკლი მიქელაძემ აღნიშნა, რომ მიწის აღიარების კომისია მუშაობას ნოემბრის ბოლოს   დაასრულებს: „ჩვენ ორი კვირის  განმავლობაში ინტენსიურად ვიმუშავებთ და ყველა მოქალაქის მოთხოვნას ადგილზე შევისწავლით.მომდევნო თვის ბოლომდე კი  დავასრულებთ მიწის რეგისტრაციის პროცესს.  ყველა განაცხადის ადგილზე შესწავლის შემდეგ ჩატარდება მიწის აღიარების კომისიის სხდომა“  – აღნიშნულია ბათუმის საკრებულოს ვებგვერდზე.

მიწის აღიარების კომისია, ახალი შემადგენლობით, ბათუმის საკრებულომ 16 ოქტომბერს  დაამტკიცა. კომისიის თავმჯდომარედ საკრებულოს დეპუტატი ლევან კინწურაშვილი აირჩიეს. კომისიის შემადგენლობაში საკრებულოს კიდევ ორი დეპუტატი, ირაკლი მიქელაძე ფრაქციიდან „ქართული ოცნება“ და ნოდარ დუმბაძე ფრაქციიდან „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ დაამტკიცეს. ქალაქის მერიიდან კომისიის წევრები არიან მამუკა რამიშვილი არქიტექტურის სამსახურიდან, რეზო ხახვა ქონების მმართვის სამსახურიდან და გიორგი რუხაძე ზედამხევდელობის სამსახურიდან. კომისიის შემადგენლობაში შედიან აგრეთვე, აჭარის გარემოს დაცვის სამმართველოდან ანზორ თაფლაძე და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროდან – ზურაბ ჭურკვეიძე.

ბატონო აკაკი, ორი წელი გავიდა, რაც უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი ხართ. შეგიძლიათ დაგვისახელოთ თქვენი ყველაზე მნიშვნელოვანი ინიციატივა, რაც ამ ხნის განმავლობაში დააყენეთ?

ჩემი ინიციატივები არ ყოფილა კანონში ინიცირება, ჯერჯერობით. იმიტომ, რომ ეს ორი წელი იყო დაკვირვება, თუ რა გავიდოდა პარლამენტში. ჯერჯერობით ჩვენი არც ერთი ინიციატივა არ გასულა საქართველოს პარლამენტში.

ეს იყო თქვენთვის შემაფერხებელი ფაქტორი, რომ ინიციატივებზე აღარ გეფიქრათ?

არა,  ეს, უბრალოდ, ჩემთვის არის, დაკვირვების მომენტი, კონკრეტულად რა კანონზე შეიძლება ინიცირება, რომ ინიციატივა ქმედითი გახდეს. ამისთვის უნდა გქონდეს შინაგანი რწმენა და გარანტია, რომ ეს ინიციატივა დაკანონდება. 

რა დასკვნები გამოიტანეთ ამ ორწლიანი დაკვირვებიდან?

ყველაზე დიდი პრობლემა, რაც რეგიონს აქვს, ეს არის ეკომიგრანტების პრობლემა. ჩვენ გვსურდა მათ სტატუსზე მუშაობა, მაგრამ უკვე მუშაობს ამაზე საქართველოს პარლამენტი და ვნახოთ რა შედეგები დაიდება. თითიდან გამოწოვილი ინიციატივები კი არ არის ჩემთვის საინტერესო. 

სხვა აქტივობებიდან, რაც, თქვენი თქმით, არ უკავშირდება კანონმდებლობას, რას გამოყოფთ?

ჩემი, როგორც მაჟორიტარის მოვალეობები დაკავშირებულია ამომრჩეველთან. იყო უამრავი პრობლემა და პირველი რაც მე გავაკეთე, „ენერგო-პრო ჯორჯიას“ ხელმძღვანელების მოწვევა და პრობლემების განხილვა იყო, რაც მოსახლეობას ძალიან აწუხებდა. ეს იყო გაზრდილი გადასახადები, რაზეც მიიღეს მათ სერიოზული გაფრთხილება და ამან შედეგიც გამოიღო. იყო იპოთეკარების პრობლემაც, სადაც მე 61 ოჯახის გულისტკივილი მივიტანე აჭარის მთავრობასთან, უმაღლეს საბჭოსთან.

გულისტკივილი იპოთეკარებსაც მიაქვთ ხელისუფლებასთან, თითქმის ყოველდღე მართავენ აქციას, პრობლემის მოსაგვარებლად თუ  გაკეთდა რამე?  

ვფიქრობ, სიტუაცია უფრო დარეგულირდა. ახლახან გამოვიდა ფინანსთა მინისტრი და რაღაც მოგვარდა. მეც რაღაც წვლილი მაქვს იმაში, რომ პრობლემა არ მიფუჩეჩებულიყო.

როგორც ვიცით, თქვენ საფრანგეთში იყავით იმ მიზნით, რომ 2014 წელს პარიზში ბათუმის დღეები გამართულიყო. მიაღწიეთ შეთანხმებას?

პარიზში მუშაობს სხვადასხვა ჯგუფი და აქეთკენ მუშაობა მიდის. წლის ბოლოს არის კიდევ დაგეგმილი ჯგუფის წასვლა პარიზში, სადაც იქნებიან აჭარის მთავრობის, მერიის წარმომადგენლებიც და მეც ვიქნები. მიზანი არის ის, რომ ჩვენი კულტურა უნდა გაიყიდოს და თანაც მაღალ დონეზე. ცნობილი პიანისტი ელისო ბოლქვაძე არის აჭარის წარმომადგენელი კულტურის დარგში საფრანგეთში და ფონდი „ლირა“ მუშაობს მუსიკაში (ფორტეპიანო) წარჩინებულ ბავშვებზე, რომლებიც საფრანგეთში წავლენ. 

თქვენ გქონდათ პრეტენზიები მთავრობის მისამართით, რომ ვერ პოულობდით საერთო ენას კულტურულ პოლიტიკაში. კონკრეტულად რა დეტალები გქონდათ მხედველობაში?

ემოციებით საუბარი შეიძლება იყოს საარჩევნოდ და მიტინგებზე, მაგრამ, როცა ხელისუფლებაში ხარ, ხედავ რომ სხვადასხვა რგოლი შეიძლება შეთანხმებულად ვერ მუშაობდეს, პროტესტს იწვევს. იყო ნიუანსები, რაც ჩემში იწვევდა პროტესტს. მაგალითად, ის დანაპირები, რომ ბულვარში შესასვლელი უნდა გამოსწორებულიყო და ა.შ. თუმცა, ეს პროცესები უკვე დაიწყო. ეს ორი წელი იყო დალაგების, გათვლის, დათვლის და ამ პოლიტიკას ჰქვია იჩქარე ნელა.

„იჩქარე ნელას“ პრინციპით გავიდა ორი წელი. ორ წელიწადში ამოიწურება თქვენი უფლებამოსილების ვადა და ხომ არ შეგრჩებათ მხოლოდ დაკვირვებები?

არა, ახლა დალაგდა უკვე სტრუქტურა და მთავრობა ვეღარ იტყვის „ეს მიშლის ხელს“. ჩვენ შეგვიძლია ამ დალაგებულიდან ვაჩვენოთ მოქალაქეებს რა შეგვიძლია.

აჭარის მთავრობასა და ფრაქცია „ქართული ოცნებას“ დაპირისპირების შემდეგ, იმ ბრალდებებიდან გამომდინარე, რომელიც უმაღლეს საბჭოს ჰქონდა მთავრობის მიმართ, სპეციალურ ჯგუფს უნდა შეესწავლა ბრალდების დეტალები. რა შეისწავლა ამ ჯგუფმა და ვინ არიან ეს ადამიანები?

ეს ჯგუფი, როგორც ვიცი, მუშაობს, მაგრამ ჩვენგან დამოუკიდებლად. ვინ მუშაობს ჯგუფში, ინფორმაცია არ გვაქვს და ამაზე პასუხს ვერ გაგცემთ. ეს სახელმწიფო უშიშროებასაც ეხება. ამის დრო მოვა და გაიგებთ.

მთავრობასთან ურთიერთობა გააუმჯობესეთ?

მე, ერთ კონკრეტულ ადამიანს, არ მიჭირს საერთო ენის გამონახვა მთავრობასთან, და საუბარი, თუნდაც ფამილარული. 

თუ მართლაც არ გიჭირთ საერთო ენის გამონახვა, რაღატომ გაათავისუფლეს ნუგზარ კეკელიძე მთავრობიდან, რომელმაც წამოსვლის შემდეგ კორუფციაში დასდო არჩილ ხაბაძეს ბრალი? 

ჩვენ სამივე დეპუტატს გამოგვიცხადეს პარტიული საყვედური. ამის გამო [ხაბაძის კრიტიკის გამო] ასეთი საყვედური შეიძლება გამოვუცხადოთ ნუგზარ კეკელიძესაც. ამიტომ ავიყვანეთ ახალი კადრებიც ერთი თვით.

ერთი თვით თანამშრომლად აყვანა პარტიული კონტროლის მეთოდია?

 ზუსტად იმ შემთხვევისთვის, თუ ეს სიტუაცია კიდევ გაგრძელდა. ეს არის ერთგვარი ფორა ამ ადამიანებისთვის, თუ რას იზამენ. 

ფრაქციიდან გაშვებული პირების დასაქმებაზე თქვენ იზრუნეთ?

არა, ისინი გაშვებამდე უკვე მუშაობდნენ სხვა სამსახურებში. თამაზ გოგიტიძე მუშაობს მერიაში, მამუკა მიქელაძე დასაქმდა ქობულეთის საკრებულოში და ასე შემდეგ. მე არ ჩავრეულვარ მათ დასაქმებაში. ამჟამად ყველა ახალი კადრი მუნიციპალიტეტებიდან დავასაქმეთ.

მინდა გკითხოთ ბიძინა ივანიშვილზეც, ისევ ხვდებით ხოლმე, თუ პოლიტიკად წასვლის შემდეგ აღარ გინახავთ?

სადღაც ოცი დღის წინ შევხვდი ბოლოს და ვაჩუქე წიგნი „აჭარის მხატვრობა“. მხოლოდ მხატვრობაზე გვქონდა საუბარი. ბათუმის დრამატული თეატრის რემონტიც ახსენა, რომელიც ორი წლის უკან მე ვთხოვე და გაჩერებული იყო ეს პროცესი, მაგრამ, როგორც მითხრა, მომავალი წლიდან ფონდი „ქართუ“ ამისთვის დაფინანსებას გამოყოფს.

ორწლიანი დაკვირვების შემდეგ, რა იქნება თქვენი მთავარი სამიზნე, რაც თქვენს უმაღლეს საბჭოში არსებობას გაამართლებს?

ვფიქრობ, ბათუმში ისტორიული უბნების შენარჩუნების პროცესი უნდა გაგრძელდეს.  ძალიან არ მომწონს მემედ აბაშიძის ქუჩაზე, სადაც ადრე წიგნების მაღაზია იყო და ახლა ლიტ-კაფეს აკეთებენ, სტრუქტურის შეცვლა. შენობას გარეთაც გაუკეთეს გამწოვი მილი, რომელიც ისტორიული სახლის არქიტექტურას მთლიანად ანადგურებს. იმედი მაქვს, რომ ამ პრობლემას მოაგვარებენ.

მათ შორის არის XIX საუკუნის პეიზაჟისტ-მარინისტის, აივაზოვსკის ფერწერულ ტილო ”ზღვის პეიზაჟი”(1895წ),  ერნესტ ფრიდრიხ ვონ ლიპჰარტის ტილო ,,კუპიდონი და ფსიქეა’”(1873წ) და უცნობი ავტორის ტილო – ”მოსეს გამოხსნა“.

ტილოები ბათუმის ხარიტონ ახვლედიანის სახელობის მუზეუმის ექსპონატებია.

გამოფენა დაათვალიერა  აჭარის   განათლების, კულტურისა და სპორტის მინისტრმა, უმაღლესი საბჭოს, თვითმართველი ქალაქ ბათუმის საკრებულოს, ქალაქ ბათუმის მერიისას და მუზეუმების წარმომადგენლებმა,   მხატვრებმა…  

ტილოები 20 წელი ინახებოდა საცავში და აჭარს კულტურული მემკვიდრეობის სააგენტოს რესტავრაციის განყოფილების უფროსის, გუბაზ ვარშალომიძის  თქმით, ამ დროის განმავლობაში ისინი ძალიან დაზიანდა. სააგენტოს თანამშრომლებმა გამოიკვლიეს   ნამუშევრების მდგომარეობა და გადაწყდა მათი რეესტავრირება. რესტავრაცია დაახლოებით სამ თვეს გაგრძელდა: ”რესტავრაციისას, დაზიანების ეტაპებიდან გამომდინარე   ძალიან რთული და საშუალოდ რთული მდგომარეობის გამო დაგვჭირდა ნაწილობრივი და სრული დუბლირება, ასევე ლაკის საფარის მოშორება” – განმარტა გუბაზ ვარშალომიძემ. 

გუბაზ ვარშალომიძის თქმით, ექსპონატებს შორის ყველაზე უნიკალური აივაზოვსკის ფერწერული ტილოა: „ეს ბათუმისთვის უნიკალური აღმოჩენაა, თუ ვინმეს ეჭვი გაუჩნდება, შეგვიძლია ექსპერტიზაც ჩავატაროთ, მაგრამ ხელოვნებათმცოდნეების და პროფესიონალი მხატვრების დასკვნით ეს ნამდვილად აივაზოვსკია, გვაქვს მისი ხელწერა და თარიღიც” – ამბობს ის.

მეორე რესტავრირებული ტილო, ცნობილი ფერმწერის ლიპგარდის ნამუშევარია, რომლის საქართველოში მოხვედრის ისტორია უცნობია.

„მესამე ტილო არის მე-18 საუკუნის, ფრანგული ფერწერა – ”მოსეს გამოხსნა” – ”სამწუხაროდ, ავტორის ვნაობა ჩვენთვის უცნობია. სტილისტურად და მისი სიძველისგან გამომდინარე მე-18 საუკუნის ფრანგული ფერწერული ტილო საკმაოდ ძვირფასი ნამუშევარია” – ამბობს გუბაზ ვარშალომიძე.

პანდუსი შენობაზე ქედის მუნიციპალიტეტის დაკვეთით შპს „საბა -555“ – მა დაამონტაჟა.  კომპანიის დირექტორი ვაჟა ანანიძე ამბობს, რომ პანდუსი სატენდერო პირობებითა და ხარჯთაღრიცხვის შესაბამისად გააკეთა და დასძენს, რომ პანდუსებს მალე მოაჯირები გაუკეთდება.

„ხარჯთაღრიცხვაში რაც იყო ის გავაკეთე, გამგეობამ პანდუსზე მოაჯირების გასაკეთებლად ტენდერი გამოაცხადა, მონაწილეობა მივიღე, ხელშეკრულება დღეს გავაფორმე, ზუსტი ციფრი არ მახსოვს, 2000 ლარამდეა, მოაჯირები არამარტო კულტურის ცენტრის შენობაზე, არამედ იმ სკოლებშიც უნდა გაკეთდეს, სადაც პანდუსები არის“ – აცხადებს ვაჯა ანანიძე.

მუნიციპალიტეტის გამგეობაში ამბობენ, რომ კომპანიამ ნაკისრი ვალდებულება შეასრულა. გამგებლის მოადგილე გურამ ბერიძე ამბობს, რომ პანდუსზე ასვლას  შშმ პირი დახმარებით შეძლებს.

„სხვა არც ერთი ალტერნატივა არ იყო საკონცერტო დარბაზში მოხვედრის. სხვა გამოსავალი არ იყო და ამიტომ გაკეთდა ასე. არ ქონას ეს არ ჯობია?“ – აცხადებს გურამ ბერიძე.

ქედის კულტურის ცენტრის დირექტორი შორენა კარანაძე ამბობს, რომ არ იცის სტანდარტის შესაბამისი არის თუ არა შენობაზე მოწყობილი პანდუსი, თუმცა აღნიშნავს პანდუსის საჭიროება ნამდვილად არის: „როცა ჩვენ ღონისძიებებს პარკში ვმართავთ, არაერთი ეტლით მოსარგებლე ადამიანი მინახავს ღონისძიებაზე“ – აცხადებს შორენა კარანაძე.

საკონცერტო დარბაზი კულტურის  სახლის მეორე სართულზეა.  მიუხედავად იმისა, რომ პანდუსი აქ ორ თვეზე მეტი ხანია გაკეთდა, პანდუსით მოსარგებლე აქ დღემდე არავის უნახავს.

„ამას არც ერთი სტანდარტის მიხედვით არ ქვია პანდუსი“ – ამბობს „ბათუმელებთან“ რატი იონათამიშვილი, კოალიცია „დამოუკიდებელი ცხოვრებისათვის“ წევრი, „ეს შეიძლება ბარგის ასატანად იყოს მხოლოდ, მაგრამ სტანდარტი არც ამ შემთხვევაში არაა დაცული“.   

„ასეთი “პანდუსების” დამზადება არის საქართველოში მოქმედი კანონის სრული დარღვევა, ვსაუბრობ პრემიერის მიერ 2014 წლის 6 იანვარს გამოცემულ 41-ე დადგენილებაზე, რომელიც სამშენებლო ნორმალების რეგლამენტს წარმოადგენს შშმ პირებისათვის და უნივერსალური დიზაინის საერთაშორისო სტანდარტების მიხედვით არის დაწერილი. ე.წ. “რელსები” საერთოდ არ შეიძლება ადაპტირების კონტექსტში განვიხილოთ.  ეტლი, როგორც ფეხსაცმელი,  არსებობს სხვადასხვა ზომის და ასეთი ტიპის მოწყობილობით სარგებლობა პირდაპირ კავშირშია შშმ პირის უშიშროებისა და კომფორტის ყველა სტანდარტის დარღვევასთან და უგულებელყოფასთან. მე წინააღმდეგი ვარ ყოველგვარი ფასადური ადაპტირების. ასეთ პრეცედენტებს ძალაინ ხშირად ვაწყდებოდით წინა ხელისოფლების დროს და არ გვმართებს ამ შეცდომების გამეორება“  – ამბობს რატი იონათამიშვილი.    

პროექტს  – „კულტურათა დიალოგის ფესტივალი“ –  ხელვაჩაურის კულტურის ცენტრი ახორციელებს აჭარის განათლების სამინისტროს ფინანსური მხარდაჭერით. ფესტივალის წლევანდელი თემა ლაზური გასტრონომიაა.  როგორც ფესტივალის ორგანიზატორი რუსიკო კარანაძე ამბობს, პროექტის ფარგლებში 12 მივიწყებული ლაზური კერძის რეცეპტი მოიძიეს, გაკეთდა ვიდეორგოლებიც, თუ  როგორ მზადება  ეს კერძები და გამოიცემა 2015 წლის კალენდარი, სადაც თითო გვერდზე თითო კერძის ფოტო და რეცეპტი იქნება განთავსებული.

ქაფშიეტაღანე  ძველი ლაზური კერძია. რუსუდან კარანაძე განმატავს, რომ  ეს არის წვრილად დაჭრილია ქაფშია, რომელიც მწვანილებში მზადდება და კატლეტივით იწვება. პრეზენტაცია-დეგუსტაციაზე ქაფშიეტაღანეს  გარდა ბურეღის – ლაზური ტკბილ-მწარე ნამცხვრის და სხვა ტრადიციული ლაზური კერძების დაგემოვნება იქნება შესაძლებელი.  

„ძველ ტრადიციულ ოჯახებში ჯერ კიდევ ამზადებენ ამ კერძებს, მაგრამ იყო იმის საშიშროება, რომ მივიწყებას მიცემოდა მათი მომზადება, ამიტომ გადავწყვიტეთ მოგვეძებნა რეცეპტები, აღგვედგინა და წარმოგვეჩინა ლაზური სამზარეულო.  ერთი თვე დაგვჭირდა რეცეპტების მოსაძიებლად. შემდეგ მოვიწვიეთ ხელოვნების უნივერსიტეტის სტუდენტები, რომელთაც გააკეთეს ვიდეორგოლები“ – ამბობს რუსიკო კარანაძე.

პროექტში მონაწილეობენ ხელვაჩაურში მოქმედი კვების ობიექტებიც. ისინი პრეზენტაციაზე წარმოადგენენ თავიანთ პროდუქციას. მათი ფესტივალში ჩართვის მიზანია ახლოს გაეცნონ ლაზურ კულინარიას და სამომავლოდ თავიანთ წარმოებაში დანერგონ.  

ფოტოს ავტორმა, ლელა ვერულიძემ “ბათუმელებს”განუმარტა, რომ ფოტო გუშინ 20 ოქტომბერსაა გადაღებული ქობულეთის მუნციპალიტეტში, სოფელ ხუცუბანში. 

ადგილობრივებმა სასწრაფო დახმარების მანქანა გუშინ გამოიძახეს.

გერმანული ახალგაზრდული გუნდის მწვრთნელმა, ტოსტენ ზელმანმა საქართველოში ჩამოსვლის მიზნებზე ისაუბრა. „ეს არის ტრადიციის დამყარება და ურთიერთობების აგება გერმანულ და აჭარის ფეხბურთის გუნდებს შორის. უკვე ერთი თამაში გაიმართა და შედეგს დადებითად ვაფასებ.  სასურველია ყოველ წელს მოხდეს ახალგაზრდა ფეხბურთელების გაცვალა“- განაცხადა მწვრთმელმა.   

„როგორც შეხვედრიდან გაირკვა,  ახალგაზრდები ძალიან კმაყოფილი არიან.  მართალია  გერმანელებმა მოგვიგეს ფეხბურთში, მაგრამ არაუშავს, სამაგიეროდ ყოველივე ეს ალბათ ემსახურება უფრო არა მხოლოდ ქალაქების, არა მხოლოდ ახალგაზრდების, ქვეყნების დაახლოებასაც და რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, ჩვენმა გერმანელებმა სტუმრებმა კიდევ ერთხელ ნახეს როგორია ბათუმი.  არის თუ არა უსაფრთხო ქალაქი და შესაძლებელია თუ არა აქ დასვენება”- თქვა გიორგი ერმაკოვმა.

მერის თქმით, მსგავსი შეხვედრები ქალაქის პოპულარიზაციას უწყობს ხელს.  

„რაც უფრო მეტი სტუმარი ეყოლება ბათუმს, მით უფრო განვითარდება ქალაქი“- აცხადებს მერი.   

შეხვედრის დასასრულს, გიორგი ერმაკოვს გერმანელმა სტუმრებმა საჩუქრად თავიანთი კლუბის მაისური და ბურთი გადასცეს. სტუმრებმა კი მერიისგან საჩუქრად სპორტული ქუდები მიიღეს. 

გამოფენა „საკუთარი სუფრა“ – თანამედროვე ხელოვნების სივრცეში 18 ოქტომბერს გაიხსნა. გამოფენის მიზანია შეიქმნას სივრცეში ვირჯინია ვულფისეული „საკუთარი ოთახი“, სადაც იმ ქალების ხმა ისმის, რომლებიც პირადად გახდნენ გენდერული ძალადობის მსხვერპლი.

„ყველაფერი დაიწყო იმით, რომ პოლონელი ანთროპოლოგი, აგნეშკა დუდრაკი ჩამოვიდა საქართველოში და კვლევის ფარგლებში ჩაიწერა ბევრი ინტერვიუ ძალადობის მსხვერპლ ქალებთან. იგი მიხვდა, რომ ინტერვიუები, რომლებიც კვლევისთვის იწერება, რაღაც მომენტში იკარგება, მაშინ როცა საქართველოში  ამ თემაზე დისკუსიის ნაკლებობაა. აგნეშკა დამიკავშირდა და შემომთავაზა, გაგვეკეთებინა რაღაც, რაც ამ თემაზე ლაპარაკის საშუალებას მოგვცემდა. რა თქმა უნდა, ძალიან დამაინტერესა თემამ, რომელიც ჩემთვისაც ძალიან მნიშვნელოვანია“, – ამბობს მხატვარი თამარ ჭაბაშვილი.

თამარ ჭაბაშვილი და აგნეშკა დუდრაკი ერთი წლის მანძილზე მუშაობდნენ ერთად,  ამ ხნის მანძილზე სხვადასხვა ასაკისა და სტატუსის ბევრი ქალი ჩაწერეს. ზოგიერთი მათგანი ქმართან ერთად ცხოვრობდა, ზოგიერთიც – თავშესაფარში, თუმცა ყველა მათგანს აერთიანებდა ის, რომ ისინი ძალადობის მსხვერპლნი იყვნენ. გამოფენისთვის 20 ქალის ინტერვიუ შეირჩა.

„ეს იყო საკმაოდ რთული, დაძაბული და ძალიან საინტერესო პროცესი“, – იხსენებს თამარი.  „ჩემთვის, როგორც მხატვრისთვის, პირველი შემთხვევა იყო, როცა „მასალა“ იყო ადამიანი, რომელსაც აქვს ყოველდღიური და დიდი, დროში გაწელილი პრობლემები. მე მათგან უნდა ამეღო ინფორმაცია და მეთარგმნა ნამუშევარში. აგნეშკასთანაც საინტერესო იყო მუშაობა, რადგან იგი არ არის მხატვარი, მეცნიერული ხედვა აქვს. შევთანხმდით, რომ აგვეღო სუფრის ფორმა. სუფრა, როგორც ფიზიკური, საზიარო სივრცე, სადაც ჩვენ ყველანი ვყოფილვართ და ზოგს წყენა ახსოვს, ზოგს სიხარული… სუფრა ადგილია, სადაც ყველა საკუთარ თავს საუკეთესოდ წარმოაჩენს და ამავე დროს არის თემები, რომლებიც სუფრის ქვეშ რჩება, უხილავია.

მუშაობის პროცესში მივხვდით, რომ ჩვენ, სუფრა, როგორც ფიზიკური აქტი კი არ გვაინტერესებს, არამედ როგორც იდეა, კონცეპტი. ისე ხდება, რომ მსხვერპლი ქალების ნაცვლად თითქმის ყოველთვის სხვა ლაპარაკობს, ჩვენთვის მთავარი იყო, რომ მათ ელაპარაკათ ამაზე, ამიტომ ავიღეთ ამონარიდები ინტერვიუებიდან და ეს ყველაფერი გადავიტანეთ სუფრაზე. სიტყვები, წინადადებები, რომელიც გამოვიყენეთ, ყველასთვის ნაცნობია. მეც კი მუშაობის პროცესში გამიჩნდა ეს განცდა – ეს ხომ ყველამ ვიცით! მაგრამ ჩვენ გვქონდა სწორედ იმის გააზრების მცდელობა, რაც ვიცით. ამოვქარგეთ ვარდისფერ სუფრაზე – „მე არ მინდოდა გათხოვება, მე დიდ სიყვარულზე ვოცნებოდი“. ერთი მხრივ, ეს მილიონჯერ გაგვიგია, მაგრამ ამ წინადადების იქეთ ისმის, რომ ადამიანს მთელი ცხოვრება ამოუტრიალდა. ჩვენ არ გვინდოდა, რაღაც მყვირალა –  ვიღაც მოკვდა და ა.შ. გვინდოდა ყოველდღიურობის ჩვენება, რომელიც სავსეა ძალადობით“.

გამოფენის მოსამზადებლად ორგანიზატორებმა 20 ქალის ინტერვიუ და 24 სუფრა გამოიყენეს და სუფრების საშუალებით ოთახები შექნეს. „ბევრ ქალს გააჩნია ფიზიკური თავშესაფარი, ან მშობლებთან არიან, ან ქმართან, ან თავშეფარაში, მაგრამ მივხვდით, რომ ამ სივრცეში ისინი ხშირად გრძნობენ თავს ცუდად, ამიტომ გადავწყვიტეთ სუფრებით შეგვექმნა ბინა, რომელიც დავყავით ოთახებად; არა ისე, სამზარეულო, მისაღები და ასე შემდეგ, არამედ ქალის განვლილი ცხოვრების ოთახები. მაგალითად, არის „ოთახი“ გათხოვება. ამ ოთახში არის ამონარიდები სხვადასხვა ინტერვიუდან, როგორ მოხდა ეს ამბავი სხვადასხვა ქალის ცხოვრებაში… არის ბავშვობის ოთახი, სადაც სუფრაზე წერია თეთრით თეთრზე, თან ჩანს და თან არ ჩანს“.

„ახლა სადაც ვართ, ეს არის ოთახი, სადაც ქალებმა შეძლეს, გაერღვიათ წრე  და გამოთქვეს თავიანთი სატკივარი“, –  მიხსნის თამარი გამოფენის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ადგილას განთავსებულ სუფრასთან, რომელზეც ყველაზე მეტი წარწერაა დატანილი: „ამ ოთახში ხდება მათი გულისტკივილის ამოხეთქვა, მაგრამ რა არის ამის შემდეგ?! კი, გამოთქვი სატკივარი და ახლა გჭირდება დახმარება, სახელმწიფოდან, ორგანიზაციებიდან, დახმარება რომელიც რეალურად არ არის და ყველაფერი ისევ ტრიალებს ერთ წრეზე, ლაბირინთში“. 

სუფრებისგან შექმნილი ბინა-ლაბირინთის ერთ კუთხეში აგნეშკა დუდრაკის ვიდეოინსტალაციაა. დიდ ეკრანზე მხოლოდ ტუჩები ჩანს – 12 ქალი საკუთარი თავის შესახებ ყვება, მათი სახეები არ ჩანს, დამთვალიერებელი მხოლოდ ტუჩებს ხედავს და ესმის ქალის ხმა, რომელსაც დროდადრო ქალაქური სიმღერები ენაცვლება: „მითხარ რად ხარ მოწყენილი“, „კარზე მოდგა შემოდგომა“… „აგნეშკამ გადაწყვიტა გაეკეთებინა მოკლე ვიდეო, სადაც ქალები ისაუბრებდნენ. გამოვიყენეთ ასეთი ხერხი და თან დავესესხეთ სემუელ ბეკეტს, რომელსაც აქვს ასეთი ვიდეო , სადაც ქალი ლაპარაკობს თავის პრობლემებზე და მთელ აქცენტი არის ტუჩებზე. აგნეშკამ  ვიდეოს დაურთო ქალაქური სიმღერები, ამონარიდები სიმღერებიდან, ამის ფონზე ისმის ქალების ხმა, ისინი ყვებიან თავის ისტორიებს“, –  ამბობს თამარი.

გამოფენა „საკუთარი სუფრა“, ბათუმამდე თბილისში, გალერეა „ნექტარში“ გამოფინეს. პარალელურად თბილისში, გალერეაში სხვადასხვა ფილმის ჩვენება და ლექციები იმართებოდა, რასაც ხშირად სტუმრობდნენ ქალები, რომელთა ინეტერვიუებიცაა გამოყენებული გამოფენის მომზადებისას. „მათთვის უცხო იყო ხელოვნებასთან შეხება. ძალიან კრიტიკულები იყვნენ, მათ აწუხებთ კონკრეტული პრობლემები და რა თქმა უნდა, ხელოვნება არ არის ის ფორმა, რომელსაც შეუძლა ეს ყველაფერი ამოხსნას პირდაპირ, მაგრამ ხელოვნებას ბევრი რამის გაკეთება შეუძლია და ამაში თავადაც დარწმუნდნენ. ეს ქალები ყველა ღონისძიებაში ერთვებოდნენ, კითხვებს სვამდნენ, მათ რეალურად იგრძნეს, რომ გააჩნიათ ცოდნა, რომელიც მხოლოდ მათ გააჩნიათ და ამიტომაც არიან ძლიერები. ეს არის უშუალოდ მათი გამოცდილებით მიღებული ცოდნა, რაზეც შეიძლება ბევრმა  ექსპერტმა ილაპარაკოს, მაგრამ ეს ყოველთვის იქნება ნათარგმნი, ამიტომაც სჯობს, რომ მათ თავად აიმაღლო ხმა და გაგვიზიარონ ის, რაც მხოლოდ მათ იციან“, – ამბობს თამარი.

გამოფენა „საკუთარი სუფრა“ მონდრიანის ფონდისა (ნიდერლანდები) და ჰაინრიჰ ბიოლის ფონდის სამხრეთ-რეგიონალური ბიუროს (საქართველო) ფინანსური მხარდაჭერით განხორციელდა. ბათუმის შემდეგ „საკუთარი სუფრა“ თელავში გამოიფინება.    

 „დღევანდელ შეხვედრაზე განხილული იქნა ის პრობლემები, რაც გასულ წლებში საზოგადოებრივი დარბაზების ფუნქციონირებაში იყო გამოკვეთილი. აღნიშნული დარბაზი, რომელიც 20 ნოემბრამდე დაკომპლექტდება, აუცილებლად გაითვალისწინებს მრჩევლების შეხედულებებს. მთავარი მიზანი მოქალაქეთა მოტივაციის ამაღლების მიზანია. მოვუწოდებ თითოეულ მოქალაქეს შეავსონ განაცხადის ფორმა და გახდნენ საზოგადოებრივი დარბაზის წევრი“- განაცხადა ფრაქცია „ქართული ოცნება-თავისუფალი დემოკრატები“ წევრმა კობა ჩხეიძემ.

როგორც კობა ჩხეიძე აცხადებს, დღეიდან, ერთი თვის განმავლობაში მერიის ყველა ტერიტორიულ ორგანოებში დაიწყება იმ პირების რეგისტრაცია, რომლებსაც 18 წელი შეუსრულდათ და მზად არიან მონაწილეობა მიიღონ ქალაქის მართვის პროცესებში.

„ჩვენ ვთავაზობთ ეფექტური და თავისუფალი მართვის მექანიზმებს, საკრებულო და მერია ნათლად აცხადებს, რომ არ ვაპირებთ ჩავერიოთ დარბაზების საქმიანობაში, მეტსაც გეტყვით, ჩვენ ვაპირებთ დამატებითი პარტნიორები ვიპოვოთ მათი სახით, ამიტომ ჩვენთვის მნიშვნელვანი იქნება დარბაზების ეფექტური მუშაობა“ – აცხადებს კობა ჩხეიძე.

ორდღიანი გადაუღებელი წვიმების შედეგად, ქედის მუნიციპალიტეტის რამოდენიმე სოფელში საავტომობილო გზაზე მეწყერი განვითარდა. საფრთხე შეექმნა საცხოვრებელ სახლს.

„ ამჯერად მხოლოდ შლამი ამოიტანა სავალ ნაწილზე, რასაც გამოდარებისთანავე გავიტანთ.“ – უთხრა ბათუმელებს გიორგი ზირაქაშვილმა.

„ ზღვამ ახალი ბულვარის ტერიტორია ნაგვით და ფიჩხებით გაავსო, ჩვენი ინფორმაციით ამინდი გაუმჯოვესდება და ზღვაც თანდათან უნდა დაწყნარდეს, რის შემდეგაც ახალი ბუვარის ტერიტორიას გაწმენდენ და დაალაგებენ“ – უთხრა მამუკა თურმანიძემ ბათუმელებს.

შეხვედრაზე განხილული იქნა ვეტერანთა სოციალური და უფლებრივი მდგომარეობა, აგრეთვე ვეტერანთა სამოქალაქო ინტეგრაცია, ჯანმრთელობის დაცვა და რეაბილიტაცია. „აჭარის მთავრობა საკუთარი შესაძლებლობების ფარგლებში ძალ–ღონეს არ იშურებს ვეტერანთა დასახმარებლად, რამდენიმე თვის წინ რუსეთ–საქართველოს ომში მონაწილე ორ ვეტერანს ბინები გადავეცით. ჩვენ, ასევე ვგეგმავთ ბათუმში ახალი საავადმყოფოს მშენებლობას, სადაც ვეტერანებისათვის სპეციალური ბლოკი მოეწყობა და მათ სხვადასხვა სახის სამედიცინო დახმარების მიღება შეეძლებათ. აჭარის მთავრობა მატერიალურ დახმარებას უწევს 2008 წლის რუსული აგრესიისა და 2012 წელს ავღანეთში დაღუპულთა ოჯახებსაც“ – აღნიშნა ნუგზარ სურმანიძემ და მზადყოფნა გამოთქვა ასოციაციასთან სამომავლო თანამშრომლობისათვის.

დან ვიგო ბერგტუნი საქართველოში, საქართველოს ვეტერანთა ფედერაციისა და კავკასიის ვეტერანთა ცენტრის მოწვევით იმყოფება. ვიზიტის ფარგლებში, გუშინ, მსოფლიო ფედერაციის ვიცე–პრეზიდენტმა, მონაწილეობა მიიღო თბილისში, ვეტერანთა დღისადმი გამართულ ღონისძიებებში.