ბათუმელები
ფაშიზმზე გამარჯვების დღე 9 მაისი ბათუმშიც აღინიშნა. ომის ვეტერანები გმირთა ხეივანში შეიკრიბნენ.
ბათუმის მერიის ინფორმაციით, თითოეული ვეტერანი და ომში დაღუპულთა ოჯახის წევრები, ერთჯერად მატერიალურ დახმარებას, – 300 ლარს მიიღებენ.
გმირთა ხეივანში ვეტერანების გარდა, აჭარის მთავრობისა და უმაღლესი საბჭოს წარმომადგენლებიც იმყოფებოდნენ.
მერიის ინფორმაციით, 9 მაისის ღონისძიებები ვეტერანებისადმი მიძღვნილი საზეიმო ბანკეტით დასრულდება. ბათუმში ამ დროისთვის 36 ომის ვეტერანი ცხოვრობს,
ქედის მუნიციპალიტეტის სოფელ დანდალოში, მეწყერი ჩამოწვა. გამგებლის ინფორმაციით, მთლიანად დაზიანებულია ერთ-ერთი მაცხოვრებლის ლევან ალიშანიძის საცხოვრებელი სახლი და კარმიდამო დააზიანა, სადაც ექვსი ადამიანი ცხოვრობდა.
„მიწის მასივი ჩამოწვა დაახლოებით 15-20 მეტრზე ხევის მიმართულებით, ჩამოწოლილმა მიწის მასამ მთლიანად წაიღო ლევან ალისანიძის სახლი, ბაღჩა-ბაღი. წუხელ გვიან ღამით გამოვიყვანეთ ეს ოჯახი, რადგან რისკები დიდი იყო. ასევე გახიზნულია სხვა ექვსი ოჯახიც“-გვეუბნება გამგებელი დავით დუმბაძე.
გამგებლის თქმით, მეწყერი საშიშროებას უქმნის კიდევ ექვს ოჯახს, თუმცა გასახლებას მხოლოდ ერთი ოჯახი ექმედებარება. გამგებლის თქმით, ამ სოფელში დაახლოებით 25 წლის წინ განვითარებულა მეწყრული პროცესები, თუმცა როგორც დავით დუმბაძე აცხადებს, მეწყრული პროცესების გაგრძელება მოსალოდნელი არ არის.
უახლესი ციფრული აპარატურა, პროფესიონალების გუნდი და პაციენტისათვის მოსახერხებელი გარემო რიგებისა და დისკომფორტის გარეშე _ ეს ბათუმის საერთაშორისო, საუნივერსიტეტო ჰოსპიტლის რადიოლოგიური განყოფილებაა, სადაც პაციენტის ზუსტი დიაგნოსტიკა მსოფლიო წამყვანი ბრენდების აპარატურით ხდება.
ჰოსპიტლის რადიოლოგიურ განყოფილებას ექიმი-რადიოლოგი ოთარ მიქელაძე ხელმძღვანელობს, რომელსაც ამ დარგში მუშაობის მრავალწლიანი გამოცდილება აქვს. იგი ამბობს, რომ განყოფილება ყველა თანამედროვე მოთხოვნას პასუხობს.
„ჩვენთან რადიოლოგიური კვლევები სრული სპექტრითაა წარმოდგენილი,“ – განმარტავს ოთარ მიქელაძე, „ციფრული რენტგენოგრაფია, 3D/4D განზომილების ციფრული ულტრაბგერითი გამოკვლევა, ციფრული მამოგრაფია, მაგნიტორეზონანსული კვლევები, კომპიუტერული ტომოგრაფია. შემიძლია გითხრათ, რომ აქ მოსულ პაციენტს არ დასჭირდება დამატებითი კვლევებისთვის სხვა დაწესებულებას მიმართოს.
აპარატურა, რომელსაც ჩვენ ვიყენებთ, უახლესი მოდელისაა. რადიოლოგიური განყოფილება მთლიანად აღჭურვილია 2015 წელს გამოშვებული აპარატურით და მსოფლიოში საუკეთესო ბრენდებითაა წარმოდგენილი. ესენია: „ჯენერალ ელექტრიკი“, „სამსუნგი“, „სონი“ და სხვა ფირმები, რომლებიც სამედიცინო ბაზარზე მაღალი რეპუტაციით სარგებლობენ და მათი სიზუსტის ხარისხი ძალიან მაღალია. შესაბამისად, კვლევები არის ფართო სპექტრის, ხარისხიანი, ზუსტი და პაციენტისთვის უფრო უსაფრთხო. დღეს კლინიკა მაღალტექნოლოგიური კვლევების გარეშე წარმოუდგენელია. ასე რომ რადიოლოგია უმნიშვნელოვანესი რგოლია კლინკაში,“ – ამბობს ოთარ მიქელაძე.
ბათუმის საერთაშორისო საუნივერსიტეტო ჰოსპიტალში რადიოლოგიურ განყოფილებას პაციენტები ყველაზე ხშირად ულტრაბგერითი და რენტგენოლოგიური კვლევებისთვის მიმართავენ. ორსული ქალებისათვის, რომელთაც ულტრაბგერითი გამოკვლევა ესაჭიროებათ, განსაკუთრებული სიახლეა – მაღალი ხარისხის ციფრული აპარატურა არა მხოლოდ ზუსტი დიაგნოსტირების საშუალებას იძლევა, არამედ მომავალ მშობლებს შეუძლიათ 3D/4D გამოსახულებით ნახონ, როგორ მოძრაობს ბავშვი. თანამედროვე აპარატურა ვიდეოჩანაწერის გაკეთების საშუალებასაც იძლევა.
„ასეთი ხარისხის კვლევებს აქვს როგორც დიაგნოსტიკური მნიშვნელობა, ასევე სხვა ტიპის, ემოციური ღირებულებაც,“ – ამბობს ოთარ მიქელაძე.
ბათუმის საერთაშორისო საუნივერსიტეტო ჰოსპიტლის რადიოლოგიურ განყოფილებაში შვიდი ექიმი და ათი ტექნიკური მუშაკი მუშაობს. საერთო ჯამში, განყოფილებას დღეში ასზე მეტი პაციენტის მიღება შეუძლია, რაც განსაკუთრებით იმ პაციენტებისთვისაა მოსახერხებელი, რომელთაც არ სურთ დრო დაუსრულებელ რიგებში დაკარგონ.
„ჩვენთან რიგი კარგად არის დარეგულირებული. არსებობს ჩაწერის მექანიზმიც, ანუ პაციენტს შეუძლია ჩაეწეროს, მისთვის მოსახერხებელ დროს მოვიდეს და ჩაიტაროს გამოკვლევა, თუმცა არც ჩაწერის გარეშე მოსულ პაციენტს მოუწევს რიგში დგომა. სწორედ ამ გარემოების გათვალისწინებით, ჩვენ გვაქვს ორი სტაციონარული რენტგენის კაბინეტი და ექოსკოპიის ექვსი აპარატი. გვყავს სამი ექოსკოპისტი,“ – ამბობს ოთარ მიქელაძე.
რადიოლოგიური განყოფილება ადგილზე ემსახურება იმ პაციენტებსაც, რომლებიც სტაციონარში მკურნალობენ. მძიმე პაციენტებისთვის, რომლებსაც კვლევა ესაჭიროებათ, რადიოლოგიურ განყოფილებას აქვს სპეციალური, მოძრავი აპარატურა და კვლევა უშუალოდ პალატაში ხორციელდება.
„ზოგ დაწესებულებაში აძლევენ მხოლოდ დასკვნას, ისე, რომ სამედიცინო დოკუმენტაციას არ ახლავს დისკი და სხვა ტიპის თვალსაჩინოება, რაც პრობლემას ქმნის გარკვეულ შემთხვევებში. ჩვენთან კი გაიცემა სპეციალისტის დასკვნა და დისკიც – ციფრული მასალა, რომლის გამოყენებაც, მაგალითად, უცხოეთში ან საქართველოს ნებისმიერ კლინიკაში გადაგზავნა, სურვილის შემთხვევაში, შეუძლია პაციენტს. იმ შემთხვევაში, თუ პაციენტმა დაკარგა გამოკვლევების შედეგები ციფრულ ფორმატში, ჩვენთან ეს ყველაფერი ინახება არქივში და არის აღდგენის შესაძლებლობა. ერთი სიტყვით, ჩვენ მზად ვართ, მაღალპროფესიული სამედიცინო დახმარება გავუწიოთ პაციენტს,“ – ამბობს ოთარ მიქელაძე.
ბათუმის საერთაშორისო, საუნივერსიტეტო ჰოსპიტალი ჩართულია საქართველოსა და აჭარის ჯანდაცვის პროგრამებში. ჰოსპიტალში მოქმედებს როგორც ინდივიდუალური, ასევე კორპორაციული და საყოველთაო დაზღვევა.
მისამართი: ბათუმი, გენერალ ასლან აბაშიძის ქუჩა #14
ტელეფონი: 0422 21 33 33
ელფოსტა: info@iuhb.ge
ვებგვერდი: www.iuhb.ge
59 230 ლარი გამოყო მიმდინარე წელს ახალი ბულვარის ტერიტორიის მოსაწესრიგებლად „ბათუმის ბულვარმა“. რას გააკეთებს და რის გაკეთებას ვერ წყვეტს „ბათუმის ბულვარი“ საკუთარ ტერიტორიაზე?
როგორც `ბათუმის ბულვარში“ აცხადებენ, ახალი ბულვარის საზღვრები ამფითეატრამდეა. „ამის იქით, ბათუმის მერიაა პასუხისმგებელი“, – ამბობენ ბულვარის ადმინისტრაციაში. თუმცა პრობლემები ორივე მხარესაა. სამი წლის წინ შტორმის შედეგად დაზიანებული სანაპირო ზოლი დღესაც იმავე მდგომარეობაშია. ზღვის სანაპიროზე, ჩამოშლილი მიწის ბელტები და ქვა-ღორღი ყრია. აქვეა გაურკვეველი წარმოშობის ბეტონის ნარჩენებიც. გრძელი სკამები კი დღემდე ზღვისგან დაზიანებული ბილიკის ზოლზეა განლაგებული.
ახალი ბულვარის ტერიტორიაზე თითქმის წაშლილია ველობილიკები, რომლებიც ჭოროხამდე გრძელდება. აეროპორტის მიმდებარე ტერიტორიიდან, სანაპირო ზოლზე ინფრასტრუქტურა მოშლილია, თუმცა ამის შესახებ გამაფრთხილებელი ნიშნები არსად დგას. ტერიტორია არ ნათდება ღამით, რის გამოც ველოსიპედისტები შესაძლებელია საფრთხის წინაშე აღმოჩნდნენ.
`ტექნიკური სამუშაოებისთვის ბიუჯეტში 59 230 ლარია გამოყოფილი. ამ თანხით იგეგმება პლაჟის მოსწორება. ტენდერი ჩატარდა ველობილიკების შეღებვაზეც. ელოდებიან ამინდის გამოსვლას, რომ შეღებვა დაიწყონ. ველობილიკები შეიღებება „ალი და ნინოს“ ქანდაკებიდან და დასრულდება ამფითეატრთან“, – გვეუბნება „ბათუმის ბულვარის“ ტექნიკური სამსახურის ხელმძღვანელი ირაკლი კოტია. მისი თქმით, ამის იქეთ ველობილიკების შეღებვაზე მერიაა პასუხისმგებელი.
ახალ ბულვარში მწყობრიდანაა გამოსული ამფითეატრი. როგორც ბულვარის ადმინისტრაციაში აცხადებენ, კომპანია, რომელმაც თავის დროზე ვალდებულება აიღო ამფითეატრის მემბრანულ გადახურვაზე, სამუშაოების შესრულებაზე უარს აცხადებს. „საქმე სასამართლოშია და არ ვიცით, რა გადაწყვეტილებაა მიღებული“, – გვეუბნებიან ბულვარის ადმინისტრაციაში. მორჩენილი ფილების საწყობად არის ქცეული ამფითეატრის მიმდებარე ტერიტორიაც.
„ეს ფილები ეკუთვნის მერიას და დროებით არის აქ დასაწყობებული. ამ დღეებში ალბათ ტენდერი გამოცხადდება მომსახურებაზე და მოხდება მათი გადატანა მერიის საწყობში“. ამფითეატრის უკან რკინის თეთრი ბოძებიც აწყვია. „ესეც დროებით არის აქ, ადრე არდაგანის ტბის ირგვლივ იდგა, აიღეს და ამფითეატრის უკან დაასაწყობეს“, – გვეუბნება ირაკლი კოტია.
ახალი ბულვარის ტერიტორიაზე დაჟანგული და მწყობრიდან გამოსულია ველოტერმინალიც. არც მის გვერდით დამონტაჟებული ვიდეოთვალი მუშაობს. ბულვარის ადმინისტრაციაში ამბობენ, რომ ტერმინალი შპს „ბათუმველოს“ საკუთრებაშია და მის გამართვაზეც პასუხისმგებელი ის არის. „მოაწესრიგებენ ალბათ“, – ამბობს ირაკლი კოტია.
რაც შეეხება გამწვანებას, ბულვარის დეკორატიული ნაწილი სარეველებითაა დაფარული. ზოგიერთ მცენარეს ჩამომტვრეული აქვს ტოტები.
„ბათუმის ბულვარის“ გამწვანების სამსახურის ხელმძღვანელის გენო ნოღაიდელის თქმით, ბულვარში მცენარეების მოწესრიგებას თბილი ამინდის დადგომის შემდეგ დაიწყებენ.
„მცენარეები, რომლებიც დეკორატიულ ზოლშია ამოზრდილი, სპეციალური შხამ-ქიმიკატით დაიწამლება. მიმდინარე სამუშაოებს – ბარვას, გათოხნას და სასუქების შეტანას მოვრჩით და მაისიდან დავიწყებთ სარეველების მოშორებასაც. ჩამომტვრეული ქერქისგან გაიწმინდება მაღალი პალმებიც და წესრიგში იქნება ყველაფერი“.
რაც შეეხება ახალ ნარგავებს, გენო ნოღაიდელი ამბობს, რომ 900 ძირი მცენარე უკვე დაირგო, ნაწილი კი შემოდგომაზე დაირგვება. „ახალი მცენარეებიც წამოიზარდნენ და რამდენიმე წელიწადში თვალშისაცემი იქნება გამწვანება“.
ახალი ბულვარის ტერიტორიაზე რეკონსტრუქციას საჭიროებს კაფე-ბარებიც. თუმცა, ბულვარის ადმინისტრაციაში ამბობენ, რომ მათ მოწესრიგებაზე პასუხისმგებელი მოიჯარეები არიან.
„108 შემთხვევაში ჩატარდა არაჯეროვანი სამედიცინო მომსახურება“, – ეს და კიდევ უფრო კრიტიკული ჩანაწერები სახელმწიფო რეგულირების სააგენტომ ასახა შემოწმების აქტში, რომელიც შპს „ბათუმის ინფექციური პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრის“ საქმიანობას ეხება. ცენტრი 206 231 ლარით გასული წლის 30 ნოემბერს დააჯარიმეს. მიუხედავად იმისა, რომ ამ შემოწმებიდან 5 თვე გავიდა, უცნობია იზიარებს თუ არა აჭარის მთავრობა აქტში აღწერილ დარღვევებს.
აჭარის მთავრობა იმიტომ, რომ შპს „ბათუმის ინფექციური პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრი“ სწორედ მისი დაფუძნებულია, უფრო კონკრეტულად კი, აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროსი. ცენტრის დირექტორი ექიმი ჯემალ დუმბაძეა, ხოლო ინფექციური დეპარტამენტის უფროსი – ექიმი ნატო მიშველაძე.
სწორედ ჯემალ დუმბაძემ გაათავისუფლა 2014 წლის დასაწყისში სამსახურიდან ექიმი დავით მურვანიძე, რომელმაც სასამართლოში იჩივლა. დავით მურვანიძის კანონიერად გათავისუფლების დადასტურება „ცენტრმა“ ქვეყნის სასამართლოს სამივე ინსტანციაში სცადა, მაგრამ გასულ კვირას უზენაესმა სასამართლომ მას დავით მურვანიძის სამსახურში აღდგენა და ნაცდური ხელფასის ანაზღაურება დაავალდებულა. ექიმს 70 000 ლარი სამედიცინო დაწესებულებამ უკვე გადაუხადა.
დავით მურვანიძეს მიაჩნია, რომ ეს უსამართლობაა, რადგან ის სამსახურიდან პირადი ახირებით გაუშვა დირექტორმა და მისი ახირებების შედეგებს სახელმწიფო არ უნდა ასწორებდეს.
ექიმ-ინფექციონისტ მურვანიძის თქმით, ვიდრე მას გაათავისუფლებდა ჯემალ დუმბაძე, მანამდე სწორედ იმავე მოტივით და, შესაბამისად, უკანონოდ, „12 ექთანი და სანიტარი დაითხოვა, მაგრამ მათ სასამართლოში ჩივილი ვერ მოახერხეს“.
„ბათუმის ინფექციური პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალურ ცენტრში“ ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი ანაზღაურება დირექტორს ჯემალ დუმბაძესა და დეპარტამენტის უფროსს ნატო მიშველაძეს აქვთ. „ბათუმელების“ ინფორმაციით, ჯემალ დუმბაძის ყოველთვიური ანაზღაურება საშუალოდ 8 ათასი ლარია, ხოლო ექიმ მიშველაძის – 5-6 ათასი ლარი. შესაბამისად, მათვე ეკისრებათ ცენტრის გამართულ საქმიანობაზე პასუხისმგებლობა.
რევიზიის აქტების მიხედვით, რომლებიც „ბათუმელებმა“ მოიპოვა, სამედიცინო საქმიანობის სახელმწიფო რეგულირების სააგენტო ცენტრის საქმიანობას, რომელსაც ეს ორი ექიმი ხელმძღვანელობს, გამოვლენილი დარღვევების გამო კრიტიკულად აფასებს. აქტი 2015 წლის 30 ნოემბრით არის დათარიღებული.
#35 შემოწმების აქტში წერია შემდეგი: „591 შემთხვევაში [ანაზღაურებულია 228 816 ლარი] სამედიცინო მომსახურების გაწევაზე არ არის მიღებული პაციენტის წერილობითი ინფორმირებული თანხმობა… არ არის ფორმა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ, ცნობა ფორმა #IV-100/ა. არ არის დაფიქსირებული დიაგნოზი, სამედიცინო მომსახურების გამწევი პირის ხელმოწერა“.
აქტში წერია, რომ ამ და სხვა დარღვევებისთვის სამედიცინო დაწესებულება დაჯარიმდება ბიუჯეტიდან ანაზღაურებული თანხის 10%-ით, ანუ 22 881 ლარით.
იმავე აქტში საუბარია 45 ისეთი შემთხვევის შესახებ [ანაზღაურებულია 18 369 ლარი], როდესაც რეგულირების სააგენტოს მიერ კომისიისთვის წარდგენილი დოკუმენტები თუ მონაცემები არ ასახავს სინამდვილეს.
ამ კონკრეტულ „45 შემთხვევაში“ ცენტრის მიერ გაწეული საქმიანობა უშუალოდ პაციენტებს უკავშირდება – საქმე ეხება დიაგნოზთან დაკავშირებულ სხვადასხვა დადასტურებულ ინფორმაციას. დოკუმენტში წერია: „ძირითადად [პროგრამულ ანაზღაურებას დაქვემდებარებული] დიაგნოზი არ დასტურდება პაციენტის სამედიცინო დოკუმენტაციაში არსებული მონაცემებით ან „კალკულაციაში“ ასახულია გამოკვლევები, რომელთა ჩატარების პერიოდი არ შეესაბამება პაციენტის სამედიცინო დაწესებულებაში მოთავსება/დაყოვნების პერიოდს“.
ამ შემთხვევაშიც რეგულირების სააგენტოს მიაჩნია, რომ სამედიცინო ცენტრისთვის ბიუჯეტიდან გადარიცხული თანხა – 18 369 ლარი სრულად უნდა დაიბრუნოს სახელმწიფომ.
სააგენტოს მონაცემებით, 108 შემთხვევაში სამედიცინო ცენტრში ასევე ადგილი ჰქონდა არაჯეროვან სამედიცინო მომსახურებას [ანაზღაურებულია 43 095 ლარი]. ამ დარღვევისთვის სამედიცინო ცენტრს ჯარიმის სახით ანაზღაურებული თანხის სამმაგი ოდენობის – 129 286 ლარის გადახდა მოუწევს.
4 შემთხვევაში [ანაზღაურებულია 1265 ლარი] მიმწოდებელმა მოსარგებლის ანუ პაციენტისგან პროგრამით გათვალისწინებული თანაგადახდის ოდენობაზე მეტი თანხა ამოიღო. „ამ შემთხვევაში სამედიცნო დაწესებულებამ პაციენტს გადაახდევინა ის თანხა, რასაც სახელმწიფო პროგრამა სრულად აფინანსებდა“. რეგულირების სააგენტოში მიიჩნევენ, რომ სწორედ ამის გამო სამედიცინო ცენტრი გადახდილი თანხის სამმაგი ოდენობით უნდა დაჯარიმდეს. საჯარიმო თანხა ჯამში 37 97 ლარია.
რეგულირების სააგენტოს კიდევ ერთი – 2015 წლის პირველი ივლისიდან 2015 წლის პირველ სექტემბრამდე პერიოდის შემოწმების მასალებით [რევიზიის აქტი #35/8], „16 შემთხვევაში წარმოდგენილი დოკუმენტაცია და მონაცემები არ ასახავს სინამდვილეს. …ძირითადი დიაგნოზი არ ადასტურებს პაციენტის სამედიცინო დოკუმენტაციაში არსებულ მონაცემებს“.
ამ შემთხვევებში ბიუჯეტიდან სამედიცინო ცენტრში 6971 ლარია გადარიცხული. აქტის დამწერის აზრით, ეს თანხაც, ისე როგორც ზემოთ მოცემული თანხები, სრულად ექვემდებარება ბიუჯეტში დაბრუნებას.
ამავე დოკუმენტის მიხედვით, „17 შემთხვევაში სამედიცინო ცენტრში ჩატარებულა 8 089 ლარის ღირებულების არაჯეროვანი სამედიცინო მომსახურება“. რეგულირების სააგენტო, ისევე როგორც წინა ჯერზე, სამედიცინო ცენტრის გახარჯული თანხის სამმაგი ოდენობით დაჯარიმების რეკომენდაციას გასცემს, რაც ჯამში 24 267 ლარია.
რეგულირების სააგენტოს მიერ აჭარა-გურიის რეგიონებისთვის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან სამედიცინო დაწესებულებაში გამოვლენილი დარღვევების შესაფასებლად „ბათუმელები“ თავად ცენტრის დირექტორს დაუკავშირდა. პირველ დღეს ჯემალ დუმბაძემ განაცხადა, რომ „თურქი ინვესტორები ჰყავს და არ სცალია“, ხოლო მეორე ჯერზე თქვა, რომ „ბოლოს და ბოლოს წითელი პარასკევია და ვერ ისაუბრებს, თუნდაც იმიტომ, რომ დოკუმენტებთან ხელი არ მიუწვდება“.
ჯემალ დუმბაძემ ორი სიტყვით მაინც შეაფასა შემოწმების აქტი და მას არასწორად დასმული „წერტილ-მძიმეების გამო დაშვებული შეცდომები“ უწოდა. ჯემალ დუმბაძე „ბათუმელებს“ დაჰპირდა, რომ მიმდინარე კვირაში შემოწმების აქტებში მითითებული დარღვევების თაობაზე აუცილებლად გააკეთებს განმარტებას.
„ბათუმელები“ ასევე დაუკავშირდა შპს პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრის დამფუძნებელს – აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში განაცხადეს, რომ ამ საკითხზე კომენტარს ჯერ ვერ გააკეთებენ. სამინისტროს პრესცენტრის ინფორმაციით, ოფიციალურ განცხადებას სამინისტრო მას შემდეგ გაავრცელებს, რაც რეგულირების სააგენტოს შემოწმების აქტში მოყვანილი დარღვევების შესახებ მონაცემებს გადაამოწმებენ.
პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრი C ჰეპატიტის სახელმწიფო პროგრამაშია ჩართული. ამ ცენტრთან ასევე თანამშრომლობენ საერთაშორისო ორგანიზაციები, რომლებიც შიდსითა და ტუბერკულოზით ინფიცირებულ პაციენტებთან მუშაობენ.
განსაკუთრებით ბევრი პაციენტის მიღება ცენტრს მაინც ზაფხულობით უწევს – მათ შორის, რა თქმა უნდა, არიან ზღვის წყლით მოწამლული ტურისტები, ისევე როგორც ადგილობრივები. შესაბამისად, სწორედ ამ სეზონზე გაედინება ბიუჯეტიდან სამედიცინო დაწესებულებაში ყველაზე მეტი თანხა.
აღმოჩენილი დარღვევების მიუხედავად პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრი ჩვეულ რეჟიმში აგრძელებს მუშაობას – აქ ორი კვირის წინ მიიღეს ინვესტორი, რომლის მხარდაჭერითაც სამედიცინო დაწესებულების A კორპუსის რეაბილიტაცია დაიწყო. სარეაბილიტაციო სამუშაოებს თურქეთის თანამშრომლობისა და კოორდინაციის სააგენტო [TIKA] დააფინანსებს. ამ მიზნით 1 მილიონზე მეტი დოლარი დაიხარჯება.
სახელმწიფო შესყიდვების ვებგვერდზე განთავსებული ინფორმაციის თანახმად, პათოლოგიის, შიდსისა და ტუბერკულოზის რეგიონალური ცენტრი 2016 წელს 2 530 810 ლარის ელექტრონულ შესყიდვებს განახორციელებს.
მოსწავლეებმა ბათუმიდან – ცოტნე შოთაძემ და ბესო შარაშიძემ უსინათლო ადამიანებისთვის შექმნეს ინოვაციური ხელჯოხი – „სხვა თვალი“, რომელიც მფლობელს ორი მეტრის რადიუსში აცნობებს წინაღობის ან დაბრკოლების შესახებ. ამ გამოგონებისთვის ცოტნემ და ბესომ ნორჩ მეცნიერთა და გამომგონებელთა მეათე საერთაშორისო ოლიმპიადაზე [IYIPO] ოქროს მედალი მოიპოვეს.
ბესოსა და ცოტნეს მიერ უსინათლო ადამიანებისთვის შექმნილი ინოვაციური ხელჯოხი, გარდა იმისა, რომ მფლობელს ორი მეტრის რადიუსში აცნობებს დაბრკოლების შესახებ. გაუთვალისწინებელ შემთხვევაში ჯოხის მფლობელს თუ დახმარების გამოძახება დასჭირდება, ღილაკზე თითის დაჭერით ხუთ ტელეფონზე გაიგზავნება მისი ადგილმდებარეობა ელექტრონულ რუკაზე და დახმარების თხოვნის სიგნალი. ტელეფონის ნომრები სისტემაში წინასწარ იქნება შეყვანილი. გარდა ამისა, „სხვა თვალის“ ერთ-ერთი ფუნქციაა სიბნელეში ავტომატურად ჩართოს სინათლე, რომელიც ირგვლივ მყოფებისთვის აღქმადს გახდის ფეხით მოსიარულეს.
„მსგავსი ტექნოლოგიები უკვე არსებობს, მაგრამ ჩვენ მიერ გამოყენებული სენსორი ყველანაირ ზედაპირს აღიქვამს, რაც სხვა შემთხვევაში ასე არ არის, მათ უჭირთ მაგალითად, სარკისებური ზედაპირის აღქმა. ყველაზე თვალსაჩინო მაგალითი არის „ბლაინდპროტექტორი“, რომელიც გარდა ამ განსხვავებისა, ძალიან მოუხერხებელია, მიმაგრებული აქვს დიდი ზომის სქემა, ტელეფონთანაა დაკავშირებული და ასე მუშაობს. ჩვენი „სხვა თვალი“ მსუბუქი და კომფორტულია, არც ტელეფონი სჭირდება, არც ზედმეტი ნაწილები, მხოლოდ მცირე ზომის სქემა აქვს მიერთებული. ბურთულიანი დაბოლოება და ნათურები ავტომატურად ირთვება სიბნელეში“, – ამბობს პროექტის თანაავტორი ცოტნე შოთაძე.
ბესომ და ცოტნემ ერთმანეთი კერძო სკოლაში გაიცნეს, სადაც მესამე კლასიდან ოთხი წლის განმავლობაში ერთად სწავლობდნენ. „შემდეგ მე გადავედი მერვე საჯარო სკოლაში და ისე მოხდა, რომ ოთხი წლის განმავლობაში კონტაქტი დავკარგეთ. ერთმანეთი გასულ წელს „თავიდან გავიცანით“ ერთ-ერთ კონფერენციაზე. ვისაუბრეთ და აღმოჩნდა, რომ ჩვენი ინტერესები ემთხვეოდა, მაშინ ბესომ შემომთავაზა სამეცნიერო კონკურსებში მონაწილეობა და ვცადეთ“, – იხსენებს ცოტნე, რომელიც გასულ წლამდე სპორტული აქტივობებით თუ სწავლით იყო დაკავებული და მსგავსი მცდელობები არ ჰქონია. ბესო კი წლებია სამეცნიერო კონკურსების ერთგული მონაწილეა. ის აქამდე კომპიუტერულ პროგრამებს წერდა და ქმნიდა კომპიუტერულ თამაშს. პირველი საკონკურსო პროექტი ცოტნესთან ერთადაც სწორედ კომპიუტერული თამაში იყო.
„8-9 წლიდან დავინტერესდი კომპიუტერული პროგრამებით; შემეძლო „ვინდოუსის“ ჩაწერა, გადაყენება, პროგრამების დაწერა. შემდეგ კომპიუტერების შეკეთებაც, ახლობლები და ნაცნობები თავიანთი ინიციატივით მიხდიდნენ ფულს.
ყოველთვის მინდოდა რამე შემექმნა, რაც ადამიანებს ცხოვრებას გაუმარტივებდა. მე და ცოტნემ საბოლოოდ „სხვა თვალი“ შევქმენით“, – ყვება ბესო.
ბესო ამბობს, რომ მისთვის მნიშვნელოვანი ბაზისი შაჰინის სკოლა-ლიცეუმი იყო, სადაც კომპიუტერი შეაყვარეს, ასწავლეს პროგრამების დაწერა და მისცეს მოტივაცია უფრო მეტი ინფორმაცია მიეღო ამ მიმართულებით, რაშიც ასევე ინგლისური ენის კარგი ცოდნა დაეხმარა.
როგორც ცოტნე იხსენებს, ისინი იცნობდნენ არასამთავრობო ორგანიზაცია „ცვლილებები თანაბარი უფლებებისათვის“ საქმიანობას და მის ხელმძღვანელს, თომა კაკაბაძეს. ერთ დღეს, როდესაც მეგობრები გასართობად იყვნენ შეკრებილი და პროექტებზე საუბრობდნენ, ერთ-ერთმა შესთავაზა რაიმე ისეთი შეექმნათ, რაც შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებს დაეხმარებოდა.
„გამიჩნდა იდეა, რომ უსინათლოებისთვის შეგვექმნა რამე. აღმოვაჩინეთ, რომ მიუხედავად განვითარებული ტექნოლოგიებისა, მათი უსაფრთხო და თავისუფლად გადაადგილების პრობლემა დღემდე დგას. ასე დავიწყეთ „სხვა თვალზე“ მუშაობა“, – იხსენებს ცოტნე.
თავდაპირველად პროექტის იდეა ცოტნემ და ბესომ ათასწლეულის ინოვაციის კონკურსზე [Millennium Innovations Award] წარადგინეს, სადაც პროექტის განსახორციელებლად 500 აშშ დოლარით დაფინანსდნენ. გარდა ამისა, მათ სანტიაგოს უნივერსიტეტმა წინასწარი 50%-იანი გრანტი გაუფორმა იმ შემთხვევაში, თუ ამ უნივერსიტეტში ჩააბარებენ.
„მაშინ ვერ გავიმარჯვეთ ფინალში, მაგრამ პროექტი კიდევ უფრო დავხვეწეთ და ნორჩ მეცნიერთა და გამომგონებელთა რესპუბლიკურ ოლიმპიადაზე გავიტანეთ, სადაც გავიმარჯვეთ და საერთაშორისო ოლიმპიადაზე მოვხვდით“, – ამბობს ბესო. საერთაშორისო კონკურსი „IYIPO“ 2016 წელს ორმოცამდე ქვეყნის 150 ნამუშევარს მასპინძლობდა. ბათუმელი მოსწავლეების პროექტმა ოქროს მედალი და ოლიმპიადის რამდენიმე სპონსორის ჯილდო დაიმსახურა.
ცოტნე და ბესო აბიტურიენტები არიან. მათი გეგმები ამ ეტაპზე სრულიად განსხვავდება: ბესოს კომპიუტერული ინჟინერიის მიმართულებით სამეცნიერო საქმიანობის გაგრძელება უნდა, ცოტნე კი საზღვაო ნავიგაციის სწავლას და პერსპექტივაში კაპიტნობას გეგმავს.
ბესოსთვის, იმ მრავალფეროვან პროექტებში, რომლებშიც აქამდე მონაწილეობდა, ყველაზე მნიშვნელოვანი სწორედ ეს სფეროა – გამოგონება და შექმნა. ბესო პარალელურად დაინტერესებულია ფოტოგრაფიითა და მოგზაურობით. ამბობს, რომ მას მგზავრობა არასდროს ღლის და ახალი ადგილების ნახვა და მათი ფოტოზე ასახვა დიდი ენერგიით ავსებს. უნდა, რომ უნივერსიტეტშიც სწავლის გარდა იმუშაოს, საკუთარი შემოსავალი რომ ჰქონდეს.
მათი გეგმები „სხვა თვალთან“ დაკავშირებით კი ასეთია: „საქპატენტში შევიტანეთ განაცხადი, მომდევნო ერთი წლის განმავლობაში განიხილავენ და, სავარაუდოდ, მალე პატენტიც გვექნება. დაფინანსებას თუ მოვიძიებთ, შეიძლება წარმოებაც დავიწყოთ“, – ყვებიან ბიჭები.
პროექტზე მუშაობის პროცესში კონსულტაციები არ გაუვლიათ თავად უსინათლო პირებთან. თუმცა, როდესაც პროექტი შედგა, „უსინათლოთა კავშირის“ წევრები დაინტერესდნენ და „სხვა თვალი“ საველე პირობებში გამოსცადეს. ცოტნე ამბობს, რომ მისი ყველაზე დიდი გამარჯვება იმ ადამიანის ბედნიერი სახე იყო, რომელმაც თავად გამოიყენა ცოტნეს და ბესოს შექმნილი ხელჯოხი, რომელმაც შეძლო მისთვის „სხვა თვალი“ გამხდარიყო.
„ჩვენ ვყიდულობთ რაკეტას, რომლის გაშვებაც არ ვიცით“, – ასე აფასებს საკრებულოს წევრი „თავისუფალი დემოკრატებიდან“ კობა ჩხეიძე ახალ პროგრამას, რომელიც ბათუმს 346 ათასი ლარი დაუჯდება. „ბათუმის ტერიტორიის აერო-ფოტოგადაღება და ციფრული სამგანზომილებიანი მოდელის შექმნა“, – ასე ჰქვია პროგრამას, რომელსაც ბათუმის საკრებულომ გასულ კვირას დაუჭირა მხარი. საკრებულოს უმრავლესობას უჭირს დასაბუთება, რატომ არის საჭირო ბათუმის ვერტმფრენიდან გადაღება ე.წ. 3D ეფექტით, მით უფრო, როცა ქალაქგეგმარებისთვის საერთაშორისო დონორების მხარდაჭერით მსგავსი ელექტრონული პროგრამა უკვე არსებობს.
„ეს იქნება მანქანა, რომელიც იფრენს ქალაქის თავზე და გადაიღებს სამგანზომილებიან მოდელს. Google-ში ხომ გინახავთ მსოფლიო ქალაქების ელექტრონული ვერსია? ასე შესაძლებელია ქალაქი დაათვალიერო ისე, რომ იქ არ ჩახვიდე. ეს სამოყვარულო გადაღებაა და არა პროფესიონალური“, – ამბობს ირაკლი მურღულია, ურბანული განვითარების სპეციალისტი. ის ხელმძღვანელობდა „ბათუმის ურბანული განვითარების სტრატეგიული გეგმის“ შემუშავებას, რომელიც 2013 წელს ამერიკის საერთაშორისო განვითარების სააგენტომ – USAID-მა დააფინანსა და „სამოქალაქო საზოგადოების ინსტიტუტმა“ განახორციელა.
ამ პროექტის ფარგლებში დაფინანსდა [პროექტის ღირებულება 118 ათასი ლარი] აეროგადაღებაც. ქალაქის მერიას USAID-მა ასევე ჩააბარა ელექტრონული მართვის პროგრამა, რომლითაც აეროგადაღებით შედგენილი ელექტრონული რუკის გამოყენებაა შესაძლებელი. „ეს არ იყო სამგანზომილებიანი გადაღება, მაგრამ იგი საკმარისია იმისთვის, რომ ემუშავათ. სამწუხაროდ, მერიამ არ გამოიყენა ის, რაც გაკეთდა ამ პროექტის ფარგლებში. ე.წ. „გისის“ სპეციალისტი მხოლოდ ერთი ჰყავდა მერიას და ისიც გაუშვეს, როცა გია რამიშვილი გაათავისუფლეს არქიტექტურის სამსახურიდან“, – ამბობს ურბანისტი ირაკლი მურღულია.
ბათუმის მერიაში არ მალავენ, რომ „გისის“ სპეციალისტი ნამდვილად გაუშვეს და ამ პროგრამის მცოდნე არავინ ჰყავთ. „სპეციალისტი არ გვყავს, მაგრამ ჩვენ ვიცით რაღაც დონეზე, რაც გვჭირდება პროექტების განხილვების დროს. გავლილი გვაქვს მოსამზადებელი კურსი და ნაწილობრივ ვიყენებთ „გისის“. რედაქტირებასა და უფრო რთულ პროცესებში ამ პროგრამით ვერ ვსარგებლობთ“, – გვითხრა მამუკა რამიშვილმა, ბათუმის მერიის არქიტექტურის სამსახურის ქალაქგეგმარების განყოფილების უფროსმა. ის ერთადერთია მერიიდან, ვინც ამ თემაზე კომენტარს აკეთებს.
საკრებულოს ოპოზიცია ირწმუნება, რომ მერიასა თუ საკრებულოში, ვინც არსებული პროგრამის გვერდის ავლით ახალი პროგრამის დაფინანსებას უჭერს მხარს, ინფორმირებული არ არიან 3D გადაღების აუცილებლობაზე.
„საუბარია ინოვაციურ მეთოდებზე, რომლითაც დიახაც უნდა ვხელმძღვანელობდეთ. 21-ე საუკუნეა და როცა გვაქვს პრეტენზია ტურისტების მოზიდვაზე, ეს გვჭირდება“, – ასე დაგვისაბუთა სამი განზომილებით ბათუმის გადაღების აუცილებლობა საკრებულოს ერთ-ერთმა წევრმა „ქართული ოცნებიდან“ ნატალია ზოიძემ. კითხვაზე, რის გამო დაუჭირა მან მხარი ამ პროგრამას, გვითხრა, რომ მოისმინა პრეზენტაცია და დარწმუნდა, რომ ამ გზით მოკლე პერიოდში შესაძლებელი გახდება ქალაქდაგეგმარება და მისი ელექტრონული მართვა: „ჩვენ მოვისმინეთ ერთ-ერთი კომპანიის პრეზენტაცია. იქ აღინიშნა, რომ დაახლოებით 10 წელი დასჭირდება ამ პროცესს. გადაღებით კი დაჩქარდება ეს პროცესი და უკეთესი არაა?“
საკრებულოს კიდევ ერთი წევრი „ქართული ოცნებიდან“, ვინც 346 ათასად ბათუმის 3D ტექნოლოგიებით გადაღებას ხელი აუწია, ლაშა სირაბიძეა: „ურბანული დაგეგმარებისთვის პირველი ეტაპია და მთელი ბათუმის საზღვრები დატანილი იქნება სამი D ეფექტით. უფრო ადვილი იქნება ყველანაირი პროცესის მართვა. მოვისმინე სხვადასხვა ექსპერტის შეფასება და ვენდობი მათ“. რომელ ექსპერტებს მოუსმინეთ? – ამ შეკითხვაზე ლაშა სირაბიძემ ვერ გვიპასუხა და თენგიზ აფხაზავასთან გადაგვამისამართა, რომელიც პროგრამის ინიციატორია.
თენგიზ აფხაზავასთან სატელეფონო კომენტარი იერუსალიმში გაფრენამდე რამდენიმე წუთით ადრე ჩავწერეთ: „უნდა მოხდეს ქალაქის მთლიანი ქონების მატერიალური და არამატერიალური აღწერა, ინვენტარიზაცია და მისი ინტეგრირებული მართვა. ამის მიბმა მოხდება ბიუჯეტზე ეფექტური მართვისთვის. ეფექტურობა გულისხმობს იმას, რომ გვექნება დაპასპორტებული ქუჩები, სკვერები, მიწისქვეშა კომუნიკაციები. მაგალითად, შეგიძლია ნახო ელექტრონულად რომელიმე ობიექტი და გაიგო, როგორია მისი ტექნიკური მონაცემები, რომელმა კომპანიამ შეასრულა იქ სამუშაოები. ეს ყველაფერი დღეს ჩვენ ქაოტურად გვაქვს“.
„გადაუდებელი და ჰაერივით საჭიროაო, ასე ნამდვილად არ არის“, – ამბობს მამუკა რამიშვილი, ბათუმის მერიის არქიტექტურის სამსახურის ქალაქგეგმარების განყოფილების უფროსი. მისი თქმით, ეს პროგრამა დაბალსართულიანი შენობების შემთხვევაში არაფერს შეცვლის: „გრანდიოზულ მშენებლობებზე, რომელზეც საზოგადოების ინტერესი არსებობს, გამოჩნდება, როგორ ჩაჯდება ესა თუ ის მაღალი შენობა ზონაში. 2008 წლიდან დაიწყო აეროგადაღებები, შეიქმნა რუკები და ბოლოს 2013 წელს განახლდა. ახლა ამბობენ, რომ ყველაფერი დაფიქსირდება“.
რატომ არ იყენებს ქალაქის მთავრობა USAID-ის მხარდაჭერილ პროგრამას? – ლაშა სირაბიძემ გვითხრა, რომ ფული თურმე ტყუილად დაიხარჯა და საქმე პროკურატურამ უნდა გამოიძიოს: „შესაძლოა, ფული გაათეთრა ვინმემ. მე რატომ მთხოვთ გამოძიებას? ეგ არ არის ჩემი ფუნქცია. მერიის სამსახურებმა მითხრეს, რომ ვერ იყენებენ პროგრამას. მე ჩემი წილი პასუხისმგებლობა შევასრულე და ამ ძალიან კარგ პროგრამას, სამგანზომილებიან გადაღებას დავუჭირე მხარი“.
რაც შეეხება ნატალია ზოიძეს, მან გვითხრა, რომ 2013 წელს „ამერიკის საერთაშორისო განვითარების სააგენტოს“ მხარდაჭერილი პროგრამის შესახებ არაფერი სმენია.
გიორგი კირთაძე, ბათუმის საკრებულოს წევრი „ნაციონალური მოძრაობიდან“ არ გამორიცხავს გარიგებას: „როცა ქალაქის ნახევარზე მეტი გასაკეთებელია, რა უნდა გამოჩნდეს ამ რუკაზე? თენგიზ აფხაზავა საუბრობს კონკრეტულ ჯგუფზე, ვისაც ამის გაკეთება შეუძლია. ამბობს, რომ ტენდერში ვინც გაიმარჯვებს, ის შეასრულებსო. ხელს ვერავის დავადებ, მაგრამ შეიძლება საქმე გვქონდეს გარიგებასთან“.
„ეს არ იქნება ერთჯერადი – ქალაქში მიმდინარეობს მშენებლობები, ამიტომ წელიწადში მინიმუმ ერთხელ უნდა მოხდეს სამგანზომილებიანი ტექნოლოგიებით გადაღება“, – ამბობს კობა ჩხეიძე, ბათუმის საკრებულოს წევრი „თავისუფალი დემოკრატებიდან“. მისი განმარტებით, ამ პროგრამის განთავსებას ახალი, ძვირადღირებული კომპიუტერები დასჭირდება, ასევე სპეციალისტები: „ეს არის კიდევ ერთი პროექტი, რომელსაც ბათუმის მერია შეიძენს და დადებს თაროზე“.
გაეროს მიერ მიღებული გადაწყვეტილებების უკეთ გასაცნობად და დემოკრატიული ღირებულებების პოპულარიზაციისთვის ბათუმში მოდელირებული, ახალგაზრდული ასამბლეა ტარდება. სამი დღის განმავლობაში სხვადასხვა უმაღლესი სასწავლებლის სტუდენტები და სკოლის მოსწავლეები სესიებში, კინოჩვენებებსა და დებატებში მიიღებენ მონაწილეობას. 400-მდე ახალგაზრდა დელეგატი ასევე ესტუმრება სამთავრობო უწყებებს და დიპლომატიურ ორგანიზაციებს.
„პროექტის ბოლოს გამოვლინდებიან გამარჯვებულები, რომლებიც მოდელირებული ასამბლეის დასრულების შემდეგ, განახორციელებენ სხვადასხვა პროექტს გაეროს რეზოლუციების პოპულარიზაციისთვის. დელეგატებმა უკვე დაიწყეს პროექტების წერა“ – ამბობს „ბათუმელებთან“ უჩა აბრამიშვილი, ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობის თავმჯდომარის მოადგილე. თვითმმართველობა, გაფორმებული მემორანდუმის ფარგლებში, მოდელირებული ასამბლეის ერთ-ერთი ორგანიზატორია.
გაეროს მოდელირებული ასამბლეის პირველი შეხვედრა დღეს ბათუმში, სასტუმრო „ჰილტონში“ ჩატარდა. მოდელირებული სხდომა არასამთავრობო ორგანიზაცია „მრავალფეროვანი საქართველო დემოკრატიული ღირებულებების განმტკიცებისთვის“ ორგანიზებით ტარდება. ასამბლეა 10 მაისს დასრულდება, სადაც გამარჯვებულ მონაწილეებს დააჯილდოვებენ.
ბათუმი-სარფის მონაკვეთზე, მდინარე ჭოროხზე არსებული [გონიოს] ხიდის რეაბილიტაცია, შესაძლოა, ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ დროში ვერ დასრულდეს. სამუშაოები – „სუბიექტური და ობიექტური მიზეზების, მათ შორის გარკვეული ფინანსური პრობლემების გამო“, ბოლო თვეებში შეჩერებულიც კი იყო. ხიდზე სამუშაოებს კომპანია „ზიმო“ აწარმოებს, რომელმაც წელს ასწლოვანი ტიტას ხე ციხისძირიდან შეკვეთილში გადაიტანა, სადაც მილიარდერი ბიძინა ივანიშვილი დენდროლოგიურ პარკს აშენებს.
ხიდზე სამუშაოების გასაგრძელებლად სამზადისი კომპანიამ ხუთი დღის წინ დაიწყო. სამუშაოები მიმდინარე კვირაში განახლდება. ნახევრად გადაკეტილი ხიდის მთლიანად გადაკეტვას კი, ჩვენი ინფორმაციით, თავად „ზიმოს“ მუშები გეგმავდნენ პროტესტის ნიშნად – ისინი კომპანიისგან კუთვნილ ხელფასებს ითხოვდნენ. „ბათუმელების“ ინფორმაციით, მორიგება შედგა, სახელფასო დავალიანების არსებობა კი კომპანიაში არც უარყვეს და არც დაადასტურეს.
ხიდის სარეაბილიტაციო სამუშაოები „ზიმომ“ 2015 წელს დაიწყო და ხელშეკრულების მიხედვით, მიმდინარე წლის პირველ ივნისამდე უნდა დაასრულოს. მოესწრება თუ არა ხიდის რეაბილიტაცია პირველ ივნისამდე? – ამ კითხვაზე კომპანიაში დაახლოებით ასეთი პასუხი აქვთ – „ალბათ, არა“. ხიდის ერთი მხარე რამდენიმე თვეა გადაკეტილია და გამყოფ ხაზზე ბეტონის ბორდიურებია დაწყობილი.
„ხიდის რეაბილიტაცია ცოტა სპეციფიკური სამუშაოების ჩატარებას ითვალისწინებს, როცა გავხსენით ზედა ფენა, აღმოჩნდა, რომ პროექტში აუცილებლად უნდა შეგვეტანა ცვლილება და ველოდებოდით. დღეს უკვე ეს ცვლილებები შევიდა და დავიწყებთ ინტენსიურად სამუშაოებს“, – განაცხადა კომპანიის წარმომადგენელმა ირაკლი შანავამ.
მისივე თქმით, შესაძლოა სამუშაოების დასრულების ვადა გადაიწიოს, თუმცა ამაზე ჯერ არ არის საუბარი: „ხიდის მარჯვენა სავალ ნაწილზე როცა გადავხსნით ასფალტის საფარს, შემდეგ გამოჩნდება შიგნითა ნაწილში რა მდგომარეობაა… ხიდის ქვედა ნაწილი გავამაგრეთ, შუა ნაწილია გასამაგრებელი. მოკლედ, ბევრი სამუშაოა ჩასატარებელი. ზოგი სამუშაო ისეთია, საერთოდ არ ჩანს, ვთქვათ ხიდიდან, შიგ გვირაბებია და სხვ. შიგა ნაწილი თუ არ გამაგრდა, ზემოთ ასფალტის დაგებას აზრი არ აქვს. ივნისამდე შეიძლება მოესწროს, შეიძლება არა, გააჩნია ამინდსაც. იქ სპეციფიკური ადგილია და ხშირად ძლიერი ქარია, რა დროსაც შეუძლებელია მუშაობა, ამიტომ ამინდზეც ვართ დამოკიდებული“.
რა ცვლილებები შევიდა ხელშეკრულებაში არც კომპანიაში დააკონკრეტეს და არც გზების დეპარტამენტში. კომპანიის ერთ-ერთმა თანამშრომელმა „ბათუმელებთან“ სატელეფონო საუბარში აღნიშნა, რომ „ცვლილებები სავალ ნაწილთან დაკავშირებითაა და ვადას არ ეხება. რეალისტები რომ ვიყოთ, ხიდის სავალი ნაწილი ალბათ გასწორდება, რომ იქ სეზონისთვის მოძრაობა არ შეიზღუდოს და თუ რაღაც სამუშაოები დარჩება ხიდის ქვემოთა ნაწილში, იქ ყოველთვის შეიძლება სამუშაოების ჩატარება. რაც შეეხება იმას, რომ სამუშაოები შეჩერებული იყო – რაღაც მიზეზები არსებობდა, ზოგი სუბიექტური, ზოგი – ობიექტური, ფინანსური პრობლემებიც იყო და აღდგომის შემდეგ გამოსწორდება საქმე“.
საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტის ინფორმაციით, მათ კომპანია 21 აპრილს გააფრთხილეს, რომ სამუშაოები დააჩქაროს. „ტროტუარებს ელოდებოდნენ გერმანიიდან, ჩამოსულია უკვე და მთელი ძალებით შეუდგებიან მუშაობას. კომპანიას, ჯერჯერობით, გადავადებაზე არ მოუმართავს. თუ მოგვმართავს, არგუმენტებიც უნდა წარმოადგინოს. ჯერ ამბობენ, რომ ასწრებენ. ვადა აქვთ და ჯარიმაზე საუბარი ზედმეტია, თუ ვერ დაასრულებს და სარწმუნო არგუმენტებს ვერ წარმოადგენს, ვადა არ გაგრძელდება, დაჯარიმდება და შეუწყდება ხელშეკრულება“, – განაცხადეს დეპარტამენტში.
საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტსა და შპს „ზიმოს“ შორის მდინარე ჭოროხზე არსებული [გონიოს] ხიდის რეაბილიტაციაზე ხელშეკრულება 2015 წლის 28 იანვარს გაფორმდა. სამუშაოების ღირებულება შეადგენდა 2 მილიონ 929 ათას 440 ლარს, თუმცა, მიმდინარე წლის 20 აპრილის ცვლილებით, სახელშეკრულებო თანხა შემცირდა და 2 მილიონ 803 ათას 984 ლარით განისაზღვრა. სხვა რაიმე ცვლილების შესახებ ინფორმაცია ამ დროისთვის შესყიდვების სააგენტოს ვებგვერდზე არ მოიპოვება.
საავტომობილო გზების დეპარტამენტმა გონიოს ხიდის რეაბილიტაციაზე ტენდერი 2014 წლის 12 დეკემბერს გამოაცხადა. ტენდერში მონაწილეობა მხოლოდ „ზიმომ“ მიიღო.
ფოტოზე ერთ-ერთი პატრულია ბათუმიდან, რომელიც არ არის ერთადერთი და რომლის დანახვაც აჩენს კითხვას – რამდენად არის იგი მზად, მაგალითად, დაედევნოს სავარაუდო დამნაშავეს, ოპერატიულად მოახდინოს რეაგირება სხვადასხვა დარღვევაზე?
ფიზიკური მომზადება და მისი რეგულარული დაცვა კანონით განსაზღვრული, აუცილებელი მოთხოვნაა იმისთვის, რომ იყო პოლიციელი. „პოლიციის შესახებ“ კანონში წერია, რომ პიროვნული და საქმიანი თვისებების, ასევე განათლებისა და ჯანმრთელობის გარდა, პოლიციაში სამუშაოდ მიიღება პირი, ვინც ფიზიკურად მომზადებულია იმისთვის, რომ სათანადოდ შეასრულოს პოლიციელის ფუნქციები.
როგორ მოწმდება პატრულის თანამშრომელი ფიზიკურ მომზადებაში და დაითხოვეს თუ არა ვინმე ნორმატივების ჩაუბარებლობის გამო? – „ბათუმელების“ ამ შეკითხვას შინაგან საქმეთა სამინისტროს საპატრულო პოლიციაში არ უპასუხეს. უწყების პრესსამსახურმა ელექტრონულ მისამართზე მხოლოდ ის მოგვწერა, რომ მინისტრის ბრძანებით მოსამსახურეთა ასაკობრივი ჯგუფების გათვალისწინებით, დადგენილია ფიზიკური მომზადების ნორმატივების ჩაბარება ყოველი წლის ოქტომბერ-ნოემბერში. წერილში ასევე ნათქვამია, რომ ნორმატივების ჩაბარების ორგანიზება შსს-ს საპატრულო დეპარტამენტის ადამიანური რესურსების მართვის სამმართველოს აქვს დავალებული. ნორმატივებს იბარებს კომისია, რომელშიც ყველა მთავარი სამმართველოს უფროსი ყოფილა წარმოდგენილი.
„ნორმატივების ჩაუბარებლობის გამო ჯერ არავინ გაუშვიათ სამსახურიდან“, – უთხრა „ბათუმელებს“ ბათუმის საპატრულო პოლიციის ერთ-ერთმა თანამშრომელმა. მის ვინაობას ჩვენ შეგნებულად არ ვასახელებთ. მისი თქმით, ფიზიკური მომზადების კუთხით მოთხოვნა ბოლო წლებში შემცირდა.
„წინა ხელისუფლების დროს, მახსოვს, რამდენიმე თანამშრომელს მისცეს გამოსაცდელი ვადა, ფორმაში თუ არ მოხვალთ, გაგიშვებთო. ვარჯიშობდნენ ინტენსიურად და გადარჩნენ. მაშინ ფიზიკური მომზადების ჩასაბარებლად თბილისში ჩავდიოდით, იქ გავდიოდით 10 დღის განმავლობაში როგორც თეორიულ, ისე პრაქტიკულ მეცადინეობებს. ამის შემდეგ კი, პოლიციის აკადემია გვიტარებდა გამოცდებს. ბოლო რამდენიმე წელი თბილისში ჩასვლა აღარ გვიწევს, ადგილზე ჩამოდიან და აქ გვამოწმებენ. წინასწარი მომზადება აღარ ტარდება“, – გვიყვება პატრულის თანამშრომელი.
რამდენად შეიცვალა ნორმატივები? – პოლიციის თანამშრომელი, რომელიც ფიზიკურ მომზადებაზე გვესაუბრა, ამბობს, რომ მათ ისევ ამოწმებენ გარბენაში კილომეტრსა და მეტრზე, ასევე ღერძზე აზიდვებში, მუცლის პრესში: „ნორმატივი განსაზღვრულია წონის, სიმაღლის, ასაკისა და სქესის მიხედვით. ყველას ერთი და იგივე არ მოგვეთხოვება. ნორმატივები არც ისე მკაცრია, მაგრამ, წესით, ყველა ვერ უნდა აბარებდეს, რადგან მეც მინახავს თანამშრომელი, ვისაც სიმსუქნის გამო გარბენა უჭირს საჭირო დროს. არ ვიცი, ალბათ, გადაწყვეტილების მიმღები პირები ასეთ შემთხვევაში ანგარიშს უწევენ პოლიციელის სხვა დადებით თვისებას და არა ფიზიკურ მომზადებას, მიუხედავად იმისა, რომ ეს აუცილებლად მოგვეთხოვება“.
27 აპრილს პრეზიდენტმა 95 პატიმარი შეიწყალა. პრეზიდენტის გადაწყვეტილებამდე შეწყალების სახელმწიფო კომისიამ 597 მსჯავრდებულის საქმე განიხილა. ოფიციალური მონაცემით, პრეზიდენტი გიორგი მარგველაშვილი გაცილებით მეტ პატიმარს იწყალებს, ვიდრე მისი წინამორბედი, თუმცა შეწყალების აქტი, ორივე პრეზიდენტის დროს, ხშირად ხდება კრიტიკის საგანი.
კვლევა, რომელიც შეწყალების ქართულ მოდელსა და საერთაშორისო გამოცდილებაზე არასამთავრობო ორგანიზაცია „ადამიანის უფლებათა ცენტრმა“ ჩაატარა ფონდი „ღია საზოგადოება საქართველოს“ ფინანსური მხარდაჭერით, ასეთი დასკვნით სრულდება: „შეწყალების არსებული მოდელი დემოკრატიულია, მაგრამ რიგი საკითხები საჭიროებს გაუმჯობესებას, რათა მსჯავრდებულებსა და საზოგადოებას არ დარჩეს ბუნდოვანებისა და არაობიექტურობის განცდა პრეზიდენტის მიერ შეწყალების აქტის გამოცემისას“. შეწყალების სახელმწიფო კომისიის თავმჯდომარე, ზვიად ქორიძე ამ კვლევას მიზანმიმართულ პოლიტიკურ ინტერესს უკავშირებს.
დასაბუთება შეწყალების არსებული მოდელის ყველაზე მნიშვნელოვან ნაკლოვანებად დასახელდა. შეწყალების მოდელის კვლევის ფარგლებში გამოკითხულმა ადვოკატებმა თქვეს, რომ მსჯავრდებულების უკმაყოფილებას იწვევს გაურკვევლობა – რის საფუძველზე იწყალებენ ამა თუ იმ პატიმარს. კვლევის ერთ-ერთი ავტორი, თამარ ავალიანი „ადამიანის უფლებათა ცენტრიდან“ ამბობს, რომ შეწყალების წესის არსებობის მიუხედავად, „განსაკუთრებული გარემოებები“, რის საფუძველზეც შეწყალებაზე დადებითი დასკვნა იდება, უნდა დაკონკრეტდეს და გახდეს განჭვრეტადი: „შეწყალების სახელმწიფო კომისიამ უნდა შეიმუშავოს შეწყალების წესით განსაზღვრულ განსაკუთრებულ გარემოებათა ამომწურავი ჩამონათვალი, რათა მსჯავრდებულებმა იცოდნენ, ძირითადად, რას მიიჩნევს კომისია განსაკუთრებულ გარემოებად და რა შემთხვევაში შეუძლიათ მათ მიმართონ კომისიას“. თამარ ავალიანის აზრით, ეს ნაბიჯი ხელს შეუწყობს იმას, რომ ცრუ მოლოდინები არ ჰქონდეთ პატიმრებს და მეორე მხრივ, აღარ გაჩნდება არაობიექტურობის განცდა.
„შეწყალება არ შეიძლება იყოს განჭვრეტადი, შეწყალება არის სიურპრიზი,“ – ამბობს შეწყალების სახელმწიფო კომისიის თავმჯდომარე, ზვიდ ქორიძე. მისი განმარტებით, არც ერთ მსჯავრდებულს არ უნდა ჰქონდეს შეწყალების მოლოდინი. „მათ უნდა ჰქონდეთ ამის სურვილი და თუკი იარსებებს განჭვრეტადი კრიტერიუმები, ანუ განზოგადდება შეწყალების აქტი, შესაძლებელია მსჯავრდებულს გაუჩნდეს ლეგიტიმური მოლოდინი და თუ არ შეიწყალეს, შეიძლება, იჩივლოს კიდეც. ეს სრულია აბსურდია,“ – განმარტავს ზვიად ქორიძე.
კვლევაში მოყვანილია სხვადასხვა ქვეყანაში არსებული შეწყალების მოდელი, მათ შორის, ჩეხეთი, სადაც საქართველოს მსგავსად, შეწყალების იმპერატიული უფლება კონსტიტუციის მიხედვით მხოლოდ პრეზიდენტს აქვს და სადაც პრეზიდენტის იმპიჩმენტის პროცედურის დაწყების მთავარი მიზეზი სწორედ შეწყალება გახდა: ყოფილმა პრეზიდენტმა, ვაცლავ კლაუსმა დაახლოებით 5 ათასი განაცხადიდან 412 დააკმაყოფილა და რამდენიმე შემთხვევაში პრეზიდენტს ინტერესთა კონფლიქტზე მიუთითეს. ჩეხეთის ამჟამინდელი პრეზიდენტი შეწყალების შესახებ გადაწყვეტილებას იუსტიციის მინისტრთან ერთად იღებს.
კვლევის „შეწყალების ქართული მოდელი და საერთაშორისო გამოცდილება“ ავტორები მიიჩნევენ, რომ პრეზიდენტმა, მიუხედავად იმისა, რომ შეუძლია შეწყალების კომისიის გვერდის ავლით, ანუ პირდაპირი წესითაც, უნდა დაასაბუთოს იგი. „გიორგი მარგველაშვილის ცოლის ძმის შეწყალება არ დასაბუთებულა, არც შეწყალების კომისიას განუხილავს ეს საკითხი. ეს კითხვები არსებობდა პრეზიდენტ სააკაშვილის დროსაც, როცა მან ისარგებლა შეწყალების უფლებამოსილებით გირგვლიანის საქმის შემთხვევაში,“ – ყვება თამარ ავალიანი.
ზვიად ქორიძე მიიჩნევს, რომ პრეზიდენტს არ უნდა ჰქონდეს დასაბუთების ვალდებულება პირდაპირი წესით შეწყალების შემთხვევაშიც: „რაც შეეხება პრეზიდენტის ცოლის ძმის შეწყალებას, ამ დროს კომისიის პირველი სხდომაც კი არ იყო გამართული, გიორგი მარგველაშვილმა მასთან ერთად სხვა მსჯავრდებულებიც შეიწყალა და საჯაროდ ახსნა ეს გადაწყვეტილება.“ შეწყალების სახელმწიფო კომისიის თავმჯდომარისთვის გაუგებარია, რატომ ისმება კითხვები პრეზიდენტის ცოლის ძმაზე და არა მასთან ერთად შეწყალებულ სხვა მსჯავრდებულებზე.
პრეზიდენტისთვის შეწყალების დასაბუთებას მოითხოვს „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ იურისტი გიორგი გოცირიძე: „კარგი იქნება, თუკი პრეზიდენტს ექნება დასაბუთების ვალდებულება, რადგან ეს კითხვის ნიშნებს შეამცირებს და გაზრდის სანდოობას შეწყალების ინსტიტუტის მიმართ“.
კვლევის სარეკომენდაციო ნაწილში ასევე წერია: „განჭვრეტადად უნდა გაიწეროს შეწყალების კომისიის მუშაობის წესი და კომპეტენცია“… ნორმატიული აქტის დონეზე განისაზღვროს შეწყალების კომისიის ფორმირების წესი, პროცედურა და წევრთა შერჩევის კრიტერიუმები“.
„თავად შეწყალების მექანიზმი არის უსამართლო,“ – აცხადებს ზვიად ქორიძე და კონცეპტუალურ შეცდომად მიიჩნევს კვლევის ავტორების რეკომენდაციებს, რომელიც შეწყალების სამართლებრივ რეგულირების დაწესებას ითვალისწინებს. „პრეზიდენტს ექსკლუზიურად აქვს შეწყალების უფლება იმისთვის, რომ ხელი შეუწყოს საზოგადოებაში ჰუმანიზაციის პროცესს. შეწყალება ეს არ არის მართლმსაჯულებაში ხარვეზების აღმოფხვრის მექანიზმი, ჩვენ არ უნდა შევიდეთ საქმის არსებით განხილვაში. რთულია ამ დროს გადაწყვეტილების მიღება, რადგან არ უნდა დაირღვეს რაციონალურობის პრინციპი: თუკი პრეზიდენტი ნებისმიერს შეიწყალებს, საზოგადოება ამას არ მიიღებს“, – განმარტავს შეწყალების კომისიის ხელმძღვანელი. მას ეჭვი აქვს, რომ კვლევა მიზანმიმართული პოლიტიკის ნაწილია: „ვაფასებ იმ შრომას, რომელიც კვლევის ავტორებმა გასწიეს, მაგრამ მათ ცოტა უფრო მეტი სიღრმიდან რომ ემოქმედათ და გაეანალიზებიათ საკუთარი ადგილი ამ პროცესში, კარგი იქნებოდა. შეწყალების აქტს და პრეზიდენტის ინსტიტუტს ხშირად აყენებენ ზიანს როგორც პოლიტიკური, ისე საზოგადოებრივი ჯგუფები. სამწუხაროდ, ეს კვლევა ამ პოლიტიკურ კონტექსტში ჩაჯდა“.
პრეზიდენტს წელს არ შეუწყალებია არც ერთი მსჯავრდებული, ვისაც უვადოდ თავისუფლების აღკვეთა აქვს მისჯილი. 2013 წლიდან დღემდე ასეთი სასჯელის მქონე სულ 5 პატიმარი შეიწყალა პრეზიდენტმა და მათი სასჯელი 20-წლიანი პატიმრობით განისაზღვრა. „4 წლის განმავლობაში 5 ადამიანის შეწყალება არ არის კარგი მაჩვენებელი. უფრო ლიბერალური მიდგომა უნდა დამკვიდრდეს და შეწყალების მექანიზმი აქტიურად უნდა იყოს გამოყენებული უვადო პატიმრობის კუთხით,“ – ამბობს თამარ ავალიანი, „ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ იურისტი.
ზვიად ქორიძის თქმით, ამჯერად კომისიას ორმა მსჯავრდებულმა მიმართა, ვისაც უვადოდ თავისუფლება აქვს აღკვეთილი. კომისიამ ამ ეტაპზე მათი მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარი თქვა.
შეწყალებულთა ყველაზე დიდი მაჩვენებელი – 63 პროცენტი (2013-2015) ნარკოდანაშაულისთვის პატიმრობაში მყოფ პირებს შეეხო. ამ ნაწილში კვლევის ავტორებსა და შეწყალების სახელმწიფო კომისიის ხელმძღვანელს ერთნაირი პოზიცია აქვთ – ეს არის გზავნილი პარლამენტისთვის, რომ უფრო ლიბერალური მიდგომა შემუშავდეს ნარკოტიკის მომხმარებლების მიმართ. „ბოლო შეწყალების აქტშიც პროცენტულად ყველაზე მეტი ნარკოტიკულ დანაშაულში მსჯავრდებულები იყვნენ. კომისია ძალიან ფრთხილია, როცა ნარკოტიკული საშუალებების რეალიზაციის გამო იხდის ადამიანი სასჯელს. ჩვენი მიდგომა არის საკმაოდ ლოიალური ნარკომომხარებლების მიმართ და ეს მიდგომა გულისხმობს იმას, რომ ქვეყანაში რადიკალურად უნდა შეიცვალოს ნარკოპოლიტიკა“.
წელს სააღდგომოდ შეწყალებული 95 პატიმრიდან 69 უკვე დაუბრუნდა საკუთარ ოჯახს, მათ შორის, 10 ქალი და 2 არასრულწლოვანია. 26 მსჯავრებულიდან, ვისაც სასჯელი შეუმცირდა, 2 ქალი და 2 არასრულწლოვანია. შეწყალებულთა შორის არც ერთია ისეთი, ვინც განზრახ მძიმე დანაშაულის ჩადენისთვის იხდიდა სასჯელს.
„პიერ ბათუმი“ ბულვარში მუშაობას აგრძელებს. პარალელურად გრძელდება სასამართლო პროცესები მერიასა და მოიჯარე კომპანია „BATTUN“-ს შორის, რომელიც მერიის შესაბამისმა სამსახურმა რამდენჯერმე დააჯარიმა. მთავარი პრობლემა პირსია – ზღვაში შეჭრილი ნაგებობა, რომელიც, მერიის განცხადებით, უკანონოდაა აშენებული. დავის პარალელურად „BATTUN“-მა სარესტორნო მომსახურების კუთხით მენეჯმენტი შეცვალა. დღეს ობიექტს ახალი კომპანია მართავს.
„ბათუმის პირსის მესაკუთრე კვლავ „BATTUN“-ია, უბრალოდ, შეიცვალა სარესტორნო მომსახურების მენეჯმენტი, რომელიც მხოლოდ რესტორანს მართავს. სხვა სერვისი რჩება იგივე – მაღაზიები, ჩილიმ ბარი, ბავშვთა გასართობი ცენტრი და სხვა, ყველა ჩვეულებრივ რეჟიმში იმუშავებს. მენეჯმენტის განახლება მხოლოდ სარესტორნო მომსახურების მხრივ გადაწყდა,“ – განაცხადა კომპანიის წარმომადგენელმა მინდია გურგენიძემ.
„ბათუმელების“ კითხვაზე, გასცა თუ არა „BATTUN“-მა ობიექტი იჯარით? მინდია გურგენიძე პასუხობს, რომ ასეთ რამეს ადგილი არ აქვს. ის უარყოფს ასევე გავრცელებულ ინფორმაციას იმის შესახებ, თითქოს ობიექტი რამაზ ცეცხლაძეს წლიურად ერთი მილიონის სანაცვლოდ გადაეცა ხუთწლიანი იჯარით: „არანაირი იჯარა და მილიონები, ეს ყველაფერი ჭორია. ერთი წლით, საცდელი დროით გადაეცა… რა იქნება მომავალში, არ ვიცით, ვნახოთ. ჩვენ ვალდებულება გვაქვს მერიასთან, რასაც ვასრულებთ“.
მინდია გურგენიძე ადასტურებს, რომ რესტორანს ამჯერად შპს „პიერ ბათუმი“ მართავს. რეესტრის მონაცემებით, ეს კომპანია 2016 წლის 29 იანვარსაა რეგისტრირებული. კომპანიის 100% წილის მფლობელია რამაზ ცეცხლაძე, რომელმაც „პიერ ბათუმი“ ერთ სამუშაო დღეში დაარეგისტრირა, საქმიანობის საგნად მითითებულია – „სხვადასხვა“.
რეესტრის დოკუმენტების მიხედვით, რამაზ ცეცხლაძე წილებს ფლობს სხვადასხვა კომპანიაში, მათ შორის: „REPLAYGE“ [100%], „ბაზალტ-ინვესტი-L.T.D.basalt-invest“ [20%], „Georgia Catering“ [50%, თუმცა რეესტრში შეწყვეტილია საქმე, რომლითაც რამაზ ცეცხლაძე დარჩენილი 50%-ის მასზე გადაფორმებას ითხოვს, პარტნიორთა კრების გადაწყვეტილების საფუძველზე. ამ კრების ოქმის მიხედვით, კომპანიის წილის ნახევარი მას თურქეთის მოქალაქე იუკსელ ადაკიმ უსასყიდლოდ გადასცა, ადაკის მინდობილი პირი კი თავად რამაზ ცეცხლაძეა]; რამაზ ცეცხლაძე თავის დროზე წილის 24,4%-ს ფლობდა კომპანიაში, რომელიც დღეს რეესტრში რეგისტრირებულია, როგორც შპს „უშიშროებისა და დაცვის სამსახური ორბი“.
„ბათუმელები“ რამაზ ცეცხლაძეს დაუკავშირდა, რომელმაც გვითხრა, რომ ბათუმში არ იმყოფებოდა და მინდია გურგენიძეს დავკავშირდეთ.
მთავარი შეკითხვა უკავშირდებოდა იმას, თუ როგორ აპირებდა ახალი მმართველი ობიექტის მართვას, როცა მერიის ზედამხედველობის სამსახური ბათუმის პირსის დემონტაჟს ითხოვს და ამ მიზნით სააღსრულებო ბიუროსაც კი გადასცა საქმე.
„ეს დავა, რომელიც მერიასთან გვაქვს, ჩვეულებრივად მიმდინარეობს, რამდენიმე პარალელური საქმეა სასამართლოში და ყველა, ფაქტობრივად, პირსის დემონტაჟს უკავშირდება. ჩვენ მოვიგეთ კიდეც უზენაეს სასამართლოში, მაგრამ მერიას ჰქონდა ალბათ რაღაც ხელმოსაჭიდი და ხელახლა შეაბრუნა საქმე სასამართლოში, რაც ჩვენი იურისტების თქმით, უსაფუძვლოა. დარწმუნებული ვართ, ისევ მოვიგებთ სასამართლოს. ეს მერიის მხრიდან დროის გაყვანის მცდელობაა“, – გვითხრა მინდია გურგენიძემ.
ბათუმის პლაჟზე, 35 მეტრი სიგრძის პირსის დემონტაჟზე, რომელიც შპს „BATTUN“-მა 2011 წელს ააშენა, გადაწყვეტილება ბათუმის მერიაში გასულ წელს მიიღეს. მერიაში მაშინ განმარტეს, რომ კომპანიას ერთადერთი შანსი რჩებოდა – მშენებლობა კანონთან შესაბამისობაში მოეყვანა.
მერიაში ამჯერად „ბათუმელებს“ განუცხადეს, რომ პირსის მშენებლობა კანონთან შესაბამისობაში არ არის, თუმცა მერიაც სასამართლო გადაწყვეტილებებს ელოდება [სასამართლოს განჩინებით, დღეს პირსის დემონტაჟზე სააღსრულებო წარმოებაც შეჩერებულია]. მერიაში ასევე აცხადებენ, რომ ნებართვა არ არის როგორც პირსზე, რომელიც ზღვაში შედის, ასევე იმ ობიექტებზეც, რომლებიც პლაჟზეა.
„პირსის ნაწილში საკასაციო სასამართლო იხილავს, ხოლო მეორე ნაწილში მერიას დაევალა ხელახლა მსჯელობა და ახალი აქტის გამოცემა, თუმცა მერიამ ძველი აქტი დატოვა ძალაში, რაც ამჯერად ისევ პირველ ინსტანციაშია გასაჩივრებული,“ – განაცხადეს მერიის იურიდიულ სამსახურში.
მინდია გურგენიძის თქმით: „მშენებლობაში ნებართვის მისაღებად ხდება პირველი, მეორე და მესამე ეტაპის გავლა. ამ ეტაპებზე მოხდა გადაკვეთა გზების დეპარტამენტთან, გარემოს დაცვის სამინისტროსთან და ნებართვის მიღების კუთხით შეიქმნა პრობლემები, რის გამოც წარმოიქმნა სასამართლო დავა. რამდენჯერმე დავჯარიმდით, გადავიხადეთ, შემდეგ უნდა აღმოფხვრილიყო პრობლემა, მერიამ მიგვითითა, რომ რაღაცები გაგვესწორებინა. ჩვენ მივწერეთ, რომ პრობლემა აღმოფხვრილი იყო – ექსპერტის დასკვნაც კი წარვადგინეთ მერიაში, მაგრამ ეს არ მიიღო მერიამ. მერიას არანაირი საფუძველი არ ჰქონდა უარი ეთქვა ჩვენთვის, მას ნებართვა უნდა გაეცა, მაგრამ არ გასცა და მივმართეთ სასამართლოს. ამჯერად ყველაფერი სასამართლოს საბოლოო გადაწყვეტილებაზეა დამოკიდებული“.
პირსის აგება ბათუმის პლაჟზე მერიის ქონების მართვის სამსახურსა და შპს „BATTUN“-ს შორის შეთანხმების მთავარი პირობა იყო. ხელშეკრულება 2010 წელს გააფორმეს. სანაცვლოდ კომპანიამ ბათუმის მერიისგან პლაჟზე, ბულვარის მთავარ შესასვლელთან ახლოს, 7 392 კვ/მეტრი მიწის ნაკვეთი 29-წლიანი სარგებლობის უფლებით მიიღო. ამ ადგილზე კომპანიამ სპორტულ-გასართობი კომპლექსი „პიერ ბათუმი“ გახსნა. ხელშეკრულება კომპანიის მხრიდან ბათუმის ბიუჯეტში ყოველწლიურად 15 000 ლარის ოდენობით საიჯარო გადასახადსაც ითვალისწინებდა.
გთავაზობთ მითების სერიას, რომელიც საზოგადოებაში ანტიდასავლური პროპაგანდის შედეგად გაჩენილი მითებისა და კითხვების საპასუხოდ მომზადდა
მოსაზრება, რომ NATO-ში გაწევრიანება საქართველოს მოქალაქეებს დიდ ფინანსურ ტვირთად დააწვება, მცდარია.
სინამდვილეში, NATO-ს სამოქალაქო და სამხედრო სტრუქტურის დაფინანსება ხდება მისი წევრი ქვეყნების მიერ და განისაზღვრება თითოეული ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის გათვალისწინებით. თითოეული წევრის ფინანსური შენატანი NATO-ში გაცილებით მცირეა, ვიდრე ის სარგებელი, რომელსაც ქვეყანა ალიანსის წევრობისაგან იღებს.
NATO-ში გაწევრიანებას მოაქვს სტაბილურობა, რომელიც უმნიშვნელოვანესია ეკონომიკური აღმავლობისა და სტაბილური განვითრებისათვის.
მომზადებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სტრატეგიული კომუნიკაციების დეპარტამენტის მიერ
ტელ: +995(32) 2 72 35 35;
ელ-ფოსტა: stratcom@mod.gov.ge;
ვებ-გვერდი: mod.gov.ge
სამხედრო-სამოქალაქო თანამშრომლობის გაღრმავების მიზნით, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში ახალი პროექტი იწყება. საქართველოს შეიარაღებული ძალების წარმომადგენლებისთვის ახალი სახელფასო ბარათი ARMY CARD შეიქმნება. მის მფლობელებს შესაძლებლობა ექნებათ კვების ობიექტებში, სუპერმარკეტებში, სააფთიაქო ქსელში, ბენზინგასამართ სადგურზე, საყოფაცხოვრებო ტექნიკის მაღაზიებში, სპორტულ-გამაჯანსაღებელ, კულტურულ და საგანმანათლებლო დაწესებულებებში ფასდაკლებებით ისარგებლონ.
პროექტის იდეა, რომელიც საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს, კერძოდ კი მის ერთ-ერთ თანამშრომელს, რეზი სეხნიაშვილს ეკუთვნის, „საქართველოს ბანკის“ აქტიური მხარდაჭერით განხორციელდება. „საქართველოს ბანკი“ თავდაცვის სამინისტროს იდეას გამოეხმაურა და პროექტის რეალიზებისთვის საუკეთესო სამოქმედო გეგმა წარადგინა.
5 მაისს ვაზიანში, IV მექანიზებული ბრიგადის საკონფერენციო დარბაზში საქართველოს თავდაცვის სამინისტროსა და სს „საქართველოს ბანკს“ შორის მემორანდუმი გაფორმდა. დოკუმენტს საქართველოს თავდაცვის მინისტრმა თინათინ ხიდაშელმა და სს „საქართველოს ბანკის“ გენერალურმა დირექტორმა მურთაზ კიკორიამ მოაწერეს ხელი.
ახალი პროექტის მნიშვნელობაზე გაამახვილა ყურადღება საქართველოს თავდაცვის მინისტრმა. „ჩემთვის მნიშვნელოვანია, რაც შეიძლება მეტად დავუდგეთ გვერდით ქართველ სამხედრო მოსამსახურეებს, რაც შეიძლება მეტი მხარდაჭერა გამოვხატოთ. ეს მხარდაჭერა იყოს ქმედითი, ეფექტიანი. ჩვენი სამხედროები უნდა გრძნობდნენ ყოველდღიურ ცხოვრებაში, რომ ქართველი საზოგადოების ყველა სეგმენტი მათ გვერდით დგას. ქართული ჯარი არ არის მხოლოდ საქართველოს ხელისუფლების საზრუნავი, მასზე უნდა ზრუნავდეს მთელი საზოგადოება. ამიტომ, განსაკუთრებული მადლობა მინდა გადავუხადო „საქართველოს ბანკს“, ყველა იმ კომპანიას, რომელმაც მხარდაჭერა გამოხატა თავდაცვის სამინისტროს მიერ წამოწყებული კამპანიის მიმართ. ჩვენ ე.წ. „ჯარის ბარათები – ARMY CARD შევქმენით, რომლითაც სამხედრო მოსამსახურეებს ვეუბნებით – „მადლობა სამსახურისთვის. მადლობა სამსახურისთვის გამოიხატება კონკრეტულ შეღავათებში, ფასდაკლებებში. ამ კამპანიაში უკვე 25 კომპანია ჩაერთო კუთვნილ ბიზნესსაწარმოებში შეღავათების დაწესებით. დიდი იმედი მაქვს, რომ კიდევ უფრო მეტი ქართველი ბიზნესმენი შემოუერთდება ამ ინიციატივას. არ არსებობს არც ერთი ბრძოლა დედამიწის ზურგზე, რომელიც ჯარს მარტოს მოუგია, საზოგადოების მხარდაჭერა, სოლიდარობა არის ყოველთვის დიდი მოტივაცია ჯარისკაცებისთვის. ასეთი კამპანიები, ბუნებრივია, მათ ეხმარებათ იმაში, რომ მშვიდად ჰყავდეთ ოჯახები, თავად კი ემსახურონ ქვეყანას, – განაცხადა თინათინ ხიდაშელმა.
საქართველოს ბანკმა თავდაცვის სამინისტროს, მისი სტრუქტურული ერთეულების, საჯარო სამართლის იურიდიული პირების თანამშრომლებისა და მათი მეუღლეებისთვის სპეციალური ბარათი – ARMY CARD შექმნა. ARMY CARD სადებეტო პლასტიკური ბარათია. ამასთან, შესაძლებელია საზოგადოებრივ ტრანსპორტში მგზავრობის საფასურის გადახდა. ბარათით გადახდისას თავდაცვის სამინისტროს თანამშრომლები და მათი მეუღლეები (ყოველი გადახდისას გარკვეული თანხა ე.წ. Cash Back – ის სახით უკან დაუბრუნდებათ) წინასწარ შერჩეულ და მუდმივად განახლებად სავაჭრო და მომსახურების ობიექტებში ფასდაკლებით ისარგებლებენ. ბარათის მფლობელი „საქართველოს ბანკისგან“ თანხის დაბრუნების შესახებ შეტყობინებას გადახდის მომენტისას მიიღებს. ასევე, ყოველი თვის ბოლოს დანაზოგის სრული ოდენობის შესახებ ეცნობება.
ARMY CARD გამოირჩევა უნიკალური დიზაინით, რადგან ექსკლუზიურად სამხედრო თემატიკაზე შეიქმნა. ბარათის მოქმედების ვადა 4 წელია და ის თავდაცვის სამინისტროს თანამშრომლებსა და მათ მეუღლეებს უფასოდ გადაეცემათ. დაგეგმილია პროექტ Army Junior – ის განხორციელებაც. ეს იქნება ბარათი შვილებისთვის, რომელზეც თემატურ საგანმანათლებლო და გასართობ დაწესებულებებში სპეციალური პირობები გავრცელდება.
პროექტში ჩართულმა კომპანიებმა კიდევ ერთხელ დაადასტურეს, რომ ქვეყნის თავდაცვა თითოეული მოქალაქის საპატიო ვალია და მათი მონაწილეობა კარგი მაგალითია იმისა, თუ როგორ აფასებს საზოგადოება სამხედრო მოსამსახურეების წვლილს ქვეყნის უსაფრთხოების საქმეში.
30 აპრილს საქართველოს შეიარაღებულ ძალებს 25 წელი შეუსრულდა. დღეს ქართული არმია თანამედროვე, მოქნილი, მობილური სამხედრო ძალაა, რომელიც მუდამ მზადაა ქვეყნის დამოუკიდებლობისა და სუვერენიტეტის დასაცავად.
დამოუკიდებელი საქართველოს შეიარაღებული ძალების ისტორია 1990 წლიდან იწყება. 1990 წლის დეკემბერში საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს დადგენილებით, საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროსთან შინაგანი ჯარები – ეროვნული გვარდია შეიქმნა. ქართული არმია, ეროვნული გვარდიის საფუძველზე განვითარდა. 1991 წლის 24 აპრილს საქართველოს მინისტრთა კაბინეტმა განკარგულება გამოსცა, რომელიც წვევამდელთა სავალდებულო სამხედრო სამსახურში გაწვევას ეხებოდა. 30 აპრილს არმიაში გაწვევა ოფიციალურად დაიწყო. სწორედ ეს დღე გახდა ქართული ჯარის დაარსების ათვლის წერტილი.
ქვეყანას ისტორიის მოკლე პერიოდში რამდენჯერმე მოუხდა თავისი შეიარაღებული ძალების ომში გამოცდა. ქართული ქვედანაყოფები თავდადებით იბრძოდნენ 1992-1993, 2004 და 2008 წლებში მიმდინარე სამხედრო მოქმედებებში. რამდენიმე ათასმა ქართველმა ჯარისკაცმა თავი შესწირა საქართველოს დამოუკიდებლობისა და ტერიტორიული მთლიანობისათვის ბრძოლას.
საქართველოს შეიარაღებული ძალები 1999 წლიდან აქტიურად მონაწილეობს სამშვიდობო მისიებში – კოსოვოში, ერაყში, ავღანეთსა და აფრიკის კონტინენტზე. საქართველოს შეიარაღებული ძალები მჭიდროდ თანამშრომლობს ნატოსთან. 1996 წლიდან საქართველო მასპინძლობს „ნატო/პარტნიორობა მშვიდობისათვის“ პროგრამის ფარგლებში დაგეგმილ სწავლებებსა და წვრთნებს.
2015 წლიდან ნატოს სწრაფი რეაგირების ძალებში საქართველოს ერთი ქვეითი ასეული ჩაერთო. 2014 წლის ზაფხულში აღნიშნულმა ასეულმა წარმატებით გაიარა ნატოს შეფასება და ამ ეტაპზე სერტიფიცირების პროცესს გადის.
უელსის სამიტის ფარგლებში საქართველომ ნატოსთან თანამშრომლობის არსებითი პაკეტი მიიღო, რომელიც ხელს უწყობს ქვეყნის უსაფრთხოების განმტკიცებას, აძლიერებს ქვეყნის თავდაცვისუნარიანობას და ამაღლებს ნატოსთან თავსებადობას.
არსებითი პაკეტის ფარგლებში საქართველოში 2015 წელს ნატო-საქართველოს წვრთნისა და შეფასების ერთობლივი ცენტრი დაარსდა, სადაც საქართველოსა და ნატოს წევრი და პარტნიორი ქვეყნების სამხედრო მოსამსახურეების მონაწილეობით სხვადასხვა სახის წვრთნები ჩატარდება.
ეს იმ აქტივობების მცირე ჩამონათვალია, რომელიც საქართველოს შეიარაღებულმა ძალებმა 25 წლის განმავლობაში გაიარა. დღეს საქართველოს შეიარაღებული ძალები მაღალ სტანდარტს აკმაყოფილებს და ნატოსთან თავსებად შეიარაღებულ ძალად ფასდება.
4 მაისს ვაზიანში, IV მექანიზებული ბრიგადის ბაზაზე საქართველოს შეიარაღებული ძალების დაარსებიდან 25 წლისადმი მიძღვნილი საზეიმო ღონისძიება გაიმართა.
სამხედრო მოსამსახურეებს ქართული არმიის დღე საქართველოს სამხედრო ძალების უმაღლესმა მთავარსარდალმა, პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა, საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარემ დავით უსუფაშვილმა, თავდაცვის მინისტრმა თინათინ ხიდაშელმა, გენერალური შტაბის უფროსმა, გენერალ-მაიორმა ვახტანგ კაპანაძემ და შეიარაღებული ძალების სხვა წარმომადგენლებმა მიულოცეს.
საზეიმო ღონისძიებას დაესწრნენ ასევე მთავრობის წევრები და დიპლომატიური კორპუსის წარმომადგენლები.
საქართველოს პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა საქართველოს შეიარაღებულ ძალებს 25 წლის იუბილე მიულოცა, მის მნიშვნელობაზე გაამახვილა ყურადღება და ქართველ სამხედროებს სამშობლოს სამსახურისთვის მადლობა გადაუხადა.
„ჩვენ გადავდგით მთავარი და სწორი ნაბიჯი – დავიწყეთ ძლიერი შეიარაღებული ძალების შექმნა… დღეს თქვენ აგრძელებთ იმ წინაპრების ბრძოლას, რომლებმაც ჩვენი ქვეყანა 21-ე საუკუნემდე მოიყვანეს. თქვენ დღეს ამას აკეთებთ ამაყად, ჩვენი ჯარების პროფესიონალიზმის, თქვენი კვალიფიკაციიდან გამომდინარე, არამარტო საქართველოში, არამედ მსოფლიოს სხვადასხა წერტილში. თქვენ აძლიერებთ ჩვენი ქვეყნის იმიჯს, გლობალურ სტაბილურობას და წინ სწევთ ჩვენს ქვეყანას. ქართველი ხალხის სახელით, მინდა მადლობა გითხრათ ამ სამსახურისთვის. მინდა, თავი დავხარო იმ მებრძოლების წინაშე, რომლებიც დღეს აქ არ დგანან, მაგრამ ბუნებრივია, მათი საქმე და მათი სულები აქ არიან, მომავლშიც იქნებიან და გააძლიერებენ ჩვენს სამშობლოს,“ – მიმართა საქართველოს პრეზიდენტმა სამხედრო მოსამსახურეებს.
ქართულ ჯარს იუბილე მიულოცა საქართველოს თავდაცვის მინისტრმა.
– მინდა, მივულოცო მთელ საქართველოს ეს მნიშვნელოვანი დღე. საქართველოს შეიარაღებული ძალები თანამედროვე ქართული სახელმწიფოს ხნის არის და ჩვენ ყველანი ერთად გავიზარდეთ – ჯარი, სამოქალაქო სექტორი და ქართული დამოუკიდებელი მედია. ეს არის სახელმწიფო, რომელიც, სწორედ, ჯარის სიძლიერეს ეფუძნება. ქართული სახელმწიფო ჯარის წარმატებაზეა დიდ წილად დამოკიდებული. ნებისმიერი ნაბიჯი, რომელიც წარმატებული იქნება შეიარაღებული ძალებისთვის, წარმატებულია მთელი ქვეყნისთვის. ყველა ერთად უნდა ვიდგეთ ამ წარმატების სამსახურში. ვემსახუროთ ჩვენს ქვეყანას და დავეხმაროთ საქართველოს შეიარაღებულ ძალებს, რომ მათი ყოველდღიურობა უფრო საინტერესო იყოს, უფრო ენთუზიაზმით სავსე, გამოწვევებით ნაკლები და მეტი შემართებით, – აღნიშნა თინათინ ხიდაშელმა.
მომზადებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სტრატეგიული კომუნიკაციების დეპარტამენტის მიერ
ტელ: +995(32) 2 72 35 35;
ელ–ფოსტა: stratcom@mod.gov.ge;
ვებ–გვერდი: mod.gov.ge
ამერიკული სამხედრო ტექნიკა ერთობლივი ქართულ-ამერიკული სწავლება Noble Partner 2016-ისთვის უკვე საქართველოშია. ამ სწავლების სახელი „ღირსეული პარტნიორი“ შემთხვევით არ შერჩეულა… ეს სახელი, ჩვენმა შეიარაღებულმა ძალებმა, ჩვენმა ჯარისკაცებმა დაიმსახურეს. წვლილისთვის, ერთგულებისა და თავდადებისთვის, რომელიც საერთაშორისო უსაფრთხოებაში შეაქვთ.
ერთობლივი ქართულ-ამერიკული სწავლება ეხმარება საქართველოს ღირსეულად მოემზადოს მომავალ მრავალეროვნულ სამშვიდობო ოპერაციებში მონაწილეობისთვის. ერთობლივი ქართულ-ამერიკული სწავლებით ძლიერდება თითოეული ჯარისკაცისა და ოფიცრის პროფესიონალიზმი, თვითდაჯერება და სიმტკიცე! Noble Partner 2016 ნიშნავს მეტ სტაბილურობას და მშვიდობას რეგიონში! შეერთებული შტატების, საქართველოს და ბრიტანეთის ასევე, ნატოს წევრი ქვეყნების თუ რეგიონული პარტნიორების ურთიერთთავსებადობის ზრდას.
მომზადებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სტრატეგიული კომუნიკაციების დეპარტამენტის მიერ
ტელ: +995(32) 2 72 35 35;
ელ–ფოსტა: stratcom@mod.gov.ge;
ვებ–გვერდი: mod.gov.ge
ინტერვიუ მამა დავითთან – კაპელანი
„ყველა მრწამსის ჯარისკაცი ჩემი სულიერი შვილია, ნათელი ვაჟკაცები… ყველას გულში ვიკრავ და ვეფერები“.
– როგორია კაპელანის ტრადიცია ქართულ ჯარში და რას გულისხმობს?
მამა დავითი: ეს არის სასულიერო პირი, რომელიც ჩვენს შემთხვევაში შეიარაღებულ ძალებში სასულიერო მოღვაწეობას ეწევა. სიტყვა კაპელანი უცხოდ კი ჟღერს, მაგრამ სწორედ ეს დანიშნულება ჰქონდა ოდითგანვე – მოძღვარი, მღვდელი, სასულიერო პირი, რომელიც ჯარს ახლავს საბრძოლო ოპერაციებში ქვეყნის გარეთ თუ ქვეყნის შიგნით. ეს ტრადიცია ყოველთვის იყო.
ქრისტიანობამ გაიარა ბეწვის ხიდზე და იარაღისა და სულიერების ერთობლივ ჭიდილში შუალედური ფორმა კარგად მონახა. ჯარისკაცებმა, რომლებიც რთულ, ფორსმაჟორულ, ფსიქოლოგიურად მძიმე სიტუაციაში არიან, უნდა მიიღონ სულიერი საზრდო, უპირველეს ყოვლისა, როგორც მორწმუნეებმა და შემდგომში, როგორც ადამიანებმა, როგორც მეომრებმა. აუცილებელია, მეომარი მომზადდეს იმისთვის, რომ მან მტკიცედ დაიცვას თავისი ქვეყანა, იარაღი ეჭიროს ხელში და ჰქონდეს ფსიქოლოგიური მზაობა. როდესაც ადამიანი საომარი პერიპეტიებიდან გამოვა, აუცილებელია განიტვირთოს ფსიქოლოგიური სტრესებისგან და მოხდეს მისი სამოქალაქო საზოგადოებაში ინტეგრაცია. კაპელანების აუცილებლობა მრავალმა ომმა დაამტკიცა. იყო „ავღანეთის სინდრომი, ვიეტნამის სინდრომი“ – ომგამოვლილ ჯარისკაცებს უჭირდათ სამოქალაქო საზოგადოებაში ინტეგრაცია.
ისტორიული ფაქტია, რომ მარაბდის ომში მრავალი ბერი დაიღუპა, რომლებიც მძიმე ჟამს სამშობლოს სამსახურში იდგნენ – ლოცვითაც და ხმლითაც. დღეს ბრძოლაში ჩვენი უშუალო ჩართვა აუცილებელი აღარ არის. გამომდინარე ჩვენი ჰუმანური მისიიდან, – თუ საჭირო გახდება, მედიატორის როლი უნდა შევასრულოთ. დღეს ჩვენი იარაღი ჯვარია, ჩვენი გარეგანი ზნეობრივი სახე. თუმცა, სადაც არიან სულიერი შვილები, იქ არის სულიერი მოძღვარიც, განურჩევლად დისლოკაციის ადგილისა, საქართველოში თუ მის ფარგლებს გარეთ. მაგალითად, სამშვიდობო მისიებში ჩვენ ჩვენს ფუნქციას ფართო ფორმატით აღვასრულებთ, ჩართული ვართ მისიის მონაწილე ჯარისკაცების სულიერ, ფსიქოლოგიურ თუ სახელმწიფოებრივ მომზადებაში.
– კაპელანის ისტორიული ტრადიცია როგორია?
მამა დავითი: ჩვენი ქვეყნის ისტორია გადახლართულია ომებთან, ამ ისტორიაში ვერ ნახავთ მონაკვეთს, ეკლესიას მჭიდრო კავშირი არ ჰქონოდა საზოგადოებასთან ან ერი და საზოგადოება არ მონაწილეობდეს სასულიერო ცხოვრებაში – ჩვენთვის ეს ერთობლიობაა. ამერიკას კაპელანთა ინსტიტუტის საკუთარი ტრადიცია აქვს, ბუდისტური ტრადიცია ცოტა განსხვავებულია, ებრაული ტრადიციაც სხვაა. ჩვენ, ჩვენი ტრადიცია გავითვალისწინეთ. ავიღეთ შუალედური ინსტიტუტი, რომელიც არა სტრუქტურულ, არამედ ადმინისტრაციულ დაქვემდებარებაშია. ჩვენ სამხედრო ფორმა არ გვაცვია, არ გვაქვს სამხედრო წოდებები, მაგრამ ვართ იქ, სადაც არის შეიარაღებული ძალების ადმინისტრაციული ნაწილი. გადაადგილდება შეიარაღებული ძალები – გადავადგილდებით ჩვენც. ორჯერ გაფორმდა მემორანდუმი, სადაც ფართოდ არის გაწერილი თანამშრომლობის კუთხეები ჯარსა და საეკლესიო ერთეულს შორის.
– რამდენი კაპელანი ჰყავს ქართულ არმიას?
მამა დავითი: ჩვენ მოვიცავთ მთელ საქართველოს. ყველა მსხვილ გაერთიანებებში, ბრიგადებისა და ცალკეული ბატალიონების დონეზე _ სარდლობებშიც, საბოლოო ჯამში 31 მოძღვარი მოღვაწეობს შეიარაღებულ ძალებში. თითოეულს 4000-4500 ჯარისკაცთან უწევს კომუნიკაცია.
– როგორია რელიგიურ უმცირესობებთან ურთიერთობის პროცესი?
მამა დავითი: სულ ვეუბნები ხოლმე ჩემს მოძღვრებს, მოდით, რელიგიურ უმცირესობებთან იმ თემაზე ვისაუბროთ, რაც გვაერთიანებს, რა საერთოც გვაქვს და არა იმაზე, რაც გვყოფს. თუ სარწმუნოება გვყოფს, მოდით, სამშობლოზე ვილაპარაკოთ. სამშობლო გვაერთიანებს: ერთი მიწა, ერთი წარმომავლობა. ისინიც ჩემი სულიერი შვილები არიან. მე ხომ კაპელანი ვარ, ამიტომ ვალდებული ვარ, ისინი სულიერად გავაძლიერო – ქრისტიანი იქნება, მუსლიმანი თუ სხვა.
ყველა მრწამსის ჯარისკაცი ჩემი სულიერი შვილია, ნათელი ვაჟკაცები… ყველას გულში ვიკრავ და ვეფერები. შეუძლებელია სასულიერო პირმა შვილები განასხვავო – განურჩევლად სქესისა, ტრადიციებისა და აღმსარებლობისა. სიყვარული გვაერთიანებს.
მომზადებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სტრატეგიული კომუნიკაციების დეპარტამენტის მიერ
ტელ: +995(32) 2 72 35 35;
ელ–ფოსტა: stratcom@mod.gov.ge;
ვებ–გვერდი: mod.gov.ge
დღეს არავინ დავობს, რომ დედამიწა მრგვალია და თანაც მზის გარშემო ბრუნავს. თუმცა, კაცობრიობის ისტორიაში არცთუ ისე დიდი ხნის წინ ისეთი შემთხვევაც გვქონდა, როცა ამის საჯაროდ მთქმელისთვის არც შეშას დაინანებდნენ და მის საჯარო დასჯასაც არ ეყოლებოდა მცირე მაყურებელი. სამწუხაროდ, ისტორიაში ხშირია შემთხვევა, როცა ესა თუ ის სისტემა ან უბრალოდ გავლენიანი ადამიანების ჯგუფი ცდილობს მცდარი შეხედულებების დამკვიდრებას და საზოგადოების შეცდომაში შეყვანას. რა თქმა უნდა, ამის მიღწევის სხვადასხვა გზა არსებობს, მათ შორის ყველაზე ხშირად კი დაშინებას, მოსყიდვას, მონაცემების გაყალბებას ან უბრალოდ მართალი ინფორმაციის დამალვას და მისი ცრუ ფაქტებით ჩანაცვლებას ვხვდებით. საბოლოო ჯამში ვითარდება პროცესი, რომლის დროსაც რთულია მიხვდე, სად მთავრდება სიყალბე და იწყება რეალური, მართალი ინფორმაცია. სწორედ ეს ფენომენი გამოიყენა XX საუკუნის დასაწყისში როგორც ნაცისტურმა გერმანიამ, ისევ საბჭოთა კავშირმა და შეეცადნენ, დაერწმუნებინათ ადამიანები უტოპიური და ძალადობასა და ბოროტებაზე დაშენებული იდეოლოგიების სისწორეში.
პროპაგანდა ლათინური სიტყვაა და ფაქტების, არგუმენტებისა და ცნობების სისტემურ გავრცელებას აღნიშნავს, თუმცა მეორე მსოფლიო ომის დროს, როგორც ნაცისტური გერმანიის ასევე საბჭოთა კავშირის მიერ ამ ტერმინის საფარქვეშ ჩადენილი დანაშაულებრივი ქმედებების გამო, 21-ე საუკუნეში ამ სიტყვამ ნეგატიური დატვირთვა შეიძინა და როცა ჩვენს ყურს პროპაგანდა ესმის, ჩვენ მას თითქმის ყოველთვის უარყოფითი კუთხით აღვიქვამთ.
ტექნოლოგიურმა განვითარებამ კიდევ უფრო გაზარდა ადამიანის ინფორმაციაზე დამოკიდებულების ხარისხი. დღეს უკვე არავის უჩნდება შეკითხვა, რაში სჭირდება სწორი და გადამოწმებული ინფორმაცია, რადგან ყველამ ვიცით, რომ ინფორმაციის სიზუსტე მნიშვნელოვანია, როგორც გლობალური გადაწყვეტილებების მიღებისას, ასევე საყოფაცხოვრებო და სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობის წარმართვის პროცესში. მაგალითისათვის, თუ ჩვენ გვეცოდინება ზუსტი ამინდის პროგნოზი, მაშინ იოლად მივიღებთ გადაწყვეტილებას, თუ როგორ დავიცვათ მოსავალი მოსალოდნელი სეტყვისაგან ან როდის ჩავიცვათ საწვიმარი ლაბადა. ხოლო თუ თქვენი კონკურენტი თქვენზე ადრე დაეუფლება აღნიშნულ ინფორმაციას და თქვენთვის ინფორმაციის მოწოდების ერთადერთ წყაროდ იქცევა, მაშინ იგი შეეცდება, არ გაგაგებინოთ სწორი ინფორმაცია და ამით მაქსიმალურად დიდი ზიანი მოგაყენოთ.
სწორედ მაქსიმალური ზიანის მიყენებას ისახავს მიზნად საქართველოში, უცხო ქვეყნის შესაბამისი სტრუქტურების მიერ წარმოებული პროპაგანდისტული საქმიანობა, რომლის წინააღმდეგ ბრძოლაც თითოეული ჩვენგანისთვის დადებითი შედეგების მომტანია. პროპაგანდასთან დაპირისპირების ყველაზე საუკეთესო მეთოდს კი მოსახლეობის ინფორმირება წარმოადგენს. იბადება კითხვა, როგორ გავარჩიოთ, როდის გვაქვს საქმე პროპაგანდასთან და როდის ხდება ჩვენი ინფორმირება პროპაგანდისგან დასაცავად?
ამის რამდენიმე მარტივი ხერხი არსებობს:
გადაამოწმე სანდო წყაროსთან – აღნიშნული ხერხი გულისხმობს მოსმენილი ან წაკითხული ინფორმაციის დაზუსტებას სანდო, შესაბამისი ცოდნისა და განათლების მქონე ადამიანებთან. რაც მეტ წყაროსთან გადაამოწმებთ ინფორმაციას, მით მეტად იქნებით დაცული. თუ თქვენ წაიკითხავთ, რომ პენსია ან ხელფასი იზრდება, ამის საუკეთესო გადამოწმების გზა სოციალური დახმარების ან ხელფასის გამცემი ორგანოს თანამშრომელია, რომელიც არ მოგცემთ ცრუ დაპირებას და შეეცდება, არ შეგიყვანოთ შეცდომაში.
არ ენდოთ ანონიმურ წყაროებს – პროპაგანდისტთა ერთ-ერთ საყვარელ მეთოდს წარმოადგენს ინფორმაციის იმგვარი გავრცელება, როცა მოცემული ფაქტების და ცნობების დასადასტურებლად იყენებენ ეგრეთწოდებულ ავტორიტეტულ წყაროებს, მაგალითად: „მეცნიერებმა კვლევების საფუძველზე დაადგინეს, რომ…“, „ავტორიტეტულმა ექსპერტებმა განაცხადეს“… „მთავრობასთან დაახლოებულმა წყარომ გვაცნობა“…“ და ა.შ. თუმცა შემდეგ სტატიის კითხვისას აღმოვაჩენთ, რომ არსად არის მითითებული თუ ვინ არიან ეს „მეცნიერები“ ან როდის და რომელი ორგანიზაციის დაკვეთით ჩაატარეს „კვლევა, არ ჩანს თუ ვინ არის ავტორიტეტული „ექსპერტი“ და აქვს თუ არა მას ის კვალიფიკაცია და ცოდნა, რაც კონკრეტულ სფეროში მიმდინარე პროცესების შეფასებას ესაჭიროება. მოკლედ, ბევრი რომ არ გავაგრძელოთ, ანონიმურ წყაროებზე დაყრდნობით გავრცელებული ინფორმაციის 98% სწორედ პროპაგანდის ნიმუშია და ასეთი ინფორმაციის საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილება კარგს არაფერს მოგვიტანს.
არ ენდოთ ზოგად ფრაზებს – პროპაგანდისტები ხშირად იყენებენ ისეთ ფრაზებს, როგორიცაა, საყოველთაოდ ცნობილია, რომ, საზოგადოებაში ეჭვს არ იწვევს ის ფაქტი, რომ, „დღეს უკვე ყველა თანხმდება….“ და ა.შ. გაითვალისწინეთ, ასეთი ფრაზები სწორედ იმისთვის გამოიყენება, რომ თქვენ შეგიყვანოთ შეცდომაში და საყოველთაოდ ცნობილია, რომ“ხშირად ეს ფრაზა სწორედ იმიტომ გამოიყენება, რომ რაიმე ინფორმაციას დამაჯერებლობა შესძინოს და დაგარწმუნოთ, რომ ეს უკვე ყველამ იცის და მხოლოდ თქვენ ხართ ის გამონაკლისი, ვინც განსხვავებულად ფიქრობს. ამიტომ, ნუ აყვებით ასეთ ხრიკებს და გამოიყენეთ პირველი ხერხი, რომელიც გეუბნებათ, რომ გადამოწმება პროპაგანდასთან ბრძოლის საუკეთესო საშუალებაა.
არ ენდოთ პირველივე წყაროს – ხშირად პროპაგანდის საუკეთესო იარაღს წარმოადგენს პირველობის ეფექტის გამოყენება, რაც გულისხმობს იმას, რომ მოსახლეობის დიდი ნაწილი აღარ აქცევს ყურადღებას ერთ თემაზე გავრცელებულ სხვადასხვა ინფორმაციას და ძირითადად ენდობა იმ ფაქტს, რომ სულ პირველად იქნა მიწოდებული. ანუ თუ ადამიანი იგებს, რომ სეტყვა იქნება, იგი მყისიერად იწყებს მზადებას მასთან საბრძოლველად და არ უსმენს მეორე წყაროს მიერ გავრცელებულ ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ სეტყვა კი იქნება, მაგრამ ხვალ, ან სეტყვა კი იქნება, მაგრამ დასავლეთ და არა აღმოსავლეთ საქართველოში. ასე რომ, ნუ ენდობით პირველივე წყაროს და ეცადეთ, დაელოდოთ სხვა წყაროების მიერ გავრცელებულ ინფორმაციას და დააზუსტოთ დეტალები.
ეშმაკი დეტალებში იმალება – დაიმახსოვრეთ, რაც უფრო მეტი დეტალია ინფორმაციაში, მით უფრო მაღალია მისი სანდოობის ხარისხი. პროპაგანდისტები წამიერ ეფექტზე ორიენტირებული ადამიანები არიან, შესაბამისად ისინი იშვიათად ქმნიან დეტალურ ინფორმაციას. დეტალებს კი სიზუსტისთვის გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება. ანუ, რაც უფრო ნაკლები დეტალია მოცემულ ინფორმაციაში, მით უფრო მეტია საფრთხე იმისა, რომ თქვენ საქმე პროპაგანდისტულ მასალასთან გაქვთ.
გადაამოწმეთ ინფორმაცია ინფორმაციის გამავრცელებლის შესახებ – უმეტეს შემთხვევაში, პროპაგანდის გამავრცელებლები ცდილობენ, დამალონ საკუთარი წარმომავლობა და მისწრაფებები. გაითვალისწინეთ, რომ ყველა ავტორიტეტული და სანდო მედიასაშუალება, იქნება ეს ბეჭდური თუ ელექტრონული, არ მალავს ინფორმაციას მისი რედაქტორის, ჟურნალისტებისა და ტექნიკური პერსონალის შესახებ. შესაბამისად, თუ თქვენ ხელთ ჩაგივარდათ გაზეთი, რომელსაც არც რედაქტორი ჰყავს, არც მასალის ავტორები და არც ამ გაზეთის დამაარსებლის შესახებ ჩანს ინფორმაცია, მაშინ იცოდეთ, რომ თქვენ საქმე პროპაგანდასთან გაქვთ და ასეთი გაზეთის ადგილი, უკეთეს შემთხვევაში, ცეცხლშია… ასევე უნდა მოიქცეთ ელექტრონული გამოცემების თვალიერებისას, გაითვალისწინეთ, რომ ყველა ავტორიტეტული ელექტრონული გამოცემა საკუთარ გვერდზე ათავსებს ტექსტს იმის შესახებ, ვინ არის და რას წარმოადგენს. პროპაგანდისტები კი ასეთი ტექსტის წერით თავს არ იწუხებენ, რადგან სჯერათ, რომ მკითხველი არასოდეს დაინტერესდება მათი წარმომავლობით.
დასასრულ, პროპაგანდასთან დაპირისპირების საუკეთესო საშუალება საკითხის კრიტიკული შეფასებაა, არ მიიღოთ ინფორმაცია ფაქტად მანამ, სანამ მას მინიმუმ 3 სხვადასხვა საინფორმაციო საშუალება არ დაგიდასტურებთ, რომელთაგან მინიმუმ ერთი მაინც იქნება თქვენთვის სანდო მედიასაშუალება.
გაითვალისწინეთ, ჩვენი რჩევები და თქვენ არასოდეს დაეჭვდებით იმაში, რომ დედამიწა მრგვალია და ნამდვილად მზის გარშემო ბრუნავს.
დავით ძიძიშვილი,
თავდაცვის დაგეგმვისა და პოლიტიკის დეპარტამენტი
მომზადებულია საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სტრატეგიული კომუნიკაციების დეპარტამენტის მიერ
ტელ: +995(32) 2 72 35 35;
ელ–ფოსტა: stratcom@mod.gov.ge;
ვებ–გვერდი: mod.gov.ge
რეზერვის კონცეფცია სტუდენტებთან ერთად განიხილეს
საქართველოს თავდაცვის მინისტრი შეიარაღებული ძალების მობილიზაციისა და რეზერვის კონცეფციის“ საზოგადოებისთვის გაცნობის მიზნით, შეხვედრებს აგრძელებს. ამჯერად თინათინ ხიდაშელმა ახალი კონცეფცია თბილისის სხვადასხვა უნივერსიტეტების სტუდენტებს გააცნო.
19 აპრილს შეხვედრების სერია წიგნის სახლ „ლიგამუსში“ ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტებთან დაიწყო. თავდაცვის მინისტრის განცხადებით, სტუდენტებისთვის კონცეფციის სამუშაო ვერსიის გაცნობა მნიშვნელოვანია, რადგან ხვალინდელი დღე სწორედ მათ ეკუთვნით და ქვეყნის სამომავლო თავდაცვისუნარიანობა და უსაფრთხოება მათი უშუალო ინტერესია.
„ახალგაზრდობა არის ერთ-ერთი მთავარი აუდიტორია, რომელთანაც გვინდა, გვქონდეს მაქსიმალური თანხმობა. შეუძლებელია, წარმატებული რეზერვის ან მობილიზაციის სისტემაზე ვისაუბროთ, თუკი მას საზოგადოება მხარს არ უჭერს. სწორედ ამ მიზანს ემსახურება ჩვენი შეხვედრები. სამი თვის განმავლობაში მნიშვნელოვანი ცვლილებები შევიტანეთ კონცეფციაში, სწორედ, დისკუსიებიდან გამომდინარე, და იმედი მაქვს, რომ ახალგაზრდობასთან შეხვედრები დაგვეხმარება მის დახვეწაში. დაინტერესება საკმაოდ მაღალია, უკვე ორ უნივერსიტეტში ვიყავით, ძალიან აქტიურები არიან სტუდენტები. მნიშვნელოვანია, გვესმოდეს ის ლეგიტიმური წუხილები და მოსაზრებები, რომელსაც ახალგაზრდობა გამოხატავს. ვფიქრობ, მსგავსი დისკუსიები სასარგებლოა ჩვენთვის და მათთვისაც,“ – განაცხადა თინათინ ხიდაშელმა.
ამავე დღეს, 19 აპრილს სტუდენტებთან შემდეგი შეხვედრა საქართველოს ეროვნულ უნივერსიტეტშიც (SEU) გაიმართა. ნებისმიერი ტიპის რეზერვი, მობილიზაცია, გაწვევა, ანუ ნებისმიერი ქმედება, რომელიც ჯარის და საზოგადოების მჭიდრო თანამშრომლობას, ერთობლივ მოქმედებას გულისხმობს, აუცილებად საზოგადოებრივი კონსენსუსის შედეგი უნდა იყოს. ჩვენ ვცდილობთ, ეს კონსენსუსი ვიპოვოთ საჯარო განხილვებით. – განაცხადა თინათინ ხიდაშელმა.
თავდაცვის მინისტრმა პრეზენტაციის წარდგენის შემდეგ სტუდენტების შეკითხვებს უპასუხა. ახალგაზრდები რეზერვისთვის საჭირო მრავალი საკითხით, აგრეთვე ტერიტორიული მთლიანობის, ტერორიზმთან ბრძოლისა და საერთაშორისო სამშვიდობო მისიებში ქართველი სამხედროების მონაწილეობის თემებით დაინტერესდნენ.
21 აპრილს თინათინ ხიდაშელი გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტს ესტუმრა და სტუდენტებს პროექტის დეტალები პირადად გააცნო. – სულ უფრო საინტერესო ხდება ეს დისკუსიები. შემიძლია თამამად ვთქვა, რომ დღევანდელი შეხვედრა ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესო იყო. ვფიქრობ, ასეთი თავისუფალი, დებატებისთვის გახსნილი, განსხვავებული აზრების თამამად გამოთქმისთვის მზად მყოფი ახალგაზრდების ყოლა ქვეყნის ყველაზე დიდი პლუსი და წარმატებაა, ეს არის ძალიან მნიშვნელოვანი, ყველაზე ძვირფასი, რაც ჩვენ გვაქვს.“ – განაცხადა მინისტრმა.
თბილისის მასშტაბით კიდევ ერთი შეხვედრა თავდაცვის სამინისტროს ტერიტორიაზე სამინისტროს შემეცნებით-საგანმანათლებლო ცენტრში 23 აპრილს გაიმართა. შეხვედრას ყველა ის სტუდენტი და მსურველი დაესწრო, ვინც წინასწარ ონლაინ რეგისტრაცია გაიარა.
შეხვედრის მთავარი მიზანი „შეიარაღებული ძალების მობილიზაციისა და რეზერვის კონცეფციის პროექტის“ გაცნობა იყო. პროექტის დეტალებზე კონცეფციის ავტორმა, რეზერვისა და მობილიზაციის დაგეგმვის სამმართველოს უფროსმა, პოლკოვნიკმა შალვა ჩუბინიძემ ისაუბრა. სტუდენტების კითხვებს კი კვლავ თავდაცვის მინისტრმა უპასუხა.
– მზად ვართ, ნებისმიერ უნივერსიტეტში მივიდეთ, მთელი საქართველოს მასშტაბით – გორში, ბათუმში, ქუთაისში, თელავში დაგეგმილი გვაქვს შეხვედრები. ჩვენთვის ახალგაზრდების აზრი ძალიან მნიშვნელოვანია, – განაცხადა თინათინ ხიდაშელმა.
„შეიარაღებული ძალების მობილიზაციისა და რეზერვის კონცეფცია იქნება პროდუქტი, რომელშიც თანაბრად აისახება სამხედროების ხედვა, როგორი რეზერვი სჭირდება შეიარაღებულ ძალებს და, მოქალაქეების მზადყოფნა, თუ როგორი ფორმით მიიღებენ ისინი მონაწილეობას ქვეყნის თავდაცვაში. სწორედ ამიტომ, კონცეფციის სამუშაო ვერსიას ეცნობიან არა მხოლოდ სამხედრო თემატიკაზე მომუშავე ექსპერტები და არასამთავრობო ორგანიზაციები, არამედ, სტუდენტებიც.
თბილისში, ვარკეთილის სამხედრო ქალაქში სამხედრო მოსამსახურეებისთვის საცხოვრებელი ბინების საკუთრებაში გადაცემის ღონისძიება გაიმართა. აბაშვილის ქუჩის N3-ში მდებარე სამხედრო ქალაქის V და IX კორპუსებში საცხოვრებელი ფართები 150 სამხედრო მოსამსახურეს საქართველოს თავდაცვის მინისტრმა პირადად გადასცა. თინათინ ხიდაშელმა ახალ მესაკუთრეებს ბინების მიღება მიულოცა და წარმატებები უსურვა.
აბაშვილის ქუჩის N3-ში ბინები, ამჯერად, იმ სამხედრო მოსამსახურეებმა მიიღეს, რომლებსაც საცხოვრებელი ფართით დაკმაყოფილება ნამსახურები წლების მიხედვით და საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2007 წლის 19 მარტის ოფიცრის სამხედრო წოდების მქონე სამხედრო მოსამსახურეების მიერ საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში სამხედრო სამსახურის გავლის შესახებ“ N135 ბრძანებით დამტკიცებული კონტრაქტის საფუძველზე ეკუთვნოდათ.
ბინების დარიგების დროს რამდენიმე პრინციპი მოქმედებს. პირველ რიგში, რა თქმა უნდა, კონტრაქტებია, სადაც გარკვეულ პერიოდამდე სახელმწიფოს მიერ ვალდებულებაა აღებული. ეს არის პირველი და მთავარი კრიტერიუმი. ჩვენ დაახლოებით 1000-ზე მეტი სამხედრო მოსამსახურე გვყავს დარჩენილი, ვისაც ბინა არ აქვს მიღებული. ჩემი მინისტრობის დროს უკვე 400-მდე სამხედრო მოსამსახურემ მიიღო ბინა. ორ კვირაში, აღდგომის შემდეგ, კიდევ 120 ბინას გადავცემთ, ივნისში – დაახლოებით ამდენივეს. ვფიქრობთ, წლის ბოლომდე კიდევ ორ კორპუსს ჩავაბარებთ ანუ თითქმის გავანახევრებთ სიას. 2017 წელს უკვე შესაძლებელი იქნება, მთლიანად დავასრულოთ ეს ვალდებულება. ამ ვალდებულებებში ხდება ადამიანების გადაჯგუფება მათი კონკრეტული მახასიათებლებით – მრავალშვილიანობა, სოციალური სტატუსი, ნამსახურობის წლები. ბუნებრივია, დაჭრილ სამხედრო მოსამსახურეებს განსაკუთრებული პრიორიტეტი ენიჭებათ. ჩვენ დავასრულეთ გარდაცვლილი სამხედრო მოსამსახურეების ოჯახის წევრების დაკმაყოფილება,“ – განაცხადა თინათინ ხიდაშელმა.
მაიორი ჯონი უჩანეიშვილი აღნიშნავს, რომ ეს მისთვის დიდი პატივია, იმ მსახურებისა და თავდადებისთვის, რაც წლების მანძილზე საქართველოს ჯარში მსახურებისთვის მიიღო. „დიდი მადლობა მინდა მოვახსენო ყველას, ახლახან ჩამოვედი ავღანეთის მისიიდან. ნამდვილად არ ველოდი, ნამდვილად სიურპრიზი იყო ჩემთვის. მთელი ოჯახით ძალიან ბედნიერი და გახარებული ვართ“.“
ბინების განაწილება კენჭისყრით განხორციელდა. სამხედროებს ბინები საკუთრებაში პირდაპირი მიყიდვის ფორმით, სიმბოლურ ფასად – 1 ლარად გადაეცათ.
კენჭისყრის დასრულების შემდეგ, თავდაცვის მინისტრმა სამხედროებთან და მათი ოჯახის წევრებთან ერთად ახალი ბინები დაათვალიერა და სარემონტო სამუშაოებს ადგილზე გაეცნო.
რამდენიმე დღეა ქართული კომპანიების კუთვნილ მიკროავტობუსებს, რომლებსაც მგზავრები ბათუმიდან თურქეთის სხვადასხვა ქალაქში გადაჰყავთ, სარფის საბაჟოზე პრობლემები ექმნებათ. კომპანიის წარმომადგენლები ამბობენ, რომ თურქული მხარე მათ მიკროავტობუსებს თურქეთში ფაქტობრივად აღარ უშვებს. „ბათუმელების“ ინფორმაციით, თურქეთში ქვეითად გადასულ საქართველოს მოქალაქეებს ადგილობრივი მიკროავტობუსების მძღოლები უკვე ორმაგ ფასად ემსახურებიან.
ქართული კომპანიების მიკროავტობუსებით ძირითადად საქართველოს ის მოქალაქეები სარგებლობენ, რომლებიც თურქეთში სამუშაოდ გადადიან. ამჯერად მგზავრთა ნაკადი, თურქეთში ჩაის კრეფის სეზონის დაწყების გამოა გაზრდილი.
„ჩვენს მძღოლებს საბუთები წესრიგში აქვთ, მაგრამ არ ატარებენ თურქეთის საბაჟოზე – მგზავრებს უშვებენ და მანქანებს არა. დაახლოებით 15 დღეა, ასეთი ამბავია, გუშინ 70 მანქანა მოაბრუნეს, არცერთი არ გაუშვეს, შემდეგ რაღაც ნაწილი გაუშვეს, შემდეგ ისევ არ გაუშვეს, ეუბნებიან „კოდი სავსეა“ და ვეღარ გაგატარებთო. არადა 10 მანქანიდან ერთი ძლივს ახერხებს გასვლას“ – ამბობს „ბათუმელებთან“ კომპანია „გოლდენის“ ხელმძღვანელი დათო ბაბუჩაიშვილი.
„ბათუმელების ინფორმაციით“ მარტო ბათუმში 8 გადამზიდავი კომპანიაა, რომლებსაც საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებით დადგენილი საერთაშორისო საავტომობილო სამგზავრო გადაყვანის მრავალჯერადი ნებართვა აქვს. თითოეული კომპანიის მინიმუმ 10 მანქანა მაინც გადის ხაზზე რიზეს, ტრაპიზონისა და ხოფის მიმართულებით [მგზავრობა ბათუმი-ტრაპიზონი 20 ლარია, ხოლო ბათუმიდან ხოფამდე – 10 ლარი].
„ჩვენს მანქანებს აღარ უშვებენ და იქეთ, თურქეთში მგზავრებს ორმაგს ახდევინებენ. მგზავრი იძულებულია გადავიდეს. თურქეთის საბაჟოზე მანქანებს რომ არ უშვებენ, იქმნება საცობი, არის რიგები და აქეთ, ქართულ მხარეს, საპატრულო პოლიცია იძულებულია, ასე ვთქვათ, წესრიგი დაიცვას. თან ქართულ მხარეს 4 გამშვები პუნქტი მუშაობს, თურქეთის მხარეს კი ერთი. ესეც ართულებს ალბათ სიტუაციას, მაგრამ რატომ ქმნის თურქეთის საბაჟო პრობლემებს, კონკრეტულად არაფერს გვეუბნებიან. თუმცა, ერთი ჩვენი კომპანიის მანქანა გაატარეს რამდენიმე წუთის წინ“ – ამბობს „დოუ კარადენიზი ბათუმის“ დირექტორი როლანდ გორგილაძე.
მიკროავტობუსის მძღოლები თურქეთის საბაჟოზე არსებულ კორუფციაზეც საუბრობენ: „თუ ჩაუდებ 30-50 ლირას მაშინ უშვებენ თავისუფლად ქართულ მანქანებს. მოკლედ ჩვენს მანქანებს არ ამუშავებენ, თურქული კომპანიების მიკროავტობუსები კი თავისუფლად გადადიან.”
სარფის გამსვლელ პუნქტზე შექმნილ პრობლემასთან დაკავშირებით საქართველოს შემოსავლების სამსახურის საბაჟო დეპარტამენტისგან კონკრეტული ინფორმაცია ამ დრომდე ვერ მივიღეთ.
თურქეთის საკონსულოში კი „ბათუმელებს“ უთხრეს, რომ მიკროავტობუსების გადაადგილების პრობლემებზე ინფორმაცია არ აქვთ და კომენტარს უშუალოდ საბაჟო ატაშე გააკეთებს, როგორც კი ბათუმში დაბრუნდება. საკონსულოს ინფორმაციით, ატაშე ამჟამად თურქეთის რესპუბლიკაში იმყოფება.
„ქართველ მუსლიმთა კავშირი“ პრემიერ-მინისტრთან არსებული რელიგიის საკითხთა სახელმწიფო სააგენტოსგან ბოდიშის მოხდას ითხოვს. მუსლიმთა კავშირში ფიქრობენ, რომ სახელმწიფო მოხელის მხრიდან „არაკორექტული და გაუზრებელი განცხადებები“ დააზარალებს მუსლიმი თემის ნდობას სახელმწიფოს მიმართ და ხელს შეუწყობს მარგინალიზაციას.
საუბარია 6 მაისს, პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვის კომიტეტის სხდომაზე, სადაც სახალხო დამცველის ანგარიშს განიხილავდნენ და რელიგიის სააგენტოს სამართლებრივი უზრუნველყოფის სამსახურის უფროსმა, არჩილ მეტრეველმა თქვა: „მიზანმიმართულად საუბრობენ იმაზე, რომ სახელმწიფო მართლმადიდებელ თემთან ერთად მუსლიმ თემს ჩაგრავს. რეგიონში არსებული საერთაშორისო კონტექსტის გათვალისიწნებით, ასეთი განცხადება პრაქტიკულად ტერორისტული და რადიკალური ძალების საქართველოში მოწვევაა მუსლიმთა უფლებების დასაცავად, იმ ძალების, რომლებიც ბოლო პერიოდში რეგიონში აქტიურობენ“ .
რელიგიის სააგენტოს წარმომადგენლის, არჩილ მეტრეველის თქმით, ამის ადვოკატირებას სამოქალაქო სექტორი არ უნდა აკეთებდეს. შენიშვნა ძირითადად „ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის ცენტრისადმი“ იყო მიმართული, რომლის ხელმძღვანელიც ამ განხილვას ესწრებოდა. თამთა მიქელაძე „ბათუმელებთან“ ამბობს, რომ რელიგიის სახელმწიფო სააგენტო სამოქალაქო ორგანიზაციას თავს დაესხა.
„რელიგიის სააგენტოსთვის ღირებულება არის არა ადამიანის უფლებები, არამედ პრობლემის მიჩქმალვა. მათ უნდათ, შექმნან ილუაზია, რომ თითქოს არაფერი ხდება ამ კუთხით. ჩვენ სისტემატურად ვმუშაობთ მუსლიმურ თემზე და ვააქტიურებთ პრობლემებს, ასევე ვაკრიტიკებთ რელიგიის სააგენტოს, რომელიც დაპირისპირების მოსაგვარებლად ეფექტურ ნაბიჯებს არ დგამს და ძირითადად სხვადასხვა რელიგიური ჯგუფის დაფინანსების მენეჯმენტითაა დაკავებული. არჩილ მეტრეველის გუშინდელი განცხადება იყო ჩვენზე თავდასხმა. მმართველ პოლიტიკურ გუნდში არ არის ერთმნიშვნელოვანი ხედვა ამ პრობლემებზე, მაგრამ მნიშვნმელოვანია კონკრეტულად რელიგიის სააგენტო როგორ აღიქვამს მუსლიმთა თემის პრობლემებს“ – ამბობს თამთა მიქელაძე.
რელიგიის საკითხთა სახელმწიფო სააგენტოს წარმომადგენლის შეფასებებს იწონებს დასავლეთ საქართველოს მუფთი ბეგლარ ქამაშიძე.
„ასეთი განცხადებები, რომ მუსლიმთა თემი იჩაგრება, ავიწროვებენ, უფრო მეტ რადიკალიზმს შექმნის. როგორც ჩანს, ვიღაცას სურს, რომ ორ რელიგიას შორის შუღლი ჩამოაგდოს. ისტორიულად ყოველთვის ერთად ცხოვრობდნენ ამ ქვეყანაში ქრისტიანები და მუსლიმები და დღეს ჩვენ უფრო მეტი თავისუფლება გვაქვს, ვიდრე აქამდე“ – უთხრა „ბათუმელებს“ ბეგლარ ქამაშიძემ.
ქობულეთში მუსლიმური პანსიონისთვის ღორის თავის მიჭედება და სხვა ფაქტები, რომლებიც დღემდე გამოძიებული არ არის – „ეს არის, რა თქმა უნდა, მიუღებელი და დანაშაული. ეს უნდა გამოიძიონ და იმედია, ასეც იქნება. რატომ ვერ მოხერხდა აქამდე ვინმეს დასჯა, ეს არ ვიცი“ – გვიპასუხა ბეგლარ ქამაშიძემ.
„მუსლიმთა სამმართველოს რელიგიის საკითხთა კომიტეტი აკონტროლებს. რა თქმა უნდა, მუფთის პოზიცია დაემთხვეოდა არჩილ მეტრეველის პოზიციას. სამუფთო არის სააგენტოსთან პირდაპირ დაქვემდებარებაში. ესენი ერთი და იგივე ენით ლაპარაკობენ.“ – ამბობს თამთა მიქელაძე, „ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის ცენტრის“ ხელმძღვანელი.
„ქართველ მუსლიმთა კავშირის“ მიერ გავრცელებულ განცხადებაში აღნიშნულია: „ვფიქრობთ, რომ აღნიშნული განცხადებები რელიგიის საკითხთა სახელმწიფოს სააგენტოს იმ პოლიტიკის ნათელი ლუსტრაციაა, რომელიც მთლიანად უგულებელყოფს ადამიანის უფლებებს და რელიგიური ორგანიზაციებისა და თემის კონტროლისკენაა მიმართული. სააგენტოს განცხადებები საკუთარი უფლებებისა და თანასწორობისთვის მუსლიმი თემის მცდელობების დასუსტებისკენაა მიმართული. მითითება იმაზე, რომ სამოქალაქო სექტორის კრიტიკის გამო შეიძლება სახელმწიფოს მუსლიმი თემის მიმართ მტრის ხატი შეექმნას, რაც თემს თვითიზოლაციაში მოქცევას შეუწყობს ხელს, მუსლიმი თემის დაშინების მცდელობაა და სახელმწიფოს წარმომადგენლის მხრიდან, რომლის მიზანი სწორედ ადამიანის უფლებების დაცვა უნდა იყოს, აბსოლუტური უპასუხისმგებლობაა. ძალიან რთულია, როცა რელიგიის საკითხთა სააგენტოს ხელმძღვანელობა ვერ აღიქვამს, რას ნიშნავს სამლოცველოს აშენებაზე უარის თქმა, რას ნიშნავს სამლოცველოზე ღორის თავის აკვრა, რას ნიშნავს საკუთარ წინამძღვრის ღამით გათავისუფლება და დილით სხვა წინამძღვრის დანიშვნა ისე, რომ მუსლიმი მრევლი აბსოლუტურად იგნორირებულია, რას ნიშნავს, როცა მინარეთს გიხერხავენ და მის დასაცავად მისულ მორწმუნეებს ავტომატის კონდახებით ყრიან მანქანაში და განყოფილებაში უზომოდ ამცირებენ, რას ნიშნავს პარასკევის ლოცვაზე მიმავალ მორწმუნეს, გზად რომ გადაუდგებიან და ლოცვის საშუალებას არ მისცემენ. სამწუხაროდ აქამდე მომხდარი ყველა ინციდენტი გამოუძიებელია“
მუსლიმ თემთან დაკავშირებული ფაქტების გამოძიება მოთხოვნილია სახალხო დამცველის ანგარიშშიც. ომბუდსმენმა გუშინდელ სხდომაზე ხაზი გაუსვა იმას, რომ ეფექტური გამოძიება არ ხდება და სახელმწიფო ლოიალურ დამოკიდებულებას ავლენს რელიგიური უმცირესობების სირთულეებზე.
ქობულეთის, ხელვაჩაურის, ქედის, შუახევისა და ხულოს მუნიციპალიტეტებში კულტურულ მემკვიდრეობითი ძეგლების პასპორტიზაციაში, შპს „გეოგრაფიკს“, აჭარის კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის სააგენტო 99 ათას ლარს გადაუხდის.
შესაბამისი ხელშეკრულება კომპანიასა და სააგენტოს შორის რამდენიმე დღის წინ გაფორმდა [სააგენტოს მიერ გამოცხადებულ 100 ათას ლარიან ტენდერში მხოლოდ „გეოგრაფიკი“ მონაწილეობდა].
კომპანიამ, სატენდერო პირობების თანახმად, უნდა უზრუნველყოს აჭარის ხუთ მუნიციპალიტეტში არსებული კულტურულ მემკვიდრეობითი ძეგლების პასპორტიზაცია, არსებული მდგომარეობის შეფასება და თანამედროვე გეო-საინფორმაციო პროგრამული უზრუნველყოფა, გრაფიკული ინფორმაციის შეგროვების, სისტემატიზაციის, შენახვისა და თემატური რუკების შესადგენად. ძეგლების პასპორტიზაცია კომპანიამ მიმდინარე წლის ბოლომდე უნდა დაასრულოს.
„გეოგრაფიკმა“ გასულ წელს ქალაქ ბათუმში არსებული კულტურულ მემკვიდრეობითი ძეგლების ინვენტარიზაცია ჩაატარა. შესაბამისი ხელშეკრულება კი ბათუმის განვითარების ფონდსა და კომპანისა შორის 98 500 ლარზე იყო გაფორმებული.
ბათუმის თვითმმართველობაში, კულტურულ მემკვიდრეობითი ძეგლების ინვენტარიზაციის შედეგების პრეზენტაცია კომპანიამ გასული წლის დეკემბერში გამართა.
აღსანიშნავია, რომ ძეგლების პასპორტიზაციის პარალელურად გრძელდება კულტურულ მენკვიდრეობითი ძეგლებისა და ისტორიული შენობების ხელოვნურად დაზიანება/ნგრევა, რომლის ბოლო მაგალითიც ბათუმში, გორგასლის 25 ნომერში მდებარე ბელეტაჟია. ამ სახლს მართალია, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი არ ჰქონდა, თუმცა „გეოგრაფიკის“ დასკვნის თანახმად, შენობა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების ფიზიკური დაცვის არეალში იყო მოქცეული. შენობა კომპანია „მარდი ჰოლდინგმა“ დაანგრია.
ამავე თემაზე:
„დღეს, მეცნიერებისა და ტექნიკის გაუგონარი წინსვლის დროს, მძაფრად იჩინა თავი ტრადიციისა და ნოვატორობის ჰარმონიულობის აუცილებლობამ, „ჭოროხი“ სწორედ ამ ახალ კანონზომიერებებს უბამს მხარს, იგი ერთადერთი აკადემიური სალიტერატურო-სამხატვრო და საზოგადოებრივი ჟურნალია აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში და ამიტომაცაა მისი გამოცემა აუცილებელი“ – ასე ასაბუთებენ აჭარის განათლების მინისტრისადმი გაგზავნილ წერილში ჟურნალ „ჭოროხის“ გამოცემის აუცილებლობას მწერალთა კავშირის აჭარის ორგანიზაციის თავმჯდომარე დავით თედორაძე და ჟურნალ „ჭოროხის“ მთავარი რედაქტორი სანდრო ბერიძე.
აჭარის განათლების, კულტურისა და სპორტის მინისტრმა გიორგი თავამაიშვილმა უკვე გამოსცა ბრძანება, რომ „ჭოროხის“ ექვსი ნომრის საბეჭდი ვერსიის აწყობა-დაკაბადონება განხორციელდეს პირდაპირი შესყიდვის გზით, რისთვისაც მწერალთა აჭარის ორგანიზაციას გამოეყოს 35 600 ლარი. აღნიშნულ შესყიდვაზე თანხმობას სამინისტრო ამჟამად შესყიდვების სააგენტოსგან ითხოვს. პასუხის მიღების საბოლოო ვადა 13 მაისია.
დავით თედორაძის მიერ განათლების სამინისტროში გაგზავნილი წერილში აღნიშნულია, რომ ჟურნალის ექვსი ნომრის გამოსაცემად საჭიროა 44 ათასი ლარი, საიდანაც 35 600 ლარი მხოლოდ ჟურნალის თანამშრომელთა ჰონორარებისთვისაა გათვალისწინებული, ხოლო ბეჭდვისთვის 8 400 ლარი.
მინისტრის ბრძანებიდან კი ირკვევა, რომ 8 400 ლარის ხარჯვაზე [ანუ ჟურნალების ბეჭდვაზე] გამარტივებული ტენდერი გამოცხადდება.
კითხვის პასუხად, თუ რა მეთოდით განისაზღვრა შესყიდვის სავარაუდო ღირებულება? – სამინისტრო განმარტავს, რომ ეს ღირებულება განისაზღვრა „გამოცდილებისა და მწერალთა კავშირის აჭარის ორგანიზაციის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაციით [ხელშეკრულება N339, 2015 წლის ორი ნომრის შედგენა/ბეჭდვაზე].
აღნიშნული ხელშეკრულებით, გასულ წელს, ჟურნალის ორი ნომრის გამოცემაში სამინისტრომ მწერალთა ორგანიზაციას 11 200 ლარი გადაუხადა. ეს თანხა კი შემდეგნაირად გადანაწილდა:
ქედის მუნიციპალიტეტის სოფელ დანდალოში დღეს დილიდან საპროპტესტო აქცია მიმდინარეობს. მოსახლეობა „ახალციხე-ბათუმის 220 კვ-იანი ელექტროგადამცემი ხაზის“ პროექტის ფარგლებში სოფელ დანდალოში დაგეგმილი მაღალი ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზების გაყვანას აპროტესტებს და ხაზის ადგილმონაცვლეობას ითხოვს.
აქციის მონაწილეების თქმით, მაღალი ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზები ქედის მუნიციპალიტეტში საჯარო სკოლების, საბავშვო ბაღებისა და საცხოვრებელი სახლების ახლოს გაივლის და შიშობენ, რომ ახალი ხაზის მშენებლობით ადგილობრივი მოსახლეობა დაზარალდება.
დღესვე აქციის მონაწილეებს ქედის გამგებლის მოადგილე გურამ ბერიძე შეხვდა და აცნობა, რომ პროექტთან დაკავშირებით გამგეობაში საპრეტენზიო კომისია შეიქმნა. პრეტენზიისა თუ უკმაყოფილების შემთხვევაში მოქალაქეებს შეუძლიათ პრობლემის შესახებ განცხადებით მიმართონ კომისიას, რომელიც გამგეობაში შესულ განცხადებებს განიხილავს.
ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტისთვის მწვანე კონცხის ტერიტორიაზე მიწის ნაკვეთის სანაცვლოდ აჭარის უმაღლესი საბჭოს შენობის სარგებლობაში გადაცემის საკითხზე 5 მაისს გაკეთებულ განცხადებებთან დაკავშირებით, „ბათუმელები“ აჭარის მთავრობის პრესსამსახურს დაუკავშირდა.
პრესსამსახურის ინფორმაციით, ეს საკითხი დიდი ხანია განიხილება და ერთგვარ პროცესს წარმოადგენს, რომელიც ამ დრომდე მიმდინარეობს. მისივე თქმით, მთავრობის თავმჯდომარის დაპირება, რომ განიხილებოდა აჭარის უმაღლესი საბჭოსთვის ქალაქში ალტერნატიული ფართობის გამონახვისა და უმაღლესი საბჭოს შენობის უნივერსიტეტისთვის გადაცემის საკითხი – დღემდე ძალაშია, „ეს არის პროცესი, რომელზეც არაერთხელ იყო მანამდეც თქმული, თქვენც [„ბათუმელებს“] გქონდათ მგონი ამ საკითხზე [სტატია], 17 დეკემბერს უმაღლეს საბჭოში მოხსენება რომ ჰქონდა თავმჯდომარეს – მაშინაც განაცხადა, სამი წლის ანგარიშშიც განაცხადა და იგივე თემაა ფაქტიურად. ოღონდ ეს პროცესია და დღეს და ხვალ შეიძლება არ მოხდეს” – ამბობს ის.
ამავე თემაზე:
ენმ: ბათუმის ბოტანიკური ბაღის ერთ-ერთი შესასვლელი ივანიშვილმა მიისაკუთრა
უნივერსიტეტის სტუდენტების პრობლემები გრიშაშვილის #5-ში
7 მაისს, 11:00 საათზე, ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის 55-ე აუდიტორიაში, პოლიტიკის მეცნიერებათა აკადემიური დოქტორი, პროფესორი კორნელი კაკაჩია საჯარო ლექციას ჩაატარებს. ლექციის თემაა – „უმაღლესი განათლება საქართველოში: მიღწევები, გამოწვევები და პერსპექტივები“.
მომხსენებელი მიმოიხილავს საქართველოს უმაღლესი განათლების სისტემის, როგორც ევროპული საგანმანათლებლო სივრცის ნაწილის მიმდინარე პრობლემებს. ასევე, იმ გამოწვევებს, რომელსაც აყენებს ბოლონიის პროცესი ქართული უნივერსიტეტების წინაშე.
აჭარის უმაღლესი საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარის და კომისიის წევრის თანამდებობების დასაკავებლად 21 აპრილს გამოცხადებულ ღია კონკურსში მონაწილე კანდიდატთა სია ცნობილია. უსკოს თავმდომარის თანამდებობის დასაკავებლად განაცხადი არ შეუტანია ყოფილ კანდიდატს დავით კვაჭაძეს, რომელიც უმაღლესმა საბჭომ ოთხჯერ არ აირჩია.
უსკოს თავმჯდომარის თანამდებობის დასაკავებლად ღია კონკურსში კანდიდატებად დარეგისტრირდნენ: რამაზ ბოლქვაძე, ოთარ დავითაძე, ნერიმან დიასამიძე, ლერი დუმბაძე, სოფიო კახაძე, მიხეილ კიკაბიძე, ვლადიმერ მამულაძე, ფარტენაძე დავითი, ქარცივაძე დავითი, ქარცივაძე გია და ძირკვაძე ნარგიზი.
უსკოს წევრის თანამდებობის დასაკავებლად ღია კონკურსში კანდიდატებად დარეგისტრირდნენ: ფრიდონ ბათნიძე, თემურ ბერიძე, რამაზ ბოლქვაძე, ირაკლი გვარამია, ნერიმან დიასამიძე, ლერი დუმბაძე, ზაალ ზაალიშვილი, სოფიო კახაძე, ნუგზარ კეკელიძე, მიხეილ კიკაბიძე, ვლადიმერ მამულაძე, ემმა ნაკაშიძე, ირმა სეფერთელაძე, დავით ფარტენაძე, გელა ფარტენაძე, გია ქარცივაძე, ნინო შაქარაძე, ნინო ცენტერაძე, ნარგიზ ძირკვაძე, თამარ ხოზრევანიძე, მამუკა ჯაში, ნაზ ჯინჭარაძე და ქეთევან ჯიქია.
აჭარის განათლებისა და კულტურის სამინისტროს ინფორმაციით, ბათუმის 12-მა საჯარო სკოლამ პირველ კლასებში მისაღები მოსწავლეების კონტინგენტი გაზარდა. ინფორმაცია ამის შესახებ აჭარის განათლებისა და კულტურის სამინისტრომ გაავრცელა.
„დაემატა 375 ადგილი. პირველკლასელთა რეგისტრაციისთვის ბაზები დღეს, 6 მაისს, 13:00 საათზე გაიხსნება,“- განაცხდეს განათლების სამინისტროში.
ადგილები პირველკლასელებისთვის შემდეგმა სკოლებმა დაამატეს: მე-4,მე-5, მე-8, მე-9, მე-10, მე-14, მე-15,მე- 17, მე- 18, მე-20, 22-ე და 25-ე საჯარო სკოლები.
რეგისტრაცია განხორციელდება განათლების მართვის საინფორმაციო სისტემის სპეციალურ ვებგვერდზე და დასრულდება 25 მაისს – 20:00 საათზე.
სამინისტროს ინფორმაციით, ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში II ეტაპზე რეგისტრირებული მოსწავლის ჩასარიცხად აუცილებელი დოკუმენტების მიღება განხორციელდება 30 მაისიდან 10 ივნისის ჩათვლით.
უფლებამოსილების გასვლამდე აჭარის უმაღლეს საბჭოს 5 თვე რჩება. ამ ოთხი წლის განმავლობაში დეპუტატების ქცევა უფრო მეტჯერ გახდა საზოგადოების განსჯის საგანი, ვიდრე მათ მიერ მომზადებული საკანონმდებლო ინიციატივები. ამჯერად უმაღლესი საბჭო საზოგადოების ყურადღების ცენტრში კვორუმის პრობლემის გამო მოექცა. დეპუტატები სხდომას არ ესწრებიან, ან ესწრებიან და არ გადიან რეგისტრაციას -აჭარის საკანონმდებლო ორგანოში 2016 წლის საგაზაფხულო სესიებზე დაგეგმილი 7 სხდომიდან 5 არ შედგა.
არშემდგარი ხუთი სხდომიდან სამი უსკოს თავმჯდომარისა და წევრის არჩევას, ხოლო ორი სხდომა ბიუჯეტის ანგარიშის მოსმენას ითვალისწინებდა. ბოლოს, 27 აპრილს, სხდომის ჩაშლის მიზეზი აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრის, დავით ბალაძის მიუსვლელობა და ბიუჯეტის ანგარიშის მომხსენებლად მისი მოადგილის, რამაზ ბოლქვაძის დაფიქსირება გახდა. მინისტრი მივლინებაში იმყოფებოდა. ოპოზიციური ფრაქციები სხდომაზე პროტესტის ნიშნად არ დარეგისტრირდნენ.
„ეს იყო რიგგარეშე სხდომა და იგი ჩვენთან შეთანხმების გარეშე დაინიშნა. ასევე უცნობი იყო, ამ საკითხზე მომხსენებელი თუ შეიცვლებოდა“, – ამბობს ეკა თარგამაძე, ფრაქცია „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ წევრი. ოპოზიციის გადაწყვეტილება ბავშვობად შეაფასა „ქართული ოცნების“ფრაქციის თავმჯდომარემ ალექსანდრე ჩიტიშვილმა.
მანამდე კი, 21 აპრილს, სხდომა, რომელზეც ანგარიშით მინისტრი თავად იყო მისული, არამხოლოდ ოპოზიციური ფრაქციების მიზეზით ჩაიშალა – სხდომას დეპუტატები არც „ქართული ოცნების“ ფრაქციიდან დაესწრნენ. შედეგად გადადეს რეგიონის მთავარი საფინანსო დოკუმენტის ანგარიშის მოსმენა, რომლის კონტროლიც უმაღლესი საბჭოს მთავარი ფუნქციაა. მანამდე რამდენიმე სხდომა ოპოზიციამ უსკოს თავმჯდომარის პოსტზე დავით კვაჭაძის წარდგენის გამო ჩაშალა. ასე გააპროტესტეს დეპუტატებმაარჩილ ხაბაძის მიერ მათთვის არასასურველი კანდიდატის ხელმეორედ წარდგენა.
გრძნობთ თუ არა პასუხისმგებლობას, სხდომების ვერჩატარების გამომნიშვნელოვანი საკითხები ყურადღების მიღმა რომრჩება? – უმაღლესი საბჭოს იურიდიულ და საპროცედურო საკითხთა კომისიის თავმჯდომარე, „თავისუფალი დემოკრატების~ წევრი თემურ კახიძე კითხვას კითხვითვე პასუხობს: „ვისი პასუხისმგებლობის საკითხი უნდა დადგეს – ცალკეული, სახელისუფლებო დეპუტატების თუ, ზოგადად, უმაღლესი საბჭოს? – საბჭოს თავმჯდომარემ იცის, რომ მას არ გააჩნია უმრავლესობა, ამის მიუხედავად ის ვერ უზრუნველყოფს თავისი ფრაქციის წევრების დასწრებას სხდომაზე. ბოლოს წინა სხდომაზე ვთქვი, რომ ვიქნებოდი მე-11კვორუმის მისაღწევად, თუ შეძლებდნენ ათი წევრის მოყვანას. ვერ შეძლეს. პირადად რატომ არ ვრეგისტრირდები? – როდესაც უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე არ გადის კონსულტაციას იურიდიული კომისიის თავმჯდომარესთან, კოალიცია არ გადის კონსულტაციას ოპოზიციასთან, თავმჯდომარე არ მართავს კონსულტაციებს იმისთვის, რომ შედგეს სხდომა მინიმუმ ფონის შესაქმნელად, რომ თითქოსდა უმაღლესი საბჭო მუშაობს… ამათ ხელში საერთოდ უფუნქციოა საბჭო“, – ამბობს თემურ კახიძე.
დეპუტატ მედეა ვასაძის თქმით, მთავარი პრობლემა ისაა, რომ „კონსესუსი ვერ შედგა ე.წ. ყოფილ უმრავლესობასა და ოპოზიციას შორის. ისინი ვერ გრძნობენ პასუხისმგებლობას, რაც უმაღლეს საბჭოში უმრავლესობის დაშლამ გამოიწვია.“
მედეა ვასაძე არ უარყოფს, რომ უმრავლესობის დაშლის შემდეგ წარმოშობილი დაპირისპირების გამო რეგიონისთვის მნიშვნელოვანი საკითხების განხილვა გადაიდო. მიუხედავად პარტიული კუთვნილებისა, ამაზე თითოეულ დეპუტატს ეკისრება პასუხისმგებლობა.
დეპუტატების ურთიერთბრალდებების ფონზე შეფერხდა რეგიონის სასარგებლოდ „საკუთრების უფლების კანონში“ შესატანი ცვლილებების პროექტის განხილვა. დეპუტატმა ანზორ თხილაიშვილმა იმ მოტივით, რომ აჭარაში მიწის რეფორმა არ ჩატარებულა და ეს მოსახლეობას ყველაზე მეტად აწუხებს, ცვლილების პროექტი პარლამენტის იურიდიულ კომიტეტს წარუდგინა, რომელმაც ის დაიწუნა და დახვეწის მიზნით უმაღლეს საბჭოში დააბრუნა. ამის შემდეგ ამ პროექტზე არაფერი გაგვიგია.
უმაღლესი საბჭოს წევრი პეტრე ზამბახიძე კი იმაზე საუბრობს, რომ უსკოს თავმჯდომარის არჩევის პირველივე მცდელობის შემდეგ, არჩილ ხაბაძეს ახალი კანდიდატი დარჩენილი ორიდან უნდა წარედგინა. მისი თქმით, ამის შესახებ კანონში ნათლად წერია და არა ბუნდოვნად, როგორც ამას არჩილ ხაბაძე ამბობდა. თუმცა,თავად პეტრე ზამბახიძეს ამის დამტკიცება უმაღლეს საბჭოში არც კი უცდია.
ბოლო მოწვევის უმაღლესი საბჭო გამორჩეულია იმითაც, რომ მმართველი პარტია გადაწყვეტილებებს ვერ იღებს. არასამთავრობო ორგანიზაციების შეფასებით, ეს მთავრობის მიერ წარდგენილ საკითხებზე ავტომატურ დასტურს გამორიცხავს და კარგია: „პოზიტივია ის, რომ მმართველ გუნდს ბევრ საკითხზე უწევს კონსულტაციის გავლა პოზიციის შესაჯერებლად. შესაბამისად, მმართველი პარტია მონოლითური არ არის, როგორიც ეს წინა წელს იყო. მანამდე გადაწყვეტილებები მიიღებოდა მხოლოდ უმრავლესობის აზრის გათვალისწინებით. ამას უნდა გაეზარდა პოლიტიკური კულტურა უმაღლეს საბჭოში, მაგრამ კონსესუსის ნაცვლად, სამწუხაროდ, ვიღებთ ახალ ბრალდებებსა და შეუთანხმებელ პროცესს, რაც აზარალებს რეგიონს“, – ამბობს მალხაზ ჭკადუა.
ამ მოწვევის უმაღლესი საბჭო გამორჩეულია იმითაც, რომ დეპუტატები საკანონმდებლო ორგანოს მუშაობას თავადაც უარყოფითად აფასებენ, მათ შორისაა დეპუტატი პეტრე ზამბახიძე. ის ამბობს, რომ `უმაღლესი საბჭო გადაიქცა იმ ორგანიზაციად, სადაც ხალხისთვის არაფერი კეთდება.~ თუმცა, ის ამართლებს სხდომაზე თავისი ფრაქციის წევრების მიუსვლელობას: „ვერ ჩაითვლება ვერც ერთი ჩაშლილი სხდომა პრობლემად იმის გამო, რომ ამ სხდომებზე არ ყოფილა მოსახლეობისთვის საჭირო კანონპროექტი ან დადგენილების პროექტი. ფორმალური სხდომებია, რომლის ჩატარება-არჩატარებაც არანაირ გავლენას არ ახდენს რეგიონზე.“
მედეა ვასაძის თვითშეფასება კი ასეთია: „ერთხელ უკვე ვთქვი, გასარეკი ვართ აქედან-მეთქი, მაგრამ ამომრჩეველს ვთხოვ, ეს ხუთი თვეც მოითმინოს.“
ამომრჩეველთან აღებულ პასუხისმგებლობაზე საბჭოს თავმჯდომარე ტრადიციულად არ საუბრობს. „ამ ეტაპზე თავს შეიკავებს“,- გვიპასუხეს პრესსამსახურში.
„ასე გაგრძელების შემთხვევაში“ არასამთავრობო ორგანიზაციები ვარაუდობენ, რომ შესაძლოა უმაღლესმა საბჭომ არჩევნებამდე ვერ მიაღწიოს და ხუთი თვით ადრე პრეზიდენტის ჩარევა გახდეს საჭირო. კანონი ამას მაშინ ითვალისწინებს, თუ უმაღლესი საბჭო დაკისრებულ უფლებამოსილებას თავს ვერ ართმევს. სხდომების გამართვა, მთავრობის კონტროლი, ანგარიშის მოსმენა… უმაღლესი საბჭოს უფლებამოსილებაა.
ოთხი წლის განმავლობაში პარლამენტმა აჭარის უმაღლესი საბჭოს მიერ ინიცირებული ოთხი კანონპროექტი დაამტკიცა: მედეა ვასაძის ინიციატივა გენდერული თანასწორობის საბჭოს შექმნასთან დაკავშირებით, თემურ კახიძის ინიციატივა სიტყვისა და გამოხატვის კანონში ცვლილებასთან დაკავშირებით, ლობისტური საქმიანობის შესახებ საბიუჯეტო კოდექსში და სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილებების შესახებ.
7 მაისს ხულოს მუნიციპალიტეტის რიყეთის თემში უფასო სამედიცინო აქცია ჩატარდება. აქციის ფარგლებში ადგილობრივებს უფასო კონსულტაციებსა და კვლევებს შპს „ონკოლოგიური საავადმყოფოს“, შპს „საოჯახო მედიცინის რეგიონული ცენტრის“ და შპს „თამარის დასახლების საოჯახო მედიცინის ცენტრის“ ექიმები ჩაუტარებენ.
სამედიცინო ბრიგადა დაკომპლექტებულია: ოჯახის ექიმით, ოფთალმოლოგით, ენდოკრინოლოგით, უროლოგით, ექოსკოპისტით, კარდიოლოგით, გინეკოლოგითა და ონკოლოგით.
აჭარის ჯანდაცვის სამინისტროს ცნობით, რიყეთში ჩატარდება ექოსკოპიური და ელექტროკარდიოგრაფიული კვლევები, ასევე შაქრის განსაზღვრა სისხლში.
გარდა ამისა, 7 მაისს ამავე ტიპის უფასო სამედიცინო აქცია ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემშიც ჩატარდება. აქციის ფარგლებში უფასო კონსულტაციებსა და კვლევებს ბათუმის N1 პოლიკლინიკის ექიმები ჩატარებენ.
სამედიცინო ბრიგადა დაკომპლექტებულია: ლარინგოლოგით, ოფთალმოლოგით, უროლოგით, პედიატრით, ფტიზიატრით, კარდიოლოგით, ალერგოლოგით, გინეკოლოგით, ენდოკრინოლოგით და ექოსკოპისტით.
უფასო სამედიცინო აქციების ინიციატორი აჭარის ჯანდაცვის სამინისტროა.
როგორი იქნება ბათუმი, თუ კი ქალაქში ისტორიული შენობების ნგრევა არ შეჩერდა? რა პასუხისმგებლობა აქვთ ამ პროცესში მოქალაქეებს და რა მიმართულებით უნდა შეცვალოს ხელისუფლებამ კულტურული მემკვიდრეობის მართვის პოლიტიკა? – თემაზე „ბათუმელებს“ კულტუროლოგი, ურბანისტი, „ტფილისის ჰამქარის“ წევრი ცირა ელისაშვილი ესაუბრა.
გასულ კვირას ბათუმში მშენებელმა კომპანიამ დაანგრია ბათუმის არქიტექტურისათვის დამახასიათებელი ბათუმური ბელეტაჟი, რომელსაც არ ჰქონდა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი, თუმცა ასწლოვანი შენობა იყო. თქვენი აზრით, რას კარგავს ქალაქი მსგავსი შენობების დანგრევის შედეგად?
„ერთსართულიანი ბათუმი“ წარმოადგენს იმ ფასეულობას და ღირებულებას, რომლითაც ზოგადად განისაზღვრება ბათუმის მნიშვნელობა ურბანული თვალსაზრისით. იმიტომ, რომ ის მასშტაბი, რომელიც აქვს ამ ქალაქს [რაც საქართველოს სხვა ქალაქებში არ იგრძნობა], სწორედ ასეთი, ერთსართულიანი, ე.წ. ბელეტაჟის მაგვარი შენობებით იქმნება და თუ კი ეს მახასიათებელი დაიკარგება ბათუმში, ბათუმი დაკარგავს თავის ისტორიულ სახეს, იმას, რითაც არის გამორჩეული.
ამდენად, მნიშვნელოვანია ამ ტიპის შენობების შენარჩუნება და უფრო მეტიც, თუ ამ ტიპის შენობებს არ აქვს ძეგლის სტატუსი, ეს არ უნდა იყოს მიზეზი მისი დანგრევის, არამედ აჭარის კულტურული მემკვიდრეობის სააგენტომ უნდა იზრუნოს, რომ ასეთი ტიპის შენობებს მიენიჭოს ძეგლის სტატუსი, რათა სამართლებრივ რეჟიმში მოხდეს მათი დაცვა.
მოსახლეობის დიდი ნაწილი ისტორიული შენობების მიმართ ხშირად გულგრილია. ბევრი მათგანი მიიჩნევს, რომ ძველს ახალი სჯობია. კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლში მცხოვრებნი ხშირად იმედით და სიხარულითაც კი ელოდებიან როდის შესთავაზებენ მათ სახლის დანგრევის სანაცვლოდ მატერიალურ კომპენსაციას, ახალ და უფრო დიდ ბინას… რა შეიძლება დაუპირისპირდეს ამ მოცემულობას, თან მაშინ, როცა ძირითადად ეს ყველაფერი წახალისებულია ხელისუფლების მხრიდან?
ეს უკვე კომპლექსური პრობლემაა. საქმე ისაა, რომ მოსახლეობის მდგომარეობაში შესვლაც შეიძლება როდესაც ინვესტორს ვახსენებთ, იქ სოციალური პირობების გაუმჯობესებაზე მიდის ხოლმე ლაპარაკი, ამიტომ ნებისმიერი ისეთი ადამიანი, ვისაც არ აქვს გაცნობიერებული კულტურული მემკვიდრეობის მნიშვნელობა, ელოდება ინვესტორს, მიუხედავად იმისა, ძეგლის სტატუსის მქონე შენობაში ცხოვრობს თუ არა. ეს არის პრობლემა, რომელიც განათლების ხაზზე გადის და ჩვენთვის ამის აღმოფხვრა ძნელი პერსპექტივაა, მაგრამ უნდა არსებობდეს მექანიზმები სახელმწიფოს მხრიდან, პირველ რიგში პოლიტიკური ნება იმისა, რომ ქვეყანამ გაიაზროს, გაითავისოს საერთაშორისო გამოცდილება ამ კუთხით, რომელიც არსებობს ისტორიული ქალაქების განვითარების თვალსაზრისით. ანუ ის საშეღავათო პირობები, რომლებიც უკვე აპრობირებულია ბევრ ისტორიულ ქალაქში, რომლითაც რეალურად სარგებლობს როგორც ის მოსახლეობა, რომელიც ასეთი ტიპის შენობებში ცხოვრობს, ასევე ინვესტორი, რომელიც უკვე, ვთქვათ, არა სართულიანობის ზრდაზე გააკეთებს აქცენტს, არამედ ისტორიული ქალაქის რეაბილიტაციაზე, იმიტომ, რომ ისარგებლებს რეალური საგადასახადო შეღავათით, მაგრამ ეს თემა, სამწუხაროდ, როგორც ჩანს, აქტუალური არ არის ხელისუფლებისთვის.
ანუ სახელმწიფომ რაიმე სახის ცვლილებები უნდა შეიტანოს კანონმდებლობაში და ინვესტორი წაახალისოს ამ მხრივ?
დიახ. არსებობს, ასე ვთქვათ, დისციპლინა, რომელიც ცალკე საგნად ისწავლება _ კულტურული მემკვიდრეობის ეკონომიკა. ეს უკვე ნიშნავს, რომ კულტურულ მემკვიდრეობასაც მოაქვს მოგება და არა მარტო ახალმშენებლებს. კულტურული მემკვიდრეობის ეკონომიკის საფუძველი არის გადასახადების ლიბერალიზაცია: ინვესტორი, ანუ ბიზნესი არის მოგებაზე ორიენტირებული, რაც ნიშნავს, რომ მოგება მან უნდა ნახოს არა სართულიანობის გაზრდით, ძველი სახლის დანგრევით და ახალის აშენებით, არამედ, როდესაც თანხას ჩადებს რეაბილიტაციაში და სანაცვლოდ ის თავის ძირითად საქმიანობაში მიიღებს საგადასახადო შეღავათებს. ეს პაკეტები უნდა მომზადდეს, რა თქმა უნდა, კანონპროექტის სახით, პარლამენტმა უნდა დაამტკიცოს და მერე უკვე აღმასრულებელმა ხელისუფლებამ უნდა აღასრულოს. სამწუხაროდ, მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენც, „ტფილისის ჰამქარმა“ რამდენჯერმე დავაყენეთ დღის წესრიგში ეს საკითხი, ჩამოვიყვანეთ ორი ჰოლანდიელი სპეციალისტი, რომლებმაც დადეს დასკვნა ამასთან დაკავშირებით, ამის იქით ეს საქმე არ წასულა, იმიტომ, რომ ამ კუთხით პოლიტიკური ნება ჯერჯერობით არ არსებობს.
თუ გახსენდებათ საქართველოში მაგალითი, როდესაც ხელისუფლებამ იხელმძღვანელა სწორი სტრატეგიით და რომელიმე კულტურული ძეგლი შენარჩუნდა, თუნდაც ინვესტორთან მოლაპარაკების ან სხვა გზებით?
სახელმწიფოს მხრიდან ასეთი ქმედება დადებითი კონტექსტით არასოდეს დამთავრებულა. თუ რაიმე მაგალითი გვაქვს იმისა, რომ გადავარჩინეთ რომელიმე შენობა, მხოლოდ იმიტომ, რომ სამოქალაქო სექტორი იყო აქტიური და არა იმიტომ, რომ ხელისუფლება იყო მოწოდების სიმაღლეზე.
როგორია კულტურული მემკვიდრეობის დაცვაში მოქალაქეების როლი? მოქალაქეები ხშირად ამბობენ, რას შევცვლით, როცა ქალაქის მერია, ეკონომიკის სამინისტრო, გადაწყვეტილების მიმღები ყველა უწყება, მთელი სისტემა წყვეტს ამას. არის მაგალითები კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ისტორიაში, როცა მოქალაქეებმა შეძლეს ნგრევის შეჩერება?
მოქალაქეების როლი კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის სფეროში არის უმნიშვნელოვანესი და ეს როლი ასმაგად იზრდება მაშინ, როდესაც ხელისუფლება ახორციელებს არასწორ პოლიტიკას კულტურული მემკვიდრეობის მიმართ. მარტივად რომ გითხრათ, როდესაც ქალაქს არ ჰყავს პატრონი ხელისუფლების სახით, ეს პატრონი უნდა იყოს ყველა მოქალაქე. მე ახლა უკვე ვხედავ ამ ტენდენციას ბათუმში, ბულვარის თემაზე გააქტიურებული სამოქალაქო სექტორის სახით. რაც შეეხება მაგალითებს, მე შემიძლია ჩვენი ორგანიზაციის [„ტფილისის ჰამქარი“] მაგალითზე გითხრათ, რომ გუდიაშვილის მოედანი გადარჩა, მიუხედავად დიდი დანაკარგისა რამდენიმე შენობის სახით, რაც იმ საზოგადოების დამსახურებაა, რომელიც წლების განმავლობაში სიცივეში, წვიმაში, ყინვაში იდგა და აპროტესტებდა იმ პოლიტიკას, რომელსაც ახორციელებდა ქალაქი ამ მოედანთან მიმართებაში. ის, რომ „იმელის“ შენობა გადარჩა, ესეც იმ საზოგადოების დამსახურებაა, რომელიც ხან რუსთაველს კეტავდა, ხან ცოცხალ ჯაჭვს აკეთებდა და ა.შ. ჩვენ გადავარჩინეთ კონკრეტული შენობა თბილისში, იალბუზის 18 ნომერში და ეს იყო პრეცედენტი, როდესაც ინვესტორი წამოვიდა პირველივე, ასე ვთქვათ, ჩვენს განაცხადზე და მიიღო ქალაქისათვის სასიკეთო გადაწყვეტილება. ეს იყო „სოკარ ჯგუფი“, რომლის სათავო ოფისიც არის თბილისში და მათ მიიღეს გადაწყვეტილება და შენობა, რომელსაც არ ჰქონდა ძეგლის სტატუსი, მაგრამ ნამდვილად იმსახურებდა, შეინარჩუნეს. ძალიან რთულია კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის სფეროში სამოქალაქო სექტორის როლი – ხშირ შემთხვევაში ეს ფაქტი არ მთავრდება გამარჯვებით, თუმცა ბრძოლას ყოველთვის აქვს აზრი.
თქვენი აზრით, რამდენად შესაძლებელია ძველი ბათუმის გადარჩენა. თუ ეს ტენდენცია გაგრძელდა ხომ არ მოხდება ისე, რომ ბათუმში დარჩება ისტორიული ქუჩები ისტორიული სახლების გარეშე?
უკვე ძალიან ბევრია დაკარგული და ეს პროცესი შეუქცევადია, იმ თვალსაზრისით, რომ იმ დანაკარგს ვერასოდეს ავანაზღაურებთ, მაგრამ ის, რაც თუნდაც კუნძულების სახით რჩება ძველი ბათუმის ტერიტორიაზე, ნამდვილად ღირს ბრძოლად.
თუ ეს ტენდენცია გაგრძელდა, მივიღებთ ქალაქს, რომელსაც ერქმევა ბათუმი, მაგრამ ის ურბანული შინაარსის თვალსაზრისით, დაცლილი იქნება იმ დამოკიდებულებისაგან და იმ სიყვარულისაგან, რაც გვაკავშირებს თითოეულ ჩვენგანს ბათუმთან. ანუ ეს იქნება ბათუმი, მაგრამ არა ბათუმური ხასიათის მქონე ქალაქი. რაც შეეხება იმას, თუ რა შეიძლება ამ კუთხით გაკეთდეს, სამწუხაროა, რომ დღეს აჭარაში ის ინსტიტუცია, რომელიც კანონის მიხედვით მოწოდებული უნდა იყოს პირველ რიგში კულტურული მემკვიდრეობის დაცვისაკენ, ხშირ შემთხვევაში პასიურობს და უმრავლეს შემთხვევაში, პირიქით, ხელს უწყობს ამ ტენდენციის გაღრმავებას, მე ვგულისხმობ აჭარის კულტურული მემკვიდრეობის სააგენტოს. ამიტომ კიდევ ერთხელ ვამბობ, რომ მნიშვნელოვანია ასეთ დროს ქალაქის მოსახლეობამ საკუთარ თავზე აიღოს დაცვის მისია და თუ სახელმწიფო, ქალაქის მესვეურები ამას არ აკეთებენ, მაშინ სწორედ სამოქალაქო სექტორმა უნდა აიძულოს ხელისუფლება, რომ მიიღოს სწორი გადაწყვეტილება. რა ძნელი გზაც არ უნდა იყოს გასავლელი.
15 მაისს, 14:00 საათზე, ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სააქტო დარბაზში, საჯარო ლექცია-მოხსენებას გააკეთებენ ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორები ლევან ბერძენიშვილი და ლევან გიგინეიშვილი.
მომხსენებლები ისაუბრებენ უმაღლესი განათლების განსაკუთრებულ მნიშვნელობასა და როლზე. ასევე, უმაღლესი განათლების დღევანდელ მდგომარეობასა და ბოლონიის პროცესის შესახებ.
ღონისძიება ტარდება თანამშრომლობის და განვითარების რეგიონული ქსელი – ” R N C D-ს” პროექტის – ‘’უმაღლესი განათლების წახალისება და პოპულარიზაცია აჭარის რეგიონური განვითარებისათვის’’ ფარგლებში, რომლის მიზანიც უმაღლესი განათლების წახალისება და პროფესიული არჩევანის უკეთესი პრაქტიკის დანერგვაა აჭარის მაღალმთიანი სკოლის მოსწავლეებისთვის.
მოსამართლე გოჩა ფუტკარაძემ უკვე დაასრულა „ტელეარხი 25“-დან გათავისუფლებული ჟურნალისტების სარჩელის განხილვა. გადაწყვეტილება 17 მაისს გამოცხადდება. ჟურნალისტები: მაია მერკვილაძე, ნინო ხელაძე, ირმა ზოიძე და ჯაბა ანანიძე გათავისუფლების შესახებ მიღებული გადაწყვეტილების ბათილად ცნობას, სამუშაოზე აღდგენას და მატერიალური ზიანის ანაზღაურებას ითხოვენ. მათ ინტერესებს ბათუმის საქალაქო სასამართლოში „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“ იცავს.
„თანახმა ვარ ამ ჟურნალისტებს გადავუხადო კომპენსაცია, მაგრამ მათი ტელევიზიაში დაბრუნება გამორიცხულია,“ – თქვა „ტელეარხი 25“-ის დამფუძნებელმა და დირექტორმა გია სურმანიძემ, როცა მოსამართლემ მხარეებს მორიგებისკენ მოუწოდა. მისივე თქმით, ტელევიზიაში დღემდე არ ფორმდება ხელშეკრულებები, დანიშვნა-გათავისუფლების ბრძანებებიც არ იწერება, რადგან თანამშრომლებს შორის ახლო ურთიერთობები არსებობს. „ამ ჟურნალისტების გათავისუფლების გადაწყვეტილება ემოციურ ნიადაგზე მივიღე, მაგრამ არ ვნანობ. მიმაჩნია, რომ სწორად მოვიქეცი,“ – თქვა გია სურმანიძემ.
სასამართლო სხდომაზე არ გამოცხადდა ტელევიზიის არც ერთი თანამშრომელი, რომლებსაც მოწმის სახით უნდა მიეცათ ჩვენებები. მოწმეების იძულებით წარმოდგენაზე მოსარჩელე ჟურნალისტებმა უარი თქვეს, ტელევიზიის ხელმძღვანელმა გია სურმანიძემ კი იმავეზე უარი მას შემდეგ განაცხადა, როცა მას მოსამართლე გოჩა ფუტკარაძემ განუმარტა, რომ სამოქალაქო საქმეზე მსგავსი პრეცედენტი არ ყოფილა: „წარმოიდგინეთ, რომ რამდენიმე პოლიციელი შემოდის ტელევიზიაში და იქედან ძალით მოჰყავს ჟურნალისტები სასამართლოში ჩვენების მისაცემად. ეს არ უნდა იყოს სასარგებლო თავად მედიასაშუალებისთვის“.
მოწმის სახით დაბარებულ ჟურნალისტებს უნდა ეთქვათ, რის გამო გაათავისუფლეს ტელევიზიიდან ჟურნალისტები, რომლებსაც გათავისუფლების შესახებ ბრძანებები არ ჩაბარებიათ. მათ მხოლოდ უწყისები გაუგზავნეს იმის შესახებ, რომ ტელევიზიაში რეორგანიზაციაა ფინანსური პრობლემის გამო. მოგვიანებით, სასამართლო სარჩელის შესაგებელში ტელევიზიის ხელმძღვანელობამ გათავისუფლების სხვა საფუძველი დაასახელა – კონფლიქტური სიტუაციის შექმნა სხვა თანამშრომლებთან.
ტელევიზიიდან წამოსული ოთხივე ჟურნალისტი ამბობს, რომ სამართლებრივი დავა დაიწყეს, რადგან პრობლემა შეექმნა მედიათავისუფლების ფუნდამენტურ პრინციპს – მიუკერძოებლობას: „ტელეარხ 25“-ის დამფუძნებლებმა საინფორმაციო სამსახურის უფროსი, მაია მერკვილაძე გასული წლის დეკემბერში გაუშვეს იძულებით შვებულებაში. ამ გადაწყვეტილების მიზეზი ტელევიზიის ეთერით ერთ-ერთი თანამშრომლის მამის დაკავების შესახებ გასული რეპორტაჟი გახდა, რის გამოც განაწყენებულმა თანამშრომელმა საინფორმაციო სამსახურის უფროსს საჯაროდ სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენა. ჟურნალისტებმა ხელმძღვანელობის „სასჯელი“ საჯაროდ მას შემდეგ გააპროტესტეს, როცა ვერ მიიღეს დასაბუთება, რის გამო ისჯებოდა საინფორმაციო სამსახურის უფროსი. მათი აზრით, ეს იყო ტელევიზიის სარედაქციო დამოუკიდებლობაში ჩარევის მცდელობა: „თუკი ჩვენს გათავისუფლებას სასამართლო უკანონოდ მიიჩნევს, ეს შექმნის პრეცედენტს, რომ ჟურნალისტებს პროფესიული პრინციპების დაცვის გამო ვეღარ გაათავისუფლებენ“.
„ეს საქმე სცილდება შრომითი დავის ფარგლებს. ეს პირდაპირ უკავშირდება სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლებას…” – თქვა თავის დასკვნითი სიტყვაში გიორგი ხიმშიაშვილმა, „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ აჭარის ფილიალის ხელმძღვანელმა.
„ტელეარხ 25“-ის დამფუძნებლებმა 31 დეკემბერს, საღამოს, ტელევიზიის მაუწყებლობა შეწყვიტეს და რეორგანიზაცია გამოაცხადეს. ტელევიზიამ მუშაობა 11 იანვრიდან განაახლა. თუმცა 8 იანვარს სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ უწყისები ჩაბარდათ: საინფორმაციო სამსახურის უფროსს მაია მერკვილაძეს, გადაცემა „დიალოგის“ პროდიუსერს ირმა ზოიძეს და ამავე გადაცემის წამყვანს ჯაბა ანანიძეს [ეს გადაცემა ეთერში აღარ გადის]. საინფორმაციო გამოშვების წამყვანმა ნინო ხელაძემ კი ტელევიზია პროტესტის ნიშნად დატოვა. ტელევიზიამ კონკურსის გზით ახალი ჟურნალისტები უკვე შეარჩია, საინფორმაციო სამსახურის უფროსად კი პირველი მარტიდან ჟურნალისტი ირინა ყურუა დაინიშნა.
25 წლით პატიმრობა მიესაჯა მ.მ.-ს ხელვაჩაურში ქალის მკვლელობის გამო. გადაწყვეტილება ბათუმის საქალაქო სასამართლოში მოსამართლე ვიოლეტა ფორჩხიძემ მიიღო. იმის გამო, რომ მსჯავრდებული შეურაცხადია, პატიმრობას იგი სრულ გამოჯანმრთელებამდე ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში მოიხდის. მსჯავრდებული სასამართლო სხდომებს მას შემდეგ აღარ დასწრებია, რაც დაცვის მხარემ ექსპერტიზის შესაბამისი დასკვნები წარმოადგინა მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. პროკურორი რამაზ შავაძე მოსამართლეს მკვლელობაში ბრალდებულისთვის უმკაცრესი სასჯელის გამოყენებას სთხოვდა.
“მკვლელობისთვის მ.მ.-ს მიუსაჯეს 20 წლით პატიმრობა. ამას დაემატა 4 წელი სხვა პირის მკვლელობის მცდელობისთვის და 1 წელი იარაღის უკანონოდ ტარებისთვის. მოსამართლემ გაითვალისწინა დაცვის მხარის მოთხოვნა, რომ მისთვის უვადოდ თავისუფლების აღკვეთა არ მიესაჯათ” – უთხრა “ბათუმელებს” ადვოკატმა დავით კეკელიძემ.
მკვლელობა ხელვაჩაურის გზატკეცილზე გასული წლის 2 სექტემბერს მოხდა. საქმის მასალების მიხედვით, მსჯავრდებულმა 39 წლის ქალს მრავლობითი ჭრილობები იმიტომ მიაყენა, რომ ორი ბოთლი ლუდის ნისიად გაცემაზე მიიღო უარი. მან ასევე დანით დაჭრა პირი, რომელიც ქალის მკვლელობის დროს სუპერმარკეტში აღმოჩნდა. მძიმედ დაჭრილი ამ საქმის ერთადერთი თვითმხილველი იყო. მოკლულს სამი ჭრილობა მარტო გულის არეში, რვა კი კისერში ჰქონდა მიყენებული. მოკლულს 300 დოლარის ღირებულების ოქროს ყელსაბამი მოგლიჯა მსჯავრდებულმა და სახლში წავიდა. ადგილზე გამოძახებულ სასწრაფო-სამედიცინო დახმარების სამსახურს ქალი უკვე გარდაცვლილი დახვდა.
უმაღლესი საბჭოს დეპუტატმა, „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ წევრმა, პეტრე ზამბახიძემ დღეს, 5 მაისს უმაღლეს საბჭოში ბრიფინგი გამართა. დეპუტატი გამოეხმაურა, ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორის მოვალეობის შემსრულებლის, მერაბ ხალვაშის განცხადებას.
ბსუ-ს რექტორის მოვალეობის შემსრულებელმა განაცხადა, რომ მწვანე კონცხზე, უნივერსიტეტის სარგებლობაში მყოფი მიწის ნაკვეთის სახელმწიფოსთვის დაბრუნება [შემდგომ მისი ინვესტორზე გასხვისების მიზნით] აჭარის მთავრობის მიერ, უნივერსიტეტისთვის უმაღლესი საბჭოს შენობის სარგებლობაში გადაცემის საკითხის განხილვის პირობით მოხდა.
პეტრე ზამბახიძის განცხადებით, უნივერსიტეტს არ უნდა ჰქონდეს მოლოდინი, რომ უმაღლესი საბჭოს შენობას სარგებლობაში მიიღებს.
„მთავრობის თავმჯდომარეს და მთავრობის წევრებს, ისევე როგორც უმაღლესი საბჭოს ხელმძღვანელობას, ვურჩევ, რომ გონივრული გადაწყვეტილება მიიღონ და ხელი არ შეუშალონ განათლების კერების განვითარებას და უნივერსიტეტს არ წაართვან შენობა, ერთი კონკრეტული ადამიანის, ქვეყნის ფაქტობრივი მმართველის ბიძინა ივანიშვილის ახირების გამო. რეგლამენტის მე-7 მუხლის მიხედვით უმაღლესი საბჭოს ადგილსამყოფელია ქობულეთის მუნიციპალიტეტი, დაბა ჩაქვი. 2012 წლის შემდეგ ეს ნორმა მოქმედებს რეგლამენტში და ამის შეცვლაზეც კი არ ყოფილა ლაპარაკი. შესაბამისად, არ განიხილება ეს საკითხი. როგორც ჩანს ატყუებენ სტუდენტებს, ატყუებენ მოსახლეობას, რომ განიხილება უნივერსიტეტის გადმოტანა აქ, უმაღლესი საბჭოს შენობაში“, – განაცხადა „ბათუმელებთან“ პეტრე ზამბახიძემ და აღნიშნა, რომ განხილვის შემთხვევაში მხარს არ დაუჭერს უმაღლესი საბჭოს სხვაგან გადატანის საკითხს.
კითხვაზე, განიხილება თუ არა უმაღლესი საბჭოს შენობის, ბსუ-სთვის სარგებლობაში გადაცემის საკითხი, „ბათუმელები“ პასუხს აჭარის მთავრობისგან ელოდება.
