Batumelebi

როგორ გაამაგრებენ ნაპირს

ცნობილი ფაქტია, რომ ყოველი შტორმის შემდეგ ბათუმის სანაპიროდან ზღვა ხმელეთს იტაცებს. ხელისუფლებაც მრავალი წელია აცხადებს, რომ სანაპიროს გამაგრება იგეგმება. შემდეგ ორ წელიწადში ამ მონაკვეთზე აღდგენით სამუშაოების ჩატარებაზე პასუხისმგებლობა მუნიციპალური განვითარების ფონდს აქვს აღებული. ამ ეტაპზე ფონდში აცხადებენ, რომ ტენდერი საკონსულტაციო ფირმის შესარჩევად უახლოეს მომავალში გამოცხადდება.

„ამჟამად სამუშაოები მიმდინარეობს პროექტირებაზე. ფონდი მუშაობს იმაზე, რომ საკონსულტაციო კომპანიამ დადოს მაღალკვალიფიციური პროექტი, რომელიც იქნება სრულად გამართული. უახლოეს დღეებში გამოვაცხადებთ ტენდერს საკონსულტაციო კომპანიის შერჩევაზე. გამარჯვებული კომპანია დადებს პროექტს და ამ პროექტის საფუძველზე გამოცხადდება ტენდერი უკვე სამშენებლო კომპანიის შერჩევაზე. რომელიც უშუალოდ ჩაატარებს ნაპირგამაგრებით სამუშაოებს. საპროექტო სამუშაოები 2014 წლის ბოლომდე დასრულდება. 2015-ში უკვე დაიწყება აქტიური სამუშაოები ადგილზე“, – აცხადებენ მუნიციპალური განვითარების ფონდში.

კითხვაზე, რა მეთოდით იგეგმება სანაპირო ზოლის გამაგრება, შენარჩუნდება თუ არა პლაჟი და რეკრეაციული ზონა, მუნიციპალური განვითარების ფონდში ამბობენ, რომ აღნიშნული ინფორმაცია მას შემდეგ გახდება ხელმისაწვდომი, რაც პროექტი მომზადდება.

ორი წელია ზღვა განსაკუთრებული ინტენსივობით ადლიის მონაკვეთში ე.წ. ახალი ბულვარის ტერიტორიას იტაცებს. დანგრეულია საფეხმავლო ბილიკი, მოშლილია ინფრასტრუქტურა. როგორ აპირებს ხელისუფლება ბათუმის სანაპირო ზოლის დაცვას მანამ, სანამ ფართომასშტაბიანი პროექტი დაიწყება? – ამ კითხვით აჭარის გარემოს დაცვის სამმართველოს ხელმძღვანელს ვახტანგ წულაძეს მივმართეთ. მისი განმარტებით, ჭოროხის დელტიდან აეროპორტის ასაფრენ ბილიკამდე ფლეთილი ქვების ბერმის მშენებლობაა დაგეგმილი.

„მხოლოდ ადლიაში 100 ათასი კუბური მეტრის ინერტული მასალის ჩაყრა იგეგმება. იმის გამო, რომ ამჟამად ჭოროხზე წყალმოვარდნებია და შესვლა შეუძლებელია, ვერ ავიღეთ კოორდინატები, რომელიც საჭიროა ინერტული მასალის ამოსაღებად. ის ტერიტორიები, რომელიც შარშან გვქონდა მონიშნული, ამჟამად დატბორილია. სამწუხაროდ, პირველ კვარტალში დაგეგმილი საპროექტო სამუშაოების გადატანა მოგვიწია მომდევნო კვარტალში. ინერტულ მასალას ადლიაში აეროპორტის მიმდებარედ ჩავყრით“, – აცხადებს ვახტანგ წულაძე.

სანაპირო ზოლის ინერტული მასალით გამაგრებისათვის აჭარის ბიუჯეტში 2 მილიონი ლარია გამოყოფილი. ვახტანგ წულაძის ინფორმაციით, ჯამში აჭარის სანაპიროზე 200 ათასი კუბური მეტრი ინერტული მასალის ჩაყრა იგეგმება.

ოკეანოლოგი საშა ხორავა ამბობს, რომ ხელოვნური კვების მეთოდით ზღვის სანაპირო ზოლის გამაგრება აპრობირებული მეთოდია. თუმცა, თავის დროზე არასწორად გაკეთებული ბულვარის საფეხმავლო ბილიკის გამო – მოკლევადიანი.

„აეროპორტიდან სამხრეთით, იქ არსებული გზაც, ბულვარის ბილიკებიც და სხვა ინფრასტრუქტურაც გაკეთებულია პლაჟის ხარჯზე. თავის დროზე ადლიის გამწმენდ ნაგებობასთან როგორც კი შეიქმნა ავარიული სიტუაცია, გარკვეულ მონაკვეთზე გააკეთეს ფლეთილი ქვების ბერმა, რომელმაც გამწმენდი ნაგებობის ტერიტორია დაიცვა. ბერმის სამხრეთით კი მოიმატა ნაპირმა, მაგრამ ჩრდილოეთით გაააქტიურა წარეცხვითი პროცესები. ამიტომ დღესაც, ყოველი შტორმის შემდეგ საკმაოდ აქტიურად ირეცხება ეს ტერიტორია“, – ამბობს საშა ხორავა.

ამ ეტაპზე აღდგენითი სამუშაოები სარფის სანაპირო ზოლში მიმდინარეობს. პროექტის მიხედვით, ამ ზოლს ტალღმტეხი ნაგებობებით ე.წ. ტეტრაპოდებით ამაგრებენ. დაგეგმილია გაბიონების მოწყობა და გზის დაზიანებული საფარის აღდგენა. ამ სამუშაოებს საქართველოს გზების დეპარტამენტი ასრულებს, ხოლო საჭირო თანხა – 10 მილიონი ლარი საქართველოს მთავრობამ ცენტრალური ბიუჯეტიდან გამოყო. საქართველოს გზების დეპარტამენტის ინფორმაციით, სარფის მონაკვეთის გასამაგრებლად დამატებით 20 მილიონი ლარიც უნდა გამოიყოს.

ბათუმის სანაპირო ზოლის აღდგენისთვის საჭირო თანხას საქართველოს სახელმწიფო აზიის განვითარების ბანკისგან იღებს.

მოტობლოკები ფერმერებს – დაგვიანებით

ფერმერებმა მიწის დამუშავება უკვე დაიწყეს, თუმცა აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიზნობრივი პროგრამის – „სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკით ფერმერთა უზრუნველყოფის ხელშეწყობის“ ფარგლებში, 70%-იანი თანადაფინანსებით, მრავალფუნქციური მოტობლოკების დარიგება ჯერ არ დაუწყია.

360 ცალ მრავალფუნქციური მოტობლოკის შეძენაზე აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ ოთხი ტენდერი გამოაცხადა. მიუხედავად იმისა, რომ ოთხივე ტენდერი 15 იანვარს გამოცხადდა, ერთ-ერთ მიმწოდებელთან ხელშეკრულება, რომელმაც 250 ცალი ნიადაგის დამამუშავებელი აგრეგატებით აღჭურვილი მოტობლოკი უნდა შეიძინოს, პირველ აპრილს გაფორმდა.

მოტობლოკი (18-თვიანი გარანტიით) ელექტრონულ ტენდერში გამარჯვებულმა ფირმებმა D&S CROUP-მა და „აგროინვესტსერვის“-მა ხელშეკრულების გაფორმებიდან 50 დღის განმავლობაში უნდა შეიძინონ.

სხვადასხვა აღჭურვილობის მქონე 280 მრავალფუნქციურ მოტობლოკს შპს „აგროინვესტსერვისი“ შეიძენს.

250 მოტობლოკის შეძენაზე სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ ელექტრონული ტენდერი 780 000 ლარზე 15 იანვარს გამოაცხადა. ტენდერში შპს „ბალა“-მ 635 000 ლარით მიიღო მონაწილეობა, თუმცა ხელშეკრულება შპს „აგროინვესტსერვისთან„ 754 000 ლარზე 1-ელ აპრილს გაფორმდა. სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ ტენდერში მონაწილე „ბალა“-ს დისკვალიფიკაცია მიანიჭა.

აჭარის სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე სოსო აბულაძე აცხადებს, რომ ფირმამ სატენდერო მოთხოვნები ვერ დააკმაყოფილა.

„ბალა“ ჩინური წარმოების მოტობლოკს გვთავაზობდა, რომელიც ტენდერით გათვალისწინებულ მოთხოვნას არ აკმაყოფილებდა და დისკვალიფიკაცია მიენიჭა. გამოვავლინეთ მომდევნო პრედენტენტი – „აგროინვესტსერვისი“ და მასთან გავაფორმეთ ხელშეკრულება“, – აცხადებს სოსო აბულაძე.

სამინისტროს მიერ დისკვალიფიცირებული ფირმა სამინისტროს გადაწყვეტილებას არასამართლიანად მიიჩნევს, ფირმის დირექტორი რამაზ ბალაძე ამბობს, რომ სამინისტრო ხელშეკრულებას იმ ფირმებთან აფორმებს, რომლის მფლობელებიც სამინისტროს თანამშრომლების ნათესავები და მეგობრები არიან. მისივე თქმით, სამინისტროს მიერ შეფასებული მოტობლოკის საცალო ღირებულება ხელოვნურად არის გაზრდილი.

„დოკუმენტაციაში შეცდომა იყო გაპარული, სამინისტრომ წერილობით მომმართა დამეზუსტებინა, რაც ჩასწორდა, მაგრამ მერე მითხრეს, რომ სატენდერო დოკუმენტაცია შეცვალეო. სამინისტროს გადაწყვეტილება შესყიდვების სააგენტოში გავასაჩივრე.

ამბობენ სახელმწიფო 70-%-ს გიხდითო, რატომ იხდიან 3000 ლარს, როცა ბაზარზე ასეთი კულტივატორი 1500-1700 ლარი ღირს, მე დიდი სხვაობით მოვიგე ტენდერი, 145 000 ლარით ნაკლები შევთავაზე, ველოდებოდი ვაჭრობა წავიდოდა, მაგრამ ვაჭრობა გაჩერდა, რადგან ფირმამ, რომელსაც ხელშეკრულება გაუფორმეს, იცოდა მიზეზს მინახავდნენ და გაიმარჯვებდა. საზღვარგარეთ მოტობლოკის თვითღირებულება დამხმარე აგრეგატებით 1200 ლარი ღირს,“ – აცხადებს რამაზ ბალაძე.

80 მრავალფუნქციურ სათიბელ და ნიადაგის დამამუშავებელი აგრეგატებით არჭურვილ მოტობლოკზე ტენდერი 400 000 ლარზე გამოცხადდა, გამარჯვებულ შპს D&S CROUP-თან ხელშეკრულება 28 თებერვალს 312 000 ლარზე გაფორმდა.

„იტალიაში წარმოებულ მოტობლოკს, სავარაუდოდ, მაისის შუა რიცხვებში შემოვიტანთ“ – ამბობს სოსო ლაზარიშვილი.

აჭარის სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე სოსო აბულაძე ამბობს, რომ მოტობლოკების გაცემა დაგვიანებული არ არის.

„საგაზაფხულო სამუშაოები მაღალმთიანეთსა და დაბლობში აპრილის შუა რიცხვებიდან იწყება, აქედან გამომდინარე მოტობლოკის გაცემა დაგვიანებული არ არის, ჩვენ გვინდოდა 1-ელი აპრილისთვის დაგვეწყო დარიგება, მაგრამ „ბალამ“ გადაწყვეტილება შესყიდვების სააგენტოში გაასაჩივრა, რამაც პროცედურა დროში გაწელა. სავარაუდოდ, აპრილის ბოლოს დაიწყება ტექნიკის გაცემა“.

თანადაფინანსებით ტექნიკის შეძენის მსურველი ბევრია. სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ამ ეტაპზე ფერმერებიც არ შეურჩევია. სოსო აბულაძის თქმით, ფერმერებს კომისია შეარჩევს.

მინისტრის მოადგილის თქმით, „ფერმერები ჯერ არ შერჩეულა, საბოლოო გადაწყვეტილებას კომისია მიიღებს, რომელიც სამინისტროს, არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და მუნიციპალიტეტების წარმომადგენლებით დაკომპლექტდება. კომისია მიიღებს გადაწყვეტილებას, რომელ მუნიციპალიტეტს რამდენი მოტობლოკი მიეწოდოს. პირველ ეტაპზე კოოპერატივების განცხადება დაკმაყოფილდება“.

სამთავრობო უწყებები, საჯარო ინფორმაციის ვალდებულება და წვდომა

აჭარის მთავრობის ოფიციალურ ვებგვერდზე: ajara.gov.ge – საჯარო ინფორმაციის გრაფაში განთავსებული ინფორმაცია საქართველოს მთავრობის დადგენილებას არასრულად პასუხობს. ამ გრაფაში განთავსებული ქვეგრაფები უმეტეს შემთხვევაში შეიცავს ისეთ ინფორმაციას, რომლის პოვნა სხვა ვებგვერდებზეც შეიძლება. სამაგიეროდ აჯარა.გოვ.გე-ზე ნაკლებად არის წარმოდგენილი მთავრობის თავმჯდომარის – არჩილ ხაბაძის ბოლო პერიოდში გამოცემული ბრძანებები თუ დადგენილები.

ვებგვერდზე არც მთავრობის აპარატის მიერ განხოციელებული შესყიდვების, დაგეგმილი შესყიდვებისა და სამივლინებო ხარჯების შესახებ ინფორმაციაა განთავსებული.

თითქმის არც ერთ სამთავრობო სტრუქტურას არ აქვს გამოქვეყნებული სტრუქტურაში დასაქმებული საჯარო მოხელეების კორპორაციული ტელეფონის ნომრები. ამ მხრივ გამონაკლისი აჭარის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო და აჭარის უმაღლესი საბჭოა.

დადგენილება საჯარო ინფორმაციის პრაქტიულად გამოქვეყნების შესახებ საქართველოს მთავრობამ 2013 წლის აგვისტოში მიიღო. დოკუმენტი ყველა ადმინისტრაციულ სამთავრობო სტრუქტურას ავალდებულებს ამ დადგენილების დანართში ჩამოთვლილი ყველა ინფორმაციის გამოქვეყნება საკუთარ ვებგვერდზე პერიოდულად უზრუნველყოს.

ჩამონათვალში ადმინისტრაციული ორგანოს ფუნქციების, საშტატო ერთეულების, სტრუქტურაში დასაქმებული პირების ვინაობის, ბიუჯეტისა და ანგარიშების გარდა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ შემუშავებული სტრატეგიებისა და კონცეფციის, სამოქმედო გეგმის, სახელმწიფო ქონების გასხვისების შესახებ ინფორმაციის, რეკლამის განთავსებაზე გაწეული ხარჯის, ადმინისტრაციული ორგანოს ბალანსზე რიცხული ქონების… და სხვა სახის ინფორმაციის გამოქვეყნებას ითვალისწინებს.

აჭარის მთავრობის პრესსამსახურის უფროსის, ნათია სირაბიძის ინფორმაციით, მთავრობა ერთიანი პორტალის მომზადებაზე მუშაობს: „ეს პორტალი აჭარის სამთავრობო სტრუქტურებში არსებულ ყველა ინფორმაციას გააერთიანებს, რაც მომხმარებელსაც გაუადვილებს ინფორმაციის მოპოვებას და დადგენილებით გათვალისწინებულ მოთხოვნებსაც დააკმაყოფილებს. საჯარო ინფორმაცია კი, რაც კვარტალურად უნდა განახლდეს, მომავალ კვირას აუცილებლად დაიდება ჩვენს საიტზე. ახალ პორტალს უახლოეს მომავალში ავამუშავებთ“.

ინფორმაციას თითქმის არ აახლებენ აჭარის გარემოს დაცვის სამმართველოს ვებგვერდზე. ამ უწყებიდან არც ინფორმაციის ელექტრონულად გამოთხოვნაა შესაძლებელი. სამმართველოს პრესსამსახურის დალი მახარაძის ინფორმაციით, ვებგვერდი განახლების რეჟიმშია, ამიტომ სამმართველო აქტიურად აახლებს „ფეისბუქის“ გვერდს. თუმცა, სამმართველოს „ფეისბუქის“ გვერდი მთავრობის დადგენილების მოთხოვნებს სრულიად არ პასუხობს.

ინფორმაციის პერიოდულად განახლებას ბათუმის მერიის ვებგვერდზეც ცდილობენ, მაგრამ საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობაზე ზრუნვა მთავრობის დადგენილების მოთხოვნებს ვერც ამ შემთხვევაში პასუხობს. მაგალითად, მერიის საიტზე batumi.ge ამ დროისათვის არ იძებნება ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ რა ბრძანებები გამოსცა ქალაქის ახალმა მერმა გიორგი ერმაკოვმა. ვებგვერდზე არც შესყიდვების დოკუმენტი და არც ქალაქის განვითარების კონცეფციების შესახებ დოკუმენტია განთავსებული.

მერიაში განმარტეს, რომ მთავრობის დადგენილება თვითმმართველ ორგანოებს არ ეხება. დოკუმენტაციით კი ირკვევა, რომ ამ საკითხზე ბათუმის საკრებულოშიც იმსჯელეს. ბათუმის საკრებულოს 2014 წლის 31 დეკემბრის დადგენილებით, დაინტერესებულ პირს შეუძლია საჯარო ინფორმაცია ელექტრონულად მოითხოვოს.

„დამტკიცდა მერიის ოფიციალურ ვებგვერდზე საჯარო ინფორმაციის პროაქტიულად გამოქვეყნების წესი. საკრებულოს დადგენილების შესაბამისად, მერიის ოფიციალურ ვებგვერდზე გამოქვეყნდება საჯარო ინფორმაცია, რომელიც მომზადებულია 2014 წლის შემდეგ. ამავე დადგენილების დანართით განსაზღვრულია საჯარო ინფორმაციის ნუსხა, რომელიც უნდა გამოქვეყნდეს პროაქტიულად.

ჩამონათვალში მოხვედრილი საჯარო ინფორმაციის ძირითადი ნაწილი განთავსებულია მერიის ოფიციალურ ვებგვერდზე. ესენია: დებულებები, ბიუჯეტი, საჯარო მოხელეთა ბიოგრაფიები, საკონტაქტო ინფორმაცია და ა.შ. რაც შეეხება კვარტალური და წლიური ანგარიშების გამოქვეყნებას, დადგენილების შესაბამისად, თვითმმართველობა ვალდებულია კვარტალური ანგარიში გამოაქვეყნოს კვარტალის გასვლიდან ერთი თვის ვადაში, ხოლო წლიური ანგარიში _ მომდევნო წლის პირველ კვარტალში. კვარტალური ანგარიშები დამუშავების პროცესშია და ვადების დაცვით – მიმდინარე წლის აპრილის ბოლომდე განთავსდება მერიის ოფიციალურ ვებგვერზე“, – ამბობს მერიის პრესსამსახურის უფროსი ირინა შერვაშიძე.

ნათია სირაბიძის ინფორმაციით კი, ახალი პორტალი ყველა სამთავრობო სტრუქტურის ინფორმაციაზე წვდომას უზრუნველყოფს.

ლექცია ქართული ენის ისტორიაზე

ქეთევან ზოიძემ ქართული ენის წამოშობისა და ქართული ენის ისტორიის შესახებ ისაუბრა.

ლექციას 40-მდე მოსწავლე და სტუდენტი ესწრებოდა.

ლექციის მიზანი იყო ქართული კულტურისა და ენის პოპულარიზაცია ახალგაზრდებში. ღონისძიების ორგანიზატორი ხელვაჩაურის ახალგაზრდობის ცენტრი იყო.

„25 წლის ნაცნობთან ხუმრობისთვის“ ბრალდებული მეზღვაური

ბათუმის საქალაქო სასამართლო 47 წლის მეზღვაურის სისხლის სამართლის საქმეს განიხილავს. მას ბრალად ედება ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე დაზიანება გაუფრთხილებლობით. სასამართლო დარბაზში მოსამართლემ ბრალდებულს განუმარტა, რომ მან (ბრალდებულმა) პროკურატურის მიერ წარდგენილი ბრალდების თანახმად, ურთიერთშელაპარაკების დროს ხელი გაარტყა მამაკაცს, რომელიც წაიქცა ტროტუარზე და მიიღო მსუბუქი დაზიანება.

მოსამართლის კითხვაზე, ცნობ თუ არა თავს დამნაშავედ, მეზღვაურმა უპასუხა, რომ ეს იყო „ხუმრობა 25 წლის ნაცნობთან“.

პროკურორმა რამაზ შანიძემ მოსამართლეს უთხრა, რომ ბრალდებულმა საპროცესო შეთანხმების მოთხოვნით მიმართა პროკურატურას. იმის გამო, რომ ზემდგომი პროკურორი ბათუმში არ იმყოფება, სასამართლო პროცესის გადადება 24 აპრილისთვის ითხოვა. შესაბამისად, სასამართლო პროცესზე მოწმეები არ დაუკითხავთ.

შორეული ნაოსნობიდან დაბრუნებული მეზღვაურის უფლებებს იურიდიული დახმარების სამსახურის იურისტი იამზე ზანდარაძე იცავს.

ბათუმის ისტორიულ ნაწილში სადარბაზოს კარებისა და ჭიშკრების რესტავრაცია და შეცვლა მიმდინარეობს

ამ დროისთვის, ჭიშკრების მონტაჟის სამუშაოები კომახიძისა და მაზნიაშვილის ქუჩების კვეთაში მიმდინარეობს. უახლოეს დღეებში დაგეგმილია სადარბაზოს კარების მონტაჟი ჟორდანიას ქუჩაზე. სამუშაოები ორი თვის ვადაში დასრულდება. სამუშაოებს კომპანია „დია ამო“ ასრულებს.

პირველ ეტაპზე სადარბაზოების კარების შეცვლისთვის 283 ათასი ლარია გათვალისწინებული, ჭიშკრებისთვის კი 129 ათასი ლარი.

„ენა განვითარდება ისე, როგორც ჩვენ მოვეკიდებით“

ქალბატონო ანა, რამდენად შეიცვალა ქართული სალიტერატურო და სასაუბრო ენა ბოლო ოცი წლის მანძილზე და რა არის დღეს ქართული ენის ყველაზე დიდი პრობლემა?

ენა განვითარებადი ორგანიზმია. „განვითარებადი“-მეთქი ვთქვი და შევწუხდი. უნებლიეთ წამომცდა. ასეთი ფორმები სხვებისგან არ მომწონს და მე თვითონ კი ვიხმარე. დღეს ხშირად გვესმის: გაკეთებადი, შესრულებადი და სხვ. არ არის ეს ქართული ენისათვის დამახასიათებელი ფორმა.

ზოგადად, ენის განვითარებას წინ ვერაფერი აღუდგება, ენა ვითარდება, იქმნება ახალი სიტყვები და შემოდის უცხოური ლექსიკა, რომელსაც ენა თავის ჩარჩოებში მოაქცევს. ენა ცოცხალი ორგანიზმია. ბევრ მოვლენას წინ ვერ აღვუდგებით, მაგრამ, რა თქმა უნდა, ენის სიწმინდის დაცვას ხელი უნდა შევუწყოთ.

სხვადასხვა ეპოქაში ქართული ენა სხვადასხვა ქვეყნისა და კულტურის გავლენას განიცდიდა და, შესაბამისად, ლექსიკაში შემოდიოდა ბერძნული, სპარსული, არაბული, თურქული სიტყვები. მე-19 საუკუნიდან ეს იყო რუსული, აი, ბოლო 20 წელია კი ინგლისური მოგვეძალა.

ქართული ენის სიწმინდის დაცვაზე ზრუნვა მე-19 საუკუნის შუა წლებიდან დაიწყო. ამ საქვეყნო საქმეს სათავეში ჩაუდგა ილია ჭავჭავაძე და მას შემდეგ ბევრი რამ გაკეთდა ამ თვალსაზრისით. მაშინ მძლავრობდა რუსული ელემენტი და ასი წლის მანძილზე მოხერხდა ის, რომ ქართველმა ხალხმა მოახერხა და ბევრი რამ შეცვალა: დაამკვიდრა მართლწერის წესები, დაადგინა სალიტერატურო ენის ნორმები, შექმნა სამეცნიერო ტერმინოლოგია, შესატყვისი მოუძებნა ისეთ სიტყვებს, რომლებიც მანამდე ქართულად არ არსებობდა. ჩვენც ასევე მოვეკიდოთ ენის დაცვის საქმეს.

თქვენ აღნიშნეთ, რომ ქართულ ენაზე სხვადასხვა ქვეყნების გავლენა აისახა, ეს პატარა ერების პრობლემაა, თუ სხვა ენებსაც აქვთ მსგავსი პრობლემები?

არა, ეს ზოგადად ენის წესია და სხვადასხვა ენებში ყოველთვის შედის უცხო ლექსიკა.

სახელმწიფომ ენის დაცვის თვალსაზრისით რა ღონისძიებები უნდა გაატაროს?

სხვათა შორის ქართული ენის სიწმინდე საბჭოთა დროში დღევანდელთან შედარებით გაცილებით უკეთესად იყო დაცული, ამ საქმეს სახელმწიფოებრივად უდგებოდნენ, მაგრამ ამ თვალსაზრისით საზოგადოების თვითშეგნებაც უფრო მაღალი იყო. განსაკუთრებული ყურადღება ექცეოდა ენას სკოლასა და უმაღლეს სასწავლებლებში, პრესაში, რადიოსა და ტელევიზიაში, თეატრში, მოკლედ, ყველგან. დღესაც ასეთივე ყურადღება უნდა ექცეოდეს, მაგრამ, სამწუხაროდ, ასე არ არის.

მაგალითად, დღეს, როცა რაიმე რუსულ სიტყვას ჩავრთავთ ხოლმე მეტყველებაში, წერის დროს ან ბრჭყალებში ვსვამთ, ან ზეპირი მეტყველებისას თითქოს ბოდიშს ვიხდით. მაგრამ ინგლისურის მიმართ იმავეს არ ვაკეთებთ. ბოლო ოცი წლის მანძილზე ინგლისური ლექსიკა უკონტროლოდ მოგვეძალა. ინგლისურ სიტყვებს ვხმარობთ იქაც, სადაც ქართული შესატყვისი გვაქვს და სულ არ არის საჭირო მათი გამოყენება.

ცალკე უნდა ითქვას სამეცნიერო ტერმინოლოგიის შესახებ. როდესაც საფუძველი ეყრებოდა ქართული მეცნიერების სხვადასხვა დარგებს, მაშინ ქართველმა მეცნიერებმა შექმნეს ტერმინოლოგია მედიცინის, ფიზიკის, მათემატიკის, ქიმიის, ფსიქოლოგიისთვის… დღეს ამ სიტყვებს ხელოვნურად აღარ აღვიქვამთ. მაგრამ გაჩნდა ტენდენცია, რომ ამ უკვე დამკვიდრებულ ტერმინოლოგიას ახლა უკვე ინგლისური ჩაენაცვლოს, რაც დასანანია.

დღეს წინ მიდის მეცნიერება, ჩნდება ახალი ტექნოლოგიები, კომპიუტერი, ინტერნეტი და სხვა. ყველაფერს მოვლა-პატრონობა სჭირდება ენის თვალსაზრისით. უნდა შეიქმნას ახალი, ქართული ტერმინოლოგია და იქმნება კიდეც, მაგრამ ქართველები არ ჩქარობენ, რომ დაამკვიდრონ ეს ტერმინები. მე, მაგალითად, ყოველთვის „თაგვს“ ვამბობ „მაუსის“ ნაცვლად და სხვ. როგორც ჩვენ მოვეკიდებით ენას, ისიც ისე განვითარდება.

რა როლი აქვს მედიას ენის დაცვის თვალსაზრისით?

მედიას ძალიან დიდი როლი მიუძღვის ამ საქმეში, რადგან ხშირად გამოყენებული სიტყვები პირდაპირ მზა სახით შედის მსმენელის, მაყურებლის თუ მკითხველის ცნობიერებაში. მაგალითად, არ არის აუცილებელი, რომ სიტყვა „ბექგრაუნდი“ წარამარა იხმაროს ჟურნალისტმა, პოლიტიკოსმა თუ ნებისმიერმა გამომსვლელმა.

ცალკე თემაა დიალექტები, საზოგადოების კრიტიკის საგანი ხშირად ხდება ამა თუ იმ კუთხის კილოზე საუბარი. რამდენად მნიშვნელოვანია დიალექტები ენისათვის?

დიალექტები კვებავს ქართულ სალიტერატურო ენას, ამდიდრებს მას. მაგრამ დიალექტიზმების ხმარების დროს ზომიერების დაცვაა საჭირო. გააჩნია, რა დოზით იქნება ისინი გამოყენებული.

აჭარაში ბავშვთა ფოლკლორული ანსამბლების ოლიმპიადა გაიმართება

ოლიმპიადა ორ ეტაბად გაიმართება.

პირველი ეტაპი მუნიციპალიტეტებში, შემდეგი თანმიმდევრობით ჩატარდება:

14 აპრილი (12:00 სთ) – ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი – თხილნარის კულტურის სახლი;
15 აპრილი (12:00 სთ) – ხულოს მუნიციპალიტეტი – ხულოს დრამატული თეატრი;
16 აპრილი (12:00 სთ) – ქედის მუნიციპალიტეტი – ქედის კულტურის ცენტრი;
17 აპრილი (12:00 სთ) – შუახევის მუნიციპალიტეტი – შუახევის კულტურის ცენტრი;
23 აპრილი (12:00 სთ) – ქობულეთის მუნიციპალიტეტი – სოფელ ქობულეთის კულტურის სახლი;
24 აპრილი (12:00 სთ) – ბათუმი – ორთაბათუმის კულტურისა და სპორტის ცენტრი.

ჟიურის მიერ შერჩეული კოლექტივები ჩაერთვებიან მეორე საეტაპო ტურში.

მეორე ტური ხულოს, შუახევისა და ქედის შემოქმედებითი ჯგუფებისათვის, 15 მაისს, ქედის კულტურის ცენტრის საკონცერტო დარბაზში ჩატარდება, ხოლო ხელვაჩაურის, ქობულეთისა და ბათუმის შემოქმედებითი ჯგუფებისთვის მეორე ტური ორთაბათუმის კულტურისა და სპორტის ცენტრში ჩატარდება.

ოლიმპიადის ფინალი 25 მაისს ბათუმის ხელოვნების ცენტრში გაიმართება.

საპრიზო ადგილებზე გასულ ანსამბლებსა და შემსრულებლებს დიპლომები და სპეციალური პრიზები გადაეცემათ.

ოლიმპიადის ორგანიზატორი აჭარის ა.რ. განათლების, კულტურისა და სპორტის სამინისტროა.

197 კონკურსანტი 19 ვაკანსიაზე

19 ვაკანტურ თანამდებობის დასაკავებლად 197 კონკურსანტი იბრძვის. კონკურსანტები საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს ვებ-გვერზე ონლაინ რეჟიმში აბარებენ ტესტს. კითხვების მეშვეობით მოწმდება კონკურსანტების მიერ საკანონმდებლო აქტების, კომპიუტერული პროგრამისა და ინგლისური ენის ცოდნა.

აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრომ კონკურსი 2014 წლის 2 აპრილს გამოაცხადა. კონკურსი საქართველოს ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს აკადემიის ორგანიზებით ტარდება.

კონკურსი სამ ეტაპად მიმდინარეობს და შედეგად აჭარის ფინანსთა სამინისტროში სხვადასხვა დეპარტამენტებისა და განყოფილებების უფროსები და მთავარი სპეციალისტები დაინიშნება.

პირველ ეტაპი სააპლიკაციო ფორმების გადაგზავნა შერჩევას მოიცავდა, მეორე ეტაპი კი ტესტირებაა. კონკურსის ბოლო ეტაპი გასაუბრება იქნება, რომელიც აჭარის ფინანსთა და ეკონიმიკის სამინისტროში ჩატარება. როგორც გიორგი რაზმაძე აღნიშნავს, გასაუბრების თარიღი უცნობია და ის აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრომ უნდა დანიშნოს.

შედეგებს აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრო რამდენიმე დღეში ოფიციალურად გამოაქვეყნებს.

საკონსტიტუციო სასამართლოს განცხადება

„საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლო მიზანშეწონილად მიიჩნევს, გამოეხმაუროს მიმდინარე წლის 11 აპრილს საკონსტიტუციო სასამართლოს შენობის შესასვლელთან ჩატარებულ აქციას, რომლის დროსაც აქციის მონაწილეების მხრიდან გაისმა მუქარისა და შეურაცხყოფის შემცველი განცხადებები საკონსტიტუციო სასამართლოს წევრების მიმართ, ზიანი მიადგა სასამართლოს საკუთრებას. აქციის მონაწილენი, მუქარის გამოყენებით, მოითხოვდნენ მათთვის სასურველი გადაწყვეტილების მიღებას.

საკონსტიტუციო სასამართლოს, მისი თითოეული წევრის პოზიციაა, რომ ნებისმიერ პირს ან პირთა ჯგუფს უნდა მიეცეს შესაძლებლობა, გამოხატოს საკუთარი აზრი. გამოხატვა, რაც არ უნდა მიუღებელი იყოს მისი შინაარსი, დაცულია კონსტიტუციით.

ასევე მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ საკონსტიტუციო სასამართლოს სიახლოვეს საპროტესტო აქციის ჩატარების შესაძლებლობა, ნებისმიერ პირს სწორედ საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილების შედეგად მიეცა. 2011 წელს საკონსტიტუციო სასამართლომ კონსტიტუციასთან შეუსაბამოდ ცნო „შეკრებებისა და მანიფესტაციების შესახებ” საქართველოს კანონის ის ნორმა, რომელიც კრძალავდა მთელი რიგი დაწესებულებების და, მათ შორის, საკონსტიტუციო სასამართლოს სიახლოვეს შეკრებისა და მანიფესტაციის ჩატარებას.

ამავე დროს, გამოხატვის თავისუფლების უფლება ცალკეულ პირებს არ აძლევს შესაძლებლობას, გასცდნენ კონსტიტუციითა და კანონით დადგენილ ზღვარს. საკონსტიტუციო სასამართლოს, მისი წევრის მიმართ განსახილველ საქმესთან დაკავშირებით განხორციელებული მუქარა, ისევე როგორც სასამართლოს საკუთრების ხელყოფა, წარმოადგენს დანაშაულს და იგი დაუყოვნებლივ უნდა იყოს აღკვეთილი სამართალდამცავი ორგანოების მიერ. იმედს გამოვთქვამთ, რომ მომხდარი ინციდენტი შესაბამისი უწყებების მიერ დროულად და ადეკვატურად იქნება შესწავლილი და შეფასებული.

საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილებები ეფუძნება საქართველოს კონსტიტუციას, საბოლოოა და სავალდებულოა შესასრულებლად. ისინი, იმავდროულად, ღიაა საზოგადოებრივი დისკუსიისთვის. ამასთან, დისკუსიაში მონაწილე პირები და განსაკუთრებით, ხელისუფლების წარმომადგენლები, ვალდებული არიან თავი შეიკავონ დაუსაბუთებელი და მცდარი შინაარსის განცხადებების გავრცელებისაგან, რამაც, შესაძლებელია, მომავალშიც წაახალისოს სხვადასხვა ჯგუფების მიერ სასამართლოზე ზემოქმედების მიზნით კანონსაწინააღმდეგო ქმედებების განხორციელება“.

ჩვენ ვირჩევთ ევროპას

აღმოსავლეთ პარტნიორობის სამოქალაქო საზოგადოების ფორუმის საქართველოს ეროვნული პლატფორმა დღეს თბილისში მართავს აქცია-კონცერტს, სახელწოდებით “ჩვენ ვირჩევთ ევროპას”

აქცია-კონცერტის ორგანიზატორებმა შეიმუშავეს დეკლარაცია, რომელსაც აქვე გთავაზობთ:

ჩვენ ვირჩევთ ევროპას!

მე, საქართველოს მოქალაქე:

ვაღიარებ რა, რომ საქართველოსა და ევროკავშირის წევრ სახელმწიფოებს გააჩნიათ ისტორიული კავშირები და საერთო კულტურული ღირებულებები;

მხარს ვუჭერ რა საქართველოს ხალხის ევროპულ მისწრაფებას, გამოვხატავ ურყევ ნებას, გავხდეთ ევროატლანტიკური ერთობის სრულფასოვანი წევრი;

მივესალმები რა ევროკავშირთან 2014 წლის ივნისამდე ასოცირების შეთანხმების ხელმოწერას;

ვაღიარებ რა იმ საერთო ფასეულობებს, რომლებსაც ეფუძნება ევროკავშირი – დემოკრატიის, ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვასა და კანონის უზენაესობას;

ვაცნობიერებ რა იმ ვალდებულებებს, რომელიც საქართველოს სახელმწიფომ, მისმა ხელისუფლებამ და საზოგადოებამ, უნდა აიღოს საკუთარ თავზე ევროინტეგრაციის გზის წარმატებით გაგრძელებისთვის: დემოკრატიული ინსტიტუტების მშენებლობის, ადამიანის უფლებების დაცვის, თავისუფალი არჩევნების გარანტირების, სამოქალაქო საზოგადოების მშენებლობისა და ეკონომიკის განვითარების მიმართულებით;

ვიზიარებ რა ცივილიზებული სამყაროს წუხილს აღმოსავლეთ პარტნიორობის ქვეყნებში განვითარებულ მოვლენებისა და რუსეთის აგრესიის შედეგად უკრაინაში დატრიალებულ ტრაგედიასთან დაკავშირებით;

ვაცნობიერებ რა პასუხისმგებლობას ჩვენი წინაპრების წინაშე, გამომდინარე თავისუფლებისა და ღირსეული არსებობისათვის მათი მრავალსაუკუნოვანი ბრძოლიდან, ასევე მოვალეობას საქართველოს მომავალი თაობების მიმართ;

ვაცნობიერებ რა საქართველოს წინაშე მდგარ საგარეო პოლიტიკურ საფრთხეებს და ჩემი ქვეყნის დამოუკიდებლობის შესანარჩუნებლად ევროკავშირის დიდ როლს;

ვირჩევ ევროპას!

2014 წლის 13 აპრილი

400-ათასიანი აუქციონი საზოგადოებრივი საპირფარეშოს მოწყობის პირობით

მყიდველმა ხელშეკრულების გაფორმებიდან 6 თვის ვადაში საპროექტო დოკუმენტაციის მომზადება, მშენებლობის ნებართვის მიღება და მშენებლობის დაწყება, ხოლო ხელშეკრულების გაფორმებიდან 18 თვის ვადაში კი მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის მშენებლობის დასრულება და ექსპლუატაციაში შეყვანა უნდა უზრუნველყოს.

მომავალმა მეპატრონემ საკუთრებაში გადაცემულ მიწის ნაკვეთის ნაწილზე უფასო საზოგადოებრივი დანიშნულების ობიექტი (საპირფარეშო) უნდა მოაწყოს იმ მოსახლეობისთვის, რომლებიც ნაკვეთის მიმდებარედ ცხოვრობენ და გასაყიდ ქონებას, სამინისტროს ინფორმაციით, „მართლზომიერად სარგებლობის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის გარეშე სარგებლობენ“. სწორედ მათ აქვთ აქ საპირფარეშოები.

მიწის მყიდველს ასევე ეკრძალება მესამე პირებისათვის იქვე არსებული მისასვლელი გზებით სარგებლობის შეზღუდვა. იმ პირებს კი, რომლებიც უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტების გარეშე საცხოვრებლად თუ ვაჭრობის მიზნით იყენებენ ამ ტერიტორიას, აღნიშნული ადგილების დათმობა მოუწევთ.

მყიდველმა აღნიშნულ პროექტში არანაკლებ 1 000 000 (ერთი მილიონი) ლარის ინვესტიცია უნდა განახორციელოს.

ელექტრონული აუქციონი 7 აპრილს დაიწყო და 22 აპრილს დასრულდება.

სპორტის განყოფილების უფროსი 67 კონკურსანტიდან გამოვლინდება

როგორც დეპარტამენტის უფროსმა მერაბ ნაგერვაძემ განმარტა, კონკურსის შედეგები მომავალ კვირაში ოფიციალურად გამოქვეყნდება.

აჭარის განათლების, კულტურისა და სპორტის სამინისტროს საქვეუწყებო დაწესებულებაში – სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა დეპარტამენტში სპორტის განყოფილების უფროსის თანამდებობაზე ვაკანსია 2014 წლის მარტში გამოცხადდა.

დღეს კონკურსანტებმა 100 შეკითხვას გასცეს პასუხი, მათგან ბარიერს ის გადალახავს, ვისაც კითვების 65%-ზე ექნება სწორი პასუხი გაცემული.

ტესტის ჩაბარებისთივს კონკურსანტებს შემდეგი საკანონმდებლო აქტები უნდა სცოდნოდათ: საქართველოს კონსტიტუცია; აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის კონსტიტუცია; ,,საჯარო სამსახურის შესახებ’’ საქართველოს კანონი; საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის III თავი; ,,სპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონი; აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლების, კულტურისა და სპორტის სამინისტროს საქვეუწყებო დაწესებულების – სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთადეპარტამენტის შექმნისა და დებულების დამტკიცების შესახებ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2010 წლის 7 დეკემბრის N 49დადგენილება.

ტელევიზორები საბავშვო ბაღებს 40 ათას ლარად

შემოთავაზებული ტელევიზორები უნდა იყოს მსოფლიო ბრენდის ორიგინალი, ორწლიანი გარანტიით, რომელიც მსოფლიო ბაზარზე იყიდება არანაკლებ 5 წელი.

საქონლის მიწოდება უნდა განხორციელდეს ხელშეკრულების გაფორმებიდან 15 დღის ვადაში.

სატენდერო პირობის თანახმად, ტელევიზორის მიწოდება უნდა მოხდეს შემსყიდველი ორგანიზაციის 27 ობიექტზე, საბავშვო ბაღების მისამართებზე. შესასყიდი ტელევიზორების რაოდენობა კი 30-ია.

„ჩვენს სახლში სტალინზე საუბარი აკრძალული იყო“

ნაზი კახიძე

კახიძეების ოჯახი დეკემბერში, შუაღამით გაასახლეს. სამხედრო პირები გაუფრთხილებლად დაადგნენ თავზე და მოსამზადებლად მხოლოდ 15 წუთი მისცეს – იხსენებს მშობლების მონათხრობს ნაზი კახიძე. „მხოლოდ ტანსაცმელი და ზეწრები აუღია დედას. ეს ზეწრები შემდეგ ვაგონში წელზე მაგრად შემოუჭერია, რადგან ვაგონი ისე ირწეოდა, ასე მეგონა პირიდან გადმომივარდებოდიო. დედა მეცხრე თვეში იყო და ძალიან გაუჭირდა საშინელ პირობებში მგზავრობა, უჰაერობა, შიმშილი და უწყლობა. რამდენი მოხუცი და ბავშვი მომკვდარა გზაზე. ასე იტანჯებოდნენ ორი კვირის მანძილზე“.

კახიძეების ოჯახმა, ისევე როგორც სხვა ოჯახებმა, არ იცოდნენ გადასახლების ზუსტი მიზეზი: „მამაჩემი, სულეიმან კახიძე, ობლობაში გაიზარდა. ბებიაჩემი 28 წლის იყო, როცა ხუთი შვილით მარტო დარჩა. ქიმიურ ქარხანაში ღამის დარაჯად მუშაობდა და ასე ზრდიდა შვილებს. ბებია ლაზი ქალი იყო, საზღვრის ჩაკეტვის შემდეგ ყველა მისი ნათესავი თურქეთში დარჩა, ალბათ ეს იყო ჩვენი გადასახლების მიზეზი. ჩვენს ოჯახთან ერთად მამიდა, მამის ბიძაშვილი ოჯახით, დისშვილი და კიდევ რამდენიმე ადამიანი გადაასახლეს“.

ისინი ერთ, ტრიალ მინდორში მდებარე ერთსართულიან სახლში შეასახლეს – ერთ ოთახში ოთხი ოჯახი. დღეში მხოლოდ პური ეძლეოდათ საკვებად და ისიც მცირე რაოდენობით. „სუფთა წყალი კი არა, უბრალოდ წყალი ენატრებოდათ, რადგან ადგილობრივები თავიანთი ჭების გამოყენების უფლებას არ აძლევდნენ. მტრულად იყვნენ განწყობილი უცხოელების მიმართ, რადგან როგორც დამნაშავეებს, ისე იცნობდნენ. დედა ამბობდა, სასწაულმა გადაგარჩინა, რადგან შიმშილობის მიუხედავად, მაინც შემრჩა რძე და შენს გამოკვებას ვახერხებდიო. მოგვიანებით მამა ტრაქტორზე დასაქმდა, დედა ექთანი იყო, ბევრ ადამიანს გაუწია დახმარება და ადგილობრივების ნდობა მოიპოვა. ზოგი ფქვილით მოიკითხავდა, ზოგსაც ერთი თეფში საჭმელი მოჰქონდა თურმე. მიწა ნაყოფიერი ყოფილა და მშობლები თავდაუზოგავად შრომობდნენ. დედა მეუბნებოდა, ირგვლივ სულ არხები იყო, წყალში რომ არ ჩავარდნილიყავი, კარის სახელურზე ბაწრით მიგაბამდი და ასე გტოვებდი სახლში, სანამ მე და მამა სამუშაოზე ვიყავითო“.

გადასახლებულები ჩაკეტილ ზონაში ცხოვრობდნენ. ამიტომ თავის გადარჩენას ის ოჯახები ახერხებდნენ, ვისაც ფიზიკურად შრომა შეეძლო: „ადგილობრივებსა და ჩასახლებულებს ხიდი ჰყოფდა. დედაჩემს რუსი დედა ჰყავდა და იერითაც რუსს ჰგავდა, ამიტომ ხიდზე გადასვლისას არ აჩერებდნენ ხოლმე. ჩემს ძმაზე ორსულად რომ ყოფილა, მეზობლის ბოსტანში სტაფილო დაუნახავს. საშინლად მომინდა, ჩუმად ამოვიღე და მიწიანად შევჭამეო, – გვიყვებოდა.

გადასახლებულები უფუარ პურს იყენებდნენ, რის გამოც ხშირად ფუჭდებოდა პური და ადამიანებსაც აავადებდა. ძალიან ბევრი ადამიანი მომკვდარა ამის გამო. მამაჩემის ბევრი მეგობარი და ნაცნობი დაღუპულა გადასახლებაში, რის გამოც ძალიან განიცდიდა. ჩემი ოჯახი და ნათესავები გადარჩნენ, მაგრამ მამას კუჭი დაუავადდა, დედას – გული და სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ მალე გარდაიცვალნენ“.

კახიძეების ოჯახში სტალინზე საუბარი აკრძალული იყო. `მამაჩემს კატეგორიულად არ უყვარდა სტალინი. არ უნდოდა მისი სახელის გაგონებაც კი. ამბობდა, სტალინმა მხოლოდ რუსებისთვის გააკეთა სიკეთე, სხვას ყველას საშინლად მოექცაო. ხშირად ესიზმრებოდა, რომ სამხედროები დაგვადგნენ თავზე და შეშინებული იღვიძებდა. მთელი ცხოვრება ტანჯავდა გადასახლების მოგონებები. მეც ბევრი რამ მაქვს წაკითხული, გაგონილი და ცუდი მოგონებები მაკავშირებს სტალინთან“.

სამდღიანი პატიმრობა კვერცხების სროლისთვის

სამართალდამცველები ღოღობერიძეს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 166-ე მუხლის დარღვევას ედავებოდნენ საზოგადოებრივი წესრიგის დარღვევისა და წვრილმანი ხულიგნობისთვის, კერძოდ საკონსტიტუციო სასამართლოს შენობიდან გამოსვლის დროს გიგი უგულავასთვის კვერცხების სროლსა და სიტყვიერი შეურაცხყოფის მიყენებაში.

10 აპრილის ინცინდენტის დროს დაპატიმრებული ვახტანგ მითაიშვილი კი ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლე თამარ ბურჯანაძემ საზოგადოებრივი წესრიგის დარღვევისთვის 100 ლარით დააჯარიმა.

“მოყვარე” დაფინანსების გარეშე

„მოყვარეს” გასულ წლებში „ვარაზა” ერქვა. ანსამბლი ახალ სახელს 2009 წლიდან ატარებს, სახეცვლილება ანსამბლის მეცნიერულ მუშაობას უკავშირდება.

„აღვადგინეთ ძირძველი მერისული სიმღერა „მოყვარე”. გუნდის წევრების სურვილი იყო, აღდგენილი სიმღერის სახელი დაგვერქვა ანსამბლისთვის”, _ განმარტა ანსამბლ „მოყვარესა” და მერისის კულტურის სახლის სამხატვრო ხელმძღვანელმა ჯემალ თურმანიძემ.

სიმღერა „მოყვარე” მერისის გუნდის შესრულებით 1947 წლის ჩანაწერებში ოქროს ფონდში ინახება. ძველი, ადგილობრივი სიმღერების მოძიება და გადამუშავება ანსამბლმა 2009 წლიდან დაიწყო.

`15 სიმღერა აღვადგინეთ, მათ შორისაა „ორთამელური”, „სუფრული”, „თირილი”, „ჩარირამა”, „მოყვარე”… ეს სიმღერები 1953-1972 წლების ჩანაწერებშია შემონახული, დაგეგმილი გვაქვს ხუთი სიმღერის აღდგენა, „ნადური”, „ჩათხრობილი“, „მასპინძლურის” და „ვოსას” მერისული ვარიანტი, მათგან მხოლოდ ერთი სიმღერის ჩანაწერი არსებობს და ისიც მხოლოდ ნაწილობრივი, ჩანაწერების არარსებობა სიმღერის დამუშავებისას სირთულეს ქმნის”, _ ამბობს ჯემალ თურმანიძე.

„მოყვარეს” რეპერტუარის გასაცნობად მერისში გასულ წელს ამერიკელი ფოლკლორისტი კარლ ლილიქი, ფრანგული ჯგუფი „ზოე დეღეპ” და „მადრი ქარი”, სოფი ბილონგის ხელმძღვანელობით ეწვია.

ფოლკლორის სახელმწიფო ცენტრმა მერისის კულტურის სახლთან არსებულ ვაჟთა ფოლკლორულ ანსამბლ “მოყვარეს” მიერ შესრულებული ძველი სიმღერები გასულ წელს ჩაწერა, სახელმწიფო სერტიფიკატი კი ანსამბლმა 2012 წელს მიიღო. წარმატების მიუხედავად, 10-წევრიანი ანსამბლის დაფინანსება ადგილობრივმა თვითმმართველობამ წლების განმავლობაში ვერ შეძლო.

მერისის კულტურის სახლი „ქედის კულტურის ცენტრის~ ფილიალია, რომელიც მთლიანობაში ქედის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ექვემდებარება, შესაბამისად სახელფასო ფონდსა და საშტატო ერთეულზე გადაწყვეტილებას საკრებულო იღებს.

„მოყვარეს” გარდა დაფინანსება არ აქვს მახუნცეთისა და ცხმორისის კულტურის სახლებთან არსებულ ანსამბლებს _ „თეთრობსა” და „ცხმორისს”.

კულტურის სახლის დირექტორი შორენა კარანაძე ამბობს, რომ ანსამბლის დაფინანსების თხოვნით ზემდგომ ორგანოებს არაერთხელ მიმართა.

„დაფინანსებასთან დაკავშირებით წერილობით მოთხოვნას გამგეობას ვუგზავნიდი, გამგეობა კი, ზემდგომს მიმართავდა. არ მინდა ვინმე დავადანაშაულო, მაგრამ, რატომღაც ფინანსთა სამინისტრომ თავი შეიკავა. მეც მაქვს ამ ანსამბლის დაფინანსების პრეტენზია, კარგი ანსამბლი იყო ყოველთვის, სწორად და გამართულად მუშაობდა. კარგი ანსამბლებია `თეთრობი~ და „ცხმორისიც”, _ ამბობს შორენა კარანაძე.

ანსამბლ „მოყვარეს” და მერისის კულტურის სახლის სამხატვრო ხელმძღვანელის ჯემალ თურმანიძის თქმით, მან ანსამბლის დაფინანსების დაპირება სახელმწიფო მოხელეებისგან არაერთხელ მიიღო.

„ანსამბლს დაფინანსება არასოდეს ჰქონია, მაგრამ არაერთხელ ყოფილა დაპირება; წელს გამგებელი დაგვპირდა ხელფასს, ჩვენც მისი იმედი გვაქვს”, _ ამბობს ჯემალ თურმანიძე.

მოქმედი გამგებელი დავით დუმბაძე ამბობს, რომ დანაპირებს შეასრულებს.

„ანსამბლების დაფინანსების საკითხი საკრებულოს კომპეტენციაა, მათ დაქვემდებარებაშია. რაც შეეხება დაფინანსების დაპირებას, მხოლოდ „მოყვარეს” დავპირდი და ავასრულებ კიდეც, ხელფასს წლის ბოლომდე მიიღებენ, ველოდები ბიუჯეტის კორექტირებას”, _ განაცხადა დავით დუმბაძემ.

კითხვაზე, რატომ ვერ მოახერხა საკრებულომ მასზე დაქვემდებარებული აიპის _ ანსამბლის წევრების დაფინანსება წლების განმავლობაში, ქედის საკრებულოს თავმჯდომარე ბადრი დიასამიძე პასუხობს:

„ადგილობრივი ბიუჯეტი დოტაციაზეა, ჩვენ არ გვაქვს ჭარბი შემოსავალი. ფინანსთა სამინისტრომ ამისთვის თანხა თუ არ მომცა, მე როგორ დავაფინანსებ? ადგილობრივი შემოსავალი იმდენად მწირია, რომ მინიმუმსაც არ აკმაყოფილებს და ხელფასებში არ მყოფნის. საკრებულომ ამის თაობაზე მოთხოვნა სამინისტროში არაერთხელ გააკეთა”.

ჯარიმა ბზის მოჭრისთვის

სამინისტროს ინფორმაციით, ბზის ამოძირკვა ან ტოტების დაჭრა ისჯება კანონით. მოქალაქეს, რომელიც მსგავს დანაშაულს ჩაიდენს, 200-დან 500 ლარამდე ადმინისტრაციული ჯარიმა ემუქრება. იმ შემთხვევაში, თუკი გარემოსთვის მიყენებული ზიანი 1000 ლარს აღემატება, კანონდამრღვევ პირზე სისხლის სამართლის საქმე აღიძვრება.

აღნიშნულ თემაზე პატრიარქის ქორეპისკოპოსმა მეუფე თეოდორემ და გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის მინისტრმა ხათუნა გოგალაძემ ერთობლივი ბრიფინგი გამართეს და მოსახლეობას მოუწოდეს არ მოჭრან ბზა.

კოლხური ბზა ენდემური სახეობაა, არის კოლხური ტყეების ერთ-ერთი დომინანტი და უძვირფასესი მცენარე. მის გაზრდას რამდენიმე ათეული წელი სჭირდება და ხასიათდება არეალის შემცირების ტენდენციით, რისი ერთ-ერთი უმთავრესი მიზეზიც სწორედ უკონტროლო ჭრაა. ამის გამო კოლხური ბზა შეტანილია საქართველოს წითელ ნუსხაში. აღსანიშნავია, რომ საქართველოს მთელ ტერიტორიაზე გავრცელებულ ბზის კორომებში ბოლო სამი წლის განმავლობაში გამოვლინდა დაავადება _ ე.წ. `ბზის სიდამწვრე~, აღნიშნული დაავადების გამო თითქმის მთლიანად განადგურდა აჭარის ტერიტორიაზე არსებული ბზის უნიკალური კორომები და იგივე საფრთხე ემუქრება ქვეყნის სხვა ტერიტორიებზე გავრცელებულ ბზებსაც. გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის სამინისტროს ეროვნული სატყეო სააგენტოს მიერ მიმდინარე წლის გაზაფხული-ზაფხულის პერიოდში განხორციელდება ბზის კორომების სატყეო პათოლოგიური გამოკვლევა, მის მართვას დაქვემდებარებულ ტყის ფონდში.

ბზობის დღესასწაულთან დაკავშირებით მხოლოდ სხვადასხვა სანერგე მეურნეობებში სპეციალურად გამოყვანილი ბზის გაყიდვაა ნებადართული. ბზა ეკლესიების მიმდებარე ტერიტორიებზე გაიყიდება.

დროში გაყინული ფული

3 მილიონი ევრო შეღავათიანი სესხი ევროპის რეკონსტრუქციის ბანკისგან (“EBRD”) და 5,4 მილიონი ევრო გრანტი საერთაშორისო ორგანიზაცია “SIDA”-სგან აჭარის მთავრობამ ნარჩენების მართვის პროექტის განხორციელების მიზნით მიიღო. პროექტი აჭარაში თანამედროვე სტანდარტების შესაბამისი ნაგავსაყარის მოწყობასა და ბათუმსა და ქობულეთში არსებული არასტანდარტული ნაგავსაყარების კონსერვაციას ითვალისწინებს.

საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ნაგავსაყარის მშენებლობის დაფინანსებაზე მოლაპარაკება აჭარის მთავრობამ 2010 წლიდან დაიწყო, თუმცა პროექტის განხორციელება დროში გაიწელა. აჭარის მთავრობამ სპეციალური კომისიის შექმნის მიუხედავად საპროექტო დოკუმენტაციის შემუშავება ვერ შეძლო _ შესაბამისად, სესხის სახით გამოყოფილი სამი მილიონი ევროდან თანხა საერთოდ არ აუთვისებია.

ორგანიზაციასთან დადებული ხელშეკრულების თანახმად, მიმღები ვალდებულია სესხის აუთვისებელ ნაწილზე თანხის 0,5 პროცენტი გადაიხადოს წლიურად. შესაბამისად, ამის გამო აჭარის მთავრობამ 2011-2012 წლებში 84 ათასი ლარი გადაიხადა. სახელმწიფო აუდიტის სამსახურს ეს ყველაფერი 2012 წლის ანგარიშში აქვს აღწერილი. აუდიტორი თავის დასკვნაში წერს, რომ ეს ხარჯი შესაბამისი სტრუქტურების არაეფექტური მუშაობით იყო გამოწვეული და თანხა ბიუჯეტიდან არამიზნობრივად დაიხარჯა.

ახალი ხელისუფლების მოსვლის შემდეგ, მყარი ნარჩენების მართვის პროექტის მართვა შესაბამისი სამთავრობო კომისიის ხელმძღვანელს _ აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრს – დავით ბალაძეს ჩააბარეს. სამინისტროს ვებგვერდზე გამოქვეყნებული ინფორმაციით, მინისტრი გასული წლის 8 აპრილს, კომისიის სხვა წევრებთან ერთად, პროექტის დამფინანსებლებსა და საკონსულტაციო ორგანიზაციებს შეხვდა. შეხვედრაზე პროექტის დაჩქარების გადაწყვეტილება მიიღეს.

რა ეტაპზეა ამ დროისთვის პროექტი და დაიწყო თუ არა თანხის ათვისება? – ამ კითხვაზე “ბათუმელებმა” ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში ამომწურავი პასუხი ვერ მიიღო. უწყების პრესსამსახურის ინფორმაციით, `პროექტი ნაგავსაყარის ადგილის მონაცვლეობის გამო იყო შეჩერებული და ბოლო ერთი წლის მანძილზე პროექტში ჩართულ ყველა მხარესთან აქტიური კომუნიკაციის შემდეგ განახლდა”.

კითხვაზე, დაიწყო თუ არა ნაგავსაყარის მშენებლობისთვის გამოყოფილი სესხის ათვისება, პასუხი არც პრესსამსახურს და არც ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრის მოადგილეს, ბესო ბოლქვაძეს აქვს.

“პროექტი გაჩერებული არ არის. ეს ძალიან დიდი პროექტია, ზეპირად პასუხს ვერ გაგცემთ. წერილობით სჯობს, ასეთია მინისტრის პოზიცია”, – უთხრა მინისტრის მოადგილემ “ბათუმელებს” სატელეფონო საუბარში.

პროექტის გაჭიანურების მიზეზად ნაგავსაყარის მშენებლობისთვის შერჩეული ადგილის მონაცვლეობა სახელდება. თავდაპირველად ნაგავსაყარის მშენებლობას აჭარის მთავრობა ჩაქვის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გეგმავდა, რასაც ადგილობრივი მოსახლეობა შეეწინააღმდეგა.

აჭარის გარემოს დაცვის სამმართველოს სპეციალისტის, ნოდარ კონცელიძის ინფორმაციით, ამჟამად საპროექტო სამუშაოები მიმდინარეობს: “საკონსულტაციო კომპანია “სვეკო” მუშაობს პროექტირებაზე, დოკუმენტაცია მზად უნდა იყოს 2014 წლის აგვისტოში. შემდეგ კომპანიის შესარჩევად გამოცხადდება ტენდერი. სატენდერო პერიოდის გასვლის შემდეგ კი დაიწყება მშენებლობა. პროექტის გაჭიანურება ადგილის შეცვლის საჭიროებამ გამოიწვია”.

აჭარის გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამმართველოს ოფიციალურ საიტზე, ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ცეცხლაურში ნაგავსაყარის მშენებლობის დაწყების თარიღად 2014 წლის ივლისია მითითებული.

რა ინფორმაციას უნდა ფლობდეს ენერგოკომპანიის ცხელი ხაზის ოპერატორი

სემეკის დადგენილებით:

1. ლიცენზიატი ვალდებულია, უზრუნველყოს ამ წესებით გათვალისწინებული ქოლ–ცენტრის მუშაობა 24-საათიან რეჟიმში.

ქოლ-ცენტრის ოპერატორებს ხელი უნდა მიუწვდებოდეთ ყველა იმ ინფორმაციაზე, რაც შეიძლება დასჭირდეს მომხმარებელს, მათ შორის:

ა) წყვეტის (გეგმური, არაგეგმური) არსებობის შემთხვევაში – მისი მიზეზი და სავარაუდო ხანგრძლივობა;

ბ) მომხმარებლის დავალიანების ოდენობა როგორც მიმდინარე, ისე დაგროვილი და გადახდის ბოლო ვადა;

გ) მოხმარებული ელექტროენერგიის საფასურის გადაუხდელობისთვის გათიშული მომხმარებლის მხრიდან დავალიანების დაფარვის შემთხვევაში გამანაწილებელ ქსელში ჩართვის ზუსტი დრო;

დ) დაგროვილი დავალიანების გადანაწილების პირობები;

ე) აბონენტად რეგისტრაციის შესახებ განაცხადის წარდგენის წესი და პირობები;

ვ) გამანაწილებელ ქსელზე ახალი მომხმარებლის მიერთების წესი და პირობები;

ზ) ლიცენზიატის მიერ მომხმარებელზე ადმინისტრაციული სახდელის დადების შემთხვევაში, მისი გასაჩივრების წესი და ვადა.

2. ლიცენზიატის ქოლ-ცენტრი აღჭურვილი უნდა იყოს შემდეგი პროგრამული უზრუნველყოფით:

ა) იმ შემთხვევაში, თუ ყველა ოპერატორი დაკავებულია და შემოდის მომხმარებლის ზარი, პროგრამამ უნდა უზრუნველყოს მომხმარებლის ზარის გადაყვანა ლოდინის რეჟიმში;

ბ) ლოდინის რეჟიმში მყოფ მომხმარებელს ქოლ-ცენტრის პროგრამამ ავტომატურად უნდა მიაწოდოს ინფორმაცია, თუ მერამდენეა იგი რიგში, ასევე ლოდინის სავარაუდო პერიოდი;

დ) ყოველ შემომავალ ზარს ქოლ–ცენტრის პროგრამამ უნდა მიანიჭოს უნიკალური კოდი.

3. ქოლ-ცენტრს უნდა გააჩნდეს თავისი სერვერი, სადაც შეინახება (დაარქივდება) შემდეგი ინფორმაცია:

ა) კალენდარული წლის განმავლობაში შემომავალი ზარების რაოდენობა;

ბ) კალენდარული წლის განმავლობაში ყოველ შემომავალ ზარზე პასუხის გაცემის დრო და საუბრის ხანგრძლივობა;

გ) კალენდარული წლის განმავლობაში ქოლ-ცენტრში შემოსული ყველა ზარი (საუბარი).

4. ლიცენზიატი ვალდებულია, ყოველი კვარტალის დამთავრებიდან ერთი თვის განმავლობაში მიაწოდოს სემეკს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული ინფორმაცია.

5. სემეკი უფლებამოსილია, გამოითხოვოს ლიცენზიატის სერვერზე შენახული (დაარქივებული) ნებისმიერი ინფორმაცია.

ამ სტანდარტით გათვალისწინებული მომსახურების შეუსრულებლობის შემთხვევაში სემეკი უფლებამოსილია ენერგოკომპანიის მიმართ გამოიყენოს საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული ზომები.

სს „ენერგო-პრო ჯორჯიას“ ცხელი ხაზის ნომერია 032 2471707 რაც მითითებულია ელექტროენერგიის გადახდის ქვითრებზეც.

ნაციონალურმა მოძრაობამ ბათუმის მერობის კანდიდატი დაასახელა

ბათუმის მერობის კანდიდატი გიორგი დიასამიძე და ბათუმის ყოფილი მერი რობერტ ჩხაიძე

ერთიანმა ნაციონალურმა მოძრაობამ დღეს საკრებულოში ბათუმის უბნებიდან მაჟორიტარობის რვა კანდიდატი წარადგინა: მირდათ ქამადაძე, ლევან დიასამიძე, მარიამ ჯინჭარაძე, მარინე ჩიხლაძე, ირაკლი მოდებაძე, გოჩა კირკიტაძე, ირაკლი თავართქილაძე და ნინო ასამბაძე. კიდევ ორი მაჟორიტარობის კანდიდატის ვინაობა მოგვიანებით გახდება ცნობილი.

ნაციონალური მოძრაობის სიის პირველი ნომერი ბათუმში საკრებულოს წევრი და ბათუმის საკრებულოს ყოფილი თავმჯდომარე გიორგი კირთაძე იქნება.

„რთულია საარჩევნო გარემო. გარემოს ეს უკვე ეტყობა გუშინდელი ფაქტით. ის რაც ბათუმში მოხდა ცხადყოფს იმას რომ ქართული ოცნება კანონის ჩარჩოებით არ ცდილობს საარჩევნო კამპანიის ჩატარებას. ისინი ითამაშებენ წესების დარღვევით. ამის მიუხედავად ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა ყველგან და ამ შემთხვევაში ბათუმში აუცილებლად იბრძოლებს გამარჯვებისთვის. იბრძოლებს იმიტომ რომ გვყავს ძალიან ღირსეული მერობის კანდიდატი, გვყავს ძალიან ღირსეული კანდიდატები მაჟორიტარულ ოლქებში წარმოდგენილი. ჩვენ გვაქვს ძალიან კარგი საქმე გაკეთებული და სამწუხაროდ ჩვენს თანაქალაქელებთან ერთად ვუყურებთ როგორ ფუჭდება ეს ყველაფერი. დიდი იმედი გვაქვს რომ ჩვენი გამარჯვების შემდეგ ეს ყველაფერი ისევ გაგრძლედება და ბათუმი გახდება კიდევ უფრო კარგი ქალაქი ვიდრე არის დღეს,“ – განაცხადა გიორგი კირთაძემ ჟურნალისტებთან საუბრისას.

ბათუმის მერობის კანდიდატის გიორგი დიასამიძის თქმით, ის გამარჯვებისთვის იბრძოლებს.

„მე ძალიან კარგად ვიცი ჩემი ქალაქი, ძალიან კარგად ვიცი მისი პრობლემები, მაქვს ჩემი შეხედულება მის პერსპექტივებზე. მაქვს შვიდწლიანი გამოცდილება თვითმმართველობის ორგანოებში მუშაობის. მაქვს საკმაოდ დიდი გამოცდილება ჯანდაცვის და სოციალურ სფეროში მუშაობის. აქედან გამომდინარე, მე ვფიქრობ რომ ჩემი სურვილი ძალიან ბევრი ჩემი თანაქალაქელის სურვილს ვიცხოვროთ უკეთეს ქალაქში დაემთხვევა ერთმანეთს,“ – განაცხადა გიორგი დიასამიძემ.

ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნები 2014 წლის ივნისში გაიმართება.

მაჟორიტარობის კანდიდატები

დაკავება ხელვაჩაურში

საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს გენერალურ ინსპექციაში, 2013 წლის 21 დეკემბრიდან, მიმდინარეობს გამოძიება ე.წ. ამზომველების საქმეზე.

კერძოდ, არსებობდა ეჭვი, რომ სოფლის რწმუნებულების დახმარებით, მიწის ამზომველი კომპანიები, ყოველგვარი კანონიერი საფუძვლის გარეშე, ადგენდნენ ყალბ საბუთებსა და ნახაზებს, რის შედეგადაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ხელვაჩაურის სარეგისტრაციო სამსახურის თანამშრომლები მოქალაქეების საკუთრებაში არეგისტრირებდნენ მდინარეების – ჭოროხი და აჭარისწყალი – კალაპოტებს, ჭალებსა და წყალში მდებარე კუნძულებს.

უკანონოდ დარეგისტრირებული მდინარის კალაპოტები, ჭალები და წყალში მდებარე კუნძულები, რომელიც სახელმწიფოს საკუთრებაა, მოქალაქეების მიერ სხვისდებოდა ჰესის მშენებელ კომპანიაზე.

გატარებული საგამოძიებო და ოპერატიული ღონისძიებების შედეგად, და შესაბამისი სასამართლო განჩინების საფუძველზე, იუსტიციის სამინისტროს გენინსპექციის მიერ სამსახურებრივი გულგრილობის ჩადენის ფაქტზე დაკავებულ იქნენ: საჯარო რეესტრის ხელვაჩაურის სარეგისტრაციო სამსახურის უფროსი დ.გ., სამსახურის უფროსის მოადგილე რ.ზ. და ამავე სამსახურის სპეციალისტი ე.ქ. ასევე დაკავებულია ხელვაჩაურის რაიონის სოფელ მარადიდის რწმუნებული ჯ.ლ. სამსახურებრივი უფლებამოსილების გადამეტების ფაქტზე, შპს „გეო“-ს ამზომველი ხ.ლ. – ყალბი დოკუმენტის დამზადება-გამოყენების ფაქტზე, მოქალაქე შ.ლ. დიდი ოდენობით თაღლითობის ჩადენის ფაქტზე.

ამასთან, სისხლის სამართლის პასუხისგებაში მიეცნენ: ხელვაჩაურის რაიონის აჭარისწყლის თემის სოფელ მირვეთის და მაჭახლისპირის რწმუნებული ნ.ზ. და კირნათის თემის სოფელ გვარას ორგანიზატორები – ფ.ლ. და რ.შ.

სულ საქმეში 45 პირი ფიგურირებს, მათ შორის ათამდე ამზომველი კომპანიაა.

გამოძიებით ამ ეტაპზე დადგენილია შემდეგი: საამზომველო კომპანიების წარმომადგენლები, ფულადი სარგებლის მიღების სანაცვლოდ, ამზადებდნენ ყალბ საკადასტრო აზომვით ნახაზებს მდინარე ჭოროხის და აჭარისწყლის კალაპოტში მდებარე სახელმწიფოს კუთვნილ მიწებზე, როგორიცაა მდინარის კალაპოტი, მდინარის ჭალა და წყალში მდებარე კუნძულები. ყალბ ნახაზებზე ასახული ფართების მოქალაქეების პირად სარგებლობაში არსებობის ფაქტს უკანონოდ ადასტურებდნენ ადგილობრივი რწმუნებულები. ამ გზით შექმნილი ყალბი დოკუმენტების წარდგენა მოქალაქეების მიერ ხდებოდა საჯარო რეესტრის ხელვაჩაურის სარეგისტრაციო სამსახურში, რომლის თანამშრომლებიც, სათანადო გადამოწმების გარეშე, ახორციელებდნენ უძრავი ქონების რეგისტრაციებს.

ხშირ შემთხვევაში, ამგვარად მოპოვებული საკუთრება მოქალაქეების მიერ გასხვისებულ იქნა ჰესების მშენებელ კომპანიაზე, რის შედეგადაც ისინი დაეუფლნენ დიდი ოდენობის თანხებს.

იუსტიციის სამინისტროს გენერალური ინსპექცია აგრძელებს საქმეზე ინტენსიური საგამოძიებო მოქმედებების წარმოებას.

გამწვანების აქცია ხელვაჩაურში

გამწვანების აქცია საქართველოს პრემიერ მინისტრის ინიციატივის „მწვანე მომავალის“ განხორციელების ფარგლებში ჩატარდება. მუნიციპალიტეტის თერთმეტივე თემში 500 ძირი იფანის, 2000 აკაციის, 200 ქართული მუხის ხე და 800 ძირი ჭალის მუხა დაირგვება.

ჯამში მუნიციპალიტეტის მთელ ტერიტორიაზე 3500 ცალი ნერგი დაირგვება.

გონიოში გადაკეტილი გზა გაიხსნა

აჭარის მთავრობის თავმჯდომარემ თავდაპირველად განაცხადა რომ აქციაზე მისვლას არ გეგმავდა, თუმცა მოგვიანებით გადაწყვეტილება შეცვალა და მოსახლეობას შეხვდა.

აქციის მონაწილეებს არჩილ ხაბაძემ სპეციალური, სამთავრობო კომისიის შექმნა შესთავაზა, რომელ კომისიაშიც გონიოს მცხოვრებთა წარმომადგნელებიც ჩაერთვებიან.

ხაბაძესთან შეხვედრის შემდეგ მოსახლეობამ ცენტრალური მაგისტრალი გაათავისუფლა.

არჩილ ხაბაძე აქციის მონაწილეებთან შესახვედრად გონიოში ჩასვლას არ აპირებს

„მინდა მივმართო იმ 271 ოჯახს, რომელსაც პრეტენზია აქვს გონიოს ციხის მიმდებარე ტერიტორიის საკუთრებაში გადაცემასთან დაკავშირებით. მინდა განვაცხადო რომ სამივე ინსტანცია თავის დროზე აღნიშნულ ტერიტორიებთან დაკავშირებით წაგებული აქვთ მოსახლეობას, მაგრამ მიუხედავად ამისა მე განვაცხადე და კიდევ ერთხელ ვამბობ, შეიქმნება კომისია, რომელიც ორშაბათიდან უკვე შეუდგება მუშაობას. შერეული კომისია, სადაც წარმოდგენილი იქნება მთავრობის აპარატის თანამშრომლები, სპეციალისტები სამინისტროდან, ვფიქრობთ უმაღლესი საბჭოდანაც იქნება წარმომადგენლობა. ასევე არასამთავრობოები და დღის ბოლომდე ველოდებით პასუხს მოსახლეობიდან რომ სამი წევრი (მათ მიერ დასახელებული პიროვნება) იყოს ამ კომისიაში წარმოდგენილი.

ვფიქრობ რომ დღის ბოლომდე ამ სამი პიროვნების ვინაობა გადაწყდება და ორშაბათიდან კომისია დაიწყებს მუშაობას აღნიშნულ პრობლემასთან დაკავშირებით. მანამდე მოვუწოდებ რომ დაიშალონ და გზა გაათავისუფლონ,“ – განაცხადა არჩილ ხაბაძემ.

გონიოში მიმდინარე აქციაზე მონაწილეები მთავრობის თავმჯდომარესთან შეხვედრას ითხოვენ. არჩილ ხაბაძის განცხადებით ის არ აპირებს გონიოში ჩასვლას და მოსახლეობასთან შეხვედრას.

„მე ორშაბათს განვაცხადე კომისიის შექმნის შესახებ. მოსახლეობამ დაინახა რომ ჩვენი მზაობა არის. კიდევ ერთხელ თემის წამოწევა და გზის გადაკეტვის გამო შეიძლება ვივარაუდოთ რომ უკვე მართულია ეს პროცესი. ალბათ არის კატეგორია პიროვნებებისა ვისაც ამის გართულება ხელოვნურად სურთ. არ ვიცი ვისგანაა ეს მართული, მაგრამ მოსახლეობას მივმართავ, მზაობა არის და ნება რომ ეს საკითხი იქნას მიყვანილი ბოლომდე.

აქციაზე არ მივალ, ჩვენი წარმომადგენლები არიან იქ დილიდანვე. იქ იმყოფება იურიდიული დეპარტამენტის უფროსი, იქ არის ეკონომიკის სამინისტროს წარმომადგენელი, არის ძალოვნები, რომლებმაც იციან ამის შესახებ. იმ შემთხვევაში თუ აქციის მონაწილეეები არ დაიშლებიან, გზა მაინც გაიხსნება,“ – განაცხადა არჩილ ხაბაძემ.

ამ წუთებში გონიოში მოსახლეობას გზა ისევ გადაკეტილი აქვს. როგორც „ბათუმელების“ კორესპონდენტი აქციიდან იტყობინება, მთავრობის წარმომადგენლებმა აქციის მონაწილეებს ბათუმში, მთავრობის თავმჯდომარესთან შეხვედრა შესთავაზეს. თუმცა გონიოელები ამ ეტაპზე ხაბაძესთან ბათუმში შეხვედრას არ აპირებენ.

აქციის მონაწილეებს საინიციატივო ჯგუფის შექმნა და ჩაქვში ასვლა შესთავაზა ბათუმის მაჟორიტარმა დეპუტატმა მურმან დუმბაძემ. თუმცა მოსახლეობა არც ამ შემოთავაზებაზეა თანახმა.

ორ საათზე მეტია ბათუმი-სარფის დამაკავშირებელი ცენტრალური მაგისტრალი გადაკეტილია და ავტომანქანებს გადაადგილების საშუალება არ აქვთ.

აქცია გონიოში ფოტო:ირმა დიმიტრაძე

გონიოში ცენტრალური მაგისტრალი გადაკეტეს

13:50 გონიოში აქციის მონაწილეებთან აჭარის საპატრულოს უფროსი მივიდა. აქციის მონაწილეებთან იმყოფებიან აჭარის მთავრობის წარმომადგენლებიც. გზა ისევ გადაკეტილია. აქციის მონაწილეებმა გადაადგილების უფლება მხოლოდ სასწრაფო დახმარების მანქანებს მისცეს. გონიოს მცხოვრებთა მოთხოვნებზე განცხადება გააკეთა აჭარის მთავრობის თავმჯდომარემ არჩილ ხაბაძემ და აქციის მონაწილეებს გზის გახსნისაკენ მოუწოდა. მთავრობის თავმჯდომარის თქმით, შეიქმნება კომისია, რომელიც მიწების დაბრუნების საკითხს შეისწავლის.

27 ათასი ლარი სატელეფონო საუბრებზე ბათუმის საკრებულოში

ხარჯები დეტალურად ასე გამოიყურება:

მობილურ სატელეფონო მომსახურებაში – 23 397,12 ლარი; საქალაქო სატელეფონო მომსახურებაში – 3 714,17 ლარი; საკაბელო ტელევიზიის მომსახურებაში – 1 152 ლარი; ინტერნეტ მომსახურებაში – 6 650 ლარი; საინფორმაციო მომსახურება „09“ – 132,6 ლარი; საფოსტო მომსახურებაში – 591,3 ლარი; სწრაფ საფოსტო მომსახურებაში კი – 220 ლარი.

ინფორმაცია განხორციელებულ სატელეფონო საუბრებზე და გაწეული სატელეკომუნიკაციო ხარჯების შესახებ საჯაროა და დაწესებულება კანონით ვალდებულია იგი ყოველწლიურად გამოაქვეყნოს.

ზემოაღნიშნული ინფორმაცია ბათუმის საკრებულოს ოფიციალურ ვებ-გვერდზეა გამოქვეყნებული. საკრებულოში (შტატგარეშეს ჩათვლით) 50 საჯარო მოხელეა დასაქმებული.

ანალოგიური ინფორმაცია დღემდე არ გამოუქვეყნებია ბათუმის მერიას.

გონიოში მაგისტრალის გადაკეტვით იმუქრებიან

მოსახლეობა გზის გადაკეტვას აპირებს. ადგილზე მობილიზებულია პოლიცია.

ექსპრეზიდენტმა მიხეილ სააკაშვილმა 2008 წლის რიგგარეშე საპრეზიდენტო არჩევნების წინ, გონიოში მცხოვრებ 271 ოჯახს საკუთრებაში გადასცა ის მიწები, რომლითაც ოჯახები იჯარით სარგებლობდა. მოგვიანებით კი 2010 წელს მესაკუთრეებს მიწები ჩამოართვეს. გონიოს მცხოვრებნი სწორედ ამ ჩამორთმეული მიწების დაბრუნებას ითხოვენ.

ხულოს მუნიციპალიტეტში საკრებულოს რიგგარეშე სხდომა ჩატარდება

ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ბიურო საკრებულოს რიგგარეშე სხდომის

დღის წესრიგს აქვეყნებს

1. „ხულოს მუნიციპალიტეტის 2014 წლის ადგილობრივი ბიუჯეტის დამტკიცების შესახებ“ ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 20 დეკემბრის #15 დადგენილებაში ცვლილების შეტანის შესახებ.

მომხსენებელი: თემურ ცეცხლაძე – ხულოს მუნიციპალიტეტის გამგეობის საფინანსო სამსახურის უფროსი.

2. „ხულოს მუნიციპალიტეტის 2014 წლის ადგილობრივი ბიუჯეტის შესყიდვების გეგმის დამტკიცების შესახებ“ ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2013 წლის 27 დეკემბრის #101 განკარგულებაში ცვლილების შეტანის შესახებ;

მომხსენებელი: ელდარ ბოლქვაძე – ხულოს მუნიციპალიტეტის გამგეობის ინფარსტრუქტურისა და ეკონომიკური განვითარების სამსახურის შესყიდვების განყოფილების უფროსი.

3. „ხულოს მუნიციპალიტეტის 2014 წლის ადგილობრივი ბიუჯეტის უპატრონო და მაწანწალა ცხოველების გაუვნებლობის მიზნობრივი პროგრამის დამტკიცების შესახებ“ ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2013 წლის #91 განკარგულებაში ცვლილების შეტანის შესახებ;

მომხსენებელი: გურამ ჩოგაძე – ხულოს მუნიციპალიტეტის გამგეობის ინფრასტრუქტურისა და ეკონომიკური განვითარების სამსახურის უფროსი.

ოსტეოქონდროზი – „არ არსებობს წყალზე უკეთესი მკურნალი”

ბატონო მიხეილ, როგორია კისრის ოსტეოქონდროზის სიმპტომები?

ოსტეოქონდროზი შემპარავად ვითარდება და როცა ჩამოყალიბდება, ძირითადად შემდეგ ხვდება ადამიანი, რომ ის დაავადებულია. ოსტექონდროზი შეიძლება გამოვლიდეს ტკივილით, თუმცა დაავადება შეიძლება დაიწყოს პარესთეზებით: ეს შეიძლება იყოს დაბუჟება, უსიამოვნო შეგრძნებები ხელისა და ფეხის თითებში, ყურში ხმაური, თავბუსხვევა და ასე შემდეგ. წელის მალების ოსტეოქონდროზის შემდეგ ყველაზე ხშირია კისრის მალების ოსტეოქონდროზი და ადამიანების დიდ ნაწილს ეს დაავადება უქვეითებს შრომის უნარს, გონება-განწყობას, ადამიანი ვერ არის ისეთი აქტიური, როგორიც უნდა იყოს.

რა არის კისრის ოსტეოქონდროზის გამომწვევი მიზეზები?

კვების მოუწესრიგებელი რაციონი, შრომის პირობები – ეს ყველაფერი განსაზღვრავს ამ დაავადების ჩამოყალიბებას. თუ ვიცხოვრებთ ჯანსაღი ცხოვრების წესით, ნაკლებად გვექნება ოსტეოქონდროზის საშიშროება.

რატომ უკავშირდება კვება კისრის ოსტეოქონდროზს?

თუ ადამიანი სრულფასოვნად არ იკვებება, ორგანიზმში ირღვევა ნივთიერებათა ცვლა. ოსტეოქონდროზი არის ხერხემლის ძვლისა და მალების დაავადება, რომლის დროსაც ხდება მალთაშუა დისკების პათოლოგია. ძვლების გარშემო იოგები უხეშდება, ხდება გაუწყლოვანება, დახეთქვა, ძვლის იოგების გარშემო, რომელიც ხერხემალს იჭერს, კრავს. წარმოიქმნება მარილოვანი წანაზარდები, რაც ზეწოლას იწვევს ნერვის გარსზე, რომელიც, თავის მხრივ, იწვევს ტკივილს თუ ჩხვლეტის, დაბუჟების შეგრძნებას.

პრობლემაა ის დიეტები, რომლებსაც ძირითადად ქალები მიმართავენ, ვგულისხმობ ე.წ. სწრაფ დიეტებს. ეს დაავადება ზოგადად ახალგაზრდა ქალებში უფრო ხშირად გვხვდება, ვიდრე მამაკაცებში. ახალგაზრდა მამაკაცებში უფრო წელის ოსტეოქონდროზი გვხვდება.

ჭარბი წონის მქონე პაციენტები რისკ–ჯგუფს წარმოადგენენ?

განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ჭარბ წონას, ეს ერთ-ერთი ხელშემწყობი ფაქტორია დაავადების განვითარების. ჭარბი წონაც ნივთიერებათა ცვლის დარღვევაა და პირდაპირ მანიშნებელია, რომ იქაც დარღვევაა. ჭარბწონიანი ავადმყოფი ყოველთვის ცოტა ზარმაცია, არ ცხოვრობს აქტიური ცხოვრებით და შედეგად ადვილად ვითარდება ოსტეოქონდროზი.

რა ასაკში არის კისრის და ზოგადად ოსტეოქონდროზით დაავადების მაღალი რისკი, რამდენი წლის იყო თქვენი ყველაზე ახალგაზრდა პაციენტი?

ეს იყო 15 წლის ბიჭი წელის ოსტეოქონდროზით, თუმცა ასეთი შემთხვევები ძალიან იშვიათია. ბავშვი მუშაობდა სიმძიმეზე, ოჯახური პირობები ჰქონდა საკმაოდ რთული. 25 წლის ასაკის პაციენტებიც მოდიან, მაგრამ ძირითადად უფრო მეტად პაციენტების ასაკი 30 წლიდან იწყება. ზოგადად ოსტეოქონდროზით რისკი ასაკთან ერთად იმატებს.

რა გართულებებს შეიძლება ჰქონდეს ადგილი კისრის ოსტეოქონდროზის დროს?

ეს დამოკიდებულია იმაზე, რამდენად სერიოზულია ხერხემლის დისკის დაზიანება. ყველაზე ცუდი გართულება რაც შეიძლება ოსტეოქონდროზს მოჰყვეს, ეს არის კომპრესია ზურგის ტვინზე და ამის შედეგად მოწყვეტა. ეს არის საშინელება. საბედნიეროდ კეთდება ოპერაცია და ბევრი პაციენტი ოპერაციის შემდეგ აგრძელებს ჩვეულებრივად ცხოვრებას.

ქირურგიული ჩარევა ოსტეოქონდროზის დროს ყველაზე მძიმე შემთხვევებში ხდება?

არა. თუ ოპერაცია საჭიროა, ის დროულად უნდა ჩატარდეს. გავრცელებულია აზრი, რომ ოპერაციის შემდეგ ასეთი პაციენტები უარესად არიან, რაც არ შეესაბამება სიმართლეს. ხშირად არის შემთხვევა, როცა ექიმი ამბობს, რომ ეს არის საოპერაციო, მაგრამ პაციენტი ჯიუტად ითხოვს მკურნალობის გაგრძელებას. როცა შედეგს ვერ იღებს, მიდის მეორე ექიმთან, მესამესთან და გადის დრო. ნერვი, უხეშად რომ ვთქვათ, არის დაახლოებით სიგარეტის სიმსხო და მე მინახავს ნერვი კომპრესიის დროს, რომელიც ასანთის სიმსხო იყო, რადგან იგი ვეღარ იკვებება, სუსტდება. ასე, რომ თუ ოპერაცია საჭიროა, სჯობს დროულად გაკეთდეს, რადგან დროის დაკარგვა კიდევ მეტ გართულებებს გამოიწვევს და არც მკურნალობას ექნება შედეგი.

როგორ ხდება ოსტეოქონდროზის მკურნალობა?

ამ დაავადების მკურნალობა არის პროცესი და არა მომენტი. ეს შეიძლება იყოს ხანგრძლივი, დროში გაწელილი. პაციენტს სჭირდება ნებისყოფა. ცხოვრების აქტიური წესი, კვების მოწესრიგება – ამ შემთხვევაში ავადმყოფობა პროგრესირებას არ განიცდის, პაციენტს არ ექნება გამწვავება, ეს იმას ნიშნავს, რომ ის ჯანმრთელია და დაავადების უკუგანვითარებას იწვევს. თუ პირიქით – პაციენტი მოდუნდება, დაავადება პროგრესირდება და შეიძლება მივიდეს ხეიბრობამდე.

მკურნალობიდან რამდენ ხანში დგება შედეგი, თუ შეგვიძლია ამის თქმა?

დიახ, პროგნოზირება შეგვიძლია. მკურნალობის შედეგის დადგომა დამოკიდებულია იმაზე, თუ რით არის კისრის ოსტეოქონდროზი გამოხატული: ტკივილით თუ სხვა პრობლემებით. თუ მწვავე ტკივილია, შედეგებს მალე ვიღებთ მედიკამენტოზური მკურნალობით, მაგრამ მკურნალობა ამით არ სრულდება, მკურნალობა, როგორც აღვნიშნეთ, დიდხანს გრძელდება. უნდა გავითვალისწინოთ, რომ ასაკიც გვემატება. ასაკი არ არის ავადმყოფობა, მაგრამ წლებთან ერთად ორგანიზმის ფუნქციები მცირდება, ჩვენი აქტივობა მცირდება და ეს ხელს უწყობს დაავადების განვითარებას.

რაც შეეხება მასაჟებსა და ცურვას, ამბობენ, რომ ეს მეთოდები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ოსტეოქონდროზის მკურნალობისას. ეს ასეა?

არ არსებობს წყალზე უკეთესი მკურნალი. მწვავე პერიოდში ადამიანი, რა თქმა უნდა, ვერ შეძლებს ცურვას, მაგრამ მწვავე პერიოდის შემდეგ ძალიან კარგია. ოსტეოქონდროზის დროს სუსტდება კუნთოვანი აპარატი ხერხემლის გარშემო, რომელზეც ხერხემალი დამაგრებულია და ამ კუნთების გამაგრებაა საჭირო, რომ ხერხემალმა თავისი ფუნქცია შეინარჩუნოს. ამისთვის ყველაზე კარგი საშუალებაა ცურვა, როცა არ ხდება ზეწოლა და ისე მოძრაობს, ვარჯიშობს ხერხემალი. თან წყალში უხერხული და სწრაფი მოძრაობა ვერ გაკეთდება, ხოლო შენელებული მოძრაობა წყალში ძალიან სასარგებლოა. სამწუხაროდ ჩვენი მოსახლეობის დიდი ნაწილი სეზონი ისე გავა, რომ ზღვაზე არ წავა. ეს ძალიან ცუდია.

რაც შეეხება მასაჟს, მასაჟით ხდება ადგილობრივად კუნთების დამუშავება, კუნთებში სისხლის მიმოქცევის გაუმჯობესება, რაც, შესაბამისად, იწვევს ნივთიერებათა ცვლის გაუმჯობესებას, კუნთის ტონუსის მომატებას, მის გაზრდას, მომატებას, რაც ასევე ხერხემლის ძვლიანი აპარატის გამაგრებას იწვევს. მაგრამ აქ გასათვალისწინებელია ერთი გარემოება _ არ შეიძლება მასაჟის გაკეთება ექიმის დანიშნულების გარეშე, რადგან არის ხშირად ისეთი მდგომარეობა, როცა მასაჟი არ არის სასურველი.

პროფესიულ დაავადებად თუ ითვლება ოსტეოქნდროზი?

მკერავებისთვის არის დამახასიათებელი გულმკერდის ოსტეოქონდროზი, სიმძიმეებზე მომუშავეებისათვის – წელის ოსტეოქონდროზი, გონებით მომუშავეებისათვის – კისრის ოსტეოქონდროზი. ხშირად მინახავს ასევე, რომ მოცეკვავეებს აქვთ გულმკერდის ოსტეოქონდროზი და სქოლიოზი. ამ მიმართულებით კვლევა არ ჩამიტარებია, მაგრამ ასეთი შემთხვევები ხშირია ჩემს პრაქტიკაში.

როგორ შეიძლება ავირიდოთ თავიდან ეს დაავადება?

აქტიური ცხოვრება, არა ჭარბ წონას, მოწესრიგებული კვების, დასვენებისა და მუშაობის რეჟიმი და პირობები – ეს არის საუკეთესო პროფილაქტიკა. ხაზი მინდა გავუსვა – ეს დაავადება სიცოცხლეს საფრთხეს არ უქმნის და მისი მართვა სრულებით შესაძლებელია, თუ არ არის დიდი დაზიანებები.

მთავარი ფოტო ბათუმის საერთაშორისო ჰოსპიტლის (BAU) ფეისბუქგვერდიდან

ცვლილებები მასწავლებელთა პროფესიული განვითარების სქემაში

რას ითვალისწინებს პედაგოგთა პროფესიული განვითარებისა და კარიერული ზრდის ახალი სქემა?

ქვეყანაში დამკვიდრებული იყო მასწავლებლის თეორიული ცოდნის შეფასების ერთადერთი მოდელი _ მასწავლებელთა სასერტიფიკაციო გამოცდა. გამოცდილებამ აჩვენა, რომ მასწავლებელთა ამგვარი შეფასების სისტემა არასრულყოფილი და ცალმხრივია. მასწავლებლის საქმიანობის თითქმის 80% პრაქტიკაზეა დაფუძნებული. შესაბამისად, აუცილებელია მასწავლებლის არა მხოლოდ თეორიული ცოდნის, არამედ პრაქტიკული საქმიანობის შეფასება. შესაბამისად, ახალი სისტემის მიზანია შემოიტანოს სკოლებში მასწავლებლის პროფესიული საქმიანობის შეფასების სისტემა, რომელიც ხელს შეუწყობს ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში სწავლების ხარისხის გაუმჯობესებას, მასწავლებლის კომპეტენციის ამაღლებას, მის პროფესიულ განვითარებასა და კარიერულ ზრდას.

როგორ ჩაერთვებიან ახალ სქემაში ის მასწავლებლები, რომლებმაც უკვე გაიარეს სერტიფიცირება?

ყველა მოქმედი მასწავლებელი ავტომატურად გახდება ახალი სასწავლო წლიდან ამ სისტემის ნაწილი. ეს აღარ იქნება „სქემა“, ანუ პროგრამა, რომელშიც სურვილის მიხედვით ერთვები. ეს იქნება სისტემის კიდევ ერთი შემადგენელი ნაწილი. კომპეტენციებისა და საქმიანობის შედეგების მიხედვით, ახალი სტანდარტი ადგენს მასწავლებლის ოთხ საკვალიფიკაციო კატეგორიას. ამ კატეგორიების სახელები ჯერ განხილვის პროცესშია, ერთ-ერთი სავარაუდო ვარიანტია: მენტორი მასწავლებელი _ უმაღლესი კატეგორია, მკვლევარი მასწავლებელი _ პირველი კატეგორია, წარჩინებული მასწავლებელი _ მე-2 კატეგორია, პრაქტიკოსი მასწავლებელი _ მე-3 კატეგორია. ყველა სერტიფიცირებულ მასწავლებელს მიენიჭება „წარჩინებული მასწავლებელი _ მე-2 კატეგორია“.

რას ნიშნავს ოთხსაფეხურიანი პროფესიული სტანდარტი?

პროფესიული სტანდარტი ვრცელდება ყველა მასწავლებელზე, სწორედ სტანდარტს დაეყრდნობა პროფესიული განვითარებისა და კარიერული ზრდის ახალი სისტემა. მისი გამოყენებით შეფასდება მასწავლებლობის კომპეტენციები. მასზე დაყრდნობით შეიქმნება, „მასწავლებლის პროფესიული საქმიანობის შეფასების გზამკვლევი“.
სტანდარტი არის მასწავლებლის მომზადების, პროფესიული განვითარებისა და კარიერული ზრდის საფუძველი. კომპეტენციებისა და საქმიანობის შედეგების მიხედვით, სტანდარტი ადგენს მასწავლებლის ოთხ საკვალიფიკაციო კატეგორიას. ის გვაძლევს კრიტერიუმებს და აღწერს, როგორი გზით მიდის მასწავლებელი პროფესიული განვითარების პროცესში.

რა პრინციპით მოხვდებიან მასწავლებლები ამა თუ იმ კატეგორიაში?

უნდა განვასხვაოთ ორი პროცესი _ პირველი დაიწყება 2014 წლის სექტემბერში: დიპლომის ხარისხის და სერტიფიცირების გათვალისწინებით მოქმედი მასწავლებლები გადანაწილდებიან სამ კატეგორიაში.

1. ყველა არასერტიფიცირებული მასწავლებელი (ბაკალავრი, მაგისტრი) _ შევა პრაქტიკოსი მასწავლებლის კატეგორიაში;
2. ყველა სერტიფიცირებული მასწავლებელი (ბაკალავრი, მაგისტრი) _ შევა წარჩინებული მასწავლებლის კატეგორიაში;
3. საგნის მეცნიერებათა დოქტორი, რომელიც არის მოქმედი მასწავლებელი _ გახდება მკვლევარი მასწავლებელი.
4. ამ ეტაპზე მენტორი მასწავლებელი არ გვეყოლება.
2014 წლის სექტემბრიდან მასწავლებელი კატეგორიაში მოხვდება მისი პროფესიული საქმიანობის შეფასების, კვალიფიკაციის და სწავლების შედეგების მიხედვით.

კლასიფიკაცია თუ აისახება ხელფასზე. რამდენპროცენტიანი სხვაობა იქნება, მაგალითად, მე-2 და მე-3 კატეგორიის მასწავლებელს შორის?

რა თქმა უნდა, აისახება. განათლების სამინისტრო მუშაობს ამ საკითხზე. ძალიან მნიშვნელოვანია წლევანდელი სასერტიფიკაციო გამოცდების შედეგები, რადგან მათი ჩატარების შემდეგ, ახალი სისტემის ამუშავების წინ, სამინისტროს ეცოდენიბა სერტიფიცირებული და არასერტიფიცირებული მასწავლებლების საბოლოო რაოდენობა. ამ მონაცემების გარეშე, ვფიქრობ, ძნელია საბოლოო სახელფასო ციფრების გაცხადება.

როგორია პროცედურა ერთი კატეგორიიდან მეორე კატეგორიაში გადასასვლელად და რა დრო დასჭირდება ამისთვის პედაგოგს?

საფეხურის შესაბამისი კრედიტების დასაგროვებლად მასწავლებელს ეძლევა სხვადასხვა ვადა. მაგალითად, წარჩინებული მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად 2-3 წელი; მკვლევარი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად 2–დან 4 წელი და მენტორი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად 2–დან 5 წელი.

პრაქტიკოსი მასწავლებლის საფეხურის შესანარჩუნებლად საჭიროა 14 კრედიტი; წარჩინებული მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად და შემდგომ შესანარჩუნებლად – 24 კრედიტი; მკვლევარი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად და შემდგომ შესანარჩუნებლად – 32 კრედიტი; მენტორი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად და შემდგომ შესანარჩუნებლად – 40 კრედიტი.

მასწავლებელი, რომელიც ვერც ერთ კატეგორიაში ვერ მოხვდება, დარჩება თუ არა სკოლაში?

შეუძლებელია მოქმედი მასწავლებელი „ვერ მოხვდეს“ სადმე. ყველა მოქმედი მასწავლებელი ისევ რჩება მასწავლებლად, უბრალოდ, ისინი ძირითადად, ორ კატეგორიაში გადანაწილდებიან. მკვლევარი ძალზე ცოტა იქნება.

მასწავლებლებს წინ ელით სულ ცოტა კიდევ სამი წელი პრაქტიკული საქმიანობის შესამოწმებლად, რომელშიც საკვანძო როლი სკოლას ენიჭება. ასე რომ მხოლოდ კომპლექსური შეფასების შედეგად, სამი წლის თავზე დადგება საკითხი _ რა კვალიფიკაციას აჩვენებს კლასში, მაგალითად, პრაქტიკოსი მასწავლებელი. შეფასების საფუძველზე, რომელშიც ჩართულია სკოლაც და გარე შემფასებლებიც, გადაწყდება, თუ შემდგომში რომელ კატეგორიაში აღმოჩნდება მასწავლებელი.

2014 წლამდე სასერტიფიკაციო გამოცდაზე გასვლა ნებაყოფლობითი იყო, 2014 წლიდან კი ყველასათვის სავალდებულო უნდა გამხდარიყო. ამ ახალი სქემის ამოქმედების შემდეგ გაგრძელდება თუ არა სერტიფიცირების პროცესი?

2014 წლიდან გამოცდა აღარ იქნება სერტიფიკატის ანუ მასწავლებლის უფლების მოპოვების ერთადერთი საშუალება, როგორც ეს იყო ადრე. მასწავლებლის შეფასება გახდება მრავალფეროვანი, მასში მრავალი მონაწილე ჩაერთვება, ის იქნება უფრო ობიექტური და გამჭვირვალე. ასევე მასწავლებელი თავად იქნება ამ პროცესების თანამონაწილე. საგნობრივი გამოცდა გადაიქცევა კრედიტების დაგროვების საშუალებად პრაქტიკოსი მასწავლებლისთვის.

ველოსიპედის ქურდობაში ბრალდებული

საქმის პროკურორის განმარტებით, ბრალდებულმა ბათუმში, სავაჭრო ცენტრ “პლაზას” მიმდებარე ტერიტორიიდან ველოსიპედი მოიპარა.

მოსამართლე ვიოლეტა ფორჩხიძემ დააკმაყოფილა პროკურორის შუამდგომლობა და ბრალდებულს ორი ათასი ლარის გადახდა დააკისრა. იმ შემთხვევაში, თუ ბრალდებული გირაოს სახით დაკისრებულ თანხას გადაიხდის, მას წინასწარი პატიმრობიდან გაათავისუფლებენ.

ბრალდება 3 წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს. მოსამართლე საქმის არსებით განხილვას 5 მაისს დაიწყებს.

ჩაშლილი შეთანხმება – “შევეცდებით ყველა ხერხით გავაჩეროთ ეს მშენებლობა”

ოთარ იაკობაძე

_ ბატონო ოთარ, როგორც ვიცით, ხელისუფლებამ გასაცნობად გამოგიგზავნათ ხელშეკრულება. როგორია მოსახლეობის პოზიცია?

_ მაგ დოკუმენტზე 8 მარტის შემდეგ ვმუშაობდით, რადგან დავთანხმდით მოლაპარაკებაზე. აქციის დარბევის შემდეგ კომპანიამ და ხელისუფლებამაც ბევრი ვალდებულება აიღეს. ისეთი ვალდებულებებიც, რომელიც არ შედიოდა აჭარის ხელისუფლების კომპეტენციაში. მაშინ მოსახლეობის ნაწილი დაფიქრდა და თქვა, თუ მართლა სახელმწიფო ინტერესებში შედის ჰესის მშენებლობა, ვნახოთ რა სახეს მიიღებს მემორანდუმიო. თუმცა, ეს ყველაფერი აღმოჩნდა ფარსი. ჩაგვითრიეს მოლაპარაკების პროცესში, გაწელეს, ცხელ კვალზე დაგვპირდნენ სერიოზულ რაღაცებს, მაგრამ ყველა შეხვედრაზე პირობები იცვლებოდა. ბოლო შეხვედრაზე კი ჩვენი აღშფოთება რამდენიმე მუხლმა გამოიწვია.

_ რა პირობა დაარღვია ხელისუფლებამ, შეგიძლიათ კონკრეტული მაგალითი დაასახელოთ?

_ აჭარის მთავრობა პირველი შეთანხმების დროს საუბრობდა, რომ თუკი მოხდებოდა ეროზია, ან სასმელი წყალი გაქრებოდა, დაინგრეოდა სახლი ან ყანა დაიბზარებოდა და საცხოვრებლად უვარგისი გახდებოდა სოფელი, ამ შემთხვევაში იღებდა ის განსახლების ვალდებულებას.

როგორც ვიცით, ჰესის მშენებელი კომპანია საერთაშორისო ორგანიზაციების დაფინანსებითა და საერთაშორისო კვლევის სტანდარტებით შემოვიდა. ამ სტანდარტებს გვაფარებენ თვალებზე, არადა, სოფელი არავის შეუსწავლია, მხოლოდ მდინარის მარცხენა სანაპირო შეისწავლეს, სადაც კაშხალი უნდა გაკეთდეს. მსოფლიო ბანკს და სხვა საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებს კი არანებაყოფლობით განსასახლებელ მოსახლეობასთან დაკავშირებით სპეციალური პოლიტიკა აქვთ შემუშავებული. იქ გაწერილია, თუ როგორ უნდა მოხდეს ზარალის ანაზღაურება და ნაცვალგების რა პრინციპებით მოხდეს კომლის განსახლება. პირველ მოლაპარაკებაზე ხელისუფლება დაგვპირდა, რომ ხელშეკრულებაში ჩაიდებოდა მსოფლიო ბანკის სტანდარტები. დათქმული იყო, რომ გასულ ოთხშაბათს უნდა ამოეტანათ ხელშეკრულების ბოლო ვერსია მოსახლეობისთვის გასაცნობად. აღმოჩნდა, რომ ყველა წინასწარი შეთანხმება დარღვეული აქვთ: არც გარანტიები, არც ვალდებულებები. ზერელედ, არაფრისმთქმელი ფრაზებით ეწერა, რომ ზიანის შემთხვევაში ზარალს სახელმწიფო სტანდარტით აგვინაზღაურებენ. მაგათი სახელმწიფო სტანდარტი კი ვიცით რაც არის _ ქედაში დამეწყრილ ოჯახს მიუგდეს ათი ათასი ლარი და მორჩა. რადგან სახელმწიფო ადეკვატურად არ ანაზღაურებს ზიანს, შეთანხმება აღარ შედგა.

_ რას აპირებთ?

_ პრემიერთან შეხვედრა გვინდოდა, მაგრამ არც იმან მოგვხედა. 12-იდან 6 საათამდე მთავრობის სახლის წინ ველოდით, მაგრამ ათი წუთი ვერ გამონახა, რომ შეგვხვედროდა. ხალხი გაღიზიანდა და ითქვა, რომ არანაირ მემორანდუმზე შეთანხმება აღარ მოხდება. ყველგან და ყველაფერში ტყუილია. ადგილობრივ არჩევნებსაც ბოიკოტს ვუცხადებთ.

_ ეს მხოლოდ თქვენი სოფლის გადაწყვეტილებაა, თუ სხვა სოფლების პოზიციაც ასეთია?

_ ბოიკოტს აპირებს ხუთი სოფელი _ დიდაჭარა, დიაკონიძეები, გელაძეები, პაქსაძეები და ღურტა. არც ისინი აპირებენ მემორანდუმის პირობებზე დათანხმებას. ჩვენ მივმართავთ მშვიდობიანი, სამართლებრივი ბრძოლის გზებს _ ბოიკოტს, აქციას. მივწვდებით ყველას და შევეცდებით, რომ ყველა ხერხით გავაჩეროთ ეს მშენებლობა. ორშაბათს კი ვაპირებთ სახალხო დამცველს შევხვდეთ ბათუმში და კიდევ ერთხელ დავაფიქსიროთ ჩვენი პოზიცია.

_ როგორც ვიცი, კომპანია “აჭარისწყალი ჯორჯია” ინფრასტრუქტურის მოწესრიგებას და რამდენიმე სასწავლო გრანტის დაწესებასაც აპირებდა. მართლა იყო ეს შემოთავაზებები?

_ ვის სჭირდება მაგათი სოციალური პროექტები, თუკი აქ ხალხი ვერ იცხოვრებს. ეგ არის თვალში ნაცრის შეყრა.

9 აპრილი ბათუმში

მემორიალთან შეკრებილებს სიტყვით მიმართეს აჭარის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარემ ავთანდილ ბერიძემ, ბათუმის მერის მოვალეობის შემსრულებელმა გიორგი ერმაკოვმა, პოეტმა ვატხანგ ღლონტმა. მათ უახლესი ისტორია გაიხსენეს და 9 აპრილის მნიშვნელობაზე ისაუბრეს.

სიტყვით წარმოთქმისას ინიციატივით გამოვიდა უმაღლესი საბჭოს წარმომადგენელი ანზორ თხილაიშვილი:

„ეს პატარა გრანიტის ქვა 25 წლის წინ დაიდგა, რომელსაც მაშინვე დაპირება მოყვა რომ ექვს თვეში მემორიალური კომპლექი უნდა აშენებულიყო. 9 აპრილმა შვა დამოუკიდებლობა. ხელისუფლებას მივმართავ გადახედოს ბიუჯეტს, რადგან გაკეთდეს ობელისკი, იმის აღსანიშნავად რაც ჩვენი ქვეყნის დამოუკიდებლობის დასაბამია,“-განაცხადა თხილაიშვილმა.

მემორიალი ყვავილებით სტუდენტებმა და სკოლის მოსწავლეებმაც შეამკეს.

მედეა გვენეტაძე ბათუმის პირველი საჯარო სკოლის დირექტორი:

„დღეს მოვედით იმისათვის, რომ პატივი მიგვეგო იმ ადამინაებისათვის ვინც საქართველოს დამოუკიდებლობისათვის თავი გაწირეს. ბავშვებმა უნდა იცოდნენ დამოიკიდებლობის ფასი და დაინახონ რომ ის დასაცავია. ეს არის ერთგვარად ტრაგიკული და სასიხარულო დღეც“.

ანა ცენტერაძე ბათუმის სახელმწიფო საზღვაო აკადემიის პირველი კურსის სტუდენტი:

„როგორც ერთ-ერთი სტუდენტი გული შემტკივა, მეც ქართველი ვარ. ამიტომ სტუდენტებმა გადავწყვიტეთ აკადემიის სახელით მოვსულიყავით და იმ სტუდენტებისთვის, რომლებიც ცხრა აპრილს დაიღუპნენ პატივი მიგვეგო“.

1989 წლის 9 აპრილს 21 ადამიანი დაიღუპა, მათ შორის სტუდენტები და სამი 16 წლის ახალგაზრდა. ისინი თბილისში ყოფილი პარლამენტის წინ შეკრებილ მომიტინგეებთან ერთად იმყოფებოდნენ. მომიტინგეები საბჭოთა კავშირიდან საქართველოს გამოყოფასა და დამოუკიდებლობას მოითხოვდა. მომიტინგეები საბჭოთა არმიამ ხელკეტებითა და მხუთავი აირით დაშალა, რამაც 21 ადამიანი იმსხვერპლა.

9 აპრილის დილა ბათუმში [Photo]

ბათუმი, დღეს, 9 აპრილის დილას ასე გამოიყურებოდა. 9 აპრილს დაღუპულთა მემორიალი ქალაქში ჯერ კიდევ არ დადგმულა. აჭარის მთავრობის შენობაზე დროშებს შავი ლენტები აქვთ შებმული. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს შენობაზე დროშებს ახლა უშვებენ, ხოლო ბათუმის საკრებულოს შენობაზე დროშები არ დაუშვიათ.

9 აპრილს დაღუპულთა ხსოვნისადმი მიძღვნილი ღონისძიებების ანონსი

12:00 საათი – 9 აპრილის სკვერში მდებარე მემორიალის ყვავილებით შემკობა და 9 აპრილს დაღუპულთა სულების მოსახსენიებელი პანაშვიდი

12:20 საათი – ლიტერატურულ-მხატვრული კომპოზიცია „ნეტარ იყვნენ, რომელი გამოარჩიე, უფალო“ – 9 აპრილის სახელობის სკვერი

12:40 საათი – გამწვანების აქცია – 9 აპრილის სახელობის სკვერი

12:00 –14:00 საათი – თემატური ფოტო-გამოფენა – 9 აპრილის სახელობის სკვერი, მუზეუმი

12:00-15:00 საათი – ნორჩ მხატვართა ნამუშევრების გამოფენა – მუზეუმი

13:00 –15:00 საათი – 9 აპრილის ისტორიული ქრონიკების მიმოხილვა – მუზეუმის კინოდოკუმენტალისტიკის დარბაზი