Batumelebi

„ვორქშოფმა კარგად ჩაიარა, მიუხედავად იმისა რომ თავიდან გვეგონა რთული იქნებოდა და ვერ ვიპოვიდით ალტერნატიულ ბათუმს, რომელსაც ვეძებდით. თუმცა როცა ჯგუფებად დავიყავით და ქუჩებში გავედით სხვა რეალობა დაგვხვდა. მე ძველი ბათუმის ჯგუფში მოვხვდი.  მივხვდით რომ ბევრი ადგილია რომელიც ტრადიციულ ტურისტულ რუკაზე არაა დატანილი. ასეთი კონცეფცია შევიმუშავეთ „ბათუმი შიგნიდან“ –  ანუ ეზოები, სახლები, სახელოსნოები, პატარა მაღაზიები შევა სახელმძღვანელოში,“ – ამბობს სემინარის მონაწილე ლიკა ჩხარტიშვილი.

„ამ ოთხ დღეში შევადგინეთ სახელმძღვანელოს სტრუქტურა. გვაქვს მონახაზი თუ როგორი იქნება ბათუმის ალტერნატიული სახელმძღვანელო და რა მასალები შევა  წიგნში,“  -ამბობს სემინარის კიდევ ერთი მონაწილე თაკო მასალკინი.

სემინარი ბათუმის ალტერნატიული რუკის შესაქმნელად „ბათუმის თანამედროვე ხელოვნების სივრცემ“ ჩაატარა. როგორც პროექტის ორგანიზატორები ამბობენ მიზანი ტრადიციული რუკების გვერდით, ახალი, ალტერნატიული ბათუმის სახელმძღვანელოს გაჩენაა.

„უკვე მოვინიშნეთ ადგილები, რომელიც სახელმძღვანელოში შევა. აგრონომიული ბაზარი, „სტეკლიაშკა“, ბათუმის ლუდის ქარხანა, ფესტივალები რომელიც ბათუმში ტარდება. ეს სია კიდევ გაიზრდება და შეივსება მუშაობის პროცესში. მთავარი სამუშაო ჯერ კიდევ წინაა. გვინდა ადამიანებმა ნახონ ქალაქი, რომელიც ჭავჭავაძის ქუჩის მიღმა მდებარეობს. გვინდა წარმოვაჩინოთ ქალაქი, როგორც ერთიანი დიდი სახლი. ბევრი ისეთი ნიუანსია, რომელიც ისტორიულადაც მიმზიდველს ხდის ბათუმს,“ – ამბობს „ბათუმის თანამედროვე ხელოვნების სივრცის“ პიარ მენეჯერი ლაშა ფალავანდიშვილი.

 სემინარს კატერინა რადჩენკო უძღვებოდა, რომელმაც მსგავსი სახელმძღვანელო ოდესისთვის უკვე გააკეთა. ორგანიზატორები ამბობენ რომ პროდუქტი, რომელსაც შექმნიან იქნება ერთგვარი საინფორმაციო გიდი, ტრადიციულ რუკებზე დატანილი მუზეუმების, პარკების, კულტურული დაწესებულებების ირგვლივ ალტერნატიული სივრცეების აღმოსაჩენად.

აქციის მიზანია: ვერბალური კომინიკაციის დეფექტების საგრნობი მატების ფონზე დროულად მოახდინოს ბავშვებში მეტყველების ნებისმიერი ტიპის დარღვევათა აღმოჩენა და დიაგნოსტიკა;  დასახოს საჭირო ღონისძიებანი და მოქმედების ოპტიმალური პროგრამა; მშობელს მიაწოდოს საჭირო ინფორმაცია და მისცეს მიმართულება პრობლემის გადასაჭრელად საჭირო ღონისძიებათა აღმოჩენის გზებზე და საშუალებებზე;  ზრდასრულ კონტიგენტში მოახდინოს მეტყველების დეფექტის გამომწვევი მიზეზის დადგენა და დაუსახოს პაციენტს მის დასაძლევად საჭირო სამოქმედო გეგმა.  აუტიზმისა და აუტისტური სპექტრის მოშლილობების ზრდის ფონზე დროულად მოახდინოს საეჭვო შემთხვევათა გამოვლენა და დაეხმაროს მშობელს სამომავლო მოქმედების გეგმის შედგენაში.

აქციის ორგანიზატორების ინფორმაციით ბოლო პერიოდში ვერბალური კომუნიკაციის გლობალურმა დეფიციტმა ხელი შეუწყო მეტყველების ნებისმიერი ტიპის დარღვევათა მაჩვენებლის საგრძნობ მატებას, შესაბამისად აღნიშნული პრობლემების დროული დიაგნოსტიკა ერთის მხრივ მკურნალობის საუკეთესო შედეგის წინაპირობაა, მეორეს მხრივ – პაციენტსა და მის მშობელს ეს მნიშვნელოვანი დროისა და მატერიალური დანახარჯების დაზოგვის საუკეთსო საშუალებას აძლევს.

საკონტაქტო პირები: პროექტის მენეჯერი: ნოე კვირკველია 5 98 48 06 60; ცენტრის ხელმძღვანელი: ეკა ჭავჭავაძე 5 99 22 07 47;

Facebook გვერდი : ლოგომედი.logomedi ელ.ფოსტა: Logomedicentre@gmail.com www.logdoctor.ge ბათუმში აქციის პარტნიორია „ცვლილებები თანაბარი უფლებებისათვის“ ნინო ჩხაიძე 555 12 10 91

„ჯანდაცვის მინისტრმა დავით სერგენკომ  უკვე გასცა რეკომენტაცია ტემპერატურის მატებასთან ერთად დიდი რაოდენობით სითხის მიღების აუცილებლობაზე. თუ ტემპერეტურის მატება ისევ დაფიქსირდება მთავრობა იმსჯელებს და მიიღებს შესაბამის გადაწყვეტილებას“ – უთხრა ჯანდაცვის სამინისტროს პრესსამსახურის ხელმძღვანელმა „ბათუმელებს“.

“მომავალი დღეების განმავლობაში მოსალოდნელია მაღალი ტემპერატურა. ჩემი რეკომენდაცია იქნებოდა, რომ მოსახლეობამ მიიღოს დიდი რაოდენობით სითხე. წყლის მინიმალური რაოდენობა მოზრდილთათვის უნდა იყოს 2,5 ლიტრი, თუმცა სიცხეში შეიძლება, ეს რაოდენობა 3 ლიტრამდეც გაიზარდოს. უნდა მოვერიდოთ შუადღის საათებში მზის ქვეშ სიარულს. ეს განსაკუთრებით ეხებათ ბავშვებს, ქრონიკული დაავადებების მქონე პირებს და ორსულებს.” – ურჩია ჯანდაცვის მინისტრმა დავით სერგეენკომ მოსახლეობას ტემპერატურის მატებასთან დაკავშირებით.  

კლიმატოლოგი ბოლო წლებში ზაფხულში ტენიანობის მკვეთრ მატებას გლობალურ დათბობას უკავშირებს: „ მიკროციკლს რომელიც გრძელდება თითქმის ასი წელიწადია  ახასიათებს ეს პირობები, კლიმატი კონტრასტული ხდება ზაფხულში უფრო ცხელა ზამთარში ცივა. თუმცა შემოდგომა იქნება უფრო თბილი და გაზაფხული შედარებით ცივი.“

კლიმატოლოგის თქმით კლიმატის ცვლილება მოსავლიანობაზე უარყოფითად  იმოქმედებს.

საწვავის მოხმარებაზე კი გასულ წელს მერიის ბიუჯეტიდან 211 744 ლარი დაიხარჯა. მერიის საჯარო მოხელეების ავტოსატრანსპორტო საშუალებების ტექნიკურ მომსახურებაზე გაწეულმა ხარჯმა კი 78 220 ლარი შეადგინა. 

ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის გამგეობის ახალგაზრდულ საქმეთა განყოფილების მოწვევით 21 ივნისს 2 წლის ვადით სამუშაოდ  მშვიდობის კორპუსის ამერიკელი მოხალისე სარა შოლცი ჩამოვიდა. მოხალისეზე მოთხოვნა ახალგაზრდულ საქმეთა განყოფილებამ 2013 წლის დეკემბერში გააგზავნა. მოხალისის ჩამოსვლის მიზანი ორგანიზაციული განვითარების კუთხით სიახლეების დანერგვაა.

„ ახალგაზრდულ საქმეთა განყოფილებამ  შემუშავა სამუშაო გეგმა თუ რა ერთობლივ ღონისძიებებს განვახორციელებთ მოხალისესთან ერთად, რაც მდგომარეობს შემდეგში: იდეებისა და ინიციატივების გაცვლა, ანალიზი, ღონისძიების დაგეგმვა და განხორციელება, თანამშრომელთა და ბენეფიციართა ტრენინგ საჭიროებების კვლევა, ახალგაზრდებთან საუბარი ამერიკულ კულტურაზე, განათლების სისტემასა და ახალგაზრდების ჩართულობისა და სოციალური აქტიურობის აუცილებლობაზე, მოხალისის ჩართვა ღონისძიებების ორგანიზებაში და ღონისძიებებზე დასწრება, საერთაშორისო გრანტების მოძიება. “

ამერიკელი მოხალისე ახალგაზრდებს ასევე ჩაუტარებს დასაქმებისათვის საჭირო ტრენინგებს ინდივიდუალური უნარების გამომუშავება – განვითარებისათვის. მიუხედავად იმისა, რომ ორი წლის მანძილზე მოხალისე იმუშავებს ახალგაზრდულ საქმეთა განყოფილებაში პროგრამა არ მოითხოვს გამგეობის მხრიდან მისი შრომითი საქმიანობის ანაზღაურებას.

სარა შოლცს აქვს უმაღლესი განათლება ბაკალავრის ხარისხი: საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების (ფლორიდის უნივერსიტეტი) მაგისტრის ხარისხი : გლობალური ფინანსები, ვაჭრობა და ეკონომიკური ინტეგრაცია (დენვერის უნივერსიტეტი); გააჩნია ახალგაზრდულ ბანაკებში ლიდერად მუშაობის გამოცდილება, ასევე იყო ტანვარჯიშის მწვრთნელი; 

ავტომანქანაში მყოფი ორი დაშავებულიდან ერთი ხელოვნური სუნქთვის აპარატზეა მიერთებული. მცირეწლოვანი ბათუმის ბავშვთა საავადმყოფოში გადაიყვანეს. სამაშველო ჯგუფის უფროსის ინფორმაციით, მსუბუქი ავტომობილის მგზავრები სომხეთის მოქალაქეები არიან.

რას ითვალისწინებს კოდექსი  და რა ბედი ელით იმ საჯარო მოხელეებს, რომლებიც ამ დრომდე სოფლლის რწმუნებულის თანამდებობაზე მუშაობდნენ?-„ბათუმელების“ კითხვებს  ხელვაჩაურის გამგეობის სამართლებრივი უზრუნველყიფის განყიფილების უფროსი დავით კოპინაძე პასუხობდა.

ბატონო დავით რის საფუძველზე გეგმავს გამგეობა თემების რწმუნებულების თანამდებობებიდან გათავისუფლებას?

თვითმმართველობის შესახებ ორგანული კანონი ითვალისწინებდა ტერიტორიულ ერთეულებს, იგივე თემებს. ამ კანონის ძალადაკარგულად გამოცხადების შემდეგ მივითეთ ახალი კოდექსი თვითმმართველობის შესახებ, რომელშიც ნახსენებიც კი არ არი ტერიტორიული ერთეულები ან თემი. გამომდინარე აქედან  ყველა მუნიციპალიტეტი ვალდებულია თემის ინსტიტუტი საერთოდ გააუქმოს. შესაბამისად ტერიტორიულ ერთეულებში დასაქმებულები გათავისუფლდებიან თანამდებობებიდან.

 ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ კოდექსის თანახმად მუნიციპალიტეტის სოფლებში დაინიშნებიან გამგებლის წარმომადგენლები. ახალი კოდექსით შესაძლოა გამგებელს რამდენიმე სოფელში ერთი წარმომადგენელი ჰყავდეს.

თემის სტატუსის გაუქმების შემდეგ სოფლებს რა სტატუსი ექნება?

დაიყოფა ადმინისტრაციულ ერთეულებად. ამ ადმინისტრაციულ ერთეულებში გამგებელს თავისი წარმომადგენლები ეყოლება. მაქსიმუმ 37 ასეთი შტატი იქნება ხელვაჩაურში.

და რამდენი რწმუნებული ჰყავდა გამგებელს სტრუქტურული ცვლილების განხორციელებამდე?

81 რწმუნებული. მათ შორის 11 თემის რწმუნებული და სპეციალისტები.

დაახლოებით რა ვადაში შეარჩევს გამგებელი თავის წარმომადგელებს სოფლებში?

შემდეგ კვირაში გამგებელმა სოფლებში თავისი წარმომადგენლები უნდა დანიშნოს.

გამგებელმა გააკეთა სატელევიზიო კომენტარი, რომ ის აპირებს ყოფილი რწმუნებულებიდან აარჩიოს თავისი წარმომადგენლები

არ არის გამორიცხული რომ ასე მოხდეს. ადგილოლობრივი თვითმმართველობის კოდექსის თანახმად არჩევნების შედგების გამოცხადების დღიდან 120 დღის განმავლობაში მუნიციპალიტეტმა საშტატო ერთეულები უნდა შეამციროს.  ხუთას ამომრჩეველზე ინიშნება ერთი საჯარო მოხელე. ამას ემატება 30 საშტატო ერთეული და მაჟორიტარული ოლქებიდან თითო წარმომადგენელი ეს ჯამში 140 ადამიანს შეადგენს .

გამგებელს შეუძლია ისინი თავისი სურვილისამებრ შეარჩიოს თუ  კოდექსი კონკურსის გამოცხადებას ითვალისწინებს?

ისინი მოვალეობის შემსრულებლად დაინიშნებიან. მათი დანიშვნა გამგებლის პირდაპირი დისკრეციული უფლებამოსილებაა. თვითონ უნდა განსაზღვროს რამდენი სოფლის გაერთიანება შეუძლია და რამდენ სოფელში რამდენი წარმომადგენელი სჭირდება. გამგებლის წარმომადგენლების ხელფასი დარიცხვით 790 ლარი იქნება, ადრე რწმუნებულის ხელფასი 1000 ლარს შეადგენდა.

ხომ არ შეგიძლიათ გვითხრათ რამდენი ადამიანი შეინარჩუნებს სამსახურს ყოფილი რწმუნებულებიდან?

ვერ გეტყვით რადგან ჯერ არ დაწერილა მათი გათავისუფლების და  დანიშვნის ბრძანებები.

ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში ახლარჩეულმა გამგებელმა თავისი კადრები უკვე დანიშნა?

რეგორგანიზაციის დაწყება ფაქტობრივად შემდეგ კვირაში იგეგმება. გამგეობის ახალი დებულების ძალაში შესვლიდან რეორგანიზაციასთან დაკავშირებით გაფრთხილებული იქნება ყველა თანამშრომელი. რაც შეეხება მოადგილეებს და სამსახურის უფროსებს ამ თანამდებობეთან დაკავშირებით გადაწყვეტოლების მიღება გამგებლის დისკრეციული უფლებამოსილებაა, რაც იმას ნიშნავს რომ მას ყოველგვარი გაფრთხილების გარეშე შეუძლია მათი გათავისუფლება და დანიშვნა. ამ შემთხვევაში არ მოქმედებს საჯარო სამსახურის შესახებ კანონი  და არც წინასწარი გაფრთხილებაა საჭირო. სავარაუდოდ ამ უფლებამოსილებასაც  გამგებელი შემდეგ კვირაში გამოიყენებს. 

ფესტივალი  31 აგვისტოს ქობულეთის პარკში  18:00 საათზე დაიწყება.

 ფესტივალი დაიწყება გამოფენით სადაც წარმოდგენილი იქნება ადგილობრივი მხატვრების და ფოტოგრაფების ნამუშევრები. მონაწილეები  შეირჩევიან აპლიკაციის მიიხედვით. განაცხადის შევსება შესაძლებელია ფესტივალის ვებ გვერდზე: https://kobuletisummerfest.com/exhibition

 20:00 გაიმართება კონცერტი, რომელშიც მონაწილეობას მიიღებენ თანამედროვე ცნობილი ქართული ბენდები: („Line up”-ი მითითებულ ლინკზე) https://kobuletisummerfest.com/bands/ .

ფესტივალის ორგანიზატორების ინფორმაციით  „Kobuleti Summer Fest” მომდევნო წელს 5 დღეს გაგრძელდება.

„ მის ფარგლებში გამოიყოფა ზღვის პირას შესაბამისი ტერიტორია კემპინგისათვის, გაიზრდება გასართობი პროგრამების რაოდენობა.

 ტურისტებისათვის შემუშავდება სპეციალური ტურები, რაც ფესტივალის სტუმრებს საშუალებას მისცემს უკეთ გაეცნონ აჭარას, რეგიონის ბუნებას და კულტურას.“  – ამბობს  „EREDELI’s Art“ – ის ხემძღვანელი და ღონისძიებების ორგანიზატორი ლევან გელიაშვილი.

ხოფის ბაზრობის დირეტორის მოადგილის თამაზ დევაძის თქმით, მათ ენერგო სამშენებლო კომპანია EFG Georgia-სთან გააფორმეს ხელშეკრულება, რომელმაც 25 აგვისტომდე უნდა ჩამოიტანოს თურქეთიდან 1 მეგავატიანი სიმძლავრის ტრანსფორმატორი. ახალი ტრანსფორმატორის ღირებულება 19 700 ლარს შეადგენს.

ამ ეტაპზე ხოფის ბაზრობის 1475 ობიექტს ელექრო ენერგიით ორი (600 და 400 კილოვატიანი) ტრანსფორმატორი ამარაგებს, მაგრამ მას შემდეგ რაც ობიექტებზე გაიზარდა კონდინციონერებისა და ყავის ელექტრონული საფქვავების რაოდენობა, ტრანსფორმატორებს მეტი დატვირთვით უწევთ მუშაობა, რის გამოც ისინი ხურდებიან და პერიოდულად, მათი გათიშვა ხდება საჭირო.

თამაზ დევაძის თქმით, წვიმიან ამინდში ტრანსფორმატორები ნაკლებად ხურდებიან, მაგრამ ძლიერ სიცხეში მათი ერთი-ორი საათით შესვენება ხდება საჭირო – “იმისთვის რომ ტრანსფორმატორი არ აფეთქდეს, მის ტემპერატურას რეგულარულად ვზომავთ. როცა ერთი ხურდება, ვთიშავთ და მეორეს ვრთავთ” – ამბობს ის.

თამაზ დევაძის თქმით ახალი ტრანსფორმატორი, ერთ კვირაში ბათუმში იქნება.

ევროპის ეკონომიკური სენატი, ევროპული ბიზნეისის საკოორდინაციო ცენტრ-ორგანიზაციას წარმოადგენს, რომელშიც მსხვილი კომპანიების ხელმძღვანელები და ევროკავშირის წევრი ქვეყნებიდან პოლიტიკოსები არიან გაწევრიანებული.

კონგრესი 2003 წელს დაფუძვნდა და დღეს მასში 15 ქვეყანაა გაწევრიანებული. ფორუმის ფარგლებში კონგრესში რამდენიმე ქრთველ ბიზნესმენსაც წარადგენენ სენატორებად.

“საქართველოს ისტორიაში პირველად შედგა სენატორთა კლუბი. ჩვენ მოგვეცემა ათამდე კვოტა, სადაც შევა ათი ქართველი ბიზნესმენი. ეს იქნება კლუბი სადაც მოხდება ქართველი და უცხოელი ინვესტორების დაკავშირება, მათი აზრებისა და გამოცდილებების გაცვლა” – თქვა აჭარის მთავრობის თავმჯდომარე არჩილ ხაბაძემ.

კონგრესში მონაწილეობს სენატის აღმასრულებელი დირექტორი, სენატორები, ევროპის მსხვილ გადამხდელთა კავშირის თავმჯდომარე, ევროპარლამენტის წევრები და ევროპელი ინვესტორები. ქართული მხრიდან კონგრესს ესწრებოდნენ საქართველოს მთავრობის წარმომადგენლები და ქართველი ბიზნესმენები.

კონგრესზე განიხილება ქართულ-ევროპული სავაჭრო ურთიერთობების გაღრმავება-გამარტივების, ევროპული ინვესტიციების მოზიდვის და საქართველოში ევროპული ბიზნეს სტანდარტების დანერგვის გზები.

“ჩვენ აღვიქვამთ საქართველოს, როგორც ევროპის ნაწილს. დღევანდელ შეხვედრაზე, ჩვენ სხვა და სხვა წინადადებებს განვიხილავთ. გვინდა საქართველო უფრო დავაახლოვოთ ევროპის სავაჭრო სივრცეს და შევძლოთ სხვა და სხვა პროდუქციის ექპორტ-იმპორტი ერთმანეთში. ვფიქრობთ, რომ მომავალში უფრო მჭიდრო თანამშრომლობა გვექნება სქართველოსთან და შევიმუშავებთ რეკომენდაციებს თუ, როგორ შევძლებთ ქართველი ინვესტორებისთვის დახმარებას და ასევე ინვესტიციების მოზიდვას საქართველოში” – განაცხადა ევროპის ეკონომიკური სენატის აღმასრულებელმა თავმდომარემ, მაიკლ ჯაგერმა.

კონგრესის ორგანიზატორია “საქართველოს ბიზნესის კლუბი”, რომელიც 2014 წელს დაარსდა და რამდენიმე მსხვილ ბიზნეს კომპანიას აერთიანებს. კლუბის პრეზიდენტია ამერიკაში მოღვაზე ქართველი ბიზნესმენი შოთა სიგუა.

ბიზნეს კლუბს ევროპის ეკონომიკურ სენატში ეყოლება 10 წარმომადგენელი სენატორის სახით. სენატორები შეირჩევიან წევრი ბიზნესმენებიდან დარგების მიხედვით: მშენებლობა, ინფრასტრუქტურა, ტურიზმი, სოფლის მეურნეობა, მედიცინა, ენერგეტიკა, მედია და სხვა.

საკრუიზო ხომალდებს მომსახურებას  ტურისტული კომპანია აჭარა ტური უწევს. დღის მანძილზე უცხოელი ტურისტები ბათუმის მთავარ ღირშესანიშნაობებს მოინახულებენ, გაეცნობიან ქართულ სამზარეულოს და ფოლკლორს.

აჭარის ტურიზმისა და კურორტების დეპარტამენტის ინფორმაციით 2014 წლის იანვრიდან დღემდე 13 გემია შემოსული, რის შედეგადაც რეგიონს 5700-მდე უცხოელი ესტუმრა. გასული წლის ანალოგიურ პერიოდში(იანვრიდან 14 აგვისტომდე) აჭარაში 5 გემი იყო შემუსული 828 მგზავრით. დღევანდელი მონაცემებით 2013 წელთან შედარებით საკრუიზო ტურიზმის სტატისტიკა 69%-ითაა გაზრდილი.

აღსანიშნავია, რომ საკრუიზო ტურიზმის სტატისტიკის მიმართულებით დადებითი ტენდენცია შეინიშნება. თუკი 2012 წელს 10-მდე საკრუიზო ხომალდის სტუმრობდა რეგიონს, 2013 წელს მისი რიცხვი 16-მდე გაიზარდა, 2014 წელს კი 28 საკრუიზო გემის შემოსვლაა დაგეგმილი.

კენჭისყრამდე აჭარის მთავრობის თავმჯდომარემ კონგრესს აჭარის შესახებ პრეზენტაცია წარუდგინა.

„ყველა ბათუმელს, ყველა ქართველს ვულოცავ გამარჯვებას. მეამაყება, რომ ჩვენს ქალაქს ასეთი დიდი პატივი ხვდა წილად და 2018 წლის მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადას ბათუმი უმასპინძლებს. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ საქართველო მზადაა მსგავსი მასშტაბური ღონისძიების ჩასატარებლად და ხმათა უმრავლესობით გავიმარჯვეთ. ეს ჩვენი რეგიონისთვის უდიდესი გამოწვევაა, რომელიც არა მარტო ჭადრაკის, არამედ ქვეყნის და რეგიონის ისტორიაშიც ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მოვლენად დარჩება“, – განაცხადა არჩილ ხაბაძემ.

2018 წლის ჭადრაკის ოლიმპიადის ბიუჯეტი 20 მილიონ ამერიკულ დოლარს შეადგენს. 1.6 მილიონი დოლარით სტუმრების მგზავრობა დაფინანსდება, ხოლო 800 000 დოლარი ფედერაციების განვითარების ხელშეწყობისთვის გამოიყოფა.

ბათუმი არაერთხელ ყოფილა ჭადრაკის ჩემპიონატებისა და ოლიმპიადების მასპინძელი. ბათუმში არის ჩატარებული ევროპის ჩემპიონატი, ევროპის პირველი ჩემპიონატი ქალთა შორის, პირველი ინტერკონტინენტალური მატჩი ევროპასა და აზიას შორის, ევროპის ინდივიდუალური ჩემპიონატი ჭადრაკში, ახალგაზრდული ჩემპიონატი, ქალთა მსოფლიო ჩემპიონატი.

სემინარს კატერინა რადჩენკო უძღვება, რომელმაც მსგავსი სახელმძღვანელო ოდესისთვის უკვე გააკეთა.  სემინარის ჩატარების ინიციატორი „ბათუმის თანამედროვე ხელოვნების სივრცეა“, რომლისთვისაც ეს პირველი პროექტია. როგორც პროექტის ავტორები ამბობენ, ბათუმის ალტერნატიული სახელმძღვანელოს შექმნის იდეა რამდენიმე წლის წინ, „ბიაფის“ მიერ განხორციელებულ ტრენინგზე გაჩნდა.

კატერინა რადჩენკო

„ეს იქნება ქალაქის რუკა, რომელიც იქნება განსხვავებული, იქნება თანამედროვეობასთან და არტ ხელოვნებასთან დაკავშირებული. შევა ის ობიექტები, სივრცეები რაც სტანდარტულად არ შედის ხოლმე ჩვეულებრივ რუკებში,“ – ამბობს „ბათუმის თანამედროვე ხელოვნების სივრცის“ ხელმძღვანელი ირაკლი ძნელაძე.

„ჯერ რა ობიექტები შევა სახელმძღვანელოში შეჯერებული არ ვართ. არ არსებობს მონახაზი, ეს არის წმინდა გემოვნების საკითხი. მე მაგალითად მინდა შევიდეს ბათუმის ლუდის ქარხანა. საბოლოოდ თვითონ მონაწილეები მოიძიებენ, გადაიღებენ, შეარჩევენ და  შემდეგ შეგროვებული მასალის რედაქტირება მოხდება ჯგუფურად,“ –  ამბობს „ბათუმის თანამედროვე ხელოვნების სივრცის“ პიარ-მენეჯერი ლაშა ფალავანდიშვილი.

სემინარზე ოთხი დღის მანძილზე შემუშავდება ბათუმის წარმოჩენის ახალი მექანიზმები, დაიწყება შემოქმედებითი მასალის შეგროვება და ბათუმის ალტერნატიული სახელმძღვანელოს ძირითადი კონცეფციის შემუშავება.  სახელმძღვანელო სავარაუდოდ მომავალი წლის დასაწყისში გამოიცემა.

კვარიათი

ბათუმის ბულვარი დანაგვიანების გამო გაზრდილი ჯარიმების სტატისტიკის პარალელურად სოციალური კლიპითაც აპირებს საზოგადოების გაფრთხილებას. გიორგი ზირაქაშვილი, ბათუმის ბულვარის დირექტორის პირველი მოადგილე, დირექტორის მოვალეობის შემსრულებელი ამბობს, რომ რეკლამის აჭარის ტელევიზიის ეთერში გაშვებას გეგმავენ. იგი იმედოვნებს, რომ ვიდეორგოლი იმუშავებს.

„ერთი მხარეა ჯარიმა და მეორეა ადამიანების შეგნება. ელემენტარულად, სკამზე ზის ადამიანი, გვერდით ურნა უდგას და ამ ურნაში კი არ აგდებს ნაგავს, იქვე ტოვებს, სკამზე ან ძირში ყრის. რა ჯარიმაც უნდა დაუწერო ადამიანს, მარტო ჯარიმით ამის გამოსწორება არ შეიძლება. ბულვარში სანდასუფთავება მუშაობს ინტენსიურად, მაგრამ ისინიც ადამიანები არიან, ვერ უმკლავდებიან.

კომპლექსური მუშაობაა საჭირო, მარტო სახელმწიფო ამას ვერ მოაგვარებს“, – ამბობს ის.

ჯარიმებს ეფექტურად მიიჩნევს ზვიად ელიზიანი, საერთაშორისო ბიზნესის განვითარების ცენტრის ხელმძღვანელი: „ჩემი აზრით, ჯარიმები გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მაინც შეიძლება ერთგვარი პრევენციული ზომა აღმოჩნდეს. მთავარია, გარკვეული სისტემა იქნეს შემუშავებული, მისი რეალობაში გადატანის. თუ მაგალითად, ეს მკაცრად გაკონტროლდება და ვინც ყრის ნაგავს, დაჯარიმდება, მე ვფიქრობ, დროთა განმავლობაში ამას კარგი შედეგები ექნება. ღვედებზე რომ შემოიღეს ჯარიმები, ხომ იმუშავა?! იგივე ეფექტი ექნება ამასაც, მთავარია, ეს კარგად იყოს გაკონტროლებული და არ იყოს შერჩევითი მომენტი, რომ ვიღაცას გამოუწერეს ჯარიმა, ვიღაცას – არა“.

„არ წერენ ჯარიმებს. იგივე პატრულს, რომელმაც ჯარიმა უნდა გამოწეროს, მასაც არა აქვს საჭირო განათლება და იგი არ გამოწერს ჯარიმას. მისთვის რელევანტური არ არის, რომ 50 ლარი გამოწეროს ნაგვის დაყრისთვის,“ – ამბობს ირა ჭელიძე. იგი რამდენიმე წელია ზაფხულში აჭარაში, კვარიათში ისვენებს და ამბობს, რომ პლაჟის სისუფთავის მხრივ მდგომარეობა ყოველწლიურად უარესდება. შარშან ირამ საპატრულო პოლიციაც კი გამოიძახა და ბათუმის მერიის დასუფთავების სამსახურსაც დაუკავშირდა, რადგან ზღვაში, ფაქტობრივად, ნაგვის ბუნკერი იყო ჩაცლილი. „იგივე ხდება წელსაც. ნაგავი, პამპერსი და ასეთი საშინელებები ყველგან მინახავს სანაპიროზე, როცა სეზონის პიკია. და ეს სიტუაცია მთელ საქართველოშია, ყველგან დანაგვიანებულია ტერიტორია. ბაზალეთის ტბაზე, მაგალითად, ხდება ეკოლოგიური კატასტროფა,“ – ამბობს ირა.

ბათუმის სანდასუფთავების სამსახურის უფროსის, დავით ასამბაძის თქმით, ამჟამად სანაპირო ზოლის დასუფთავებაზე 70–მდე ადამიანი მუშაობს, ქალაქს კი ზაფხულში დღეში სამ-ოთხჯერ ასუფთავებენ, მაშინ როცა ზამთარში ქალაქის დასუფთავება დღეში ორჯერ ხდება.

ბაზალეთი. ფოტოს წყარო: forum.ge

ნაგავი განსაკუთრებით თვალშისაცემი ტურისტულ ადგილებშია. ბოლო ორი კვირის მანძილზე სოციალურ ქსელებში აქტიურად ვრცელდებოდა ჩარგალში „ვაჟაობის“ და ბეშუმში „შუამთობის“ შემდეგ გადაღებული ფოტოსურათები, რომელზეც სახალხო დღესასწაულებისას დანაგვიანებული ადგილებია გადაღებული. ამ თემაზე არაერთი მოსაზრება დაიწერა.

როგორ აგვარებენ პრობლემას ბეშუმში, რომელიც აჭარაში ყველაზე პოპულარული მთის კურორტია? „ბეშუმის“ დირექტორი ვაჟა ზოიძე „ბათუმელებთან“ ამბობს, რომ მათთან ამ დროსთვის 20 დიდი და 20 შედარებით მომცრო, პლასტმასის ურნაა. მისი თქმით, ნაგავი კურორტიდან ბათუმიდან ასულ მანქანას გააქვს. მოსახლეობის მხრიდან კურორტის დანაგვიანებაზე ვაჟა ზოიძეც საუბრობს, თუმცა აღნიშნავს, რომ დაჯარიმების შემთხვევა არ ყოფილა, რადგან მათ ამის კომპეტენცია არა აქვთ. „სიტყვიერად ვაფრთხილებთ, ალბათ აუცილებელია გამაფრთხილებელი აბრები, უნდა გაკეთდეს“, – ამბობს ის.

ქვათახევი. წყარო: ფეისბუქგვერდი სუფთა საქართველო

აქვს თუ არა საქართველოს ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაციას, რომელიც ქვეყანაში ტურისტული პოლიტიკის მთავარი სტრატეგია, კონკრეტული გეგმა ამ პრობლემის მოსაგვარებლად? ადმინისტრაციის შიდა ტურიზმის სტიმულირების სამსახურის უფროსი თამარ ჯაკონია ამბობს, რომ საქართველოს ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაცია ცდილობს ამ კუთხით მდგომარეობის გაუმჯობესებას: „თუმცა ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაცია ამ მხრივ არ არის პოლიტიკის მთავარი გამტარებელი ორგანო. ეს უნდა გააკეთონ სხვა ინსტიტუტებმა, რომელთა კომპეტენციაშიც შედის დასუფთავება. ჩვენ, ჩვენის მხრივ მაქსიმალურად ვცდილობთ რაღაც ზეგავლენა მოვახდინოთ. ამ მიმართულებით დასუფთავების აქციებს ვახორციელებთ, ვაწყობთ ყოველკვირეულ, ყოველთვიურ აქციებს, სპეციალურად არის გამოყოფილი შაბათი დღე, როცა ჩვენი თანამშრომლები და მოხალისეები იღებენ მონაწილეობას. თუმცა ასეთი ერთჯერადი აქციები არ არის საკმარისი პრობლემის აღმოსაფხვრელად. გარემოს დაცვასთან, დაცული ტერიტორიების სააგენტოსთან, რა თქმა უნდა, გვაქვს მოლაპარაკება და ისინი ყოველთვის გვეხმარებიან. არ ვერევით მათი სამოქმედო გეგმის და სტრატეგიის განსაზღვრაში, თუმცა ყოველთვის ვთანამშრომლობთ,“ – ამბობს თამარი.

„ერთჯერადი აქციები გამოსავალი არ არის“, ასე ფიქრობს ციალა ქათამიძე, არასამთავრობო ორგანიზაცია „ბორჯღალის“ აღმასრულებელი დირექტორი. იგი ამბობს, რომ ამ საკითხის მოსაგვარებლად კომპლექსური მიდგომაა აუცილებელი. „აქტიურმა მოქალაქეებმა უნდა მოსთხოვონ შესაბამის უწყებებსა და სტრუქტურებს კონკრეტული უბნების დასუფთავება. შეიძლება წელიწადში ერთხელ ან ორჯერ  გაკეთდეს ასეთი აქცია და ეს იქნება საჩვენებელი მაგალითი საზოგადოებისთვის, რომ ახალგაზრდები, ცნობადი სახეები მათ დაყრილ ნაგავს ასუფთავებენ, მაგრამ სამოქალაქო საზოგადოების როლი არის ის, რომ ერთი – უნდა მოვთხოვოთ შესაბამის უწყებებს ამაზე ზრუნვა, რადგან ბიუჯეტის ფული იხარჯება ამაში და მეორე – საჭიროა საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება, ადამიანებს უნდა ავუხსნათ, რომ ჩვენ ირგვლივ გარემოს, ქუჩის, ეზოს მოვლა არის თითოეული მოქალაქის პასუხისმგებლობა და მოვალეობა“, – ამბობს ციალა.

სიონი

საგანმანათლებლო კურსის აუცილებლობაზე საუბრობს ირა ჭელიძეც. „ეს უნდა იყოს აღმზრდელობითი, საგანმანათლებლო კურსი სკოლებში. მხოლოდ იმიტომ კი არ უნდა დავყაროთ ნაგავი, რომ ეს არაესთეტიკურია, არამედ იმიტომ, რომ ამას მოყვება დაავადებები. ბავშვს, რომელიც ზის ნაგავში, შეიძლება დაემართოს დიზენტერია, ეს არის ეპიდემიის კერა. სკოლიდან უნდა დავიწყოთ საუბარი, სხვაგვარად აზრი არა აქვს, ბავშვებმა უნდა ისწავლონ და მერე ბავშვები ასწავლიან მშობლებს, ჩვეულებრივ ასე ხდება ხოლმე“, – ამბობს ირა.

იგი ამბობს, რომ ეს პრობლემა პირდაპირ აისახება ტურიზმზე და მისგან მიღებულ შემოსავალზე, რადგან ნაგავი პლაჟზე, პარკში და ველურ ბუნებაში ტურისტს საქართველოში ხელახლა ჩამოსვლის სტიმულს უკარგავს. „გარდა პოსტსაბჭოთა ქვეყნების ტურისტებისა, რადგან ძირითადად, იქაც იგივე მდგომარეობაა“, – ამბობს ირა.

ამ პრობლემას გარკვეულწილად საბჭოთა ცნობიერებას ციალა ქათამიძეც უკავშირებს: „სამწუხაროდ, საბჭოთა ცნობიერებამ დიდი დაღი დაასვა ქართულ საზოგადოებას. სახელმწიფო არ ითვლებოდა საკუთრებად, ადამიანები ფიქრობდნენ, რომ ყველაფერი უნდა გაეკეთებინა ვიღაცას მათ ნაცვლად. ახლა კარგად უნდა გავაცნობიეროთ, რომ გვაქვს უფლებები და მოვალეობები, როგორც მოქალაქეებს“.

ტრომსოში 11 აგვისტოს ევროპის საჭადრაკო კავშირის პრეზიდენტის არჩევნები გაიმართა. საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა მინისტრის პირველმა მოადგილემ ზურაბ აზმაიფარაშვილმა ხმათა უმრავლესობით გაიმარჯვა და ამ პოსტზე ბულგარელი სილვიო დანაილოვი შეცვალა. ტრომსოში ასევე იმყოფება სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა მინისტრი ლევან ყიფიანი.

ნორვეგიის ქალაქი ტრომსო 41-ე საჭადრაკო ოლიმპიადას 1-დან 14 აგვისტოს ჩათვლით მასპინძლობს. მასში 174 ქვეყანა იღებს მონაწილეობას და საერთო ჯამში 3000 მონაწილე ასპარეზობს. ერთ-ერთ უდიდეს სპორტულ ღონისძიებაში საქართველოს ვაჟთა და ქალთა ნაკრებიც მონაწილეობს. ოლიმპიადას ონლაინ რეჟიმში 100 მილიონი ადამიანი ადევნებს თვალყურს.

შემთხვევა წუხელ დაახლოებით 22 :00 საათზე ბათუმთან ახლოს, თამარის დასახლებაშ მოხდა; როგორც საპატრულო პოლიციის თანამშრომელი ლაგვილავა ამბობს, გზატკეცილზე მოძრაობა იყო საცობების გამო შეფერხებული, რის გამოც საავადმყოფოში  მისვლას ორსული გოგონას ქმარი მისი კუთვნილი მანქანით ვერ ახერხებდა;

მისივე განმარტებით,  ორსული გოგონა და მისი ქმარი საპატრულო ეკიპაჟის მანქანაში მოათავსეს და სამშობიარო სახლში მიიყვანეს. მანქანაში კი პირველადი დახმარება აღმოუჩინეს. პატრულის თანამშრომელი ამბობს, რომ გოგონას გაუსაძლისი მუცლის ტკივილები ჰქონდა. 

გოგონას ქმარი,  მინდია დუმბაძე ამბობს, რომ მის „მოძველებულ“ მანქანას საბურავები დაეშვა: „გზაზე ბევრი მანქანა მოძრაობდა და გადაადგილებას ვერ ვახერხებდი, პატრულის თანამშრომლებს დახმარება ვთხოვე და დამეხმარნენ“.

ამ წუთებში საპატრულო პოლიციის თანამშრომელი თამაზ ლაგვილავა გოგონას მოსანახულებლად მიდის.

ორსულის ჯანმრთელობის მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია და როგორ მისი ქმარი ამბობს, ექიმებმა მას წოლითი რეჟიმი გამოუწერეს.

მემორანდუმი ითვალისწინებს ორმხრივ თანამშრომლობას შემდეგი მიმართულებებით:

ადგილობრივი თვითმმართველობა; კულტურა, ხელოვნება და ისტორიული მემკვიდრეობა;  გარემოს დაცვა და კონსერვაცია;  განათლება; სპორტი;  ჯანმრთელობის დაცვა;   ტურიზმის განვითარება;   ნარჩენების მართვა და გადამუშავება.

მემორანდუმის ფარგლებში, ასევე გათვალისწინებულია ინვესტიციების განხორციელების შესაძლებლობები ორივე ქალაქში, ადგილობრივი საინვესტიციო რეგულაციების გათვალისწინებით; ორ ქალაქს შორის ტურისტული ნაკადების ზრდა; გამოცდილების გაზიარება სამედიცინო ტურიზმის და სპა პროექტების სფეროში; ეკოტურიზმი და ბუნებრივი რესურსების მდგრადი გამოყენება; ორ ქალაქს შორის ორმხრივი ვიზიტების დაგეგმვა; ცოდნისა და გამოცდილების გაზიარება ადგილობრივი არქიტექტურის სფეროში. მემორანდუმის თანახმად,  ორივე მხარე ვალდებულია უზრუნველყოს და ორგანიზება გაუკეთოს კომერციულ, ტურისტულ და კულტურულ გამოფენებს. ორივე მხარე ვალდებულია ითანამშრომლოს და გაცვალოს უნარჩვევები და გამოცდილება ქალაქის ადგილობრივი ადმინსიტრირების სისტემების შესახებ. მხარეებმა ხელი უნდა შეუწყოს თეატრალური და მუსიკალური ტურების და ფესიტივალების ჩატარებას, კულტურული ასოციაციების და კლუბების წარმომადგენლების გაცვლას საერო დღესასწაულების და დაგეგმილი ფესტივალების დროს.

ვიზიტის ფარგლებში დაგეგმილია შეხვედრები აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში, ტურიზმის დეპარტამენტში, სავაჭრო-სამრეწველო პალატაში. ასევე დაგეგმილია სხვადასხვა კულტურული ღონისძიება.

ეგვიპტის 5 კაციანი დელეგაცია, რომლის შემადგენლობაშიც არიან სამხრეთ სინას გუბერნატორი გენერალი ხალედ ფოდა სიდიკი, სამხრეთ სინას გუბერნატორის მრჩეველი დოქტორი ვალიდ ფავზი ალ–სიბაი, შარმ ელ–შეიხში ტურისტული პროექტების მფლობელი ამრ მუჰამედ ისმაილი, ტურისტული კომპანია „გაფი ტურსის – Gafy Tours“ მფლობელი გივარა მუჰამედ ალ–გაფი და შარმ ელ–შეიხში „რენოხსის – Rixos“ სასტუმროების ქსელის მფლობელი რაფათ იბრაჰიმ აბდ ელ–ლატიფი, ბათუმს 15 აგვისტოს დატოვებს.

1. გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს მხარდაჭერით 29 წლამდე  ახალგაზრდებისთვის გათვალისწინებული იქნება შემდეგი – სახის ფასდაკლება: იმერეთის დაცული ტერიტორიების პრომეთესა და სათაფლიას მღვიმეებში უფასო შესვლა

2. აჭარის მთავრობის მხარდაჭერით 14-დან 29 წლამდე ბავშვებისა და ახალგაზრდებისთვის გათვალისწინებული იქნება შემდეგი- სახის ფასდაკლება: გონიოს ციხე, ნობელების მუზეუმი, ხარიტონ ახვლედიანის მუზეუმი, არქეოლოგიური მუზეუმი – უფასო შესვლა.

3. თბილისი – „GINO PARADISE” პირველი მრავალფუნქციური აკვა პარკი საქართველოში. 6-დან 29 წლამდე ბავშვებისა და ახალგაზრდებისთვის 50%-იანი ფასდაკლება სტანდარტ პაკეტზე(ფასდაკლებას მიიღებს პირველი 1000 მომხმარებელი);

4. საცურაო აუზი „არენა 1“ – ერთთვიან აბონიმენტზე 20% -იანი ფასდაკლება.

12 აგვისტოს მსოფლიო ახალგაზრდობის საერთაშორისო დღეს აღნიშნავს. ამ დღეს საფუძველი გაეროს ასამბლეის 1999 წლის 17 დეკემბრის რეზოლუციით ჩაეყარა და 2000 წლის 12 აგვისტოს ცივილიზებულმა სამყარომ პირველად აღნიშნა ახალგაზრდობის საერთაშორისო დღე.

აქციას სწორედ ამ დღის აღსანიშნავად ტარდება.

ორქიდეა დიდხანს რომ შევინარჩუნოთ, პირველ რიგში, აუცილებელია წყალი მივაწოდოთ ზომიერად. უნდა ვიცოდეთ მისი მორწყვის წესი. ორქიდეას უნდა დავაკვირდეთ ფესვებზე, როცა ფესვებს შეეცვლება ფერი, ანუ გახდება ვერცხლისფერი, ესე იგი მცენარეს ესაჭიროება მორწყვა. ორქიდეა უნდა მოირწყოს შემდეგნაირად, ჯამში უნდა ჩავასხათ წყალი და გავაჩეროთ, შემდეგ ამ წყლიან ჯამში ჩავდგათ ორქიდეა ქოთნით. როცა ორქოდეას ფესვები მიიღებს მწვანე შეფერილობას, ეს იმის მანიშნებელია, რომ მცენარემ უკვე შეიწოვა საკმარისი რაოდენობის წყალი და უნდა ამოვიღოთ იგი ჯამიდან.

ორქიდეა არ ხარობს ჩვეულებრივ მიწაში, მას აუცილებლად სჭირდება ხის ქერქი ან ნახერხი. სხვათა შორის, ნიადაგის შეფერილობითაც არის შესაძლებელი იმის გამოცნობა, უნდა თუ არა მცენარეს წყალი, თუ ნიადაგის შეფერილობა არის ღია ყავისფერი, ეს იმას ნიშნავს, რომ მცენარეს წყალი სწყურია. წყლის მიწოდების შემდეგ კი ნიადაგი ფერს იცვლის და ხდება შავი ფერის.
რაც შეეხება ორქიდეას გამრავლებას, იგი რთულად და იშვიათად მრავლდება. მას საყვავილე ღეროზე უკეთდება ფოთლები, თუმცა იშვიათად, დროთა განმავლობაში ეს ფოთლები დაფესვიანდება, დაფესვიანებული ფოთოლი უნდა მივაჭრით ფესვებიანად და გადავრგავთ წინასწარ მომზადებულ ქოთანში.

უნდა ვიცოდეთ, რომ დაუშვებელია ორქიდეასთვის სასუქის მიცემა ყვავილობის დროს. ორქიდეა სასუქით უნდა გავამდიდროთ მაშინ, როცა ის საყვავილე კვირტებს გამოიღებს, ანუ კვირტის სრულ გაშლამდე. ყვავილობის დროს კი ორქიდეა უნდა მოვრწყოთ მხოლოდ და მხოლოდ ჩვეულებრივი წყლით.
ორქიდეა ხშირად ყვავის, რვა თვის განმავლობაშიც კი.

ამ მცენარეს უყვარს როცა ფოთლებს ვუწმენდთ, მაგრამ უნდა შევეცადოთ წყლის წვეთი არ მოხვდეს ფოთლის ყუნწში, რათა ეს იწვევს ლპობის განვითარებას, ამიტომ წყალი თუ მოხვდა ყუნწში, აუცილებლად უნდა ამოვწმინდოთ რბილი ხელსახოცით.
დროთა განმავლობაში ნებისმიერ მცენარეს ესაჭიროება გადარგვა. ამ ყვავილს არ უყვარს შეწუხება, ამიტომ რაც შეიძლება იშვიათად საჭიროებს გადარგვას, ისიც მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მისი ფესვები ქოთანში აღარ ეტევა. ქოთანი უნდა იყოს მოზრდილი და აუცილებლად გამჭვირვალე.

ორქიდეა სინათლის მოყვარული მცენარეა, ამიტომ ყოველთვის უნდა შევეცადოთ შევუქმნათ ისეთი პირობები, რომ მცენარე ვამყოფოთ კარგი განათების ქვეშ. ზამთარში სპეციალურ ნათურებს კიდებენ ორქოდეას თავზე, რათა უზრუნველყონ იგი სინათლით.

დრაცენა

დრაცენა უმეტეს შემთხვევაში არის წყალში. თუმცა იგი არა მხოლოდ წყალში ხარობს, მას მიწაშიც რგავენ და მშვენივრად გრძნობს თავს. უმეტეს შემთხვევაში კი არის წყალში და წყლის ბამბუკს ეძახიან. დრაცენას წყალი თვეში ერთხელ მაინც უნდა გამოვუცვალოთ. წყალი უნდა იყოს კამკამა და აუცილებლად გაჩერებული. თუკი შევნიშნავთ, რომ მცენარეს რაიმე ბაცილა შეეყარა, ამოვავლოთ ღეროები ღია `მარგარცოვკიან~ წყალში, ძირის გაფუჭების შემთხვევაში კი, საჭიროა გადავჭრათ და დავამუშაოთ. სასურველია იგი მოვათავსოთ მინის ვაზაში, რომელსაც ფსკერს დავუფარავთ ზღვის ან მდინარის კენჭებით. ფესვები წყლით უნდა იფარებოდეს 2-5 სმ-ით. წინააღმდეგ შემთხვევაში ღერო ლპობას დაიწყებს. დრაცენას არ უყვარს მზის სხივები, ამიტომ სასურველია მოვათავსოთ ჩრდილში. უძლებს 20-40 გრადუს სიცხეს და 18 გრადუს ყინვას.

აუცილებლად უნდა ნიავდებოდეს ის ოთახი, სადაც მოვათავსებთ დრაცენას. არის სხვადასხვა სახეობის დრაცენა _ სწორი, სპირალური, მაღალი, დაბალი და ასე შემდეგ.
დრაცენას გამრავლება ხდება გადაჭრით, გადაჭრილი ღერო უნდა მოვათავსოთ წყალში, რათა დაფესვიანდეს. ასევე მისი გამრავლება შესაძლებელია ფოთლებით. თუმცა ფოთლების გაზრდას დიდი დრო სჭირდება, ამიტომ უმჯობესია იგი ღეროთი გავამრავლოთ.
ამ მცენარეს უფრო იმისთვის ამრავლებენ, რომ სჯერათ თითქოს მას ოჯახისთვის ხვავი-ბარაქა მოაქვს. როგორც ამბობენ, საჭიროა იმდენი ბამბუკის ღერო გვქონდეს ოჯახში, რამდენი წევრიც არის ოჯახში.

ბრალდებისა და გირაოსთვის დაყადაღებული სახლები

ქეთევან ბ-ი ბათუმში ნოტარიუსად მუშაობდა 2004 წლიდან 2006 წლამდე. ქონებრივი დეკლარაციის მიხედვით, მისი ყოველწლიური შემოსავალი 38 ათას ლარს აღემატებოდა. 2007 წელს, პროკურორ დიმიტრი ფაღავას წარდგენილი ბრალდებით, ნოტარიუსი თაღლითობისთვის დააპატიმრეს.

პატიმრობიდან ის გირაოს საფუძველზე გაათავისუფლეს. მოგვიანებით კი ბრალი მის ქმარს, ბიძინა ღ.-ს წარუდგინეს, მასაც თაღლითობაში თანამონაწილეობას ედავებოდნენ. სწორედ ამ ბრალდების გამო ბრალდებულებმა ნათესავების ქონება, ორი ბინა ბათუმში იპოთეკით დატვირთეს. ისინი პატიმრობიდან გირაოს საფუძველზე გაათავისუფლეს.

2013 წელს სასამართლომ ცოლ-ქმარი უდანაშაულოდ ცნო, თუმცა სწორედ ამ დროს კიდევ ახალი ბრალდება წარუდგინეს ნოტარიუსის ქმარს და ისევ დააპატიმრეს. პირველი ბრალდების დროს იპოთეკით დატვირთულ ორ უძრავ ქონებაზე ყადაღა დღემდე არ მოხსნილა. სააღსრულებო ბიურომ ის ყოველ დღე შეიძლება გაყიდოს. ახლა მოსარჩელეების მთავარი მოთხოვნა ამ სახლებზე ყადაღის მოხსნაა.

ვინ უნდა გადაიხადოს კომპენსაცია?

ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის იურისტი გიორგი ხიმშიაშვილი ამბობს, რომ კომპენსაცია საქართველოს მთავარმა პროკურატურამ უნდა გადაიხადოს, თუმცა, სარჩელში მოპასუხე მხარედ ფინანსთა სამინისტროც მიუთითეს. სასამართლო პროცესზე პროკურატურის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ უწყება მორალური და მატერიალური ზიანისთვის კომპენსაციის გაცემაზე იღებს პასუხისმგებლობას, რაც შეეხება ქონების ყადაღისგან გათავისუფლებას, პროკურორის განმარტებით, ეს მათი პრეროგატივა არ არის.
საქმეში მხარედ ქონების მართვის სამინისტრო და ფინანსთა სამინისტროც არიან ჩართულები. მთავარი პროკურატურის წარმომადგენელმა სასამართლო პროცესზე თქვა, რომ საქართველოში სულ 11 საქმეა, როცა გამამართლებელი განაჩენის დადგომის შემდეგ ბრალდებული სახელმწიფოს მორალური და მატერიალური ზიანის ანაზღაურებას სასამართლოს გზით სთხოვს.

ზიანის ანაზღაურებისა და ქონების დაბრუნების მოთხოვნა

ბათუმის საქალაქო სასამართლოში რეაბილიტაციას, კომპენსაციის სახით თანხის ანაზღაურებასა და ქონებაზე საკუთრების უფლების აღდგენას ითხოვს ქეთევანიც. „სისხლის სამართლის საქმეზე გამამართლებელ განაჩენთან ერთად უნდა მომხდარიყო ამ პირის მიმართ სრული რეაბილიტაცია, უნდა დაბრუნებოდა ყველა ის ქონება და ქონებრივი უფლება, რომელიც მას სისხლის სამართლის საქმიდან გამომდინარე ან შეუჩერდა, ან ჩამოერთვა. ჩვენ პირველი ინსტანციის დონეზე, აპელაციის დონეზეც ვცადეთ, რომ ეს კონკრეტული საკითხი ქონებასთან მიმართებაში სისხლის სამართლის საპროცესო წესით მოგვეგვარებინა, მაგრამ რადგანაც სასამართლომ გამამართლებელი განაჩენი გამოიტანა, არ განიხილა არც ერთმა ინსტანციამ ჩვენი საჩივარი ქონების ნაწილში. ამიტომ სასამართლოში წამოვედით ახლა ადმინისტრაციული სამართალწარმოების წესით“, _ ამბობს იურისტი გიორგი ხიმშიაშვილი.

ქეთევან ბ-ი სახელმწიფოს მორალური და მატერიალური ზიანის სახით 200 ათასი ლარის გადახდას და გირაოსთვის დაყადაღებულ სახლებზე იპოთეკის მოხსნას სასამართლოს სთხოვს. მხარეებს მორიგებისთვის მოსამართლე ჯუმბერ ბეჟანიძემ სამკვირიანი ვადა მისცა, თუ ამ პერიოდში მხარეები ვერ მორიგდებიან, სასამართლო საქმეს არსებითად განიხილავს. „მე ასი ათას ლარად მთავაზობდნენ საპროცესო შეთანხმების გაფორმებას, მერე პროკურატურა ორი ათას ლარზე ჩამოვიდა. ვერ ვაღიარებდი იმას, რაშიც უდანაშაულო ვიყავი“, _ თქვა სასამართლოზე მოსარჩელემ, რომელსაც 6 წლის განმავლობაში სამსახურებრივი უფლებამოსილებაც შეუჩერეს.
მთავარ პროკურატურაში პასუხს არ სცემენ კითხვას, სულ რამდენი ლარია სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გადახდილი იმ პირების მორალური და მატერიალური ზიანის ანაზღაურებისთვის, ვინც უკანონო პატიმრობაში იმყოფებოდა.

საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად, ყველა ადამიანს აქვს უფლება, მიმართოს სასამართლოს, თუ ის მიიჩნევს, რომ მისი უფლებები დარღვეულია. საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსი (1998 წლის 20 თებერვლის კანონი) კი გამორიცხავს გამართლებული პირის მიერ საქმის გასაჩივრებას, ამიტომაც უზენაესი სასამართლოს მოსაზრებით, საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსი (546-ე მუხლი და 518-ე მუხლის პირველი ნაწილი) კონსტიტუციის 42-ე მუხლის პირველ პუნქტთან შეუსაბამოა. იმსჯელებს თუ არა საკონსტიტუციო სასამართლო უზენაესი სასამართლოს წარდგენილ განცხადებაზე, ჯერ უცნობია. საკონსტიტუციო სასამართლოში ამ საკითხზე კომენტარს არ აკეთებენ.