ვისი გაპრეზიდენტების შემთხვევაში შეიძლება დაზარალდეს საქართველოს საერთაშორისო იმიჯი – სალომე ზურაბიშვილის თუ გრიგოლ ვაშაძის და რა რისკები არსებობს მათი გაპრეზიდენტების შემთხვევაში? – ამ საკითხთან დაკავშირებით „ბათუმელებს“ პოლიტოლოგი, „აღმოსავლეთ ევროპის ცენტრის მრავალპარტიული დემოკრატიისთვის“ ხელმძღვანელი, ლევან ცუცქირიძე ესაუბრა:
ვფიქრობ, სალომე ზურაბიშვილის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ საქართველომ დაიწყო 2008 წლის ომი, არის დამღუპველი საქართველოს ეროვნული უსაფრთხოებისა და მთლიანად სახელმწიფოებრიობისთვის.
ეს არის ფუნდამენტური საკითხი, რომელიც უკავშირდება იმას, საქართველოს შეუძლია თუ არა გააგრძელოს მსვლელობა თავისუფალი სამყაროსკენ, როგორც დამოუკიდებელმა და სუვერენულმა ერმა და აქვს თუ არა მას იმის უფლება, თავი დაიცვას უცხო ქვეყნის აგრესიისგან. ეს არის ყველაზე მძიმე რამ, რაც შეიძლება ქვეყნის პოტენციურმა პირველმა პირმა თქვას.
თუ შეცვლის ზურაბიშვილი რიტორიკას და დაიწყებს საპირისპიროს მტკიცებას გაპრეზიდენტების შემთხვევაში, მაშინ რა იქნება?
მე მგონია, როცა ტყვიას გაისვრი, მერე უკან ვეღარ დააბრუნებ და სიტყვაც, პოლიტიკოსისგან ასეთივეა. ეს ნათქვამია, გამეორებულია, დაწერილია, დაბეჭდილია და მილიონი ეგზემპლარი არსებობს და რომც გადათქვას და განაცხადოს, რომ სასტიკად ვცდებოდიო, ეს იარაღი საქართველოს წინააღმდეგ მაინც გამოყენებულია და ძალიან სახიფათოდ მიმაჩნია.
ჩვენ, პოლიტიკურ ჯგუფებსა და საზოგადოებას, ბევრ რამეზე შეგვიძლია ვერ ვთანხმდებოდეთ, მაგრამ იმაზე მაინც უნდა ვთანხმდებოდეთ, რომ ჩვენ ჩვენი ქვეყნის დაცვის უფლება გვაქვს და აგრესიას და მშვიდობას თუ დავარქმევთ რუსულ ტანკებს, რომლებიც საქართველოში შემოდიოდნენ, ამაზე მეტი ზიანი რა შეიძლება ვინმემ მიაყენოს ქვეყნის დამოუკიდებლობას.
მეორე მხრივ, სალომე ზურაბიშვილი და მისი მხარდამჭერები საუბრობენ იმაზე, რომ სწორედ ზურაბიშვილის დამსახურებაა საქართველოდან რუსული ბაზების გაყვანა.
რუსული ბაზები აქედან გაიყვანეს საერთაშორისო შეთანხმების ფარგლებში, რომელიც ითვალისწინებდა ჯარების სწორედ ასეთ განცალკევებას რეგიონებში. ეს პროცესი, რომელსაც შემდეგ საქართველო აწარმოებდა, იყო ლოჯისტიკაზე. ასე, რომ ეს მე არ მიმაჩნია სალომე ზურაბიშვილის მიღწევად. ეს ასე უნდა მომხდარიყო საერთაშორისო შეთანხმებების საფუძველზე და მოგვიანებით ეს ყველაფერი განხორციელდა ისე, როგორც რუსეთს ჰქონდა აღებული პირობა.
პოზიტიური რა შეიძლება მოიტანოს მისმა გაპრეზიდენტებამ?
პრეზიდენტი წარმოადგენს ქვეყანას საერთაშორისო ურთიერთობებში და ისეთი რა უნდა გააკეთოს, არ ვიცი… ოკუპაციას, რუსულ ჯარს თუ შეუტევს და უკან დააბრუნებს, ეს არის. სხვა არ ვიცი, რა უნდა გააკეთოს ისეთი, რაც ამ ზიანს, რაც მისი განცხადებით მიაყენა ქვეყანას, უკან შემოაბრუნებს.
გრიგოლ ვაშაძის შემთხვევაში რა მოლოდინები არსებობს, რადგან მასზეც საუბრობენ, როგორც რუსული პოლიტიკის ქოლგის ქვეშ მყოფ პოლიტიკოსზე და იმაზე, რომ მას ჰქონდა კავშირი რუსულ კგბ-სთან?
მგონი, საქართველოში არ არსებობს პოლიტიკოსი, რომელსაც რაიმე არ შეშლია და ისეთი რამ არ უთქვამს, რაც არ უნდა ეთქვა. ის, რაც ნათქვამი აქვთ პოლიტიკოსებს, შედარების საფუძველზე შემიძლია იმის თქმა, რომ მეტი რუსული გავლენა რა შეიძლება იყოს პოლიტიკოსზე, როცა ადამიანი ამბობს, რომ ომი საქართველომ დაიწყო და დაბომბა მძინარე, მშვიდობიანი მოსახლეობა. ეს იმხელა მასშტაბის განცხადებაა, რომ ნებისმიერი სხვა შეცდომა თუ ხარვეზი პოლიტიკოსის მსჯელობაში, უბრალოდ ორთქლდება.
ჩვენ ვნახეთ რა მოხდა მარგველაშვილის შემთხვევაში, როცა მას ბიძინა ივანიშვილისგან განსხვავებული პოზიციები აღმოაჩნდა… ცდილობდნენ შეეზღუდათ პრეზიდენტი საერთაშორისო ვიზიტების დროს, არ მისცეს შესაძლებლობა ხელი მოეწერა ასოცირების შეთანხმებაზე და ბევრი მსგავსი რამ. ვაშაძის გაპრეზიდენტების შემთხვევაში რა პროცესებს შეიძლება ველოდეთ?
ამის თაობაზე შეფასება უნდა გააკეთოს თითოეულმა ადამიანმა ინდივიდუალურად, თუ რომელი კანდიდატი მიაჩნია მას უფრო სასურველად. მაგრამ იმის თქმა შეგვიძლია, რომ ერთ-ერთი პრინციპული გადაწყვეტილება, რაც ამომრჩეველმა უნდა მივიღოთ, არის, გვინდა თუ არა, რომ ხელისუფლება იყოს დაბალანსებული, თუ ხელისუფლება იყოს ერთი პოლიტიკური ძალის ან ადამიანთა ვიწრო წრის ხელში. ესეც არის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი თემა, რომელიც გვაქვს გადასაწყვეტი.
არიან ადამიანები, ვინც ემხრობიან ბალანსს, თუმცა არ უნდათ ეს ბალანსი „ნაციონალური მოძრაობის“ სასარგებლოდ დაიცვან.
არჩევანი უნდა გააკეთო არსებული პოლიტიკური ჯგუფებიდან და აქედან იფიქრო ამ საკითხებზე, – რომელი იქნება ჩემი ქვეყნის უკეთესი წარმომადგენელი, რომელი მიაყენებს ნაკლებ ზიანს, რა სჯობია, ერთი ჯგუფის ხელში ძალაუფლება, თუ ორის, ასეთი საკითხებია.
მესმის, რომ არსებობს კითხვები და მეც მაქვს ეს კითხვები, კრიტიკა ყველა კანდიდატის მიმართ, რომელიც მთავარი მონაწილე იყო, მაგრამ აქ ჩვენ იდეალურის ძებნაში კარგი არ უნდა დავკარგოთ. მესმის, რომ უკეთესის საჭიროება და სურვილი არის, მეც ძალიან მინდა, მაგრამ არსებული რეალობიდან უნდა ამოვიდეთ.
ვაშაძის გაპრეზიდენტება ენმ-ს ხელისუფლებაში დაბრუნების შანსებს ზრდის? ვისაც ამის ეშინია, მას რა არჩევანი რჩება?
მე ამ ხალხის მაგივრად ვერ ვისაუბრებ, მაგრამ პოლიტიკური ჯგუფები და მათმა მხარდამჭერებმა უნდა შეეშვან ადამიანების დემონიზაციას. ეს ძალიან სახიფათოა. ერთი მეორეს უწოდებს გამყიდველს, ფაშისტს, ვიღაცები არიან „ხალხის მტრები“ და ა.შ. სინამდვილეში, ამ ყველაფრის უკან დგას ჩვენი საზოგადოება, ერთსაც და მეორესაც ჰყავთ მხარდამჭერები და ვინ არის ამ ეპითეტების ღირსი, ათეულობით ათასი ადამიანი, ვინც ამა თუ იმ კანდიდატს უჭერს მხარს?
გასაგებია, რომ წინასაარჩევნო პერიოდში არის პოლარიზაცია, მაგრამ გარკვეული გაგებით შეიძლება ეს საჭიროც არის იმისთვის, რომ ადამიანებმა დაინახონ განსხვავებები კანდიდატებსა და პარტიებს შორის. მაგრამ პოლიტიკოსებმა ისიც უნდა აჩვენონ, რომ გარდა განსხვავებებისა, უფრო მეტი გვაერთიანებს და ეს არის საერთო სახელმწიფო, საერთო წარსული, ღირებულებები, მომავლის ხედვა და ა.შ.
პოლიტიკოსებმა ისეთი რამ არ უნდა თქვან ერთმანეთზე, რაც მერე საქართველოს, როგორც სახელმწიფოს შეუქმნის პრობლემას. ყველა პოლიტიკური ჯგუფის უკან დგანან მოქალაქეები და ისეთი განცხადებები, რომ დაიწყება სამოქალაქო ომი… რას ნიშნავს დაშანტაჟება, სამოქალაქო ომით? ეს მიმაჩნია აბსოლუტურად უპასუხისმგებლო განცხადებად პოლიტიკოსის მხრიდან.
ამიტომ გავიგოთ ყველამ, რომ არც ერთი ძალაუფლება არ არის მუდმივი, რომ ეს ქვეყანა არის ყველასი, ამ ხალხს აქვს განსხვავებული შეხედულებები წარსულზე, აწმყოსა და მომავალზე და ყველა პოლიტიკურ ჯგუფს აქვს თავისუფლება, რომ იმოქმედოს და მმართველობა განახორციელოს იმ მანდატის შესაბამისად, რომელსაც ადამიანები მიანიჭებენ არჩევნებზე.
