Skip to content

Batumelebi

ბათუმელები

რა გვესმის, როცა აღარ გვესმის – მეორე იმპლანტის ამბავი

ავტორი: ნათია კაპანაძე, ნიუ იორკი

___

„გავიმარჯვე-ბ!”

ვუთხარი ჩემს თავს დილის 04:17 საათზე სადარბაზოს სარკეში, როცა მეორე კოხლეარული იმპლანტის ოპერაციისთვის ჩავიარე. სამახსოვრო ფოტო გადავიღე და შევამოწმე, ხომ ნამდვილად ისევ ის  ვიყავი, აქამდე რომ მომიყვანა.

საკუთარი ხმა ჯერ კიდევ ჩამესმა – ბუნებრივად, თან რაღაცნაირად ძალდაუტანებლად. გამოსათხოვარივით. მარცხენა მხარეს ნარჩენი სმენა სტეროიდების მეშვეობით ოდნავ გააცოცხლეს და ბოლო ადამიანური ჟღერადობა, არამკაფიოდ, თუმცა მაინც ისმოდა.

ოპერაციის დღეს, 17 სექტემბერს, დილის 06:00 საათზე, ბრაიანტ პარკთან ახლოს, კლინიკის სარეგისტრაციოში უნდა ვყოფილიყავი და ჩემი ხელმოწერით დამეფიქსირებინა თანხმობა – გადაიკვეთოს მოსმენის ყველა ადამიანური, ბუნებრივი შესაძლებლობა. რომ ამიერიდან მთლიანად მივენდობი ტექნიკას, ტექნოლოგიას, მედიცინას, ცივილიზაციას. 

რეალურად, ხელს ვაწერ სრულ აკუსტიკურ სიყრუეს.

„შეხედე, როგორ მოგექცა ცხოვრება!“ –  გავიფიქრე სადარბაზოს კარის გამოღებამდე. ვერც მივხვდი, საიდან გაჩნდა ეს წინადადება და, ჩემდა უნებურად, ისევ სარკესთან მივბრუნდი. არ მინდოდა საკუთარი თავი შემცოდებოდა. არ მინდოდა აზრის შეცვლა ან ტირილი ოპერაციამდე… სარკეში კი ისევ მე ვიყავი – ნათია კაპანაძე, უშიშარი ქალი, იურისტი, უფლებადამცველი, მედიამენეჯერი და ცოტა ჟურნალისტიც.

თითქოს ყველაფერი გავიარე, მაგრამ წინ ახალი თავია. მთების უკან სხვა მთები დაგხვდება. თან ამ გზაზე ჯერ ყველაფერი არ გაგივლია – ვუთხარი ჩემს თავს – ბევრი რამ არ იცი. არ იცი, რა გვესმის, როცა აღარ გვესმის.

  • 05:05 საათი – კლინიკამდე

თაიმ სქვერთან, პარკის კუთხეში ამოვედი. ჯერ ძალიან ადრეა რეგისტრაციამდე, თუმცა მინდა უფრო დიდხანს ვიყო ჩემს ამჟამინდელ თავთან მარტო. ჩემდა უნებურად, სოლო მოგზაურობას დაემსგავსა ეს მეოთხე ოპერაცია. თუ მე შევძელი, სხვაც შეძლებს.

უბრალოდ ვსეირნობ.

დილის ბინდში, ის-ის არის ქუჩის კონტეინერებს აღებენ გარემოვაჭრეები. ნიუ-იორკის ცნობილი ბეიგელების, კროასანების და სხვადასხვა დასახელების, თუმცა საბოლოოდ ერთი გემოს მქონე ყავის შანსები ანათებს. ჩემთვის იმ დილით შინაარსი დაკარგა ყველაფერმა – ყველა ბრენდულმა მაღაზიამ, გალერეამ, სამკაულმა თუ ტკბილეულმა, ხელის გაწვდენაზე რომ გთავაზობს ნიუ-იორკი. არაფრის ჭამას, არაფრის თვალიერებას, არაფრის ყიდვას აზრი აღარ აქვს, საოპერაციოდ მივდივარ.

„ანუ ამ დღის შემდეგ ადამიანურად ვეღარ გავიგონებ. რაღაცები დაიხვეწება, შევეჩვევი, სიგნალების გაშიფრას შევძლებ და ნელ-ნელა…“ –  ვიმხნევებ ჩემს თავს ათასჯერ წაკითხული ინფორმაციით.

ღმერთო ჩემო, აქამდე როგორ არ გამახსენდა – მოდი, რაც მიყვარს, ბოლოჯერ მოვუსმენ! არ შემრცხვება და ვიტყვი, როგორ ამომივარდა გული ამის მოფიქრებისას. ავნერვიულდი კიდეც – როგორ უნდა მოვასწრო კლინიკამდე მისასვლელ 19 წუთში ყველა საყვარელი მუსიკის ბოლოჯერ მოსმენა? დროს ვკარგავ, სჯობს პირველი ჩავრთო და მერე – სხვები!

პირველი რა იყოს, ადგილებს როგორ მივანიჭებ? სინატრას My Way ჩავრთე. განა ვუსმენ, ვფიქრობ: შემდეგი რა იქნება, როგორ იქნება? სხვა გზა არ მაქვს, მუსიკა ძალიან ხმამაღალზეა, მაგრამ ნიუ-იორკს ვერ გააღვიძებ, მართლა არასდროს სძინავს. მეორე… მეორე რა მოვასწრო – „ჩაკრულო“.

ზუსტად იმ კუთხეში, Bread Bakery-ს წითელ ჯიხურში ჩემი საყვარელი ნუშის კროასანები და კაპუჩინო რომ აქვთ. „ხიდისთავს შევკრათ პირობა, ჩვენ გავხდეთ ღვიძლი ძმანია…“ – ჩაესმათ ბრაიანტ პარკის უსახლკაროებს, ბეიგელების გამყიდველებს და მეც, ცოტათი, მაგრამ მაინც.

ბეთჰოვენის მეცხრე თუ მთვარის სონატა? მეცხრე დავიწყე, მაგრამ გრძელია და დანარჩენს გონებაში აღვიდგენ. მოდი, უშიკიშვილის „მრავალჟამიერი“ იყოს. ნინო ქათამაძეც, მაგრამ რომელი? ნინოს ყველა სიმღერას მომავალში გონებაში აღვიდგენ, მის ხმას რა დამავიწყებს! გიული ჩოხელი – ჰო, „მზე ჩემი კარგი მეგობარია“! ჯერ მზე არ ანათებს, მაგრამ სულში ჩამეღვარა ქარვისფერი ძალა. ნანი… ნანისაც აღვიდგენ, დრო არ მეყოფა, „სულს მოგცემ“ – ვასწრებ! ისე მიხარია, ცრემლები მდის. თან ვერც ვჩერდები, მივდივარ და მივდივად, კლინიკამდე ცოტა დრო დამრჩა.

რამე ძალიან სასიამოვნო, რაც ძალიან, ძალიან მიყვარს… რაც ახლა ჩემ სულში ჩაანათებს – როლებში შევედი – ჩემი და ჩემი დისშვილების საერთო სიმღერა! ვასწრებ Twist Again! ცოტას ვცეკვავ, როგორც თბილისში ჩემ გოგოებთან ერთად. გეფიცებით, ეს სიმღერა უხდება თოჯინობანას, კაფეობანას, სამსახურობანას… მოკლედ, ყველა შესაძლო თამაშს, თვით სახლის დალაგებას ან სახლური შაურმის გამოგონებასაც კი. აგერ, პაციენტობანასაც. დაე, ვისაც ყურები აქვს, ისმინოს.

მე ვწყვეტ. ნეტავ როდის გავაგრძელებთ ამ მუსიკას ერთად? ახლა კი მეგობარი მირეკავს, თურმე მანქანა დააყენა და მოსაცდელში ერთად ავდივართ.

  • 07:06 საათი – მოსაცდელი და განსაცდელი

უკვე საოპერაციო ტანსაცმელი მაცვია. ცისფერი ქუდი მოვირგე, იასამნისფერი წინდებიც. მეცინება ჩემს თავზე: შემოსასვლელში საკუთარი წონა რომ დაავიწყდა, გვარისა და სახელის ჩაწერა აერია. რომ მკითხოს ვინმემ – არ ვღელავ. არააა, სულაც არა!

მე ხომ ვიცი, ეს არ არის ერთი ჩვეულებრივი ოპერაცია. იურისტისთვის, ვისი მთელი პროფესიაც სიტყვასა და მოსმენაზეა აგებული, სმენის დაკარგვა ბევრად სცილდება ბიოლოგიას, ქირურგიას და მედიცინას – ეს არის დარტყმა პროფესიულ იდენტობაზე. დაავადება კი თითქოს გეჯახება, დეციბალ-დეციბალ განგრევს, ძალას გაცლის, გცდის.

თუმცა არასდროს შევჩერებულვარ. ვიცი, ჩემამდე ბევრმა გაიარა ეს გზა, ვიცი – მხოლოდ მე არა ვარ ის, ვინც სიჩუმეს ხმად აქცევს: მოსამართლე თეოდორ ბურცოსი, სმენის დაკარგვის შემდეგაც კარიერაზე რომ არ თქვა უარი, ტექსტი მისივე თვალწინ რომ იბეჭდებოდა სასამართლო დარბაზში – ის ცოცხალი მტკიცებულებაა, რომ მართლმსაჯულება აკუსტიკაზე მაღლა დგას.

ჰელენ კელერი, ხელით რომ „ისმენდა“ ლაპარაკს და ამის მიუხედავად მთელი მსოფლიო შეაძრწუნა თავისი ხმით. ბობ გარფილდი NPR-ზე, ჩემსავით იმპლანტით რომ განაგრძობდა ეთერს. ევლინ გლენი, ბარაბანზე რომ უკრავს არა ყურით, არამედ იატაკის ვიბრაციით, ფეხების ტერფებით. ისინი ყველანი, თავიანთი დროისა და ადგილის მიუხედავად, ერთსა და იმავეს გვასწავლიან: მოსმენა და უფლებების დაცვა ბევრად უფრო ღრმა, შინაგან სივრცეებში ვიბრირებს. ეს სინამდვილეში, მთელი ჩვენი არსია.

მეოთხე ოპერაციის დილას, ყველაზე ნათლად ვიცოდი, რატომ გამოვიარე ასეთი გრძელი გზა, რატომ ვეძებდი შესაძლებლობებს თურქეთში, გერმანიაში… როგორ და რის ფასად აღმოვჩნდი ნიუ-იორკში და ახლა თხელი სამედიცინო ხალათით, ცისფერი ქუდით და იასამნისფერი წინდებით ერთი ნაბიჯიღა დამრჩა, ხელის გაწვდენაზეა ჩემი ოცნება – გავაგრძელო ჩემი თავი საუკეთესო ვერსიით, გეგმითა და სურვილებით.

განსაცდელია, გავცდები და მორჩა!

  • 07:20 საათი – ქირურგიული გუნდი

ტრადიციულად, საოპერაციო ჯგუფის თითქმის ყველა წევრი გავიცანი – შემოდიან, მამხნევებენ, მეუბნებიან, რომ ეს მეორე იმპლანტია, შესაძლოა მეტი თავბრუსხვევა მქონდეს და უნდა გავუმკლავდე.

ბოლოს ჩემი ქირურგიც გამოჩნდა. შედარებით ახალგაზრდაა. ზოგიერთი პაციენტის შეფასებით, მას მკვეთრად გამოხატული ნიუ-იორკული ეგო აქვს, მაგრამ ეს ახლა გადამწყვეტი არ არის. სიმართლეს – ჩემი სმენა რომ მცირდებოდა და დაავადება პროგრესირებდა, ზუსტად ამ ექიმთან შეხვედრისას შევეჯახე. ამდენად, ვენდობი ამ ადამიანებს, ამ სამედიცინო სისტემას და ცივილიზაციის განსაკუთრებულ მიღწევას – კოხლეარულ იმპლანტს.

  • 07:26 საათი – საოპერაციო ბლოკი

საოპერაციოსკენ გადანაცვლების დროა. თეთრი დერეფნის მინებზე ვხედავ ჩემს თავს, რომელიც ასეთი აღარასდროს იქნება. თითქოს უკან მომყვება ყველა დაღლილობა, ტკივილი, იმედგაცრუება, ბრძოლა და მე წინ ვარ. თითქოს ერთი ჩაძინებაღა დამრჩა ძველი სიმძიმეების გადასაჭრელად და ახალ გამოწვევებთან ადაპტირებისთვის.

გადანათებულ საოპერაციოში ყველა სახე ნაცნობია. მე ღრმად, ძალიან ღრმად ჩავისუნთქე. ისინი კი იწყებენ ფეხებისა და ხელების დამაგრებას საოპერაციო მაგიდაზე. ვგრძნობ ფეხებზე დამცავებს, მაფარებენ თბილ პლედებს, ვენაში წამალი შედის. ჯერ ქუდს მისწორებს ძალიან სასიამოვნო ღიმილის ქერა ანესთეზიოლოგი და შემდეგ სახესთან მიახლოვდება მართვის მომწვანო აპარატი.

ღმერთო, ვინ ვარ – იცი, რა მინდა – იცი, დანარჩენი შენ იცი… – გადამწყვეტ მომენტამდე კიდევ ერთხელ შევახსენე. 

ისეთი ლამაზია საოპერაციოს ზედა განათება – ალბათ, ოდესმე დავხატავ, სხვებმაც რომ იცოდეთ.

  • 10:30 საათი – ოპერაციის შემდეგ

გაგიკვირდებათ და Whole Foods-ის ყავის რიგში ვდგავარ. თუ ყოველდღიური ყავის აღმოჩენა უნდა ვინმეს, მაგათი კაპუჩინო ნუშის რძითა და სულ ცოტა დარიჩინით საოცარია. ხანდახან რიგში დგომა მოგიწევთ, მაგრამ ამად ღირს. მეც ველოდები, ჩემი ჭიქა ავიღო, მოვსვა… და ვიღაც ხელზე მექაჩება, ყავას მართმევს:

„გილოცავ, ნათია, შენი ოპერაცია წარმატებით დასრულდა!“ – ასე ვკითხულობ ტუჩების მოძრაობას და ვხედავ ორ ადამიანს; აღარც ყავაა და აღარც რიგი.

მარჯვენა იმპლანტს მაწვდიან, თავზე რომ მივიმაგრო. ჩემი კერძო მაუწყებლობა ჩავრთე და სამყაროსთან კავშირი აღდგა.

„გამარჯობა, – ვუპასუხე მშვიდად, – ახლახან ყავის რიგი დამაკარგვინეთ“. „რა სამწუხაროა, სამაგიეროდ სხვა შემოთავაზებები გვაქვს, – იცინის ექთანი კეთილი ღიმილით. – მოდი, დავიწყოთ. ოპერაციამ კარგად ჩაიარა. ახლა მთავარია, მშვიდად გაიაროთ შემდეგი პროცესი: აკრძალულია სიმძიმეების აწევა, მკვეთრი მოძრაობები, არ არის ნებადართული ცურვა ექვსი კვირის განმავლობაში, არც იოგა; ნებადართულია მხოლოდ ფეხით სიარული, იმოძრავეთ უსაფრთხო ადგილებში… საჭიროებისას დარეკეთ 911-ში… მოძრაობისას ჭრილობა დაიცავით, მაგალითად, თხელი შარფით…“

„შარფი? შარფი მაქვს! – გამეხარდა ეს რომ მითხრა. – იცით, ჩემმა უფროსმა დამ გამომიგზავნა თბილისიდან. რაღაცნაირად სულ იცის, რა შეიძლება დასჭირდეს ადამიანს და უკვე გამომიგზავნა. ისეთი ლამაზია და ისეთი თხელია. იცით, ჩემი და ახლა თბილისშია, არაფერი არ იცის ამ ოპერაციაზე. საერთოდ, არავინ იცის. რა საჭიროა სხვების ნერვიულობა. იმპლანტის აქტივაციისას ვეტყვი. ძალიან მენატრება…“ – ექთანს ჩემი ცივი ხელი ეჭირა და იღიმებოდა.

„თქვენ გყავთ დები?“ – ვკითხე და ჩამეძინა.

„შოკოლადის თუ ვანილის?“ – ამ კითხვამ გამომეღვიძა. „შოკოლადის თუ ვანილის პუდინგი, რომელს აირჩევთ?“ „ვანილის, რა თქმა უნდა,“ – ვუპასუხე ღიმილით, მაგრამ ჭამის ძალა არ მქონდა. „მე გაჭმევთ. მეორესაც ხომ არ შეძლებთ?“ – გამახსენდა, რომ ჩემი და ჩატის გათვლებით, ერთი პუდინგის ენერგია საკმარისი არ არის. მეორეც! წვენიც ორი მჭირდება – სადღაც 530 კალორიამდე უნდა ავიდე, რომ მოძრაობა შევძლო, თან გული არ ამერიოს.

„თქვენ საიდან ხართ?“ – ვკითხე. „ფილიპინელი ვარ“. „მართლა? მგონია, ყველა ფილიპინელი მიყვარს ერთი მამაცი ქალის გამო, „როგორ დავამარცხოთ დიქტატორი“ რომ დაწერა“. ვინ არის ავტორი? 30 წამი დამჭირდა და გავიხსენე. ისე გამეხარდა: „რესა, მარია რესა!“ „არ ვიცნობ, მაგრამ დავინტერესდები. ახლა კი თქვენი პირველი ტესტის – სიარულის დროა. მეორე იმპლანტის მთავარი რისკი თავბრუსხვევაა. ამაზე ყველამ გაგაფრთხილათ. მე ახლა თქვენ გვერდით ვარ, მაგრამ თქვენი პასუხისმგებლობაა, მშვიდად და უსაფრთხოდ მართოთ გადაადგილების პროცესი ახლაც და მომავალშიც“.

როდესაც კოხლეარული იმპლანტის ოპერაციას იკეთებ, სამედიცინო პერსონალი მართლაც ხაზგასმით გაფრთხილებს: ემზადე ძლიერი თავბრუსხვევისთვის, გულისრევისთვის, წონასწორობის დაკარგვისა და რამდენიმედღიანი სრული უღონობისთვის. თუმცა, 2026 წლის 17 სექტემბერს, ოპერაციიდან რამდენიმე საათში, ჩემმა ფილიპინელმა ექთანმა კორიდორში რომ გამიყვანა, გაოგნებული დარჩა. თავბრუსხვევა თითქმის არ მქონია, მხნედ და მყარად დავდიოდი. მე კი მეგონა, ჩემ გვერდით მარია რესა იდგა, მასწავლიდა, როგორ დავამარცხო დიქტატორი, და უკვირდა, როგორ არ ვეცემოდი.

  • სხეულის გაძლიერების ალგორითმი – ხუთი შესაძლებლობა მათთვის, ვინც ჩემნაირ გზას გაივლის

ეს პირველი წარმატებული ტესტი უბრალო „იღბალი“ არ ყოფილა. ეს იყო თვეების განმავლობაში შეგნებულად აგებული, სხეულისა და გონების მომზადების შედეგი – ვიცი, ბოლომდე ვერასოდეს დავადგენ, რომელმა ნაბიჯმა რამდენად შეუწყო ხელი საბოლოო შედეგს. ამის მიუხედავად, თუ ვინმე ჩემნაირ გამოწვევებს ებრძვის, მინდა იცოდეს, რა ვცადე მე.

ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით შევისწავლე სმენადაქვეითებული ადამიანის ყველა შესაძლო გამოწვევა და ადამიანის ბიოლოგიური რესურსების ალგორითმები. ChatGPT, Gemini და Claude, Google-თან ერთად, გახდა ჩემი მთავარი ინსტრუმენტი – მათში დავამუშავე ჯანსაღი კვება, ოპერაციამდელი და ოპერაციის შემდგომი პროტოკოლები, მენტალური მზადება, კოორდინაციისა და ვესტიბულური კომპენსაციის ვარჯიშები. ვიპოვე უახლესი კვლევები, პაციენტთა პროფილები, გამოცდილებები სოციალურ ქსელებში.

თავად მზადება 2024 წლის 10 დეკემბრიდან დავიწყე, როცა საბოლოოდ დადასტურდა სმენის პროგრესირებადი რეგრესი. ორი ოპერაციის ფონზე, წარმატების ნაცვლად, უკუსვლა დაიწყო. შოკისა და იმედგაცრუების ტალღის ჩაცხრომის შემდეგ, ძალა მოვიკრიბე და ხუთი მიმართულება გამოვკვეთე, რომლებზეც ერთდროულად ვმუშაობდი:

  1. შინაგანი რესურსების მართვა – კულტურული თერაპია და სტოიციზმი აქტიური საჯარო და უფლებადამცველის საქმიანობის გამო არაერთ ტოქსიკურ ამბავში გავიარე – ვხუმრობდი, ზურგში დანა რომ აღარ მხვდება, რკინის ნაკლებობა დამეწყო. ისე მოხდა, რომ ხელახლა მომიწია გააზრება, რატომ და რა მინდა მესმოდეს. წინასაოპერაციო მზადებაში არაერთი დანაკარგი შემხვდა, თუმცა საბოლოოდ სტოიციზმსა და მარკუს ავრელიუსს დავუბრუნდი – ვისწავლე ფოკუსირება მხოლოდ იმაზე, რაც ჩემს კონტროლქვეშ იყო. მეცნიერება ადასტურებს, რომ სასიამოვნო აქტივობები ააქტიურებს დოფამინს და ამცირებს სტრესის ჰორმონებს – ოპერა, ნიუ-იორკის შოუები და მუზეუმებში ხეტიალი, მჯეროდა, სწორედ ასე თრგუნავდა ჩემს ნეირონულ სტრესს.

თუ ამ გზას გაივლით: მოძებნეთ ის, რაც თქვენს ტვინს ასაზრდოებს, უბრალოდ ამოისუნთქეთ

  1. დისციპლინირებული კვება და უჯრედული მეტაბოლიზმი 2025 წლის მაისიდან ხორცისა და თევზის მიღება შევწყვიტე. ჩემი კახური წარსულის გამო, მწვადთან განშორება ადვილი არ იყო, მაგრამ ბოლოს ჯანმრთელობის სასარგებლოდ დასრულდა. 500 დღის განმავლობაში, მინიმუმ 1500 კალორიის შენარჩუნებით, სრულად გარდავქმენი გემოვნება. მცენარეული, ანტიოქსიდანტებით მდიდარი რაციონი მეცნიერულად უკავშირდება სისტემური ანთების შემცირებას – და მჯეროდა, რომ ეს ხელს უწყობდა ორგანიზმის საერთო მზაობას.

თუ ამ გზას გაივლით: ცვლილებას უკიდურესობა არ სჭირდება – საკმარისია სწორი მიმართულება.

  1. ვესტიბულური აპარატის ვარჯიში წყალში წონასწორობის დაცვა მთავარი გამოწვევა გახდა. ზაფხულის 3 თვის განმავლობაში, დილის 6 საათიდან, ყოველდღიურად 2 საათს ვუთმობდი წყალში ვარჯიშს – ეს არის ვესტიბულური რეაბილიტაციის აღიარებული ფორმა: ჰიდროსტატიკური წნევა და უწონადობა ასტიმულირებს და საშუალებას გაძლევს, ისწავლო წონასწორობის კომპენსაცია, დაცემის შიშის გარეშე. მჯეროდა, რომ სწორედ ამან შეამსუბუქა მეორე ოპერაციის შემდგომი ვესტიბულური შოკი – თუმცა ეს ცალკე, ინდივიდუალურად გაზომვადი არ არის.

თუ ამ გზას გაივლით: წყალი გასწავლით ხელახლა, როგორ ენდოთ საკუთარ სხეულს.

  1. გამძლეობა და სისხლის მიმოქცევა ვარჯიშისა და ცურვის პარალელურად, ყოველდღიურმა 19 000-22000 ნაბიჯმა ორგანიზმს კარგი რეზერვი მისცა. რეგულარული აერობული აქტივობა ცნობილია, რომ აუმჯობესებს პოსტოპერაციულ აღდგენას. მე დავიჯერე, რომ ყველა გადადგმული ნაბიჯი დამეხმარა, მხნედ დამედგა ფეხი მიწაზე ოპერაციის შემდეგ.

თუ ამ გზას გაივლით: იცოდეთ, არ არსებობს იდეალური ციფრი. მთავარია, თანმიმდევრობა.

  1. მომავლის პოზიტიური მოტივაცია ჩემთვის ცხოვრება გემოა. გემო და გემოვნება. სასაცილოდ ჟღერს, მაგრამ ოპერაციამდე საკუთარ თავთან უამრავი პირობა დავდე – ახალი მუზეუმი, ახალი ყავის ბარი, გამოფენა თუ პროექტი. ამ გეგმით საკუთარ თავს ვაძლევდი მკაფიო სიგნალს: წინ მხოლოდ აღდგენა და გამარჯვება ელოდა.

თუ ამ გზას გაივლით: დაუდეთ საკუთარ თავს პატარა-პატარა პირობა – უბრალოდ, წარმოიდგინეთ კონკრეტული სასიამოვნო რამ, რაც წინ გელოდებათ.

  • 10:59 საათი – გამარჯვების ტესტი

„გაოცებული ვარ თქვენი გამძლეობით“, – გამიმეორა ჩემმა ფილიპინელმა ექთანმა, როცა სკამზე დამსვა. „ახლა კი მომზადების და სახლში წასვლის დროა. დაგეხმაროთ თუ მეგობარს დავუძახოთ?“ „თავად შევძლებ“. „წარმოუდგენელია, რომ შეძლებთ“. თუ ორ წუთს მომცემთ, ორივე დავრწმუნდებით… მეორე ტესტიც ჩავაბარე. წარმატების მიზეზი მხოლოდ მე ვიცოდი.

  • 11:06 საათი – ავტოსადგომი

როცა ავტოსადგომთან დაბალ აგურის კედელზე ჩამოვჯექი, იმ წუთში მართლა გავიაზრე, რომ შემდეგ ეტაპსაც გავუმკლავდი. მაგრამ „თავში არ უნდა ამვარდნოდა“ და კიდევ უფრო ფრთხილად უნდა მევლო. იმ მომენტში ძლივს დავიჯერე, რომ მესამე სართულიდან ლიფტით მეგობართან ერთად ჩამოვედი და ახლა მანქანაში ჩავჯდები.

რამდენიმე სამახსოვრო ფოტოს შემდეგ, მანქანის სალონში ვუყურებდი ჩემს თავს. რამდენადაც გული მწყდებოდა, რომ Whole Foods-ის ყავა არ მქონდა, იმდენად მიხაროდა, რომ სიზმარიც კი მახსოვს.

  • 12:06 საათიდან – 23:56 საათამდე

შუადღისას უკვე საკუთარ საწოლში ვიყავი. თეთრი პლასტმასის დამცავით, ყვითელი სმაილი რომ მიაკრეს, ვენაზე პატარა ნაჩხვლეტით და ძილის აუტანელი სურვილით. საწოლის თავთან მომარაგებული წყალი, ბანანები და წამლებია. ყველა პროდუქტი, ოდენობა და შემადგენლობა საჭიროებების მიხედვით მაქვს გადამოწმებული მინიმუმ ორ ჩატთან. მთელი ეს გარემო კი სრულიად საკმარისია ბედნიერებისთვის.

17 სექტემბერი იმდენად სწრაფად გავიდა, იმდენ ძილსა და გაღვიძებაში, რომ ყველა ჯერზე მარცხენა მხარეს პლასტმასის თეთრ დამცავს ვეხებოდი. ხელახლა დარწმუნება მჭირდებოდა, რომ ნამდვილად ჩაიარა ოპერაციამ.

საღამოსკენ ძლიერმა ტკივილმა გამაღვიძა. მივხვდი, რომ საწოლში ვზივარ და ოთხ ბალიშზე მძინავს. თავთან წყალი, ბანანები და წამლებია ხელუხლებელი. გამაყუჩებელი მჭირდება. ეს ცისფერი აბი რაღაცნაირად გადადის და ერევა სხეულს ნისლად, სითბოდ, შემსუბუქებად.

პირველ სიზმარს ვხედავ – მწვანე ტყავის ბოტასებსა და ჯინსებზე ვცნობ, მზია ამაღლობელია. რაღაცნაირი ჭარხლისფერი და ლურჯი კუბიკებიანი ზედა აცვია, აეროპორტში ვხვდები. ამბობს, რეაბილიტაციისთვის ჩამოვედიო. ვეხუმრები: ვადამდე გამოშვება ჰქვია ამას თუ უდროოდ, თუ დროულად? რეაბილიტაციის მეტი რა ვიცი და ცოდნას გაგიზიარებ-მეთქი, ვპირდები. მეღვიძება და ჭარხლისფერ და ლურჯ წიგნებს ვხედავ ტუმბოზე.

შემდეგ სიზმარში ჩემ სახლში ვარ აივანზე, ბათუმში. ზღვიდან ნიავი უბერავს. უცებ სანაპიროსკენ მივრბივარ – როგორც ჭეშმარიტი ბათუმელი სექტემბრის მზიან დღეს, მთელი დღით შეზლონგზე ვწვები. მზის, ზღვისა და ქვების სუნს ვგრძნობ. ჩემი სახლის სუნს. ჰაერი მთელ სხეულზე მოძრაობს და მთელ სხეულშია. თვალს რომ ვახელ, ჭერზე დაკიდებულ ამერიკულ ფენს ვხედავ.

მესამე სიზმარში მაკდონალდსში ვართ მე და ჩემი ძმიშვილები. ის თეთრი ზედები აცვიათ, გუშინ სკოლაში მისვლის სურათში, ფეისბუქიდან რომ ჩამოვტვირთე. მათ ლოყებსა და კისრებში ჩემსავე სურნელს ვგრძნობ. თითქოს მათ თვალებში დანახულ ჩემს თავს ხელახლა ვიყვარებ… მინდა მართლა ისეთი ვიყო, მათ რომ ვგონივარ, და მეღვიძება ჩემს ხელებს შორის, წეღან ბარიერად რომ დავიმაგრე თავის დასაფიქსირებლად.

ადგომის ძალა მაქვს.

  • 23:53 საათი

გავიმარჯვე! ვუთხარი ჩემ თავს 17 სექტემბერს, საღამოს 23:53 წუთზე, ტუმბოზე დამაგრებულ სარკეში, როცა მეორე კოხლეარული იმპლანტის ოპერაცია ნამდვილად გადავიტანე. პირველი აპარატიც არ გამიაქტიურებია – დასვენება მჭირდებოდა და მეგონა, ვერაფერს გავიგონებდი. მეგონა, იმპლანტის აქტივაციამდე საერთოდ, საერთოდ ვერაფერს გავიგონებდი.

მოულოდნელად კი ვიგრძენი სხეულის შიგნიდან ამოხეთქილი ბგერების ტალღა, როგორ დაეტაკა ნესტოებს. დაეტაკა და გაარღვია აქამდე დაფარული გზა. შეაღწია ისე, როგორც ჰაერი შედის ჩვენ ფილტვებში – გვავსებს და გვაცოცხლებს. მე ჩემი ხმა ჩემი საკუთარი სახის ძვლებით მესმოდა. სულ რომ არაფერი გვესმოდეს, საკუთარი თავის მაინც გვესმის. 

გავიგონე! ნამდვილად გავიგონე სიტყვა – გავიმარჯვე.

მესმოდა ზუსტად ისე, ახლა თქვენ ცხვირზე ხელს რომ მოიჭერთ და გესმით. თანაც ეს არ იყო გონებაში დაბადებული სიტყვა, ეს იყო სხეულში არსებული განცდები. გულიდან ამოსულიო, რომ იტყვიან. თითქოს ამ ნაკადს ტვინამდე უნდა მიეღწია და დაერწმუნებინა – ასეთი გრძელი და მძიმე გზის მიუხედავად, მთელი სხეული იძახდა: მე გავიმარჯვე და შენ გესმისო.

მეგონა, მომეჩვენა. გავიმეორე ათჯერ, ასჯერ, უთვალავჯერ. და უფრო მეტიც – როცა გავჩუმდი, მესმოდა ის ხმები, რომელმაც ძალა მომცა ამ გზაზე მევლო. მესმოდა ის სიტყვებიც, წინ რომ მელოდება. მესმოდა ის გამარჯვებები, სხვა სმენადაქვეითებულებს რომ დახვდებათ ამ მძიმე გზაზე. მესმოდა ცივილიზაციის, ხვალ და ზეგ უკეთეს სმენის აპარატებს, მედიკამენტებსა და სამედიცინო სერვისებს რომ შექმნის ტკივილების დასამარცხებლად.

უბრალოდ, მომავლის მესმოდა!

  • საჭირეობისამებრ:

თქვენი ცხოვრების ყველაზე რთულ დღეებში – თუ მიწაზე დანარცხების ტკივილისგან ძვლები გემსხვრევათ, თუ დაიღლებით და ძალა სულ გამოგეცლებათ, თუნდაც მართლაც არაფერი გესმოდეთ – ღრმად ჩაისუნთქეთ, შემდეგ ცხვირზე ხელი ოდნავ მოიჭირეთ და ერთადერთი სიტყვა უთხარით საკუთარ თავს: გავიმარჯვე-ბ!

შედეგი გარდაუვალია.

Posted byეთერ თურაძე25.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ნათია კაპანაძე, შშმ პირები

სასულიერო კლუბები აჭარის 13 საჯარო სკოლაშიც გახსნეს

2026 სასწავლო წელს, აჭარის 13 საჯარო სკოლაში სასულიერო კლუბები გაიხსნა, სადაც ე.წ „ღირებულებით გაკვეთილებს“ ჩაუტარებენ მოსწავლეებს.

აჭარის განათლების სამინისტროს ინფორმაციით, ამ ეტაპზე 8 სასულიერო კლუბია გახსნილი ბათუმის საჯარო სკოლაში, 2 – ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში და 3 კლუბი, ქობულეთის საჯარო სკოლებში.

„სასწავლო წლის განმავლობაში იგეგმება აღნიშნული კლუბების რაოდენობის გაზრდა“-გვწერენ განათლების სამინისტროდან.

სასულიერო კლუბები სახელწიფო ბიუჯეტიდან ფინანსდება. კერძოდ, სახელმწიფო აფინანსებს სასულიერო პირის ხელფასს, – 650 ლარის ოდენობით თვეში, რომელიც ამ კლუბშია დასაქმებული.

საქართველოს განათლების სამინისტროს ინფორმაციით, საქართველოს მასშტაბით სასულიერო კლუბები 141 საჯარო სკოლაშია გახსნილი, [სულ 175 კლუბი იყო ივლისის მონაცემებით] თუმცა, ამ რიცხვში შედის თუ არა აჭარაში გახსნილი სკოლები, დაზუსტებული არ არის.

განათლების სამინისტრო 2026 წლის ივლისში წერდა, რომ სასულიერო კლუბებში 4 375 მოსწავლე იყო ჩართული.

კლუბებში დასაქმებული სასულიერო პირების ხელფასებზე თვეში 113 750 ლარზე მეტი დაიხარჯება, რაც წელიწადში მინიმუმ 1 მილიონ ლარზე მეტია.

________________

ამ თემაზე:

„თუ მღვდელი გასწავლის, დანაშაულისკენ აღარ გაიხედავ?“ – მასწავლებელი სკოლებში შექმნილ კლუბებზე

Posted byლელა დუმბაძე25.09.2026Posted inგანათლება, მთავარი, სიახლეებიTags: სასულიერო პირები, საჯარო სკოლები

პროკურატურა: მოქალაქეებს მისაღებ ფასად სახლების აშენებას დაჰპირდნენ და 365 ათასი ლარი თაღლითურად მიითვისეს

პროკურატურამ წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ დიდი ოდენობით თანხის თაღლითურად დაუფლების ფაქტზე ერთ პირს ბრალდება წარუდგინა.

პროკურატურის ცნობით, გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებული, დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრთან ერთად, მოქალაქეებს თითქოსდა მისაღებ ფასად საცხოვრებელი სახლების და კოტეჯების აშენებას და საჭირო ნებართვების და მშენებლობასთან დაკავშირებული სხვა მომსახურების გაწევას დაჰპირდა და დაზარალებულებთან ე.წ. მოჩვენებითი გარიგებები გააფორმა.

„აღნიშნული მოტივით ბრალდებული სხვა პირთან ერთად, მოტყუებით დაეუფლა დაზარალებულების კუთვნილ 365 273 ლარს“ – წერს პროკურატურა.

ბრალდებული მოსამართლის განჩინების საფუძველზე დააკავეს.

მას ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,ა” და მე-3 ნაწილის ,,ბ“ ქვეპუნქტებით (თაღლითობა, ჩადენილი წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ, დიდი ოდენობით) წარედგინა, რაც სასჯელის სახედ და ზომად 9 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

პროკურატურისვე ცნობით, ამავე სისხლის სამართლის საქმეზე ჯგუფის მეორე წევრს აღკვეთის ღონისძიების სახით შეფარდებული აქვს პატიმრობა.

Posted byნანა კვაჭაძე25.09.202625.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: პროკურატურა

დრონების თავდასხმის შედეგად რუსეთში ნავთობის კიდევ ერთი ქარხანა გაჩერდა

რუსეთში, როსტოვის რეგიონში, ნოვოშახტინსკის ნავთობგადამამუშავებელმა ქარხანამ დრონებით განხორციელებული თავდასხმის შემდეგ, დროებით შეაჩერა მუშაობა.

მედიის ცნობით, ნოვოშახტინსკის ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა წელიწადში დაახლოებით 5 მილიონ ტონა ნავთობს, ანუ დღეში დაახლოებით 100 000 ბარელს ამუშავებს. მისი წარმოების უმეტესი ნაწილი ექსპორტზე გადის.

ასევე, 25 სექტემბრის ღამეს, რუსეთის ქალაქებში: ულიანოვსკსა და პერმში აფეთქებები გაისმა. დრონები თავს დაესხნენ როგორც ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებს.

__________

ფოტოზე: აფეთქება პერმში, 25 სექტემბერი. წყარო: telegram

Posted byნანა კვაჭაძე25.09.202625.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: რუსეთ-უკრაინის ომი

როგორი ამინდი იქნება შაბათ-კვირას ბათუმში

გარემოს ეროვნული სააგენტოს აჭარის რეგიონული ჰიდრომეტეოროლოგიური ობსერვატორიის ინფორმაციით, 25 სექტემბრის 21 საათიდან 26 სექტემბრის 21 საათამდე აჭარაში მოსალოდნელია ცვალებადი მოღრუბლულობა, უმეტესად უნალექოდ.

იქროლებს ცვალებადი მიმართულების ქარი 10-15 მეტრი წამში.

ჰაერის ტემპერატურა სანაპირო ზოლსა და მთიან მუნიციპალიტეტებში:

  • დღისით: 21 – 26 გრადუსი სითბო
    ღამით: 13 – 18 გრადუსი სითბო

მაღალმთიან ზონაში:

  • დღისით: 12 – 17 გრადუსი სითბო
    ღამით: 5 – 10 გრადუსი სითბო

ზღვის ღელვა 2-3 ბალი იქნება. ზღვის წყლის ტემპერატურა +23 გრადუსია.

სინოპტიკოსების ცნობით, 27 სექტემბერს დღის ბოლოს და შემდეგი ორი დღე აჭარაში მოსალოდნელია უმეტესად წვიმა. 

________________

ფოტო „ბათუმელების“ არქივიდან

Posted byნანა კვაჭაძე25.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ამინდის პროგნოზი აჭარაში, ამინდის პროგნოზი ბათუმში

გურიაში პოლიციამ სამი პირი დააკავა, უცხოეთში მყოფ ე.წ. კანონიერ ქურდს, „წრიპას“, ბრალი დაუსწრებლად წარედგინება

გურიაში დამამძიმებელ გარემოებებში განზრახ მკვლელობის ჯგუფურად მომზადებისა და „ქურდული სამყაროს“ წევრობის  ბრალდებით სამი პირი დააკავეს, ხოლო საზღვარგარეთ მყოფ ე.წ. კანონიერ ქურდს ბრალი დაუსწრებლად წარედგინება.

შს სამინისტროს ცნობით, გამოძიების ვერსია ასეთია:

„ორმა ბრალდებულმა წარსულში არსებული პირადი კონფლიქტისა და შურისძიების მოტივით, ერთ-ერთი პირის მკვლელობა დაგეგმა. დანაშაულებრივი განზრახვის სისრულეში მოყვანის მიზნით, დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრები საზღვარგარეთ მყოფ „კანონიერ ქურდს“ ალექსანდრე ქურასბედიანს მეტსახელად „წრიპას“ დაუკავშირდნენ და მკვლელობის დეტალები, მათ შორის დრო და ადგილი განსაზღვრეს.

უშუალოდ მკვლელობის შესასრულებლად კი თბილისიდან გურიის რეგიონში ჩამოიყვანეს პირი, რომელსაც დაკავების შემთხვევაში მატერიალურ უზრუნველყოფასა და პენიტენციურ დაწესებულებაში მფარველობას დაჰპირდნენ.

ოპერატიული ღონისძიებებითა და საგამოძიებო მოქმედებებით, ასევე, დასტურდება, რომ ბრალდებულებმა შეიძინეს ცეცხლსასროლი იარაღები და ასაფეთქებელი მოწყობილობა, შეისწავლეს მსხვერპლის გადაადგილების მარშრუტი, შეარჩიეს ჩასაფრებისა და თავდასხმისთვის ხელსაყრელი ადგილი და წინასწარ შეიმუშავეს დანაშაულის დაფარვის გეგმა.

სამართალდამცველებმა, ჩატარებული ოპერატიული ღონისძიებებისა და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრები დანაშაულის სისრულეში მოყვანამდე დააკავეს“ – წერს უწყება.

მოსამართლის განჩინების საფუძველზე ბრალდებულის სახით დაკავებულია სამი პირი, ხოლო საზღვარგარეთ მყოფ ე.წ. კანონიერ ქურდს ბრალი დაუსწრებლად წარედგინება.

შსს აცხადებს, რომ ბრალდებულების პირადი და საცხოვრებელი სახლების ჩხრეკის შედეგად, ნივთმტკიცებად ამოიღეს კომპიუტერული ტექნიკა და მობილური ტელეფონები, რომელთა საშუალებითაც ისინი ერთმანეთს და საზღვარგარეთ მყოფ „კანონიერ ქურდს“ უკავშირდებოდნენ და ასევე, ამოღებულია ცეცხლსასროლი იარაღი და საბრძოლო მასალა.

გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 18-109-ე მუხლის „ი“ ქვეპუნქტით, 223-ე პრიმა მუხლის პირველი ნაწილით  და 236-ე მუხლით მიმდინარეობს, რაც 20 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

____________

ფოტო „ბათუმელების“ არქივიდან

Posted byნანა კვაჭაძე25.09.202625.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ქურდული სამყარო, შსს

„დარიალის“ გამშვები პუნქტიდან განხორციელდა ევაკუაცია -შსს

შს სამინისტროს მიერ გავრცელებული განცხადების მიხედვით, დარიალიდან განხორციელდა, როგორც მოქალაქეების, ისე მებაჟეებისა და პოლიციელების ევაკუაცია:

შსს-ს მიერ გავრცელებული განცხადების თანახმად, „დევდორაკში დამონტაჟებული ადრეული გაფრთხილების სისტემიდან, რომელიც კალაპოტში დინების მინიმალური აწევის შემთხვევაში ცვლილებას აფიქსირებს, შემოვიდა სასიგნალო შეტყობინება.

შემოსული ინფორმაციის საფუძველზე, პროტოკოლის შესაბამისად, სასაზღვრო გამშვები პუნქტი „დარიალიდან“ ადგილზე მყოფი მოქალაქეების, ასევე, გამშვებ პუნქტზე დასაქმებული საპატრულო პოლიციის, საბაჟო სამსახურის, სასაზღვრო პოლიციის და კერძო კომპანიის თანამშრომლების უსაფრთხო ადგილზე ევაკუაცია განხორციელდა.

ამავდროულად პრევენციის მიზნით, სოფელ გველეთთან ყველა სახის ავტოსატრანსპორტო საშუალებისთვის ორივე მიმართულებით მოძრაობა შეზღუდულია“.

Posted byეთერ თურაძე25.09.202625.09.2026Posted inსიახლეებიTags: ეკოლოგია, რუსეთი-საქართველო

ახალი მონაცემები რუსეთის და უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ომში – 25 სექტემბერი

უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 25 სექტემბრამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:

  • ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 1 525 570 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 590. ამ მონაცემებში შედის როგორც დაღუპულები, ასევე დაჭრილები]
  • ტანკი – 12 369 ერთეული [+2]
  • ჯავშანტექნიკა – 25 415 ერთეული [+13]
  • საარტილერიო სისტემა – 50 275 ერთეული [+35]
  • MLRS – 2 157 ერთეული [+3]
  • საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 669 ერთეული [+0]
  • თვითმფრინავი – 443 ერთეული [+0]
  • ვერტმფრენი – 356 ერთეული [+0]
  • უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 532 575 ერთეული [+1 223]
  • სახმელეთო რობოტიზებული კომპლექსი – 2 736 ერთეული [+9]
  • გემი/ნავი – 35 ერთეული [+0]
  • წყალქვეშა ნავი – 2 ერთეული [+0]
  • მანქანები და საწვავის ავზები – 153 152 ერთეული [+370]
  • სპეცტექნიკა – 4 741 ერთეული [+1]
  • ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 5 118 ერთეული [+7]

უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.

უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე სტატისტიკური ინფორმაცია 2026 წლის 25 თებერვლის შემდეგ აღარ განუახლებია რუსეთს.

რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ ტელეგრამ არხზე ბოლოს გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 25 თებერვლამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:

  • 670 თვითმფრინავი
  • 283 ვერტმფრენი
  • 117 299 უპილოტო საფრენი აპარატი
  • 651 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
  • 27 873 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
  • 1 674 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
  • 33 474 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
  • 55 252 სპეციალური სამხედრო მანქანა

ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.

ამასთან, აღნიშნულ მონაცემებთან ერთად რუსეთის თავდაცვა, უკრაინის და რუსეთის არმიის ცოცხალი ძალის საერთო დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს. უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ მონაცემებს არ აქვეყნებს არც უკრაინა.

—

რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.

ამავე თემაზე:

რუბიო პროგნოზირებს, თუ როგორ დასრულდება ომი უკრაინაში

 

 

მთავარი ფოტო: უკრაინის გენშტაბი/facebook
Posted byთედო ჯორბენაძე25.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: რუსეთ-უკრაინის ომი

„სულ იმის ჯავრი მაქვს, აფხაზეთი და სამაჩაბლო არ გააჩუქონ“ – რეპორტაჟი აფხაზეთის ქუჩიდან

– სად მივდივართ?

– აფხაზეთის ქუჩაზე.

– ვისთან?

– აფხაზეთიდან დევნილებთან.

– რაზე უნდა ვესაუბროთ?

– აფხაზეთზე, დევნილობაზე … იმაზე, რაც აწუხებთ.

– წავედით.

„და მაინც, რაზე უნდა ვესაუბროთ?” – ვფიქრობ გზაში – “დარჩა რამე, რაც დევნილობის 33 წლის მანძილზე არ უთქვამს ამ ხალხს? და რაზეც ისაუბრეს, ის მოვისმინეთ? გავიგეთ? ან გაგება კმარა? დარდს შემსუბუქება, პრობლემას მოგვარება, დაკარგულს დაბრუნება არ უნდა? ცხადია, იმ შემთხვევაში, თუ დაბრუნება შესაძლებელია: განვლილ წლებს ვერ დავაბრუნებთ, ვერც ომში მოკლულ ადამიანებს. თუმცა, ვინც ომს გადაურჩა ისინი ჩვენს გვერდით ცხოვრობენ და თუ აქვთ სათქმელი, მინიმუმ, უნდა მოვუსმინოთ”.

ამ ფიქრებით მივედით „ბენზეში“, ბათუმის ცენტრიდან 15 წუთის სავალზე, დევნილთა დასახლებაში. თითქმის 14 წელია აქ აფხაზეთიდან დევნილი ოჯახები ცხოვრობენ.

ეჭვნარევი ფიქრი – „თუ აქვთ სათქმელი” მაშინვე გამიქრა, როგორც კი მივედით. შეთანხმებული 5-6 ვეტერანის ნაცვლად ადგილზე 20-მდე ადამიანი დაგვხვდა. კორპუსის ეზოში, ტირიფისა და თუთის ხეებს შორის, ძელსკამებზე სხედან.

სათქმელი ყველას აქვს. წუხილიც. მოლოდინებიც. ზოგი თავის აზრს აქტიურად აზიარებს; ზოგი მხოლოდ რეპლიკებს ისვრის; ზოგი შორიახლოს დგას, საუბარში არ ერთვება, მაგრამ მიმიკებზე ეტყობა არა მხოლოდ ის, რომ ყურადღებით უსმენს საუბარს, არამედ ისიც, ვის ეთანხმება და ვის არა.

საუბარი ფრთხილად იწყება. ყველა არჩევს სიტყვებს და სათქმელს წინასწარ ზომავს. ჩემ მცდელობას, რომ ღიად და გულწრფელად ვისაუბროთ, იუმორით ბანზე აგდებენ:

„აბა სიმართლე რომ ვთქვათ აქ, სულ ყველას დაგვიჭერენ” – ამბობს ერთ-ერთი და ყველა იცინის.

თუმცა, როცა ამდენი ვეტერანი ერთადაა შეკრებილი, მოზომილად, ემოციებისა და აღელვების გარეშე საუბარი რთულია.

აღელვებისთვის პერიოდულად ბოდიშს იხდიან, რთულ ცხოვრებას, ომს, ტყვეობას, უსახლკარობას, იმედგაცრუებას და დაუფასებლობის შეგრძნებას იმიზეზებენ. ეს გამოცდილება ყველასთვის საერთოა, ამიტომ კამათისა და ზოგიერთ საკითხზე მწვავე დაპირისპირების მიუხედავად, ერთმანეთის კარგად ესმით.

შეხვედრა აფხაზეთიდან დევნილებთან, თამარის დასახლებაში

საუბარი იმ იმედისა და მოლოდინების განხილვით დავიწყეთ, რომლითაც ეს ადამიანები აგერ უკვე 33 წელია ცხოვრობენ – აფხაზეთში დაბრუნების პერსპექტივა.

დისკუსია მალევე ქვეყნის უახლესი ისტორიის სწავლების მნიშვნელობას შეეხო, შემდეგ კი სოციალური პრობლემების განხილვას.

  •  „მთავრობა უნდა ლაპარაკობდეს აფხაზეთზე“… „ას ლარს გვაძლევენ ვეტერანებს, მათხოვარივით“ 

„ჩვენი დაბრუნების პერსპექტივა არის დამოკიდებული მთავრობაზე. მთავრობა არ ეწევა არანაირ პროპაგანდას. არც ტელევიზიაში, არც წიგნებში … თუ არსებობს აფხაზეთი, ამბობს ვინმე?! არ ამბობენ. აგიტაცია არ არის, არაფერი არ არის”, – ამბობს ვაგული დოლბაძე – „ტელევიზიაში უნდა გადიოდეს სიუჟეტები, მთავრობამ, ხალხმა, ვეტერანებმა და ყველამ უნდა ილაპარაკოს, ახალგაზრდა თაობას უნდა ვასწავლოთ, რა არის აფხაზეთი, ვინ ცხოვრობდა, ახლა ვინ ცხოვრობს, როგორ ვიყავით, როგორ ვცხოვრობდით … ჰკითხე აბა მე-10 კლასელს, თუ იცის რამე. აფხაზეთში სკოლიდანვე ასწავლიან, რომ ქართველები მტრებია, აქ რატომ არ ასწავლიან რამეს?”

„ახალი ისტორიის წიგნში შეიტანა ვინმემ ის ფაქტები, რაც გადაიტანა 1992 წელს ხალხმა?” – გაბრაზებით სვამს რიტორიკულ კითხვას ირაკლი ტყებუჩავა.

ისტორიის სწავლება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი საკითხი აღმოჩნდა თამაზ გელენიძისთვისაც.

„ქართულის, ან ისტორიის წიგნი აიღეთ, არავინ არ ამბობს იმას, აფხაზეთის ომში რა იყო და რა არა. ისევ იმ აფხაზეთის ომის მეომრები, ვინც ვიყავით, გამოდიან, ვხედავ ტელევიზორში რაღაცას რომ ამბობენ დღესასწაულებზე. სხვა დროს არავინ არაფერს ამბობს.

საქართველოს ვეტერანთა დეპარტამენტია, არის ბატონი გენერალი კობა კობალაძე, იმან არ იცის რა ხდებოდა აფხაზეთში? იქ რომ არიან, ის ხალხი უნდა გამოვიდეს, მაგრამ ისინი ვერ გამოვლენ, იმიტომ, რომ ამ მთავრობას ემხრობიან, მათ უკრავენ ტაშს. მე არავის არ ვუკრავ ტაშს – არც ეს მთავრობა მინდა, არც ვინც იყო და ვინც მოვა, ისიც არ მინდა” – ამბობს ის.

„აბა, რა გინდა?” – აწყვეტინებს მეზობელი.

„მთავრობა რომელია ჩემთვის კაი?! არც ერთი. 100 ლარს მაძლევენ მე, მათხოვარივით. წადი ამერიკაში ან სადმე, ნახეთ ვეტერანებს რა პატივს სცემენ. ჩვენ ჯერ 22 ლარი გვქონდა, ახლა 100 ლარი – სამათხოვრო”, – ამბობს თამაზი და საუბარი ისევ იცვლის მიმართულებას.

  • „როგორც დევნილს, გაძლევენ 45 ლარს. რა უნდა ელაპარაკო ამ მთავრობას?!”

„ისე, 22 ლარი არის ვეტერანის ფული. 100 ლარი იცი ვის აქვს? – ვინც პენსიაზე გავიდა, მაგას მისცენ. თუ შშმ პირია ვეტერანი, 100 ლარს კი არა, 22 ლარს აძლევენ” – განმარტავს მადონა კოპალიანი – „ასეთი უკუღმა კანონი საიდან მოვიდა? ჩემი ძმა მივიდა და ეუბნება, ვეტერანი ვარო და ჯგუფი მაქვსო [მე-2 ჯგუფის შშმ პირი], პენსიაზე რომ გახვალ, მერე მოგცემთო. 22 ლარი აქვს ახლა. შშმ პირს უფრო არ სჭირდება ის 100 ლარი?“

ვეტერანის პენსია, დევნილების დახმარება, ჯანდაცვის დაფინანსება და სხვა სოციალური თემები ყველაზე მტკივნეული საკითხებია დევნილებისთვის.

ვაგული დოლბაძე

„როგორც დევნილს, თავი რომ ირჩინო, გაძლევენ 45 ლარს. რა უნდა ელაპარაკო ამ მთავრობას?!” – ამბობს მურმან კოპალიანი.

„ეს 45 ლარი ვერაფრით ვერ გაიზარდა. 45 ლარით რა ვიყიდო ახლა – შაქარი, ზეთი, პური, კარტოფილი, ხახვი?” – საუბარში ერთვება ველოდი გოგუა.

„100 ლარს აძლევ ვეტერანს, რომელსაც ხვალ რომ საქმე საქმეზე წავიდეს, ის ვეტერანები, ნახევარზე მეტი, ისევ იარაღს აიღებს ხელში” – ბრაზობს თამაზ გელენიძე.

„შენ რომ გაძლიოს ის ფული, მერე ოქროს ზოდებს ვინ შეინახავს?“ – გამოეპასუხა მას მეორე თამაზი, ჩაკვეტაძე.

„მიხვალ ვეტერანი საავადმყოფოში და იმას უნდა უცადო, როდის დაგაფინანსებენ და როდის არა. იქნებ სული ამოგდის უკვე?!“ – ამჯერად ჯანდაცვის პრობლემებზე წუხს ველოდი გოგუა.

„33 წელი გავიდა და რაღაცნაირად გადავიტანეთ ყველაფერი. ვინც ვერ გადაიტანა, დაიხოცა. ჩვენ, ვინც ვართ, ახლა ყველაზე მეტად ეს გვიჭირს [ჯანმრთელობის დაფინანსება]”, – სინანულით ამბობს მადონა კოპალიანი.

„ჩვენ ბათუმის მერია უფრო მეტ პატივს გვცემს, ვიდრე საქართველოს ვეტერანთა სამსახური: უფასო მგზავრობა გინდა, დაფინანსება გინდა მერიიდან, წამლები გინდა თუ რა გინდა,” – ამბობს თამაზი.

„რაში გვჭირდება აფხაზეთის მთავრობა? არაფერში არ გვჭირდება!” – წამოიძახა საუბარში ახალშემოსწრებულმა კაცმა.

„ტყუილად არიან იქ, ჩვენთვის არ არის არავინ“ – შეაგება თემურ უგრეხელიძემ.

„ტყუილად კი არ არიან – ჭამენ, სვამენ და კისერს ვერ აბრუნებენ აქეთ. ჩვენთან არც მოდიან, არც გვკითხულობენ – გიჭირს, არ გიჭირს, რას შვრები, რა გინდა…

სამსახურს ვეძებ. ოჯახი ხომ უნდა ვარჩინო? შვილები მყავს, შვილიშვილები. რაში მჭირდება მე დათო ფაცაცია [აფხაზეთის იძულებით გადაადგილებულ პირთა მინისტრი] და ან ჯინჭარაძე [გიორგი ჯინჭარაძე, აფხაზეთის მთავრობის თავმჯდომარე]? საერთოდ გასაუქმებელია” – მეზობელს ეთანხმება ველოგი გოგუა.

„არ არის ცხინვალის მთავრობა და არ იყოს არც აფხაზეთის, მუქთახორებია ყველა” – ისევ იმეორებს ახალშემოსწრებული ჭაღარა კაცი.

„შექმნიან შტაბებს, პარტაქტივს მიიყვანენ და მერე პარტაქტივით აქვთ ხმები, რაღაც ციფრებს გვაჩვენებენ” – გამოეხმაურა მეზობელს ხის ძირას, დაბალ სკამზე მჯდომი კაცი, რომელიც აქამდე მხოლოდ უსმენდა დანარჩენებს.

„ყველაფერს თავი გავანებოთ, მაგრამ ეკლესიაზე [აშენებაზე] პირობა დადეს, 12 კაცი იყო მოსული პარტიიდან, შარვალ-კოსტიუმში ჩაცმული, რა გიჭირთო ბიჭებოო, თქვენ გვერდში ვდგავართო და გადაგვაგდეს და იმის მერე გადაგდებული ვართ. ეკლესია გადააგდეს და იმის მერე რა უნდა დავიჯეროთ?! არ გვწამს, არ გვჯერა” – ამბობს ირაკლი ტყებუჩავა.

„ჰო, დაპირება იციან“, „აბუჩად აგდებაა“ – გამოეხმაურნენ მას მეზობლები.

„აფხაზეთის მთავრობას ფუნქცია არ აქვს. ფორმალურად არიან, ხელფასებს იღებენ, პრემიებს და საქმეს საერთოდ არაფერს არ აკეთებენ. რის კულტურის სამინისტრო ჰყავს აფხაზეთის მთავრობას? რომელი ერთი კულტურული ღონისძიება ჩაატარეს ერთი… მანდ უნდა დაინიშნოს ვინ იცი?! ასეთი დასახლებული პუნქტები რომაა და კარგად გათვითცნობიერებული რომაა აქაურ პრობლემებზე, ისეთი ადამიანი უნდა დანიშნონ. ის კი არა, ესტაფეტასავით რომ გადასცემენ თანამდებობებს – „აჰა შენ და აჰა შენ“. აზრზე არ არიან ხალხს რა უჭირს. მე ვიცი რა გაჭირვება აქვს ხალხი, შენ იცი. ჩვენგან აიყვანონ თითო კადრი” – ამბობს ირაკლი.

„შავი ზღვა ამოავსეს, მილიარდები დახარჯეს და 20 ბინა ვერ ააშენეს, რომ ლტოლვილები შეესახლებინათ”, – გაიხსენა მის გვერდით მდგომმა კაცმა აფხაზეთის ქუჩიდან 15-20 წუთის სავალზე მიმდინარე ბათუმის ხელოვნური კუნძულის მშენებლობა.

„ამდენ მილიონიან და ამდენ მილიარდიან ქონებებში რომ იხრჩობიან და ვერ არკვევენ, ვინ ჭამა და ვინ გადაჭამა, ვის პრემიის სახით დაუნიშნეს, ვინ ქორწინების საჩუქრად მიიღო და ამ დეკლარაციებს როგორც უნდა, ისე რომ ავსებენ … ხალხის სიტყვა რომ იქნება გაგონებული, აი, მაშინ ბევრი პრობლემა მოგვარდება”, – აფხაზეთის დევნილთა მინისტრის, დავით ფაცაციას დეკლარაცია გაიხსენა ირაკლი ტყებუჩავამ.

ფაცაცია „ქართულ ოცნების“ თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის დის ქმარია 2019 წლიდან. სწორედ ამ პერიოდში გადმოინაცვლა მან კერძოდან საჯარო სექტორში და ამ ხნის განმავლობაში, უკვე 7 წელია, ყოველ წელს საქორწინო საჩუქრად იღებს ფულს, რომლის ოდენობა წლიდან წლამდე იზრდება. მაგალითად, თუ 2019 წელს, ანუ ქორწინებიდან მალევე მან საქორწინო საჩუქრის სახით 54 ათასი ლარი და 14 500 დოლარი მიიღო, შარშან, 2025 წელს საჩუქრის ღირებულებამ 105 ათასი ლარი და 34 000 დოლარი შეადგინა.

  • „სულ იმის ჯავრი მაქვს, ნეიტრალიტეტი არ იძახონ და აფხაზეთი და სამაჩაბლო არ გააჩუქონ“

სოციალურ პრობლემებსა და ქვეყნის შიდა პოლიტიკიდან საუბარი საგარეო პოლიტიკაზე გადავიდა. აბესალომ კოპალიანმა დიდხანს ისაუბრა რუსეთიდან მომდინარე საფრთხეებზე და შიშებზე, რომელიც ქვეყნის საგარეო პოლიტიკის ცვლილებასთან მიმართებით აქვს.

ის შიშობს, რომ შესაძლოა დღის წესრიგში დადგეს მშვიდობის სანაცვლოდ აფხაზეთსა და სამაჩაბლოზე უარის თქმის იდეა.

თუ სოციალურ პრობლემებზე აქ ყველა ერთად საუბრობდა, ყველას სურდა საკუთარი გამოცდილების გაზიარება, საგარეო პოლიტიკის ცვლილებასა და მის თანმდევ რისკებზე საუბრისას გაჩუმდნენ და გულისყურით უსმენდნენ მეზობელს და პერიოდულად, თავის დაქნევითა და თანხმობის გამომხატველი შორისდებულებით აგულიანებდნენ.

„აფხაზის და ქართველის დამოკიდებულებაზე თუ ვლაპარაკობთ, როგორი იყო საუკუნეების მანძილზე, რუსეთის ფაქტორს ვერ გამორიცხავ. ქართველებს და აფხაზებს შორის რაც კი მოხდა, ეს რუსებისგან არის ყველაფერი. რუსეთს სულ ჰყავდა საქართველოში საყრდენი. ახლა ოფიციალურად ჰყავს.

მე არ გამიკვირდება, ახლა ნეტრალიტეტს რომ იძახიან ვიღაცები, პარტიები, ხვალ ივანიშვილიც გამოვა და იტყვის ნეიტრალიტეტს, ზეგ გამოვა და იტყვის – დავთმოთ აფხაზეთი, დავთმოთ სამაჩაბლო და იქნება მშვიდობა. კი, გვინდა მშვიდობაო, იტყვის ხალხი, ოღონდ არ ვიომოთ და აფხაზეთი და სამაჩაბლო ჩვენი არ იყოსო – ბრიყვი ხალხი ასე იტყვის.

მე ერთი კაცი ვარ, მაგრამ სულ იმის ჯავრი მაქვს, რომ როგორმე ეს მთავრობა მოვიშოროთ, რომ ასეთი რამე არ მოხდეს – ნეიტრალიტეტი არ იძახონ და აფხაზეთი და სამაჩაბლო არ გაასაჩუქრონ”, – დაასრულა სიტყვა აბესალომ კოპალიანმა.

აბესალომ კოპალიანი და ველოდი გოგუა

პრორუსული პარტიების მიერ დღის წესრიგში დაყენებული საქართველოს ნეიტრალიტეტის იდეის განხილვიდან საუბარი „ქართული ოცნების“ დამფუძნებლის, ბიძინა ივანიშვილის ბოდიშის მოხდის იდეაზე გადავიდა. დევნილთა დასახლების ეზოში შეკრებილი ვეტერანები ისევ ახმაურდნენ. მათთვის ამაზე საუბარიც კი კატეგორიულად მიუღებელია.

„ბოდიში რატომ უნდა მოვუხადოთ, მაინც ვერ ვხვდებით“ – ამბობს ლარა უგრეხელიძე. 33 წლის წინ მან ჭუბერის გზა 4 მცირეწლოვან შვილთან ერთად გამოიარა.

„რა დავაშავეთ ჩვენ ისეთი, რომ აფხაზებს და ოსებს ბოდიში მოვუხადოთ?“ – ვერ გაუგია ველოდი გოგუას.

„ბოდიში მოვუხადო, რომ შვილი მომიკლა?“ – მოულოდნელად ყველას ხმა გადაფარა ხის უკან მდგარი მაღალი კაცის კითხვამ.

აფხაზეთის ომში მას 19 წლის შვილი მოუკლეს.

ყველა გაჩუმდა. ყველამ თავი დახარა.

  • „ყველაფერში ურევია რუსეთის ხელი. რუსეთს ვებრძოდი, მე აფხაზებს არ ვებრძოდი“

საუბარი იმასაც შეეხო, თუ რა ურთიერთობა ჰქონდათ ომამდე და როგორც წარმოუდგენიათ აფხაზებთან თანაცხოვრება მომავალში.

„რუსები რომ არა, ვერც გაბედავდნენ ომს აფხაზები” – ამბობს ველოდი გაგუა.

„ყველაფერში ურევია რუსეთის ხელი. გამსახურდია მოკლეს, კოსტავა მოკლეს, ჩამოიყვანეს შევარდნაძე … ეს რუსს აწყობდა.

რუსეთმა საქართველოსთვის შეარჩია ისეთი დრო, როცა ერი იყო გახლეჩილი, რომ არ ეომათ. ვინც ვიომეთ – მე არ ვიცი საქართველოს რამდენი პროცენტი იყო, მაგრამ ცოტა ვიყავით და ვინც ვიომეთ, საქართველოს ღირსება დავიცავით. წავაგეთ ომი, მაგრამ მე მეამაყება, რომ ვებრძოდი რუსეთს. რუსეთს ვებრძოდი, მე აფხაზებს არ ვებრძოდი”, – ამბობს აბესალომ კოპალიანი.

„კონფლიქტი ხელოვნური იყო, აბა ქართველები და აფხაზები ძალიან კარგად ცხოვრობდით, ვმეგობრობდით, ამხანაგები ვიყავით … მაგრამ რუსს უნდოდა შავი ზღვა, კურორტები უნდა… როცა საქართველო გამოეყო საბჭოთა კავშირს, რუსეთს აღარ დარჩა შავი ზღვა. გააკეთა ეს და წაგვართვეს ჩვენ” – საუბარში ერთვება თამაზი.

იმის დასადასტურებლად, რომ ადამიანური გამოცდილებები ეთნიკური კუთვნილებით არ უნდა შეფასდეს, ველოდი გოგუა საკუთარი ტყვეობის ისტორიას ჰყვება.

„ტყვეობაში ვიყავი და თვითონ აფხაზმა მიშველა – არასდროს არ დამავიწყდება. შენი ცოდვა არ მინდაო და იმან გამომიყვანა, გამომაპარა. თორემ იქ იყო ჩემი მოგვარე, იმან ცხვირი დამინგრია, სიკვდილის კარზე მომაყენა. შენო, რა გვარისა ხარო. გოგუა-მეთქი. მეც გოგუა ვარო. გამიხარდა – ჩემი მოგვარეა, გადავრჩი-მეთქი ტყვეობას. რა ნაცია ხარო, ვუთხარი ქართველი ვარ-მეთქი, ქართველი რაფერ ხარ, შენ მეგრელი ხარო. ისიც მითხრა, ჩვენი წარმოშობა, გოგუების, ჩხოროწყუდან არისო. მე ვუთხარი, მე თუ მეგრელი ვარ, აბა შენ რომელი აფხაზი ხარ-მეთქი და ამის გამო სიკვდილის კარს მიმაყენა. როგორ გამლახავდნენ ახლა – ვერ ვდგებოდი, პირს ვერ ვაღებდი კაცი და მიძახოდენ грузинский обезьян [ქართველი მაიმუნი]. მე ახლა მივიდე და მას გადავხვიო ხელი, შენი ჭირიმე-მეთქი ვუთხრა? არ გამოდის ასე”, – ამბობს ის.

„აბა, არ გდომებია დაბრუნება. იყავი მაშინ აგერ” – გამოეხმაურა მას მეზობელი.

„თავის ერს რომ არ ცნობს ადამიანი, ის ყველასთვისაა მტერი. ის აფხაზებისთვისაც არის მტერი და ქართველებისთვისაც” – თავის პოზიციას განმარტავს ველოდი გოგუა.

„ყველაფერს უნდა დაერქვას თავისი სახელი. უნდა იცოდეს დიდმაც, პატარამაც, მეომარმაც და ყველამ, რა იყო ზუსტად. ის ჩვენი მოღალატე თუ იყო, ისიც უნდა იცოდე და ვინც გადაგვიმტერა რუსმა – ისიც”, – ასკვნის მურმან კოპალიანი.

ფოტო: „ბათუმელები“

„უფროსები რომ წავა, მერე ახალგაზრდობა მოვა. მე რომ მაქვს ნანახი, ის რომ არ აქვს ჩვენ შვილებს ნანახი, უფრო შერიგდებიან” – ამბობს თამაზი.

მისმა ნათქვამმა საუბრის მიმართულება კიდევ ერთხელ შეცვალა – ყველა თანხმდება, რომ ერთმანეთთან ურთიერთობა ომის შემდეგ დაბადებულ თაობას უფრო გაუადვილდება, ვიდრე მათ – ვისაც შვილი მოუკლეს, ვინც თავად იბრძოდა ომში, ვინც ტყვეობაში იყო, ვინც საკუთარი თვალით ნახა ომი.

თუმცა, აქ ჩნდება კიდევ ერთი კითხვა:

  • დაბრუნდებიან თუ არა აფხაზეთში მეორე თაობის დევნილები, ისინი, ვინც დევნილ ოჯახებში, თუმცა ენგურს გამოღმა საქართველოში დაიბადნენ?!

სოხუმელი, გაგრელი თუ გულრიფშელი დევნილები ისე მსჯელობენ შვილებისა და შვილიშვილების მომავალზე, თითქოს ენგურის ხიდთან რუსი სამხედროები არ იდგენენ და მათ თავისუფლად შეეძლოთ არჩევა, ბათუმში ურჩევნიათ ცხოვრება, თუ, მაგალითად, ოჩამჩირეში.

„აქ დაიბადნენ, აქ გაიზარდნენ, აქ გახდნენ სტუდენტები, აქ ჰყავთ მეგობრები, თანაკურსელები, თანაკლასელები … სულ არ უნდათ აფხაზეთი. ეს ჩვენ გვაქვს სიყვარული აფხაზეთის” – ამბობს თამაზ გელენიძე.

„არ იცის და იმიტომ“, „შვილი უფროსმა თუ არ წაიყვანა, ისე ის არ წავა იქ“ – გამოეპასუხნენ აქეთ-იქედან.

„ბიჭო, რომ წავიყვანთ, რომ ჩავიყვანთ, რომ ნახავს აფხაზეთი რა არის, ყველას მოუნდება ცხოვრება იქ“ – ამბობს ვაგული დოლბაძე – „ერთი ჩასვლა უნდა და აღარ წამოვლენ იქიდან, რას ლაპარაკობ?!“

„არავის არაფერი არ ექნება და წასვლა მოუნდებათ?! სახლი გვაქვს თუ კარი იქ?!“ – ერთვება საუბარში ლარა უგრეხელიძე.

„მოუნდებთ, მოუნდებათ“ – იმედს არ კარგავს აბესალომ კოპალიანი და ხუმრობით აგრძელებს – „სოხუმში გოგო რომ ჩამოვიდოდა სასწავლებლად, უკან დაბრუნება არ უნდოდა, იქ უნდოდა გათხოვება. ბიჭი რომ იყო, იმას იქაური ცოლი უნდიდა.

გეუბნებით მე თქვენ – როგორც ებრაელებისთვის არის იერუსალიმი, ისე არის ჩვენთვის სოხუმი“.

„სამოთხეა“ – დაიძახა ვიღაცამ შორიდან.

„ახალგაზრდობამ არ იცის, რომ სამოთხეა. ვიცით ჩვენ, ჩვენზე უფროსმა თაობამ, თორემ 25-30 წლის რომ არიან, იმათ არ იციან აფხაზეთი რა არის. არც სოხუმი, არც გაგრა, არ იციან. თუ არ ჩაიყვანე, თუ არ აუხსენი… აქ დაიბადა, სკოლა აქ დაამთავრა, ინსტიტუტი აქ დაამთავრა, ცოლი აქ მოიყვანა, გათხოვდა, რად უნდა იმას აფხაზეთი?!” – რიტორიკულ კითხვას სვამს ველოდი გოგუა.

„რომ გამოვიხურეთ კარი და წამოვედით, მაშინ დაიღუპა ჩვენი საქმე” – ამბობს მურმან კოპალიანი.

დევნილებისთვის ეს ყველაზე სევდიანი საკითხი აღმოჩნდა. ამ სევდამ ჩაანაცვლა ყველა ბრაზი, სინანული, გულის წყვეტა, ნოსტალგია და მოლოდინი, რაც იქამდე გამოხატეს.

საუბარი დასასრულს მიუახლოვდა.

სამომავლო პერსპექტივებზე დაწყებული საუბარი ამავე თემით დასრულდა, ეს პერსპექტივა კი აფხაზეთის ომის ვეტერანებს უკრაინის გამარჯვების გარეშე არ წარმოუდგენიათ:

„რუსეთ-უკრაინის ომზე არის დამოკიდებული დღეს საქართველოს ბედი. რად უნდა ამას პოლიტიკოსობა?! მე წარმომიდგენია ასეთი ვარიანტი: რუსეთმა ომი წააგო, აფხაზებში გამოჩნდება ვინმე, ვინც დაგველაპარაკება… ბოდიშს მოვიხდით, თუ არ მოვიხდით, ეს კაცი [შვილმკვდარი მამა] ახლა რომ გაგიჟებულია, რომ ნახავს, რომ აფხაზეთში ბრუნდება ხალხი, შეურიგდება, მისი ხნის აფხაზს შეურიგდება“ – ამბობს აბესალომ კოპალიანი.

„ღმერთმა ნუ ქნას და უკრაინამ თუ წააგო …“

„ჩვენი ამბავი დამთავრებულია“

„მეორე დღესვე საქართველო ჩაბარდება რუსეთს“

„ერთადერთი, რაც ჩვენ გადაგვარჩენს, არის ის, რომ უკრიანამ მოიგოს”.

ამ იმედით დავემშვიდობეთ აფხაზეთიდან დევნილებსა და ომის ვეტერანებს. ისინი ნელი ნაბიჯით გაუყვნენ გზას კორპუსებისკენ, რომელიც მათი ახალი საცხოვრებელი გახდა, ოღონდ, როგორც ისინი იმედოვნებენ, დროებით – აფხაზეთში დაბრუნებამდე.

„ტყუილად ვილაპარაკეთ ამდენი ნეტა?! თუ წაიკითხავს ვინმე ამ ჟურნალისტის დაწერილს?!” – მომესმა გადალაპარაკების ხმა, როცა ბოლო ვეტერანს დავემშვიდობე და მანქანისკენ გამოვბრუნდი.

ამავე თემაზე:

“ჩემს სიზმრებში ყოველთვის სოხუმში ვარ” – აფხაზეთიდან დევნილი ისტორიკოსის ამბავი

Posted byთამთა კახაბერიძე24.09.202625.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: აფხაზეთის ომი, დევნილები, დევნილები ბათუმში, ომის ვეტერანები

„ჭერი იყო საგანგაშო“ – რატომ არ განახლდა სწავლა ბათუმის 27-ე საჯარო სკოლაში

ბათუმის 27-ე საჯარო სკოლაში სასწავლო პროცესი წელს არ განახლებულა. 200-მდე მოსწავლეს სწავლა ონლაინ უწევს.

„დისტანციურზე ვართ 15-იდან პირველ ოქტომბრამდე“- ამბობს სკოლის დირექტორი ლელა გათენაძე „ბათუმელებთან“.

მისი თქმით, სკოლა სარემონტოა, სარეაბილიტაციო სამუშაოები კი სწავლის დაწყებამდე ვერ დასრულდა. დირექტორი ამბობს, რომ მოსწავლეებმა და მშობლებმაც იცოდნენ, რომ სწავლა ახალ სასწავლო წელს სკოლაში არ განახლდებოდა.

„დამრიგებლებმა ჩაატარეს კრებები ყველა კლასში და არსებობს ამის ოქმები და გაგებით შეხვდნენ, რომ 15 დღე ონლაინ ვიქნებოდით“- ამბობს დირექტორი.

საკლასო ოთახი 27-ე სკოლაში.
ბათუმის 27-ე საჯარო სკოლა

დღეს, 24 სექტემბერს ადგილზე მისულ „ბათუმელებს“ სკოლაში სარემონტო სამუშაოები დახვდა. სამსართულიანი სკოლის საკლასო ოთახებში ახლა მიმდინარეობს ჭერის და კედლების შეკეთება. ოთახები სარემონტო მტვრითაა დაფარული.

სკოლის დირექტორი ამბობს, რომ სასწავლო პროცესი პირველ ოქტომბერს განახლდება სკოლაში, თუმცა აშკარაა, რომ დღეს არსებული მდგომარეობა, ამის საფუძველს ნაკლებად იძლევა.

„მესამე სართულის ჭერი იყო საგანგაშო, ბზარები ჰქონდა და შესაკეთებელი იყო, თუმცა რემონტი სამივე სართულზე მიმდინარეობს.

სკოლის ავტორიზაციის საბჭოს დასკვნა რომ მოვიდა, შემდეგ დავიწყეთ, მათ გვითხრეს რომ არ შეიძლებოდა აქ ბავშვების შემოყვანა. იატაკს პრობლემა არ აქვს, იყო ექსპერტი და შეამოწმა, მაგრამ სადაც დაზიანებულია, იქ შევცვლით“ – ამბობს სკოლის დირექტორი.

მისი თქმით, სკოლაში ჭერის დაზიანება გამოიწვია იმან, რომ დაზიანებული სახურავიდან შენობაში წყალი ჩადიოდა.

ბათუმის 27- ე სკოლაში 15 სექტემბერს სწავლა ვერ განახლდა.

რამდენი ხანი იყო სკოლა ასეთ მდგომარეობაში? – ვკითხეთ მას. დირექტორი დეტალებს არ აზუსტებს, თუმცა ამბობს, რომ „დიდხანს არა“. მისი თქმით, სახურავის შეკეთებაც წელს მოხდა.

დირექტორს ვკითხეთ, თუ რატომ არ დაიგეგმა სარემონტო სამუშაოები იმ დროს, როცა სკოლაში არდადეგები იყო. ლელა გათენაძე ამბობს, რომ სამუშაოები ზაფხულში დაიწყეს, მაგრამ ვერ მოასწრეს.

მისი თქმით, სარეაბილიტაციო სამუშაოებისთვის თანხა განათლების სამინისტროს ბიუჯეტიდან არის გამოყოფილი, თუმცა არ ფლობს დაზუსტებულ ინფორმაციას, სამუშაოები ტენდერით ტარდება თუ უტენდეროდ. „ტენდერით იქნება, ალბათ“- გვითხრა დირექტორმა.

სწავლა დაიწყო, თუმცა 27-ე სკოლაში, სარემონტო სამუშაოები ჯერ კიდევ არ დასრულებულა.

სკოლის დირექტორის თქმით, სკოლაში არ არის კვების ბლოკი და მოსწავლეებს ძირითადად ცომეულის შეძენა უწევთ კერძო პირებისგან. „არ არის მაღალკონტინგენტიანი სკოლა და არ უღირთ, რომ გახსნან კვების ბლოკი. მოაქვთ მზა საკვები, ძირითადად უზეთოდ მომზადებული და ყიდულობენ ბავშვები“ – ამბობს დირექტორი.

2026 სასწავლო წელს, საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში სწავლა ათზე მეტ სკოლაში ვერ განახლდა.

ბათუმის გარდა სასწავლო პროცესი 15 სექტემბერს ვერ განახლდა ხაშურის, წყალტუბოს, სენაკის, ზესტაფონის, ნიჩბისის, ალისუბნის, შუხუთის და სხვა საჯარო სკოლებში. სამაგიეროდ, განათლების სამინისტრომ 49 მილიონი ლარი დახარჯა სასკოლო ფორმებზე, რომლის აუცილებლობაც არ დამდგარა. მშობლებს კი სულ ცოტა 90 ლარის გადახდა მოუწიათ ფორმაში, რომლის დაკვეთაც მათი მხრიდან არ ყოფილა.

ამავე თემაზე: ათზე მეტი სკოლაა, სადაც სწავლა დაიწყო და შემდეგ შეჩერდა

მოსწავლეების და მშობლების დაკვეთაა ბავშვები სწავლობდნენ უსაფრთხო, ადაპტირებულ, თანამედროვე ტექნოლოგიებით აღჭურვილ და გამართულ სკოლებში, სადაც ხარისხიანი განათლების მიღება იქნება შესაძლებელი. ფაქტია, რომ ამ დაკვეთას განათლების სამინისტრო ვერ ასრულებს.

ვიდეო:

Posted byლელა დუმბაძე24.09.2026Posted inგანათლება, მთავარი, სიახლეებიTags: ბავშვთა უსაფრთხოება, რემონტი, სკოლა

ბათუმისა და ხელვაჩაურის საზღვრის შეცვლაზე საკრებულოს სამუშაო ჯგუფი ვადაში ვერ ეტევა

ბათუმსა და ხელვაჩაურს შორის ადმინისტრაციული საზღვრის შეცვლაზე ბათუმის საკრებულოში შექმნილი სამუშაო ჯგუფი უფლებამოსილების ვადის ერთი თვით გაგრძელებას ითხოვს.

აღნიშნულ ჯგუფს საზღვრების შეცვლაზე შუამდგომლობა სამი თვის ვადაში, ოქტომბრამდე უნდა მოემზადებინა, თუმცა ეს ვადა ერთი თვით კიდევ გაგრძელდება. სამუშაო ჯგუფის ხელმძღვანელი საკრებულოს თავმჯდომარე ივანე მაისურაძეა.

ვადის გაგრძელებაზე გადაწყვეტილება კი ბათუმის საკრებულომ 2026 წლის 30 სექტემბრის სხდომაზე უნდა მიიღოს. შესაბამისი განკარგულების პროექტი მზადაა და საკითხი საკრებულოს მომავალი სხდომის დღის წესრიგშია შეტანილი.

რა ხდება

ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი ბათუმისგან 145,4 ჰექტარი [1,45 მილიონი კვადრატული მეტრი] ტერიტორიის უკან დაბრუნებას ითხოვს. ადმინისტრაციული საზღვრების ცვლილებას ხელვაჩაურისა და ბათუმის საკრებულოებში შექმნილი სამუშაო ჯგუფები განიხილავენ.

საუბარია თავის დროზე ბათუმის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მოქცეული [ქალაქს შემოერთებული] ტერიტორიის იმ ნაწილზე, სადაც მდებარეობს ხელვაჩაურის მერიის/საკრებულოს და სხვა ადმინისტრაციული შენობები. მათ შორის ხელვაჩაურის სასამართლო, პოლიციის განყოფილება, კულტურის სახლი, საბავშვო ბაღი და სხვა.

ბათუმის საკრებულოში შექმნილმა ჯგუფმა ქალაქის ადმინისტრაციული საზღვრების შეცვლის შესახებ შუამდგომლობა უნდა მოამზადოს. ეს შუამდგომლობა კი შემდეგ პარლამენტში გადაიგზავნება.

ამ თემაზე ვრცლად: ხელვაჩაური ბათუმს 145 ჰექტარს სთხოვს – საკრებულოები „საზღვრების დემარკაციაზე“ მუშაობენ

ადმინისტრაციული საზღვრების შეცვლის შესახებ შუამდგომლობის მომზადების ორგანიზებისთვის დროებითი სამუშაო ჯგუფი ბათუმის საკრებულოში 2026 წლის 30 ივნისის განკარგულებით შეიქმნა.

„ადმინისტრაციული საზღვრების შეცვლის საკითხის სათანადოდ შესწავლა საჭიროებს საკითხთან დაკავშირებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებების გამოკვლევას, შესაბამისი ინფორმაციისა და დოკუმენტაციის მოძიებას, დამუშავებასა და ანალიზს, აგრეთვე მიღებული მონაცემების ურთიერთშეჯერებასა და შეფასებას.

შესასწავლ გარემოებათა მოცულობისა და სამუშაო ჯგუფის მიერ საკითხის სრულყოფილად შესწავლის აუცილებლობის გათვალისწინებით, საჭიროა დამატებითი დრო მოძიებული მასალების დამუშავების, შესაბამისი გარემოებების შეფასებისა და სამუშაო ჯგუფის საქმიანობის შეჯამებისათვის.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მიზანშეწონილია დროებითი სამუშაო ჯგუფის უფლებამოსილების ვადის გაგრძელება 1 თვით.“ – აღნიშნულია იმ პროექტის განმარტებით ბარათში, რომელიც საკრებულომ 30 სექტემბერს უნდა განიხილოს.

ვადის გაგრძელების შემთხვევაში კი – თუ კიდევ რამე არ შეცვალეს – საზღვრის შეცვლაზე შუამდგომლობა 2026 წლის ნოემბრამდე უნდა იყოს მზად.

არადა საკრებულო დარწმუნებული იყო, რომ 3 თვის ვადაში ჩაეტეოდნენ.

„განისაზღვრა დროებითი სამუშაო ჯგუფის ფუნქციონირების სამთვიანი ვადა, რაც წარმოადგენს გონივრულ ვადას საჭირო ფაქტობრივი გარემოებების შესასწავლად, კარტოგრაფიული მასალების დასამუშავებლად, მოსახლეობასთან კონსულტაციების ასახვისა და შესაბამისი შუამდგომლობის პროექტის სრულყოფილად ჩამოსაყალიბებლად.“  – წერდა ბათუმის საკრებულო 2026 წლის 30 ივნისს.

30 ივნისიდან დღემდე, აღნიშნული ჯგუფის მუშაოების შესახებ ინფორმაცია ქალაქის საკრებულომ მხოლოდ ერთხელ, 11 სექტემბერს გაავრცელა. ამ ინფორმაციით კი, ჯგუფის წევრებმა სამუშაო მიმართულებები გადაინაწილეს და მოსახლეობასთან შეხვედრების ორგანიზების საკითხი განიხილეს.

„…დღესვე სხდომაზე სამუშაო მიმართულებები გადანაწილდა. ასევე, განიხილეს მოსახლეობასთან საინფორმაციო და საკონსულტაციო შეხვედრების ორგანიზების საკითხი. დროებითი სამუშაო ჯგუფი ადმინისტრაციული საზღვრების ცვლილების საკითხზე მუშაობას და შესაბამისი შუამდგომლობის მომზადების პროცესს განაგრძობს.“ – წერდა 11 სექტემბერს საკრებულო, თუმცა, მოსახლეობასთან დაგეგმილი შეხვედრ[ებ]ის შესახებ ინფორმაცია ამ დრომდე არ გაუვრცელებია.

ბათუმსა და ხელვაჩაურს შორის ადმინისტრაციული საზღვრის შეცვლა-არშეცვლაზე წერია ბათუმის გენგეგმის პროექტშიც, თუმცა გენგეგმის დამტკიცების საკითხიც დროში საკმაოდ გაწელეს.

ამ თემაზე ვრცლად:

ბათუმი ხელვაჩაურს 55 ჰექტარ მიწას უკან უბრუნებს – საზღვრის ცვლილებას საკრებულო განიხილავს

Posted byთედო ჯორბენაძე24.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბათუმი, ბათუმის საკრებულო, ბათუმს შემოერთებული ტერიტორიები, ხელვაჩაური

სამტრედია–გრიგოლეთის ავტობანის ჩაკეტილ მონაკვეთზე მოძრაობა უკვე განახლდა – დეპარტამენტი

საავტომობილო გზების დეპარტამენტის ცნობით, სამტრედია–გრიგოლეთის ავტომაგისტრალის ლესა-ხაჯალიას მონაკვეთზე მოძრაობა განახლდა.

სამუშაოები 25 სექტემბრის ჩათვლით უნდა გაგრძელებულიყო, თუმცა, დეპარტამენტის განცხადებით, ლოკალური დეფორმაციების აღმოსაფხვრელად, კონტრაქტორი კომპანიის ხარჯით გზის საფარის აღდგენის სამუშაოები 24 საათის განმავლობაში, უწყვეტად მიმდინარეობდა და ავტომაგისტრალის ეს მონაკვეთი დაგეგმილზე ადრე გაიხსნა.

„ამ ეტაპზე, სამტრედია–გრიგოლეთის ავტომაგისტრალის მესამე მონაკვეთზე მოძრაობა ყველა სახის ავტოტრანსპორტისთვის აღდგენილია“ – აცხადებს გზების დეპარტამენტი.

შეგახსენებთ, რომ სამტრედია-გრიგოლეთის ავტობანის ლესა-ხაჯალიას მონაკვეთის ჩაკეტვის მიზეზი გახდა ხიდებთან მისასვლელებზე გამოვლენილი ლოკალური დეფორმაციები. ეს მონაკვეთი 2 თვის წინ გახსნეს.

ამავე თემაზე: 

ლანჩხუთში ავტობანის 2 თვის წინ გახსნილი მონაკვეთი დროებით ჩაიკეტა – ხიდებთან დეფორმაციებია

Posted byნანა კვაჭაძე24.09.202624.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: საავტომობილო გზების დეპარტამენტი

ბათუმის მერია ქალაქმშენებლობის სამსახურს აუქმებს – ვინ გასცემს სამშენებლო ნებართვებს?

ბათუმის მერია ქალაქმშენებლობისა და ურბანული პოლიტიკის სამსახურს აუქმებს.

მერიის გადაწყვეტილებით, ამ სამსახურის ფუნქციებს გადაიბარებს ახალი სსიპ -ი, რომელიც მერიამ უკვე შექმნა. ამასთან, მერიამ საკრებულოს დასამტკიცებლად წარუდგინა სამშენებლო-სანებართვო დოკუმენტაციის ელექტრონული საქმისწარმოების წესი. მზად არის სანებართვო მოსაკრებელთან დაკავშირებული ცვლილების პროექტიც.

ახალი სსიპ-ის შექმნასა და ამოქმედებასთან დაკავშირებით მერია საკრებულოს საშტატო ნუსხისა და თანამდებობრივი სარგოების გადახედვა-დაზუსტებასაც სთხოვს, შესაბამისი ცვლილება შედის სანებართვო მოსაკრებლის შემოღების შესახებ დადგენილებაში და სათათბირო საბჭოს საქმიანობის წესშიც.

საქმე ისაა, რომ ბათუმის მერიამ მშენებლობის ნებართვების დაჩქარებულად გასაცემად ახალი სსიპ-ი შექმნა. განაცხადებს ვერ ავუდივართო – ასე დაასაბუთა მერიამ ახალი სსიპ-ის შექმნის გადაწყვეტილება, გარდა ამისა, კვალიფიციური კადრების მოსაზიდად ხელფასების გაზრდა გვჭირდება, რასაც სსიპ-ის შემთხვევაში მოვახერხებთო. 

მერიამ მაშინ საკრებულოს განუმარტა ისიც, რომ ახალი სსიპ-ი ახალ შემოსავალს მოუტანდა ბიუჯეტს, რადგან მერია აპირებს დაჩქარებული მომსახურების ფასიანი სერვისის დანერგვას.

მიუხედავად იმისა, რომ ქაოსური განაშენიანება ქალაქში უამრავ პრობლემას ქმნის მერიაში „ბათუმის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მშენებლობა წარმოადგენს ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ერთ-­ერთ მნიშვნელოვან საფუძველს, რაც მშენებლობის ნებართვის გაცემის მიზნით გაზრდილ მომართვიანობას განაპირობებს“ – განმარტეს მერიაში.

ახალი სსიპ-ის მოვალეობა ქალაქმშენებლობასთან დაკავშირებული საკითხების მომზადება, მართვა და კონტროლია. რიგ შემთხვევებში ამ სამსახურში გადავიდა სფეროები, რომლებიც ამ დრომდე მუნიციპალური ინსპექციის კომპეტენცია იყო, როგორიც არის, მაგალითად, პროექტის დარღვევით აშენებული ობიექტების ან მათი ნაწილების ლეგალიზების შესახებ გადაწყვეტილების მიღება.

ახალი სსიპ-ის დასაკომპლექტებლად მერიას ვაკანტურ თანამდებობებზე კონკურსი უკვე გამოცხადებული აქვს 16 პოზიციაზე.

აპლიკანტებისგან მერია არქიტექტურის, მშენებლობისა და დიზაინის სფეროში მინიმუმ ერთწლიან გამოცდილებას ითხოვს.

კონკურსის პირობების მიხედვით, პირველი კატეგორიის სპეციალისტს მერია ხელფასის სახით 4480 ლარს, ხოლო მეორე კატეგორიის სპეციალისტებს 3520 ლარს შესთავაზებს; მესამე კატეგორიის სპეციალისტის ხელფასი კი 2880 ლარი იქნება. განყოფილების უფროსის ხელფასი 6400 ლარი იქნება. 

განაცხადების მიღება 18 სექტემბერს დასრულდა, კონკურსი სამეტაპიანია, რაც განაცხადების გადარჩევას, ზეპირ დავალებას და გასაუბრებას მოიცავს.

წარდგენილ ცვლილებებს საკრებულო 30 სექტემბერს განიხილავს.

Posted byცაგო კახაბერიძე24.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბათუმის მერია, ბათუმის საკრებულო, მშენებლობა ბათუმში

ბათუმში ბრიტანეთის ელჩი და მოძრავი საელჩო მოსახლეობას შეხვდა

ბრიტანეთის ელჩი საქართველოში, გარეტ უორდი და ბრიტანეთის მოძრავი საელჩო ბათუმს 23 სექტემბერს სტუმრობდნენ.

„მოძრავი საელჩოს“ ფარგლებში საელჩოს წარმომადგენლები ადგილობრივ მოსახლეობას შეხვდნენ.

ბათუმში ვიზიტისას ბრიტანეთის ელჩი და NATO-ს წარმომადგენელი ალექსანდრ ვინნიკოვი ახალგაზრდებსაც შეხვდნენ. შეხვედრის ფარგლებში ახალგაზრდებს საშუალება ჰქონდათ დეტალური ინფორმაცია მიეღოთ ნატო-ს და საქართველოს, ბრიტანეთის საელჩოს და ბრიტანეთის საბჭოს საქმიანობის შესახებ.

ფოტო: დიდი ბრიტანეთის საელჩო საქართველოში
ფოტო: დიდი ბრიტანეთის საელჩო საქართველოში

Posted byბათუმელები24.09.202624.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: დიდი ბრიტანეთი

„შესაძლებელია სეტყვა, ქარის გაძლიერება და შტორმული ღელვა“ – სააგენტო ამინდზე გაფრთხილებას ავრცელებს

გარემოს ეროვნული სააგენტო გაფრთხილებას ავრცელებს მოსალოდნელი ამინდის შესახებ.

სააგენტოს ცნობით, 24 სექტემბრის დღის ბოლოდან 25 სექტემბრის დილამდე საქართველოს უმეტეს ტერიტორიაზე მოსალოდნელია ნალექი.

„აფხაზეთში, აჭარაში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის, რაჭა-ლეჩხუმის, მცხეთა-მთიანეთის და კახეთის რეგიონებში ზოგან ძლიერი ინტენსივობის.

შესაძლებელია ელჭექი, სეტყვა, ქარის გაძლიერება, ზღვაზე 3-4 ბალიანი შტორმული ღელვა.

მოსალოდნელმა ნალექებმა შესაძლებელია მდინარეებზე წყლის დონეების მატება, პატარა მდინარეებზე წყალმოვარდნები, ხოლო გორაკ-ბორცვიან და მთიან ზონებში მეწყრულ-ღვარცოფული პროცესების ჩასახვა-გააქტიურება გამოიწვიოს (საფრთხის დონე საშუალო)“ – იუწყება სააგენტო.

_________________

ფოტო „ბათუმელების“ არქივიდან

Posted byნანა კვაჭაძე24.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ამინდის პროგნოზი აჭარაში, ამინდის პროგნოზი ბათუმში

რუსეთის და უკრაინის სამხედრო დანაკარგები ომში – 24 სექტემბერი

უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 24 სექტემბრამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:

  • ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 1 523 980 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 540. ამ მონაცემებში შედის როგორც დაღუპულები, ასევე დაჭრილები]
  • ტანკი – 12 367 ერთეული [+0]
  • ჯავშანტექნიკა – 25 402 ერთეული [+15]
  • საარტილერიო სისტემა – 50 240 ერთეული [+24]
  • MLRS – 2 154 ერთეული [+2]
  • საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 669 ერთეული [+4]
  • თვითმფრინავი – 443 ერთეული [+1]
  • ვერტმფრენი – 356 ერთეული [+0]
  • უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 531 352 ერთეული [+792]
  • სახმელეთო რობოტიზებული კომპლექსი – 2 727 ერთეული [+4]
  • გემი/ნავი – 35 ერთეული [+0]
  • წყალქვეშა ნავი – 2 ერთეული [+0]
  • მანქანები და საწვავის ავზები – 152 782 ერთეული [+229]
  • სპეცტექნიკა – 4 740 ერთეული [+3]
  • ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 5 111 ერთეული [+0]

უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.

უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე სტატისტიკური ინფორმაცია 2026 წლის 25 თებერვლის შემდეგ აღარ განუახლებია რუსეთს.

რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ ტელეგრამ არხზე ბოლოს გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 25 თებერვლამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:

  • 670 თვითმფრინავი
  • 283 ვერტმფრენი
  • 117 299 უპილოტო საფრენი აპარატი
  • 651 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
  • 27 873 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
  • 1 674 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
  • 33 474 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
  • 55 252 სპეციალური სამხედრო მანქანა

ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.

ამასთან, აღნიშნულ მონაცემებთან ერთად რუსეთის თავდაცვა, უკრაინის და რუსეთის არმიის ცოცხალი ძალის საერთო დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს. უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ მონაცემებს არ აქვეყნებს არც უკრაინა.

—

რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.

ამავე თემაზე:

თურქეთი გამოსავალს ეძებს – გახშირებული თავდასხმები გემებზე შავ ზღვაში

რუბიო პროგნოზირებს, თუ როგორ დასრულდება ომი უკრაინაში

 

 

მთავარი ფოტო: უკრაინის გენშტაბი/facebook
Posted byთედო ჯორბენაძე24.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: რუსეთ-უკრაინის ომი

ხულო-თაგოს საბაგირო მესამე წელია გაჩერებულია, უგზოობის გამო კი სოფელი იცლება

მესამე წელია ხულო-თაგოს საბაგირო გზა გაჩერებულია და მოსახლეობას ერთადერთი საავტომობილო, შემოვლითი გზით უწევს სარგებლობა.

ამ სამი წლის განმავლობაში აჭარის მთავრობამ არათუ ტენდერი ვერ გამოაცხადა აღდგენა-რეაბილიტაციის პროექტისა და შესაბამისი სამუშაოების შესყიდვის მიზნით, არამედ ჯერ საპროექტო წინადადებაც კი არ აქვს მზად.

ადგილობრივები „ბათუმელებთან“ ამბობენ, რომ საბაგიროს გაჩერებამ და პრობლემურმა სამანქანო გზამ ხელი შეუწყო სოფლიდან მიგრაციის პროცესის დაჩქარებას, შედეგად კი სკოლა დაიცალა და მიმდინარე [2026-27] სასწავლო წლის დასაწყისში თაგოს სკოლას არც ერთი მოსწავლე არ ჰყავს.

„დიახ დაიცალა სკოლა, ხალხი გარბის, სოფლები იცლება, შემოვლითი გზა არ არის მარტივი გზა, მსუბუქ მანქანებს უჭირთ გადაადგილება, ჯიპი გინდა იქ. ტაქსით, რომ ისარგებლო ძალიან ძვირია, სწორედ ამ ცუდი გზის გამო და საბაგიროს გაჩერების გამო მოხდა ეს“ – ამბობს ხულოს საკრებულოს წევრი „ლელოდან“, რომან ქედელიძე „ბათუმელებთან“.

გასული წლის ბოლოს აჭარის მთავრობა ხულო-თაგოს საბაგირო გზის რეაბილიტაციასთან დაკავშირებით წერდა, რომ წინასაპროექტო კვლევისათვის საჭირო დოკუმენტაცია შეიმუშავა და უახლოეს მომავალში ბაზრის კვლევას დაიწყებდა, შემდეგ კი ტენდერს გამოაცხადებდა პროექტის შედგენასა და შესაბამისი სამუშაოების შესრულების მიზნით.

„შემუშავდა ხულო-თაგოს საბაგირო გზის რეაბილიტაცია/რეკონსტრუქციის წინასაპროექტო კვლევისათვის საჭირო დოკუმენტაცია. სამშენებლო ობიექტის სპეციფიკიდან გამომდინარე სამუშაოების შემსრულებელი პოტენციური კონტრაქტორის შერჩევა რთულად წარიმართა, ვინაიდან ადგილობრივი ბაზარი მსგავსი ობიექტების მიწოდებით ფაქტობრივად არაა დაფარული. აღნიშნული ობიექტი მომეტებული საფრთხის შემცველია და მნიშვნელოვანია მისი უსაფრთხოებისა და ტექნიკური გადაწყვეტილების საკითხები დამუშავდეს მაღალი სტანდარტების გათვალისწინებით“ – წერდა ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრო 2025 წლის ბიუჯეტის ანგარიშში.

რა ბედი ეწია პროექტს, ამის შესახებ ინფორმაცია აჭარის 2026 წლის ბიუჯეტის ორი კვარტლის შესრულების ანგარიშში ვერ ვიპოვეთ. როგორც ჩანს მინისტრმა ედნარ ნატარიძემ არ ჩათვალა საჭიროდ ინფორმაცია მიეწოდებინა მაღალმთიან სოფელში მცხოვრები მოქალაქეებისთვის, რომლებისთვისაც ამ გზის დროულად გახსნას დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა.

შესაბამისი კვლევის მომზადების მიზნით კი აჭარის 2026 წლის ბიუჯეტში 200 000 ლარია გათვალისწინებული.

როგორც სახელმწიფო შესყიდვების პორტალზე არსებული მონაცემებით ირკვევა, აჭარის მთავრობამ ბაზრის კვლევა რამდენჯერმე სცადა, ბოლოს – 2026 წლის ივლისში, ოღონდ არა მხოლოდ ხულო-თაგოს საბაგიროს პროექტზე, არამედ კურორტ გოდერძიზე ახალი საბაგირო ხაზის საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაციის მომზადებისა და ამ დოკუმენტაციის საფუძველზე სამშენებლო სამუშაოების შესრულების სახელმწიფო შესყიდვაზე.

ვებგვერდზე მითითებული ინფორმაციის თანახმად, კვლევა დასრულებულია, თუმცა მთავრობამ რა შეთავაზება და ვისგან მიიღო, ამის იდენტიფიცირება არ ხდება.

ხულოს საბაგირო 1985 წელს გაიხსნა და მას შემდეგ ფუნქციონირება არ შეუწყვეტია 2024 წლამდე. ეს საბაგირო წლების განმავლობაში დაბა ხულოსა და სოფელ თაგოს აკავშირებდა ერთმანეთთან. საბაგირო გზის სიგრძე 1720 მეტრია, სიმაღლე კი – 280 მეტრი. საბაგიროთი მგზავრობისას ხულოს ხედების დათვალიერებაა შესაძლებელი, რის გამოც ის ტურისტების დიდ ინტერესს იწვევდა.

საბაგიროს განახლება აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს ქალაქმშენებლობითი და სივრცითი მოწყობის პროგრამის ფარგლებში იგეგმებოდა. თავდაპირველი ვერსიით ქვეპროგრამის ბიუჯეტი 1 მილიონ 368 000 ლარი იყო.

Posted byცაგო კახაბერიძე23.09.2026Posted inმთავარი, მთიანი აჭარა, სიახლეებიTags: თაგო, საბაგირო

ჯარიმებით და მოსაკრებლებით ბათუმის ბიუჯეტში 75 მილიონი შევიდა – 6 თვის მონაცემები

2026 წლის ბიუჯეტის 2 კვარტლის ანგარიშის მიხედვით 6 თვეში ბათუმის ბიუჯეტის „სხვა შემოსავლების“ ნაწილში 30 მილიონი ლარით მეტი შევიდა, საპროგნოზო მოცულობა 55 მილიონ 920 ათასი ლარი იყო, ფაქტობრივმა შესრულებამ კი 75 მილიონ 287 000 ლარი შეადგინა, ანუ გეგმის 134.6% .

„სხვა შემოსავლები“ ბიუჯეტში ადმინისტრაციულ მოსაკრებლების და საჯარიმო სანქციების შედეგად ასახულ გადასახადებს აერთიანებს და ადგილობრივი ბიუჯეტის მთლიან შემოსულობებში 30.0%-ს შეადგენს.

2026 წლის ორ კვარტალში „სხვა შემოსავლებში“ ადმინისტრაციული მოსაკრებლებისა და სახდელების სახით 50 მილიონ 316 300 ლარი აისახა.

მათ შორის ყველაზე მეტი, 35 მილიონ 125 700 ლარი ქალაქის ბიუჯეტში სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებლის სახით აისახა, რაც კვარტალური გეგმის 98 პროცენტია.

სანქციების [ჯარიმები და საურავები] სახით 6 თვეში, ბიუჯეტში მობილიზებულია 14 მილიონ 280 ათასი ლარი, საპროგნოზო მაჩვენებელი 7 მილიონ 500 ათასი ლარი იყო, რაც იმას ნიშნავს, რომ შესრულება 185.2% პროცენტია.

ჯარიმები ბიუჯეტის ორი კვარტლის შესრულების ანგარიშში დიფერენცირებული არ არის. მსგავსი დეტალური ინფორმაცია მხოლოდ წინა წლის მონაცემების შეჯამების შემდეგ, ახალი წლის დასაწყისში ქვეყნდება ანგარიშის სახით, რომელსაც ბათუმის მერია საკრებულოს წარუდგენს.

გასული წლის ანგარიშის გათვალისიწნებით შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ წელსაც ბიუჯეტში ყველაზე მეტი თანხა კანონდამრღვევი მძღოლების მიერ გადახდილი ჯარიმებით შეგროვდება.

მოსაკრებელმა მშენებლობის ნებართვაზე 6 თვეში 11 მილიონ 612 400 ლარი შეადგინა. ამ მიმართულებით წლის ბოლომდე სერიოზულ მატებას ისევ უნდა ველოდოთ, რადგან მერიამ ცოტა ხნის წინ სამშენებლო ნებართვების დაჩქარებულად გასაცემად ახალი ფასიანი სერვისი შექმნა, ამ სერვისის და მშენებლობასთან დაკავშირებული სხვა მომსახურების გასაწევად კი ახალი სიპის დაფუძნებას დაეთანხმა ბათუმის საკრებულო.

ამავე თემაზე: მომართვიანობა გაიზარდა – ბათუმის მერია მშენებლობის ნებართვების დაჩქარებულად გასაცემად ახალ სსიპ-ს ქმნის

მერიას ისევ უჭირს დასუფთავების მოსაკრებლის ამოღება. ამჯერად ბიუჯეტში 2 მილიონ 640 200 ლარი აისახა, რაც ორი კვარტლის გეგმის, 4 მილიონი ლარის 66 პროცენტია.

Posted byცაგო კახაბერიძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბათუმის ბიუჯეტი, ბათუმის მერია, ბათუმის საკრებულო, ბიუჯეტი

ხულოში, სოფელ თაგოს სკოლას წელს არც ერთი მოსწავლე არ ჰყავს

ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფელ თაგოს სკოლაში წელს არც ერთი ბავშვი არ მისულა. სკოლამ სასწავლო წელი ფაქტობრივად ვერ განაახლა, რადგან სკოლას მოსწავლე აღარ ჰყავს.

მიუხედავად ამისა, სკოლა ინარჩუნებს ადმინისტრაციას. ინფორმაცია „ბათუმელებს“ ორმა ინფორმირებულმა წყარომ დაუდასტურა.

გასულ წელს თაგოს სკოლაში 12 მოსწავლე სწავლობდა. ისინი მშობლებმა სხვა სკოლაში გადაიყვანეს.

ფაქტი დაგვიდასტურა ასევე ხულოს საკრებულოს წევრმა „ლელოდან“, რომან ქედელიძემ. ის მიიჩნევს, რომ სოფლიდან მიგრაციის პროცესს ხელი შეუწყო თაგოს საბაგირო გზის გაჩერებამ:

„შემოვლითი გზაც არის პრობლემური და რთული, უჭირს ხალხს და გარბის, დაგვეცალა სოფლები“ – გვითხრა მან.

სოფელი თაგო მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს მდებარეობს, ზღვის დონიდან 1000 მეტრზე. სოფელი საბაგირო გზით უკავშირდებოდა დაბა ხულოს, თუმცა საბაგირო უკვე მესამე წელია გაჩერებულია.

ხულო-თაგოს საბაგირო გზა სიგრძითა და სიმაღლით ევროპაში მეორე ადგილს იკავებდა. უსაყრდენო საბაგირო გზის სიგრძე 1720, ხოლო სიმაღლე 280 მეტრი იყო. საბაგირო ხულოს ცენტრიდან სოფელ თაგოში მისასვლელად გზის შემოკლების ერთადერთი საშუალება იყო,  საზოგადოებრივ ტრანსპორტს ჰქონდა ასევე ტურისტული დანიშნულება.

საბაგიროს მეშვეობით დაბა ხულოსთან დაკავშირება 8 წუთში იყო შესაძლებელი.

Posted byცაგო კახაბერიძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, მთიანი აჭარა, სიახლეებიTags: აჭარის განათლების სამინისტრო, სკოლა, ხულოს მუნიციპალიტეტი

“შავი ლომის” მონაწილეობით თბილისში საერთაშორისო სარაგბო ტურნირი იწყება

ექვსი გუნდი და რაგბის გზაჯვარედინი – 24 სექტემბრიდან 4 ოქტომბრის ჩათვლით, თბილისი და ავჭალის სარაგბო სტადიონი პირველად უმასპინძლებს ტოიოტა ჩელენჯის მეორე ეტაპს.

სამხრეთაფრიკული „ტოიოტა ჩიტასი“, „აირლინკ პუმასი“ და „სუზუკი გრიქასი“, პორტუგალიური „ლუზიტანუში“, ესპანური „იბერიანსი“ და ქართული ფრენჩაიზი – „შავი ლომი“ თავს საქართველოში, თბილისის თასის ფარგლებში მოიყრიან.

ტურნირი 24 სექტემბერს, 6 გუნდის მონაწილეობით დაიწყება. ავჭალის სტადიონი თითო სათამაშო დღეს სამ შეხვედრას უმასპინძლებს, სადაც ევროპული გუნდები სამხრეთაფრიკულ კლუბებს დაუპირისპირდებიან.

„შავი ლომი“ პირველ თამაშს „სუზუკი გრიქასთან“ გამართავს (24 სექტემბერი 20:00); მეორე მატჩი „აირლინკ პუმასთან“ ექნება (29 სექტემბერი, 17:00); მესამე შეხვედრა კი, „ტოიოტა ჩიტასთან“ (4 ოქტომბერი 20:00).

ტურნირზე დასასწრები ბილეთების შეძენა შეგიძლიათ როგორც ინდივიდუალურ მატჩებზე, ისე – დღიურ აბონემენტების სახით. შეგახსენებთ, რომ 6 წლამდე ბავშვებისთვის დასწრება უფასოა.

სხვადასხვა სარაგბო კულტურების თბილისურ გზაჯვარედინზე შერკინება განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევს და საქართველოს, როგორც მდიდარი სარაგბო ტრადიციის მქონე ქვეყნის სტატუსს კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს.

თიბისი ქართული რაგბის განვითარებას და მის საერთაშორისო ასპარეზზე გაძლიერებას წლებია მხარს უჭერს. მსგავსი ტურნირები კი, ქართველ მორაგბეებს ძლიერი მეტოქეების წინააღმდეგ თამაშის, ახალი გამოცდილების მიღებისა და საკუთარი შესაძლებლობების კიდევ უფრო განვითარების ახალ შანსებს აძლევს.

Posted byრეკლამა23.09.2026Posted inრეკლამა, სიახლეებიTags: თიბისი

ბათუმში ტურნირს პუტინისტი სპორტსმენი დაესწრება, რომლის შვილიც აზერბაიჯანის სახელით გამოდის

24-დან 26 სექტემბრის ჩათვლით ბათუმის ყინულის სასახლეში გაიმართება ახალგაზრდული გრან პრი ფიგურულ ციგურაობაში – ISU Junior Grand Prix Batumi 2026.

საქართველოს ფიგურული ციგურაობის ფედერაციის ცნობით, ეს საერთაშორისო ახალგაზრდული ჩემპიონატია, რომელიც მსოფლიოს ყველაზე პერსპექტიულ ახალგაზრდა ვარსკვლავებს გააერთიანებს.

ბათუმში გრან პრის დაესწრება რუსი მოციგურავე, ორგზის ოლიმპიური ჩემპიონი, ევგენი პლუშენკო, რომელიც რუსეთის პრეზიდენტის, ვლადიმერ პუტინის მხურვალე მხარდამჭერი და ნდობით აღჭურვილი პირია.

სხვადასხვა დროს პლუშენკომ პუტინს უწოდა „ყველაზე სპორტული პრეზიდენტი“, რომელმაც „ქვეყანა ფეხზე დააყენა“, ხოლო რუსეთის უკრაინაში შეჭრის შემდეგ გამართულ არჩევნებზე, 2024 წელს, მან ღიად დაუჭირა მხარი პუტინს და თქვა, რომ მასთან ერთად მხოლოდ „წინსვლა და სტაბილურობა“ იქნება.

პლიუშენკო წერს, რომ ბათუმშია და წვრთნებს ატარებს.

პლუშენკო ინსტაგრამზე წერს, რომ ბათუმშია და ყინულის სასახლიდან ვიდეოსაც აქვეყნებს.

ტურნირ – ISU Junior Grand Prix Batumi 2026-ს ფედერაცია ატარებს. აქ „ბათუმელებს“ უთხრეს, რომ ტურნირზე სპორტსმენები, რომლებიც რუსეთს წარმოადგენენ, არ მონაწილეობენ.

„აქ არავინ არავის არ იწვევს, საერთაშორისო ფედერაციამ თუ დაუშვა რუსეთი იქნებიან. ჩვენთან ამ ეტაპზე არ არიან, რადგან არ მოხვდნენ განაწილებით.

თუმცა, სადაც გაანაწილა საერთაშორისო ფედერაციამ, იქ იქნებიან და ამას ჩვენ ვერ შევზღუდავთ. პლუშენკო არის მწვრთნელი აზერბაიჯანელი სპორტსმენის და დროშაც იქნება აზერბაიჯანის“-გვითხრეს ფედერაციაში.

ევგენი პლუშენკო ამჟამად შვილის, ალექსანდრე პლუშენკოს მწვრთნელია. 13 წლის მოციგურავე ალექსანდრე პლუშენკო წელს ტურნირზე აზერბაიჯანის სახელით მონაწილეობს. მედიის ცნობით, ალექსანდრე პლუშენკო აზერბაიჯანის ნაკრებში 5 წლით გადავიდა.

ევგენი პლუშენკოს შვილის აზერბაიჯანის ნაკრებში გადასვლას მედიაში გამოხმაურება მოჰყვა. სპორტსმენს, რომელიც პუტინის ნდობით აღჭურვილი პირია, შეახსენეს, რომ თავად არაერთხელ გამოსულა რუსი სპორტსმენების სხვა ქვეყნების სახელით გამოსვლის წინააღმდეგ.

ბათუმში ISU Junior Grand Prix-ის პროგრამა მოიცავს ქალთა და ვაჟთა ერთეულთა კატეგორიებსა და სპორტულ ცეკვებს. ფიგურული ციგურაობის ფედერაციის ცნობით, ჩემპიონატზე დაახლოებით 39 ქვეყნიდან 180 სპორტსმენი მიიღებს მონაწილეობას.

საქართველო იუნიორთა გრან-პრის ტურნირს პირველად მასპინძლობს.  SU Junior Grand Prixის ღონისძიებები რამდენიმე ქვეყანაში იმართება, ბათუმი ტურნირის მეხუთე ადგილია.

Posted byლელა დუმბაძე23.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: სპორტი, ფიგურული სრიალი

თურქეთი გამოსავალს ეძებს – გახშირებული თავდასხმები გემებზე შავ ზღვაში

თურქეთი შეშფოთებულია შავ ზღვაში კომერციულ გემებზე დრონების გახშირებული თავდასხმების გამო და რუსეთსა და უკრაინასთან შეთანხმებას ცდილობს.

სამშაბათს, 22 სექტემბერს, თურქეთის პრეზიდენტმა რეჯეფ თაიფ ერდოღანმა ნიუ იორკში, გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე განაცხადა, რომ შავ ზღვაში კომერციულ გემებზე თავდასხმები მიუღებელია, მიუხედავად იმისა, რუსეთი ახორციელებს მათ თუ უკრაინა.

„შავ ზღვაში კომერციულ გემებზე ბოლო დროს განხორციელებული თავდასხმები მიუღებელია, განურჩევლად იმისა, თუ ვინ არის მათზე პასუხისმგებელი“, – თქვა ერდოღანმა.

ბოლო დღეებია შავ ზღვაში გემებზე თავდასხმებზე წერს თურქული მედიაც.

მედიაგამოცემა „ჰურიეთი“ თურქეთის საზღვაო ვაჭრობის პალატის მონაცემებზე დაყრდნობით წერს, რომ მას შემდეგ, რაც რუსეთი უკრაინას დაესხა თავს და ომი დაიწყო, შავ ზღვაში თავს დაესხნენ 226 სამოქალაქო და კომერციულ გემს, 2026 წელს კი, ბოლო ორ თვეში, მინიმუმ 22 თურქული გემი დაზიანდა საომარი მოქმედებების შედეგად.

„ჰურიეთი“ ასევე წერს, რომ თურქეთის მეზღვაურთა პლატფორმამ რუსეთი და უკრაინა სამოქალაქო პირთა სიცოცხლის მიმართ უპატივცემულობაში დაადანაშაულა.

„ორივე სახელმწიფო უგულებელყოფს მეზღვაურთა სიცოცხლეს მხოლოდ იმისთვის, რომ ერთმანეთს ეკონომიკური ინტერესები დაუზიანონ“, – განაცხადა მეზღაურთა პლატფორმის წარმომადგენელმა, აჰმეთ ბარან ჯანმა და მანვე აღნიშნა, რომ ბევრი მეზღვაური უარს ამბობს შავ ზღვაში მუშაობაზე.

„თუ გემს დარტყმა მიადგება, გემის მფლობელი სადაზღვევო ანაზღაურებას იღებს, თუ არა – ევროპაში მიღებულ შემოსავალზე ათჯერ მეტს გამოიმუშავებს. მაგრამ დარტყმის ქვეშ ჩვენ, ბორტზე მყოფნი ვექცევით“, – ციტირებს „ჰურიეთი“.

გამოსავლის ძიებაში თურქეთი რუსეთსა და უკრაინას მიმართავს წინადადებით, რომელიც შავ ზღვაში გემებზე თავდასხმების შეწყვეტას ითვალისწინებს. ანკარა დიპლომატიური გზით ცდილობს, ასე დაიცვას მარცვლეულის ექსპორტი და აღადგინოს უსაფრთხოება კომერციული ნაოსნობისთვის.

22 სექტემბერს კრემლის პრესსპიკერმა, პესკოვმა დაადასტურა, რომ შავი ზღვის გავლით მარცვლეულის ექსპორტი მნიშვნელოვნად გართულდა, მან ამაში უკრაინა დაადანაშაულა და ასევე აღნიშნა, რომ პუტინის დავალებით რუსული მარცვლეულისთვის ალტერნატიული მარშრუტები იქმნება.

თურქული მედია წერს, რომ ანკარამ ორივე მხარეს მემორანდუმის პროექტი გაუზიარა, რომელიც 2022 წლის „შავი ზღვის მარცვლეულის ინიციატივის“ გამოცდილებას ეფუძნება.

ეს მიდგომა უკრაინის მიერ უკვე არსებულ საზღვაო მარშრუტს დაეყრდნობა, რომელიც რუმინეთისა და ბულგარეთის სანაპიროების გასწვრივ გადის.

„კიდევ ერთი მარშრუტი, შესაძლოა, საქართველოსა და თურქეთის სანაპიროების გასწვრივ იყოს, რაც დაინტერესებულ ქვეყნებთან თანამშრომლობას მოითხოვს“, – წერს გამოცემა.

Posted byნანა კვაჭაძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: თურქეთი, რუსეთ-უკრაინის ომი, შავი ზღვა

8,6 მილიონი ლარი დაიხარჯება გონიოში სკვერის მოსაწყობად

გონიოში, ისტორიული ციხის მიმდებარედ, ზღვის მხარეს, ბათუმის მერია სკვერის მოწყობას გეგმავს.

სამუშაოები აფსაროსის გზატკეცილის მესამე შესახვევში რამდენიმე მისამართზე უნდა ჩატარდეს. ქალაქის ბიუჯეტიდან ამისათვის 8,6 მილიონი ლარია გამოყოფილი.

მერიის საქალაქო ინფრასტრუქტურისა და კეთილმოწყობის სამმართველომ ბათუმში [გონიოში], აფსაროსის გზატკეცილი III შესახვევის N1, N2, N4, N8-10, N14, N20-ის მიმდებარედ სკვერის მოწყობის სამუშაოებზე ტენდერი 8 664 698 ლარით გამოაცხადა.

სატენდერო კომისიის ოქმში აღნიშნულია, რომ „შესყიდვის სავარაუდო ღირებულება განისაზღვრა სახელმწიფო შესყიდვების ფარგლებში მომზადებული საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაციის საფუძველზე“.

გონიო. ტერიტორია აფსაროსის გზატკეცილი III შესახვევი N1, N2, N4, N8-10, N14, N20-ის მიმდებარედ სკვერის მოწყობის სამუშაოებისთვის [ზემოთ ფოტო პროექტიდან. ქვემოთ წითელი ხაზით მონიშნულია საპროექტო ტერიტორია.
ტენდერს თან ახლავს პროექტიც, რომლის მიხედვითაც სამუშაოები უნდა ჩატარდეს.

გათვალისწინებულია: გამწვანება, განათება, სხვადასხვა საბავშვო ატრაქციონისა და ტრენაჟორის განთავსება, მინისტადიონი და სხვა [პროექტი ძირითადად არსებული ინფრასტრუქტურის [ბორდიურები, ფილები, სტადიონი, განათების ბოძები] რეაბილიტაცია-ახლით შეცვლას ითვალისწინებს].

ტენდერში წინადადებების მიღება 2026 წლის 8 ოქტომბერს დაიწყება და 13 ოქტომბერს დასრულდება.

პირობის მიხედვით სამუშაოები ტენდერში გამარჯვებულთან ხელშეკრულების გაფორმებიდან 2027 წლის 11 დეკემბრამდე პერიოდში უნდა დასრულდეს.

 

Posted byთედო ჯორბენაძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბათუმის მერია, გონიო, სკვერი, ტენდერი

აფგან სადიგოვის საქმეზე სტრასბურგში მეორე საჩივარი წარადგინეს

სოციალური სამართლიანობის ცენტრმა აზერბაიჯანელი ჟურნალისტის, აფგან სადიგოვის საქმეზე ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში კიდევ ერთი საჩივარი წარადგინა.

საქმე ეხება 2026 წლის აპრილში ფეისბუქზე გამოქვეყნებული პოსტის გამო მის ადმინისტრაციულ პასუხისგებაში მიცემასა და საქართველოდან აზერბაიჯანში გაძევებას.

3 აპრილს სასამართლომ სადიგოვისთვის საქართველოში მოქმედი შეზღუდვები გააუქმა, მას შემდეგ რაც აზერბაიჯანის მხარემ განაცხადა, რომ მის მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნა შეწყდა, 4 აპრილს ის საკუთარ სახლში დააკავეს.

რამდენიმე საათში სასამართლომ მას 2 000 ლარის ჯარიმა, საქართველოდან გაძევება და ქვეყანაში შემოსვლის 3-წლიანი აკრძალვა შეუფარდა. იმავე ღამეს სადიგოვი აზერბაიჯანში გადაიყვანეს.

„სტრასბურგის სასამართლოში წარდგენილ საჩივარში მივუთითეთ კონვენციის მე-6, მე-10 და მე-18 მუხლების დარღვევაზე. ჩვენი პოზიციით, ფეისბუქის პოსტის გამო სადიგოვის დასჯამ და გაძევებამ მისი გამოხატვის თავისუფლება დაარღვია, ხოლო სასამართლო პროცესზე მისი სამართლიანი სასამართლოს უფლებაც შეიზღუდა.

განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ აზერბაიჯანში დაბრუნების შემდეგ სადიგოვის მიმართ სისხლისსამართლებრივი საქმე კვლავ განახლდა და მას წინასწარი პატიმრობა შეეფარდა იმავე ბრალდებებზე, რომლებზეც ადრე მისი ექსტრადიცია მოითხოვებოდა“ – განმარტავს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი.

სოციალური სამართლიანობის ცენტრი აფგან სადიგოვის ინტერესების დაცვას სტრასბურგის სასამართლოში აგრძელებს და მოუწოდებს აზერბაიჯანის ხელისუფლებას, დაუყოვნებლივ გაათავისუფლოს ჟურნალისტი:

„მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ ეს საჩივარი დამოუკიდებელია იმ საქმისგან (განაცხადი №36296/24), რომელიც ამჟამად ევროპულ სასამართლოში განიხილება და რომელიც საექსტრადიციო პროცედურებს, ჟურნალისტის პატიმრობასა და კონვენციის 34-ე მუხლის შესაძლო დარღვევას შეეხება“ – ნათქვამია ორგანიზაციის განცხადებაში.

  • აფგან სადიგოვის საქმის ქრონოლოგია:

2026 წლის 2 აპრილს ცნობილი გახდა, რომ ამავე წლის 1 აპრილს აზერბაიჯანის რესპუბლიკამ საქართველოს სამართალდამცავ უწყებებს შეატყობინა აფგან სადიგოვის მიმართ აზერბაიჯანში სისხლისსამართლებრივი დევნის შეწყვეტის შესახებ. ამ ინფორმაციის საფუძველზე პროკურატურამ თბილისის საქალაქო სასამართლოს შუამდგომლობით მიმართა და ჟურნალისტის მიმართ გამოყენებული გირაოსა და სხვა დროებითი ღონისძიებების, მათ შორის, ქვეყნიდან გასვლის აკრძალვის გაუქმება მოითხოვა. სასამართლომ ეს შუამდგომლობა იმავე დღეს, 3 აპრილს დააკმაყოფილა.

აღნიშნული გადაწყვეტილების შემდეგ აფგან სადიგოვი გეგმავდა ჰუმანიტარული ვიზის პროცედურების დაჩქარებულად გავლას და მის ოჯახთან ევროპის ერთ-ერთ ქვეყანაში გამგზავრებას, სადაც მათ პოლიტიკური თავშესაფარი აქვთ მიღებული.

თუმცა, 3 აპრილის გადაწყვეტილებიდან ერთ დღეში, 4 აპრილს, გვიან ღამით, დაახლოებით 22:00 საათზე, აფგან სადიგოვის საცხოვრებელ ბინაში შინაგან საქმეთა სამინისტროსა და სამაშველო ჯგუფის ათობით თანამშრომელი მივიდა და ის ადგილზევე დააკავა.

„აფგან სადიგოვი იხსენებს, რომ დაკავების მანერა საკმაოდ აგრესიული იყო, თუმცა მის მიმართ ძალადობას ადგილი არ ჰქონია“ – წერს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი.

დაკავების შესახებ შეტყობინების მიღებისთანავე, სოციალური სამართლიანობის ცენტრი რამდენიმე საათის განმავლობაში ცდილობდა აფგან სადიგოვის ადგილსამყოფელის დადგენას. ამ პროცესში, მათ შორის, ჩართული იყო საქართველოს სახალხო დამცველი.

სოციალური სამართლიანობის ცენტრის ინფორმაციით გამომძიებელი მათ 2 საათის შემდეგ დაუკავშირდა:

„გვაცნობა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოში ჩანიშნული იყო ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის განხილვა აფგან სადიგოვის წინააღმდეგ. მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ აფგან სადიგოვის ინტერესების დამცველის ვინაობის შესახებ საგამოძიებო უწყება ინფორმირებული იყო და თავად დაკავებული ჟურნალისტიც ითხოვდა ადვოკატების საქმეში ჩართვას, თუმცა სასამართლომ საქმეზე მაინც მოიწვია იურიდიული დახმარების სამსახურის საზოგადოებრივი ადვოკატი. მხოლოდ ამ ადვოკატის დაჟინებული მოთხოვნის შემდეგ გახდა შესაძლებელი მოგვიანებით ჩვენთან დაკავშირება“.

როგორც სასამართლოში გაირკვა, აფგან სადიგოვის მიმართ ადმინისტრაციული წარმოება ადმინისტრაციული სამართალდარღვევათა კოდექსის (ასკ) 173-ე მუხლის მე-2 ნაწილით იყო დაწყებული, რაც სამართალდამცავი ორგანოს თანამშრომლის მიმართ შეურაცხყოფას გულისხმობს.

როგორც სასამართლოში გაირკვა, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის თაობაზე წარმოების საფუძველი გახდა აფგან სადიგოვის მიერ “ფეისბუქზე” გამოქვეყნებულ პოსტი, რომელშიც აფგან სადიგოვი წერს: „სადაც დიქტატურაა, პოლიციელები მზად არიან გაყიდონ და გათელონ ყველაფერი ხელფასისა და პოლიციის ფორმის სანაცვლოდ და ამას სიყვარულით, თავდადებითა და სიამაყით აკეთებენ“.

მიუხედავად იმისა, რომ ეს პოსტი პირველი აპრილით თარიღდება, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმში პოსტის გამოქვეყნების თარიღად 3 აპრილი იყო მითითებული. ამასთან, სასამართლოზე წარმოდგენილი იყო პოსტის არაოფიციალური თარგმანი, რომელიც სათანადოდ არ იყო გაფორმებული.

სასამართლო პროცესზე შსს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევის საკითხთან ერთად ითხოვდა აფგან სადიგოვის მიმართ დამატებითი სახდელის სახით გაძევების გამოყენებას. გაძევების დასაბუთებისას შსს, ერთი მხრივ, უთითებდა იმ გარემოებაზე, რომ აფგან სადიგოვი 62-ჯერ არის სამართალდამრღვევად ცნობილი პარლამენტის მიმდებარე ტერიტორიაზე მიმდინარე პროტესტებთან კავშირში გზის გადაკეტვის გამო, ხოლო მეორე მხრივ აპელირებდა საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების დასკვნაზე, სადაც აღნიშნული იყო, რომ „2026 წლის 13 მარტს აზერბაიჯანული კოლეგებისგან მათ მიიღეს წერილობითი (საიდუმლო) ინფორმაცია, რომლის მიხედვითაც სადიგოვი წარმოადგენს საფრთხეს საქართველოს ეროვნული უსაფრთხოებისათვის. მითითებული გარემოებების გათვალისწინებით და არსებული რისკებიდან გამომდინარე მიზანშეწონილი არ არის აღნიშნული პირის საქართველოს ტერიტორიაზე ყოფნა და მიზანშეწონილია, მან დატოვოს საქართველოს ტერიტორია“.

სასამართლო განხილვის პროცესში სოციალური სამართლიანობის ცენტრის იურისტები ცდილობდნენ დაესაბუთებინათ, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს დროებითი ღონისძიების გამოყენების თაობაზე გადაწყვეტილების საფუძველზე საქართველოს აკრძალული ჰქონდა აფგან სადიგოვის გადაცემა აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში, ევროპული სასამართლოს მიერ ამ საქმის არსებითად განხილვამდე, ექსტრადიციის პროცესის გაძევების პროცესით ჩანაცვლება კი არ ცვლიდა აზერბაიჯანისთვის მისი არგადაცემის მოთხოვნას.

„საქმის განმხილველმა სასამართლომ ამის შესახებ პრაქტიკულად არ იმსჯელა და დროებითი ღონისძიების გამოყენების შესახებ ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილების საქმეზე დართვის უფლებაც კი არ მოგვცა.

მოსამართლემ სრულად უგულებელყო ჩვენი ფორმალურ-სამართლებრივი განმარტებაც, რომ ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმება მხოლოდ ევროპულ სასამართლოს შეეძლო, ახალ ფაქტობრივ გარემოებასთან დაკავშირებით კი, რაც აზერბაიჯანში აფგან სადიგოვის მიმართ სისხლის სამართლებრივი დევნის შეწყვეტას უკავშირდება, ევროპულ სასამართლოს არ უმსჯელია, შესაბამისად არ შეუფასებია დროებითი ღონისძიების შეწყვეტის/გაგრძელების საკითხი“ – წერს ორგანიზაცია და დასძენს:

„უფრო მეტიც, ჩვენი მხრიდან სასამართლოზე დაყენებულ იქნა ასევე შუამდგომლობა იუსტიციის სამინისტროს წარმომადგენლის მოწვევის თაობაზე, ვინაიდან სწორედ ეს უწყება წარმოადგენს საქართველოს მთავრობას ევროპულ სასამართლოში მიმდინარე დავებში და შესაბამისად მათ შეეძლოთ დროებითი ღონისძიების ფარგლებისა და პროცედურების შესახებ ოფიციალური განმარტებების გაკეთება სასამართლოსთვის. სასამართლომ არც აღნიშნული შუამდგომლობა დააკმაყოფილა“.

ორგანიზაცია ასევე აღნიშნავს, სასამართლოს ასევე უთითებდნენ აფგან სადიგოვის მიმართ ნებაყოფლობით ქვეყნიდან გასვლის შესაძლებლობის მიცემის აუცილებლობაზე და იმ პროცესზე, რომელიც მისი ოჯახისთვის ჰუმანიტარული ვიზის და პოლიტიკური თავშესაფრის მინიჭების საკითხებს უკავშირდებოდა, თუმცა სასამართლომ აღნიშნული მოთხოვნა არ დააკმაყოფილა და აპელირებდა შსს-ს მიერ წარმოდგენილ განცხადებაზე, რომ აზერბაიჯანის მხრიდან მისი პასპორტი დეაქტივირებული იყო და შესაბამისად სხვა ქვეყანაში გასვლა შეუძლებელი იქნებოდა.

საბოლოდ, 04:00 საათზე მოსამართლე თორნიკე ქოჩქიანმა აფგან სადიგოვის აზერბაიჯანში გაძევების გადაწყვეტილება მიიღო, რისი აღსრულებაც შესაბამისმა უწყებებმა იმავე წუთებში დაიწყეს და ჟურნალისტი სახმელეთო საზღვარზე რამდენიმე საათში აზერბაიჯანს გადასცეს.

„ჩვენ თბილისის საქალაქო სასამართლოს დადგენილება სააპელაციო სასამართლოში გავასაჩივრეთ. თუმცა, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2026 წლის 18 მაისის დადგენილებით, ჩვენი საჩივარი არ დაკმაყოფილდა“ – განმარტავს ორგანიზაცია.

  • რას ასაჩივრებს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი ადამიანის ევროპულ სასამართლოში

სოციალური სამართლიანობის ცენტრი განმარტავს, რომ აფგან სადიგოვის სახელით სტრასბურგის სასამართლოს კიდევ ერთი მიმართეს, ევროპული კონვენციის მე-6, მე-10, მე-18 მუხლების დარღვევაზე მითითებით.

„ფეისბუქ-პოსტის გამო, რომელიც ჩვენი მოსაზრებით, გამოხატვის თავისუფლების ფარგლებში ექცეოდა, მას ადმინისტრაციული სამართალდარღვევათა კოდექსის 173-ე მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული ყველა სანქცია ერთდროულად — 2 000 ლარის ჯარიმა, ქვეყნიდან გაძევება და შემოსვლის აკრძალვა კანონით დადგენილი მაქსიმალური, სამწლიანი ვადით შეეფარდა.

პოსტი ეხებოდა პოლიციის ქმედებებს მშვიდობიან აქციებზე, ანუ საჯარო ინტერესის საკითხს, და წარმოადგენდა შეფასებით მსჯელობას, რომელსაც თან ერთოდა ავტორის მიერვე გადაღებული ვიდეომასალა. ამ არგუმენტებზე დაყრდნობით, საჩივარში მივუთითეთ, რომ აღნიშნული ფეისბუქ-პოსტის გამო სადიგოვისთვის ადმინისტრაციულ პასუხისგების დაკისრებითა და ქვეყნიდან გაძევებით, დაირღვა მისი კონვენციის მე-10 მუხლით დაცულ გამოხატვის თავისუფლების უფლება.

საჩივარში ასევე მივუთითეთ, მოსამართლე თორნიკე ქოჩქიანის მიერ წარმართული თბილისის საქალაქო სასამართლოში გამართულ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევის სხდომაზე სადიგოვის სამართლიანი სასამართლოს უფლება (კონვენციის მე-6 მუხლი) დაირღვა.

ადვოკატს პროცესის შესახებ შუაღამისას აცნობეს, საქმის მასალების გასაცნობად მხოლოდ ოცდაათი წუთი მიეცა, სხდომის გადადების შუამდგომლობა კი დაუსაბუთებლად არ დაკმაყოფილდა. ასევე, სასამართლომ არ დააკმაყოფილა ჩვენი შუამდგომლობები, საქმეს მტკიცებულებად დართვოდა სტრასბურგის სასამართლოს დროებითი ღონისძიების გადაწყვეტილებები მისი აზერბაიჯანისთვის გადაცემის აკრძალვასთან დაკავშირებით.

მესამე, ჩვენ მივუთითეთ, რომ სადიგოვის გაძევებით დაირღვა კონვენციის მე-18 მუხლი მე-6 და მე-10 მუხლებთან ერთობლიობაში. მოვლენათა თანმიმდევრობა ქმნის დასაბუთებულ ეჭვს, რომ ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმე არ იყო რეალური რეაგირება ფეისბუქ-პოსტზე, არამედ გამოყენებულ იქნა როგორც სამართლებრივი ინსტრუმენტი ევროპული სასამართლოს დროებითი ღონისძიების გვერდის ავლისა და ჟურნალისტის აზერბაიჯანისთვის გადაცემის მიზნით.

საქმის შემდგომმა განვითარებამ ეს ეჭვები კიდევ უფრო გააძლიერა. აზერბაიჯანში დაბრუნების შემდეგ ჟურნალისტი არაერთხელ დააკავეს, 26 მაისს მას ქვეყნიდან გასვლა აუკრძალეს, ხოლო 8 ივნისს ბაქოს ბინაგადის რაიონულმა სასამართლომ გააუქმა 1 აპრილს მიღებული დევნის შეწყვეტის გადაწყვეტილება და იმავე დღეს ჟურნალისტს წინასწარი პატიმრობა შეეფარდა — ზუსტად იმ ბრალდებებზე, რომლებზეც ადრე ექსტრადიცია მოითხოვებოდა. მისი პატიმრობა 2026 წლის 30 ოქტომბრამდე გაგრძელდა“ – წერს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი.

სოციალური სამართლიანობის ცენტრი აგრძელებს აფგან სადიგოვის ინტერესების დაცვას ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში ორივე საქმეზე და მოუწოდებს აზერბაიჯანის ხელისუფლებას, დაუყოვნებლივ გაათავისუფლოს ჟურნალისტი და უზრუნველყოს მისი დაცვა წამებისა და არასათანადო მოპყრობისგან.

„აფგან სადიგოვის იმავე საქმეზე დაპატიმრება ცხადია, რომ ქმნის გონივრულ ეჭვს, რომ საქართველოსა და აზერბაიჯანის ხელისუფლებებს შორის ტრანსნაციონალური რეპრესიის მიზნით მაღალი დონის კოორდინაციისა და სამართლებრივი პროცედურების ბოროტად გამოყენების შესახებ.

აღსანიშნავია, რომ ტრანსნაციონალური რეპრესია თანამედროვე ავტორიტარული რეჟიმების ერთ-ერთ ყველაზე სახიფათო პრაქტიკად მიიჩნევა და მოიცავს შემთხვევებს, როდესაც სახელმწიფოები საკუთარი საზღვრების მიღმაც ცდილობენ კრიტიკული ჟურნალისტების, უფლებადამცველებისა და პოლიტიკური ოპონენტების გადაადგილების, საქმიანობისა და უსაფრთხოების კონტროლს. აფგან სადიგოვის საქმე სწორედ ასეთი პრაქტიკის მკაფიო მაგალითს წარმოადგენს, რადგან მისი დევნა აღარ შემოიფარგლება მხოლოდ ერთი სახელმწიფოს იურისდიქციით და მოიცავს სხვადასხვა სახელმწიფო ინსტიტუტის თანმიმდევრულ მოქმედებებს, რომელთა საბოლოო შედეგი ჟურნალისტის თავისუფლების აღკვეთა გახდა.

განსაკუთრებით საგულისხმოა, რომ საქმე ეხება იმავე სისხლის სამართლის ბრალდებებს, რომელთა საფუძველზეც წარსულში მისი ექსტრადიცია მოითხოვებოდა, მოგვიანებით კი თავად აზერბაიჯანის ხელისუფლებამ დევნის შეწყვეტის გადაწყვეტილება მიიღო. ამ პირობებში სისხლის სამართლის საქმის ხელახალი გააქტიურება და ჟურნალისტის დაპატიმრება აჩენს სერიოზულ კითხვებს სისხლის სამართლის მექანიზმების პოლიტიკური მიზნებისთვის გამოყენების და კონვენციური ვალდებულებების უხეში და მიზანმიმართული დარღვევის შესახებ.

ამ ეჭვებს ჯერ კიდევ აპრილის თვეში ამძაფრებდა ის გარემოება, რომ აფგან სადიგოვის ქვეყნიდან გაძევება დაემთხვა აზერბაიჯანის პრეზიდენტის, ილჰამ ალიევის თბილისში ვიზიტს და ბიძინა ივანიშვილთან შეხვედრას. ამასთან, მიმდინარე წლის მაისში, ასევე ცნობილი გახდა ორმხრივი საკოორდინაციო საბჭოს პროტოკოლის შესახებ, რომლის თანახმადაც სრულ ექსპლუატაციაში შევიდა ბაქო–თბილისი–ყარსის ახალი სარკინიგზო მონაკვეთი. ამასთან, გაფორმდა 20-წლიანი მთავრობათაშორისი შეთანხმება საქართველოსა და აზერბაიჯანს შორის ელექტროენერგიის მიწოდებისა და სატრანზიტო მიმოსვლის ძირითადი პირობების შესახებ.

მოვლენათა ქრონოლოგია ქმნის შთაბეჭდილებას, რომ სისხლის სამართლის პროცედურები გამოყენებული იქნა წინასწარ განსაზღვრული პოლიტიკური შედეგის მისაღწევად.

თავდაპირველად სისხლისსამართლებრივი დევნის შეწყვეტამ შესაძლებელი გახადა საქართველოდან აფგან სადიგოვის მიმართ მოქმედი სამართლებრივი შეზღუდვების მოხსნა და მისი ქვეყნიდან გაძევება, ხოლო შემდგომ იმავე საქმის ხელახალმა გააქტიურებამ აზერბაიჯანის ხელისუფლებას მისი დაუყოვნებლივი დაკავების შესაძლებლობა მისცა. ასეთი თანმიმდევრობა კიდევ უფრო აძლიერებს ეჭვს, რომ სამართლებრივი მექანიზმები გამოყენებული იყო არა მართლმსაჯულების ინტერესებისთვის, არამედ კონკრეტული პოლიტიკური მიზნების მისაღწევად.

სამწუხაროდ, საქართველო უკვე მრავალი წელია აზერბაიჯანის მიმართ ლოიალურ დამოკიდებულებას ავლენს და, მათ შორის, არ ერიდება ადამიანის უფლებათა დაცვის აბსოლუტური პრინციპების უგულებელყოფას. აფგან სადიგოვის საქმეში კი საქართველომ პირველად უახლოეს ისტორიაში ღიად და დემონსტრაციულად დაარღვია ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება და დროებითი ღონისძიების გამოყენების შესახებ სავალდებულო გადაწყვეტილების მიუხედავად, დევნილი ჟურნალისტი აზერბაიჯანს გადასცა“ – წერს სოციალური სამართლიანობის ცენტრი.

Posted byცაგო კახაბერიძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ავგან სადიგოვი

ალკოჰოლური სასმელების ფალსიფიკაციის ბრალდებით ერთ პირს ბრალი წარუდგინეს

თბილისში ალკოჰოლური სასმელების ფალსიფიკაციის ფაქტი გამოავლინეს და ერთ პირს ბრალი წარუდგინეს.

ინფორმაციას ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახური ავრცელებს.

სამსახურის ინფორმაციით, გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებულმა საკუთარ საცხოვრებელ სახლში, კუსტარულ პირობებში, სპირტისა და სხვადასხვა დანამატის გამოყენებით, დაამზადა SARAJISHVILI-ს, ASKANELI-სა და ASKANELI V.S.O.P-ის ბრენდების ფალსიფიცირებული ალკოჰოლური სასმელი – სულ 97 ბოთლი.

„ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, ამოღებულია უკანონოდ დამზადებული პროდუქცია.

საქმეზე გამოძიება მიმდინარეობს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 197-ე მუხლის პირველი ნაწილით, რაც სასჯელის სახით 1-დან 3 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს“ – წერს საგამოძიებო სამსახური.

Posted byბათუმელები23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ფინანასთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახური

ქედაში კაცს 190 ათასი ლარი და მიკროავტობუსი გამოსძალეს – 1 პირი დააკავეს, 3 ბრალდებულია

შინაგან საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, დიდი ოდენობით ქონების მიღების მიზნით, ჯგუფურად ჩადენილი გამოძალვისა და ნარკოტიკული საშუალების უკანონო შეძენა-შენახვის ბრალდებით, აჭარაში ერთი პირი დააკავეს, სამ პირს კი ბრალი წარედგინა, მათ შორის ერთი საზღვარგარეთ მიმალვაში მყოფი კრიმინალური ავტორიტეტია.

„ბრალდებულები, ქედის მუნიციპალიტეტის ერთ-ერთ სოფელში მცხოვრებ მამაკაცს, რომელიც მცირე სამეწარმეო საქმიანობას ეწევა, სისტემატურად სძალავდნენ სხვადასხვა ოდენობის თანხას, ხოლო მოთხოვნის შეუსრულებლობის შემთხვევაში, ემუქრებოდნენ ბიზნესსაქმიანობის იძულებით შეჩერებითა და კუთვნილი ქონების განადგურებით.

ჩატარებული ფარული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად მოპოვებული მტკიცებულებებით, ასევე დასტურდება, რომ ბრალდებულები დაზარალებულზე ახორციელებდნენ ფსიქოლოგიურ ზეწოლას, აყენებდნენ სიტყვიერ შეურაცხყოფას და ემუქრებოდნენ ფიზიკური ანგარიშსწორებით.

დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრებმა, მუქარისა და დაშინების მეთოდით, მეწარმეს სხვადასხვა დროს, 190 000-მდე ლარი და მიკროავტობუსი გამოსძალეს“, – აცხადებს შსს.

სამინისტროს ინფორმაციით, ერთი პირი ბრალდებულის სახით, მოსამართლის განჩინების საფუძველზე დააკავეს, ხოლო 3 პირს ბრალი წარედგინა, მათ შორის ერთი, წარსულში ჩადენილი მძიმე კატეგორიის დანაშაულებისთვის იძებნება.

„პოლიციამ ჩატარებული ჩხრეკის შედეგად ნივთმტკიცების სახით ამოიღო გამოძალვის გზით უკანონოდ დაუფლებული მიკროავტობუსი და ნარკოტიკული საშუალება „მეტადონი“, ასევე, მიმალვაში მყოფი კრიმინალური ავტორიტეტის ოჯახის წევრების მფლობელობაში არსებული, დანაშაულებრივი გზით მოპოვებული ფულით შეძენილი 2 ავტომობილი.

გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 181-ე და 260-ე მუხლებით მიმდინარეობს, რაც 7 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს“, – წერს შსს.

Posted byთედო ჯორბენაძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: გამოძალვა, დაკავება, კრიმინალი, შსს

ახალი მონაცემები რუსეთის და უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე ომში – 23 სექტემბერი

უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის დღევანდელი მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 23 სექტემბრამდე პერიოდში, რუსეთის არმიის საბრძოლო დანაკარგი არის:

  • ცოცხალი ძალა – დაახლოებით 1 522 440 ადამიანი [გასულ დღე-ღამეში +1 560. ამ მონაცემებში შედის როგორც დაღუპულები, ასევე დაჭრილები]
  • ტანკი – 12 367 ერთეული [+3]
  • ჯავშანტექნიკა – 25 387 ერთეული [+13]
  • საარტილერიო სისტემა – 50 216 ერთეული [+32]
  • MLRS – 2 152 ერთეული [+1]
  • საზენიტო საბრძოლო სისტემა – 1 665 ერთეული [+2]
  • თვითმფრინავი – 442 ერთეული [+0]
  • ვერტმფრენი – 356 ერთეული [+0]
  • უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატიულ-ტაქტიკური დონე – 530 560 ერთეული [+1 426]
  • სახმელეთო რობოტიზებული კომპლექსი – 2 723 ერთეული [+3]
  • გემი/ნავი – 35 ერთეული [+0]
  • წყალქვეშა ნავი – 2 ერთეული [+0]
  • მანქანები და საწვავის ავზები – 152 553 ერთეული [+380]
  • სპეცტექნიკა – 4 737 ერთეული [+4]
  • ფრთოსანი რაკეტა [ჩამოაგდეს] – 5 111 ერთეული [+0]

უკრაინის გენერალური შტაბის განცხადებით, საომარი მოქმედებების მაღალი ინტენსივობის გამო მონაცემები იცვლება.

უკრაინის სამხედრო დანაკარგებზე სტატისტიკური ინფორმაცია 2026 წლის 25 თებერვლის შემდეგ აღარ განუახლებია რუსეთს.

რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს მიერ ტელეგრამ არხზე ბოლოს გავრცელებული მონაცემებით, ომის დაწყებიდან 2026 წლის 25 თებერვლამდე პერიოდში სულ განადგურებულია უკრაინის:

  • 670 თვითმფრინავი
  • 283 ვერტმფრენი
  • 117 299 უპილოტო საფრენი აპარატი
  • 651 საზენიტო სარაკეტო სისტემა
  • 27 873 ტანკი და სხვა ჯავშანტექნიკა
  • 1 674 მრავალჯერადი სარაკეტო გამშვები
  • 33 474 საველე არტილერია და ნაღმმტყორცნი
  • 55 252 სპეციალური სამხედრო მანქანა

ეს ის მონაცემებია, რომელსაც უკრაინა და რუსეთი ოფიციალურად ავრცელებენ, თუმცა ომის პირობებში შეუძლებელია ზუსტად გადამოწმება, რამდენად შეესაბამება მხარეების მიერ გავრცელებული ინფორმაცია დანაკარგების შესახებ რეალურ რიცხვებს.

ამასთან, აღნიშნულ მონაცემებთან ერთად რუსეთის თავდაცვა, უკრაინის და რუსეთის არმიის ცოცხალი ძალის საერთო დანაკარგების შესახებ სტატისტიკას არ აქვეყნებს. უკრაინის არმიის ცოცხალი ძალის დანაკარგების შესახებ მონაცემებს არ აქვეყნებს არც უკრაინა.

—

რუსეთი უკრაინაში 2022 წლის 24 თებერვალს გამთენიისას შეიჭრა და სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო.

ამავე თემაზე:

რუბიო პროგნოზირებს, თუ როგორ დასრულდება ომი უკრაინაში

რუსეთში, უფასა და სამარაში უკრაინული დრონები ნავთობის ქარხნებს დაესხნენ თავს

კონგრესმა მიიღო ლინდსი გრემის კანონი რუსეთისა და ირანის წინააღმდეგ

 

 

მთავარი ფოტო: უკრაინის გენშტაბი/facebook
Posted byთედო ჯორბენაძე23.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: რუსეთ-უკრაინის ომი

2 მშენებარე საბავშვო ბაღი ბათუმში – პროექტი, რომელშიც სახანძრო და საკანალიზაციო სისტემა გამორჩათ

ბათუმში ორი საბავშვო ბაღის მშენებლობა 2025 წელს უნდა დაესრულებინა კომპანია „არალს“, რომელსაც ბიძინა ივანიშვილის სახელს რამდენიმე მიზეზით უკავშირებენ. ამ კომპანიამ დაკისრებულ მოვალეობას თავი ვერ გაართვა და სამუშაოები ჯერაც არ დაუსრულებია.

ბათუმის მერია 2026 წლის ბიუჯეტის 2 კვარტლის ანგარიშში წერს, რომ შპს „არალმა“ 6 თვეში გათვალისწინებული დაფინანსების მხოლოდ 20-23 პროცენტი აითვისა. საქმე ისაა, რომ კომპანიას 10 მილიონ 763 521 ლარად ორი საბავშვო ბაღი უნდა აეშენებინა ივანე მესხის პირველი ჩიხი #7-ში და ნიკო მუსხელიშვილის ქუჩის #33დ-ის მიმდებარედ.

მერია ირწმუნება, რომ სამუშაოების ძირითადი ნაწილი დასრულებულია და ახლა კერამიკული ფილის დაგების, ფასადისა და სახანძრო სისტემის ქსელის მოწყობის სამუშაოები მიმდინარეობს, თუმცა ადგილზე შენობების დათვალიერებით ირკვევა, რომ აქ საქმე უფრო რთულადაა. შესაბამისად, მშენებლობა ოქტომბერში, დიდი ალბათობით, ვერ დასრულდება. დოკუმენტებში სწორედ ეს თარიღია მითითებული. 

ეს პირველი შემთხვევა არ არის, როცა კომპანია „არალმა“ დაკისრებულ მოვალეობას თავი ვერ გაართვა [მაგალითად, მისი დაგებული გზა მალევე დაზიანდა სოფელ ივლიტაში]. თუმცა, არც ბათუმში ბაღების პროექტების გაჭიანურებისა და არც სხვა ტენდერების პირობების ვერ შესრულების გამო, მას მნიშვნელოვანი პრობლემები სახელმწიფოსთან არ შეჰქმნია.

მაგალითად, 2025- 2026 წლებში შპს „არალმა“ 25 მილიონ ლარზე მეტის ღირებულების სახელმწიფო ტენდერები მოიგო.

გასულ წლებში გამოიკვეთა ასევე ფაქტები, როცა შპს „არალს“ ხელშეკრულება კონკურენტის დისკვალიფიკაციის შემდეგ გაუფორმეს.

რატომ უკავშირებენ კომპანიისთვის „სასათბურე პირობების“ შექმნას ბიძინა ივანიშვილთან მისი დამფუძნებლის ნაცნობობას? – საქმე ისაა, რომ სახელმწიფო უწყებებთან გაფორმებული ხელშეკრულებების შედეგად, შპს „არალის“ ანგარიშებზე თანხა რამდენიმე ათეული მილიონით მას შემდეგ გაიზარდა, როცა დამფუძნებელმა, ოთარ თათეშვილმა ბიძინა ივანიშვილს [კონკრეტულად კი ეკატერინა ხვედელიძეს] აბასთუმანში მიწის ნაკვეთი გადაუფორმა [ამონაწერში საფუძვლად ნასყიდობის ხელშეკრულებაა მითითებული].

ჯერ „ქართუს“, ხოლო შემდეგ სახელმწიფო უწყებების მრავალმილიონიან დაკვეთებს კომპანია ერთმანეთის მიყოლებით 2019 წლიდან, ანუ მას შემდეგ იღებს, რაც ოთარ თათეშვილმა ბიძინა ივანიშვილი გაიცნო და კურორტ აბასთუმანში „რომანოვების სასახლესთან“ სასურველი მიწის ნაკვეთი მიჰყიდა.

ამის შემდეგ კომპანია „არალმა“ ააშენა აბასთუმნის „ფილტვის ცენტრი“ და აქტიურად იყო ჩართული სანატორიუმების  „ზეკარისა“ და „ცისარტყელას“ ადგილებზე ბიძინა ივანიშვილის სასტუმროების მშენებლობისთვის მოსამზადებელ სამუშაოებში.

ბიძინა ივანიშვილისთვის მიწის ნაკვეთის მიყიდვიდან მალევე შვილმა და ამ დროისთვის უკვე კომპანიის დირექტორმა, დემეტრე თათეშვილმა აბასთუმანში 3883 კვ.მეტრი მიწის ნაკვეთი დაირეგისტრირა ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე. ამონაწერის მიხედვით, ქონება სახელმწიფომ უპირობო აუქციონზე გაყიდა.

ეს ნაკვეთი დემეტრე თათეშვილმა 2020 წელს სახელმწიფოს უკან დაუბრუნა და გაცვლის ხელშეკრულებით დაირეგისტრირა [ურთიერთგადაცემის ხელშეკრულება] 4660 კვ.მეტრი მიწის ნაკვეთი ბორჯომ-ხარაგაულის ეროვნულ პარკთან ახლოს, ბიძინა ივანიშვილის სასტუმრო „პარაგრაფ მერიოტთან“.

შპს „არალი“ 2004 წელს დაფუძნებული კომპანიაა და მის წილებს დემეტრე, მარგალიტა, ეკა და ბექა თათეშვილები ინაწილებენ, კომპანიას დემეტრე თათეშვილი ხელმძღვანელობს. 2012 წლიდან კი ერთპიროვნულად ოთარ თათეშვილი ფლობდა. ის 2020 წელს გარდაიცვალა. შესაბამისად, კომპანიას მისი შვილები მართავენ.

ოთარ თათეშვილი თავის სიცოცხლეში უარყოფდა ბიძინა ივანიშვილთან ნაცნობობას და მისთვის მიწის ნაკვეთის მიყიდვას, თუმცა ამას საჯარო მონაცემები ადასტურებს.

  • რა მოხდა ბათუმის საბავშვო ბაღების შემთხვევაში

ბათუმის მერია ბიუჯეტის 2 კვარტლის ანგარიშში განმარტავს, რომ კომპანიამ სამუშაოები ხელშეკრულების პირობებით განსაზღვრული გეგმა-გრაფიკის დარღვევით ჩაატარა. შესაბამისად, ვერ შეძლო კვარტალური გეგმით გათვალისწინებული დაფინანსების სრულად ათვისება, რის გამოც პირგასამტეხლო დააკისრეს.

დოკუმენტის მიხედვით, ივანე მესხის პირველი ჩიხი #7-ის მიმდებარედ საბავშვო ბაღის მშენებლობისთვის 2026 წლის ორ კვარტალში კომპანიას 2 მილიონ 196 360 ლარი უნდა აეთვისებინა. აითვისა 649 292 ლარი. 

„1503 კვ.მ. ფართობის, 16-ოთახიანი საბავშვო ბაღის კონსტრუქციული ნაწილის მოწყობის სამუშაოები დასრულებულია და სახანძრო სისტემის ქსელის მოწყობა მიმდინარეობს“, – წერს მერია ანგარიშში.

კომპანიას ბაღის მშენებლობა დასრულებული უნდა ჰქონდეს ასევე ნიკო მუსხელიშვილის ქუჩის #33დ-ის მიმდებარედ.

2 მშენებარე საბავშვო ბაღი ბათუმში – პროექტი, რომელშიც სახანძრო და საკანალიზაციო სისტემა გამორჩათ

დოკუმენტების მიხედვით, რომელიც შესყიდვების სააგენტოს პორტალზეა ატვირთული, კომპანიამ სამუშაოები ორივე შემთხვევაში 2026 წლის ოქტომბერში უნდა დაასრულოს.

ივანე მესხის #7-ისა და ნიკო მუსხელიშვილის ქუჩის #33 დ-ს მიმდებარედ საბავშვო ბაღების მშენებლობაზე ელექტრონული ტენდერი ბათუმის მერიამ 2024 წლის ოქტომბერში გამოაცხადა. შესყიდვის ღირებულება 10 მილიონ 763 601 ლარი იყო. გამარჯვებულს, შპს „არალს“ ხელშეკრულება 2024 წლის 13 ნოემბერს თითქმის იგივე ფასით, 10 763 521 ლარზე გაუფორმეს. თავდაპირველი ვერსიით, კომპანიას სამუშაოები 2025 წლის დეკემბერში უნდა დაესრულებინა. 

მშენებლობის ადგილზე კომპანიის წარმომადგენლებმა „ბათუმელებთან“ საუბარი და კითხვებზე პასუხების გაცემა არ ისურვეს – ჩვენ დასაქმებულები ვართ, კომპანიის ხელმძღვანელებს დაუკავშირდითო. აქ მხოლოდ ის განგვიმარტეს, რომ სამუშაოების შესრულება იმის გამო დაგვიანდა, რომ მაღალი ხარისხი მიეღოთ: „ამ სამუშაოებს 5 წლიანი გარანტია აქვს, ჩვენ ვართ დაინტერესებული, რომ ყველაფერი მაღალი ხარისხით იყოს შესრულებული, თუნდაც დაგვიანდეს.“

მშენებარე საბავშვო ბაღი მუსხელიშვილის ქუჩაზე
მშენებარე ბაღი მესხის ქუჩაზე

„ბათუმელებმა“ არაერთხელ სცადა კომპანიის დირექტორთან დაკავშირება, თუმცა უშედეგოდ, მან ჩვენს სატელეფონო ზარებს არ უპასუხა.

ინფორმირებული პირის მიერ „ბათუმელებისთვის“ მოწოდებული ინფორმაციის მიხედვით კი, „დაგვიანება მხოლოდ კომპანიას არ უნდა დავაბრალოთ, თუნდაც ის ივანიშვილთან იყოს დაკავშირებული, „მერიის ცოდვებიც შეისწავლეთო“.

„გაიგეთ, როდის მოგვაწოდა მერიამ პროექტი, მუშაობა რომ დაგვეწყო. ისიც მოიკითხეთ, რატომ ვერ მოგვაწოდა. გაარკვიეთ თანამედროვე სტანდარტული ბაღის პროექტი სახანძრო უსაფრთხოებას რატომ არ ითვალისწინებდა, ან ის მაინც გაიგეთ, იყო თუ არა პროექტში მითითებული, სად უნდა დაგვეერთებინა საკანალიზაციო სისტემა, რომელიც საერთოდ არ არსებობს უბანში.“ 

  • რა გაირკვა დოკუმენტებით

„ბათუმელებმა“ ინფორმირებული პირის  მონათხრობი დეტალურად გადაამოწმა და გამოარკვია, რომ მერიამ პროექტი ორი ბაღისთვის არაერთი ხარვეზით შეისყიდა. შემდგომში ეს ხარვეზები თავად შენობების პროექტის ავტორ კომპანიასთან – შპს „Georgianhouse“-სთან შეთანხმებით გაასწორეს [შპს „Georgianhouse“-მა ბაღების პროექტები მერიის დაკვეთით სხვა ტენდერის ფარგლებში მოამზადა, შემდეგ სწორედ ამ პროექტებით გამოაცხადა მერიამ ტენდერი სამშენებლო სამუშაოების შესყიდვაზე].

თავდაპირველად პროექტით გაურკვეველი იყო, სად უნდა დააერთებინათ ბაღის საკანალიზაციო სისტემა ე.წ. შამბოს დადგმა კი თავიდანვე გათვალისწინებული არ ყოფილა. დოკუმენტით დასტურდება ისიც, რომ მოგვიანებით გაახსენდათ სახანძრო უსაფრთხოების აუცილებლობის საკითხი და ისიც, რომ სხვანაირად ბაღი აკრედიტაციას ვერ გაივლიდა.

ბათუმის მიუხედავად ამისა, მერია თავის ანგარიშებში არასოდეს აანალიზებს შეცდომებს, რომელიც მისმა სამსახურებმა დაუშვეს და მარტივად წერს, კომპანიამ გეგმა-გრაფიკის დარღვევით აწარმოვა სამუშაოები, რისთვისაც დავაჯარიმეთო.

ბათუმის საკრებულო კი, რომელსაც ბიუჯეტის ხარჯვის კონტროლი ევალება, მსგავს საკითხებს სიღრმისეულად არ სწავლობს, მიუხედავად იმისა, რომ სხდომებზე არაერთხელ დააყენა საკითხი ოპოზიციამ ბაღების დეფიციტსა და მასთან დაკავშირებულ გამოწვევებზე. საკრებულოს „ოცნების“ უმრავლესობა არასდროს დაინტერესებულა და სხდომაზე მერიის წარმომადგენლისთვის არ დაუსვამს კონკრეტული კითხვები პროექტების გაჭიანურების თაობაზე.

  • სახანძრო უსაფრთხოება – რა დასტურდება დოკუმენტებით? 

დოკუმენტებში არსად წერია, რომ პროექტით გაურკვეველია, სად უნდა დაეერთებინათ საკანალიზაციო სისტემა, რომელიც სამშენებლო ტერიტორიაზე არ არსებობს და არც მიმდებარე ქუჩაზე. თუმცა ამას შეთანხმებული ცვლილებები „ამბობს.“

„მუშაობის პროცესში საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაციაში გამოვლინდა შიდა ტიხრების ზომების, კარ-ფანჯრების ნომინაციის და სხვა რიგი უზუსტობები, რომლის კორექტირების შეთანხმებას პროექტის ავტორთან დასჭირდა გარკვეული დრო. გარდა ამისა, სამუშაოების შეფერხების მიზეზი გახდა მაღალი ძაბვის გადატანაც“, – ვკითხულობთ ერთ-ერთი ცვლილების დოკუმენტში.

შესწორებების ოდენობისა და მათი მნიშვნელობის გათვალისწინებით იქმნება შთაბეჭდილება, რომ პროექტის ავტორი ადგილზე არც მისულა ისე მოამზადა საბავშვო ბაღის პროექტი, ან თუ მივიდა ადგილზე ვითარება სათანადოდ არ შეისწავლა.

„მოგახსენებთ, რომ სკვერის ტერიტორიას ესაზღვრება ე.წ. ელ. ქვესადგური [„ტეპე“), რომლის მოპირკეთების სამუშაოები ვერ ხორციელდება, ვინაიდან აღნიშნულ ქვესადგურზე არსებობს მაღალი ძაბვის გამავალი საჰაერო ხაზები, უსაფრთხოების თვალსაზრისით კი საჭიროა ელ. მომარაგების სადგურის გათიშვა. აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით წერილობით ეცნობა სს „ენერგო პრო ჯორჯიას“, რომელთა მხრიდანაც რეაგირება არ მომხდარა“, – წერდა კომპანია მერიას.

ერთ-ერთ დოკუმენტში ცვლილების შეთანხმების თაობაზე მერია ადასტურებს პროექტის სახანძრო უსაფრთხოების სტანდარტებთან შესაბამისობაში მოყვანის აუცილებლობას:

  ამონარიდი დოკუმენტიდან:

„მიმდინარე წლის 10 თებერვალს შპს „არალმა“ განმეორებით მოგვმართა წერილობით (10/142604122-90), რომ ამ ეტაპზე ორივე ობიექტზე სამუშაოების ძირითადი ნაწილი შეჩერებულია მათგან დამოუკიდებელი, ხელშემშლელი გარემოებების გამო. აღნიშნული საჭიროებს დროულ გადაწყვეტილებას, რამაც გამოიწვია სამუშაოების ტემპის შენელება და დღის წესრიგში დააყენა საპროექტო ცვლილებების აუცილებლობა, კერძოდ:

ივანე მესხის პირველ ჩიხსა და ნიკო მუსხელიშვილის ქუჩაზე საბავშვო ბაღების საპროექტო დოკუმენტაცია ითვალისწინებს მხოლოდ ლოკალური კვამლის დეტექტორებისა და სართულებზე 4 ერთეული ჰიდრანტის მოწყობას. გამომდინარე იქედან, რომ აღნიშნული მინიმალური მოთხოვნები არ არის საკმარისი სპეციფიკური დაწესებულებისთვის, სადაც სკოლამდელი ასაკის ბავშვები უნდა იმყოფებოდნენ, უსაფრთხოების ნორმების მაქსიმალური დაცვისა და რისკების მინიმუმამდე დაყვანის მიზნით, საჭიროა ორივე ობიექტის ყველა სათავსოში მოეწყოს წყლის ავტომატური საშხეფეები (ე.წ. სპრინკლერული სისტემა).“

შემსრულებელმა მერიას შეახსენა ისიც, რომ ბაღის მშენებლობის დასრულების შემდეგ საჭირო იქნებოდა ავტორიზაცია, რაც შეიძლებოდა შენობას იმ სახანძრო უსაფრთხოების სისტემით ვერ გაევლო, რაც ტენდერით იყო მოთხოვნილი და შესაბამისი ხანძარმქრობის დამონტაჟება შესთავაზა:

„აღნიშნული სისტემა ხანძრის კერის გაჩენისთანავე მოახდენს მის ლოკალიზებას, რაც კრიტიკულად მნიშვნელოვანია ევაკუაციის დროის სიმცირის პირობებში. თანამედროვე სტანდარტების შესაბამისი სახანძრო სისტემა საბავშვო ბაღების ავტორიზაციის პროცესის ერთ-ერთი უალტერნატივო წინაპირობაა.

ბათუმის საბავშვო ბაღების გაერთიანების მომართვისა (11-1426040678, 09/02/2026) და „საქართველოს ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების დაწესებულების ავტორიზაციის სტანდარტების გზამკვლევის თანახმად, აუცილებელია შენობაში დამონტაჟდეს ავტოსაშხეფი სისტემა, შესაბამისი სატუმბო სადგურითა და წყლის რეზერვუარით. ასევე ტექნიკური რეგლამენტის მიხედვით სამუშაო სივრცეები, აღჭურვილი უნდა იყოს შესაბამისი ხანძარსაწინააღმდეგო საშუალებებით ხანძრის დეტექტორებითა და საგანგაშო სისტემებით.

წარმოდგენილი გარემოებების ანალიზი ცხადყოფს, რომ ობიექტებზე სამუშაოების შეჩერება გამოწვეულია ობიექტური და კრიტიკულად მნიშვნელოვანი ფაქტორებით. ვინაიდან საბავშვო ბაღების ავტორიზაცია სავალდებულო პროცესია, ნებისმიერი გადახრა სტანდარტებიდან გამოიწვევს დაწესებულების ფუნქციონირების შეჩერებას ექსპლუატაციაში მიღებისთანავე.“

მეორე ბაღთან დაკავშირებით, რომელიც მუსხელიშვილის ქუჩაზე შენდება, კომპანია მერიას ასევე წერდა:

„ობიექტზე მაღალი ძაბვის საჰაერო ელექტროგადამცემი ხაზის არსებობა ქმნის სახიფათო გარემოს. მოქმედი რეგულაციებით, ასეთ ზონებში მძიმე ტექნიკის მუშაობა და კეთილმოწყობის სამუშაოების წარმოება მკაცრად შეზღუდულია ან აკრძალულია სპეციალური უსაფრთხოების დერეფნების დაცვის გარეშე“.

დოკუმენტებში არაერთხელ არის აღნიშნული, რომ პროექტში კრიტიკული შეუსაბამობები ფიქსირდებოდა:

  • ამონარიდი დოკუმენტებიდან

ბათუმის მერიას ვკითხეთ, რამდენად მართალია, რომ მერიას დათმობაზე წასვლა და ბაღების მშენებლობის დასრულების გადავადება პროექტში არსებული ხარვეზების გამო მოუწია. აი რა მოგვწერს მერიიდან:

„გასულ პერიოდში საბავშვო ბაღებზე სამუშაოების დასრულების ვადა რამდენჯერმე გახანგრძლივდა. აღნიშნული გამოწვეული იყო, ერთი მხრივ, სსიპ გარემოს ეროვნული სააგენტოს მიერ გაცემული ცნობებით, რომლებშიც მითითებული იყო უხვნალექიანი დღეების რაოდენობა, როდესაც სამუშაოების წარმოება შეუძლებელი იყო, ხოლო, მეორე მხრივ, საპროექტო დოკუმენტაციაში სამუშაოების მიმდინარეობის ეტაპზე გამოვლენილი რიგი საჭირო ცვლილებების გათვალისწინებით.

საბოლოოდ, სამუშაოების დასრულების ვადად განისაზღვრა მიმდინარე წლის 25 აგვისტო. თუმცა, კომპანიამ ვერ უზრუნველყო შესაბამისი რესურსებისა და მუშახელის საჭირო მობილიზება, რის შედეგადაც, დღეის მდგომარეობით, სამუშაოები ჯერ კიდევ არ არის დასრულებული.

შესაბამისად, კომპანიას 25 აგვისტოდან სამუშაოების სრულად დასრულებამდე ერიცხება ყოველდღიური პირგასამტეხლო.“

საბავშვო ბაღი მესხის ქუჩაზე – მიმდინარე სამუშაოები
Posted byცაგო კახაბერიძე22.09.202623.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბათუმის მერია, ელექტრონული ტენდერი, კორუფცია, ტენდერი

“ჩემს სიზმრებში ყოველთვის სოხუმში ვარ” – აფხაზეთიდან დევნილი ისტორიკოსის ამბავი

„30 წელის განმავლობაში ამ სახლზე არაფერი შეუცვლიათ, როგორც ჩემმა მშობლებმა დატოვეს, ისე არის დღემდე“, – გვეუბნება პროფესორი კახა კვაშილავა და მშობლიური სახლის ფოტოს გვაჩვენებს, რომელიც სოხუმში, ტურბაზის უბანში მდებარეობს.

მაშინ, როცა იქ კვაშილავების ოჯახი ცხოვრობდა, სახლის მისამართი იყო კომკავშირის გზატკეცილი #118ა. ახლა ეს ქუჩა მუშნი ხვარწკიას სახელს ატარებს. ხვარწკიას აფხაზულ წყაროებში „აფხაზეთის გმირს“ უწოდებენ, რადგან ის ქართველების წინააღმდეგ ომში დაიღუპა 1992 წლის მიწურულს.

ამ ომში იბრძოდა კახა კვაშილავაც, ისტორიკოსი, რომელიც სოხუმში ცხოვრების, აფხაზებთან ურთიერთობის, ომის, დევნილობის და მშობლიურ სახლში დაბრუნების იმედის შესახებ გვესაუბრა.

ფოტო, რომელსაც პროფესორი კახა კვაშილავა გვაჩვენებს, 2023 წელსაა გადაღებული. როგორც გვითხრა, ფოტო მისმა აფხაზმა მეგობრებმა გამოუგზავნეს, რომლებთანაც „ადამიანური ურთიერთობების“ შენარჩუნების დღემდე ახერხებს, იმ დათქმით, რომ „პოლიტიკაზე ბევრს არ ვსაუბრობთ“.

ფოტო დაბალი რეზოლუციისაა, ამიტომ ბევრი დეტალის გარჩევა ჭირს, მაგრამ კარგად ჩანს მომწვანო ფერის ჭიშკარი. წლებთან ერთად მეტალის ჭიშკარს საღებავი გადასცლია, აქა-იქ აქერცლილა კიდეც, ამიტომ ხასხასა მწვანე ახლა უფრო მქრქალი და გაცრეცილი ჩანს.

კახა კვაშილავა გვიყვება, რომ ეს ჭიშკარი 1989 წელს, მშობლებთან და დასთან ერთად შეღება. მაშინ მე-9 კლასში იყო და აკაკი წერეთლის სახელობის სოხუმის მე-6 საშუალო სკოლაში სწავლობდა.

„2-3 წლის წინ გამომიგზავნეს ჩემი სახლის ფოტოები, ქუჩის მხრიდან გადაღებული. ჩანს ჭიშკრის და ჩემი სახლის. მაშინ 30 წელი იყო გასული, რაც სხვა, აფხაზური ოჯახი დაეუფლა ჩემს სახლს. მე მახსოვს, 1989 წელს, მეცხრე კლასში ვიყავი, ახალი ღობე გავაკეთეთ, მეტალის. ამ ახალ ღობეს მთელი ოჯახი ვღებავდით – მამაჩემი, დედაჩემი, ჩემი და და მე. აი, იმ საღებავითაა დღემდე შეღებილი ის ღობე. უკვე დაჟანგულია, ჩამოფხეკილი, მაგრამ არ აქვს შეღებილი.

ერთადერთი, რაც „გააკეთა“ ამ ოჯახმა – ეზოში გვქონდა პატარა მოლი, გაზონივით დატოვებული და ეს მოუასფალტებია. დანარჩენი – არაფერი. როგორც დავტოვეთ სახლი, ისეა ახლაც. იმიტომ, რომ ალბათ, ქვეცნობიერად გრძნობს, რომ ეს სახლი მისი საცხოვრისი არ არის. არ ვიცი, ბოლო წლებში რამე შეიცვალა თუ არა, მაგრამ ორიოდე წლის წინ ისე იყო, როგორც ჩვენ დავტოვეთ”, – ამბობს კახა კბაშილავა.

ფოტოზე, ჭიშკრის უკან, ეზოს სიღრმეში, სახლი ჩანს – სახურავი და ფანჯრები. ამ ფანჯრებს მიღმა კახა კვაშილავას საძინებელი ოთახი იყო. ოთახი, რომელშიც მას 19 წლამდე ეძინა. შემდეგ ომი დაიწყო, რომელმაც კვაშილავების ოჯახი, სხვა ათობით ათასი ოჯახის მსგავსად დევნილად აქცია.

33 წელია, რაც კახა კვაშილავას მშობლიურ სახლში არ ყოფილა. თუმცა, დაბრუნების იმედს არ კარგავს.

„მე და ჩვენი ოჯახი შევაღებთ ამ ჭიშკარს!” – წერს კვაშილავა სოციალურ ქსელში გამოქვეყნებულ პოსტში.

კახა კვაშილავას მშობლიური სახლი სოხუმში
  • ცხოვრება სოხუმში

კახა კვაშილავა გვიყვება, რომ სოხუმში გაიზარდა, ძალიან მრავალეთნიკურ უბანში. იქ, სადაც ერთად ცხოვრობდნენ ქართველები, რუსები, ბერძნები, სომხები, აფხაზები.

მისი თქმით, 1980-იანი წლებში თანდათან უფრო და უფრო შესამჩნევი ხდებოდა დაძაბულობა ხალხს შორის. „ბათუმელებთან“ საუბრისას კახა კვაშილავამ გაიხსენა რამდენიმე ისტორია ბავშვობისა და მოზარდობის პერიოდიდან, ის, რაც განსაკუთრებით მძაფრად ახსოვს დღემდე. 

„სკოლის გვერდით, ჩვენს უბანში იყო სასურსათო მაღაზია, სადაც შევდიოდით ხოლმე ტკბილეულობის საყიდლად. ერთხელ, მახსოვს, სკოლიდან ვბრუნდებოდი – ძალიან პატარა ვარ, მეოთხეკლასელი – შევედით ამ მაღაზიაში. ხურდა გვქონდა და კანფეტის ყიდვა გვინდოდა. მაღაზიის გამყიდველმა [აფხაზმა] ქალმა, რომელიც შემდეგ წლების განმავლობაში იქ მუშაობდა, გვითხრა: „მე კანფეტს ქართველებზე არ ვყიდი“. ეს იყო ჩემთვის შოკი. ეს იყო 1984 წელი. ადრეული გაზაფხული იყო, მახსოვს, ჯერ კიდევ თბლად გვეცვა. ისიც კი მახსოვს, რომ წვიმიანი ამინდი იყო. იმის შემდეგ მე მაღაზიაში არ შევსულვარ. თუმცა, ამ ქალს ყოველთვის ვხედავდი – ფართო, ღია ვიტრაჟები ჰქონდა მაღაზიას. „Я грузинам ничего не продам“ [ქართველებზე არაფერს ვყიდი] – ეს ფრაზა ჩამრჩა ყურში. 

სახლში რომ მოვედი, მშობლებს ვუთხარი. მთლად არც გაჰკვირვებიათ. მართალია, ჩვენ გვყავდა აფხაზი ნათესავები, დაკავშირებულები ვიყავით ოჯახებით, მე ახლაც მყავს აფხაზი მეგობრები, რომლებიც სოხუმში ცხოვრობენ და რომლებთანაც შენარჩუნებული მაქვს კონტაქტი, მაგრამ იყვნენ ასე სეპარატისტულად განწყობილი ადამიანებიც. არსებობდა ეს სეპარატიზმი, რომელიც რაღაც პერიოდი მიჩქმალული იყო, მაგრამ ხალხი გრძნობდა ამას. შემდეგ, განსაკუთრებით 80-იანი წლების მიწურულს. 

ერთ ეპიზოდს გავიხსენებ კიდევ:

1989 წელია. ჩემი სკოლის გვერდით იყო წიგნების მაღაზია და ხშირად, როცა ფული მქონდა, შევდიოდი და ვყიდულობდი წიგნებს. ერთხელ, მახსოვს, მაღაზიიდან რომ გამოვდიოდი, კარებთან მდგარი მოლარე ქალი, ქერათმიანი, ახალგაზრდა გოგო, მიდის იქვე მდგარ კაცებთან და უყვირის: თქვენ [ქართველები] აქედან წაეთრევით, რადგან ეს სომხურ-აფხაზური მიწა არისო. ეს ქალი თვითონ სომეხი იყო. 

შემდეგ, ეს ყველაფერი გადავიდა ამ კონფლიქტში.

მახსოვს, 1992 წელია, თბილისშია ეს ომი [სამოქალაქო]. მე სოხუმში მივდივარ. უკვე სკოლა მაქვს დამთავრებული, პირველკურსელი ვარ. მაჩერებს ვიღაც სამხედრო ფორმაში ჩაცმული და ჩრდილოკავკასიური კილოთი მთხოვს პასპორტის ჩვენებას. ვუთხარი, რომ პასპორტი არა მაქვს და რომც მქონდეს, არ მოგცემდი-მეთქი. რატომო და შენ ვინ ხარ-მეთქი, რა უფლებით მაჩერებ, ეს ჩემი ქალაქია, ჩემი ქვეყანაა და შენი არაა-მეთქი. ეტყობა შეგნებული იყო, არაფერი აღარ მითხრა და გამშორდა. 1992 წლის ივლისი იყო. რამდენიმე დღეში დაიწყება ომი”, – იხსენებს სოხუმელი პროფესორი.

  • ომის დაწყება – „სიკვდილი მოვიდა უბანში“ 

„ჩვეულებრივი დღე იყო, 14 აგვისტო. დღის 1-ის 15 წუთი იყო, როცა გავიგე ავტომატის კაკანი. პირველი შეტაკება მოხდა ჩვენი სახლიდან ერთ კილომეტრში. მივხვდი, რომ რაღაც ცუდი ხდება, რაღაც ცუდი დაიწყო. შიშიც იყო. სიკვდილიც მოვიდა უბანში. საშინელება იყო.

იყო თუ არა მოულოდნელი? არა, ომი მოულოდნელი არ იყო.

ჩანდა, რომ დღეს თუ არა ხვალ, ხვალ თუ არა ზეგ მაინც დაიწყებოდა. იმიტომ, რომ ისეთი პროცესი იყო დაწყებული, რომ ვერაფერი შეაჩერებდა.

დღეს ამბობენ ხოლმე, რომ მეტი ცივი გონება, ნაკლები ემოციურობა, მეტი საუბარი ომს არ მოიტანდა. ტყუილია. ტყუილია, იმიტომ რომ ყველა რესურსი ამოწურული იყო. შეიძლება ვიღაცამ თქვას, რომ რესურსი ამოუწურავი არ არისო. არა, რესურსი ამოწურული იყო. ყველანაირ დათმობაზე ქართველი წასული იყო. ყველაზე მთავარი დათმობა, რომელიც პრეზიდენტ ზვიად გამსახურდიას ინიციატივით მისმა ხელისუფლებამ მიიღო, იყო ის საარჩევნო კანონმდებლობა აფხაზეთში, რომელიც ეთნიკურ უმრავლესობას უმცირესობაში აყენებდა.

ყველაფერი დათმობილი იყო. მაგრამ იქითა მხარე, რუსეთის მხარდაჭერით, რუსეთის წაქეზებით მიზნად ისახავდა უქართველებო აფხაზეთს. ამას ვერცერთი ქართველი ვერ დაუშვებდა. ის, რომ 1993 წლის 27 სექტემბერს ქართველობა იქიდან გაიყარა, ეს იყო უბრალოდ თვითგადარჩენა. იმიტომ, რომ მოდიოდა ძალიან დაუნდობელი ძალა, რომელსაც არ ჰქონდა შებრალების უნარი, რომელიც ემპათიისგან სრულიად დაცლილი იყო. ვგულისხმობ რუსებს და აფხაზებსაც. იმათ, ვინც ომობდა.

თუმცა, ბევრი აფხაზი გახდა დევნილი – ისინი წამოვიდნენ ქართველებთან ერთად. ისეთები, რომლებისთვისაც ეს ომი მიუღებელი იყო.

ეს ომი მათთვის განსაკუთრებით ძალიან დიდი ტრაგედია იყო. მაგალითად, 27 სექტემბერს ჟიული შარტავასთან ერთად მოკლეს აფხაზი რაულ ეშბა. რაულ ეშბა, რომლისთვისაც აფხაზეთის განვითარება და აფხაზი ხალხის გადარჩენა შესაძლებელი იყო მხოლოდ ქართველებთან თანაცხოვრებით და არა პირიქით. ეს ადამიანი მოკლეს”, – იხსენებს კახა კვაშილავა.

კახა კვაშილავა თბილისში, გმირთა მემორიალთან, 2021 წლის 27 სექტემბერს,, სოხუმისდაცემის დღეს
  • ომში წასვლა – 19 წლის ჯარისკაცი 

„18 წლის ვიყავი ომი რომ დაიწყო და 19 წლისა მე თვითონ, ჩემი ნებით წავედი ომში.

წავედი ომში, მიუხედავად იმისა, რომ იმ დროს მოქმედი კანონი უმაღლესი განათლების შესახებ კანონი მე, მე როგორც სტუდენტს, მათავისუფლებდა ჯარში წასვლისაგან.

წავედი ომში და 1993 წლის 1-ელი მარტიდან საბრძოლო მოქმედებების დასრულებამდე ვიყავი [სოხუმის დაცემის შემდეგაც]. ეს ეს ძალიან რთული პერიოდი იყო, ძალიან მძიმე, მაგრამ იმედით სავსე. იმედით, რომ ეს ომი დაასრულებდა ყველანაირ სირთულეს. ომმა შეუძლებელია რაღაც დაასრულოს, მაგრამ, ყოველ შემთხვევაში, ის ბოროტება რაც აფხაზეთში არსებობდა, ამ ომს უნდა დაესრულებინა, მაგრამ ასე არ მოხდა.

მაშინ ერთი კითხვა დავუსვი საკუთარ თავს: ჩემი უსაფრთხოებისთვის ვინმე რატომ უნდა მოკვდეს? ვინმეს ზურგს რატომ უნდა ამოვეფარო მე? ჩემთვის მიუღებელი იყო, რომ ვიღაც გარდაცვლილიყო და მე მეგრძნო პასუხისმგებლობა, რომ მან ამით მე დამიცვა.

მეორე მოტივი [ბრძოლაში ჩართვის], რა თქმა უნდა, იყო სამშობლოს დაცვა და სამშობლოს სიყვარული. სამშობლოს სიყვარულში ვგულისხმობ საკუთარი ოჯახის, უბნის, ქალაქის და ზოგადად სამშობლოს დაცვას. რატომ უნდა დამიცვას სხვამ, როდესაც ხელი მაქვს, ფეხი მაქვს, ჯანმრთელობა მიწყობს ხელს …

მეკითხებიან ხოლმე – არ შეგეშინდა? მეშინოდა. რა თქმა უნდა, მეშინოდა, მაგრამ ისე გავიზარდე, ისე მზრდიდნენ ოჯახში, რომ სამშობლოს დაცვა, სამშობლოს სიყვარული უპირველესი იყო.

მე მინახავს ადამიანები, ჩემზე ფიზიკურად ბევრად ძლიერები, აი ხელს რომ დამჭიდებდნენ და დამჭყლეტდნენ – ისეთები, როგორ გარბოდნენ. და ასევე, მინახავს ადამიანები, რომლებსაც უბანში თითით აჩვენებდნენ – ამისგან კაცი არ დადგებაო, ეს მუქთახორააო, ეს ისეთია, ეს ასეთიაო და აი, ასეთმა ადამიანებმა თავი გაწირეს”, – ჰყვება კახა კვაშილავა.

  • დევნილობის პირველი წლები ბათუმში

აფხაზეთიდან წამოსვლის შემდეგ კვაშილავების ოჯახი ბათუმში ჩამოვიდა. ისინი ლერმონტოვის ქუჩაზე, მეზღვაურთა საერთო საცხოვრებელში ცხოვრობდნენ.

მეორე სართულზე, 15 კვადრატული მეტრი დაუთმეს კახას, მის მშობლებს და დას. ოთახში იყო ერთი კარადა, სამი ლოგინი თხელი ლეიბებით, ერთი მაგიდა, სამი სკამი, ერთი გრაფინი და სამი ჭიქა. საპირფარეშოს ოჯახი სხვა, ათობით დევნილ ოჯახთან ერთად იზიარებდნენ.

გაჭირვების, სტრესის, ბუნდოვანი მომავლის მიუხედავად, კახა კვაშილავა ბათუმს კეთილგანწყობითა და მადლიერებით იხსენიებს. ეს, პირველ რიგში, იმ ადამიანების დამსახურებაა, რომლებსაც აქ შეხვდა და რომლებიც ყველაზე რთულ დროს დაეხმარნენ. ბათუმელია მისი ცოლი, შორენა ტარუღიშვილიც.

ომამდე კახა კვაშილავა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალში ისტორიას სწავლობდა. იქ მხოლოდ პირველი კურსის დასრულება მოასწრო. ბათუმში მან სწავლა შოთა რუსთაველის სახელობის ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტში გააგრძელა, რომელსაც დღემდე მის ალმა მატერს უწოდებს.

„მაშინ დეკანი იყო ძალიან კარგი ადამიანი, ბატონი ბიჭიკო დიასამიძე, რომელთანაც მივედი და ვუთხარი, რომ სტუდენტი ვარ და სწავლის გაგრძელება მინდა-მეთქი, მაგრამ არანაირი საბუთი არ მქონდა. ყველაფერი დარჩა სოხუმში. ამ კაცს როგორ უნდა მივეღე?! ცარიელ-ტარიელი ვიყავი. თან პირველი სემესტრი დასრულებული იყო და სადღაც ორ კვირაში ახალი სემესტრი იწყებოდა. მახსოვს, მაგიდაზე ეწყო წიგნები და მითხრა – აი, გაძლევ ერთ კვირას. ეს წიგნები წაიღე. ერთ კვირაში მოდი და გამოცდები ჩააბარე. თუ ჩააბარებ, მივხვდები, რომ ისტორიკოსი ხარო. სრულიად უცნობ ადამიანს გამატანა წიგნები.

ერთ კვირაში მივედი, ჩავაბარე გამოცდები. თუ არ ვცდები, ბატონი აზიზ ახვლედიანი იყო მაშინ რექტორი. მაშინ დამეკითხნენ, თავისუფალი მსმენელი გინდა იყო, თუ ჩვენთან გინდა ისწავლოო. მე ვუთხარი, მირჩევნია თავისუფალი მსმენელი და ის ჩემი დევნილი უნივერსიტეტის დიპლომი ავიღო-მეთქი. თუმცა, ჩემს ალმა-მატერად ყოველთვის რჩება ბსუ. ძალიან კარგი წლები გავატარე იქ და ძალიან ბევრი მეგობარი მყავს იმ წლებში შეძენილი. ზოგიერთი ჩემი კურსელი უკვე ბსუ-ის ლექტორია”, – გვიყვება კახა კვაშილავა.

როცა აფხაზეთი დატოვეთ, ფიქრობდით, რომ დიდხანს ვერ დაბრუნდებოდით? როდის მიხვდით ამას? – ვკითხეთ კახა კვაშლავას.

„ჩემთვის… მე ახლა გავიაზრე, რომ 33 წელია დევნილი ვარ. არის ეს პასუხი?” – გვითხრა მან. 

“მეზღვაურთა სასტუმროში” მცხოვრები დევნილები. 1993 წლის ნოემბერი (ფოტო: კახა კვაშელავა)
  • აფხაზი მეგობრები

„მე ახლაც მყავს აფხაზი მეგობრები, რომლებიც სოხუმში ცხოვრობენ და რომლებთანაც შენარჩუნებული მაქვს კონტაქტი. პოლიტიკაზე, ძირითადად, ბევრს არ ვსაუბრობთ, მაგრამ ალაგ-ალაგ გამოერევა ხოლმე ეს თემა.

მე პატივს ვცემ ამ ადამიანებს, მათ შეხედულებებს. ისინი ღირსეული ადამიანები არიან.

სოციალურ ქსელში, საკმაოდ მკაცრ პოსტებს ვწერ, ისინი კითხულობენ, მაგრამ არცერთ ჩემს აფხაზ მეგობარს არ გადაუწყვეტია ჩემი ფეისბუქიდან წაშლა. არცერთ მათგანს არ შეუწყვეტია ჩემთან კონტაქტი. დაბადების დღეზე მირეკავენ, ან მომწერენ ხოლმე, სხვადასხვა დღესასწაულებზე, ჩვენ გვაქვს ეს ურთიერთობა.

ზოგჯერ ვსაუბრობთ პოლიტიკაზე, ვცდილობდეთ რაღაც ძვრას ამ მიმართულებით, მაგრამ თან ვცდილობთ ურთიერთობები შევინარჩუნოთ ადამიანურ დონეზე.

სხვათა შორის, ჩვენი თაობა, ეს ის თაობაა, რომლებიც ერთმანეთს ვიცნობთ. აფხაზეთშიც და ენგურს გამოღმა საქართველოშიც მოვიდა თაობა, რომლებიც ერთმანეთს არ იცნობენ. შესაბამისად, მათ სამეტყველო ენა ერთმანეთთან არა აქვთ. ჩვენ ერთმანეთს ვიცნობთ”, – ამბობს კახა კვაშილავა.

თქვენი აზრით, რომელი თაობისთვის უფრო მარტივია ერთმანეთთან საერთო ენის გამონახვა? თქვენთვის, ვინც იცნობთ ერთმანეთს, ვისაც გიცხოვრიათ ერთმანეთის მეზობლად, თუმცა შემდეგ, გიბრძოლიათ კიდეც ერთმანეთის წინააღმდეგ, თუ ომის შემდეგ დაბადებული თაობისთვის, რომლებიც, მართალია, ერთმანეთს არ იცნობენ, მაგრამ მათ ერთმანეთის წინააღმდეგ არ უბრძოლიათ? – ვკითხეთ მას. 

კახა კვაშილავა ამ შეკითხვას ასე პასუხობს:

„ჩვენთვის. ჩვენი თაობისთვის. ჩვენი თაობისთვის უფრო ადვილია ამ პრობლემის მოგვარება. ჩვენ ერთმანეთთან გვისაუბრია. გვიომია კიდევაც, როგორც სწორად შენიშნეთ, მაგრამ ჩვენ ერთმანეთს ვიცნობთ და შესაბამისად, ჩვენ უფრო მეტად გამოვძებნით ერთმანეთთან მისასვლელ გზებს“. 

კახა კვაშილავამ გაიხსენა მისი და მისი მეგობრის, ფრიდონ ქარდავას დიალოგი ამ საკითხზე.

„ბათუმში ცხოვრობს ჩემი მეგობარი, ცნობილი მწერალი ფრიდონ ქარდავა. 2000-იანების დასაწყისში ზუსტად ამ საკითხებზე ვმსჯელობდით. მისი შვილი, ქუჯი, მაშინ ძალიან პატარა იყო, სადღაც 2 თუ 3 წლის. მაშინ ფრიდონმა ასეთი სიტყვა მითხრა: კახა, აფხაზეთის პრობლემა ჩვენმა თაობამ უნდა მოაგვაროს. ქუჯის თაობას ეს არ უნდა დავუტოვოთ, რადგან ქუჯის თაობისთვის ეს არ იქნება იმდენად დიდი ტვირთი, როგორიც ჩვენთვის.

ეს მართალია“, – ამბობს კახა კვაშილავა.

  • „გაისად, სოხუმში“

როცა კახა კვაშილავას აფხაზეთში დაბრუნების პერსპექტივებზე ვკითხეთ, გაიხსენა, რომ იგივე კითხვა ჯერ კიდევ ბათუმში, დევნილთა საერთო საცხოვრებელში ცხოვრების დროს, მეზობელმა დაუსვა.

მაშინ 21-22 წლის იყო და ამ კითხვაზე პასუხი არ ჰქონდა, ამიტომ კითხვის ავტორს მის ნაცვლად სხვამ უპასუხა.

კახა კვაშილავას დღემდე ახსოვს პასუხი, რომელიც 30 წლის წინ მის ნაცვლად გასცეს.

„ერთ ეპიზოდს გავიხსენებ ბათუმის ცხოვრებიდან. ბათუმში, სადაც დევნილები შეგვასახლეს, სასტუმრო „მეზღვაურის“ აივანზე ვდგავართ და ერთი ასაკოვანი ბატონი მეკითხება: „კახა, შენ ხომ ისტორიკოსი ხარ, რას ფიქრობ, როდის დავბრუნდებით?”

მაშინ მესამე-მეოთხე კურსზე ვიყავი. არ ვიცი-მეთქი ვუთხარი. მეორე ასაკოვანმა კაცმა მითხრა ისეთი რაღაც, რაც დღემდე მახსოვს.

„სვანეთით რომ მოვდიოდითო და ვეკითხებოდით, ჭუბერი საითააო, გვეუბნებოდნენ, აი, ამ მთას რომ გადაივლი უკვე ჭუბერიაო.

ერთი მთა გავიარეთ, ორი მთა გავიარეთ, სამი, ათი მთა და ყოველ ჯერზე ამას გვეუბნებოდნენ. თავიდან გავბრაზდი, რატომ გვატყუებენ-მეთქი და მერე მივხვდი, რომ იმედს არ მიკარგავდნენო. ვიღაცას რომ ეთქვა, 10-15 მთის იქითაა, შეიძლება აღარც გამეგრძელებინა გზა, ან სიშორის შემშინებოდა და იქვე დავღუპულიყავიო. გვატყუებდნენ, რომ აი, ამ მთის იქითაა, მაგრამ იმედს გვაძლევდნენ – იარეთ, იარეთ და აუცილებლად მიხვალთო.

შენ არ მოატყუო ეს კაცი, უბრალოდ უთხარი, რომ გაისად დავბრუნდებითო. იმ იმედით ვიცხოვროთ, რომ გაისად დავბრუნდებით“. 

მიუხედავად იმისა, რომ 33-მა წელმა გაიარა, მე, მაგალითად, ყოველდღე ჩემი სახლი მესიზმრება.

ყოველთვის, როცა ჩემს ცხოვრებაში რაღაც მნიშვნელოვანი ხდება, ჩემს სიზმარში მისი გეოგრაფია აუცილებლად სოხუმია. ის ადამიანები, ვისთანაც მე თბილისში ვურთიერთობ – სამსახურეობრივი იქნება, პირადი თუ მეზობლური ურთიერთობები, ჩემს პროექციაში, სიზმარში, აუცილებლად სოხუმში გადადიან.

მე არასდროს არ დამსიზმრებია საკუთარი თავი ბათუმში, თბილისში ან სხვაგან. მხოლოდ სოხუმში მეღვიძება“, – გვეუბნება კახა კვაშილავა.

ისტორიკოსი წუხს, რომ საზოგადოების ნაწილისთვის აფხაზეთში დაბრუნების საკითხი აღარ დგას დღის წესრიგში. მისი თქმით, დროსთან ერთად ადამიანების, მათ შორის, დევნილების ცხოვრებაში ჩნდება სხვა საკითხები, რომლებიც სრულად მოიცავს მათ ყოველდღიურობას, ამიტომ დაბრუნების იდეა „თანდათან იქცევა სადღეგრძელოს ტექსტად“.

კახა კვაშილავა გვესაუბრა ბოლო პერიოდში „ქართული ოცნების“ მიერ საზოგადოებრივ დისკურსში შემოტანილ „ბოდიშის“ იდეაზეც.

„2000-იანი წლების დასაწყისში თითქმის მთელ საქართველოში ბილბორდები იყო: „აფხაზეთი საქართველოა”, „სოხუმი ჩემი სახლია“. თავდაპირველად, სიმართლე გითხრათ, მაღიზიანებდა. მე მინდა საქმის კეთება და არა ის ბილბორდები. მაგრამ დრო გავიდა, არც საქმე გაკეთებულა და ეს ბილბორდებიც მოიხსნა. ჩემთვის უკვე იმ ბილბორდმა ძალიან დიდი მნიშვნელობა შეიძინა.

საზოგადოების ნაწილს აფხაზეთი მხოლოდ გარკვეულ მომენტებში ახსენდება – ლექსს წაიკითხავს, სადღაც სადღეგრძელოს იქნება სუფრასთან და ა.შ. თორემ, ისე იმდენი პრობლემაა სხვადასხვა საკითხთან დაკავშირებით, რომ ეს საკითხი ჩაიკარგა. სხვა პრობლემებიც მოგვიტანა ცხოვრებამ, ხელისუფლებამ, მთავრობამ, სხვადასხვა პოლიტიკურმა პარტიებმა და ამ საკითხმა სადღაც უკან, ძალიან შორ პლანზე გადაიწია.

ბოლო წლებში გამოჩნდა ბოდიშის ნარატივიც. ვის მოვუხადო ბოდიში და რისთვის? კი, ბოდიშის მოხდა, მონანიება ძალიან ქრისტიანული აქტია, მაგრამ მე ვერ ვხედავ ამის საფუძველს. ვის წინაშე მოვინანიო? მე დამესხნენ თავს, მე მესროლეს და მე გამომაძევეს. პრობლემა არასდროს მოგვარდება, თუ ჩვენ ცალმხრივად ვთქვით ბოდიში”, – ამბობს ისტორიკოსი.

ამჟამად, კახა კვაშილავა თბილისში, სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ისტორიას ასწავლის. ამბობს, რომ სტუდენტებს ხშირად ესაუბრება აფხაზეთზე, ასწავლის, აფიქრებს და ცდილობს, რომ მათთვის ამ თემამ არ დაკარგოს მნიშვნელობა.

„ხშირად ვესაუბრები აფხაზეთზე ჩემს სტუდენტებს, რომელთა ძალიან დიდი ნაწილი არ არი აფხაზეთელი. ვცდილობ რაღაც დავალება მივცე აფხაზეთზე, ვაფიქრო ამაზე.

აფხაზეთის პრობლემა არ უნდა იყოს მხოლოდ დევნილი საზოგადოების პრობლემა. თუ ეს მხოლოდ დევნილი საზოგადოების პრობლემა იქნება, ვერასდროს ვერ გადაწყდება.

აფხაზეთის პრობლემა, ცხინვალის პრობლემა საქართველოს საკითხი უნდა იყოს. სრულიად საქართველო ამ ტკივილით უნდა ცხოვრობდეს, ამ ამოცანით უნდა ცხოვრობდეს, რომ ეს პრობლემა გადაიჭრას.

საუკუნეები ვცხოვრობდით ერთად. მოვიდა მტერი, მესამე ძალა, რომელსაც რუსი ჰქვია და აგვირია ოჯახი. მაგრამ ჩვენი სიძლიერე იმაში იქნება, თუ მოვძებნით ძალას და ამ პრობლემას მოვაგვარებთ. მოვაგვარებთ, რა თქმა უნდა, მშვიდობიანი გზით, მშვიდობიანი თანაცხოვრებით, რადგან მეორე ომს ჩვენ ერთმანეთთან ვერ ავიტანთ. მთავარია უკრაინამ გაიმარჯვოს ჩვენი ქვეყნების საერთო მტერთან ბრძოლაში“, – ამბობს კახა კვაშილავა.

Posted byთამთა კახაბერიძე22.09.202623.09.2026Posted inკვირის ამბები, მთავარი, სიახლეებიTags: აფხაზეთის ომი, დევნილები, სოხუმი

„სულ გამიშვი-დამაკავე და გინებაა, მთვრალი კაცები სახლებთან გვიშარდავენ“ – მოსახლეობის პროტესტი

„პატარა ჩიხია, სადაც 7 ოჯახი ვცხოვრობთ. ძალიან ვიწრო შემოსასვლელი გვაქვს და ამ ვიწრო ჩიხში ყოველ საღამოს საქორწილო მანქანების კოლონა რომ მოაწვება, სახლებში ვეღარ შევდივართ.

ავტომანქანებს გვიჩერებენ სახლთან, სახლის წინ, შესასვლელ კარებთან. მერე მიდის გინება, პატრული გამოვიძახეთ და არ შველის. სახლთან მოდიან მთვრალი კაცები და ხან აქ მიაშარდავენ და ხან იქ, გაგვიკეთეს ტუალეტი სახლებთან.

გუშინწინ ისეთი ჩხუბი იყო, ჩემი შვილიც კი ჩაერია და ყველა თავის ოჯახს უფრთხილდება, ხომ?! მეუღლე ჰიპერტონიკი მყავს და ყოველ მეორე დღეს სასწრაფო რატომ უნდა დამჭირდეს.

სულ ჩხუბი, სულ გამიშვი-დამაკავე, სულ დედის გინება, აწყობენ დრიფტებს და ისმის წრიპინი, კივილი, რეზინის ნამწვი შემოდის ფანჯრებში და არ გვძინავს“, – ამბობს „ბათუმელებთან“ ბათუმში, ოლთისის ჩიხში მცხოვრები დალი შალიკაძე, რომლის მეზობლადაც სარიტუალო დარბაზი „ლიდერ პალასია“ გახსნილი და რეგულარულად ქორწილი იმართება.

გარდა გზის ჩახერგვისა, მოსახლეობა საუბრობს ფეიერვერკების ხმაურზეც, რომელიც ყოველ ღამით მათი სახლების წინ ფეთქდება.

„ამ ხმაურმა ჩემი შვილიშვილი შეაშინა და მეტყველების პრობლემა შეექმნა, ახლა ფსიქოლოგთან დაგვყავს“, – ამბობს დიანა ბოლქვაძე, რომელიც ამავე ჩიხში ცხოვრობს.

„დიდი ხანია ამ ქუჩაზე ვცხოვრობთ, ღია ეზო მაქვს, ბავშვები გვყავს და გარეთ ვერ გამოგვიშვია. ფეიერვერკებით ვწუხდებით, ჩხუბით ვწუხდებით. ამას ემატება ჩემი სახლის წინ პენოპლასტების ცეხი, რომლისგანაც საშინელი სუნი გამოდის და ვეღარ ვსუნთქავ, ვიხრჩობი.

არ ვიცი აქვთ თუ არა რეგულაციები დაცული, მაგრამ ფაქტია, რომ ეზოში ვერ ვსუნთქავთ. საამქროს კარი სულ ღიაა და პენოპლასტის მტვერი გარეთ გამოდის, მანქანა მიყენია ეზოში და სულ დასვრილია საამქროს მტვრით, ვერ გაივლი ეზოში, ყველგან საამქროს ნარეცხია.

უნდა გადაეტანათ ცეხი და არ გადაიტანეს. მოკლედ, ყველა მხრივ შეწუხებული ვართ“, – ამბობს დიანა  ბოლქვაძე.

ამავე ჩიხში ცხოვრობს რაისა ღოღობერიძეც.

„ექვსი ბავშვი ცხოვრობს ამ ეზოში და მათი უსაფრთხოება არ არის დაცული. ინსულტიანი მყავს მეუღლე და ამხელა ფეიერვერკები რომ სახლს აქანებს, ფეთქდება, ეს ხომ მოქმედებს ჩვენზე. ნამწვის ნარჩენები თავზე გვეყრება ყოველ ღამე. ბავშვებს ძილი ერღვევათ.

გამოდიან დარბაზით ხმაურით, წივილ-კივილით, ახტებიან ღობეზე, მიმტვრევენ. ასეთ გარემოში, როგორ ვიცხოვროთ.

ამიტომ, დააყენონ დაცვა, უზრუნველყონ წესრიგი, სიმშვიდე და ჩვენც მშვიდად ვიქნებით და ისინიც ნორმალურად იმუშავებენ. არის აქ სხვა სარიტუალო დარბაზიც, მაგრამ არ ისვრის ფეიერვერკებს. ამასაც შეუძლია, რომ არ გამოიყენოს და არ დაარღვიოს ჩვენი ოჯახების სიმშვიდე და უსაფრთხოება“, – გვეუბნება რაისა ღოღობერიძე.

მეზობლები აფეთქებული ფეიერვერკის ნარჩენებსაც გვაჩვენებენ, რომელიც მათ ეზოებში ცვივა.

დალი შალიკაძე აფეთქებული ფეიერვერკის ნარჩენებს გვაჩვენებს რომელიც ეზოებში ცვივა. აქვეა პენოპლასტის ცეხი, საიდანაც მეზობლების თქმით, გარემო ბინძურდება.

„აი, ეს არის მტკიცებულება. ასეთ ნარჩენებს ყრია ეზოებში, მანქანებზე, ყველგან და შეიძლება თვალში მოხვდეს ვიღაცას“, – ამბობს დალი შალიკაძე.

ვიდეო:

მეზობლების თქმით, „ლიდერ პალასის“ მეპატრონემ მომიჯნავე მიწაც იყიდა და მოსახლეობას დაჰპირდა, რომ დარბაზში ალტერნატიულ შესასვლელს გააკეთებდა.

„მოგვატყუა და არანაირი შესასვლელი არ გააკეთა და გვაქვს აგერ ვიწრო შესასვლელ-გამოსასვლელი. ვერც ბავშვები თამაშობენ, ვერც ხალხი გამოვდივართ ეზოში მშვიდად. თუ არ შეცვლის პროექტს და არ გადაწყვეტს ამ პრობლემას ნორმალურად, გადავკეტავთ გზას და ვერცერთ ქორწილს ვეღარ ჩაატარებს“, – ამბობენ მეზობლები.

ვესაუბრეთ მირზა რიჟვაძესაც, რომელმაც გვითხრა, რომ „ლიდერ პალასის“ მენეჯერია. ის ამბობს, რომ გზა სახელმწიფოსია და ყველას ეკუთვნის. იგი არ იზიარებს მოსახლეობის შენიშვნებს ხმაურსა და დისკომფორტთან დაკავშირებით.

„24 საათში შეიძლება შეიქმნას 15-წუთიანი საცობი. როცა მაყრიონი მოდის მაშინ არის ხოლმე ეს საცობი.

რაც შეეხება ხმაურს, ჩხუბი იყო და მოვაგვარეთ, ფეიერვერკი 10:00 საათის შემდეგ არ არის და არც მუსიკის ხმა გამოდის გარეთ. კერძო საკუთრებაში, ჩემს მიწაზე ვისვრი და ყველა რეგულაცია მაქვს დაცული. ამ ეტაპზე არ მაქვს არაფერი შესაცვლელი“, – ამბობს მირზა რიჟვაძე.

მარცხნივ: „ლიდერ პალასის“ მენეჯერი მირზა რიჟვაძე.
მარჯვნივ: [სავარაუდოდ] ცეხის მეპატრონე, რომელმაც „ბათუმელებთან“ კომენტარის გაკეთება არ ისურვა.

„ბათუმელებმა“ სცადა ეზოში არსებული საამქროს წარმომადგენელთან გასაუბრებაც, რომელიც შეეცადა, რომ ხელი შეეშალა ჩვენთვის მუშაობაში. „დატოვე ტერიტორია და გადი გარეთ“, – თქვა კაცმა, რომელმაც ვინაობა არ დაასახელა.

მისი თქმით, თუ რაიმე პრობლემა არსებობს, თავად გაარკვევს მოსახლეობასთან.

ოლთისის ჩიხში მცხოვრებმა მოქალაქეებმა გვითხრეს, რომ ხმაურსა და გარემოს დაბინძურებასთან დაკავშირებით ბათუმის მერიის მუნიციპალურ ინსპექციასაც მიმართეს, თუმცა მათ არავინ მიაქცია ყურადღება.

როგორ ხედავს მუნიციპალური ინსპექცია ოლთისის ჩიხში მცხოვრები მოქალაქეების პრობლემის გადაწყვეტის გზას? – „ბათუმელები“ ამ შეკითხვით მერიას მიმართავს. პასუხის მიღებისთანავე მასალა განახლდება. 

Posted byლელა დუმბაძე22.09.202622.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: ბავშვთა უსაფრთხოება, გადაჭარბებული ხმაური, მოსახლეობის პროტესტი

New Case Against Garibashvili? – “Witness Says He Provided Protection to Call Centres”

Givi Jibladze, who was summoned as a witness in the case against Eliso Kiladze, founder of “Qronika+“, said during a closed court hearing that “Irakli Garibashvili is a person who provided protection call centres.” Journalists are not allowed to attend the closed hearing. The information was provided to journalists by a lawyer.

“He said that […] when Garibashvili became prime minister, he ‘pushed aside’ the Investigation Service of the Ministry of Finance, and Garibashvili took control of these call centres,” said Natia Korkotadze, one of Eliso Kiladze’s lawyers.

According to the lawyer, Jibladze has also provided this information to investigators, but Garibashvili has not been questioned about it.

“I didn’t say that,” Givi Jibladze told TV Pirveli when he was leaving the courthouse, in response to questions about the matter.

Netgazeti is seeking comment from Irakli Garibashvili’s lawyer and will update the story if further information becomes available.

It is not yet known whether another criminal case will be opened against Garibashvili.

Garibashvili is currently facing two criminal cases: bribery and the legalization of illicit income. He has admitted to the latter charge and entered into a plea agreement, under which he is currently serving a five-year prison sentence.

As for the bribery case, the former leader of Georgian Dream and former prime minister was charged on August 24 with accepting an especially large bribe by a group acting pursuant to a prior agreement. He denies the charge and plans to fight it in court.

The founder of Qronika+ has been detained in connection with a case involving fraudulent call centres. Her case was separated from the cases against the other nine defendants and is being heard as a separate proceeding. Kiladze denies the charges and says the case against her is revenge by Mamuka Mdinaradze. The proceedings are closed, meaning the media cannot independently observe what takes place in court.

Givi Jibladze himself is also charged alongside Eliso Kiladze in the fraudulent call-centre case, although he remains at liberty on bail.

Other defendants include former Prosecutor General Otar Partskhaladze; brothers Davit and Giorgi Mikadze, who are accused of the murder of Merab Jangveladze; Irakli Sekhniashvili; and others. According to the Prosecutor’s Office, defendants Givi Jibladze, Ben Anor, Tornike Janelidze and Giorgi Kamladze cooperated with the investigation and not only admitted to the crimes they had committed but also made a substantial contribution to uncovering the transnational crime. The court released them on bail.

Posted byირმა დიმიტრაძე22.09.2026Posted inArticles in EnglishTags: Eliso Kiladze, Georgia, Irakli Garibashvili, Scam Call Centers

Letter VII: Garibashvili Says His Own Team “Screwed Him Over”

On September 21st, former Prime Minister Irakli Garibashvili has released another letter from prison explaining the circumstances of his imprisonment.

Garibashvili says he was promised that if he pleaded guilty, he would receive a plea deal, a lengthy suspended sentence, and a fine, but would not be sent to prison. However, he says he was “screwed over.”

According to Garibashvili, the main purpose and motive behind his arrest was to neutralise him politically.

“Questions have been raised in society about my imprisonment, and many vague theories and speculations are circulating. In my previous letters, I partially explained and hinted at the main motive, but I have decided to elaborate further and explain to the public the real reason I was sent to prison. The main purpose and motive behind my arrest was and remains to neutralize me politically, damage and discredit my name and reputation among the people, and ultimately destroy my political future.

After they committed an act of unimaginable treachery, set a dirty trap for me, broke their word, violated our agreement and stormed into my home, I was given a message that same day: ‘You won’t be able to keep your hands clean; you must forget about politics.’ This was followed by a promise: ‘Not a single day in prison, a lengthy suspended sentence and a fine.’ Once again, I was ‘screwed over.’ On January 4, I was unexpectedly informed that the terms had changed and that I would have to go to prison for five years. I had already pleaded guilty, been released on bail and was waiting for the plea deal to be finalized under the promised terms.

As I have already explained to the public in my letters, because of my 20-year relationship with Bidzina Ivanishvili and my loyalty to him, I went silently to the political execution and ended up in prison because I did not want to enter into a confrontation. In doing so, I made a sacrifice and also sought to protect my team and my country. In return, I was ‘screwed over’ for the third time,” Garibashvili says.

However, Garibashvili says that after his arrest, he communicated with the authorities through an intermediary and was told that his imprisonment had damaged the government more than it had damaged him.

“In February, when communication was established through an intermediary, the government’s main message, apart from the newspaper, was as follows: my imprisonment had damaged the government more than it had damaged me… I realized that they were trying to frame me and preparing another dirty provocation. The reason was clear: they had failed to discredit me sufficiently in the eyes of the public and had not achieved the effect they expected from my arrest and the accompanying propaganda.

After that, there was no communication until July. Then, as the public already knows, they unexpectedly sent me a letter with new terms. Through an intermediary, I was also verbally informed that my imprisonment had seriously damaged the government, while my reputation had not suffered any significant harm. Public sympathy for me had grown, particularly among Georgian Dream voters, especially against the backdrop of dozens of people convicted in the case concerning the attempted overthrow of the government being released on suspended sentences.

The public could not understand or explain why I was being kept in prison for five years, given that I had pleaded guilty, compensated the damages, had no injured party and had paid the fine. My imprisonment had therefore become a burden for the government.

This was compounded by irrational suspicions and fears that I might return to politics after being released from prison. For this reason, they were demanding that I admit to a new, fabricated corruption charge, so that, on the one hand, my name could be destroyed once and for all and, on the other, they could further safeguard themselves against the risk of my return to politics,” Garibashvili says.

Garibashvili says his imprisonment was political from beginning to end, from the very first day, and that everything done against him was politically motivated and had nothing to do with a legal process.

He says he is now in prison because of “absurd suspicions, fears and envy,” which he describes as unimaginable injustice and malice against him and his family.

“Over the past two weeks, the government’s false and dirty propaganda has continued its discreditation campaign against me using ridiculous and feeble methods, driven solely by fear. I have also heard hypocritical and false statements from government representatives, to which I would like to respond as follows: From what I can see, you are having far too much fun with this and have become completely absorbed in your roles. Stop pretending! First cast out the beam out of thine own eye; and then talk about corruption. The public knows perfectly well that this is a complete farce and an insult to our society,” Garibashvili says.

In another letter from prison, Irakli Garibashvili also says that Georgian Dream is bringing back “the methods of rule used by the United National Movement”.

He says Georgian Dream has caused suffering to individuals and families and created a sense of hopelessness among the public.

“With these ridiculous and malicious spectacles, you have insulted state institutions and made them a laughingstock both inside and outside the country. You have given both internal and external enemies arguments to use against us and, most importantly, inflicted enormous and irreparable damage on your own country, your government and the ruling party itself.

Through your reckless policies and actions, you have plunged the country into continuous chaos and an endless crisis. You have confused even your own voters, caused suffering to individuals and families, and instilled in the public a sense of hopelessness, instability and fear of an unpredictable future. You are already following Saakashvili’s path and bringing back the methods of rule of the United National Movement…

You are committing evil. Be careful!” Garibashvili says.


Irakli Garibashvili, former Georgian Dream leader and former prime minister, was charged with a new offense on August 24: accepting a bribe of particularly large value as part of a group acting in prior agreement. According to his lawyer, Garibashvili denies the charges and intends to fight them in court.

According to the Prosecutor’s Office, Garibashvili received a bribe of GEL 750,000, which was handed to him directly by Juansher Burchuladze. The charge carries a prison sentence of 11 to 15 years.

Since August 17, Irakli Garibashvili, the imprisoned former Georgian Dream leader and former prime minister, has been publishing letters on social media. He claims he is being “forced” to start fighting back.

In his first post, the former prime minister wrote that he had received a letter in prison, at Bidzina Ivanishvili’s instruction, offering him the opportunity to take responsibility for a new corruption case. In the same statement, Garibashvili said that Ivanishvili and the authorities bear full responsibility for the safety of him and his family.

In a post published on August 18, he no longer mentioned Ivanishvili and said that the letter he had published on Facebook the previous day had been sent to him in July by Mamuka Mdinaradze, one of Georgian Dream’s leaders.

Garibashvili says he communicated his position to Mdinaradze that same day and “reiterated once again” that he had no intention of returning to politics. According to the letter, “they” responded that there was “still a 1% risk” of his return to politics.

Garibashvili claims that the corruption charge was brought against him precisely to eliminate that risk. Mdinaradze also responded to Garibashvili.

In a letter published on August 20, Garibashvili addressed Georgian Dream, saying that the party had staged a “dirty provocation” against him, set a “despicable trap,” deceived and sacrificed him, and terrorized his family. He said that they had stormed into the homes of his parents and his father-in-law’s family. In the same letter, he said he had once again received a hint that his father could be arrested.

Posted byირმა დიმიტრაძე22.09.202622.09.2026Posted inArticles in EnglishTags: Georgia, Georgian Dream, Irakli Garibashvili

„ოფისი დაიკეტა, მაგრამ სამხრეთის კარიბჭე არ ჩერდება“ – რა მოუვიდა მედიას, რომელიც ახალციხიდან მუშაობს

„მზია ამაღლობელის ბანერი სახლში წამოვიღე, ტექნიკასთან და ბევრ სხვა ნივთთან ერთად, ვერ დავტოვე. ციხიდან როცა გამოვა, ამ ბანერზე ხელს მოვაწერინებ და „კარიბჭეს“ ახალ თაობას გადავცემ“, – გვიყვება გულო კოხოძე, ონლაინმედია „სამხრეთის კარიბჭეს“ დირექტორი. ის ჩვენთან სატელეფონო საუბარში ემოციურად იხსენებს, როგორ ჩაალაგეს ნივთები ოფისის დაცლამდე, რადგან სხვა გამოსავალი არ ჰქონდათ, ხარჯებს ვეღარ გადაიხდიდნენ.

გულოს სახლში სხვა ნივთებთან ერთად წაუღია დაფაც, რომელზეც ყოველ დილით წერდნენ გეგმას, რედაქციაში ვის რაზე უნდა ემუშავა, ვინ რას გამოიკვლევდა.

ბოლო გეგმა არ წაუშლიათ. დაფა ამ ჩანაწერით შეინახეს. გადაწყვიტეს, რომ „ოფისი“ ახლა სოციალურ ქსელში, „ჩატში“ ექნებათ, ანუ ყოველ დილით ონლაინ ხვდებიან და გეგმავენ დღის განრიგს.

„სამხრეთის კარიბჭეში“ გადაწყვიტეს, რომ იმუშავებენ მხოლოდ ისინი, ვისაც ახალციხეში საცხოვრებელი აქვს.

„ვინც ბინას ქირაობდა გადავწყვიტეთ, რომ შეეჩერებინათ მუშაობა – ვერ შეძლებდნენ ყოველდღე ამხელა გზის გამოვლას. ვუთხარით, რომ არ ინერვიულონ, ჩვენ არ გავჩერდებით, თუმცა ყველა არ წასულა, მაგალითად დარჩა ნუკა, რომელიც ბორჯომელია, ის მუშაობას აგრძელებს.“ – ამბობს გულო კოხოძე.

წასვლამდე ოპერატორმა რედაქტორს დაჟინებით მოსთხოვა, რომ განსაკუთრებულ შემთხვევებში აუცილებლად დაურეკონ: „გაგვაფრთხილა, როცა დაგჭირდებით, აუცილებლად დამირეკეთ, ჩამოვალ და გადავიღებო, სხვებიც ამაზე შეგვითანხმდნენ“.

„სამხრეთის კარიბჭე“ დამოუკიდებელი რეგიონული მედიაორგანიზაციაა, რომელიც ძირითადად სამცხე-ჯავახეთის რეგიონის სიახლეებსა და მოვლენებს აშუქებს, აქვს სომხურენოვანი გვერდიც. რუსული კანონის დამტკიცების შემდეგ, როგორც მოსალოდნელი იყო, ორგანიზაცია დიდი ფინანსური გამოწვევების წინაშე დადგა. ოთხი თვის წინ კი დატოვეს ოფისი, სადაც 10 წელი მუშაობდნენ.

დიდიმამიშვილის ქუჩა #16 -ში, „სამხრეთის კარიბჭის“ რედაქციაში მისულ რესპონდენტებს ახლა ოფისის მეზობლად მცხოვრები პასუხობს და ჟურნალისტებთან აკავშირებს: „ისინი ახალ მისამართს ითხოვენ და უჭირთ იმის გაგება, რომ მისამართი არ გვაქვს. ასე როგორ იმუშავებთო, გვეკითხებიან“, – გვიყვება გულო კოხოძე.

„ადრე, სანამ ამ ოფისში ადამიანები მეგულებოდნენ, ყველაზე მეტად დილით, ოფისის ყავის სუნი მენატრებოდა, მერე – ჩემ მარჯვნივ, მარცხნივ და პირდაპირ მსხდომი ადამიანები, მოუცლელობაში გამოჩხრეკილი წუთები სალაპარაკოდ და რადიოს მიქშერი, თავისი ნაცრისფერ-სტაფილოსფერი ღილაკებით. ახლა, როცა ამ ოფისს ჩავივლი, ვერ ვიჯერებ, რომ შიგნით აღარავინაა და ეს დღე არსებობს…“ – დაწერა ცოტა ხნის წინ თაკო ფეიქრიშვილმა, „სამხრეთის კარიბჭეს“ ჟურნალისტმა ფეისბუქზე. 

ორგანიზაციის დირექტორი ამბობს, რომ რაღაც პერიოდის განმავლობაში ოფისი „სინათლე მედიას“ დახმარებით შეინარჩუნეს, თუმცა საბოლოოდ მიხვდნენ, რომ დისტანციურ სამუშაო რეჟიმზე უნდა გადასულიყვნენ.

„ოფისი აპრილის ბოლოს დავცალეთ, ეს რთული გადაწყვეტილება იყო, მაგრამ ფინანსური პრობლემები გვქონდა, ყველაზე კარგი გამოსავალი იყო ოფისი დაგვეცალა და ონლაინ გაგვეგრძელებინა მუშაობა.

სახლებიდან ვმუშაობთ. გვყავს სომხურენოვანი თარჯიმანი, ასე რომ სომხურენოვან გვერდს ისევ ვაკეთებთ, ეს შევინარჩუნეთ. ძალიან გვეხმარებოდა „სინათლე მედია“ და აპრილამდე თუ შევძელით ოფისში დარჩენა, ეს იყო „სინათლე მედიის“ დახმარებით. შენობაში ვიხდიდით მაღალ თანხას, ამას ემატებოდა კომუნალურები და ასე შემდეგ“ – ამბობს გულო.

სელფი „სამხრეთის კარიბჭის“ რედაქციაში
  • რა შეცვალა ონლაინ მუშაობამ

„პანდემიის პერიოდში, როცა ონლაინ მუშაობის რეჟიმზე გადავედით, სიმართლე გითხრათ, ძალიან რთული იყო მაშინაც. არ ვიყავით მიჩვეულები, არ ვიცოდით რა იყო ონლაინ მუშაობა, იმ დროიდან დამკვიდრდა და რაღაც გამოცდილებაც მივიღეთ. უკვე ვიცოდით, რომ წავიდოდით სახლში, წავიღებდით შესაბამის ტექნიკას, რაც გვჭირდებოდა და ასე თუ ისე გამოვიყენებდით.

ბუნებრივია, რთულია გუნდურობისთვის, ურთიერთობისთვის, ყოველდღიური დაგეგმვისთვის…

დილით როცა დგები, ემზადები და მიდიხარ, იცი, რომ სამსახურში მთელი დღის საქმეს ახმარ შენს ენერგიას. აქ უკვე აირია ყველაფერი, ვერ გარკვეულხარ სახლის საქმე – სამსახურის საქმე, დროის გადანაწილება რთულია.

ახლა ოთხნი ვართ და ასე დავლაგდით. დილით ვიკრიბებით, ვწერთ, ვინ რა უნდა გავაკეთოთ, რაღაცას ვინაწილებთ ახალს, რაღაცას ვაგრძელებთ, ვგეგმავთ ვინ წავა იმ დღეს გადაღებაზე, ვინ შეძლებს და ასე შემდეგ. იმას, რასაც დაფაზე ვწერდით, ახლა უკვე ჩატში ვწერთ ერთმანეთს. ჩატი როგორც კი ხმას გამოსცემს, უკვე ყველანი იქ ვართ და ვიცით, რომ რაღაც ხდება“.

„სამხრეთის კარიბჭე“ 2004 წელს დაარსდა. გამოცემა გაზეთის სახით გამოიცემოდა 2004-2017 წლებში, ქართულ და სომხურ ენებზე, 2017 წელს კი მედიაორგანიზაციამ ჯერ ვებგვერდი, შემდეგ კი რადიო დააარსა. გამოცემას და მის ჟურნალისტებს არაერთი ჯილდო აქვთ მიღებული. ფოტო: „სამხრეთის კარიბჭე“
  • „ერთმა მხარდამჭერმა საკუთარი სახლი შემოგვთავაზა“

„როცა სატვირთო მანქანა მოვიდა ჩვენი სამსახურის წინ და დავიწყეთ ოფისის დაცლა, რამდენიმე ადამიანი მოვიდა და გვკითხა, სად გადავდიოდით. გაუკვირდათ, როცა ვუთხარით, რომ ოფისი აღარ გვექნება. არის ადამიანი, რომელმაც საკუთარი სახლი შემოგვთავაზა, ჩემთან გადმოდითო, მადლობის მეტი რა გვეთქმოდა.

ძალიან გაუკვირდათ ადამიანებს, სამსახური თუ არსებობს, უნდა არსებობდეს ოფისიცო, ასე როგორ შეძლებთო.

იყო ასეთი კითხვებიც – „თქვენც გაქრებით?“

მოგვიწია კეთილისმსურველი ადამიანების დარწმუნება, რომ ჩვენ ონლაინ შევძლებთ მუშაობას.

როცა წავედით, სახლის მეპატრონე აკეთებდა რემონტს. მან გვითხრა, რომ ადამიანები მიდიოდნენ და ითხოვდნენ რედაქციის ახალ მისამართს. ის უხსნიდა, ოფისი აღარ აქვთო და არ იჯერებდნენ, ადამიანები მიჩვეულები იყვნენ ჩვენთან ოფისში მოსვლას და იქ საუბარს… ძალიან რთული იყო ამის ახსნა. საჯაროდ ოფისის დახურვაზე ინფორმაცია არ დაგვიდია. ტელეფონზე ვინც გვეხმიანება, ვეუბნებით, რომ ჩვენ თვითონ მივალთ ადგილზე“.

გულო კოხოძე გვიყვება, რომ რეგიონში, სადაც ის 10 წელზე მეტია ჟურნალისტურ საქმიანობას ეწევა, პროტესტის მძლავრი ხმა არ ისმის და უკმაყოფილებას უფრო პირად საუბრებში გამოხატავენ:

„სამცხე-ჯავახეთი ყოველთვის იყო რეგიონი, სადაც ნაკლებად ისმოდა პროტესტის ხმა, სამწუხაროდ.

ის, რომ ახლა ახალციხეში საპროტესტო აქციაზე ადამიანები დგანან, ეს არის სამცხე-ჯავახეთისთვის სასწაული მოვლენა.

როცა გვხვდებიან, პირადად გველაპარაკებიან, მაგრამ ამის ხმამაღლა, საჯაროდ თქმა ძალიან უჭირთ.

შეიძლება არის შიში, შეიძლება კი არა, არის შიშის ფაქტორი, მაგრამ, ზოგადად, აქტივიზმით რეგიონი არასდროს გამოირჩეოდა. ის, რომ „სამხრეთის კარიბჭე“ მათთვის არის პირველი ქართულ-სომხურენოვანი ონლაინ მედია, არის მნიშვნელოვანი. ამას გვეუბნება არაერთი.

არაერთმა გვითხრა: რამდენჯერ გავიარე და ოფისის ფანჯრებზე გამოკრული განცხადება – „ქირავდება“ – ძალიან გვაწუხებსო. რა გავაკეთოთ, რით დაგეხმაროთო, გვეუბნებიან.

მინდა ვუთხრა მათ, რომ სანამ შევძლებთ არ გაჩერდება „სამხრეთის კარიბჭის“ ონლაინ გამოცემა.

თავიდანვე მოვილაპარაკეთ და ის თანამშრომლები, რომლებიც არ არიან ადგილობრივები, როგორც კი დაგვჭირდება, ჩამოვლენ.

ადამიანი რომ დაფიქრდეს, რას მისცემს ადგილობრივ მოქალაქეს „სამხრეთის კარიბჭის“ დახურვა? – ყველაფერი, რაც აქ იწერება, მათი ამბავია, მათი პრობლემები შუქდება, მათი საკითხები, რაც მათ აწუხებთ.

ეს ადამიანები უნდა დაფიქრდნენ, რას მოგვცემს „კარიბჭის“ დახურვა? – იმ ინფორმაციას, რომელსაც ახლა ეცნობიან, ვეღარ გაეცნობიან.

როცა რაიმე ხდება, გვწერენ, როდის იქნება მასალა მზად, როდის დადებთ. ან გვეკითხებიან – შეძლებთ, რომ დროულად მოგვცეთ ეგ ინფორმაცია?

აი, ეს დააკლდებათ. და რა მოემატებათ?! – არაფერი, გარდა იმისა, რომ დაიხურება სივრცე, სადაც მათ შვილებზე იწერებოდა, მათ მეზობლებზე იწერებოდა, ყველას სიკეთეზე, პრობლემებზე იწერებოდა, საგამოძიებო მასალები იწერებოდა, რაშიც უდიდესი შრომაა ჩადებული“ – ამბობს გულო კოხოძე.

Posted byცაგო კახაბერიძე22.09.202622.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: მედია, რუსული კანონი

მოზარდის გაუპატიურების ბრალდებით 60 წელს გადაცილებული კაცი დააკავეს

პროკურატურამ დამამძიმებელ გარემოებებში ჩადენილი გაუპატიურების და სექსუალური ხასიათის სხვაგვარი ქმედების ფაქტებზე დაკავებულს ბრალდება წარუდგინა.

გამოძიების ვერსიით, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში 60 წელს გადაცილებული ბრალდებული არასრულწლოვანზე რამდენიმე წლის განმავლობაში ძალადობით და დაზარალებულის უმწეობის გამოყენებით სისტემატურად ახორციელებდა სექსუალური ხასიათის სხვაგვარ ქმედებებს, მიმდინარე წლის აგვისტოში კი გააუპატიურა დაზარალებული.

„სამართალდამცველებმა ბრალდებული დანაშაულის შესახებ ინფორმაციის მიღებისთანავე დააკავეს“ – წერს პროკურატურა.

დაკავებულს ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 138-ე მუხლის მე-3 ნაწილის “ა” და მე-4 ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტებით (სექსუალური ხასიათის სხვაგვარი ქმედება, არასრულწლოვანის, 14 წლის ასაკს მიუღწევლის მიმართ) და 137-ე მუხლის მე-4 ნაწილის ,,გ” ქვეპუნქტით (გაუპატიურება, არასრულწლოვანის მიმართ) წარედგინა, რაც სასჯელის სახედ და ზომად ოც წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

პროკურატურა იუწყება, რომ ბრალდებულისთვის აღკვეთის ღონისძიების სახით პატიმრობის გამოყენების შუამდგომლობით სასამართლოს კანონით დადგენილ ვადაში მიმართავს.

Posted byბათუმელები22.09.202622.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: პროკურატურა

რუსეთში, უფასა და სამარაში უკრაინული დრონები ნავთობის ქარხნებს დაესხნენ თავს

22 სექტემბერს, ღამით, უკრაინის შეიარაღებული ძალები რუსეთში, სამარის ოლქში მდებარე ნავთობის ქარხანას ათობით დრონით დაესხა თავს.

ტელეგრამ-არხ Astra-ს ცნობით, უკრაინული დრონების სამიზნე სამარაში მდებარე კუიბიშევის ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა იყო. დრონების დარტყმის შედეგად ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნის ტერიტორიაზე მასშტაბური ხანძარი გაჩნდა.

სამარაში მდებარე კუიბიშევის ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა „როსნეფტის“ საკუთრებაა და რეგიონის ერთ-ერთი უდიდესი საწარმოა.

2026 წლის ივნისში ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა უკრაინული დრონების სამიზნე გახდა და „როიტერის“ წყაროების ცნობით, მუშაობა დროებით შეაჩერა.

ასევე, დღეს, 22 სექტემბერს, ღამით, რუსეთში, ქალაქ უფაში, უკრაინული დრონების თავდასხმის შედეგად დაზიანდა „ბაშნეფტ-უნპზ“ ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა, რომელიც წელიწადში დაახლოებით 7,5 მილიონი ტონა ნავთობსა და ნავთობპროდუქტებს გადაამუშავებს.

2026 წლის დასაწყისიდან დღემდე უკრაინის შეიარაღებულმა ძალებმა რუსეთის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებს 70-ზე მეტჯერ შეუტიეს. შედეგად, რუსეთში ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნების მოცულობა 2002 წლის შემდეგ ყველაზე დაბალ ნიშნულამდე შემცირდა. ამან ქვეყანაში საწვავის დეფიციტი გამოიწვია, რამაც ხელისუფლება აიძულა, ექსპორტზე აკრძალვა დაეწესებინა.

აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა ზელენსკის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე დარტყმების შეწყვეტისკენ არაერთხელ მოუწოდა.

ზელენსკიმ უპასუხა, რომ კიევი დეესკალაციისთვის მზად იყო, მაგრამ რუსულ ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე დარტყმების შეწყვეტას თან უნდა ახლდეს რუსეთის თავდასხმების შეწყვეტა უკრაინის ენერგეტიკულ სექტორსა და კრიტიკულ ინფრასტრუქტურაზე.

_______________

ფოტოზე: 22 სექტემბრის დილა სამარაში. წყარო: Exilenova+/telegram

Posted byნანა კვაჭაძე22.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: რუსეთ-უკრაინის ომი

თურქეთში სკოლასთან სროლა იყო, დაშავდა 8 ადამიანი – მედია

თურქული მედიის ცნობით, 22 სექტემბერს მანისას პროვინციის თურგუტლუს რაიონში, ერთ-ერთ სკოლასთან სროლის შედეგად 8 ადამიანი დაშავდა.

სროლა იყო დილის 8 საათის ფარგლებში, „ინჯი უზმეზის“ (İnci Üzmez) სახელობის პროფესიულ-ტექნიკურ სკოლასთან. პირმა სანადირო თოფიდან გაისროლა და შემთხვევის ადგილიდან ფეხით მიიმალა. ფაქტი სათვალთვალო კამერებმა დააფიქსირეს.

მედიის ცნობით, სავარაუდო დამნაშავე დაკავებულია. სროლის მოტივი ამ ეტაპზე უცნობია.

ბოლო ცნობებით, შემთხვევის შედეგად რვა ადამიანი დაშავდა, რომლებიც ახლომდებარე საავადმყოფოებში გადაიყვანეს. მსხვერპლის შესახებ ინფორმაცია არ ვრცელდება.

თურქული გამოცემა „ჰურიეთი“ წერს, რომ სკოლასთან მშობლები შეიკრიბნენ, რათა შვილების მდგომარეობა გაერკვიათ. ზოგიერთი მშობელი ტერიტორიაზე შესვლისას პოლიციას დაუპირისპირდა.

მედიის ცნობით, დაწყებულია გამოძიება.

___________________

ფოტო: სააგენტო „ანადოლუ“

Posted byნანა კვაჭაძე22.09.202622.09.2026Posted inმთავარი, სიახლეებიTags: თურქეთი, მსოფლიო

ჩანაწერების გვერდებათ დაშლა

1 2 3 … 1,635 Older posts
Batumelebi, Proudly powered by WordPress.
Exit mobile version