Batumelebi

„უნდა მიმართოს სასამართლოს, სხვა რა უნდა ქნას სახელმწიფომ“, – ასე პასუხობს უმაღლესი საბჭოს წევრი და იმავდროულად პროფკავშირების რეგიონული ორგანიზაციის ხელმძღვანელი დასაქმებულს, რომელიც სამუშაო ადგილზე „მძიმე სამუშაო პირობების გამო“ დახმარებას ითხოვს. ერთ-ერთ კომპანიაში დასაქმებულმა შრომის პირობების შესწავლის მოთხოვნით ჯანდაცვის სამინისტროს რამდენიმე დღის წინ მიმართა. უწყებიდან მოქალაქემ პასუხი მიიღო, რომ „ინსპექტირება მხოლოდ კომპანიის თანხმობის შემთხვევაშია შესაძლებელი“.

რამდენიმე თვეში შრომის უსაფრთხოების კუთხით ინსპექტირების უფლებამოსილება შრომის ინსპექცია დაიწყებს. შრომის პირობების დარღვევაზე კი, ინსპექციას შემოწმების უფლება არ ექნება.

რატომ თქვა უარი ხელისუფლებამ შრომის პირობების ინსპექტირებაზე და რა აქტივობა ჰქონდა უმაღლეს საბჭოს შრომის პირობების ინსპექტირების კუთხით რეალობის შესაცვლელად – „ბათუმელები“ უმაღლესი საბჭოში ფრაქცია „ქართული ოცნების“ ხელმძღვანელს, ილია ვერძაძეს ესაუბრა. ილია ვერძაძე ამ დრომდე პროფესიული კავშირების აჭარის ორგანიზაციის ხელმძღვანელიცაა.

იყო თუ არა უმაღლესი საბჭო რაიმე ფორმით ჩართული შრომის ინსპექციის უფლებამოსილების კუთხით კანონმდებლობის შეცვლის პროცესში?

ჩვენ ასოცირების შეთანხმებით გვაქვს ვალდებულება, რომელიც ითვალისწინებს შრომის ტექნიკურ უსაფრთხოებას. პირველი ეტაპი იყო შრომის კოდექსის შეცვლა და ეს იყო პრინციპული მოთხოვნა, მათ შორის, პროფკავშირების მხრიდან. ეს გაკეთდა. შემდეგი ნაბიჯი იყო შრომის უსაფრთხოება, რაც მოიცავდა შრომის ტექნიკური ინსპექციის შექმნას. იყო ფაქტი, რომ ინსპექცია შეიქმნა, ადამიანები აღჭურვეს შესაბამისი ცოდნით, მაგრამ ისინი არასაკმარისად ქმედუნარიანები იყვნენ კანონიდან გამომდინარე. იქვე გაჟღერდა, რომ დამსაქმებლის ნების შემთხვევაში არის შესაძლებელი ინსპექტირება.

მე ინტენსიურად ვარ ამაში ჩართული, რადგან უკვე სახელისუფლებო გუნდის წევრი ვარ. ხელისუფლების მხრიდან არის მიდგომა, რომ ეს უნდა შეიცვალოს. რა თქმა უნდა, ვერც ერთი ხელისუფლება 100 პროცენტით მხოლოდ ერთი სოციალური პარტნიორის მხარეს ვერ გადაიხრება. ჩვენი ხელისუფლება დეკლარირებულად ახდენს ცვლილებებს და, რაც მთავარია, აკეთებს. ახლა საუბარია აქ ტემპებზე, სისწრაფეზე, დეტალებზეა უკვე კამათი.

6 წელი გავიდა ამ პროცესში და დღესაც უარი აქვს ნათქვამი ხელისუფლებას შრომის პირობების კუთხით ინსპექტირებაზე. თქვენ ფიქრობთ, რომ ეს შეუძლებელია, თუ ნება არსებობს ხელისუფლების მხრიდან?  

შრომის ინსპექცია შევა კონკრეტულ ადგილებზე და მისი უფლებამოსილება ეტაპობრივად გაიზრდება. ჩვენ გვაქვს კანონი შრომის უსაფრთხოების შესახებ, სადაც დეტალურად არის გაწერილი, ვის რა უფლებამოსილება აქვს. დამსაქმებელის ჩართულობა ამ პროცესში არის გარანტირებული… 2019 წლის სექტემბრიდან ინსპექციას ნებისმიერ დროს შეეძლება შეუზღუდავად შესვლა კომპანიაში და იქ შრომის პირობების შესწავლა.

„ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის“ ცენტრი განმარტავს, რომ შრომის ინსპექცია იმუშავებს კონკრეტულად უსაფრთხოების კუთხით, რაც დასაქმებულის სიცოცხლეს და ჯანმრთელობას უქმნის საფრთხეს. ინსპექცია ვერ იმუშავებს შრომითი უფლებების დარღვევაზე.

ეს მოთხოვნაც აქვს მერე პროფკავშირებს. ჩვენც გვინდა, რომ უსაფრთხოებასთან ერთად ინსპექტორმა სამუშაო პირობაც დააფიქსიროს, იგივე ზეგანაკვეთური და ასე შემდეგ, ამას ვიძახდით პროფკავშირები სხვა არასამთავრობოებთან ერთად. ამ თემაზე, რა თქმა უნდა, საუბარი მიდის. აღჭურავენ ამ უფლებით თუ არა საბოლოოდ ტექნიკურ ინსპექტორს, მე ამაზე პასუხს ვერ გაგცემთ.

როგორც უმაღლესი საბჭოს დეპუტატმა რა მოითხოვეთ?

კანონი პარლამენტმა მიიღო. ეგ წინადადება არის იქ მისული. ვფიქრობ, ცალმხრივ კომისიაზეც გვაქვს დაყენებული. არ ვარ ახლა მზად გიპასუხოთ, მაგაზე კონკრეტულად.

ბათუმის კონკრეტულ მცხოვრებს ჯანდაცვის სამინისტროს შრომის დეპარტამენტმა უთხრა, რომ სამუშაო ადგილზე შრომის პირობების ინსპექტირება ვერ განხორციელდება კომპანიის ხელმძღვანელის თანხმობის გარეშე. რა უნდა ქნას ამ მოქალაქემ, რას სთავაზობთ?

უნდა მიმართოს სასამართლოს, სხვა რა უნდა ქნას სახელმწიფომ? პროფაკვშირებში გაწევრიანდეს და იქ დასვას პრობლემა. არსებობს მთელი რიგი უფლებები, რომლებიც 10 წლის წინაც არსებობდა, 70 წლის წინათაც…

თქვენ 2016 წელს დაჰპირდით ამომრჩეველს, რომ შრომის პირობები გაუმჯობესდებოდა და ამისთვის უნდა შესულიყავით უმაღლეს საბჭოში. 

ბერკეტები მეტია ახლა, თუკი მოქალაქე სასამართლოში მივა, რომ საქმე მოიგოს, შეცვლილია შრომის კოდექსი. ნული იყო აქამდე ყველაფერი, სხვა რეგულაცია არ იყო. კანონით არის ჩარეული სახელმწიფო იგივე ამ მოქალაქის უფლებების დაცვაში, ვისზეც საუბრობთ. შრომის ინსპექტირების უფლებამოსილების გაზრდას მე ამომრჩეველს არ დავპირებივარ. მე ვმუშაობ სხვადასხვა ინიციატივაზე და მაქვს საკანონმდებლო აქტივობა.

რომელიმე ინიციატივა შეეხებოდა შრომის პირობების გაუმჯობესებას?

არა. შრომის კანონმდებლობაზე მუშაობა უმაღლესი საბჭოს კომპეტენცია არ არის. სოციალური გარანტიების შესახებ მაქვს ინიციატივა, რაც 18 წლამდე შშმ პირებისთვის დამატებითი სოციალური შეღავათების დაწესებას გულისხმობს. მალე დაიწყება ამ კანონპროექტის განხილვა. ასევე ინიცირება გავუკეთე სოციალური პარტნიორობის კომისიას, რომელიც ალბათ მალე შეიქმნება, მოსამზადებელი სამუშაო ჯგუფი შევქმენით და ამაში შედიან პროფკავშირების, დასაქმების საგენტოს, ჯანდაცვის სამინისტროს წარმომადგენლები. ეს კომისია განიხილავს სხვადასხვა საკითხს, რაც შრომით ურთიერთობას შეეხება, კომისია შეასრულებს მედიატორის როლს…

უშუალოდ შრომის პირობების კუთხით უმაღლეს საბჭოს არ ჰქონია ინიციატივა. 

არსებობს ფედერალური თემები, მაგალითად, პენსია. აჭარაში პენსია ხომ ცალკე ვერ გაიცემა? რაც ჩვენს კომპეტენციაში შედის, იმას ვაკეთებთ, მთებს კი ვერ გადააბრუნებ. ეს ისეთი თემაა, თქვენ რომ შემოგიბრუნოთ კითხვა, რატომ დაწერეთ ამ თემაზე ერთი სტატია და რატომ ორი არა? ან მარტო ამ ქალის საკითხზე რატომ მეკითხებით, ვისაც სამუშაო ადგილზე პრობლემა აქვს და სხვაზე არა, სხვებსაც ხომ აქვთ პრობლემები?… მე ვამბობ იმას, რომ ეტაპობრივად უმჯობესდება მდგომარეობა. უკვე შეიქმნა შრომის ინსპექცია. შრომითი უფლებების დაცვა არსად, არცერთ ქვეყანაში არაა საკმარისი, ყველგან მიდის დახვეწა.

უმაღლესმა საბჭომ რა გააკეთა, რომ დახვეწილიყო კანონმდებლობა შრომითი უფლებების კუთხით?

შრომითი უსაფრთხოების კუთხით მიდიოდა მუშაობა. ამ პროცესში ჩართული იყო არასამთავრობო ორგანიზაციები, პროფკავშირები. რა მნიშვნელობა აქვს ახლა, რომელი კუთხიდან ვიყავი ჩართული. ყველაფერს დრო უნდა, თანდათან კეთდება… გეთანხმებით, რომ შრომის ინსპექტირება სუსტია, მაგრამ მისი გაძლიერების პირობა არსებობს ხელისუფლების მხრიდან. მეც ვფიქრობ, რომ უნდა ჰქონდეს შრომის ინსპექციას შრომის პირობების კუთხით ინსპექტირების უფლება, მაგრამ შეიძლება არ გავიდეს იქ ჩემი აზრი, პარლამენტია, კენჭისყრაა. ინიციატივა არსებობდა პროფკავშირების მხრიდან მაგაზე.

ფიქრობთ, რომ როგორც უმაღლესი საბჭოს წევრს, არ უნდა გქონოდათ ინიციატივა ამ კუთხით?

როგორც უმაღლესი საბჭოს წევრმა რა უნდა გავაკეთო? დავუშვათ, ინიციატივა ილია ვერძაძემ შეიტანა იქ, პარლამენტში. დახედავენ და იტყვიან, რომ რასაც პროფკავშირები გვწერს, ვერძაძემაც იგივე დაგვიწერაო, რა შეიცვლება ამით?

ბათუმის ბულვარში, კოლონადებთან, იასონ გორდეზიანის ძეგლი გაიხსნა. იასონ გორდეზიანი ბათუმის მთავარი მებაღე და ცნობილი დეკორატორი იყო. ძეგლის გახსნის ღონისძიებას აჭარის მთავრობის თავმჯდომარე და ბათუმის მერი დაესწრო.

იასონ გორდეზიანის ქანდაკების ჩამოსხმისა და მონტაჟის სამუშაოების შესყიდვისთვის ბათუმის ბულვარის ბიუჯეტიდან 128 174 ლარი დაიხარჯა. „ბათუმის ბულვარის“ ინფორმაციით, იასონ გორდეზიანის დეკორატიული სკულპტურის ავტორია მოქანდაკე ირაკლი წულაძე. ქანდაკების განთავსება ბულვარის ადმინისტრაციის ინიციატივა იყო.

„ბათუმის ბულვარის“ ინფორმაციით, იასონ გორდეზიანი 1876 წელს რაჭაში დაიბადა, 1911 წელს წარჩინებით დაამთავრა ვერსალის სასოფლო-სამეურნეო ნაციონალური ინსტიტუტი და მიიღო სახელმწიფო ჯილდო, ოქროს მედალი.

ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა საფრანგეთის, ბელგიის, შვეიცარიის, ჰოლანდიის საბაღო მეურნეობებში. პარიზში, მსოფლიოში ცნობილ სელექციონერ ველმორენის სათესლე-სანერგე მეურნეობაში იღრმავებდა ცოდნას. ევროპაში აღიარებულ სპეციალისტს სამუშაოდ იწვევენ ლონდონის ბოტანიკური ბაღის მებაღე-დეკორატორად.

„1913 წლის იანვარში ბრუნდება საქართველოში და მწვანე კონცხზე ბოტანიკური ბაღის იდეის სულისჩამდგმელი და არქიტექტორია,“-ამბობენ ბულვარის ადმინისტრაციაში.

1916  წელს კი ის ინიშნება ბათუმის გამწვანების ტრესტის დირექტორად. „სწორედ მის სახელთანაა დაკავშირებული ბულვარის განახლება-განაშენიანების მცენარეული საფარის, ახალი სათბურების, სანერგეებისა და ორანჟერეების შექმნა-მშნებელობა.

„ინსპექტირების განხორციელება ნებაყოფლობითია და დამოკიდებულია დამსაქმებლის თანხმობაზე,“ – ასე უპასუხა ჯანდაცვის სამინისტრომ ბათუმში, ერთ-ერთ საწარმოში დასაქმებულს, რომელმაც სამინისტროს წერილობით მიმართა და სამუშაო ადგილზე მძიმე შრომითი პირობები გააპროტესტა.

მოქალაქის პრობლემის შესახებ და სამინისტროდან მიღებული ოფიციალური პასუხი სოციალურ ქსელში „სამოქალაქო და სოციალური უფლებების დაცვის ორგანიზაციამ“ გამოაქვეყნა. ამ ორგანიზაციის ხელმძღვანელი, მეგი ბაკურიძე გვიყვება, რომ შრომის პირობები კონკრეტულ კომპანიაში სხვადასხვა მიმართულებით ირღვევა.

„დასაქმებული თავდაპირველად აპროტესტებდა იმას, რომ დღე-ღამის განმავლობაში 12 საათი უწევს მუშაობა, არ არსებობს გამოსასვლელი დღე. შემდეგ გაირკვა, რომ საერთოდ არ არსებობს ხელშეკრულება დამსაქმებელსა და დასაქმებულს შორის, ასევე არ არის გამიჯნული ფუნქცია. შესაძლებელია, ამ კომპანიაში კონსულტანტი პარალელურად დამლაგებელიც იყოს… საუბარია ერთ-ერთ კაფეზე, რომელიც ბათუმში ცოტა ხნის წინ გაიხსნა,“ – ამბობს მეგი ბაკურიძე.

მოქალაქეს ჯანდაცვის სამინისტრომ წერილობით განუმარტა, რომ  თუკი კომპანია ინსპექტირებაზე თანხმობას არ განაცხადებს, კომპანიაში შესვლის და შრომის პირობების მონიტორინგის უფლება შრომის ინსპექციას არ აქვს. თანხმობის შემთხვევაში კი, „გამოიყოფა ინსპექტორთა ჯგუფი, რომელიც განახორციელებს ინსპექტირებას, რომლის შემდეგადაც მომზადდება საჯარო სარეკომენდაციო ხასიათის დასკვნა, სადაც მითითებული იქნება ინფორმაცია შრომის პირობების დაცვასთან დაკავშირებული მოთხოვნების დარღვევების შესახებ“, – აღნიშნულია ჯანდაცვის სამინისტროდან გამოგზავნილ წერილში. წერილს ლიკა კლიმიაშვილი აწერს ხელს, შრომის და დასაქმების პოლიტიკის დეპარტამენტის უფროსი.

„დამსაქმებლის ორგანიზაცია, რომელსაც შრომითი უფლებების კუთხით აქვს დარღვევები, არასოდეს გამოთქვამს თანხმობას შრომითი ინსპექტირების განხორციელებაზე. აღნიშნული აიხსნება მაგალითად, დამსაქმებლის ეკონომიკური ინტერესით დასაქმებულების ანაზღაურების გარეშე ზეგანაკვეთურ სამუშაოზე. შესაბამისად, დასაქმებული კვლავ რჩება შრომითი უფლებების უხეში დარღვევის, დისკრიმინაციის, მორალური და მატერიალური ზიანის მსხვერპლ,“ – აღნიშნავს მეგი ბაკურიძე, სამოქალაქო და სოციალური უფლებების დაცვის ორგანიზაციის ხელმძღვანელი.

„სახელმწიფო უარს ამბობს შრომის პირობების ინსპექტირებაზე,“ – ამბობს ლინა ღვინიანიძე, „ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის ცენტრის“ სოციალური პოლიტიკის პროგრამის დირექტორი. ეს ორგანიზაცია აქტიურად იყო ჩართული საკანონმდებლო პროცესში, რაც შრომის ინსპექციისთვის უფლებამოსილების განსაზღვრას უკავშირდებოდა. ლინა ღვიანიანიძის თქმით, მისი, ასევე შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის და სახალხო დამცველის კრიტიკის საგანი სწორედ ეს ნაწილი იყო.

„კანონში შესული ცვლილებების შემდეგ, შრომის ინსპექციას ექნება უფლება, თანმობის გარეშეც შევიდეს კონკრეტულ ობიექტზე და სანქციები გაატაროს, მაგრამ ეს ეხება მხოლოდ შრომის უსაფრთხოებას. მხოლოდ შრომითი პირობების გადასამოწმებლად ინსპექცია ობიექტზე ვერ შევა,“ – განმარტავს ლინა ღვინიანიძე.

კანონში „შრომის უსაფრთხოების შესახებ“ ცვლილება უკვე შევიდა. ცვლილების შესვლიდან 6 თვეში მთავრობამ იმ ობიექტების ნუსხა უნდა განსაზღვროს, სადაც შრომის ინსპექციას შესვლის და ინსპექტირების განხორციელების უფლება ექნება. ლინა ღვინიანიძის თქმით, დაახლოებით აგვისტოდან ექნება შრომის ინსპექციას ეს უფლებამოსილება, თუმცა მხოლოდ შრომის უსაფრთხოების კუთხით.

„ბათუმელები“ ამ დროისთვის ვერ დაუკავშირდა კომპანიას, სადაც დასაქმებული პირი შრომითი პირობების დარღვევაზე საუბრობს.

მთავარ ფოტოზე: საპროტესტო აქცია თბილისში შრომით უფლებებზე, 2015 წელი,  „ბათუმელების“ არქივი.

„გაუმჯობესების ნაცვლად, პენსიონერებისთვის მომსახურების პირობები გაუარესდა,“ – აცხადებს უმაღლესი საბჭოს წევრი „ნაციონალური მოძრაობიდან“ გია აბულაძე. მან დღეს ბათუმში, თამარის დასახლებაში ბრიფინგი ქუჩაში გამართა, სადაც მოხუცები პენსიას ბანკის სპეციალური ავტომანქანებიდან იღებენ.

„ამ დასახლებაში „ლიბერთი ბანკის“ ფილიალი გაუქმდა და 2000-მდე პენსიონერს ახლა ქუჩაში უწევს პენსიის აღება. ხშირად არის რიგები. მოხუცებს წვიმაში, ან სიცხეში უწევთ აქ დგომა. სახელმწიფო მათ მომსახურეობის პირობების გაუმჯობესებას დაპირდა, რაც არ შესრულდა,“ – ამბობს გია აბულაძე.

უმაღლესი საბჭოს წევრი სოციალური მომსახურების სააგენტოსა და „ლიბერთი ბანკს“ შორის 3 წლის წინ გაფორმებულ ხელშეკრულებაზე ამახვილებს ყურადღებას, სადაც წერია, რომ პენსიონერებისთვის მომსახურების სერვისი უნდა გაუმჯობესდეს და ამისთვის ყოველწლიურად 5 მილიონი ლარი დაიხარჯება.

„სოციალური მომსახურების სააგენტოს წერილობით მივწერეთ, მაგრამ პასუხი ვერ მივიღეთ. პასუხი არც აჭარის მთავრობამ გასცა პენსიონერების კოლექტიურ წერილს,“ – დასძენს გია აბულაძე.

სოციალური მომსახურების სააგენტოში გვითხრეს, რომ ამ საკითხზე კომენტარს ორშაბათს გააკეთებენ.

„ლიბერთი ექსპრესი“ მუშაობს სრული დატვირთვით, შეფერხება არ იქნება. „ლიბერთი ბანკი“ მუშაობს პენსიონერებისთვის მომსახურების პირობების გასაუმჯობესებლად,“ – გვითხრეს „ლიბერთი ბანკის“ პრესსამსახურში.

რა იგულისხმება მომსახურების გაუმჯობესებაში – ბანკში განმარტავენ, რომ დეტალების შესახებ მოგვიანებით მიაწვდიან საზოგადოებას სრულ ინფორმაციას.

ჭოროხის სანაპირო, განსაკუთრებით სამრეწველო ზონის გასწვრივ, ნაგავსაყარადაა ქცეული. მიმდებარედ მცხოვრები მოსახლეობა ამბობს, რომ საწარმოებს ნაგავი თავიანთი შემოსაზღვრული ტერიტორიიდან გამოაქვთ და პირდაპირ ქუჩაში ყრიან. ამის გამო მათ საწარმოებში დასაქმებულებთან კონფლიქტი ბევრჯერ მოსვლიათ. ამბობენ, რომ სამშენებლო ნარჩენების გარდა ინტენსიურად ყრიან საყოფაცხოვრებო ნარჩენებსაც.

„მოაქვთ და ყრიან. ნაგავსაყარი გაიხსნა აქ თუ რა ხდება, ვერ გავიგეთ. არის მერე საშინელი სუნი და ანტისანიტარია,“ – ამბობს მიმდებარედ მცხოვრები ნათელა ზოიძე. ნაგავი ყოველი გაწვიმების შემდეგ მდინარე ჭოროხში ხვდება, იქედან კი ზღვაში.

რამდენიმე დღის წინ აქ ტომრით მკვდარი ხბოც დაუტოვებიათ. დანაგვიანებული სანაპიროს კადრები „თავისუფალ ჟურნალისტთა სახლის“ მოხალისემ, გიორგი ბოლქვაძემ გადაიღო. გიორგის თქმით, მდინარის სანაპიროზე „საშინელი ანტისანიტარიაა“.

„ბათუმელები“ გარემოს დაცვის სამინისტროს გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის  დეპარტამენტს დაუკავშირდა. სამსახურის აჭარის სწრაფი რეაგირების განყოფილების უფროსი, მიხეილ მარგალიტაძე  არ უარყოფს, რომ ჭოროხის სანაპირო და მიმდებარე ტერიტორია ამ მხრივ ერთ-ერთი ყველაზე პრობლემურია:

„ხშირად, როცა ჩვენ იქ მივდივართ, ნაგავი გვხვდება დაყრილი, მაგრამ დამბინძურებელი ადგილზე არ არის. ჩვენ ამას ვასურათებთ, ვიღებთ ჯიპიეს კოორდინატებს და შემდეგ ჩვენი დეპარტამენტი ამ მონაცემებს ათავსებს ინტერაქტიულ რუკაზე. ინფორმაციის მიწოდებიდან შესაბამის ვადებში მუნიციპალიტეტს ევალება, დაასუფთაოს ტერიტორია. იმის მიუხედავად, სამართლებრივად დავსჯით თუ ვერ დავსჯით დამრღვევს, ასეთ ფაქტს უყურადღებოდ მაინც არ ვტოვებთ.“

მიხეილ მარგალიტაძის ინფორმაციით, ამ უბანში კანონდამრღვევისთვის ყველაზე მაღალი ჯარიმა – 24 000 ლარიც კი დაუკისრებიათ. თუმცა, ეს სხვებისთვის სამაგალითო ვერ გახდა და პრობლემა ისევ სახეზეა.

გარემოს დაცვის ზედამხედველობის დეპარტამენტის აჭარის სწრაფი რეაგირების განყოფილების უფროსი მოსახლეობას სთხოვს, დარღვევის დაფიქსირების შემთხვევაში ოპერატიულად შეატყობინოს შესაბამის სამსახურს ცხელ ხაზზე – 153. ცხელი ხაზი 24 საათი მუშაობს და უფასოა. „ბათუმელებმა“ ცხელი ხაზის მუშაობაც გადაამოწმა, ზარზე ოპერატიულად პასუხობენ:

„დარეკონ და  ჩვენი ჯგუფი მყისიერად იქ გაჩნდება. მოქალაქეს, როცა ვიდეოს გადაღება დაიწყო, იმ მომენტში ოპერატიულად რომ დაერეკა ჩვენთან, ადგილზევე მოვახერხებდით რეაგირებას“.

2017 წელს აჭარის სწრაფი რეაგირების სამსახურს გარემოსდაცვითი კანონმდებლობის დარღვევაზე 246 ადმინისტრაციული ჯარიმა აქვს გამოწერილი. ჯარიმის ოდენობას კანონმდებლობა იმის მიხედვით განსაზღვრავს, თუ რა სიმძიმის ზიანი მიადგა გარემოს.

დღეს, 13 აპრილს, ფაროსანასთან ბრძოლის საკოორდინაციო შტაბმა აჭარაში მუშაობა დაიწყო. რეგიონალური საკოორდინაციო შტაბი, რომელსაც ადგილზე გიორგი მახარაძე  უხელმძღვანელებს, დაბა ჩაქვში, შპს „მექანიზაციის“ ადმინისტრაციულ შენობაში იმუშავებს.

აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს აგრარული განვითარების დეპარტამენტის უფროსის, მამუკა თურმანიძის ინფორმაციით, შტაბში იქნებიან სპეციალისტები აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროდან, გარემოს დაცვისა და სატყეო სააგენტოდან, ასევე სურსათის ეროვნული სააგენტოს აჭარის  სამსახურიდან.

„შტაბი აღიჭურვა ინტერნეტტექნოლოგიებითა და 2 000 ცალი სპეციალური, ჩიპიანი ფერომონით, რომელსაც სპეციალისტები მუნიციპალიტეტებში, სასოფლო-სამეურნეო სავარგულებში დაამონტაჟებენ. გარდა ამისა, ტყისა და  სოფლების ბუფერულ ზონაში, დამატებით, სატყეო სააგენტო დაამონტაჟებს 1 500 ცალ ფერომონს. ყველა მათგანი აისახება აჭარის ელექტრონულ რუკაზე და ფერომონები ყოველდღიურად გაკონტროლდება. იმისათვის, რომ განვსაზღვროთ მაღალი და დაბალი რისკის ზონები, სოფლისა და ტყის ბუფერულ ზონაში შიმშილის ფერომონები დამონტაჟდება, რომლებიც მშიერ ფაროსანას სოფლებიდან და ტყის მასივებიდან მოიზიდავს, შტაბი კი მას მუდმივად დაამუშავებს.  გარდა ამისა, შტაბი მაქსიმალურად უზრუნველყოფს მოსახლეობის ინფორმირებულობას,“ – ამბობს მამუკა თურმანიძე.

მისივე თქმით, შტაბს მუდმივი კავშირი ექნება ფერმერებთან მუნიციპალიტეტებში.  მამუკა თურმანიძე ამბობს, რომ მაღალი რისკის გამოვლენისა და საჭიროების შემთხვევაში სახელმწიფო მხოლოდ მის საკუთრებაში არსებულ ნაკვეთებს, სოფლებსა და ტყის მასივებს დაამუშავებს, საკარმიდამო ნაკვეთები კი თავად მესაკუთრეებმა უნდა შეწამლონ.

„შტაბი 26 ტრაქტორითა და ექვსი, პიკაპის ტიპის ავტომობილითაა აღჭურვილი. ტექნიკა მუნიციპალიტეტების მიხედვით გადანაწილდება და საჭიროების შემთხვევაში სახელმწიფო ნაკვეთებს, ტყისა და სოფლის ბუფერულ ზონებს დაამუშავებს. რაც შეეხება საკარმიდამო ნაკვეთებს, ფერმერმა საკუთარი რესურსებით უნდა დაამუშაოს,“ – აღიშნავს ის.

ფაროსანასთან ბრძოლის საკოორდინაციო შტაბის სათავო ოფისი აბაშის მუნიციპალიტეტშია, აჭარაში კი რეგიონალური ცენტრი იფუნქციონირებს.

ფაროსანასთან ბრძოლის საკოორდინაციო  აჭარის რეგიონალური შტაბის  ცხელი ხაზის ნომერია: 595 10 23 97

10 აპრილს საბაჟო გამშვებ პუნქტებში – „ქუთაისის აეროპორტსა“ და „სარფში“  ნარკოტიკული და ფსიქოტროპული ნივთიერებების შემცველი მედიკამენტების ქვეყნის საზღვარზე უკანონოდ შემოტანის ფაქტები აღიკვეთა. ინფორმაცია ამის შესახებ ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურმა დღეს გაავრცელა.

სამინისტროს ცნობით, მებაჟე ოფიცრებმა, ეჭვის საფუძველზე, სომხეთისა და პოლონეთის მოქალაქეების კუთვნილი ხელბარგისა და ფიზიკური  დათვალიერებისას, 14 კაპსულა ფსიქოტროპული და 65,135  გრ. ნარკოტიკული ნივთიერებების შემცველი მედიკამენტები აღმოაჩინეს.

საქმეთა მასალები, შემდგომი რეაგირების მიზნით, შინაგან საქმეთა სამინისტროს შესაბამის ერთეულებს გადაეცათ.

დღემდე ერთ-ერთი ყველაზე მაღალმხატვრული ქართული ნაწარმოები „ვეფხისტყაოსანი” შუასაუკუნეებში ანტიქრისტიანულ, სპარსულ პოემად მიიჩნეოდა და ხშირად დევნიდა ეკლესიაც. ჩვენამდე „ვეფხისტყოსნის” 160-ზე მეტი ხელნაწერი წიგნია მოღწეული და თარგმნილია მსოფლიოს მრავალ ენაზე. შეავსე ტესტი და შეამოწმე, რა გახსოვს „ვეფხისტყაოსნიდან”

ამავე თემაზე:  როგორ ვასწავლოთ „ვეფხისტყაოსანი” სკოლაში

სიახლეა საქართველოს რკინიგზის ხარაგაული – ლაშეს მონაკვეთზე.

მოდერნიზაციის პროექტის ფარგლებში ერთლიანდაგიანი ხაზის ნაცვლად მატარებლები უახლოეს მომავალში ორლიანდაგიან ხაზზე იმოძრავებენ.

4-კილომეტრნახევრიან მონაკვეთზე სამუშაოები აქტიურად მიმდინარეობს. ხარაგაულიდან ლაშეს მიმართულებით, კილომეტრზე მეტი უკვე ორლიანდაგიანია.

განახლებული ინფრასტრუქტურა მატარებლების უსაფრთხო გადაადგილებასა და ტვირთების გამტარიანობას შეუწყობს ხელს.

ბათუმის მერიას დაქვემდებარებული ორგანიზაციებიდან საჯარო ინფორმაცია ბათუმის საკრებულოს წევრმა „ნაციონალური მოძრაობიდან“ მირდატ ქამადაძემ ვერ მიიღო. მან დღეს ბრიფინგი გამართა და თქვა, რომ ორგანიზაცია, რომელიც დაფინანსებას იღებს ბიუჯეტიდან, ვალდებულია საზოგადოებას საჯარო ინფორმაცია მიაწოდოს.

მირდატ ქამადაძეს თანამშრომლების სახელობითი სია, შრომის ანაზღაურების და ხარჯვითი ნაწილის შესახებ ინფორმაცია არ მიაწოდეს: „ბათუმის ავტოტრანსპორტმა“, „ბათუმის წყალმა“, „ტურისტული ობიექტების მართვის სააგენტომ“.

„ბათუმის წყლისგან“ საჯარო ინფორმაციის მიუღებლობა თვეების წინ სასამართლოში გაასაჩივრა „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციამ“. ბათუმის საქალაქო სასამართლომ სარჩელი არ დააკმაყოფილა. მოსამართლე ლაშა თავართქილაძემ განმარტა, რომ „ბათუმის წყალი“ საჯარო დაწესებულება არ არის და მას საჯარო ინფორმაციის გაცემის ვალდებულება ვერ ექნება. ეს გადაწყვეტილება საია-მ ზემდგომ ინსტანციაში გაასაჩივრა.

„ქუთაისის სააპელაციო სასამართლომ რამდენიმე დღის წინ ძალაში დატოვა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება, სასამართლოს დასაბუთება ამ დროისთვის უცნობია,“ – ამბობს მირზა მამულაძე, საია-ს იურისტი.

მირზა მამულაძის თქმით, მხარეთა პაექრობის ეტაპზე მოსამართლე გოჩა აბუსელიძემ საიას საკანონმდებლო ხარვეზზე მიანიშნა.

„მოსამართლემ აღნიშნა, რომ სახეზეა კანონის ხარვეზი და იქნებ ამ კუთხით ადვოკატირება უფრო ეფექტური იყოს,“ – გვითხრა მირზა მამულაძემ.

„ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“ ამ გადაწყვეტილების გასაჩივრებასაც აპირებს უზენაეს სასამართლოში.

ბათუმში, გორგილაძის ქუჩაზე, ტროტუარზე გაჩერებული შავი ჯიპი „ბათუმელების“ ფოტოობიექტივში მოხვდა. ავტომანქანის ნომრის ბათუმის ავტოტრანსპორტის ვებგვერდზე გადამოწმების შედეგად ირკვევა, რომ ამ მანქანას ტროტუარზე მეპატრონე ხშირად აჩერებს.

ვებგვერდზე მოცემული ინფორმაციის თანახმად, ტროტუარზე მანქანის გაჩერებისთვის ბათუმის ავტოტრანსპორტმა აღნიშნული ავტომანქანის მეპატრონე რვაჯერ დააჯარიმა, პარკირების საფასურის გადახდის გარეშე დგომისთვის კი – სამჯერ.

ჯარიმები სხვადასხვა წლებშია გამოწერილი. ყველაზე ძველი 2014 წელს გამოწერილი ჯარიმაა. ინფორმაციას თან ახლავს ფოტომასალაც. ინფორმაციის მიხედვით დგინდება, რომ მას მხოლოდ ერთხელ აქვს ჯარიმა – 10 ლარი გადახდილი, ხოლო ათ სხვა შემთხვევაში ჯარიმა გადახდილი არ არის.

ეს 2014 წელია, ვაჟა-ფშაველას ქუჩა: 

ისევ ვაჟა-ფშაველას ქუჩა:

შავი ჯიპის მეპატრონე ტროტუარზე მანქანის გაჩერებისთვის დააჯარიმეს გუშინაც, ამჯერად გორგილაძის ქუჩაზე:

ბათუმის ავტოტრანსპორტის ვებგვერდზე გამოქვეყნებულ ინფორმაციაში აღნიშნულია, რომ საჯარიმო ოქმი ადრესატს გაეგზავნა, თუმცა მიმღები სახლში არ დახვდა.

78 წლის ნელი ჩუბინიძე ყვება, რომ მარტის თვეში, 2 ნომერ ავტობუსში ასვლისას მძღოლმა მანქანა ნაადრევად დაძრა, რის გამოც იგი ავტობუსის კიბეზე წაიქცა. ქალი ამის შედეგად ისე დაშავდა, რომ დღემდე უჭირს გადაადგილება.

ნელი ჩუბინიძემ ავტობუსში მისი დაზიანების ამბის მოსაყოლად „ბათუმელებს“ მომართა. ის ყვება, რომ ამ შემთხვევის დროს ყურადღება მას არც მძღოლმა და არც კონდუქტორმა არ მიაქცია: “ეს მოხდა წამში, ავდიოდი და მარჯვენა ხელი კარის სახელურზე  მქონდა ჩაჭიდებული. უცებ ავტობუსი დაიძრა, ხელი მომგლიჯა სახელურს და იქვე ავტობუსის კიბეზე მთელი ძალით დავენარცხე. წელს ქვევით სხეულის ყველა ნაწილი სასტიკად დავარტყი, ხელების ჩათვლით. ზეზე ვიღაც ახალგაზრდა ქალმა წამომაყენა, მგზავრმა“.

ნელი ჩუბინიძისთვის განსაკუთრებით მიუღებელი ის ფაქტიც აღმოჩნდა, რომ „არავითარი რეაგირება არ მოუხდენია არც მძღოლს და არც კონდუქტორს, რომელიც იჯდა მძღოლის გამოღმა მაღალ სკამზე“: მე ვტიროდი, რადგან სასტიკად მტკიოდა და მეწვოდა ნატკენი ადგილები. დამნაშავეები იყვნენ და ხმას არ იღებდნენ. სიმწრით ჩამოვედი ავტობუსიდან და დიდი გაჭირვებით მოვედი სახლში”.

ნელი ჩუბინიძე ამბობს, რომ მას შემდეგ აქვს ძლიერი ტკივილი და უჭირს გადაადგილება. “აქამდე ასე კი არ დავდიოდი,” – გვითხრა კიბეებზე, ნელა და ფრთხილად ჩამავალმა ქალმა.

ბათუმის ავტოტრანსპორტში განმარტავენ, რომ მგზავრის გადაყვანაზე პასუხისმგებლობა მძღოლს აკისრია. „თუ მძღოლის ბრალეულობა არის, მგზავრმა უნდა მოგვმართოს ადმინისტრაციას და გავატარებთ საჭირო ღონისძიებებს. დამნაშავე თუ მძღოლია და დამტკიცდა, უყურადღებოდ არავინ დარჩება. თუ მძღოლის სახელი და გვარი არ იცის, მაშინ კონკრეტულად გვითხრას ავტობუსის ნომერი და რა დროს იმყოფებოდა ავტობუსში. ამის მიხედვით გავარკვევთ რა მოხდა და შესაბამის ზომებსაც მივიღებთ”, – განმარტავენ ბათუმის ავტოტრანსპორტში.

ბათუმის ავტოტრანსპორტის საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურის თანამშრომელი ბესიკ დათიაშვილი ამბობს, რომ მძღოლის მიერ ავტობუსის დაუდევრად დაძვრის, მართვისა და გაჩერების შემთხვევებზე მიმართვიანობა მათ სამსახურში იშვიათია: “ორი წლის წინ იყო შემთხვევა, როცა შუქნიშანთან, სხვა მანქანის გამო მოულოდნელად გაჩერებულ ავტობუსში მდგარმა ქალმა თავი ვერ შეიკავა. სხვა მხრივ მომართვა ასეთ შემთხვევებზე არ გვქონია”.

ავტოტრანსპორტში ამბობენ, რომ მოქალაქეებს შეუძლიათ ასეთი შემთხვევების შესახებ ადმინისტრაციას დაუკავშირდნენ ბათუმის ავტოტრანსპორტის ცხელ ხაზზეც:  +995 422 24 76 76

15 წლის ლუკა ქათამაძე ხელვაჩაურის ახალგაზრდობის ცენტრში ტრენინგს ესწრება, ტრენინგი ჟურნალისტიკაზეა. ლუკა ყურადღებით უსმენს ტრენერს. უნდა ბოლოსდაბოლოს იპოვოს კითხვაზე პასუხი, როგორი პროფესიაა ჟურნალისტიკა. ლუკა ძიებაშია, სულ მალე მას პროფესიის არჩევა მოუწევს. ამბობს, რომ ბევრი პროფესია მოსწონს, მათ შორისაა ჟურნალისტიკაც. ამ ცენტრის აქტივობებში შარშან 3 ათასამდე მოზარდმა მიიღო მონაწილეობა.

„მოინდომოს თუ არ მოინდომოს?“ – ლუკას დასკვნების გაკეთებაში ახალგაზრდობის ცენტრში დაგეგმილი ტრენინგი ეხმარება: „გამიჩნდა შანსი, რომ მქონოდა წარმოდგენა ამ პროფესიაზე, თუ როგორია ჟურნალისტობა, როგორი სამუშაო აქვთ და როგორები არიან ჟურნალისტები.“

ლუკამ რამდენიმე აღმოჩენა უკვე გააკეთა – რა აღმოაჩინა? – ის, რომ ჟურნალისტები ძალიან ცნობისმოყვარეები არიან. „პასუხიდან კითხვას ეძებენ, კითხვიდან კიდევ კითხვას“, – გვიყვება ლუკა. ის ერთი თემიდან მეორეზე სწრაფად გადადის, სწრაფად საუბრობს და ცდილობს ყველაფერი მოგვიყვეს, რაც ცენტრში ხდება.

ლუკამ ახალგაზრდობის ცენტრში ფილმი ნახა. ამ ფილმმა ჩემს ცხოვრებაზე დამაფიქრაო ამბობს. ლუკას ცენტრში სხვა აღმოჩენებიც გაუკეთებია, მკითხველთა კლუბი აქვთ, სადაც „კარგი წიგნებია“.

ლუკა თანატოლებს ურჩევს „ქუჩაში ყოფნას აქ მოვიდნენ და მიხვდებიან, რომ ცხოვრება მშვენიერია და ადამიანს ყველაფერში სწავლა ეხმარება“.

ანა ფუტკარაძე სოფელ თხილნარის #2 საჯარო სკოლის მოსწავლეა. ხელვაჩაურის ახალგაზრდობის ცენტრში ერთი წელია დადის. მოსწონს აქაურობა. ცენტრის შესახებ მეგობრებისგან გაიგო: „ამბობდნენ ძალიან მაგარია, კარგი შეკრებები ტარდებაო და მეც დავინტერესდი“. ანა ცდილობს არც ერთ შეხვედრას არ გამოაკლდეს. ყველაზე მთავარი, რაც მას ამ ცენტრმა მისცა, სხვა სკოლების მოსწავლეებთან დამეგობრების საშუალებაა. ანას თქმით, კონკრეტული თარიღების ცენტრში აღნიშვნა მას მეტი ინფორმაციის მიღებაში ეხმარება:

„მაგალითად, შშმ პირების თემაზე გვქონდა შეხვედრები. საინტერესოა სხვადასხვა დაავადების მიმართ ცნობიერების ამაღლების მიზნით გამართული შეხვედრებიც. ეს მხოლოდ სიმბოლური არ არის, ჩვენ  გვაინტერესებს ის ადამიანები, ვისაც მიჰყავთ ასეთი შეხვედრები. საინტერესოა ყველაფერი, რაზეც ისინი საუბრობენ, მათ მიერ მოყოლილი მაგალითები.“

ანა ცენტრში მისვლამდე არ იზიარებდა მოსაზრებას, რომ ცუდია ახალი თაობის ტელეფონსა და ინტერნეტზე მიჯაჭვულობა: „ახლა გარკვეულწილად შევიცვალე აზრი. დავრწმუნდი, რომ ეს ტექნიკები მართლაც ღრმად ერევა ჩვენს ცხოვრებაში. ახლა ვხვდები, რომ  წიგნებს არ ვკითხულობდი ფეისბუქის გამო და დიდ დროს ვხარჯავდი ამაში.“

თამუნა რეკემაძეც თხილნარის სკოლის მეათეკლასელია. ორი წელია, რაც ხელვაჩაურის ახალგაზრდულ ცენტრში დადის. მათ სკოლაში ცენტრის ხელმძღვანელი შორენა ფაღავა ჩასულა თანამშრომლებთან ერთად და ბავშვებისთვის ცენტრში დაგეგმილი აქტივობების შესახებ მოუყოლია: „დავინტერესდი, გადავწვიტე მოვსულიყავი და მეცადა, ძალიან კმაყოფილი დავრჩი. აქ დამხვდნენ კარგი ადამიანები“.

თამუნას  განსაკუთრებით ცენტრში მოწვეული ტრენერები მოსწონს:„ლექტორები დადიან. უმეტესობა ჩემს აღფრთოვანებას იწვევს. ისეთი არავინ მოსულა, რომ არ მომწონებოდა.“

თამუნას ცენტრში მეგობრებიც მიუყვანია: „ჩემმა რამდენიმე მეგობარმა არ იცოდა ახალგაზრდობის ცენტრის შესახებ, მოვუყევი და ახლა ისინიც აქ არიან“.

თამუნა ინგლისურის საათებზეც მოგვიყვა. მან გვიამბო ამერიკელ მოხალისეზე, რომელიც ოთხშაბათობით ცენტრში გაწევრიანებული ბავშვებისთვის ინგლისურის გაკვეთილებს ატარებს. თამუნა ცენტრში მომხდარ ამბებზე ყველგან საუბრობს, სახლში ჯერ დედას უყვება ყველაფერს, შემდეგ კი მასწავლებლებს.

სალიბაურის მეორე საჯარო სკოლის მოსწავლეს, თორნიკე ქათამაძეს კი ცენტრში მისვლა მასწავლებელმა ურჩია. ის ამბობს, რომ ცენტრში თავს იყრის პოპულარული ამბები, მოგვიანებით კი სიტყვა პოპულარული აქტუალურით იცვლება. მისივე თქმით, ეს თემებია ძალადობა, წვრილმანი ხულიგნობა, ნაადრევი ქორწინება …

თორნიკე ამბობს, რომ სკოლის პარალელურად ცენტრში მისვლა მის ირგვლივ „ამბებს ამრავალფეროვნებს“. ვერც თორნიკე ჩამოყალიბდა რა უფრო აინტერესებს, ამიტომაც ყველაფერს ესწრება, რაზეც კი შეხვედრა, ტრენინგი ან სხვა რაიმე აქტივობა იმართება: „ყველაფერს ვართ მოდებული“.

კირნათის საჯარო სკოლის მოსწავლე თამარ წითელაძე ცენტრში ახალია, თამარს განსაკუთრებით კითხვის კლუბი მოსწონს:

„ავიღებთ წინასწარშერჩეულ თორმეტ წიგნს. დათქმულ დროში ვკითხულობთ ამ წიგნებს, შემდეგ მოვდივართ და ამ წიგნებს განვიხილავთ. კითხვის კლუბზე ერთხელ დედაც დაგვესწრო, ბევრჯერ მოვუყევი და დაინტერესდა აქ რა ხდებოდა. ძალიან მოეწონა“.

პარლამენტში ქალთა კვოტირების საკითხი ერთ-ერთია მათ შორის, რაზეც ბათუმის #22 საჯარო სკოლის მოსწავლემ, ლანა ბერიძემ, კამათი ცენტრში თემის განხილვის შემდეგ სკოლაში გააგრძელა. ლანას მოსაზრებებს უფრო თანატოლი ბიჭები არ ეთანხმებოდნენ: „მითხრეს, ქალების გამო კაცები რატომ უნდა დაიჩაგრონო, შეიძლება კიდევ მეტი ნიჭიერი კაცი იყოს და ქალების გამო პარლამენტში ვეღარ შევიდესო.  ყველა ქალს პარლამენტში რა უნდაო, ბიჭებმა თავიანთი პატრიარქატული ინტერესები წამოწიეს წინ.“

ლანა ახალგაზრდობის ცენტრის პროექტებიდან პრიორიტეტს მკითხველთა კლუბის გარდა ექსკურსიებს ანიჭებს. ლანას განსაკუთრებით მოსწონს კინოჩვენებებიც:

„ხშირად განვიხილავთ შიდსის პრობლემას. ფილმი ვნახეთ, სადაც კომბინირებულად იყო შიდსის და ჰომოსექსუალების თემა. ფილმს ჰქვია „ფილადელფია“. ამ ფილმმა ჩემზე ძალიან დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა. ხანდახან სპექტაკლებსაც ვმართავთ“, – გვიყვება ლანა.

ხელვაჩაურის ახალგაზრდობის ცენტრზე ამბების მოყოლისას ბავშვები თავიანთ ცხოვრებას ორ ნაწილადაც კი ყოფენ – „ცენტრამდე და ცენტრის შემდეგ“. ამბობენ, რომ მას შემდეგ, რაც აქ დაიწყეს სიარული, „ლაპარაკი აღარ რცხვენიათ“ და უფრო „თავისუფლები გახდნენ“.

ხელვაჩაურის ახალგაზრდობის ცენტრის ბავშვები მხოლოდ ინტელექტუალური აქტივობებისთვის არ ერთიანდებიან, ცოტა ხნის წინ მათ საქველმოქმედო კონცერტი გამართეს ექვსი წლის ლიზასთვის, რომელსაც ძვირადღირებული მკურნალობა სჭირდება.

ამ დროისთვის ცენტრში კითხვის, თეატრალური, კინო და არტკლუბები მუშაობს. ასევე ტარდება თამაში – რა, სად, როდის და ტრენინგები აქტუალურ თემებზე. ცენტრს აქვს ახალგაზრდობის ინიციატივების დაფინანსების პროგრამაც. გარდა ამისა, ცენტრმა დაიწყო საინფორმაციო შეხვედრები შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვებისა და მშობელთა გაძლიერების მიზნით. აქვთ სპორტული აქტივობებიც.

ცენტრის ბიუჯეტი წელს 40 000 ლარია, გასულ წელს 45 000 ლარი იყო. გარდა ამისა, „ახალგაზრდობის ცენტრი“ ცდილობს გრანტების მოძიებასაც. გასულ წელს ცენტრი ამ მიმართულებით აქტიურად თანამშრომლობდა მშვიდობის კორპუსთან – ამერიკელი მოხალისეები ცენტრში ტრენინგებს ატარებდნენ.

ამ ეტაპზე ცენტრში ორი სპეციალისტი და მშვიდობის კორპუსის ერთი  მოხალისე მუშაობს.

აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს აგროპროექტების მართვის ცენტრის დირექტორის, ჯამბულ აბულაძის ინფორმაციით, მცენარეთა შესაწამლი მობილური აპარატების დარიგება დღეს, 13 აპრილს  დაიწყება. დღეიდან დაიწყებს მუშაობას „ფაროსანასთან ბრძოლის“ შტაბიც.

პირველ ეტაპზე სახელმწიფოს თანადაფინანსებით 335 აპარატი, ერთი თვის განმავლობაში კი სულ 2 044 აპარატი დარიგდება.

200-ლიტრიანი, საწვავზე მომუშავე, მცენარეთა შესაწამლი აპარატისთვის ფერმერები ღირებულების 20%-ს გადაიხდიან. აპარატის ღირებულება 899 ლარია, ფერმერებს დაახლოებით 180 ლარის გადახდა მოუწევთ.

ჯამბულ აბულაძე ამბობს, რომ ფაროსანას შეწამვლა დაგვიანებული არ არის, აპარატები კი დროულად დარიგდება:

„მცენარეთა წამლობა დაგვიანებული არ არის. კომპანიამ, რომელსაც აპარატის შესასყიდად ხელშეკრულება 2017 წელს გავუფორმეთ, ვადები დაარღვია და ჯარიმდება. იქედან გამომდინარე, რომ აპარატები ჩინეთიდან შემოაქვს, ჩამოტანას დიდი დრო დასჭირდა, გემი 7 აპრილს უნდა შემოსულიყო ფოთის პორტში, თუმცა დაგვიანებით, 16 აპრილს შემოვა.

გარდა ამისა, წელს ჩვენ 1 347 აპარატის შესასყიდად გამოვაცხადეთ ტენდერი, კომპანიამ 335 უკვე მოგვაწოდა, დანარჩენს კი 30 დღის განმავლობაში მოგვაწვდის. 100 ცალი ქობულეთში გადავიტანეთ, დანარჩენი კი ბათუმის ტერიტორიაზეა დასაწყობებული. დღეიდან დაიწყება გაცემა. მიმღები, 2 044 ბენეფიციარი შერჩეულია,“ – ამბობს ცენტრის დირექტორი.

იმ პირების შერჩევის ერთ-ერთი მთავარი კრიტერიუმი, რომელთაც შესაწამლი აპარატი თანადაფინანსებით გადაეცემათ, საკუთრებაში ან სარგებლობაში არსებული მიწის დიდი ნაკვეთი იყო.

ჯამბულ აბულაძის თქმით, აპარატების თანადაფინანსების შესყიდვის სურვილი 3 000- ზე მეტმა მოქალაქემ გამოთქვა, განსაკუთრებით დიდი მოთხოვნა ქობულეთის მუნიციპალიტეტზე მოდის.

„აპარატებზე მოთხოვნა საკმაოდ დიდია, 3 000 განაცხადს აჭარბებს. მარტო ქობულეთში 1 344 განაცხადი შემოვიდა. მართალია, ფაროსანას გავრცელების დონე ქობულეთში უფრო მაღალია, ვიდრე მთიანეთში, თუმცა მოთხოვნას ნუ მივაბამთ მხოლოდ ფაროსანას. ეს აპარატი ეფექტური საშუალებაა ფაროსანასთან საბრძოლველად, თუმცა ზოგადადაც ეფექტური საშუალებაა აგროტექნიკური ღონისძიებების გასატარებლად.

ცრუ მოლოდინები რომ არ გავუჩინოთ ადამიანებს, განცხადებების მიღება შევაჩერეთ, მოთხოვნა ბევრად აღემატება შესაძლებლობებს, თუმცა იქედან გამომდინარე, რომ შესაწამლი აპარატი არ არის ყოველდღიურ რეჟიმში გამოსაყენებელი,  ერთი აპარატით სრულიად საკმარისია სოფელში რამდენიმე ოჯახმა ისარგებლოს, ვფიქრობთ, მოსახლეობა უკმაყოფილო არ დარჩება,“ – ამბობს ის.

ამავე თემაზე: მცენარეთა შესაწამლი აპარატების დარიგება აჭარაში აპრილში დაიწყება

_______________________

მთავარი ფოტო: „ბათუმელების“ არქივიდან

12 აპრილს ანგისის დასახლებაში არსებული ბათუმის „დინამოს“ სტადიონი და გუნდი აკურთხეს.

„გუშინ მოედანი დახაზეს და პირველად ივარჯიშა „დინამომ“ ბუნებრივსაფარიან მოედანზე. მამა სერგი მოვიდა და მოედანი აკურთხა. გახსნის ზუსტი თარიღი ჯერ არ ვიცით, დგინდება ეს საკითხი. მოედანს ჯერჯერობით სრული დატვირთვით ვერ იყენებენ ფეხბურთელები“, – უთხრეს „ბათუმელებს“ კლუბის პრესსამსახურში.

გუნდისა და სტადიონის კურთხევის ამსახველი ფოტოები გუნდის პიარისა და მარკეტინგის სამსახურის უფროსმა, ოთარ ფედიჩკინმა განათავსა ფეისბუქის საკუთარ გვერდზე. მან „ბათუმელებთან“ აღნიშნა, რომ არ სურს მისი ფოტოები ვებგვერდზე გამოვაქვეყნოთ, მოგვიანებით კი ფოტოებზე წვდომა შეზღუდა.

____________________________

ამავე თემაზე:

ანგისის ახალი სპორტული ბაზა შესაძლოა „დინამო ბათუმთან“ ერთად გაიყიდოს

მთავარი ფოტო: dinamobatumi.com

გარემოს ეროვნული სააგენტოს აჭარის რეგიონალური ჰიდრომეტეოროლოგიური ობსერვატორიის ინფორმაციით, უახლოეს დღეებში აჭარაში და ქალაქ ბათუმში ძირითადად მოღრუბლული და წვიმიანი ამინდია მოსალოდნელი. იქროლებს სამხრეთ-აღმოსავლეთის ქარი 10-15 მეტრი წამში.

„დღის ბოლოდან ამინდი შეიცვლება და ხვალ აჭარაში მოსალოდნელია დროგამოშვებით წვიმა,“ – უთხრეს „ბათუმელებს“ აჭარის რეგიონალურ ჰიდრომეტეოროლოგიურ ობსერვატორიაში.

ამინდის ტემპერატურა იქნება:

• დღისით: 15-20 გრადუსი
• ღამით: 6-11 გრადუსი

მთაში მოსალოდნელია:

• დღისით: 10-15 გრადუსი
• ღამით: 2-7 გრადუსი

ზღვის წყლის ტემპერატურა აჭარის სანაპიროზე 11,5 გრადუსია.

კვირას, 15 მარტს, ღამით და დილით ზოგან დროგამოშვებით იწვიმებს, ხოლო დღის მეორე ნახევარში და მომდევნო ორ დღეს უნალექო ამინდია მოსალოდნელი.

„მკითხველს, როგორც დანიელ პენაკი ამბობს, საკუთარი უფლებები აქვს და ყველას აქვს უფლება არაფერიც არ წაიკითხოს, ან არ წაიკითხოს რაიმე ბოლომდე. ასევე ყველას შეუძლია საიდანაც უნდა იქიდან დაიწყოს კითხვა, წიგნის შუიდან, დასაწყისიდან და ბოლოდანაც კი. ორ რამეს ვერ აიძულებ ადამიანს: სიყვარულს და კითხვას,“ – ასე დაიწყო სპეციალურად მოწვეულმა სტუმარმა, მწერალმა მაკა ლდოკონენმა საბავშვო წიგნის საერთაშორისო დღისადმი მიძღვნილი საღამო, რომელიც ბათუმის საჯარო ბიბლიოთეკის საბავშვო განყოფილებაში გაიმართა.

მაკა ლდოკონენი ავტორია წიგნებისა: „საახალწლო საკითხავი“, „ბაბუები, ყველაზე მაგარი ბიჭები დედამიწაზე!“, „ცხენისკუდები დილასთვის”, „ქიშმიშიანი ამბები“ და სხვა. წიგნმა „ქიშმიშიანი ამბები“  2010 წლის ლიტერატურული პრემია საბა დაიმსახურა წლის საუკეთესო დებიუტის ნომინაციაში.

მწერალმა საკუთარი წიგნები წარუდგინა მკითხველს და „ქიშმიშიანი ამბების“ შექმნის ისტორიაზე ილაპარაკა, ნამდვილ ადამიანებზე, რომლებიც შემდეგ პერსონაჟებად იქცნენ. ეს წიგნი ავტორის ბავშვობას უკავშირდება და სოლოლაკში მომხდარ ნამდვილ ამბებს აღწერს, ნამდვილ ადამიანებს ახსენებს მკითხველს.

ერთ-ერთი ასეთი პერსონაჟი მუნჯოა, რომელსაც მანქანა არასოდეს ენახა და როცა ერთ-ერთი მოსახვევიდან უეცრად შემოსული მანქანა დაინახა, გაკვირვებისგან გაშეშდა, მანქანა დაეჯახა და როცა შოკიდან გამოვიდა, ვეღარ ლაპარაკობდა, ამიტომაც შეარქვეს უბანში მუნჯო. მერე მტვირთავად დაიწყო მუშაობა და თურმე ბავშვებს დასდევდა, ბავშვებს კი ეშინოდათ… ასე გაიცნო მთელმა სოლოლაკმა მუნჯო, რომელიც მაკა ლდოკონენის „ქიშმიშიან ამბებში“ დასახლდა.

ამავე წიგნის პერსონაჟია მსუბუქი ყოფაქცევის პრანჭია ლალო, რომელიც სულ სარკისკენ აპარებს თვალს, ხან ხიდზეა, ხან ბაზარზე, ხან ქუჩაში მიაბიჯებს, ხანაც მეთევზეებს ჩასძახებს და სიამაყით ამბობს: „სწავლა მომაქვს, ცოდნას ხომ არ გართმევთ, პირიქით, მომაქვსო“. ლალოს სახლის კედელზე წითელ-ყვითლად ხანაც მწვანედ აწერია „აქა ცხოვრობს ლალოი!“. ყველა იცნობს ლალოს და ახლა უკვე იცნობს მაკა ლდოკონენის ყველა მკითხველიც.

„ცხენისკუდები დილასთვის” ავტორის ბოლო წიგნია. დილა პატარა გოგოა, რომელიც უკურნებელი სენითაა დაავადებული და ქიმიოთერაპიის კურსისთვის თავის გადაპარსვა სჭირდება. თმის გადაპარსვა ბევრი გოგოსთვის ტრაგედიაა, რომელსაც რთულად ეგუებიან, თუმცა არსებობს მოხალისე ქალების ჯგუფი, რომლებიც გრძელ თმას იჭრიან და სიმსივნით დაავადებულ, თავგადაპარსულ გოგონებს საკუთარ თმას უგზავნიან… ერთ თავგადაპარსულ გოგოს საშუალოდ „ერთი ცხენისკუდი” სიგრძის თმა სჭირდება ბუნებრივი თმისგან პარიკის დასამზადებლად. მაკა ლდოკონენის ბოლო წიგნი „ცხენისკუდები დილასთვის” ბათუმის საჯარო ბიბლიოთეკის საბავშვო განყოფილებაშია ხელმისაწვდომი.