როგორ ცხოვრობენ ქალი პატიმრები ციხის შემდეგ


„ყოფილი პატიმრების, პატიმართა ოჯახებისა და პრობაციონერების მხარდაჭერის პროგრამაში“ ჩართულია არაერთი ქალი, რომლებიც ხშირად თანხმდებიან ღიად ისაუბრონ საკუთარ გამოცდილებაზე, ციხის წლებსა და გათავისუფლებისშემდგომ სირთულეებზე. ყველა მათგანი „დემოკრატიის ინსტიტუტის“ ყოფილი პატიმრების გაძლიერების პროექტის ბენეფიციარია. პროექტს „დემოკრატიის ინსტიტუტი“ ოთხ პარტნიორ ორგანიზაციასთან ერთად ახორციელებს აჭარაში, გურიაში, იმერეთსა და სამეგრელო – ზემო სვანეთში.

ჯულიეტა ფხაკაძემ საპატიმროში 6 წელი გაატარა. რთული პერიოდი გაიარა: ციხის კედლებში ავადმყოფობა, ოპერაცია, გათავისუფლების შემდეგ გარშემომყოფების არაერთგვაროვანი დამოკიდებულება ნასამართლეობის მიმართ და ა.შ.

ჯულიეტა ფხაკაძე

„ციხეში მყოფს ძმა არ მელაპარაკებოდა, გაბრაზებული იყო ჩემზე, მაგრამ რომ გავთავისუფლდი, დავურეკე და მაშინვე ჩამოვიდა თბილისში, ქუთაისში ჩამომიყვანა“, – ამბობს ჯულიეტა და დასძენს, რომ მთავარი ახლობლების თანადგომაა საპატიმროდან ახალგათავისუფლებულისთვის. მისი თქმით, ეს აუცილებელი მოტივაციაა ცხოვრების გასაგრძელებლად ციხის შემდეგ.

თუმცა გარდა მორალური თანადგომისა, ჯულიეტასთვის გადამწყვეტი აღმოჩნდა ახალი საქმიანობაც, რასაც გათავისუფლების შემდეგ შეუდგა: მძივებით სამკაულების კეთება და ქაღალდით დეკორატიული ნივთების დამზადება ისწავლა. ეს საქმე ახლა მისთვის შემოსავლის მთავარი წყაროა. დახმარებისთვის იმერეთში მოქმედ ,,ფონდ აფხაზინტერკონტს“ მიმართა, რომელიც ,,დემოკრატიის ინსტიტუტის“ პარტნიორი ორგანიზაციაა და ჩართულია ყოფილი პატიმრების გაძლიერების პროექტში. პროექტის ფარაგლებში ქვილინგის სპეციალისტ ყოფილ პატიმარს ქაღალდის საჭრელი აპარატი გადასცეს. ხელსაწყომ ქალს საქმე მნიშვნელოვნად გაუმარტივა.

„თუმცა ამაზე შეჩერებას არ ვაპირებ. მინდა ბუღალტერიის კურსებიც გავიარო, რომ ჩემი შემოსავლის წყარო გაიზარდოს და მეტი გავაკეთო საკუთარი ოჯახისთვის“, – ამბობს ჯულიეტა ფხაკაზე.

62 წლის ფოთოლა ლაგვილავა ხისგან ჩარჩოებს, საქანელებს, სკამებს ამზადებს, თექაზე მუშაობს, ქსოვს, ქარგავს და ნამუშევრებს შეძლებისდაგვარად ყიდის. 7 წელი გაატარა საპატიმროში და ხელსაქმით დააღწია თავი უიმედობას და რთულად გასაყვან დროს. ციხეში მან 7 წელი დაჰყო.

ამბობს, რომ ყველგან, სადაც გათავისუფლების შემდეგ ქუთაისში გადაწყვიტა ემუშავა, ხელფასი 200 – 300 ლარს არ აღემატებოდა.

„როგორ ვიცხოვრებდი ამ ხელფასით? ბაზარში ორჯერ წასასვლელად არ მეყოფოდა. თან თუ მცირეწლოვანები გყავს შინ. ამიტომ თვითდასაქმება ვარჩიე“, – ამბობს ყოფილი პატიმარი.
ის ქუთაისში რძალთან და ორ მცირეწლოვან შვილიშვილთან ერთად ცხოვრობს.

„ყოფილი პატიმრების გაძლიერების პროექტის“ ფარგლებში  მას ხის დასამუშავებელი დაზგა გადაეცა. იმედოვნებს, რომ მომავალში ელექტროშალაშინისა და სახელოსნოსთვის აუცილებელი სხვა ხელსაწყოების შეძენასაც შეძლებს და მატერიალურად უფრო გაძლიერდება, როგორც თვითდასაქმებული.

64 წლის გულნარა პილპიამ დანაშაული ოჯახის დასახმარებლად ჩაიდინა გაუცნობიერებლად. გალიდან წალენჯიხაში რამდენიმე ბლოკი სიგარეტი გადაჰქონდა გასაყიდად. პოლიციამ ქალი დააკავა და მან წელიწად-ნახევარი გაატარა ციხეში.

„ჩემთვის ძალიან მოულოდნელად დამაპატიმრეს. მეუბნებოდნენ, რომ აკრძალული და საშიში იყო სიგარეტის აქეთ-იქით ტარება, მაგრამ გვიჭირდა და რა მექნა, რას ვიფიქრებდი, რომ რამდენიმე შეკვრა სიგარეტი ასეთ ხათაბალაში გამხვევდა, თან ამ ასაკში“, – იხსენებს გულნარა პილპია.

ციხიდან გათავისუფლების შემდეგ გადაწყვიტა შეკვეთები მიეღო და კერვა დაეწყო, მაგრამ საამისოდ საკერავი მანქანა არ ჰქონდა, რაშიც ყოფილი პატიმრების გაძლიერების პროექტი დაეხმარა. ახალი საკერავი მანქანა შეიძინა და საქმეს შეუდგა. ამბობს, რომ ამ საქმით ყოველთვიურად მას 200 – 300 ლარი აქვს შემოსავალი, რასაც პენსიაც ემატება და მინიმალური საარსებო წყარო თვიდან თვემდე 64 წლის პენსიონერს გამოსდის.

ია ბერიძე პრობაციონერის მეუღლეა. შესაბამისად, ისიც „ყოფილი პატიმრების, პატიმართა ოჯახებისა და პრობაციონერების მხარდაჭერის პროგრამის“ ბენეფიციარია.

ოჯახს სილამაზის სალონი აქვს, რაც მათთვის მნიშვნელოვანი მატერიალური სიკეთეა. „სილამაზის სალონმა გაგვატანინა პატიმრობის წლები, არჩინა ოჯახი, სილამაზის სალონი აფინანსებს ჩემი შვილების სწავლა-განათლებასაც. სალონს ძირითადად მე ვუძღვები, ჩემი მეუღლე, მართალია, თავად სტილისტი არ არის, მაგრამ საორგანიზაციო და მნიშვნელოვან საქმეებს აგვარებს“, – ამბობს ია ბერიძე.

ია არასამთავრობო ორგანიზაცია „დემოკრატიის ინსტიტუტში“ სემინარებს დაესწრო, სადაც ბიზნესის პოპულარიზაციისა და გაფართოების, მომხმარებლამდე ინფორმაციის ეფექტურად მიტანის ნიუანსებზე შეიტყო.

ბოლოს პროექტის ფარგლებში მას სალონისთვის აუცილებელი ინსტრუმენტების – სტერილიზაციის აპარატი გადასცეს.

ოჯახი, რომელმაც პატიმრობის წლები მცირე ბიზნესის საშუალებით გაიმარტივა, მზადაა, სტილისტის საქმე ნებისმიერ პრობაციონერს, ყოფილ პატიმარს უფასოდ შეასწავლოს და პრაქტიკის საშუალებაც მისცეს.

ია ბერიძე სილამაზის სალონის თანამშრომლებთან ერთად


    ყოფილი პატიმრების გაძლიერების პროექტი მიზნად ისახავს:
  • ყოფილ პატიმართა ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუმჯობესების ხელშეწყობას; 
     იურიდიულ დახმარებას
  • ბენეფიციართა გადამისამართებას შესაბამისი პროფილის სამედიცინო დაწესებულებაში
  •  ბენეფიციართა დახმარებას (ადვოკატირებას), რომ ისარგებლონ კუთვნილი სამედიცინო შეღავათებით და შესაბამისი სახელმწიფო პროგრამებით
  • ყოფილი პატიმრების, პრობაციონერებისა და მათი ოჯახის წევრების მცირე სამეწარმეო ინიციატივების წახალისებას.
  • სამიზნე ჯგუფების დასაქმების ხელშეწყობას

ზემოთ ჩამოთვლილი სერვისებით სარგებლობა შეუძლიათ ყოფილ პატიმრებს, პატიმართა ოჯახის წევრებსა და პრობაციონერებს. ამისთვის მათ უნდა მიმართონ:

აჭარაში – დემოკრატიის ინსტიტუტს – ქ.ბათუმი, ჭავჭავაძის ქ. №107, ტელ: (0422) 27 57 44

იმერეთში – აფხაზინტერკონტს / ქ.ქუთაისი, ნინოშვილის ქ. №27, ტელ: (0431) 26 48 61

გურიაში – გურიის ახალგაზრდულ რესურსცენტრს /ოზურგეთი, რუსთაველის ქ. №4, ტელ: (0496) 27 41 26

სამეგრელოში– ფონდ თანაზიარს / ზუგდიდი, რუსთაველის ქ. 88 /ტელ: (0415) 22 10 78

მასალა მომზადებულია პროექტის – „ყოფილი პატიმრების, პატიმართა ოჯახებისა და პრობაციონერების მხარდაჭერის პროგრამა“  ფარგლებში.
პროექტს ახორციელებს ა(ა)იპ „დემოკრატიის ინსტიტუტი“ და დაფინანსებულია ევროკავშირის მიერ.
მასალაში გამოთქმული მოსაზრებები ავტორისეულია და შესაძლოა არ გამოხატავდეს დონორი ორგანიზაციის თვალსაზრისს.

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი
ავტორი
თამარ ნერგაძე არის "ბათუმელების" რეპორტიორი 2017 წლის ოქტომბრიდან