90 წამში ნახეთ, როგორი ტემპით ვითარდებოდა მოვლენები საქართველოში 100 წლის წინ.
არჩევნები, რომელიც 3 დღეს გრძელდებოდა; დამოუკიდებლობის გამოცხადება;
3 წლის შემდეგ რუსული ოკუპაციის წინააღმდეგ ბრძოლა; ოკუპაციამდე 3 დღით ადრე მიღებული საქართველოს პირველი კონსტიტუცია.
1921 წელს ემიგრაციაში მიდის საქართველოს მთავრობის მცირე ჯგუფი. ქვეყანაში დარჩენილი 1098 დეპუტატი, რომელთაგან მხოლოდ 8 გადაურჩა რეპრესიებს, სხვები ან დახვრიტეს ან გადაასახლეს.
საბჭოთა პროპაგანდის გავლენით ბევრს დღემდე ჰგონია, რომ ოკუპაციის პერიოდში, 1921 წლიდან, საქართველოს ეროვნული საბჭოს სრული უმრავლესობა წავიდა ემიგრაციაში. სინამდვილეში ემიგრაციაში წავიდა 31 დეპუტატი. მოქმედი და ყოფილი სხვა 139 დეპუტატის ბედი კი დრამატულად წარიმართა.
საქართველოში დარჩენილი 108 დეპუტატიდან 93-ს რეპრესიები შეეხო. მათგან 51 დახვრიტეს, 5 გარდაიცვალა ციხესა და გადასახლებაში, 37 დაპატიმრებული ან გადასახლებული იყო. ემიგრაციაში წასული 31 დეპუტატიდან 2 მოკლეს, სავარაუდოდ საბჭოთა სპეცსამსახურებმა. ორმა თავი მოიკლა, 27 გარდაიცვალა ემიგრაციაში.
წელს საქართველო პირველი რესპუბლიკის დაარსებიდან 100 წლის იუბილეს აღნიშნავს.
ტექსტი, ფოტო: საქართველოს დამფუძნებელი კრება. ირაკლი ხვადაგიანი, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა.
