ცემა, დაბმა, თავის გადაპარსვა – სექსმუშაკზე მოძალადეები ძირითადად ჯარიმით ისჯებიან


„ბოლო წლების სტატისტიკის მიხედვით, მხოლოდ ერთხელ მიუსაჯეს პატიმრობა სექსმუშაკზე მოძალადეს ქუთაისში. ამ შემთხვევაში პირმა სექსმუშაკის მომსახურებით ისარგებლა, შემდეგ სცემა და მდინარეში გადააგდო. მსხვერპლი მოკვდა,“ – აღნიშნა საია-ს იურისტმა, თამარ დეკანოსიძემ შეხვედრაზე „მართლმსაჯულების ხელმისაწვდომობა სექსმუშაკი და წამალდამოკიდებული ქალებისთვის“.

შეხვედრას, რომელიც ბათუმში, სასტუმრო „რედისონში“ გაიმართა, სექსმუშაკი ქალებიც ესწრებოდნენ.

„ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ მონაცემებით, სექსმუშაკზე მოძალადე ძირითადად ჯარიმით ისჯება ან მასთან საპროცესო შეთანხმება ფორმდება. „მაგალითად, 2016 წელს ზუგდიდში სექსმუშაკის გაუპატიურებისთვის პირს საპროცესო შეთანხმება გაუფორმეს. არსებული პრაქტიკის მიხედვით შეიძლება ითქვას, რომ თავისუფლების აღკვეთა მხოლოდ მაშინ გამოიყენება, თუკი სექსმუშაკი გარდაიცვლება,“ – ამბობს თამარ დეკანოსიძე.

შეხვედრაზე საია-ს იურისტმა „სტამბულის კონვენციაზე“ ისაუბრა, რომელიც საქართველოში 2017 წლის პირველი ივლისიდან ამოქმედდა. საია-ს შეფასებით, დაცვის მექანიზმები სექსმუშაკებისთვისაც ამოქმედდა, თუმცა სამართლებრივი სიკეთით სექსმუშაკები ვერ სარგებლობენ.

თამარ დეკანოსიძე: „დღეს არსებობს დაცვის მექანიზმები, რაც აქამდე არასდროს ყოფილა კანონმდებლობაში, მაგრამ სამართლებრივი სიკეთით საერთოდ ვერ სარგებლობენ სექსმუშაკები. მთავარი პრობლემა არის ის, რომ სექსმუშაკები არ ენდობიან პოლიციას. მათ აქვთ განცდა, რომ მიმართვას სათანადო რეაგირება არ მოჰყვება. ისინი ასახელებენ კონკრეტულ მაგალითებს, როცა მიმართეს პოლიციას და მოძალადის ნაცვლად, სექსმუშაკი დასაჯეს.

აუცილებელია საკანონმდებლო ცვლილებები და სამართალდამცველების გადამზადება. სამართალდამცველებმა იციან, რომ შესაძლოა დაეკისროთ პასუხისმგებლობა, თუკი სათანადო რეაგირება არ ექნებათ, მაგრამ თუკი დანაშაულს ჩაიდინენ სექსმუშაკის მიმართ, არაფერი მოხდება. ეს დამოკიდებულება უნდა შეიცვალოს. ჩვენი მიზანია, სექსმუშაკებისთვის სამართლებრივი დაცვის მექანიზმები ხელმისაწვდომი გავხადოთ“.

შეხვედრაზე მყოფმა სექსმუშაკებმა თქვეს, რომ პოლიციელების მხრიდან დამოკიდებულებაში არაფერი შეცვლილა. „პოლიციელები ითხოვენ თანამშრომლობას, ან უფასო სექსს. უარის შემთხვევაში პოლიციელებისთვის წინააღმდეგობის გაწევისთვის გვაჯარიმებენ,“ – ამბობენ ისინი.

ერთ-ერთმა სექსმუშაკმა საკუთარი შემთხვევის შესახებ ისაუბრა. მან მობილური ტელეფონი დაკარგა და დახმარებისთვის პოლიციას მიმართა. ნინოს თქმით, მას პოლიციის განყოფილების უფროსმა კაბინეტში სექსი შესთავაზა. უარის მიღების შემდეგ კი, სექსმუშაკის ჩვენება შეიცვალა და ნინოს მიედავა გამოძიება ჩვენების შეცვლის მუხლით. ნინომ ოთხლწიანი პირობითი მსჯავრი მოიხადა.

„სტამბულის კონვენციის“ამოქმედების შემდეგ, შემაკავებელი ორდერი პოლიციელმა იმ შემთხვევაშიც უნდა გააფორმოს, თუკი ვინმე სექსმუშაკზე იძალადებს. რამდენი შემაკავებელი ორდერი გამოიწერა, ან დაიწერა თუ არა საერთოდ სექსმუშაკზე ფსიქოლოგიური, ან ფიზიკური ძალადობის გამო – ზუსტი ციფრი არ არსებობს, რადგან სახელმწიფო სტატისტიკას ამ კუთხით არ აწარმოებს.

საია-ს ინფორმაციით, სექსმუშაკები სხვადასხვა სახის ძალადობას განიცდიან. ძირითადად ესაა კლიენტების მხრიდან ძალადობა, პოლიციელების მხრიდან შეურაცხყოფა და უფასო სექსის მოთხოვნა, ოჯახში ძალადობა – ცემა, დაბმა, თავის გადაპარსვა, სახლიდან გაგდება, საზოგადოებიდან გარიყვა, კონფიდენციალობის უფლების დარღვევა სამედიცინო დაწესებულებებში, ან სამედიცინო მომსახურებაზე უარის თქმა.

საია-მ სულ 26 სექსმუშაკი გამოკითხა. ეს ორგანიზაცია უახლოეს მომავალში საკონსტიტუციო სასამართლოს მიმართავს და პროსტიტუციის კუთხით არსებული სამართლებრივი რეგულაციის ანტიკონსტიტუციურად ცნობას მოითხოვს.

თამარ დეკანოსიძე

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი
ავტორი