ბათუმში, თამარის დასახლებაში, საკანალიზაციო ქსელის სარეაბილიტაციო სამუშაოების დროს აღმოჩენილი ქვევრის განადგურებასთან დაკავშირებით არქეოლოგი, საზოგადოება „ბათომის“ თავმჯდომარე, ნინო ინაიშვილი ამბობს: „საქართველოს კონსტიტუციაში წერია, რომ სახელმწიფო იცავს კულტურულ მემკვიდრეობას და ყოველი მისი მოქალაქე ვალდებულია დაიცვას კულტურული მემკვიდრეობა. აქედან გამომდინარე, ეს არის ყველა მოქალაქის ვალდებულება.
თუ მოქალაქეა, კანონიც უნდა იცოდეს. მეორეა ის, რომ კანონი კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის შესახებ, ავალდებულებს კომპანიებს მიწისქვეშა სამუშაოების დროს, აგრარული იქნება თუ სამშენებლო, არქეოლოგიური მასალების აღმოჩენის შემთხვევაში შეტყობინებას. ასეთ დროს უნდა შეჩერდეს სამუშაოები და მოხდეს მასალის შესწავლა“.
ნინო ინაიშვილის თქმით, აღნიშნულ კომპანიას მაშინვე უნდა ეცნობებინა შესაბამისი უწყებებისთვის, რომ აღმოაჩინეს არქეოლოგიური მასალა. რადგან მასალა გაანადგურეს, კომპანია ამის გამო უნდა დაისაჯოს. ასევე მოქალაქეები, რომლებმაც ეს გააკეთეს და ისიც, ვინც ეს კადრები გადაიღო. დაანგრიეს, გახეტეს მთელი ქვევრი, ეს არის სისხლის სამართლის დანაშაული,“-ამბობს ნინო ინაიშვილი.
მისი თქმით, ადრე არსებობდა კანონში ნორმა, რომელიც ითვალისწინებდა არქეოლოგების ნებართვას მიწიქვეშა გათხრების დროს. „იქ იყო პირობა, რომ არქეოლოგიური მასალის აღმოჩენის შემთხვევაში უნდა ეცნობებინათ მათთვის, ეს ნორმა დღეს აღარ მოქმედებს. თუმცა კანონში წერია, რომ არქეოლოგიური მასალის აღმოჩენის შემთხვევაში 7 დღის განმავლობაში უნდა მოახდინოს აღმომჩენმა რეაგირება, რომ შესაბამისმა უწყებებმა შეისწავლონ ნივთი და შემდეგ აქვს სამუშაოების გაგრძელების უფლება.
ნივთის დაზიანების ან განადგურების შემთხვევაში კი, პირს სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობა დაეკისრება“.
ავალდებულებს თუ არა მერია ტენდერში გამარჯვებულ კომპანიებს, მსგავს სიტუაციებში შეტყობინების გაკეთებას? როგორც ჯაბა ტუღუში ამბობს, ბათუმის მერის მრჩეველი მუნიციპალური ინფრასტრუქტურის რეაბილიტაციის პროექტის საკითხებში, კომპანია ვალდებულია კანონით დადგენილი ნორმით იმოქმედოს.
„ეს სტანდარტული ფორმაა და რა თქმა უნდა, უნდა აცნობოს შესაბამის უწყებებს, თუკი მოხდება რაიმე არქეოლოგიური მასალის აღმოჩენა. ხელშეკრულებაში წერია, რომ კომპანიამ უნდა იმოქმედოს ადგილობრივი კანონმდებლობის შესაბამისად, რაც ითვალისწინებს ამ მხარესაც,“-ამბობს ჯაბა ტუღუში.
ბათუმის კეთილმოწყობის სამსახურის უფროსის, თენგიზ პეტრიძის თქმით, იმ შემთხვევაში, თუკი განადგურებული ნივთის არქეოლოგიური მნიშვნელობა დადგინდება, კომპანია დაჯარიმდება.
საკანალიზაციო ქსელების რეაბილიტაციის სამუშაოებს თამარის დასახლებაში კომპანია „ფაიფერი და გზა“ აწარმოებს.
თამარის დასახლებაში მიწისქვეშა ფენებში მუშებმა ქვევრი ძმები ნობელების მუზეუმის მიმდებარე ტერიტორიაზე 19 ნოემბერს აღმოაჩინეს. ქვევრის აღმოჩენის ამსახველი ვიდეო თამარის დასახლებაში მცხოვრებმა პირმა ფეისბუქით გაავრცელა.
