„…მონიტორინგის პროცესში გამოვლინდა შემთხვევა, როდესაც ერთ-ერთი პაციენტი სექსუალურად ძალადობდა სხვა პაციენტებზე, რასაც ხშირად თან ახლდა კონფლიქტი პაციენტებს შორის. დაწესებულებაში არსებული მძიმე პირობების და სივიწროვის გამო, პაციენტის განცალკევება ვერ ხერხდებოდა, რის შედეგადაც ზარალდებოდნენ როგორც სხვა პაციენტები, ისე სავარაუდო მოძალადე პაციენტიც, რადგან სამედიცინო პერსონალი მას ხანგრძლივი დროით აჯაჭვავდა რკინის საწოლზე,“ – აღნიშნულია სახალხო დამცველის მიერ დღეს, 11 მაისს, გამოქვეყნებულ სპეციალურ ანგარიშში, სადაც ქალთა სექსუალური და რეპროდუქციული ჯანმრთელობის და უფლებების დაცვის მდგომარეობაა აღწერილი ფსიქიატრიულ და სახელმწიფო ზრუნვის დაწესებულებაში.
ანგარიშის მიხედვით, ეს შემთხვევა „აღმოსავლეთ საქართველოს ფსიქიკური ჯანმრთელობის ცენტრში“ მოხდა. მონიტორინგის მიერ მოპოვებული ინფორმაციის მიხედვით, პაციენტი ღიად აცხადებდა თავისი სექსუალური ორიენტაციის შესახებ, თუმცა „აღნიშნულ ფაქტს ადმინისტრაცია მხოლოდ დანარჩენ პაციენტებზე ფიზიკური ძალადობის ჭრილში განიხილავდა“, – აღნიშნულია ანგარიშში.
სპეციალურ ანგარიშში გამოვლენილია სტაციონარულ ფსიქიატრიულ დაწესებულებებში, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა პანსიონატებსა და სათემო ორგანიზაციებში მყოფი ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემის მქონე ქალთა სექსუალური და რეპროდუქციული ჯანმრთელობისა და უფლებების დაცვის მდგომარეობა. ანგარიშში არაერთ დარღვევაზეა საუბარი, მაგალითად, ერთ-ერთ ფსიქიატრიულ დაწესებულებაში გამოვლინდა გაიდლაინებით
გაუთვალისწინებელი მედიკამენტის გამოყენების გზით ლიბიდოს მიზანმიმართულად დაქვეითების შემთხვევა.
ამავე ანგარიშში მოხვდა შემთხვევა, როცა ფსიქიკური დაავადების მქონე პაციენტის ორსულობის დადგენა დაწესებულებაში ვერ მოხერხდა და ქალმა საპირფარეშოში იმშობიარა.
„სტაციონარის მედპერსონალმა მხოლოდ მას შემდეგ შეიტყო, რაც ქალმა 36-37 კვირის გესტაციურ ვადაზე დაუხმარებლად იმშობიარა დაწესებულების საპირფარეშოში,“ – აღნიშნულია ანგარიშში.
სახალხო დამცველის შეფასებით, ძალადობის პრევენციაზე ზრუნვა სათანადოდ არ ხდება და გამოვლინდა ერთი და იმავე სქესის წარმომადგენლებს შორის სექსუალური ძალადობის შემთხვევების უგულებელყოფის შემთხვევები.
„სექსუალური ძალადობა არ არის გამიჯნული პაციენტებს შორის ძალადობის სხვა ფორმისგან და დაწესებულებების მხრიდან, როგორც წესი, აღიქმება ფიზიკურ ძალადობად, ფსიქოლოგიურ ზეწოლად და ა.შ.
ბენეფიციართა შორის სავარაუდო სექსუალური ძალადობის საკითხი კიდევ უფრო მწვავედ დგას შშმ პირთა პანსიონატებში. ხშირად ბენეფიციართა ერთი ჯგუფი ცდილობს დაჩაგროს და თავისი გავლენის ქვეშ მოაქციოს მეორე. ერთ-ერთმა ბენეფიციარმა ჩაღრმავებული ინტერვიუს დროს განაცხადა, რომ იგი პანსიონატში მისი ნების საწინააღმდეგოდ „გაათხოვეს“. აღნიშნული კიდევ ერთხელ ადასტურებს, რომ დიდი ზომის ინსტიტუციებში ადამიანების ცხოვრება იმთავითვე ძალადობის მომეტებულ რისკებს შეიცავს და ადამიანის ფუნდამენტური უფლების სათანადოდ დაცვას გამორიცხავს,“ – აღნიშნულია სახალხო დამცველის ანგარიშში.
