პრაქტიკა და კანონი ხელისუფლებაში


პრაქტიკა-და-კანონი-ხელის

ავტორი: ლელა დუმბაძე

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველომ“, „პრეს-კაფეში ანტიკორუფციული სისტემის კვლევა წარმოადგინა

არასამთავრობო ორგანიზაციამ, -„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველო“, ბათუმში „პრეს-კაფეში“ 2011 წლის კვლევა წარმოადგინა. კვლევაში – „საქართველოს ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის შეფასება“, იმ უწყებების და ორგანიზაციების დამოუკიდებლობის ხარისხის კვლევაა წარმოდგენილი, რომელთაც ქვეყანაში კეთილსინდისიერი მმართველობის განმტკიცება და კორუფციის აღკვეთა ევალებათ.

საქართველოს ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის კვლევის ანგარიში 12 „საყრდენ ინსტიტუტს“ მოიცავს. ესენია: საკანონმდებლო ორგანო, აღმასრულებელი ორგანო, სასამართლო, საჯარო სამსახურები, მედია, სამოქალაქო საზოგადოება და ა. შ. კვლევის შედეგად გამოვლინდა რომ კანონსა და პრაქტიკას შორის საკმაოდ დიდი განსხვავებაა. მაგალითად, მედია საკანონმდებლო თვალსაზრისით ქვეყანაში დაცულია, თუმცა პრაქტიკა, კვლევების მიხედვით აჩვენებს, რომ მედიის დამოუკიდებლობის ხარისხი ძალიან დაბალია. მსგავსი ვითარებაა სახელისუფლებო შტოებშიც.

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველოს“ კვლევის მიხედვით, 2004 წლის შემდეგ განხორციელებულმა რეფორმებმა მნიშვნელოვნად გააძლიერა აღმასრულებელი ხელისუფლება, განსაკუთრებით ძალოვანი უწყებები, „ამის მიუხედავად, სხვა ძირითად სახელისუფლებო ინსტიტუტებს, საკანონმდებლო ორგანოსა და სასამართლო ხელისუფლებას, იმავე წლებში მსგავსი წინსვლა არ განუცდიათ და ამჟამად  ისინი აღმასრულებელ შტოებზე ბევრად სუსტები არიან. საქართველოში ასევე სუსტია ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის არასახელმწიფო ინსტიტუტებიც და მათ ამჟამად საკუთარი ფუნქციის სათანადოდ შესრულება არ შეუძლიათ“- წერია კვლევაში. ყველა არასახელმწიფო ინსტიტუტს ანტიკორუფციულ სისტემაში მისი როლის შესრულებაში 25 ქულა მიენიჭა,  ხოლო   სახელმწიფო  ინსტიტუტებს 50 ან ნაკლები ქულა.

„კანონსა და პრაქტიკას შორის დიდი განსხვავების არსებობა, ზედამხედველობისა და ანგარიშვალდებულების მექანიზმებს ასუსტებს, განსაკუთრებით საჯარო სამსახურებში“-წერია დასკვნაში.

როგორც ორგანიზაციის წარმომადგენლები აცხადებენ, კვლევის ჩატარება მიზნად ისახავდა ფაქტობრივი მასალის შეგროვებას ქვეყნის მმართველობის სისტემის მდგომარეობის შესახებ და სხვადასხვა სექტორების წარმატებულობის ან წარუმატებლობის შეფასებას სამართლიანი და დემოკრატიული მმართველობის მხარდაჭერის კუთხით. ანალიზი ძირითადად იმ სფეროებს წარმოაჩენს, რომლებიც რეფორმას საჭიროებენ და რომელიც შემდგომში გამოყენებული იქნეს როგორც საზომი ინსტრუმენტი.

ავტორი: ლელა დუმბაძე

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველომ“, „პრეს-კაფეში ანტიკორუფციული სისტემის კვლევა წარმოადგინა

არასამთავრობო ორგანიზაციამ, -„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველო“, ბათუმში „პრეს-კაფეში“ 2011 წლის კვლევა წარმოადგინა. კვლევაში – „საქართველოს ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის შეფასება“, იმ უწყებების და ორგანიზაციების დამოუკიდებლობის ხარისხის კვლევაა წარმოდგენილი, რომელთაც ქვეყანაში კეთილსინდისიერი მმართველობის განმტკიცება და კორუფციის აღკვეთა ევალებათ.

საქართველოს ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის კვლევის ანგარიში 12 „საყრდენ ინსტიტუტს“ მოიცავს. ესენია: საკანონმდებლო ორგანო, აღმასრულებელი ორგანო, სასამართლო, საჯარო სამსახურები, მედია, სამოქალაქო საზოგადოება და ა. შ. კვლევის შედეგად გამოვლინდა რომ კანონსა და პრაქტიკას შორის საკმაოდ დიდი განსხვავებაა. მაგალითად, მედია საკანონმდებლო თვალსაზრისით ქვეყანაში დაცულია, თუმცა პრაქტიკა, კვლევების მიხედვით აჩვენებს, რომ მედიის დამოუკიდებლობის ხარისხი ძალიან დაბალია. მსგავსი ვითარებაა სახელისუფლებო შტოებშიც.

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველოს“ კვლევის მიხედვით, 2004 წლის შემდეგ განხორციელებულმა რეფორმებმა მნიშვნელოვნად გააძლიერა აღმასრულებელი ხელისუფლება, განსაკუთრებით ძალოვანი უწყებები, „ამის მიუხედავად, სხვა ძირითად სახელისუფლებო ინსტიტუტებს, საკანონმდებლო ორგანოსა და სასამართლო ხელისუფლებას, იმავე წლებში მსგავსი წინსვლა არ განუცდიათ და ამჟამად  ისინი აღმასრულებელ შტოებზე ბევრად სუსტები არიან. საქართველოში ასევე სუსტია ეროვნული ანტიკორუფციული სისტემის არასახელმწიფო ინსტიტუტებიც და მათ ამჟამად საკუთარი ფუნქციის სათანადოდ შესრულება არ შეუძლიათ“- წერია კვლევაში. ყველა არასახელმწიფო ინსტიტუტს ანტიკორუფციულ სისტემაში მისი როლის შესრულებაში 25 ქულა მიენიჭა,  ხოლო   სახელმწიფო  ინსტიტუტებს 50 ან ნაკლები ქულა.

„კანონსა და პრაქტიკას შორის დიდი განსხვავების არსებობა, ზედამხედველობისა და ანგარიშვალდებულების მექანიზმებს ასუსტებს, განსაკუთრებით საჯარო სამსახურებში“-წერია დასკვნაში.

როგორც ორგანიზაციის წარმომადგენლები აცხადებენ, კვლევის ჩატარება მიზნად ისახავდა ფაქტობრივი მასალის შეგროვებას ქვეყნის მმართველობის სისტემის მდგომარეობის შესახებ და სხვადასხვა სექტორების წარმატებულობის ან წარუმატებლობის შეფასებას სამართლიანი და დემოკრატიული მმართველობის მხარდაჭერის კუთხით. ანალიზი ძირითადად იმ სფეროებს წარმოაჩენს, რომლებიც რეფორმას საჭიროებენ და რომელიც შემდგომში გამოყენებული იქნეს როგორც საზომი ინსტრუმენტი.

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი
netgazeti.ge