„საკონსტიტუციო სასამართლოს ეს გადაწყვეტილება არ იყო დასაბუთებული… დასაბუთება არა იმ ნაწილში, რომ ამ ადამიანებს ადგებათ ზიანი, როცა ისინი „ჩიპიან“ პირადობებს არ იღებენ და გარკვეული ბენეფიტების, უფლებების მიღმა რჩებიან, არამედ დასაბუთება იმ კუთხით, რამდენად არის სასარჩელო მოთხოვნა ლეგიტიმური და სერიოზული,“ – მიიჩნევს თამთა მიქელაძე, „ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის ცენტრის“ ხელმძღვანელი.
„ჩიპებიანი“ პირადობის მოწმობების წინააღმდეგ სარჩელის არსებითად განხილვის გადაწყვეტილება საკონსტიტუციო სასამართლომ გუშინ, 26 დეკემბერს, მიიღო. საკონსტიტუციო სასამართლომ საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე შეაჩერა სადავო ნორმების მოქმედება – ეს იმას ნიშნავს, რომ მოქალაქეებს შეუძლიათ იუსტიციის სახლებში პირადობის მოწმობა ელექტრონული მატარებლის, ანუ „ჩიპის“ გარეშე მოითხოვონ. ეს გადაწყვეტილება არ ეხება ბიომეტრიულ პასპორტებს. ჯერჯერობით უცნობია, რა ალტერნატივას სთავაზობს ხელისუფლება ადამიანებს, რომლებსაც „ჩიპებიანი“ პირადობის მოწმობა არ სურთ.
თამთა მიქელაძე აქცენტს სინოდის შეფასებაზე აკეთებს, რომლის მიხედვითაც, პირადობის მოწმობა ელექტრონული მატარებლით ეშმაკისეული არ არის და ეს არც „მხეცის ნიშანს“ გამოხატავს. ცალკეული სასულიერო პირის, ან მორწმუნის ინტერპრეტაციას კი შესაძლოა არ იცავდეს რწმენის თავისუფლების უფლება.
„ყველა ტიპის რელიგიურ პრეტენზიას ან ინტერპრეტაციას სამართალი არ იღებს… სამართალში არსებობს „სერიოზულობის ტესტი“, რომელიც ამოწმებს, რამდენად არსებითია კონკრეტული საკითხი, მაგალითად, რწმენის თავისუფლებასთან მიმართებით… იმისთვის, რომ შენ კეთილსინდისიერი წინააღმდეგობის უფლება წარმოგეშვას, უნდა დადასტურდეს, რომ არსებული ნორმა ფუნდამენტურად ეწინააღმდეგება შენს რწმენას. იმისთვის, რომ სახელმწიფომ ძალისხმევა გაიღოს და შენ შემოგთავაზოს ალტერნატივა, მაგალითად, პირადობის მოწმობაზე, უნდა დაასაბუთო, რომ ეს ნამდვილად ფუნდამენტური რწმენის ნაწილია, შენი რელიგიის არსებითი ნაწილია,“ – ამბობს თამთა მიქელაძე.
თამთა მიქელაძე
„ადამიანის უფლებების სწავლების და მონიტორინგის ცენტრის“ ხელმძღვანელი საკონსტიტუციო სასამართლოს მიერ წლების წინ მიღებულ გადაწყვეტილებას იხსენებს, სადაც ასევე რწმენის თავისუფლებასთან დაკავშირებული სარჩელი სასამართლომ დააკმაყოფილა და „იეჰოვას მოწმეებს“ უთხრა, რომ მათ „კეთილსინდისიერი წინააღმდეგობის“ უფლება აქვთ. ამ შემთხვევაში „იეჰოვას მოწმეების“ მთავარი არგუმენტი იყო ის, რომ მათ საკუთარი რელიგია უკრძალავდა ნებისმიერი სახის სამხედრო და მილიტარისტულ აქტივობას.
ამ მორწმუნეებს და ცალკეულ სასულიერო პირებს რომ დათანხმებოდა საპატრიარქო და ყოფილიყო სინოდის მოწოდება, გამართლებული იქნებოდა სადავო ნორმების შეჩერება? – ვკითხეთ თამთა მიქელაძეს.
„სასამართლო ბეწვის ხიდზე უნდა გაიაროს და რელიგიურ მსჯელობაში შევიდეს, ეს ძალიან ფრთხილად არის გასაკეთებელი. მოსარჩელე მხარის დასაბუთებაა მნიშვნელოვანი, როგორ ასაბუთებენ ისინი ამ მოთხოვნის ლეგიტიმურობას და სერიოზულობას. ეს გამოჩნდება საქმის არსებითი განხილვის დროს… დავის საგანია თავად მყიფე და რთულად დასასაბუთებელი და ამაზე საერთოდ არ იმსჯელა საკონსტიტუციო სასამართლომ,“ – აღნიშნა თამთა მიქელაძემ „ბათუმელებთან“.
რაც შეეხება საარჩევნო რისკებს – პოლიტიკოსები უკვე საუბრობენ იმაზე, რომ ეს გადაწყვეტილება ხელს შეუწყობს ყალბი პირადობების გამოყენებას არჩევნებში.
„რისკი არსებობს, თუმცა გააჩნია, როგორი იქნება საარჩევნო პროცესის მონიტორინგი და „ჩიპიანი“ პირადობების რა ალტერნატივას შესთავაზებს ხელისუფლება ადამიანებს, კონტროლის რა მექანიზმი იქნება,“ – დასძენს თამთა მიქელაძე.
ამავე თემაზე:
პირადობები “ჩიპების” გარეშე – საკონსტიტუციოს ახალი გადაწყვეტილება
