ნეტგაზეთი • RU

კატარინა ბლუმის შელახული ღირსება

 

„კატარინა ბლუმის შელახული ღირსება” ჰაინრიხ ბიოლის ერთ-ერთი საკულტო ნაწარმოებია. მიუხედავად მცირე მოცულობისა, ეს წიგნი უმწვავეს პრობლემებს ეხება და ჟურნალისტებისთვის სავალდებულო საკითხავად ითვლება, რადგან მთავარი თემა არის ყვითელ პრესასთან დაკავშირებული ჟურნალისტური ეთიკის პრობლემები.

წიგნს მეტად საინტერესო სტრუქტურა აქვს. დაწერილია მშრალი, ლაკონური ფრაზებით, საგაზეთო სტილში. მხოლოდ ფაქტები, ფაქტები და არანაირი შეფასება, არც ზედმეტი ემოციები, არც მწერლის პოზიცია. ბიოლი თითქოს ზედსართავებსაც კი ძუნწად იყენებს, ზოგადად, შეფასებებშია ძალიან ძუნწი. ცდილობს, არ გასცდეს საგაზეთო სტატიის ფორმატს.

კატარინა ბლუმის ისტორია სულ ბოლოდან იწყება – უკვე ჩადენილი დანაშაულით. მოკლულია ჟურნალისტი, რომლის მკვლელობაშიც კატარინაა ეჭვმიტანილი. თუმცა, რაღა ეჭვმიტანილი – გოგონამ თავად აღიარა ჩადენილი დანაშაული. მოკლულია ასევე ფოტორეპორტიორი, თუმცა ბლუმს ეს ბრალი არ უმტკიცდება. ამის შემდეგ იგება ფაქტების ლოგიკური ჯაჭვი, ქრონოლოგიურად ლაგდება ამბები – რა მოხდა ჟურნალისტის მკვლელობამდე, რამ აიძულა გოგონა, შემზარავი დანაშაული ჩაედინა სრულიად გააზრებულად და ცივი გონებით…

საქმე იმაშია, რომ სწორედ ამ ჟურნალისტმა კატარინას ცხოვრება დაანგრია ტაბლოიდებში გამოჭიმული მყვირალა, შეთხზული სათაურებით. კატარინას ცხოვრება, მხოლოდ იმის გამო, რომ „დამნაშავე” შეუყვარდა, იქცა ჯოჯოხეთად, რეალურ შოუდ, რომელიც არ ასახავს რეალობას. წიგნის სიუჟეტის განვითარებისას ირკვევა, რომ გოგონას გამუდმებით ფეხდაფეხ დასდევდა ჟურნალისტი, რომელიც მისი ცხოვრების ინტიმურ დეტალებს დაუნდობლად და თანაც დამახინჯებით ააშკარავებდა. ასე იქცა პატიოსანი, მშრომელი კატარინა ბლუმი ქურდად, მეძავად, რევოლუციონერად, კომუნისტად, ცივსისხლიან, ანგარიშიან, საკუთარი სხეულით მოვაჭრე ქალად. ასეთად წარმოაჩინა ჟურნალისტმა, ასეთად დაინახა საზოგადოებამ. კატარინას აღარ დარჩა არც საშუალება და არც ძალა, წინ აღდგომოდა ბოროტების მანქანას, მის გასასრესად რომ დაიძრა. საფრთხე დაემუქრა არა მხოლოდ გოგონას რეპუტაციას, არამედ მის სიცოცხლესა და ჯანმრთელობას. და კატარინა ბლუმმა ხელში იარაღი აიღო.

წიგნში, გარდა ჟურნალისტური ეთიკის პრობლემებისა, უზარმაზარი მორალური დილემაა წამოჭრილი – გამართლებულია თუ არა ყველა ხერხი, როცა საქმე ღირსების დაცვას ეხება? რა არის უფრო მნიშვნელოვანი – პატივი და ღირსება თუ სიცოცხლე? რასაკვირველია, წიგნის წაკითხვამდე პასუხი ერთმნიშვნელოვანი იქნება – არაფერი შეიძლება იდგეს სიცოცხლის უფლებაზე მაღლა. მაგრამ მაშინ რატომ ხდება, რომ კატარინა ბლუმი პატივისცემას და თანაგრძნობას იწვევს? რატომ არის ასეთი მნიშვნელოვანი კატარინა ბლუმის შელახული ღირსება?

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი
მარი კორინთელი ირაკლი ბაკურიძე