მოხალისეები მარტოხელა მოხუცების დასახმარებლად

როგორ გეგმავს არასამთავრობო ორგანიზაცია შინ მოვლის პროგრამის ქედაში განხორციელებას

არასამთავრობო ორგანიზაცია „დახმარების ეროვნული ფონდი“ ქედის მუნიციპალიტეტში შინ მოვლის პროგრამის განხორციელებას იწყებს. რა კრიტერიუმებით შეარჩევს არასამთავრობო ბენეფიციარებს და რა მომსახურებას შესთავაზებს მათ? – „ბათუმელები“ ორგანიზაციის აღმასრულებელ დირექტორს, ნინო ავალიანს ესაუბრა.

ნინო, ვინ იქნებიან პროგრამის ბენეფიციარები ქედაში და რა კრიტერიუმით შეარჩევთ მათ?

„შინ მოვლის“ პროგრამაზე 2011 წლიდან ვმუშაობთ, თუმცა აჭარის მთაში მუშაობის გამოცდილება არ გვაქვს, ქედის მუნიციპალიტეტი საპილოტეა და აქ პროგრამას იმ ფორმით განვახორციელებთ, როგორც დღემდე ვახორციელებდით. ჩვენი მიდგომა მოხალისეობრივ პრინციპებზეა დაფუძნებული. ბენეფიციარები ხანდაზმულები არიან, მათზე კი მათი თანატოლები მუშაობენ. თავდაპირველად პროგრამა მარტოხელა ხანდაზმულებზე იყო გათვლილი, მაგრამ მხოლოდ ისინი რომ ჩაგვერთო პროგრამაში, ძალიან გამოყოფილი ჯგუფი იქნებოდა, ამავდროულად ბევრი შემთხვევა გვქონდა, როდესაც მრავალშვილიან ოჯახში მცხოვრები ადამიანი უფრო გარიყულ და სტრესულ მდგომარეობაში გრძნობდა თავს, ვიდრე ის, ვინც მარტო ცხოვრობდა. ამიტომაც გადავწყვიტეთ ამ კუთხით არ შეგვეზღუდა ბენეფიციარები და ჯგუფი შერეული ყოფილიყო.

ამ ეტაპზე ჩვენ ბავშვებთან არ ვმუშაობ, ვმუშაობთ ხანდაზმულებზე, თუმცა იმ შემთხვევაში, თუ ბენეფიციარი არ არის ხანდაზმული, 59 წლისაა და შინმოვლა ესაჭიროება, გამონაკლისს დავუშვებთ და პროგრამაში ჩავრთავთ. ჩვენი ბენეფიციარი შეიძლება იყოს როგორც მარტოხელა, სოციალურად დაუცველი ხანდაზმული, ასევე ის, ვისაც შვილები ჰყავს, მაგრამ მასთან არ ცხოვრობენ. ამ ეტაპზე შინ მოვლის პროგრამას ქედის მუნიციპალიტეტთან ერთად ქუთაისსა და ხელვაჩაურში ვახორციელებთ. ქუთაისში 50, ხელვაჩაურში 17 ბენეფიციარი გვყავს, ქედაში კი ცხრა ბენეფიციარი გვეყოლება, ამ ეტაპზე ბენეფიციარებისა და მოხალისეების შერჩევაზე ვმუშაობთ.

რა მომსახურებას შესთავაზებთ პროგრამაში ჩართულ ბენეფიციარებს ქედაში?

ნინო ავალიანი

ნინო ავალიანი

ბენეფიციარებს პირადი საჭიროებიდან გამომდინარე გავუწევთ დახმარებას. გადაადგილების საშუალებებს: ხელჯოხს, ყავარჯენს ან ეტლს გადავცემთ. რაც შეეხება მოხალისეებს, მოხალისეებად გვინდა ბენეფიციარების მეზობლად მცხოვრები ადამიანები ავიყვანოთ, მაგრამ თუ ჩვენი ბენეფიციარის მოვლის სურვილს მეზობელ სოფელში მცხოვრები მოქალაქე გამოთქვამს, ჩვენ მას მგზავრობის თანხას ავუნაზღაურებთ. მოხალისეებს ვასწავლით ინდივიდუალური მიდგომის ხერხებს, როგორ უნდა მოუარონ შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ადამიანებს, გაეწევათ ფსიქოლოგიური თერაპია და მათი წახალისებაც მოხდება. ისინი ჩვენს ბენეფიციარებს საყოფაცხოვრებო საქმიანობაში დაეხმარებიან. მოვლასთან ერთად ჩვენს ბენეფიციარებს მივაწოდებთ ინფორმაციას, თუ რა უფლებები აქვთ მათ.

მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ქუთაისში „შინ მოვლას“ პროგრამულად ემატება ხელოსანთა ჯგუფის მომსახურება. იმ შემთხვევაში, თუ ჩვენს ბენეფიციარს გაუფუჭდება ონკანი, მილი ან ნათურა ექნება გამოსაცვლელი, ხელოსანი მას ამ ტიპის მომსახურებას გაუწევს, მსგავსი მომსახურება ექნებათ ჩვენს ბენეფიციარებს ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტშიც. რაც შეეხება ქედას, აქ პროგრამას „განგაშის სამაჯურების“ სისტემა დაემატება. შევიძენთ „განგაშის სამაჯურებს“, ერთი გაუკეთდება ბენეფიციარს ხელზე, მეორე კი – მოხალისეს და იქნება 112-ის სამსახურშიც, იმ შემთხვევაში თუ ჩვენი ბენეფიციარის ჯანმრთელობის მდგომარეობა გართულდება, შეტყობინება მოხალისეს მიუვა და ასევე, საინფორმაციო სიგნალი 112 -ის სამსახურშიც შევა.

რამდენიმე ტიპის „განგაშის სამაჯური“ არსებობს. არის ისეთი, რომელიც წნევის აწევის შემთხვევაში პულსაციას პირდაპირ უჩვენებს და შეტყობინება ავტომატურად იგზავნება, როგორც სასწრაფოში, ასევე მოხალისესთან; არის ღილაკებიანი სამაჯური, საიდანაც სასიგნალო შეტყობინების გასაგზავნად ღილაკზე თითის დაჭერაა საჭირო. ჩვენს შემთხვევაში ვფიქრობთ უკეთესი იქნება ღილაკებიანი სამაჯურები, თუმცა ამასთან დაკავშირებით 112-ის სამსახურთან გავივლით კონსულტაციას.

თქვენ ახსენეთ, რომ განგაშის სამაჯურებს მხოლოდ ქედაში მცხოვრებ ბენეფიციარებს გაუკეთებთ. რატომ?

იქიდან გამომდინარე, რომ აჭარის მთიანი სოფლები კომპაქტურად დასახლებული არ არის, შესაძლოა მოხალისე ახლოს არ ცხოვრობდეს და ხშირად ვერ მოახერხოს ბენეფიციართან მისვლა. იმ შემთხვევაში, თუ ცუდად გახდება ბენეფიციარი, ამის შესახებ შეტყობინება 112-შიც შევა და მოხალისესთანაც, პროგრამაში განგაშის სამაჯურები ექიმის დროულად სამედიცინო ჩარევისა და სიცოცხლის ხელყოფის რისკის შესამცირებლად შევიტანეთ.

ორგანიზაციას ამ კუთხით მუშაობის გამოცდილება აქვს? გამოგიყენებიათ ბენეფიციარებთან განგაშის სამაჯურებიდღემდე?

არა, საპილოტეა, საცდელია და ქედაში განვახორციელებთ. სამომავლოდ სხვა გეგმებიც გვაქვს, გვინდა სარეაბილიტაციო პანსიონი გავაკეთოთ და შესაძლებლობის ფარგლებში მოხუცებს უფრო მეტად შევუწყოთ ხელი და მეტი შვება მივცეთ, ეს არ არის ფუფუნების საგანი, ეს აუცილებელია ღირსეული ადამიანური ცხოვრებისთვის და ამ კომპონენტსაც რომ განვავითარებთ აჭარის მაღალ მთაში, მერე უფრო ჩამოყალიბებულად შევძლებთ რეკომენდაცია მივცეთ ჯანდაცვის სამინისტროს ამ კუთხით.

გაქვთ თუ არა ზუსტი ინფორმაცია რამდენ ადამიანს სჭირდება შინმოვლა ქედაში?

იქედან გამომდინარე, რომ ჩვენ მთიანეთში არ ვმუშაობდით, ზუსტი ინფორმაცია არ გვაქვს, ამ საკითხებზე ახლა ვმუშაობთ.

რამდენ ხანს გაგრძელდება პროგრამა?

პროგრამა ერთწლიანია და ეტაპობრივად განხორციელდება. უშუალოდ შინ მოვლა ქედაში ექვსი თვე განხორციელდება. სულ ექვსი მოხალისე გვეყოლება, ხუთი ბენეფიციარს მოუვლის, თითო – ორს, ხოლო ერთი მოხალისე, მოხალისეების მუშაობას კოორდინირებას გაუწევს და ინფორმაციას ყოველდღიურად მოგვაწოდებს, ის გამგეობის თანამშრომელია.

ადგილობრივი გამგეობის როლი როგორი იქნება?

მემორანდუმი გავაფორმეთ გამგეობასთან, დახმარების მზაობა გამოთქვეს. რადგანაც ჩვენ მოხალისეებზე ვართ დამოკიდებული, დიდი მნიშვნელობა აქვს მუნიციპალიტეტის დახმარებას კომუნიკაციაში, მათი როლი ამ ეტაპზე ეს არის. გამგეობის თანამშრომელი ჩვენი მოხალისეა, რომელიც ბენეფიციარების მომვლელ მოხალისეებს კოორდინირებას გაუწევს ყოველდღე და ინფორმაციას მოგვაწვდის.

რამდენად შესაძლებელია შესაბამისი მოხალისეების გამონახვა? რა მოტივი და ინტერესი უნდა ჰქონდეს მოხალისეს, რომ ყოველგვარი ანაზღაურების გარეშე იზრუნოს სპეციალური საჭიროების მქონე ადამიანზე?

ეს არის კარგი საქმე. ჩვენ გვყავს 50 ბენეფიციარი ქუთაისში, რომელსაც ჩვენი 10 მოხალისე უვლის ისე, რომ ყველაფერს უკეთებს. ამისთვის საჭიროა მათი ფსიქოლოგიური მომზადება, თერაპია, წახალისება, რასაც გავუწევთ მოხალისეებს.  ჩვენ ვარჩევთ ისეთ მოხალისეებს, რომლებიც ბენეფიციარებთან ახლოს ცხოვრობენ და დღეში ერთხელ ან ორჯერ მიდიან მათთან. მომვლელის ასაკი არ არის განსაზღვრული.

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი


ავტორი