ხვალიდან საჯარო სივრცეში მოწევა აიკრძალება

პირველი მაისიდან თამბაქოს კონტროლის კანონმდებლობაში ცვლილებები ამოქმედდება, რომლის თანახმადაც თამბაქოს მოხმარება იკრძალება ყველა შენობა-ნაგებობასა და საზოგადოებრივ ტრანსპორტში.

კერძოდ, მოწევა შეიზღუდება რესტორნების, კაფეების, ბარების, კვების სხვა ობიექტების, გასართობი კლუბების, ცენტრების, კომერციული-სავაჭრო ობიექტებისა და მაღაზიების ინტერიერში, ანუ უშუალოდ შენობებში. კანონი თამბაქოს მოწევას აკრძალავს სილამაზის სალონებში, სამედიცინო და ფარმაცევტულ დაწესებულებებში, პოლიკლინიკებში, ესთეტიკური მედიცინის ცენტრების, სამედიცინო-სპორტულ-გამაჯანსაღებელი სპა ცენტრების ინტერიერსა და მათ საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიებზე.

შეზღუდვა ასევე შეეხება სასწავლო დაწესებულებებს, უნივერსიტეტებს, სკოლებს, ბაგა-ბაღებსა და მათ საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიებს.  მწეველთათვის სპეციალური ადგილების გამოყოფა ამ დაწესებულებების ადმინისტრაციის ხელმძღვანელებმა უნდა უზრუნველყონ. 

მოწევა იკრძალება სადარბაზოშიც, რადგან სადარბაზო არის მრავალბინიანი სახლის საერთო ქონება ისევე, როგორც ვესტიბიული, დერეფანი, კიბის უჯრედი, სარდაფი, სხვენი, სახურავი და ლიფტი.

 

აკრძალვა ნაწილობრივ ეხება სასტუმროებსაც. კერძოდ, 2020 წლის პირველ იანვრამდე დასაშვებია თამბაქოს მოწევა სასტუმროს ნომრების არაუმეტეს 20 პროცენტში. დაუშვებელია სასტუმროს მოსაწევ და არამოსაწევ ნომრებში თამბაქოს მოწევის რეჟიმის შეცვლა. სასტუმროს მოსაწევი ნომრები უნდა გამოიყოს სასტუმროს ადმინისტრაციის სპეციალური ბრძანებით, რომელიც სასტუმროში თვალსაჩინო ადგილას უნდა განთავსდეს.

ამ სივრცეებში იკრძალება როგორც თამბაქოს, ისე ჩილიმისა და ელექტროსიგარეტის მოხმარება.

 

სად იქნება დასაშვები მოწევა

  • ფიზიკური პირის საცხოვრებელ ადგილას
  • თამბაქოს კვამლის შემსწავლელ სპეციალიზებულ ლაბორატორიულ დანადგარში
  • პენიტენციურ დაწესებულებაში, სადაც მოწევის პირობებს განსაზღვრავს შესაბამისი მინისტრი
  • წინასწარი დაკავების იზოლატორში
  • კანონის შესაბამისად გაცემული ნებართვის საფუძველზე მოწყობილ სიგარაბარში
  • სამორინეში
  • აეროპორტის სატრანზიტო ზონაში სპეციალურად გამოყოფილ მოსაწევ ოთახში
  • სტაციონარული ფსიქიატრიული და პალიატიური მკურნალობისთვის განკუთვნილ დაწესებულებებში თამბაქოს მოწევა ნებადართულია შესაბამისი დაწესებულების ხელმძღვანელის სპეციალური ბრძანებით დადგენილი წესით
  • 2020 წლის პირველ იანვრამდე დასაშვებია სტადიონის ტერიტორიაზე მოწევა.  2020 წლის პირველ იანვრამდე დასაშვებია თამბაქოს მოწევა სასტუმროს ნომრების არაუმეტეს 20%-ში

 

 

 კანონის დარღვევისთვის ჯარიმა დაწესებულებებზე – 500 ლარი, ხოლო განმეორების შემთხვევაში 1000 ლარია. ფიზიკური პირისთვის განკუთვნილი ჯარიმა 100 ლარია. იმ შემთხვევაში, თუ ფიზიკური პირი მოწევს მრავალბინიანი სახლის იმ ნაწილში, რომელიც საერთო ქონებაა (ვესტიბიული, სადარბაზო, დერეფანი, კიბის უჯრედი, სარდაფი, სახურავი, ლიფტი და სხვ.) იგი დაჯარიმდება 50 ლარით, განმეორების შემთხვევაში – 100 ლარით.
 გთავაზობთ დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის პასუხებს ხშირად დასმულ კითხვებზე:
ექნება თუ არა სიგარეტის მოწევის ამსახველ ფოტოს ან ვიდეოს მტკიცებულების ძალა? მაგალითად, თუ ადამიანი წარადგენს ვიდეოს, რომელიც გადაღებულია კაფეში, სადაც ეწევიან, ამ შემთხვევაში რა ხდება?
დაჯარიმება იმ მომენტში უნდა მოხდეს, პოსტფაქტუმ დაჯარიმება ცოტა რთული თემაა. მაშინ სასამართლოში უნდა წარადგინოს მოქალაქემ ვიდეო. აქ საუბარია იმაზე, რომ შეუძლია მიმართოს პოლიციას – „აქ ეწევიან და მობრძანდით, თუ შეიძლება რეაგირება გააკეთეთ“. სანქცია იწერება მაშინ, როცა პოლიციელი მივა კაფეში.
პირველი მაისიდან, თუ კი მოქალაქე შენიშნავს, რომ სხვა პირი სიგარეტს ეწევა, მაგალითად, სადარბაზოში [მოწევა იკრძალება მრავალბინიანი სახლის იმ ნაწილში, რომელიც საერთო ქონებაა – სადარბაზო, დერეფანი, კიბის უჯრედი, ლიფტი და სხვა], საპატრულო პოლიციას უნდა დაუკავშირდეს?
  უპირველეს ყოვლისა, თვითონ უნდა მიმართოს, უთხრას, რომ აქ აკრძალულია მოწევა და თუ არ დაემორჩილება, ამ შემთხვევაში შეუძლია მიმართოს პოლიციას.
 
საზოგადოებრივ ტრანსპორტში ვინ უნდა გააკონტროლოს სიგარეტის მოწევა?
  მძღოლმა ან კონდუქტორმა, ვინც არის, შესაბამისად. თუ არ დაემორჩილა მგზავრი მითითებას, უკვე მძღოლი გადაწყვეტს და დარეკავს [საპატრულო პოლიციაში].

 

რა ვქნათ, როდესაც დავინახავთ, რომ მძღოლი ეწევა ტაქსიში ან სამარშრუტო ტაქსიში ?
 კანონის მიხედვით ტაქსიში მოწევა დასაშვებია, ასევე, თუკი საზღვაო ქალაქში იმყოფებით, კატერშიც ნებისმიერ მწეველს შეუძლია მოწევა. თუმცა რაც შეეხება ავტობუსს, ტრამვაის, სამარშრუტო ტაქსის – ცხადია აქ ვერავინ მოწევს და ეს იქნება კანონის დარღვევა.
ხვალიდანვე იკრძალება თამბაქოს ნაწარმის, თამბაქოს აქსესუარებისა და თამბაქოს მოხმარებისთვის განკუთვნილი მოწყობილობების რეკლამა, პოპულარიზაცია, სპონსორობა და შეზღუდვებია დაწესებული ზემოაღნიშნული პროდუქციის რეალიზაციაზე.

დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტის ინფორმაციით, ჯანმრთელობისთვის საშიშია როგორც თამბაქოს უშუალოდ მოხმარება, ისე თამბაქოს მოწევის პროცესში გარემოში გამოყოფილი კვამლი, რომელიც ავსებს რესტორნებს, ოფისებს და სხვა დახურულ სივრცეებს, როცა ადამიანები ეწევიან.

თამბაქოს კვამლში 4000-მდე ქიმიური ნივთიერებაა; მათგან 250 კარგად ცნობილი მავნე ნივთიერებაა, 50-ზე მეტი კი კიბოს გამომწვევია. არ არსებობს მეორადი კვამლის ზემოქმედების უსაფრთხო დონე.

მოზრდილებში მეორადი კვამლი გულსისხლძარღვთა და სასუნთქი სისტემის დაავადებებს, მათ შორის გულის კორონალურ დაავადებებს და ფილტვის კიბოს,  ახალშობილებში უეცარი სიკვდილის სინდრომს, ორსულებში დაბალწონიანი ნაყოფის დაბადებას იწვევს.

ბავშვების თითქმის ნახევარი რეგულარულად იმყოფება თამბაქოს მეორადი კვამლის ზეგავლენის ქვეშ საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში.

მეორადი კვამლი ყოველწლიურად  600000 ნაადრევ სიკვდილს იწვევს.

 

ნეტგაზეთის მასალების სხვა გამოცემებში გადაბეჭდვის წესი


ავტორი
ია ფრანგიშვილი არის გაზეთ "ბათუმელების" რეპორტიორი 2014 წლიდან